Α Π Α Ν Τ Α του αγίου Συµεών του Νέου Θεολόγου

ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ http://politikokafeneio.com

Τη ΙΒ' του µηνός Μαρτίου, Μνήµη του Οσίου και θεοφόρου Πατρός ηµών Συµεών του νέου Θεολόγου. Πρώην µεν είχες γλώτταν αντί της βίβλου, Γλώττης δε αντί, σην έχεις ήδη βίβλον. Ο άγιος Συµεών ο νέος Θεολόγος γεννήθηκε στην Γαλάτη της Παφλαγονίας (Μικρά Ασία) το 948 ή το 958 (κατά τον Π.Κ.Χρήστου). Η ζωή του αγίου Συµεών συµπίπτει σε µεγάλο µέρος µε τη βασιλεία του Βασίλειου Β’ του Βουλγαροκτόνου (976-1025).Σε ηλικία περίπου έντεκα χρονών οι γονείς του τον έφεραν στην Κωνσταντινούπολη, για να σπουδάσει στα σχολεία της πρωτεύουσας και να µπει στη συνέχεια στην υπηρεσία του αυτοκράτορα. Ο θείος του Βασίλειος κατείχε σηµαντική θέση στην αυλή. Ο νεαρός όµως Συµεών αρνήθηκε την µεγάλη αυτή τιµή καθώς και το να συνεχίσει τις σπουδές του µετά το γυµνασιακό στάδιο, σε ανώτατες σχολές. Φαίνεται ότι για ένα διάστηµα έζησε την άτακτη ζωή ενός νέου της πρωτεύουσας. Τελικά γνώρισε τον άγιο Συµεών τον Ευλαβή (917987), γέροντα µοναχό της Μονής του Στουδίου. Συνεχίζει να εργάζεται όπως και πριν µέσα στον κόσµο, αλλά επισκέπτεται συχνά τον πνευµατικό του πατέρα. Ο Συµεών ο Στουδίτης στην αρχή του έδωσε ένα ελάχιστο πρόγραµµα ασκητικής ζωής, και για ανάγνωσµα τον “Πνευµατικό Νόµο” του Μάρκου του Μοναχού. Τότε έζησε και την πρώτη του εµπειρία. Τον πληµµύρισε το άκτιστο φως και τον γέµισε χαρά, έτσι που έχασε τον εαυτό του και τον γύρω του κόσµο. Αυτή όµως η πρώτη καρποφόρα περίοδος, που ο άγιος Συµεών απέδιδε στις προσευχές του πνευµατικού του πατέρα, δεν κράτησε πολύ. Ξαναγύρισε στην κοσµική και άστατη ζωή που ζούσε πριν. “Εις λάκκον και και ιλύν βυθού αισχρών εννοιών τε και πράξεων εµαυτόν ο άθλιος εναπέρριψα, κακεί κατελθών τοις εγκεκρυµµένοις εν τω σκοτεί περιέπεσον, εξ ων ουκ εµαυτόν εγώ µόνον, αλλ’ ουδέ ο σύµπας κόσµος εις εν αθροισθείς εκείθεν αναγαγείν µε και των χειρών αυτών εξελέσθαι ηδύνατο”. Φαίνεται ότι ακόµα και σ’ αυτή την περίοδο, που κράτησε έξι ή επτά χρόνια, ο άγιος Συµεών δεν διέκοψε ολότελα τις σχέσεις του µε τον πνευµατικό του πατέρα. Τελικά θαυµατουργικά απελευθερώνεται και µπαίνει δόκιµος στη Μονή του Στουδίου σε ηλικία 27 ετών. Λίγο αργότερα ο ηγούµενος τον κάλεσε και του ζήτησε να εγκαταλείψει τον πνευµατικό του πατέρα. Ο Συµεών αρνήθηκε και εγκατέλειψε την Μονή του Στουδίου. Μπήκε ως δόκιµος στο γειτονικό µοναστήρι του αγίου Μάµαντος του Ξηροκέρκου. Έγινε σύντοµα µοναχός, χειροτονήθηκε ιερέας και µετά τρία χρόνια σε ηλικία 31 χρονών εκλέχθηκε ηγούµενος από τους µοναχούς του αγίου Μάµαντος µε τη συγκατάθεση του Πατριάρχη Νικολάου του Χρυσοβέργη. Γίνεται διάσηµος στην Κωνσταντινούπολη, άλλοι τον τιµούν και άλλοι του επιτίθενται.

Μετά τα πρώτα εύκολα βήµατα στην πνευµατική ζωή, που τον οδήγησαν γρήγορα στην θεωρία του ακτίστου φωτός, πορεύεται τον δύσκολο δρόµο της ασκήσεως µε υποµονή για να συντελεστεί η αφοµοίωση της Χάρης. Μετά από µεγάλο και τραχύ διάστηµα ασκητικού αγώνα αξιώθηκε να δει πάλι το άκτιστο φως, αλλά αµυδρότερα. Οι δυσκολίες πολλαπλασιάζονται από την αντίδραση των ανθρώπων που δεν καταλαβαίνουν το νόηµα των πνευµατικών του αγώνων. Παρά τις πολυάριθµες εµπειρίες δεν έχει γνωρίσει ακόµη τον Θεό και αισθανόταν βαθιά ανικανοποίητος. Τελικά µέσα στο άκτιστο φως βιώνει προσωπική συνάντηση και κοινωνία µε τον Χριστό. Στη συνέχεια αυτή η κατάσταση γίνεται µόνιµη. Από αγάπη προς τον πλησίον και από τη µεγάλη του επιθυµία να κάνει όλο τον κόσµο µέτοχο αυτής της χάρης, φανερώνει στους άλλους την εµπειρία του και τους προτρέπει ν’ ακολουθήσουν αυτόν τον πνευµατικό δρόµο. Πλέον αισθάνεται την βεβαιότητα ότι δεν είναι αυτός που καλεί αλλά ότι ο Ίδιος ο Χριστός καλεί τους ανθρώπους δια του αγίου Συµεών. Το µοναστήρι του ήταν σε άθλια κατάσταση. Αγωνίζεται για την ανοικοδόµηση του και για την πνευµατική καθοδήγηση των µοναχών. Πάντα κήρυττε την δυνατότητα της ένωσης µε τον Θεό στην παρούσα ζωή. Ο δρόµος που οδηγεί σε αυτή την ένωση, η εφαρµογή των εντολών του Χριστού, η οδός η στενή και τεθλιµµένη του σταυρού, οι ασκητικοί αγώνες. Τονίζει ότι αρχίζουµε να συµµετέχουµε στην ανάσταση του Χριστού ήδη από τον παρόντα κόσµο. Ήδη από εδώ αρχίζουµε να βλέπουµε τον Χριστό. Η διδασκαλία δεν απευθυνόταν σε ερηµίτες και αναχωρητές µοναχούς. Απευθυνόταν σε συνηθισµένους µοναχούς ενός κοινοβίου της πρωτεύουσας και σε έναν ευρύτερο κύκλο πιστών. Ο άγιος Συµεών είχε πεποίθηση ότι στα λόγια και τη διδασκαλία του εµπνεόταν από το άγιο Πνεύµα. ∆ιευκρινίζει ότι µιλάει τόσο συχνά για τον εαυτό του και για τις εµπειρίες του επειδή θέλει και τα πνευµατικά του παιδιά να µοιραστούν τα ίδια µε αυτόν δώρα. Στο µοναστήρι του αγίου Μάµαντος έρχονται πολύ καινούριοι µοναχοί. Σχηµατίστηκε µια οµάδα µαθητών πιστών και αφοσιωµένων. Ανάµεσα τους ένας πρώην επίσκοπος της Ιταλίας µε το όνοµα Ιερόθεος. Στο λαό της Κωνσταντινούπολης γίνεται όλο και περισσότερο γνωστός. Πολλά σηµαντικά πρόσωπα τον επισκέπτονται αναζητώντας πνευµατική καθοδήγηση. Μερικοί όµως από τη συνοδεία του δεν µπορούν να συνεχίσουν. Μια ψυχρότητα άρχισε να εισχωρεί. ∆ηµιουργείται µια οµάδα που αντιδρά. Υπάρχει ένταση ανάµεσα στον άγιο Συµεών και σε µια µερίδα µοναχών. Παρά την εχθρότητα που συναντούσε εξακολουθεί να καλεί τους µοναχούς, που ήταν κάτω από την καθοδήγηση του, σε µια ανώτερη πνευµατική ζωή, που να αναζητά τον θείο φωτισµό. ∆εκαπέντε περίπου χρόνια µετά την άνοδο του στην ηγουµενία, ένα µέρος των µοναχών του αγίου Μάµαντος, περίπου 30, επαναστατούν εναντίον του.

Μια µέρα ενώ κήρυττε στην εκκλησία την ώρα του όρθρου, όπως συνήθιζε, τον διέκοψαν βίαια. Έπεσαν πάνω του “ωσεί θήρες” µε την πρόθεση να τον πετάξουν έξω από το µοναστήρι. Η απόπειρα απέτυχε χάρη στην ηρεµία του αγίου Συµεών, που έµεινε “άσειστος” στη θέση του, “υποµειδιών και φαιδρόν ατενίζων προς τους αλάστορας”. Οι επαναστάτες αφού έκαναν πολύ θόρυβο έσπασαν τις κλειδαριές της πόρτας του µοναστηριού και έτρεξαν διασχίζοντας την πόλη προς το Πατριαρχείο. Ο Πατριάρχης Σισσίνιος (995-998) εξόρισε από το µοναστήρι τους µοναχούς. Η ποινή ακυρώθηκε µετά από µεσολάβηση του αγίου Συµεών. Το 1005 παραιτήθηκε ύστερα από είκοσι πέντε χρόνια ηγουµενίας. Ο άγιος Συµεών ταλαιπωρήθηκε επίσης λόγω της επίθεσης που δέχτηκε από τον πρώην µητροπολίτη Νικοµηδείας Στέφανο. Ο Στέφανος ήταν πολιτική προσωπικότητα και παράγοντας της διπλωµατίας, “ανήρ ελλόγιµος και επί σοφία και αρετή διαβόητος και πειθοί µαλάξαι ικανός γνώµην σκληράν και ατίθασσον”. Συνέβη κάποτε να συναντηθούν οι δύο άνδρες στο Πατριαρχείο και ο σύγκελος Στέφανος επωφελήθηκε από την ευκαιρία, για να θέσει µια δύσκολη θεολογική ερώτηση στον Συµεών, ελπίζοντας να τον παγιδέψει και να δείξει έτσι την άγνοια του. “Πως χωρίζεις τον Υιόν από του Πατρός, επινοία ή πράγµατι;” Ο άγιος υποσχέθηκε να δώσει γραπτή την απάντηση του. Στην απάντηση του ανασκευάζει τις προϋποθέσεις της ερωτήσεως του Στεφάνου, εξηγώντας την πραγµατική έννοια των τριαδικών διακρίσεων στο Θεό, που είναι µέσα στις διακρίσεις Του αδιαίρετος και ένας κατά τη φύσι Του. Επίσης στηλιτεύει όλους εκείνους –και εδώ αναφέρεται στο σύγκελλο- που τολµούν να θεολογούν, χωρίς να έχουν µέσα τους το Πνεύµα του Θεού: … εκπορευθέν το Πνεύµα, το Πανάγιον, εκ του Πατρός αφράστως και απεστάλη δι’ Υιού τοις ανθρώποις· ου τοις απίστοις ουδέ τοις φιλοσόφοις, ου τοις ρήτορσιν ουδέ τοις φιλοδόξοις, ου τοις µαθούσι συγγραφάς των Ελλήνων, ου τοις τας γραφάς αγοούσι τας έσω, ου τοις εξασκήσασι σκηνικόν βίον, ου τοις λαλούσι τορνευτώς και πλουσίως, ου τοις λαχούσι µεγάλων ονοµάτων, ου τοις τυχούσι φιλείσθαι παρ’ ενδόξων … Η σύγκρουση ήταν ανάµεσα σε δύο διαφορετικούς τρόπους θεολογίας και κατανόησης της πνευµατικής ζωής. Γράφει σχετικά ο Π. Κ. Χρήστου: “Ο Συµεών ο Νέος ο Θεολόγος έζησε σ’ εποχή αξιοσηµείωτης ακµής όλων των τοµέων του δηµόσιου βίου στο Βυζάντιο, πολιτικού, οικονοµικού, πολιτιστικού,

εκκλησιαστικού· σύµφωνα µε την χρονολογία µου από το 958 έως το 1036. … Το Βυζάντιο είχε τώρα την άνεση να οργανώσει επάνω σε νέες βάσεις την ανώτατη παιδεία που επρόκειτο ν’ αποβεί πρότυπο για τα ευρωπαϊκά πανεπιστήµια, τα οποία θα εµφανίζονταν λίγο αργότερα, να δώσει νέα ώθηση στην ανάπτυξη της φιλοσοφίας και των επιστηµών, να οργανώσει συστηµατικά την κοινωνική µέριµνα … Ηγούµενος ακόµη, ο ευγνώµων µαθητής είχε συστήσει εορτασµό για τον διδάσκαλο (τον Συµεών τον Ευλαβή, τον Στουδίτη), ευθύς µετά τον θάνατό του. Τον εγνώριζε καλά από τα παιδικά του χρόνια κι επίστευε ότι δεν είναι σωστό να κρύβει τα θεία χαρίσµατά του, ότι έχει χρέος να τα διακηρύσσει. Συνέταξε λοιπόν το συναξάρι του, εφιλοπόνησε εγκώµια και συνέθεσε ύµνους σ’ αυτόν. Ο εορτασµός συνεχίστηκε απρόσκοπτα µερικά έτη, αλλ’ έπειτα άρχισε η αντίδρασις. Το έναυσµα γι’ αυτήν Έδωσε ο Στέφανος, µητροπολίτης Νικοµηδείας, ένας αξιόλογος ιεράρχης µε σοβαρή µόρφωση και σηµαντικές ικανότητες, αλλά δεµένος σφικτά µε µια συµπεριφορά που συνδύαζε κοσµική συµβατικότητα µε παραδοσιακή αυστηρότητα. ∆εν ήταν διατεθειµένος ν’ ανεχθεί νεωτερισµούς σαν αυτόν που ήθελε να εισαγάγει ο Συµεών. Το θέµα που τους εχώριζε δεν ήταν τόσο ασήµαντο όσο φαίνεται εκ πρώτης όψεως. ∆εν επρόκειτο για την καθιέρωση της µνήµης ενός επί πλέον αγίου, αλλά περί µιας θεµελιώδους αρχής της χριστιανικής πίστεως· αν δηλαδή το Άγιο Πνεύµα ενεργεί στην Εκκλησία και σήµερα, όπως άλλοτε, ή έπαυσε η ενέργεια του· αν η πνευµατική τελείωσις είναι κατάστασις που µπορεί να την κατακτήσουν και σήµερα οι πιστοί, όπως άλλοτε, ή είναι µια παρωχηµένη υπόθεσις. Ένας άλλος Συµεών, ο Μεταφραστής, λίγες δεκαετίες ενωρίτερα είχε διασκευάσει επί το λογιώτερο και ευσεβέστερο τους βίους αγίων και τους είχε εκδώσει στην µνηµειώδη συλλογή του, το “Μηνολόγιο”. Παρατηρώνταν υψηλός βαθµός σεβασµού προς τους αγίους αυτήν την εποχή· αλλά οι άγιοι ήσαν όλοι παλαιοί. Η γενική εντύπωσις ήταν τότε ότι η αγιότης είναι προνόµιο των παλαιών εποχών και δεν µπορεί να αναδειχθούν τώρα νέοι άγιοι. Και αυτήν την γνώµη εκπροσωπούσε ο Στέφανος Νικοµηδείας. … Το κήρυγµα του Συµεών είναι ότι η τελειότης µπορεί να αποκτηθεί σε κάθε εποχή και ότι η αγιότης είναι προνόµιο όλων των εποχών και όλων των ανθρώπων· διότι το Πνεύµα ενεργεί και σήµερα. … Είναι αξιοσηµείωτη η επιµονή του Συµεών στην προσπάθεια ανανεώσεως της λειτουργικής ζωής …” (Περιοδικό ΣΥΝΑΞΗ, “Άγιος Συµεών ο Θεολόγος του φωτός”, Π. Κ. Χρήστου, σελ. 9 και 12). Η σύγκρουση κράτησε περίπου 6 χρόνια και τελείωσε στις 3 Ιανουαρίου 1009 µε την εξορία του αγίου Συµεών. Τον εγκατέλειψαν µόνο χειµωνιάτικα χωρίς να του δώσουν ούτε τα αναγκαία για την διατροφή του. Ο σύγκελος έπεισε τον Πατριάρχη να δώσει εντολή να γίνουν έρευνες στο µοναστήρι µε την ελπίδα ότι θα εύρισκε µεγάλα χρηµατικά ποσά. Οι άνθρωποι του µπήκαν στο

µοναστήρι του αγίου Μάµαντος, σπάζοντας τα πάντα και αρπάζοντας τα βιβλία και τα ρούχα του αγίου, χωρίς να βρουν κανένα θησαυρό. Τελικά ο άγιος Συµεών ανακλήθηκε από την εξορία και βρήκε στην Κωνσταντινούπολη το πλήθος των θαυµαστών του. Ο Πατριάρχης τον δέχθηκε µε τιµή. Με την πατριαρχική διαιτησία τελείωσε γύρω στα 1010-1011 η σύγκρουση µε τον σύγκελλο Στέφανο. Το µίσος κατά της διδασκαλίας του Συµεών ήταν µεγάλο. Η αντίθετη παράταξη είχε τις απόψεις της, που τις θεωρούσε παραδοσιακές και ρεαλιστικές. Η θέση τους ήταν ότι η εποχή τους ήταν εντελώς διαφορετική από την εποχή των Αποστόλων και πως ήταν αδύνατο να µιµηθούνε τότε την αγιότητα τους· αυτός που διδάσκει κάτι τέτοιο ή αλαζόνας είναι ή τρελός. Για τον άγιο Συµεών όµως αυτές οι ιδέες ήταν µια σοβαρή παραµόρφωση του Ευαγγελίου και αγωνιζόταν να αποκαταστήσει την αυθεντική ευαγγελική ζωή που είχε ατονήσει. Πρώτα πρέπει κανείς να δει τον Θεό και µετά να µιλάει γι’ Αυτόν. Εγκαταστάθηκε οριστικά πια στον τόπο της εξορίας του, εκούσια αυτή τη φορά και ολοκλήρωσε την επισκευή του µοναστηριού της αγίας Μαρίνας. Η φήµη του ως χαρισµατούχου, ως ανθρώπου προικισµένου µε προφητικά χαρίσµατα που έκανε θαύµατα, εξαπλώνεται όλο και πιο πολύ και τραβά κοντά του πλήθος ανθρώπων. Παρά την προχωρηµένη ηλικία του, πήγε να ξαναδεί την πατρίδα του και το πατρικό του σπίτι. Τελικά αρρωσταίνει. “Η δε νόσος ρύσις ην της γαστρός την ουσίαν κενούσα και τον σύνδεσµον των συνδραµόντων στοιχείων εις έκαστον απολύουσα. Έκειτο ουν ο µακάριος εφ’ ικανάς τας ηµέρας τη νόσω κρατηθείς και την δύναµιν υπετέµνετο, τας σάρκας ετήκετο και του δεσµού παρελύετο”. Έµεινε εντελώς παράλυτος και τον γυρνούσαν στο κρεβάτι µε κάποια “µηχανή”. “Μόλις µετά µηχανής τινος ένθεν και εκείθεν σαλεύοντες επάνω της κλίνης εστρέφοµεν υπό της αρρωστίας κατεργασθέντα …”. Τον είδαν όµως µια µέρα τέσσερεις και πλέον πήχεις πάνω από το έδαφος του κελλιού του να υπερίπταται και να προσεύχεται µέσα σε “ανεκλάλητο” φως. Μετά από δεκατρία χρόνια ζωής στην εξορία ο άγιος Συµεών ο νέος Θεολόγος κοιµήθηκε στις 12 Μαρτίου του 1021 ή του 1036 (κατά τον Π.Κ.Χρήστου). Όπως µας διηγείται ο βιογράφος του είχε προβλέψει την ηµεροµηνία του θανάτου του και τη µεταφορά των λειψάνων του, που έγινε µετά 30 χρόνια.

Πώς και πυρ υπάρχεις βλύζον, πώς και ύδωρ είς δροσίζον, πώς και καίεις και γλυκαίνεις, πώς φθοράν εξαφανίζεις; Πώς θεούς ποιείς ανθρώπους, πώς το σκότος φως εργάζη, πώς ανάγεις εκ του άδου, πώς θνητούς εξαφθαρτίζεις; Πώς προς φως το σκότος έλκεις, πώς την νύκτα περιδράσση, πώς καρδίαν περιλάµπεις, πώς µε όλον µεταβάλλεις; Πώς ενούσαι τοις ανθρώποις, πώς υιούς Θεού εργάζη, πώς εκκαίεις σου τω πόθω, πώς τιτρώσκεις άνευ ξίφους;

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ΠΡΩΤΟΣ (Α’) ΚΑΤΗΧΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑΙ Λογος Α΄. (21) Περι αγαπης. Και ποιαι εισι των πνευµατικων ανδρων αι οδοι και αι πραξεις. Και µακαρισµος προς τους εχοντας την αγαπην εγκαρδιον. Αδελφοι και πατερες, θελω προς υµας λαλειν τα συντεινοντα προς ωφελειαν ψυχης και αιδουµαι, µαρτυς µου ο Χριστος η αληθεια, την αγαπην υµων, γινωσκων µου το αναξιον. ∆ια τουτο γαρ αει σιωπαν εβουλοµην, ως οιδεν ο Κυριος, και µηδε ανανευειν το συνολον και προσωπον ανθρωπου οραν, κατακρινουσαν εχων µου την συνειδησιν, οτι κατεταγην ολως

εγω προηγεισθαι παντων υµων αναξιως, ως την οδον επισταµενος, ο µηδε τα εν ποσιν ειδως, µηδε αψαµενος ακµην της φερουσης οδου προς τον Θεον. Τοινυν και λυπη µε δια τουτο ου µικρα και η τυχουσα κατεχει, οτι οδηγειν υµας τους τιµιωτατους ο ταπεινος προκριθεις, ους εχειν αυτος οδηγους µαλλον ωφειλον, ως παντων εσχατος υπαρχων και χρονω και ηλικια, τον εµπρακτον ουκ εχω και εµµαρτυρον λογον απο του βιου εις το παρακαλειν υµας και υποµιµνησκειν τα περι των νοµων και του (22) θεληµατος του Θεου, επειδη και περι ων λαλειν βουλοµαι, οιδα µηδεν εξ αυτων διαπραξαµενος ποτε. Οιδα δε ακριβως οτι ο Κυριος και Θεος ηµων ουχι τον λεγοντα µακαριζει µονον, αλλα τον προ του ειπειν και πραξαντα· “Μακαριος γαρ, φησιν, ο ποιησας και διδαξας· ουτος µεγας κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων·” Του γαρ τοιουτου διδασκαλου και οι µαθηται ακουοντες, µιµεισθαι αυτον γινονται προθυµοι και ου τοσουτον εκ των εκεινου λογων δεχονται την ωφελειαν, οσον απο των καλων αυτου πραξεων διεγειρονται και τα αυτα ποιειν αναγκαζονται, οπερ αυτος εγω εν εµαυτω ουκ επισταµαι· ουδεν γαρ αγαθον εµαυτω συνοιδα. Αλλα δεοµαι και πααρακαλω παντας υµας, αγαπητοι αδελφοι µου, µη εις τον διακεχυµενον µου βιον οραν, αλλ’ εις τα του Κυριου προσταγµατα και εις τας των πατερων ηµων των αγιων διδασκαλιας. Ουδεν γαρ οι φωστηρες εγραψαν εκεινοι, οπερ προτερον ουκ εποιησαν και ποιησαντες ου κατωρθωσαν. Τοιγαρουν και γενεσθω κοινη µια ηµιν η οδος, αι εντολαι του Χριστου, προς ουρανον ηµας και Θεον επαναγουσαι. Ει γαρ και διαφορους ο λογος οδους υπογραφει, αλλ’ ου παντως κατα την φυσιν εκεινου, κατα δε την εκαστου δυναµιν τε και προθεσιν εις πολλας σχιζεσθαι λεγεται. Εκ πολλων γαρ αρχοµενοι και διαφορων εργων και πραξεων, ωσπερ εκ τοπων τινων και πολλων απαιροντες εκαστος πολεων, εις εν καταντησαι σπουδαζοµεν καταγωγιον, την βασιλειαν των ουρανων. Πραξεις δε και οδους των κατα Θεον ανδρων τας πνευµατικας χρη νοειν αρετας, εν αις οι βαδιζειν αρξαµενοι προς ενα τρεχειν σκοπον οφειλουσιν, οπως εκ διαφορων χωριων και τοπων (23) εις µιαν συνελθωσι πολιν, ως ειρηται, την βασιλειαν των ουρανων και συµβασιλευειν Χριστω αµα καταξιωθησωνται, υφ’ ενι βασιλει

τω Θεω και Πατρι γενοµενοι. Πολιν ουν ενταυθα µιαν µοι νοησεις και ου πολλας, την αγιαν και αχωριστον τριαδα των αρετων, µαλλον δε την πρωτην των λοιπων, ην και λεγουσιν εσχατην, ως τελος των καλων ουσαν και µειζω πασων τυγχανουσαν, την αγαπην φηµι, εξ ης και εν η πιστις πασα τεθεµελιωται και ελπις ωκοδοµηται, και διχα ταυτης συνεστη των οντων ουδεν, ουτε µην καθολου συστησεται. Πολλα δε ταυτης ονοµατα, πολλαι αι πραξεις αυτης, πλειονα τα γνωρισµατα, τα ιδιωµατα θεια και πλειστα, η φυσις δε µια και επισης παντη πασιν απορρητος, τοις τε αγγελοις και τοις ανθρωποις και παση κτισει ετερα, τη ισως αγνοουµενη ηµιν. Ακαταληπτος τον λογον, τη δοξη απροσιτος, ανεξιχνιαστος τοις βουλευµασιν, αιωνιος οτι και αχρονος, αθεωρητος οτι νοειται µεν, ου καταλαµβανεται δε. Πολλα τα καλλη ταυτης της αχειροποιητου και και αγιας Σιων, α ο βλεπειν αρξαµενος ουκετι αισθηταις επευφραινεται θεωριαις, ουκετι του κοσµου τουτου τη δοξη προσκειται. ∆οτε ουν µοι εκ προοιµιων προσοµιλησαι αυτη µικρον και προσφθεγξασθαι και τον ποθον ως εχω ταυτη αφοσιωσασθαι. Επειδη, αγαπητοι µου πατερες και αδελφοι, εµνησθην του καλλους της αµωµητου αγαπης, και αιφνης το φως αυτης ευρεθη εν τη καρδια µου και τη γλυκυτητι αυτης συνηρπαγην και τας εξωθεν αισθησεις απωλεσα, εκνους ολως τω βιω γενοµενος, και των εν χερσιν επιλελησµαι. Μακραν δε, ουκ οιδ’ οπως ειπειν, παλιν απεστη απ’ εµου και την ιδιαν µε αφηκε θρηνειν ασθενειαν. Ω αγαπη (24) παµποθητε, µακαριος ο σε ασπασαµενος, οτι ουκετι καλλος γηγενους εµπαθως επιθυµησει ασπασασθαι. Μακαριος ο σοι περιπλακεις εξ ερωτος θειου· απαντα γαρ τον κοσµον αρνησεται και παντι πλησιαζων ανθρωπω ουδαµως µολυνθησεται. Μακαριος ο τα σα καλλη καταφιλησας και κατατρυφησας αυτων εξ απειρου ποθου, οτι ψυχικως αγιασθησεται εκ του αχραντως αποσταζοντος υδατος και αιµατος απο σου. Μακαριος ο ποθεινως σε κατασπασαµενος, οτι αλλοιωθησεται την καλην αλλοιωσιν πνευµατικως και ψυχικως ευφρανθησεται, οτι συ υπαρχεις η χαρα η ανεκλαλητος. Μακαριος ο σε κτησαµενος, οτι τους θησαυρους του κοσµου εις ουδεν λογισθησεται, και γαρ ει ο πλουτος αληθως ο ακενωτος.

Μακαριος δε και τρισµακαριος και ον συ προσελαβου· εσται γαρ εν αδοξια τη ορωµενη παντων ενδοξων ενδοξοτερος και τιµιων παντων τιµιωτερος και σεµνοτερος. Επαινετος ο καταδιωκων σε, επαινετωτερος ο ευρων σε, µακαριωτερος ο αγαπηθεις υπο σου, ο εισδεχθεις παρα σου, ο διδαχθεις απο σου, ο κατοικησας εν σοι, ο τραφεις δια σου τροφην Χριστον τον αθανατον, Χριστον τον Θεον ηµων. Ω αγαπη θεια, που Χριστον περιεχεις; Που αυτον κατακρυπτεις; Τι τον του κοσµου Σωτηρα λαβουσα, µακραν γεγονας αφ’ηµων; Ανοιξον και ηµιν τοις αναξιοις µικραν σου θυραν, ινα και ηµεις ιδωµεν τον δι’ ηµας παθοντα Χριστον και πιστευσωµεν τω ελεει αυτου ως ουκετι αποθανουµεν αφ’ ου αυτον θεασοµεθα. Ανοιξον ηµιν η θυρα αυτω γενοµενη εις την δια σαρκος αυτου επιφανειαν, η βιασαµενη τα αφθονα και αβιαστα σπλαχνα του ηµετερου ∆εσποτου εις το βαστασαι τας αµαρτιας και τας νοσους απαντων, (25) και µη απορριψης ηµας λεγουσα· “Ουκ οιδα υµας “. Γενου µεθ’ ηµων, ινα γνωρισης ηµας· αγνωριστοι γαρ σοι τυγχανοµεν. Ενοικησον εν ηµιν, ινα δια σε και ηµας τους ταπεινους ο ∆εσποτης ελθων επισκεψηται προϋπαντωµενος παρα σου - ηµεις γαρ εις απαν αναξιοι -, ως αν προσµεινη µικρον οµιλων σοι και δεξηται και ηµας τους αµαρτωλους προσπεσειν τοις αχραντοις αυτου ποσι, και συλλαλησης περι ηµων αγαθα και πρεσβευσης αφεθηναι το χρεος ηµιν των κακων, οπως αυτω τω ∆εσποτη δουλευειν δια σου παλιν εξιωθωµεν και υπ’ αυτου προνοωµεθα και τρεφωµεθα· το γαρ χρεωστειν µεν µηδεν, λιµω δε πτωχειας απολλυσθαι, παρα µικρον της ισης εστι τιµωριας και κολασεως προξενον. Συγχωρηθειηµεν παρα σου, αγια αγαπη, και δια σου των αγαθων του ηµετερου ∆εσποτου εν απολαυσει γενοιµεθα, ων ουδεις, ει µη δια σου, γευσεται της γλυκυτητος. Ο γαρ σε ως δει µη φιλησας και παρα σου µη αγαπηθεις ωσπερ χρη, τρεχει µεν ισως, ου κατελαβε δε οµως· πας δε ο τρεχων προ του τον δροµον τελεσαι αµφιβολος. Ο δε καταλαβων σε η καταληφθεις υπο σου, παντως βεβαιος, επειδη τελος νοµου συ ει, η εµε περικυκλουσα, η εµε φλεγουσα και εκ πονου καρδιας εις ποθον απειρον µε Θεου και των εµων αδελφων και πατερων

αναπτουσα. Συ γαρ των προφητων η διδασκαλος, των αποστολων η συνδροµος, των µαρτυρων η δυναµις, των πατερων και διδασκαλων η εµπνευσις, η παντων των αγιων τελειωσις και η εµη νυν προς την παρουσαν διακονιαν προχειρισις. (26) Αλλα συγγνωτε µοι, αδελφοι, της κατηχησεως του λογου παρακινηθεντι µικρον, του ποθου της αγαπης τουτο ποιησαντος. Εµνησθην γαρ αυτης και “εφρανθη µου η καρδια” κατα τον θειον ∆αυιδ και εις υµνον ετραπην των θαυµασιων αυτης. Τοιγαρουν αξιω και την υµετεραν αγαπην οπισω καταδιωξαι αυτης, οση δυναµις, και καταλαβειν αυτην µετα πιστεως τρεχοντας, και των ελπιδων υµων ουδαµως διαµαρτητε. Πασα γαρ σπουδη και πασα ασκησις µετα καµατων πολλων η µη καταντωσα εις την αγαπην εν συντετριµµενω τω πνευµατι, µαταια εστι και εις ουδεν καταληγουσα χρησιµον. Ουδε γαρ εν αλλη τινι αρετη η και πληρωσει κυριακης εντολης δυναται τις γνωριζεσθαι Χριστου µαθητης· “Εν τουτω γαρ, φησι, γνωσονται παντες οτι εµοι µαθηται εστε, εαν αγαπατε αλληλους “. Ταυτης ενεκα ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν, δι’ ην ενανθρωπησας, παντα υπεµεινεν εκουσιως τα ζωοποια παθη, ινα το οικειον πλασµα, τον ανθρωπον, των δεσµων ελευθερωση του αδου και αναλαβων εις ουρανους αναγαγη. Ταυτης ενεκα τον ακαταπαυστον εκεινον εδραµον οι αποστολοι δροµον και την απασαν οικουµενην τω αγκιστρω και τη σαγηνη του λογου σαγηνευσαντες, απο του βυθου της ειδωλοµανιας ανεσπασαν και προς τον λιµενα της βασιλειας των ουρανων ανεσωσαντο. Ταυτης ενεκα οι µαρτυρες τα αιµατα εαυτων εκενωσαν, ινα µη Χριστον απολεσωσι. ∆ια ταυτην οι θεοφοροι πατερες ηµων και της οικουµενης διδασκαλοι τας εαυτων ψυχας υπερ τοης καθολικης και αποστολικης Εκκλησιας προθυµως εθηκαν· και ηµεις οι ευτελεις υπεισηλθοµεν την προστασιαν υµων των τιµιωτατων πατερων και αδελφων ηµων, (27) ως αν παντα, κατα τον ενον εκεινους εκµιµουµενοι, δι’ υµας παθωµεν τε και υποµεινωµεν και προς οικοδοµην υµων και ωφελειαν εκτελεσωµεν, ινα παραστησωµεν υµας θυµατα τελεια, ολοκαυτωµατα λογικα, τη τραπεζη Θεου. Υµεις γαρ εστε τα τεκνα του Θεου, α µοι δεδωκεν ο Θεος ως παιδια, τα εµα

σπλαχνα, οι εµοι οφθαλµοι. Υµεις εστε το εµον, αποστολικως ειπειν, καυχηµα και η σφραγις της εµης διδασκαλιας. Σπουδασωµεν ουν, αγαπητοι µου εν Χριστω αδελφοι, ωσπερ δια παντων, ουτω και δια της εις αλληλους αγαπης θεραπευειν τον Θεον και ον ηρετισασθε εις τυπον εχειν πατρος πνευµατικου, ει και της αξιας πολυ απολειποµαι, ως αν χαιρη µεν Θεος επι τη οµονοια και τελειωσει υµων, χαιρω δε καγω ο ταπεινος, επεκτεινοµενην ορων αει την προκοπην του κατα Θεον υµων βιου επι το κρειττον εν πιστει, εν αγνεια, εν φοβω Θεου, εν ευλαβεια, εν κατανυξει και δακρυσι, δι’ ων ο εσω καθαιρεται ανθρωπος και πληρουται φωτος θειου και ολος Πνευµατος Αγιου γινεται εν συντρετριµµενω ψυχης και καταβεβληµενω φρονηµατι, και η χαρα η εµη γινεται εις ευλογιαν υµων και προσθηκην ανωλεθρου και µακαριας ζωης εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων, ω η δοξα εις τους αιωνας. Αµην. Λογος΄.Β΄. (28) Περι του φευγειν τους λοιµους και φθοροποιους των ανθρωπων και τους λογους αυτων αποπεµπεσθαι και προς την εργασιαν της αρετης αναστηναι. Ετι δε και περι του δειν σκοπειν ει τα των µακαρισµων του Χριστου εν εαυτοις εχοµεν. Και περι δακρυων και κατανυξεως. Αδελφοι και πατερες, πας οστις ευρειν βουλεται τον Θεον, απαρνησασθω εαυτον και της ιδιας µη φεισασθω ψυχης, αλλ’ εχθραν θητω αναµεσον αυτου και αναµεσον παντων των κατα σαρκα περιπατουντων. Μη επιστραφητω τινος τουτων τοις δηθεν παρακλητικοις λογοις και µη καθιση µετ’ αυτων εν καθεδρα, µηδε οµιλειτω οµιλιας κακας, δι’ ων η ψυχη φαρµακευεται και αναγκαζεται τοις προτεροις ενδιατριβειν πονηροις λογισµοις τε και ενθυµηµασιν. Ανθρωπε, φοβηθητι το µετα αγκιστρου δελεαρ και ακουσον µου και µακραν γενου εξ αυτων. Μη παλιν καταγαγης σεαυτου την ψυχην εν τω αδη. Στησον τον λογισµον σου και µη πλανασθαι αυτον συγχωρης εις το ακουειν τα µαταια. Μη επιστραφης εις τα οπισω, µη οκνηση η βαρυνθης ραθυµια, µη δωσης υπνον σοις οφθαλµοις µηδε γλυκανης σον φαρυγγα ηδονη τινος βρωµατος, µεχρις αν ιδοις το δι’ ου και δι’ ο εκληθης και προς ο επειγη φθασαι κατα

σκοπον. Μη παραδεξη τον υποβαλλοντα σοι λογισµον· (29) “Τι δει σοι του πολλου, φησι, κοπου και της ακαιρου ταλαιπωριας; Χρονον ηδη πεπληρωκας και δυο και τρεις, και ουδεν εγνως οφελος”. Μη, αδελφε µου, µη εµπαγης τη παγιδι ταυτη, µηδε προδως την σεαυτου σωτηριαν, αλλα χρησαι µαλλον ευτονωτερα σπουδη και ανδρεια εις την εργασιαν των αρετων, µη απιστων τοις λογοις και διδασκαλιαις των κατα Θεον σου πατερων. Θες ουν εν τη ψυχη σου αποθανειν πρωτον η αποστηναι του ζωηφορου τουτου ζητηµατος· ει γαρ αδιστακτως τουτο πεποιηκας εξ αρχης, ουκ αν σε ο αγαθος υπερειδε Θεος, αλλ’ εδωκεν αν σοι του ποθουµενου σαφως την απολαυσιν. Τοιγαρουν ει θελεις επιτυχειν ων εφιεσαι και ποθεις, των αγαθων λεγω του Θεου, και εξ ανθρωπων γενεσθαι αγγελος επιγειος, αγαπησον, αδελφε, θλιψιν σωµατος, ασπασαι κακοπαθειαν, τους δε πειρασµους ουτω φιλησον ως µελλοντας σοι γενεσθαι προξενους παντος αγαθου. Τι ωραιοτερον, ειπε µοι, θλιβοµενης ψυχης µετα γνωσεως οτι υποµενουσα την παντων µελλει κληρονοµησαι χαραν; Τι ανδρειοτερον συντετριµµενης και τεταπεινωµενης καρδιας, η τας φαλαγγας των δαιµονων απονητι τρεπουσα εις τελος αποδιωκει; Τι ενδοξοτερον πτωχειας πνευµατικης της προξενου της βασιλειας των ουρανων, ης τι αν και εσται ανταξιον η νυν η εν τω αιωνι τω µελλοντι; Το δε και εαυτου µη µεριµναν ενεκεν τινος των γηΐνων, αλλ’ ολην εχειν την διανοιαν προς Χριστον, ποσων τουτο οιει ειναι προξενον αγαθων αιωνιων, οσης της αγγελικης καταστασεως; Το δε και παντων οµου των προσκαιρων καταφρονειν και αυτων ειπειν των του σωµατος (30) αναγκαιων χρειων, ως µη φιλονεικειν υπερ τουτων µετα τινος δια το την ειρηνην και την αγαπην εν αταραχω ψυχης καταστηµατι αµειωτον συντηρειν, ποιων των αµοιβων, τινων δε των στεφανων και των βραβειων ουκ εστιν επαξιον; Οντως υπερ φυσιν η εντολη και υπερ λογον αι αµοιβαι, Χριστος τα παντα αντι παντων τουτοις γενησεται. Χριστον δε ακουων µη τη του λογου απλοτητι και τη βραχυτητι της λεξεως προσεχε, αλλα την της Θεοτητος εννοει µοι δοξαν, την υπερ νουν και διανοιαν, το ταυτης κρατος το αφραστον, το αµετρητον ελεος, τον ακαταληπτον πλουτον, α δαψιλως τε και φιλοτιµως αυτοις διδωσι, και ταυτα τουτοις αντι παντων αρκει,

ως δεξαµενοις αυτον εκεινον εν εαυτοις, τον αιτιον και βραβευτην παντος αγαθου· ουδε γαρ επεθυµησε τινος ετερου ο αυτον ιδειν και θεασασθαι καταξιωθεις, ουδ’ ο της αγαπης εµπλεως γεγονως του Θεου αλλον τινα επι γης αγαπησαι πλεον ηνεσχετο. Τοιγαρουν σπουδασωµεν, αγαπητοι µου αδελφοι, τον Χριστον ευρειν και ιδειν αυτον, οποιος εστι το καλλος και την τερπνοτητα, επειδη και πολλους ορωµεν των ανθρωπων δι’ επιθυµιαν προσκαιρων τινων κοπους και πονους πολλους υποµενοντας και µακρας αποδηµιας ποιουµενους, ου µονον δε αλλα και γυναικος και τεκνων και πασης αλλης δοξης και τρυφης καταφρονουντας και µηδεν ετερον του ιδιου προτιµωµενους θεληµατος, ωστε µη αποτυχειν του ιδιου σκοπου. Και ει δια προσκαιρα και φθαρτα τον ολον αγωνα και αυτην τιθενται την ψυχην των ανθρωπων τινες, ηµεις υπερ του Βασιλεως των βασιλευοντων και Κυριου των κυριευοντων και κτιστου και εξουσιαστου των απαντων τας ψυχας ηµων (31) και τα σωµατα εις θανατον ου προδωσωµεν; Και που απελευσωµεθα η που φυγωµεν, αδελφοι, απο προσωπου αυτου; Εαν γαρ εις τον ουρανον αναβωµεν, εκει αυτον οντα ευρησοµεν· εαν εις τον αδην κατελθωµεν, κακει παρεστιν· εαν εις τα εσχατα της θαλασσης, ου φευξοµεθα την χειρα αυτου, αλλ’ η δεξια αυτου κατασχη τας ηµετερας ψυχας και τα σωµατα. Μη δυναµενοι ουν ανθιστασθαι αδελφοι, η φυγειν απο προσωπου Κυριου, δευτε και δωµεν εαυτους δουλους τω δι’ ηµας δουλου µορφην ενδυσαµενω Κυριω Θεω και αποθανοντι υπερ ηµων, δευτε και ταπεινωθωµεν υπο την κραταιαν χειρα αυτου, την βλυζουσαν πασι ζωην την αιωνιον και τοις ζητουσι µεταδιδουσαν αυτην πλουσιως δια του Πνευµατος. Ω αδελφοι µου αγαπητοι, ποσης οδυνης και λυπης η ψυχη µου πεπληρωται, οταν εγω µεν εξειπειν βουληθω της χειρος του Θεου τα θαυµασια και το αφραστον καλλος αυτης, ως αν ειδητε και µαθητε την µεγαλωσυνην αυτης και λαβειν αυτον εν εαυτοις εκζητησητε, ουχ ορω δε τινας εξ υµων µετα ποθου και θερµης τοις λεγοµενοις προσεχοντας η εφιεµενους τοιαυτης δοξης επαπολαυσαι. ∆ια τουτο και µενω πανταπασιν αφωνος, ειπειν η εξηγησασθαι τινι την του Χριστου και Θεου ηµων δοξαν, ην

τοις εξ ολης ζητουσι ψυχης χαριζεται, µηδολως δυναµενος. Αλλ’ ω της εµης εκπληξεως και της µεγαλωσυνης των του Θεου δωρεων, οτι τα σοφα του κοσµου και τα ισχυρα και τα πλουσια λιπων, τα ασθενη τουτου και τα µωρα και πτωχα εξελεξατο δια πολλην και αφατον αγαθοτητα. Και τις ικανος υπερ µονου τουτου (32) αξιως ευχαριστησαι; Ανθρωποι µεν γαρ απαντες σχεδον τους ασθενεις και πτωχους ωσπερ αποβδελυσσονται και βασιλευς επιγειος τουτους οραν ουκ ανεχεται, οι αρχοντες αποστρεφονται, υπερορωσιν οι πλουσιοι και ως ουδεν οντας αυτους καθυπαντωντες παρερχονται, και το συναναστρεφεσθαι τουτοις ουδεις ηγειται µακαριον· ο δε Θεος, ο υπο µυριων και αναριθµητων δυναµεων λειτουργουµενος, ο παντα φερων τω ρηµατι της δυναµεως αυτου, ο εχων αστεκτον τοις πασι την µεγαλοπρεπειαν αυτου, ου παρητησατο γενεσθαι και πατηρ και φιλος και αδελφος των απερριµµενων τουτων, αλλα και σαρκωθηναι ηθελησεν, ινα οµοιος ηµιν κατα παντα χωρις αµαρτιας χρηµατιση και κοινωνους ηµας της δοξης αυτου και της βασιλειας ποιησηται. Βαβαι του πλουτου της πολλης αυτου αγαθοτητος! Βαβαι της αφατου συγκαταβασεως του ∆εσποτου ηµων και Θεου! Τι ου προστρεχοµεν, αδελφοι, τω ουτως ηµας αγαπησαντι ευσπλαχνω Θεω; Τι τας ψυχας ηµων εις θανατον ου προδιδοµεν υπερ του δι’ ηµας αποθανοντος Χριστου και Θεου; Τι δειλοι εσµεν και την εκ του σωµατος δειλαινοµεθα εξοδον; Μη γαρ αδης µελλει λαµβανειν η κατεχειν τας ψυχας των εις Χριστον ηλπικοτων; Μη γαρ θανατος εξουσιαζει των εσφραγισµενων ψυχων τη χαριτι του Παναγιου Πνευµατος και τω αιµατι του Χριστου; Μη αντιβλεψαι τολµα ο νοητος λυκος τη του αρχιποιµενος Χριστου σφραγιδι, η σφραγιζει τα ιδια προβατα; Ουµενουν, αδελφοι πιστοι και θεοφρονες. Οσοι τοινυν ασφραγιστοι, δραµετε· οσοι ασηµειωτοι, (33) σπευσατε τω σηµειω σηµειωθηναι του Πνευµατος. Τις δε εστιν ο ασφραγιστος; Ο δειλαινοµενος θανατον. Τις ο ασηµειωτος; Ο µη ακριβως το ειδος της σφραγιδος γινωσκων· ο γαρ το θειον καταµαθων εκτυπωµα, θαρρησας τη πιστει ελπιδα ακαταισχυντον κεκτηται. Ζητησωµεν τοιγαρουν τον Χριστον, ον δια του θειου βαπτισµατος ενδυθεντες, δια των πονηρων

εξεδυθηµεν πραξεων, επειδη αναισθητως αγιασθεντες ετι νηπιοι οντες και ταις φρεσι και τη ηλικια, εαυτους εµολυναµεν εν νεοτητι, ινα µη λεγω οτι καθ’ εκαστην τη των εντολων παραβασει µολυνοµεν τας ψυχας ηµων και τα σωµατα. ∆ια τουτο ουν παλιν εαυτους δια της σωτηριου µετανοιας ανακαλεσωµεθα, παντα ποιουντες και πραττοντες οσα Χριστω υπαρχει ευαρεστα, ινα και παρ’ αυτου σφραγισθεντες του λοιπου αφοβοι βιωσωµεθα· ου µονον δε αλλα και εκ χειρος αυτου λαβωµεν ελεος και αξιοι γενεσθαι αξιωθωµεν της γνωσεως των µυστηριων Χριστου, γνωσεως δε λεγω ου της εν λογω µονω και ακοη παραδιδοµενης, αλλα της εργω και πραξει θεωρουµενης. Πως ουν εργω και πραξει η γνωσις εν ηµιν θεωρειται των µυστηριων Χριστου; Προσεχε. Ο Χριστος ηµων και Θεος ουτω διαρρηδην βοα καθ’ εκαστην δια του ευαγγελιου αυτου· ”Μακαριοι οι πτωχοι τω πνευµατι, οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων”. Τουτο τοινυν ηµεις ακουοντες σκοπειν οφειλοµεν και εαυτους ακριβως εξεταζειν, ει τοιουτοι αληθως πτωχοι εσµεν, ωστε και ηµετεραν ειναι την βασιλειαν των ουρανων τοσουτον, ως βεβαιαν εν αισθησει ψυχης την κτησιν εχειν αυτης, και επι τοσουτον κατεχειν αυτης τον πλουτον, ως εντος αυτης αδιστακτως υπαρχειν αισθανεσθαι και τοις (34) εκεισε καλοις εντρυφωντας ευφραινεσθαι. Εντος γαρ ηµων ειναι ταυτην ο αυτος απεφηνατο Κυριος· σηµεια δε και αποδειξεις του ταυτης εντος ειναι τινα, το µηδεν επιθυµειν τον τοιουτον των ορωµενων και φθειροµενων, λεγω δη των πραγµατων και των τερπνων του κοσµου τουτου, µη πλουτου, µη δοξης, µη τρυφης, µη αλλης βιωτικης η σωµατικης απολαυσεως, αλλ’ ουτως απεχεσθαι εκ τουτων απαντων και ουτω προς ταυτα αηδως διακεισθαι κατα ψυχην και προαιρεσιν, οσον οι εν εξουσια και βασιλικη τιµη διαπρεποντες προς τους επι σκηνης πορνικης διατριβοντας διακεινται και οσον οι καθαρα περιβεβληµενοι ιµατια και µυροις ευωδεσι επιχριοµενοι την δυσωδιαν και τον βορβορον αποστρεφονται. Ο γαρ προς εν τι τουτων των ορωµενων επιστρεφοµενος, την βασιλειαν εκεινην των ουρανων ουτε ειδεν ουτε ωσφρανθη ουτε εγευσατο αυτης της θυµηδιας τε και γλυκυτητος.

Και παλιν· “ Μακαριοι οι πενθουντες, οτι αυτοι παρακληθησονται”. Ιδωµεν ουν αυθις και εαυτους εξετασωµεν, ει αρα εχοµεν το πενθος εν εαυτοις και ποιαν λεγει παρακλησιν την επακολουθουσαν τω πενθει. Πρωτον µεν γαρ ειρηκε τους τω πνευµατι πτωχους ειναι µακαριους, ως αυτων ουσης της βασιλειας των ουρανων. Οι δε πτωχοι τω πνευµατι ουδεµιαν, ως ειρηται, προς τα παροντα προσπαθειαν εχουσιν, ουτε τον λογισµον προς αυτα εµπαθως συνδυαζονται, καν ψιλως ηδυνοµενον. Πως ουν πενθησει και διατι ο τον κοσµον απαντα βδελυξαµενος και επι πλειον τη διαθεσει του λογισµου µακρυνθεις εξ αυτου η οσον προσεγγιζει τω σωµατι; Ο µη προς τι των ορωµενων εχων την επιθυµιαν υπερ τινος αρα (35) λυπηθησεται η χαρησεται και πως πενθησει την βασιλειαν των ουρανων και ταυτη καθ’ εκαστην ενεφραινοµενος, - οτι τους πενθουντας ειπε την παρακλησιν δεχεσθαι; Αλλα προσεχετε, παρακαλω, τοις λεγοµενοις και γνωσεσθε την γνωσιν και τον λογον του λεγοµενου. Ο πιστος ανθρωπος, ο ταις εντολαις του Θεου αει µετα ακριβειας προσεχων, οταν παντα τα των θειων εντολων ποιηση και προς το υψος τουτων ηγουν προς την αµωµον πολιτειαν και καθαροτητα την εαυτου διανοιαν εµβατευση, τοτε ανερευνων τα εαυτου µετρα, ασθενη εαυτον ευρησει και προς το υψος εκεινο των εντολων µη ισχυοντα αφικεσθαι, αλλα και πτωχον λιαν ητοι αναξιον εις υποδοχην του Θεου και ευχαριστιαν και δοξαν, ως µηπω µηδεν κεκτηµενον ιδιον αγαθον· ο δε ταυτα δι’ εαυτον εν αισθησει ψυχης λογιζοµενος πενθησει παντως πενθος το οντως µακαριωτατον, ο και την παρακλησιν δεχεται και πραειαν την ψυχην απεργαζεται. Αρραβων γαρ εστι της βασιλειας των ουρανων η εκ του πενθους εγγινοµενη παρακλησις. Πιστις µεν γαρ εστιν ελπιζοµενων υποστασις κατα τον αποστολον, παρακλησις δε η εκ της ελλαµψεως του Πνευµατος γινοµενη εν ταις πενθουσαις ψυχαις επιδηµια Θεου, ταπεινοφροσυνην ταυταις βραβευουσα, ητις και σπορος και ταλαντον ονοµαζεται· αυξανοµενη γαρ και πολυπλασιαζοµενη εν ταις των αγωνιζοµενων ψυχαις εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον, καρποφορει τω Θεω καρπον αγιον των χαρισµατων του Πνευµατος. Οπου γαρ

ταπεινωσις αψευδης, εκει και ταπεινοφροσυνης βυθος· και οπου (36) ταπεινοφροσυνη, εκει και ελλαµψεις του Πνευµατος. Οπου δε αι ελλαµψεις του Πνευµατος, εκει φωτοχυσια Θεου και Θεος εν σοφια και γνωσει των µυστηριων αυτου. Ενθα δε ταυτα, εκει βασιλεια ουρανων και βασιλειας επιγνωσις και οι αποκεκρυµµενοι θησαυροι της γνωσεως του Θεου, εν οις και η φανερωσις εστι της πτωχειας της πνευµατικης. Οπου δε πτωχειας πνευµατικης αισθησις, εκει και το χαρµοσυνον πενθος, εκει και τα αενναως ρεοντα δακρυα, τα την φιλουσαν ταυτα ψυχην εκκαθαιροντα και τελειως αυτην απεργαζοµενα φωτεινοτατην. ∆ια τουτων ουν ανανευουσα η ψυχη και τον εαυτης ∆εσποτην επιγινωσκουσα, τας λοιπας αρετας αρχεται σπουδαιως καρποφορειν εαυτη και Χριστω. Και εικοτως. Καταρδευοµενη γαρ αει και πιαινοµενη τοις δακρυσι και το θυµικον εαυτης ολως αποσβεννυουσα, πραεια µεν και ακινητος ολη προς οργην γινεται, επιθυµει δε και ορεγεται πεινωσα οµου και διψωσα τα του Θεου µαθειν δικαιωµατα. Εν τουτοις δε και ελεηµων και συµπαθης γινεται, ως εκ παντων τουτων καθαραν αποτελεισθαι την καρδιαν αυτης και ταυτην εν οπτασια Θεου γινεσθαι και οραν καθαρως την δοξαν αυτου ως η υποσχεσις. Οι γουν τοιαυτας κτησαµενοι τας εαυτων ψυχας ειρηνοποιοι εισιν εν αληθεια και υιοι Υψιστου κατονοµαζονται, οι καθαρως και τον ιδιον Πατερα και ∆εσποτην επιγινωσκουσι και εξ ολης ψυχης αγαπωσιν αυτον, παντα δηλαδη πονον και πασαν θλιψιν δι’ αυτον υποµενοντες, υβριζοµενοι, λοιδορουµενοι, στενοχωρουµενοι ενεκεν της δικαιας αυτου εντολης ην και τηρειν (37) ηµιν ενετειλατο, ονειδιζοµενοι τε και διωκοµενοι και παν πονηρον ρηµα ψευδως λεγοµενον κατ’ αυτων ενεκεν του ονοµατος αυτου µετα χαρας υποµενοντες, αγαλλοµενοι οτι ολως ηξιωθησαν υπερ της αγαπης αυτου εξ ανθρωπων ατιµασθηναι. Καταµαθετε, αδελφοι, της σφραγιδος Χριστου το αληθες εκτυπωµα. Επιγνωτε, οι πιστοι, του χαρακτηρος τα ιδιωµατα. Μια σφραγις αληθως η ελλαµψις υπαρχει του Πνευµατος, ει και πολλαι των ενεργειων αυτης αι ιδεαι και πολλα των αρετων αυτης τα γνωρισµατα, ων πρωτον και αναγκαιοτερον εστιν η

ταπεινωσις, ως αρχη και θεµελιος –“Επι τινα γαρ, φησιν, επιβλεψω, αλλ’ η επι τον πραον και ησυχιον και τρεµοντα µου τους λογους”-, δευτερον το πενθος και η των δακρυων πηγη, περι ων θελω λεγειν πολλα και απορω λογων, δι’ ων εκφρασαι τα περι τουτων προηρηµαι· θαυµα γαρ ανεκλαλητον, οτι δια των οφθαλµων αισθητων ρεοντα την ψυχην νοερως του βορβορου των αµαρτηµατων εκπλυνουσι και εις γην πιπτοντα τους δαιµονας φλεγουσι και καταρασσουσι και την ψυχην ελευθεραν εργαζονται των αορατων της αµαρτιας δεσµων. Ω δακρυα, τα εκ θειας ελλαµψεως βλυζοντα και αυτον τον ουρανον διανοιγοντα και προξενουντα µοι θειαν παρακλησιν. Παλιν γαρ και πολλακις υφ’ ηδονης και ποθου τα αυτα φθεγγοµαι. Οπου δακρυων πληθυς, αδελφοι, µετα γνωσεως αληθους εκει και θειου φωτος αυγασις. Οπου δε φωτος αυγη, παντων εκει των καλων χορηγια και η σφραγις του Πνευµατος του Αγιου εµπεφυτευµενη εν τη καρδια, εξ ου και παντες οι καρποι της ζωης· εντευθεν πραοτης καρποφορειται Χριστω, (38) ειρηνη, ελεηµοσυνη, συµπαθεια, χρηστοτης, αγαθωσυνη, πιστις, εγκρατεια, εντευθεν το αγαπαν τους εχθρους και υπερ αυτων ευχεσθαι, το χαιρειν εν τοις πειρασµοις, το εγκαυχασθαι εν ταις θλιψεσι, το τα αλλοτρια πταισµατα ως ιδια λογιζεσθαι τε και κλαιειν, το την ψυχην τιθεναι υπερ των αδελφων προθυµως εις θανατον. Τοιγαρουν ιδωµεν, αδελφοι, και ακριβως εαυτους εξετασωµεν και καταµαθωµεν τας ψυχας ηµων, ει εν ηµιν εστιν αυτη η σφραγις. Επιγνωσωµεθα ει εν ηµιν ο Χριστος εστιν, εκ των ειρηµενων σηµειων. Ακουσατε, παρακαλω, χριστιανοι αδελφοι, και ανανηψατε και σκοπησατε ει το φως ελαµψεν εν ταις καρδιαις υµων, ει φως εθεασασθε το µεγα της επιγνωσεως, ει επεσκεψατο ηµας ανατολη εξ υψους επιφαινουσα εν σκοτει και σκια θανατου καθηµενοις ηµιν, και δοξαν µετ’ ευχαριστιας τω δωρησαµενω ταυτην ηµιν αγαθω ∆εσποτη διηνεκως αναπεµπωµεν και αγωνισωµεθα το θειον πυρ δια της των εντολων εργασιας εν εαυτοις θρεψαι περισσοτερως, δι’ ου το θειον φως επι πλειον φαινειν και µεγαλυνεσθαι ειωθεν. Ει δε ουπω τον Χριστον η την εκεινου σφραγιδα ελαβοµεν και τα προειρηµενα σηµεια εν ηµιν αυτοις ου γνωριζοµεν, αλλα τουναντιον µαλλον εν ηµιν ο κοσµος ο δολιος ζη και ηµεις εν

οτι ουδεις δυναται Θεω δουλευειν και κατα ανθρωπον ζην. εχθροι καθεστηκασιν αυτου και οι δια των τοιουτων ειρηνευοντες. Τις δε πλουτον αγαπων φιλαργυρια τε και φιλοκτηµοσυνη κρατουµενος. ως αρεσκει τω Θεω ποιει τουτο. ουτος καν ειρηνευειν απαντας προς αλληλους ποιη εχθρος εστι του Θεου. Ο δε ουτως εχων εχθρος εστιν αντικρυς του Θεου· εχθρα γαρ εστιν εις Θεον η του κοσµου προσπαθεια.αυτω δυστυχως ζωµεν µεγα τι ειναι τα προσκαιρα ηγουµενοι και καταπιπτοµεν εν ταις θλιψεσι και επι ταις ζηµιαις δακνοµεθα και τη τρυφη και τω πλουτω ενεφραινοµεθα. Τις κενοδοξια κρατουµενος και οιησει κατεχοµενος. Εχθρος γαρ αυτος πρωτος ων εαυτου και του Θεου. Ο δε και προς τα της σαρκος παθη καµπτοµενος και τω βορβορω των ηδονων καλινδουµενος. Οντως ελεεινοι και παναθλιοι και αυτης της αιωνιου ζωης και της των ουρανων βασιλειας αλλοτριοι εσµεν. φευ της ζηµιας. φθονου ποτε η βασκανιας απαλλαγησεται. ως του Θεου παρακαλουντος δι’ ηµων· καταλλαγητε τω Θεω”. αλλα και τον κοσµον ζωντα εν εαυτοις εχοντες ως εν αυτω ζωντες. φευ της αγνοιας και της σκοτωσεως. Ου γαρ επισταται παντως ο εχθρωδως προς τινα διακειµενος τα τω . Ειρηνοποιος δε πως εσται ο απαλλοτριωσας εαυτον του Θεου και µη (40) ακουων του λεγοντος· “Υπερ Χριστου πρεσβευοµεν. επειδη ουδε αυτους ους ειρηνευειν προς αλληλους ποιει. (39) υφ’ ων κρατουµεθα και υφ’ ων εις τα γηϊνα κατασπωµεθα. εσχατον παντων και ευτελεστερον εξει ποτε εαυτον και ταπεινος τω πνευµατι η την καρδιαν συντετριµµενος γενησεται η πενθησαι ποτε καν ολως δυνησεται. Πας γαρ ο δια της των εντολων παραβασεως ανθισταµενος και πολεµων τω Θεω. µηδε τα εν κοσµω”. αγαπων την δοξαν και την παρα ανθρωπων τιµην. και φρονουντες τα γηϊνα. καθως φησιν ο θειος αποστολος·”Μη αγαπατε τον κοσµον. ποτε καθαρος αρα τη καρδια γενησεται η ποτε και πως τον Θεον τον δηµιουργησαντα αυτον οψεται. επειδη παντα τα του κοσµου εµποδια εισι της προς Θεον αγαπης και ευαρεστησεως. φευ της ταλαιπωριας και της αναισθησιας ηµων. µηκετι εν εαυτοις κτησαµενοι τον Χριστον. ελεηµων γενηται και συµπαθης και ουχι παντος θηριου αγριωτερος εσται και απηνεστερος. Τις γαρ.

εν τω κοσµω ως το µηδεν εχειν του κοσµου. αρτον και υδωρ. ουδε ετερου τινος υπερλαλουντος του φθονουµενου ακουσαι ανεχεται. Φυσεως γαρ ισχυν λαµβανει παλαιωθεν παθος και κακου µελετη χρονισασα εις ψυχην. µη οτι γε προς θεραπειαν εκεινου και διαπραξαι τι η καν ολως ειπειν. Κατανοει το φως εν τη ψυχη και εξισταται. Τις ουν ακουων ταυτα δη τα µυστηρια ου θαυµασει και θαυµασας προσδραµη Χριστω. υπο των παθων και µαλιστα υπο του φθονου κρατηθεισα και φθονειν τινι µελετησασα. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. κατα τον θειον αποστολον· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. νοειν δε η λαλειν ταυτα ουκ ισχυει. το αποκεχωρισµενως διαγειν εξ αυτου. Ει δε και πλεον τι τουτων χρηζοµεν. και ορων συστελλεται και εστιν ως ην. εθισµον τινα ποιει του . στραφεις δε µεσον παλιν ευρισκεται του φωτος. και βλεπειν αυτον παντως δια θεωριας ηξιωται. Τις Θεου τερατουργιας µη ποθηση ιδειν και αγαπησει τον δωρεαν διδοντα τα δωρα ταυτα και ξενα χαρισµατα. µηδε θελειν τι πλεον της αναγκαιας χρειας του σωµατος. και εξισταµενος βλεπει τουτο µακραν.µη ευκολως δυνασθαι. Ο δε γε Θεω συγκραθεις δια πιστεως και επιγνους αυτον δια πραξεως. επειδη και αυτο τουτο. αδελφοι. Οντως κρειττον ουδεν. ολως απορει και λογων και νοηµατων. (41) Βλεπει δε α µη γραφειν ισχυω.εχθρω δοκουντα και αρεστα ετεροις συµβουλευειν ορθως και τα εκεινου διδασκειν αυτους ποιειν θεληµατα. Εκ γαρ φωτος σκοτος γινονται οι τοιουτοι και. Αυτος µεν γαρ ο νους φως εστι και βλεπει τα παντα φως. Ψυχη γαρ αφωτιστος. ου µην αλλα και. εξ αγαθοτητος εις πονηριαν µεταπιπτοντες. Και ουτως τι ειπη η τι εν τω ορωµενω κατανοηση. αγνοιαν εµποιει των εκεινου καταθυµιων. ελπιζουσιν εις αυτον και πιστευουσιν. και το φως ζων εστι και ζωην τω ορωντι παρεχει.ει και ποτε θελησει ουτος ετεροις λαλησαι τα προς θεραπειαν εκεινου τελουµενα . ιµατιον και σκεπην. Βλεπει εαυτον καθολου τω φωτι ηνωµενον. νοσουσιν ανιατα. Και εικοτως. παντως εκεινος παρεξει ηµιν. ως µη δυνασθαι τουτο εξιαθηναι ποτε. δια το εµπαθως και απεχθως διακεισθαι προς αυτον µελετην τε αενναον εχειν εναντιως των εκεινου θεληµατων πορευεσθαι. ο . Χρειαν δε αναγκαιαν ταυτην οιδεν ο λογος. Ορα γαρ ξενα τινα θεαµατα ο νους και ολος φωτιζεται και φωτοειδης γινεται.

ειρηνης µεστον και ειρηνοποιον και ανδρειον εις τους πειρασµους. Ποθησωµεν δε εκ ψυχης α κελευει Θεος ηµιν κατασπαζεσθαι. τον γογγυσµον. ην καλει ο λογος ταπεινωσιν. πενθος αενναον εν νυκτι και ηµερα. την εριθειαν και παντα οσα τω Θεω αποτροπαια και εις κινδυνον φερει ψυχης. καθαρον την καρδιαν. την υπερεχουσαν παντα νουν ανθρωπινον. Τι τοινυν εκ των ορωµενων δυναται ηµας ωφελησαι εν καιρω αναγκης θανατου. ος ουκ εα ηρεµησαι αυτην ολως η συνεκκλιναι προς τα κακα τοις κακοις. τον φθονον. τα αστρα. ∆ραµωµεν. αγαπητοι αδελφοι. Μονον καταλειψωµεν τα αλλα παντα της προσκαιρου ζωης. Τα γαρ παντα φθειρεται και ως οναρ παρερχεται και ουδεν µονιµον η βεβαιον εν τοις ορωµενοις. αυτων δε οπισθεν καταλιµπανοµενων. διωξωµεν. πεινωσι και διψωσι την δικαιοσυνην και ζητουσιν αει την του Θεου βασιλειαν. Εκ τουτου γαρ πασι τοις αγωνιζοµενοις εν αληθεια και η πραοτης κατορθουται. την εις αλληλους εριν. εντευθεν ο θειος ζηλος αναπτεται εις την ψυχην. εξ ου πηγαζεται η χαρα της ψυχης και η παρακλησις καθ’ ωραν τοις αγαπωσι τον Θεον. Ο ηλιος. Αφ’ ου γαρ η ψυχη καταλιπη το ιδιον σωµα. Φυγωµεν ουν τον κοσµον και τα εν κοσµω. δοξαν φηµι την κενην. Εντευθεν και το µισειν ηµιν επιγινεται τα κακα. εντευθεν εστιν εκ του πενθειν καθ’ εκαστην. (43) ουτε βλεπειν δυναται δι’ αυτου ουτε βλεπεσθαι παρ’ ετερου. ο ουρανος και η γη παντα παρερχονται. µονος δε παντων µενει ο ανθρωπος. τι το κερδος ηµων απιοντων και το σωµα καταλιµπανοντων νεκρον. εως ου δραξοµεθα τινος των εστωτων και µη ρεοντων. ηµων απερχοµενων εντευθεν προς την εκειθεν καταπαυσιν του αιωνος εκεινου. (42) φτωχειαν πνευµατικην. Ει δε και ουτω τα ορωµενα παρελευσεται. Τι γαρ ηµιν και τω κοσµω και τοις εν κοσµω ανθρωποις. η βσιλειας ουρανων και αιωνιου δοξης η γεεννης παλιν και τιµωριας πυρος. διπλουν εκειθεν εχουση τον βιον και τον αγωνα. αλλ’ εκτοτε προς µονα τα αορατα εχει και φροντις ουδεµια εστιν αυτη περι των ωδε. αλλα πληροι ταυτην ανδρειας και δυναµεως εις το µεχρι τελους εγκαρτερειν τοις δεινοις. τον δολον. Ου µονον δε αλλα και το γενεσθαι τινα ελεηµονα. Εν γαρ .τα µειζω χαρισας και εµπιπλων παν ζωον ευδοκιας.

αλλα νυν αγωνισωµεθα θεασασθαι αυτον. Εαν γαρ αυτον αξιωθωµεν ενταυθα αισθητως ιδειν. κατ’ αξιαν ων επραξεν ενταυθα. και απογευοντα της ενηδονου γλυκυτητος των αγαθων εκεινων της βασιλειας αυτου. Τοιγαρουν φυγωµεν. γενοιτο δε τας εντολας τηρησαντας του Θεου. και τοτε κλαυσετε και (44) και πενθησετε και λυπην εξετε εις αιωνα απεραντον. Μη γαρ εις το µελλον εκδεξωµεθα τουτον ιδειν. ουκ αποθανουµεθα. και ευροντες κρατησωµεν προσπεσοντες τους ποδας αυτου. Ναι παρακαλω. (45) Περι του οτι χρη καλως υποτασσεσθαι και µη επιλανθανεσθαι των συνθηκων. αξιω. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Φυγωµεν την απατην του βιου και την νοµιζοµενην ευφροσυνην αυτου και µονω προσδραµωµεν τω ψυχοσωστη Χριστω. εκ του Πνευµατος ου ελαβοµεν εξ αυτου”. ων προς Θεον συνεθεµεθα. ως αν και το θειον φως. Αλλα µη γενοιτο φωνης ακουσαι και τοιουτον παθειν τους απαρνησαµενους ηµας κοσµον απαντα και τα εν κοσµω και προσδραµοντας Χριστω. τα παρ’ ηµων ανωθεν ρηθεντα ακριβως και καλως διακριναντες. ορατε µη λαθητε εαυτους εν τω δοκειν Χριστον εχειν εν εαυτοις. ης γενοιτο παντας ηµας αξιωθηναι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. σπουδασωµεν ετι περιοντες ιδειν αυτον και θεασασθαι. δια δακρυων και µετανοιας καθαρθηναι τας καρδιας ηµων. και κεναις ταις χερσιν υπεξελθητε τον βιον και ακουσητε. δια ταυτα τον κοσµον. επει και Ιωαννης ο Θεολογος ουτω φησιν· “Οιδαµεν δε οτι εχοµεν τον Θεον εν ταις καρδιαις ηµων. απολαµβανει παρα Θεου. Λογος Γ΄. Και οτι ου δει γογγιζειν επι ταις παννυχοις αγρυπνιαις των ορθρων. Οσοι ουν την πιστιν εις αυτον εκ των εργων εδειξατε αρραγη και βεβαιαν.τουτων εις κληρονοµιαν αιωνιον. αυτον τον Χριστον. . µηδεν εχοντες. εντευθεν οψωµεθα και µενοντα εν ηµιν κτησωµεθα. της απευκταιας εκεινης φωνης· “Αραντες ο δοκει κατεχειν ο πονηρος. Αµην. και αυτους εν θερµη ψυχης ασπασωµεθα. δοτε τω πλειον εχοντι”. θανατος ου κυριευσει ηµων. Τουτον σπουδασωµεν ευρειν τον πανταχου παροντα. οπερ απευχοµαι. και δια του Παναγιου αυτου Πνευµατος τρεφοντα και ζωογονουντα ηµων τας ψυχας.

ευχαριστησατε τω Θεω µαλλον και τω υµας εις την αυτου δοξολογιαν διυπνισαντι και χαρητε και σκιρτησατε. ως απαξ του ενιαυτου εξεργεθεντες το µεσονυκτιον. Ο δε τουτων αγευστος και αλλοτριος – φευ µοι. των ψυχων υµων και αοκνως τας εντολας του Θεου ποιειν σπευσατε· και κατ’ εµου του ταπεινου µη γογγιζετε. ως ακηκοατε. και την εµην ολιγοψυχιαν ραθυµιαν εασαντες. εµον το ατυχηµα. οτι µετα των αγιων αγγελων ηξιωθητε ανυµνειν τον Θεον. και το “Γευσασθε και ιδετε οτι χρηστος ο Κυριος” ουκ επισταται. τω αναξιω. ∆ιο πεισθητε µοι ως δουλοι Χριστου. Πιστευσατε µοι. κατα δε τα εργα αυτων µη ποιειτε. Ο γαρ επι τη συνηθει συναξει αγανακτων και επι τω µηκει των (46) αναπεµποµενων υµνων δυσχεραινων και κατακλωµενος. εξει ελπιδα η τινος αλλου αγαπην περιπλακησεται και παραµυθιαν ευρησει η ενταυθα η µετα θανατον. α δε µαλλον λεγουσιν ηµιν οι ιερεις ποιειν ποιειτε. Ο δε τουτο µη εναργως επισταµενος. ποιαν απολογιαν ευρησει εν τη ηµερα της κρισεως. ουτος αληθως ουκ οιδεν ως γλυκεα τα λογια του Θεου εν τω λαρυγγι των αγαπωντων αυτον και υπερ µελι και κηριον εν τω στοµατι των επιγινωσκοντων αυτον. ειπε µοι. Ο δε και αντιλεγων και καταστεναζων και επαρωµενος τοις αυτον διεγειρουσι προς υµνον θειον και δοξολογιαν Θεου.Αδελφοι και πατερες. και εαυτω και ετεροις σκανδαλον απωλειας γενοµενος. ιδιοποιεισθαι γαρ προστεταγµαι τα αλλοτρια . αλλα µνησθεντες του ειποντος· “Μεσονυκτιον εξηγειροµην του εξοµολογησασθαι σοι επι τα κριµατα της δικαιοσυνης σου”. αναµνησθεντες των του Θεου προσταγµατων ουτω λεγοντων· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε”. τοιαυτη θλιψει συνεχοµαι και την καρδιαν µου .εχθρος εστι του Θεου και ξενος της βασιλειας των ουρανων· ποιαν γαρ αλλην. πνευµατικοι µου πατερες και αδελφοι. οταν ταυτα ακουσω η θεασωµαι τινα εξ υµων δια ταυτα δεινοπαθουντα. πνευµατικως ου δυναται γευεσθαι των εις ευεργεσιαν ηµιν δοθεντων απο Θεου. αλλα παντα πικρα τα κατα Θεον αυτω φαινονται. παρακαλω. φροντισατε. της αγαπης και της γλυκυτητος του Χριστου εναργως ηλλοτριωται. αλλ’ ολος σαρξ ων και σαρκικον εχων το φρονηµα και σαρκικωτεραν την αισθησιν. τους αλλοτριους βιους µηδαµως περιεργαζεσθε.

και ταυτα ποιων αναπαυσιν ου δυναµαι κτησασθαι. ειπειν. και δεσµουντες τοις αµαρτηµασιν εαυτους χαιροµεν και τους αιροντας τα τοιαυτα δεσµα κατεσθιοµεν. και αδελφοις και φιλοις. και θαυµαζειν µοι επεισι πως εις τοιαυτην κατηλθοµεν σκοτωσιν και κατα των ιδιων ψυχων παντα πραττοµεν και εαυτους κατασφαζοντες ως ζωντες απολακτιζοµεν. και τοτε ισως επιζητουµενου παρ’ ηµων παρα τον ωρισµενον καιρον της τροφης. Πασι τοις εν τω κοσµω. γονευσι. περιεχοµαι και οδυναµαι τα υµετερα τραυµατα ουχ ηττον η τοις ιδιοις µωλωψιν αλγυνεται εκαστος. και τον βιον ηγουµαι αβιωτον. Βουλευοµαι παυσασθαι και τα εµαυτου µονα σκοπειν κακα. και τοι παρακαλων υµας ουκ ακουοµαι. πιστευων ειναι κρισιν και αναστασιν και ανταποδοσιν των βεβιωµενων. και ου παυοµεθα µεχρις ου την πραξιν ποιησοµεν και τας ψυχας ηµων απολεσοµεν. ως αυτη τη κολασει δοκειν παραδιδοσθαι. Μοναχοι επηγγειλαµεθα ειναι και πλειον των κοσµικων εκακωθηµεν. ως κυνες µαινοµενοι καθυλακτουµεν και µεµφοµεθα αυτον. κακοι γινοµεθα και ουκετι ανανευσαι βουλοµεθα. ηλθοµεν αποταξασθαι. λεγω. ελεγχων µισουµαι και παιδευων αντιπαιδευοµαι και ως εχθρος εκδιωκοµαι. και χαρας ουκ επαισθανοµαι ουδεµιας αλλης του κοσµου. ηλθες εν τη µονη οµολογων ειναι Θεον µελλοντα αποδουναι εκαστω κατα τας πραξεις αυτου. ο ταπεινος. τοτε ως φλοξ αναπτεται η καρδια µου και παλιν εν τοις αυτοις. επιτιµων (47) αποπεµποµαι. ερωτω σε. Εαν κωλυθωµεν παρα τινος µηδεν κατα των ψυχων ηµων διαπραξασθαι. αδελφε. αλλα και αυτην απολεγοµαι την ζωην· και κλαιω και θρηνω. Τηρησαι τας συνθηκας ας συνεθου και συνεταξω τω Χριστω επι . και τους του κοσµου και τα του κοσµου πλεον η (48) αυτον τον Χριστον αγαπωµεν. και τρεφειν µαλλον αυτους εκ των της µονης αρτων ου διαλιµπανοµεν. αλλ’ οταν τουτο στησαι θελησω. ως ηδη κατακρινοµενος. και υπερ ενος κλασµατος αρτου λογοµαχειν και βλασφηµειν ουκ αισχυνοµεθα. Ως εχθρον τον κοσµον εφυγοµεν. Ειτα και εις τα τοιαυτα εθισθεντες παρανοµα. και υπερ υµων εγω φλεγοµαι. φυσικως. Ειπε µοι.δακνοµαι. η ουδε τινα τουτων διεθου εν τη καρδια σου. Πεινασαι και διψησαι και κακοπαθησαι συνεταξαµεθα.

Ω της αγαν σκοτωσεως και . κλεπτεις και νοσφιζη τα της µονης. ινα φανης χριστανος αληθης εκ των εργων και αδελφος ηµων φιλοθεος χρηµατισης. συ δε µηδε εις αυτην την αναγκαιαν χρειαν αρκουµενος. και θερµως δουλευειν αυτω προθυµηθητι. ετοιµα τα παντα ευρισκων δηθεν εξ αυτοµατου. ινα και στεφανωθης και συνδοξασθης.πολλων µαρτυρων εληλυθας. ων ισως εν τω κοσµω ων ουκ εκυριευσας. Ο αποστολος παραινει λεγων· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. και τας αυτου εντολας. αλλοτριον σεαυτον ειναι λεγεις και ταυτα ποιειν µη δυνασθαι· ου µονον δε αλλα και αποκρυβοµενος και µη ευρισκοµενος εις την συναξιν. αλλα µελετων εν καρδια και αλλα επι παντων επαγγελλοµενος και δοκων τον αλαθητον λανθανειν Θεον. το δε ολον ην σοι εν µελετη κατεσκευασµενον. τρωγειν δε και πινειν µετ’ αυτων εµελετησας µονον. ισθι ως ου κατηλλαγης ουδε προσωκειωθης Θεω. η τουτο µεν ως δεσµον αδελφοτητος δολιως προσεποιησω. Ει µεν ουν παρεγενου δουλος γενεσθαι Χριστου και ηµετερος αδελφος. αιωνιω δοξη επευφραινοµενος. παρακαλω. οιει σεαυτον ωφελειν. ο και µεγιστον. ετι δε προς πενθος η ευχην αδιαλειπτον. (49) τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε” διαρρηδην πασιν εντελλεται. φυλασσε. Πρωτον µεν. Εκεινος· “Μη µεριµνησητε περι της αυριον. µελος γενεσθαι της εκκλησιας περιδρασσοµενος. συ δε δια τουτο αποκειρη. ινα λαµβανης ανελλιπως τα προς χορτασιαν και γαστριµαργιαν χορτασµατα και ζης βιον αµεριµνον τε και απονον. αλλα εχθρος λελογισαι αυτου και επιβουλος· και πως δε ουκ επιβουλος. Και εν πασι µεν τοις προς σωµατικην ηδονην και θεραπειαν υπαρχουσιν αδελφον σεαυτον ειναι των απαντων ακαινοτοµητον βουλη και την ισοτητα µετα των κοπιωντων εις το εργον Κυριου προσαπαιτεις· εαν δε προς νηστειαν η αγρυπνιαν η τηξιν σωµατος. παννυχους τε στασεις και ψαλµωδιας και υµνους πνευµατικους ιδης τινας των αδελφων προθυµως εαυτους γυµναζοντας και τρεχοντας ολη τη ψυχη και προθεσει. ινα µονον αδελφος υπαρχης και κοινωνος κτηµατων και χρηµατων. ακουσον και εγω σοι λεξω α σοι µελλουσιν υπαντησαι. τουτοις αρκεσθησοµεθα”. Ει δε το παν σχηµατιζοµενος µεν κουρευεσθαι και µοναχος γινεσθαι ηλθες. ηµιν εν πασιν εξοµοιουµενος· συγκακοπαθησον ως καλος στρατιωτης.

αδελφοι. (51) ουτω διακειµεθα. οταν εκζητηση απο των µοναχων. Αρα τι προς ταυτα ηµεις αποκρινοµεθα. ∆ι’ ην αιτιαν στρατευθηναι και (50) τοις Χριστου στρατιωταις καταταγηναι ηθελησας. ουχι το “Ναι. Ουκ εληλυθας αναλαβεσθαι τον κατα των παθων πολεµον. ποθουντες τον µοναχικον βιον και την αγγελικην ασπασασθαι πολιτειαν. Και νυν. κατεπαιροµενοι ου .αγνοιας και της απατης των λογισµων σου! Και το χαλεπωτερον τουτου. “Γινωσκετε. ινα σιτηρεσια επισης αυτοις λαµβανων και οψωνια. τας συνθηκας ας συνεθεντο ποιησαι και διαφυλαξαι ενωπιον του αγιου θυσιαστηριου και των αγιων αγγελων αυτου. οτι εφ’ οσον εληλυθατε καταριθµηθηναι τοις δουλοις του βασιλεως Χριστου. τιµιε πατερ”. ουαι σοι εν τη ηµερα της κρισεως. Εαν ταυτα λογιζη. Εσεσθε γαρ ειδοτες οτι απο του νυν µαλλον πασαν µηχανην ο εχθρος κινησει καθ’ υµων. εν αφοβια Θεου διαγοντες και καταφρονησει των αυτου εντολων. ραπισθηναι τε και χλευασθηναι και παντα τα κατα Θεον λυπηρα υποµειναι”. Ουχι εγκρατειαν και αγρυπνιαν και προσευχην και υπακοην µεχρι θανατου τω προεστωτι και παση τη αδελφοτητι φυλαξαι οµολογουµεν ενωπιον Θεου και αγγελων. και αυτο απαρνη το ενδυµα. “ Ω της παραπληξιας! Ουκ ηλθες κατα των αορατων εχθρων αγωνισασθαι. Ο δε ιερευς τι προς ηµας φησι παλιν. και το “Ναι. οτι και πειρασµων ιχνος εαν ενωπιον σου φανησεται η και προς δοκιµην σου µικραν τινα λυπην λυπηση σε ο ηγουµενος. Ουχι παντα παθειν και υποµειναι επαγγελοµεθα. ως ουδενος οντος του µελλοντος απαιτησαι ηµας τας συνθηκας ταυτας ας συνεθεµεθα. Τι ουν προς ταυτα ανθυποφεροµεν. των συνταξαµενων αυτω επι πολλων µαρτυρων. ετοιµασατε εαυτους εις πειρασµους. Ουχι· τι προσηλθοµεν τω αγιω θυσιαστηριω και τη αγια συνοδια ταυτη. ∆ει ουν υµας πεινασαι και διψησαι και ριγασαι. οταν ο Χριστος ελθη εκαστω αποδουναι κατα τας πραξεις αυτου. καθα πολλους εγω λεγοντας ηκουσα· “Μη γαρ δουλος γενεσθαι τινος εληλυθα η δια το υβριζεσθαι παραγεγονα. ατιµασθηναι τε και εµπτυσθηναι. τιµιε πατερ” κατα πασαν ερωτησιν των της υποµονης παθηµατων φθεγγοµεθα. ανακεισαι ως οι επι σκηνης τρυφωντες και µεθυσκοµενοι. Τι γαρ και ερωτωµενοι αποκρινοµεθα.

οπως εκ της του Θεου δοξης και της του Αγιου Πνευµατος αλλοτριωσωσι χαριτος τους πειθοµενους αυτοις.µονον απασης της λοιπης αδελφοτητος. καταρωµενι. ουκ αν ακρατως ταις ηδοναις ενεδιδοµεν. Εαν τα ουρανια εφροντιζοµεν. ουκ αν τοις γνησιοις δουλοις αυτου εις πασαν αρετην θεαρεστον αντεπιπτοµεν. Εαν αγαπην αληθινην κτησασθαι ηξιωθηµεν. τον θανατον βλεπουσι περιφεροντας· και τινος αλλου χαριν καθ’ ηµων αυτοι εκστρατευουσιν. . οσα µισει Θεος και οσα εις γεενναν πυρος απολλυουσιν ηµων τας ψυχας. αλλα και των προεστωτων ηµων. Εαν περι των αφθαρτων διενοουµεθα. ουκ (52) αν τους προς αυτον ηµας οδηγουντας ουτως απεστρεφοµεθα. Εαν πιστιν ειχοµεν ορθην και βεβαιαν. γογγυζοντες. Εαν των αιωνιων εφιεµεθα. ραθυµουντες και παντα ποιουντες. της τοιαυτης απεστερησαµεν δωρεας. Τω γαρ θεληµατι της σαρκος ορωντες οι δαιµονες κατεχοµενους ηµας. ουκ αν τους διδασκαλους των αρετων εβδελυσσοµεθα. ουκ αν των του Θεου δουλων κατεπαιροµεθα. ουκ αν ουτω ραθυµως και αµελως εβιουµεν. Ποιος δαιµων τροπον απωλειας κατα των ηµετερων ψυχων επινοησει µειζονα τουτου. Εαν φοβον Θεου εις τας καρδιας ηµων ειχοµεν. Απας γαρ ο πολεµος των δαιµονων δια τουτο καθ’ ηµων φερεται. Εαν την νηστειαν ασµενοι ησπαζοµεθα. καταλιποντες τας του Θεου εντολας και µηδε ζητησαι αυτον εξ ολης ψυχης ποτε προθυµουµενοι. αλλα και ατιµαζεσθαι και τυπτεσθαι και αδικεισθαι και επηρεαζεσθαι και παντα πειρασµον. και τον Θεον αν εγνωριζοµεν και ου µονον παιδευεσθαι. Που τοιουτον απο του αιωνος ηκουσθη µηχανης εργον. Εαν εγκρατεις των παθων ειναι ηγωνιζοµεθα. Μαλλον δε τι πλειον καθ’ ηµων οι δαιµονες µεριµνησουσιν η φροντισουσι. ουκ αν των προσκαιρων ουτως αντεποιουµεθα. ουκ αν ποτε δια βρωµατων η ποµατων ενδειαν εγογγυζοµεν. Εαν ταπεινωσιν εκτησαµεθα. Εαν τον Θεον ηγαπωµεν. Αλλ’ ηµεις και προ της εκεινων παλης εαυτους ηµας. ουκ αν τα των απιστων εργα διεπραττοµεθα. αντιλεγοντες. πασαν θλιψιν προθυµως υποµενειν δια τον Χριστον ηθελησαµεν. ουκ αν εκεχηναµεν εις τα ρεοντα και φθαρτα. Εαν τας αρετας περιεποιουµεθα. Ει γαρ εζητουµεν αυτον. ουκ αν περι τα γηινα τοσαυτην σπουδην εποιουµεν. ως ορω.

Και ταυτα τινες. ουδε το κακως διοικειν τα εµπιστευθεντα αυτοις πραγµατα. Ματαιως τουτο παρα τινων αµαρτια ονοµαζεται. και πορνος ο τοις λογισµοις επι . “Ο εµβλεψας γυναικι προς το επιθυµησαι. οτι και ο επιθυµια χρηµατων κρατουµενος φιλαργυρος κρινεται. ηγουνται ειναι το συνολον αµαρτιαν.Νυνι δε τοσουτον τοις παθεσι κατεσχηµενοι τελουµεν και εν τοσαυτη σκοτωσει και αγνοια τυγχανοµεν. Αµην γαρ λεγω υµιν. οι γονευσι και φιλοις οµολογησαντες αποταξασθαι. Οι µοναχοι. Τι γαρ φησιν. και ο βρωµατων πολυτελων και πολλων ορεγοµενος γαστριµαργος εστιν. ει και δι’ ενδειαν αρτω µονω και υδατι τρεφεται. ∆ια τοι τουτο και εαν παρα τινος υποµνησθωµεν περι τινος αµαρτιας. οι την στολην ως αρετην και το ονοµα αντι αγιοτητος περιφεροντες. ως µη ακηκοοτες ποτε τας των χριστιανων Γραφας ουτως αποκρινοµεθα· “Και αρα γε αµαρτια η πραξις αυτη εστι. οι µεχρι και βλεµµατος και αργου ρηµατος την ακριβειαν και ασκησιν επαγγειλαµενοι. οι κοσµον και τα εν κοσµω (53) αποβαλεσθαι Χριστω συνταξαµενοι. του Θεου ακουων καθ’ εκαστην σοι λεγοντος δια πασης της θειας Γραφης· “Λογος σαπρος µη εκπορευεσθω εκ του στοµατος υµων. Και τινος χαριν η και δια τι αµαρτια λογιζεται. Ου φριττεις. ουδε οτι κακως πραττοµεν επισταµεθα. οι ως Θεω τω πνευµατικω αυτων πατρι συνταξαµενοι υποτασσεσθαι. Προς τουτοις. Ουτως ισθι βεβαιως. οιον η προσπαθως τι ποιειν εν αυτοις η εµπαθως η δολερως η φθονερως η ασυνειδητως και κατα πραγµατειαν. το φθονειν η λοιδορειν η γογγυζειν η αντιλεγειν η ψευδεσθαι και ιδιορρυθµειν και οµνυειν η τι της µονης κρυφιως νοσφιζεσθαι η και διδοναι ετερω ανευ βουλης του προεστωτος αµαρτιαν ου κρινουσι. ανθρωπε. ει και µηδεν ετερον το συνολον κεκτηται. Ουκ ακουεις οτι και εννοιων και λογισµων καρδιας κριτης εστιν ο Θεος. ηδη εµοιχευσεν αυτην εν τη καρδια αυτου”. οτι ουδε εν οις εσµεν αισθανοµεθα. οι δευτεραν οµολογιαν και συνθηκην µετα του Θεου ποιησαµενοι. Ειδες πως µοιχος κρινεται ο προς επιθυµιαν εµβλεπων εις προσωπον τινος. και υπερ αργου λογου λογον δωσετε και υπερ ψυχρου υδατος µισθον ληψεσθε”. Ειθε τας µειζονας εφυλαξαµεθα πραξεις· περι γαρ τουτων των µικρων την πολλην ο Θεος ακριβειαν ου µη ενδειξηται”. ω ανθρωπε.

Ουτω και ο λεγων εν τη καρδια αυτου· “Κακως επραχθη τουτο και παραλογως εκεινο γεγονε”και· “∆ια τι το και το γεγονεν. εις αµαρτιαν αυτου λογιζεται καν εν αγνοια του κακον ειναι τουτο λογιζεται. Πλην γινωσκετε οτι τους µη µετανοουντας και µετα πασης ακριβειας και φοβου πολλου τηρουντας τας αυτου εντολας. µηδε µικρα υµιν τινα των αµαρτηµατων φαινεσθωσαν και ως µη τοσαυτην βλαβην εµποιουντα ταις ηµετεραις ψυχαις καταφρονεισθωσαν παρ’ ηµων. Μη πλανασθε. φιλανθρωπος εστιν ο Θεος και ελεηµων και ευσπλαχνος. ινα τι δε και εκεινο ου γεγονε. καν µη εκβαλη ρηµα εκ του στοµατος αυτου.”. καθα γεγραπται· “Οργιζεσθε και µη αµαρτανετε”. καταλαλητης εσται και ως κατακρινων κριθησεται. Ως γαρ µιασµα και θανατου κεντρον. ουτως . Ο γαρ εξω του θειου θεληµατος µικρον τι ενθυµηθεις και µη ευθυς. µεταµελος γενηται. την του λογισµου προσβολην εκδιωξας. Ελθοντος γαρ του νοµου. Χρη τοινυν παντας τους επερχοµενους ηµιν λογισµους διακρινειν καλως και αντιπαρατιθεναι αυτοις τας µαρτυριας εκ των θεοπνευστων Γραφων και απο της διδασκαλιας των πνευµατικων και αγιων πατερων και. Μικρου γαρ και µεγαλου αµαρτηµατος διαφοραν ουκ επιστανται οι ευγνωµονες δουλοι. ως εκπεπτωκοτες της του Θεου αγαπης διακεινται. αλλα καταδεξαµενος κρατησει την εννοιαν. αδελφοι µου.πολυ (54) συνδυαζων και µολυνοµενος. ω αδελφοι. µετ’ οργης πολλης αυτους εξ εαυτων αποπεµπεσθαι. οπερ και αληθες ειναι πειθοµαι. αλλα καν µεχρι βλεµµατος η εννοιας η λογου πταισωσιν. ει και προσωπον ανθρωπου ποτε µη θεασηται. ει µεν συναδοντας ταυταις και ισοδυναµουντας ευρισκοµεν αυτους.µη πλανηθη. ουδεν ωφελησει. εγω δε νεκρος και του καλου ξενος γεγονα. παση δυναµει τουτους κρατειν και εις εργον θαρρουντας εξαγειν· µη συµφωνουντας δε τω λογω της αληθειας. Μη πλανασθε. αλλα και χειρον µαλλον των απιστων εθνων και αβαπτιστων αυτους τιµωρησεται. καγω µαρτυρων οµολογω και τη αυτου ευσπλαχνια θαρρω σωζεσθαι. µηδε ακουση τις την φωνην αυτου. ηγουν της των αγιων Γραφων διδασκαλιας. το µεν εν αγνοια κατεχοµενον κακον ανεζησε και η αµαρτια εν εµοι (55) ευρεθη ουσα.

αποτεµνουσα και αποχωριζουσα την ψυχην απο πασης σωµατικης επιθυµιας τε και αισθησεως· ου µονον δε αλλα και ως πυρ φλεγον γινεται. δραµωµεν σπουδαιως. Ερευνατε και µετα πολλης ακριβειας και πιστεως κατεχετε τα λεγοµενα. παρακαλω. οπως γνωµεν το εν µικροις λογοις κεκρυµµενον µεγα µυστηριον και µεχρι θανατου και υπερ µιας κεραιας των εντολων του Θεου τας ψυχας ηµων θησωµεν. οπως ακριβως εκ των θειων Γραφων επισταµενοι το του Θεου θεληµα. σπευσωµεν προθυµως και ζεουση τη προθυµια χωρισθωµεν τη απροσπαθεια του κοσµου. Πλην οµως πολλων ηµιν δει των δακρυων. Την γαρ εξ αυτων ωφελειαν εµφαινων ηµιν ο Σωτηρ ελεγεν· “Ερευνατε τας Γραφας”. και τον φοβερον τοις αλλοις ανθρωποις θανατον. δυνησθε το καλον διακρινειν απταιστως απο του χειρονος και µη παντι πνευµατι υπακουειν. ινα και πολεµειν διδαχθωµεν και παλαιειν τοις αει πολεµουσιν ηµιν εχθροις δαιµοσιν. και αλληλους διεγειροντες. ενωθωµεν τη ταπεινωσει τοις απ’ αιωνος αγιοις· αποδυσωµεθα τον παλαιον ανθρωπον τη εκκοπη του γεωδους θεληµατος και τη νεκρωσει του χοϊκου φρονηµατος. πολλου του φοβου. προς ζηλον και µιµησιν του καλου. Ιησουν Χριστον. οτι ουδεν ουτως ευκολον εις το σωθηναι ηµας ως το επακολουθειν τοις του Σωτηρος θειοις προσταγµασι. πολλης της υποµονης και επιµονου ευχης. ινα καν ενος δεσποτικου ρηµατος (56) δυναµις αποκαλυφθη ηµιν. επιθυµειν και ασπαζεσθαι. τοις διηνεκεσι δακρυσιν αποσµηξαντες εαυτους. πολλης της των θειων Γραφων ερευνης. Ωραν καθ’ ωραν και ηµεραν καθ’ ηµεραν ανακαινιζεσθαι ποιησωµεν εαυτους δια µετανοιας. ενδυσωµεθα τον νεον Αδαµ. αδελφοι µου. διεγειρων ηµων το προθυµον της ψυχης και ποιων ηµας του καταφρονειν παντων των λυπηρων του βιου και ηγεισθαι χαραν παντα πειρασµον επερχοµενον. Ο γαρ τα . Πληροφορηθητε. αδελφοι µου. Πολλης ουν ηµιν χρεια της νηψεως. πολλης της σπουδης. τη παρακλησει του λογου. ανανηψωµεν ποτε. δια της καθαρας και αΰλου προσευχης.εκφευγειν δει την εγγινοµενην εκ των εµπαθων λογισµων εισβολην. ως ζωην και ζωης προξενον. µηδε τοις βλαβεροις συµπεριφερεσθαι λογισµοις. Ο γαρ του Θεου λογος ως µαχαιρα διστοµος εστιν. ∆ιο.

αλλα και εσθιοντων ηµων και πινοντων και κοιµωµενων και οτιουν εργαζοµενων. (57) Γυµνος γαρ υπαρχων των οπλων εκεινων. ποτε δε υπαναχωρουσι και παυονται. Ανθρωποι γαρ προς ανθρωπους µαχοµενοι. περιφανεστερος ωφθη και µαλλον επλουτησεν. και οχυρωµασι πολλακις εαυτους περικλειουσι και αλλοι αντ’αλλων την φυλακην εµπιστευονται. Ενταυθα δε ουχ ουτως. και σκοπουσιν ακριβως ει που ευρειν δυνηθωσι µελος ηµων ασκεπον του εµπηξαι τα αυτων βελη και θανατωσαι ηµας. αλλα πασιν ανθρωποις αναγκη πασα επικειται του πολεµησαι τουτον τον πολεµον. οθεν και φυγη τις χρησαµενος σεσωσται. αλλα διηνεκης τυγχανει ο πολεµος και διηνεκως αναγκη περιβεβλησθαι τοις του Χριστου στρατωταις τα εαυτων οπλα. Ει γαρ ηµεις εαυτους ου προδωσοµεν τω της αµελειας βοθρω και απογνωσεως. και αρµατα ριπτουσι και υπνου µεταλαµβανουσι και τροφης µετα αδειας απασης.ειρηµενα οπλα µηδεπω κτησαµενος. οιτινες και κατα προσωπον ηµων διηνεκως ιστανται. και η νικησαντα τινα ζησαι η πληγεντα αποθανειν αναµφιβολως. µαλλον δε εν παση ωρα τιτρωσκεται. ει και µη βλεπονται παρ’ ηµων. οπερ της ηµετερας εστι προαιρεσεως και θελησεως. Αλλα και µετα το πληγηναι ηµας. επειδη ουχ οµοιως των εξω πολεµων και οπλων και ο εν ηµιν αυτοις πολεµος. (58) Πληγη δε προς θανατον εστι πασα αµετανοητος και ανεξαγορευτος αµαρτια και το εις απογνωσιν τινα εµπεσειν. Ασαρκους γαρ εχοµεν εχθρους. εαν θελωµεν. ουδε αλλον αντ’ αλλου τουτον τον πολεµον αναδεξασθαι. εν καιρω πολεµου στηναι ου δυναται. εν τη ακµη της µαχης τυγχανοµεν. Ουκ ενι γαρ εν νυκτι η εν ηµερα η εν µια καιρου ροπη τουτον τον πολεµον παυσασθαι. αλλα την ελευθεριαν περιδοξω δουλεια ανταλλαξαµενος. εν ειρηνη και ελευθερια διαγειν ου δυναται. Και ουδεις εστιν ο απο τειχων αισθητων και οχυρωµατων εαυτον περιφυλαξαι δυναµενος και καν µιαν ωραν αποκρυβηναι και µικρον αναπνευσαι καθ’ εαυτον η φυγη χρησασθαι και σωθηναι. ανδρειοτεροι και εµπειροτεροι δια θερµης µετανοιας γινοµεθα. ουδεν ουδαµως οι δαιµονες ισχυσουσι καθ’ ηµων. Μετα γαρ το . και κρατηθεις ισως ου τεθανατωται. αλλα πολυ εκεινου φρικωδεστερος ουτος. ποτε µεν πολεµουσι µετα των οπλων.

ω η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων. το δε αθανατους ειναι η θνητους των εφ’ ηµιν εστι. Το µεν γαρ απληγους ηµας διατηρηθηναι ουκ εστι των εφ’ ηµιν. ∆ιο δη τουτο παρακαλω εµαυτον τε και παντας υµας πασαν σπουδην. του αγιου πατρος ηµων Συµεων του Στουδιωτου τα θεοπνευστα των υψηλων αυτου πραξεων αναγινωσκετε συγγραµµατα. εθαυµασαν επι τω λογω και αλληλοις ενατενισαντες ειπον. κατ’ ιδιαν τε µνησθεις εκεινων αυτων των ταυτα ειποντων και των ρηµατων αυτων και διαπονηθεις. καθως εν παση τη ζωη αυτου εκεινος απαραβατως εφυλαξεν. µετα των αλλων αυτου υπερφυων κατορθωµατων και τουτο ρητως ουτως. εκλαυσα πικρως. Επειδηπερ. Και οτι ανευ δακρυων αδυνατον εις καθαροτητα και απαθειαν ελασαι τινα. οµοθυµαδον µια τη φωνη· “Λοιπον ηµεις ουδεποτε κοινωνησωµεν. τω παντοδυναµω και φιλανθρωπω Θεω ηµων εν µετανοια προσφευγοντες. απερ εκεινος εις πολλων ωφελειαν εξεθετο θειω κινουµενος Πνευµατι. εν προθυµια ψυχης εις τας αιωνιους µονας καταντησωµεν εν αγωγιµοις του Πνευµατος.πληγηναι και θανειν παλιν αναστηναι και πολεµειν. και τη µια και αδιαιρετω Τριαδι παραστηναι και προσκυνησαι καταξιωθωµεν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. αλλα µεινωµεν απαντες ακοινωνητοι! “. ου τεθνηξοµεθα. Τουτο οι ακροαται ακουσαντες – πολλοι γαρ παρησαν ου µονον λαϊκοι. εν οδυνη καρδιας µου λεγων ουτως εν εµαυτω· (60) “Αρα γε ουτω περι του πραγµατος αληθως διακειµενοι και ως αδυνατον ειναι τουτο . αλλα και µοναχοι των ονοµαστων και περιδοξων επ’ αρετη -. (59) Περι µετανοιας και κατανυξεως. Και εκ ποιων ταυτην εργων κτησασθαι δυνατον. πατερες και αδελφοι. οπερ και πολλου αξιον εστι και θαυµατος πληρες. ινα δια πασων των του Χριστου εντολων και προσταγµατων οδευοντες. ως υποµειδιωντες. Μη απογινωσκοντων γαρ ηµων. θανατος ου κυριευσει ηµων. εγραψε και εδιδαξε λεγων· “Αδελφε. των γενναιοτατων και αγαν αδρειως εστιν.Τουτων ακουσας ο αθλιος εγω και ταλαιπωρος. Λογος ∆΄. Αµην. ανευ δακρυων µη κοινωνηση ποτε”. πασαν ανδρειαν υποµονης και καρτεριας δια των αγαθων επιδειξασθαι πραξεων. αλλα εσοµεθα αει δυνατοι.

µικρον τι του υψους υµων ανεπαισχυντες υφεντες και την ακοην ευµενως υποκλιναντες. οι δε σκληροκαρδιοι τινες και λιθοκαρδιοι οντες. ο ουδε θαυµαστον µοι δοκει. ουκ αν υπο των ιδιων λογων εκρινοντο· ει µετανοιας επεµελουντο. Ει γαρ εαυτους εκρινον. ειπον α ειπον.”. ουδε τυπτοµενοι κατανυσσονται. αλλα και εν παση ωρα ει οιον τε. διερωτησαι προηρηµαι· (61) “Ειπατε µοι. βαβαι της αναλγησιας. δια τι τουτο αδυνατον. Παντως γαρ ει µη καθ’ εκαστην ηµεραν και νυκτα εργον εχει το κλαιειν τις ενωπιον Χριστου του Θεου. φευ της αγνοιας αυτων. “. πως κλαιειν και πενθειν δυνανται και µετα δακρυων αει κοινωνειν. ω βελτιστοι αδελφοι. Ει δε και τουτο αδυνατον παντη λογιζονται. φησιν. Οι ουν ουτως εχοντες. πως δυνανται κλαιειν. η ως µικρον τι µαλλον κατορθωµα λογισαµενοι το κατα τον καιρον της κοινωνιας κλαυσαι µονον.απο ψυχης λογισαµενοι. οιµοι της ανοιας των ταυτα λεγοντων και αµελειας και της πωρωσεως. ως φατε. “. Ει δ’ αγνοειτε. αλλα λιαν ολιγοι και ευαριθµητοι). και προς κατανυξιν δυσκινητους. ουκ αν αδυνατον ειναι ποτε τουτο απηρευξαντο· ει πραξιν µετηρχοντο εγκαρπον. οι µεν ευχερως και εξ ετοιµου προς κατανυξιν εχουσιν. µη απαξιωσητε µαθειν εξ εµου του εσχατου. ειπατε ει επιστασθε. ποθεν αυτοις. προσεγενετο. καν οπωσουν πενθησαι η κλαυσαι ισχυσει κατα Θεον και δακρυων κατενεγκειν σταλαγµους· πως γαρ. ως προς εκεινους αυτους τους ουτως ειποντας τον λογον ποιουµενος. του ρηµατος κατεγελασαν. . οπου γε πολλοι και εν αυτη τη εξοδω της ψυχης αυτων εκλαυσαν οµου και εδακρυσαν (οιµαι δε ου πολλοι. το µετα δακρυων καθ’ εκαστην µετεχειν των φρικτων µυστηριων. ουδε οτε των θειων µυστηριων µεταλαβειν βουληθη. ουκ αν αγευστοι του τοιουτου καλου της τοιαυτης δωρεας του Θεου ολως ετυγχανον· ει φοβον Θεου εν καρδια εκτησαντο. Αλλα και οι ιερεις αυτοι την θειαν και αναιµακτον λειτουργιαν επιτελουντες.“Αυτο ουν τουτο το ειναι σκληρους. ου µονον εν τω καιρω της µεταληψεως των θειων µυστηριων δυνατον ειναι το πενθειν και κλαιειν διεµαρτυραντο. ∆ιο και την υµετεραν αγαπην περι τουτου πληροφορησαι βουλοµενος. εαν µη κατ’ οικονοµιαν τινα αρρητον η συµβασιν εξ αιτιας τινος σπανιως επελθη τινι.“Επειδη.

ινα ανωθεν αυτους επαριθµησωµαι . Ποθεν δε ο Σαουλ εζητει κρατησαι και αποκτειναι τον ∆αυιδ. Εκ τουτων γαρ και ο µεν απιστιαν. ασπλαχνων. αλλα λιαν καλων. ειπε µοι. Ποθεν. ο δε πιστιν κτησαµενος ελεγε· “Μνησθητι µου. ο δε εκεινα εφθεγξατο. “Ποθεν ουν. οµογνωµονων. ευδηλον οτι εκ πονηρας προαιρεσεως· εκ φυσεως γαρ ουδεις εγενετο πονηρος. εκ τουτων ων ειπειν βουλοµαι µαθετε και διδαχθητε οτι προαιρεσεως αυτεξουσιοτητι εκαστος.” Ακουσον. Ποθεν ο Καϊν αδελφοκτονος εγενετο.Γεγραπται γαρ· “Εαν δε τω εσχατω αποκαλυφθη. Ποθεν γαρ . και ο µεν εδικαιωθη. ο µεν ταυτα. ο δε φαυλης· και εξ εννοιων ο µεν πονηρων. εν τη βασιλεια σου”. οµοτροπων. τω φθονω εκδοτος γεγονε και τον φονον ειργασατο. ο δε φιλοθεων. ελεγεν· “Ει Υιος ει του Θεου. ο Εωσφορος εξεπεσεν. Και εικοτως. ο δε κατεκριθη. οτι ηµεις µεν δικαιως. Και ει δοκει. ουχι προαιρεσει και λογισµω συγκαταθεµενος πονηρω. ουτος δε ουδεν ατοπον επραξε”. Ινα δε τους αλλους παρησω πολλους οντας. αλλα φυσσει και αληθεια. Προς τουτοις ποθεν ο µεν εις ληστης. συνηλικιωτων. φησιν. πονηρων. Ουχι εκ προαιρεσεως εκαστος και λογισµων ο µεν αγαθων. ον ως εαυτον ετιµα το προτερον και υπερηγαπα ως ευεργετην.. ο πρωτος σιγατω “. επειδη ουδε πονηρων εργων ποιητης ο Θεος. ο δε ευκατανυκτος. ο δε τοιουτων· και εκ πραξεων ο µεν εναντιων. φηµι. και σκληρων. ο δε πονηρων. ∆υο γαρ τινων αποτασσοµενων τω βιω οµοτεχνων. οµογενων. ουχι τη πονηρα προαιρεσει εαυτον του Ποιητου προτιµησας και λογισµοις πονηροις εξακολουθησας. η σκληροκαρδιος και υπερηφανος γινεται. Κυριε. . ο δε ετερος αυτω ανθυπεφερεν· “Ουδε φοβη συ τον Θεον. η κατανυκτικος και ταπεινος. ο µεν σκληρος. µαλα δη αγαθος ων και τουτο ου θεσει και προαιρεσει. Εκ προαιρεσεως ο µεν αγαθης. (62) εκ φυσεως η εκ πονηρας προαιρεσεως. ο συσταυρωθεις τω ∆εσποτη Ιησου Χριστω. σκοπησον και ευρησεις απαντας τους εξ αιωνος δια µονων των τριων τουτων. οτι πολλοι εξ αγαθων εγενοντο πονηροι και εκ πονηρων αγαθοι. εσθ’ οτε και αδελφων. αξια γαρ ων επραξαµεν απελαβοµεν. σωσον σεαυτον και ηµας”.

ινα µη λεγω και χειρων η οπερ ην. Ο δε τα εναντια τουτων παντων προθεσει ψυχης πονηρας ποιων. αλλα προθυµως επιτελων παντα και τον εσχατον αει µεταδιωκων τοπον και εαυτον ευτελεστερον λογιζοµενος παντων και. αλλ’ εκ προαιρεσεως γινεται πας ανθρωπος ειτε ταπεινος και ευκατανυκτος. κατανυγησεται την ψυχην και δακρυον εκ οφθαλµων σταλαξει ο πασαν ηµεραν σχεδον ωδε κακεισε περιερχοµενος και µητε σιωπης χειλεων. εν σιωπη χειλεων. ευρη παρρησιαν ενωπιον του Θεου. απλως ειπειν. παντων αποκοπην ποιουµενος των κακων. παντα ποιων µετα γνωσεως. αλλα ποτε µεν προσοµιλων τοις πλησιον εν ταις συναξεσι. µη αντιλεγων η γογγυζων επιτασσοµενος. εν κατανυξει και δακρυσιν. υποµενων εµπονως υβρεις και θλιψεις και στενοχωριας. και ου µονον εαυτον αλλα και οις προσοµιλει της ωφελειας αποστερων. ειτε σκληρος την καρδιαν και πεπωρωµενος και ακατανυκτος. Ουχι οτι ο µεν προθεσει ψυχης αγαθης παντα τα κατα Θεον υπεµεινε λυπηρα. (64) µητε αναγνωσεως και ησυχιας επιµελουµενος. και ου µονον τα της . ωσπερ τινες οιονται. και εισερχοµενων αυτων αµα εις το της ασκησεως σταδιον. Ποτε κατανυξιν κτησεται ο παντα περιεργαζοµενος τα της µονης. ζεσει πιστεως και προθεσεως. ινα τυχων ελεους και συγχωρησεως των προτερων κακων. εν δεησεσιν. φιλασαρκων και φιλαργυρων και παν ειδος κακιας και πονηριας µετελθοντων επισης.ωµοτατων. και τα ευτελη και ατιµοτερα εκλεγοµενος των εργων. εν αποχη βρωµατων ηδεων και ακαιρων οµιλιων. ο µεν αυτων κατορθοι πασαν οµου αρετην. και προς τουτοις προσεχων ην εξ αυτης εισοδου και αποταγης νουνεχως ταις θειαις Γραφαις και οικοθεν αφ’ εαυτου το αγαθον ποιειν εξελεξατο. ποτε δε διασυρων και λοιδορουµενος τους ευλαβεις των αδελφων και αυτον εσθ’ οτε τον προηγουµενον. µητε ευχης. µιµουµενος τους των ευλαβεστερων ανδρων βιους και συναµιλλωµενος αυτοις εν νηστειαις και προσευχαις. Ποθεν ουν ουκ επισης και τα της αρετης αυτοις κατωρθωθη. (63) ωσπερ και τα της κακιας εκορυφωθη. εµεινεν οπερ ην και προ του αποταξασθαι πονηρος. εν αποχη θυµου και οργης και κραυγης. Ουτως ουκ εκ φυσεως. Ποτε γαρ. ειπε µοι. οσα ηµας αι θειαι Γραφαι σαφως εκδιδασκουσιν. ο δε χειρων η οπερ ην προ του αποταξασθαι γινεται.

δακρυον κτησεται και πενθησει θερµως εαυτον. µηδε θυραν τιθεµενος περι τα χειλη αυτου. Ο δε και προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις. “. Ο τοιουτος αρα ποτε των οικειων αναµνηµονευσει κακων. (65) πως αρα. Ο γαρ µη προσεχων τοις θεοπνευστοις λογιοις. εν τη καθεδρα της τραπεζης. αλλα και ενος εκαστου τον βιον.µονης.” και παλιν· “Ηκουσατε του δεινος την συµφοραν. και παραµετρων εαυτον τοις πολλα κοπιασασι και χρονισασι τη ασκησει των ευλαβεστερων αδελφων. τι εχετε ειπειν. ει πλειον των εκατον χρονων επιζησει εν τω µοναχικω σχηµατι. Πως ο των πρωτειων αντιποιουµενος εν τη στασει της εκκλησιας. ποτε δε· “Εµαθες τι τω δεινι συνεβη τω ταπεινω. εν τη στασει της εκκλησιας. φησι. λυπηθησεται ποτε υπερ της ιδιας ψυχης και κλαυσει πικρως ενωπιον του Θεου. οτι εκεινος επακουµβιζων ισταται και απερχοµενος ισταται”. ποτε της εαυτου ασθενειας επιγνωµων γενηται. Η γαρ κενοδοξια. λεγων· “Μη δευτερος ειµι του δεινος η του δεινος εγω. τι τον δεινα πεποιηκεν αδελφον ο ηγουµενος. και υπερ των τοιουτων αει µαχοµενος και λυπουµενος. µηδε αποστρεφων το ους αυτου εξ ακοης µαταιας και µεµνηµενος της εσχατης απολογιας και του φοβερου βηµατος του Χριστου. Ο δε και της συναξεως εξερχοµενος εν τω καιρω της αναγνωσεως των θειων Γραφων και εγγυς η µακραν καθηµενος και προσοµιλων µετα τινων – ποτε µεν εκεινου ποτε δε των αλλων τας ανωφελεις συντυχιας προβαλλοµενων και ουτω λεγοντων· “Ηκουσατε. ποτε εις συναισθησιν ελθη των οικειων αµαρτηµατων και εαυτον αποκλαυσεται. δουλον . “και ουτω τοιαυτα και χειρονα τουτων ο οµιλων και απασχολων και απασχολουµενος εις φλυαριας τοιαυτας. ινα και πονεσας δακρυον καταφερη εξ οφθαλµων αυτου. εαν ειπω υµιν τι τον δεινα πεποιηκεν τον ταπεινον. και ποτε µεν λεγων προς τινας των αδελφων· “Ηκουσα χθες το και το” φησι. αδυναµιαν προβαλλοµενος. δυνατος ων και σφριγων και νεος. “ ο δε· “Λοιπον.συνεξισαζων εαυτον εκεινοις. ινα και στεναξας απο ψυχης κατανυγη την καρδιαν και δακρυση τοις οφθαλµοις. ο ισως αναξιος ων και της κατω χωρας. οπως γυµνοι και τετραχηλισµενοι οφειλοµεν παραστησεσθαι παντες αυτω και δουναι λογον υπερ των βεβιωµενων ηµιν.

Εγνων γαρ τινας υπο της τοιαυτης απατης κατασχεθεντας και σπουδην µεν ποιουµενους ωστε µη περιπεσειν εις αµαρτιαν τινα σαρκικην µεθ’ ετερων συναφθεντας σωµατων· οπως δε τα εν κρυφη γινοµενα η και εν τω αφανει µελετωµενα της καρδιας µη εκφυγειν το καθολου φροντιζοντας. τιµιε πατερ. αλλ’ η επι τον πραον και ησυχον και τρεµοντα µου τους λογους”. ουδε εις µονην την εξωθεν καταστολην των ηθων. η µονος ο δεινα και ο δεινα εις την δεινα και δεινα διακονιαν εστιν αξιος. διακονησαι τη µονη και τοις αδελφοις. αλλ’ εις καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην και ησυχον και τον φοβον του Θεου επιφεροµενην· “Επι τινα γαρ.αυτον τη ακηδια εκδουσα. Και ουτως αναισθητως η µαλλον ειπειν αναλγητως τοις πνευµατικοις και θεοσεβεσιν ανδρασι συνεισερχοµενος εν ταις θειαις συναξεσιν. φασι. (67) . Αλλ’ ουχ’ ουτως εχει· Θεος γαρ ου βλεπει εις προσωπον. επιβλεψω. ουτως απλως εις την κατορθωσιν των αρετων και την τελειωσιν των τετελειωµενων. φησιν. και οικονοµειν οιδεν εκεινος κρειττον παρ’ ηµας τα πραγµατα. Τι δε και περι των αναξιως προσερχοµενων και αιτησεις ποιουµενων εις τους προεστωτας αυτων ειπω. την δια της κατανυξεως τοις αγωνιζοµενοις απο Θεου διδοµενην. το µη απολιµπανεσθαι των τετυπωµενων (66) συναξεων – ορθρου λεγω και λυχνικου και των ψαλλοµενων ωρων -. οσοι προς τα κερδη και την δοξαν και τα παροντα µονον κεχηνασιν· “Ουκ εσµεν αξιοι. Και οι µεν οσοι ευλαβειας δηθεν της εξωθεν επιµελοµενοι µονον η. ανωφελως εκειθεν εξερχεται. µαλλον ειπειν. τοις πλησιαζουσιν αυτω και ανεχοµενοις ακουειν αυτου προσοµιλων συνεχως µαταια και γραωδη µυθευµατα. ευχης λεγω και σιωπης χειλεων και αγρυπνιας και εγκρατειας και πτωχειας πνευµατικης και ταπεινωσεως και αγαπης. και οιοµενους σωθησεσθαι ανευ τινος αλλης εργασιας. και ηµεις. εις την κατα Χριστον ηλικιαν. τουτο µαλλον αρκειν εαυτω οιοµενος. αδελφοι. µετα µονης της απλως ουτω γινοµενοις εν ταις συναξεσιν υπαντης. ουδε εις τας κραυγας ηµων. ουκετι εν ουδενι καρτερησαι αφιησιν αυτον εν υποµονη· και διαγει εκτοτε εκαστος των τοιουτων εις πασαν συναξιν εν ραθυµια και αµελεια. µηδεµιαν αλλοιωσιν ολως προς το κρειττον επαισθανοµενος προσγινοµενην αυτω.

ωφελεισθαι προφασιζοµενος υπο των λεγοµενων υπ’ εκεινων συντυχιων και ερµηνειων της θειας Γραφης. Και εαν ειπη ο πλησιον αυτου προς ενα τουτων· “Εισελθε. φησι. Ει µεν ουν ευρεθη τις. την εξωθεν ευλαβειαν υποκρινεται. ως ειρηται. οτι εαν µη ιδω σε. αδυναµιαν σωµατος προβαλλοµενοι. ακουσας εκεινος ευθυς απελθων αιτειται τον προεστωτα. αδελφε. και ηµας και ευρησεις ποιουντας και οικονοµουντας κρειττον η ως εκεινοι τα της µονης πραγµατα”. ει βουλει. οι δε οσοι τη αµελεια και ραθυµια εξ αυτης αυτων της αποταγης εκδοτους δεδωκασιν εαυτους. Ο δε· “Και τι. φοβουµενος τον Θεον. Κατα µικρον δε και εις πασαν αλλην υποθεσιν τοις πρωτοις ο τοιουτος σπουδαζων συναριθµειν εαυτον. ουκ εχεις . προσποιειται κοσµιαν καταστολην. αποκρινεται λεγων· “Απο των ωδε µαλλον προσεχεστερον ακουων. τοις ερχοµενοις εν τη µονη φιλοις των αλλων και αρχουσι σπουδαζει προσυπανταν και εν οις προσερχονται αδελφοις συχνοτερον απερχεται επι τω γνωριµος γενεσθαι αυτων. απερχοµενοι ιστανται. πατερ. εκτοτε ουδεποτε δυναται στηναι εν τω χορω. καλλιον ψαλλω ηπερ αφ’ ου εκ συνηθειας ισταµαι τοπου”. αποκρινεται λεγων αυτω· “Μνησθειη σου ο Θεος της αγαπης. εις τον συνηθη σου τοπον και στηθι ψαλλων εκει µετα των αδελφων· δυνασαι γαρ”. εως ου επιτυχη του ιδιου σκοπου· “Και ινα. αδελφε. ουτως σε αγαπω. Εαν δε παλιν προσθεις ο αδελφος ειπη αυτω· “Ου δυνασαι ωδε ιστασθαι. αδελφε. αδελφε µου· τι γαρ και βλεπεις εις εµε αγαθον. ακουω τον πρωτον κανοναρχον και ισταµαι εις το πρωτον στηθεον η εις το δευτερον του δεινος εγγυς”. φησιν.∆οκιµασον. µετα των πολλα κεκοπιασαντων επακουµβιζοντες. ανευ προσταξεως του προεστωτος ηµων”.”. εξ ων απερχοµενος ταυτα λεγει. σωµατος αδυναµιαν προφασιζοµενος και ασθενειαν. (68) Λοιπον ουν περιτρεχειν αρχεται το µοναστηριον απο κελλης εις κελλαν απερχοµενος και λεγων ενι εκαστω· “Πιστευσον. παρισαζων εαυτον τω κεκοπιακοτι πολλα· και οπηνικα του σκοπου τυχη. προ του υποταγηναι και ιδρωσαι και κοπιασαι αυτους εις το εργον του Θεου. οι απο του κοσµου χθες και πρωην ελθοντες και µυριων κακων γεµοντες. ουδε ζην νοµιζω την ηµεραν εκεινην”.

νοος κουφοτητι χαυνωθεις ο τοιουτος. ∆ιο και µετ’ επιτηδευσεως εκ των ερανων γαστριζοµενος καθ’ εκαστην της εσπερας ερχοµενης µετα την . ευθυς φυσιουται εν εαυτω υπο των επαινων εκεινου και αποκριθεις λεγει προς αυτον· “Και τι κρεισσον της αγαπης. ποτε δε των αλλων ο καθ’ εις αυτον προσκαλουµενος. ποτε µεν αυτος αλλον. διορθουται τον αδελφον. αλλ’ αξιοι συνεστιασθηναι αυτον αυτω. οθεν αν και προσγενηται αυτοις δια της των βρωµατων δαψιλειας την δοκουσαν αγαπην βεβαιοτερον εµπεδωσασθαι. ουκ επιλειπει αυτον τραπεζα και ευθηνια των εις τρυφην χορτασµατων εις κορον. οσον το εφ’ εαυτον τους επαινους αυτου απωθουµενος. οντως ουδεν· και µακαριος ο ταυτην κτησαµενος”.” Ταυτα δε λεγων προς το γευσασθαι αποβλεπεται µετ’ αυτου. γνωστικος. οκνω γαρ ειπειν και τα αυτου υπογαστρια. ουδεν εχω αξιον σου. ινα συν εµοι τροφης µεταλαβης. τους εις αερα µεν διαλυοµενους. απλαστος και το µειζον παντων πατρος σπλαχνα κεκτηµενος. Ουτω τοινυν µετα παντων προφασει αγαπης. σοφος. και συνευφραινεσθαι σοι”. Ποιος γαρ ουτω πραΰς. Αλλ’ επει τοιαυτην διαθεσιν και αγαπην προς ηµας τους ταπεινους κεκτησαι. οσα οιδε τον κολακα αποδεχεσθαι και προς ευφηµιαν αυτου διερεθιζειν. αδελφε. Οιδεν η αγαπη. και βρωµασιν αυτον δεξιουµενος κενους επαινους αντιλαµβανει. αυτικα ουδ’ υποχωρησαι τουτον εα. βλαβην δε ου την τυχουσαν τη αυτου προξενουντας ψυχη. ευλαβης. αλλ’ απ’ εναντιας σαρκικος και αστηρικτος. προς παντας φιλαδελφος ων. ω πατερ και αδελφε. Εκτοτε ουν παρεµπιπτει εν εκατεροις τουτοις φροντις ανεξαλειπτος. µαλλον δε απατης συνδησας εαυτον τοις πασι. Ει δ’ ουν αλλα µετα τας πολλας και ανωφελεις οµιλιας λεγει αυτω· (69) “Μηδεν µοι µεµψη. και αλλα τινα. Ο δε πνευµατικος αδελφος οµιλει αυτω κατα την δοθεισαν αυτω χαριν τα προς σωτηριαν ψυχης και. και ουτω γινεται χοιρος και δεσµειται ταις ηδοναις και θεραπευει ενδελεχως την γαστερα.συ των καλων. Ειτα ωσπερ τοις επιπλαστοις επαινοις καταθελγοµενος. και ου παυονται πορους επιζητουντες. ει µεν των ευπορων εστιν. Ει δε µη τοιουτος ευρεθη. εχοµεν απο του νυν κοινως και φιλικως καταπολαυειν ων αν επιχορηγηση Κυριος ηµιν εις βρωσιν.

φθανει η συναξις του ορθρου. Υπακουει τω λογισµω και πεσων υπνοι και εαν εξυπνος γενηται. µηδεν ολως πνευµατικον η εννοησαι η διαπραξασθαι δυναµενος. συχνοτερως εις τας των φιλων και αγαπητων πατερων κελλας απερχοµενος εως βραδυ καθηται συνδειπνων. αλλα λεγει· “Ταχυ εστιν. δος µοι πιειν και αναψυξαι της διψης”. εαν ετερος ελθων παραβαλη. ανεπαισθητως κορεννυται και παχειαν απεργαζεται την γαστερα και δυσµεταχειριστον και τη της ψυχης ορµη µη υπεικουσαν. προσοµιλων αυτοις· και ουτως εν τω κελλιω ερχοµενος. Και τοτε µαλλον. αχρηστος γινεται ου µονον εν τη εσπερινη ευχη. τω διψει συνεχοµαι. και µενει ουτος τον ολον της ζωης αυτου χρονον προσαπολλυς εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις ουκ αγαθαις. αδελφοι. ευξη καλως”. Αλλα και εν τη αυτου κελλη.των αποδειπνιων ακολουθιαν εις το κελλιον αυτου απερχοµενος. οια δη και αυτος αυτω συνευωχουµενος και ζωηροτερον µαλλον πινων τον οινον και εκτροφων. ως εξ εθους εχων. Και ουτως υπερτιθεµενου. (70) Τοτε λεγει αυτω ο λογισµος· “Απολυσον σου τον υπουργον και στηθι ποιησον σου την συνηθη ευχην”. Κοιµηθητι µικρον και τη φυσει βοηθησον εις το εξαναλωσαι τα βρωµατα και προ της συναξεως εγερθητι. λεγει τω υπουργουντι αυτω· “Ιδε. υπνωσω ετι µικρον”. και τηνικαυτα εγειροµενος εισερχεται εις την συναξιν. συµπινων. Εκεινος ουν. ταπεινε. οµοιως την νυκτα παρελκει. Αλλα τινος ενεκα ταυτα παντα διηλθον. Ος και µετα το πιειν απαξ προς ορεξιν αυθις διεγειρεται βρωµατων και λεληθοτως τη των βρωµατων ηδυτητι ωσπερ υποκλεπτοµενος. του σκοτους αυτω λανθανειν επιβραβευοντος. ευνους ευρισκεται παραχρηµα και δραστικωτατος υπηρετης. το συνειδος εχων ελεγχον της αµελειας και ραθυµιας αυτου. ουκ εγειρεται. οτι ο τοιουτον ελκων βιον ου δυναται ποτε δακρυον εξ οφθαλµων αυτου καταγαγειν· πως γαρ ο αει την αυτου θεραπευων γαστερα και διηνεκως φροντιζων οµοιως τοις εθνεσι . Ανταποκρινεται ο ετερος λογισµος και λεγει αυτω· “Και πως ισχυεις στηναι εµπεπλησµενος ων και καταγοµος. Ινα δειξω υµιν. εσθ’ οτε λοιδορων και κατακρινων βιους ετερων. Αλλα θερµον ευτρεπισας. ευκινητον εχων το σωµα. Καθως ουν προειποµεν. ως εθος αυτω εστι. αλλα δη και εν τη του ορθρου συναξει.

ει δοκει. ∆ωµεν δε και απεχεσθαι των ειρηµενων αυτον και µητε προς αλλου τινος κελλαν χωρειν. και εικοτως των κρειττονων εξαµαρτανει. δυνησεται ποτε αρα. αλλα χαριν ωφελειας και του ακουσαι λογον Θεου εντυγχανει ταις θειαις Γραφαις. ουκ εστιν κατα Θεον η εργασια αυτου αλλα µονον προς ανθρωπων αρεσκειαν. εαν µη και ο καρπος της ευχης και της αναγνωσεως επανθηση τη ψυχη αυτου δια των δακρυων της µετανοιας. αλλα κλεισαντα τας θυρας ενδον µενειν της κελλης µονωτατον· τι ουν ο οφελος αυτω. Παντι γαρ τω µετα γνωσεως εργαζοµενω την πνευµατικην εργασιαν των εντολων του Θεου αναλογως διχα πασης αµφιβολιας η των ειρηµενων επιγινεται κτησις της εµπονου εργασιας αυτου. ωστε φαινεσθαι αυτον γνωστικον. οσας αν και ειποις ποιειν. ος εστιν η απαθεια. Ως γαρ ουκ ενδεχεται τον µη εκπυρουµενον σιδηρον τω πυρι οµοιως τω εκπυρουµενω λαµπρυνεσθαι η εις . καθως ανωθεν προειρηκαµεν. ο ταυτα νοµιζων η και νοµοθετων. ψαλµοι δυο η τρεις η δεκα η εκατον. αλλα καθηται αναγινωσκων προς το αποστηθισαι τι.τι φαγεται αυριον και τι πιεται (71) και ως δεσποινη δουλευων τη του φαρυγγος ηδονη. ως ο απο της αρχης της αποταγης αυτου δους εαυτον ολον εις το παντα τα κατα θεον λυπηρα υποµειναι και παθειν. Θωµεν δε οτι ουχ ενεκα τουτου. (72) Ουτω τοινυν αει τον εαυτου βιον εκαστος των προειρηµενων διερχοµενος. Ουδαµως. εαν µη πνευµατικη υπαρχη και µετα γνωσεως η εργασια αυτου. µητε αλλον αυτον υποδεχεσθαι εν τη κελλη αυτου. µητε κορω γαστρος και ποτω και αργολογιαις προσανεχειν. ειθ’ ουτως εκπληρωσας παντα ανακλινεται και πλεον ουδεν· τι ουν. και η γνωσις µετα σοφιας του πνευµατος. Ει δε εργαζοµενω κατα το δοκειν και πονουντι ουκ επανθησει τα ειρηµενα. ειτα εγερθεις ισταται εις προσευχην· η δε προσευχη αυτου εστωσαν. αι προσκυνησεις ωσαυτως. ειπε µοι. η επικτησις της ταπεινοφροσυνης οµου και πραοτητος. δακρυον η κατανυξιν κτησασθαι η την εκ του κοσµου συνουσαν αυτω κακιαν και πονηριαν και σκληροκαρδιαν αποβαλεσθαι και ταπεινωσιν κτησασθαι. ινα εχη τουτο λεγειν εν καιρω συναξεως η και παρουσια φιλων. Πλανα εαυτον οστις αν η. οφελος αυτω εκ της τοιαυτης και µονον εργασιας.

οταν µη εχη ανθρωπον. δυνατον τω αναδεξαµενω εκ πρωτης τυπους αγαθους εξ υπακοης πατερων πνευµατικων και βιον εναρετον εχοντι εξισωθηναι και των αυτων εκεινω καταπολαυσαι δωρεων και χαρισµατων του Πνευµατος. οσον ο τρεχων ελευθεριως τον εν δεσµοις και πεδαις σιδηραις κατεχοµενον· ο δε ητταται και τοις προτεροις εναποµενει κακοις η και χειροσι. Ο µεν γαρ ταπεινος ων την καρδιαν και ταπεινοτερας εχων τας εννοιας και συντετριµµενον τον λογισµον προαιρουµενος τε σπουδαιοτερον ταις θειαις Γραφαις εξακολουθειν και πασαν υποµενων θλιψιν και παντα πειρασµον υποφερων. προκοπτει συντοµως και υπο της θειας χαριτος. ταυτην προ παντων των καλων και . ετι δε και µετα παντων των ευτελεστερων συναριθµων εαυτον. τας πραξεις αυτου δηλονοτι και τα κακα αναλογιζοµενος και µεµφοµενος εαυτον καθ’ εκαστην και βλεπων αµαρτωλον εαυτον. Ο δε γεµων ακαθαρσιας οµου και οιησεως και µη βουλοµενος ενωπιον της κραταιας χειρος του Θεου ταπεινωθηναι και ανακαλυψαι τα της καρδιας αυτου πατρι πνευµατικω και κολληθηναι αυτω και παντα δρασαι και παθειν. οιον ο λογος εδηλωσε. εργασιας εστι καρπος η κατανυξις και καρπων προξενος. Και ουτως ο µεν υπερβαινει τοσουτον και υπερνικα τον συνεισελθοντα αυτω αδελφον. γινεται χειρων η οπερ ην εν τω κοσµω του υλικου πνευµατος αντιστραφεντος και ενοικησαντος εις αυτον µετα των επτα πνευµατων της πονηριας. ουτως ουδε τον αµελη και ραθυµον και τοιουτον ελκοντα βιον επιβλαβη. τα προς σωτηριαν διδασκεται. Τοιγαρουν και ο θελων κοψαι παθη η κτησασθαι αρετας. ως εφθην ειπων. Και εικοτως. (73) αντεισαγων δε αντ’ εκεινων τας αρετας. καθως πασα Γραφη θεοπνευστος µαρτυρει. εξοριζων κατ’ ολιγον απο της αυτου ψυχης τας ενουσας αυτω απο του κοσµου κακιας και πονηριας. ∆ια τουτο ουν.απαλοτητα δι’ ετερας τινος µηχανης ερχεσθαι και χαλκευεσθαι και εις εργαλειον κατασκευαζεσθαι ποτε ευχρηστον. οσα προς αρετην και Θεον µετα συνεσεως φερει και τελεοι τον κατα Θεον ανθρωπον. µαλλον δε ποιητικη πασων των αρετων και δηµιουργος αυτη καθεστηκε. µη θελησας οικοθεν εκλεξασθαι και ποιησαι το αγαθον εν τω υπεισελθειν και αναδεξασθαι τους αγωνας της αρετης.

Ο γαρ ταυτην ολοψυχως επιζητων. (75) Ταυτα δε παντα µετα δακρυων. Εκπλυνει µεν γαρ εκ πρωτης του ρυπου τους µετοχους αυτου.µετα πασων των αρετων οφειλει επιµελως εκζητειν. και καν χαλκου καν σιδηρου καν αδαµαντος σκληροτεραν εχη καρδιαν. και υπερεµπιπλουν τας µετα πιστεως δεχοµενας τον λογον ψυχας. Πυρ γαρ εστι θειον διαλυον ορη και πετρας και λεια παντα ποιουν και µεταποιουν εις παραδεισους και αλλοιουν τας αυτο δεχοµενας ψυχας. οτι δακρυων διχα και κατανυξεως διηνεκους εκαθαρθη τις ανθρωπων ποτε η αγιος γεγονεν η Πνευµα Αγιον ελαβεν η τον Θεον εθεασατο η σκηνωσαντα ενδον αυτου εγνωκεν η ολως τουτον εσχε ποτε ενοικον εν τη . ως εφαµεν. ουδε εν τουτων η εν ηµιν αυτοις η εν τισιν ετεροις γεγονε ποτε η γενησεται. φηµι δη πονηριαν. αλλ’ εκζητησωµεν την βασιλιδα ταυτων των αρετων ολοψυχως. υδωρ ζωης αει πηδων και αλλοµενον και καταρδευον πλουσιως αυτας. αµα τω παραγενεσθαι κηρου παντος µαλακωτεραν ταυτην εργαζεται. επειτα και των αποκειµενων και ητοιµασµενων παρα Θεου αγαθων τοις αγαπωσι αυτον. φθονον. ουδε το σωµα παντως κτησεται καθαρον. Ανευ γαρ υδατος αµηχανον εκπληθηναι το ρερυπωµενον ιµατιον. κενοδοξιαν και ταλλα παντα α τουτοις συνεπεται· ου µονον δε αλλα και ωσπερ τις φλοξα περιτρεχουσα κατ’ ολιγον εξαφανιζει εκκαιουσα καθ’ ωραν ως ακανθας αυτας και καταφλεγουσα· ητις και πρωτον µεν ποθον εµποιει της τελειας τουτων ελευθεριας τε και καθαρσεως. και διχα δακρυων αµηχανεστερον αποπλυθηναι και καθαρθηναι κηλιδων και µολυσµων την ψυχην. ειτα συνεκπλυνει τα παθη και απορρυπτει. και ωσπερ απο δεξαµενης τινος καταρρεον εις τους εγγυς και µακραν. το της κατανυξεως θειον πυρ απεργαζεται· ανευ δε δακρυων. Ουδε γαρ απο των θειων Γραφων αποδειξει τουτο τις. Μη προφασιζωµεθα προφασεις (74) ψυχοβλαβεις και µαταιας. Μεσον γαρ τουτων πηγη βλυζουσα γινεται. Χωρις γαρ ταυτης ου θεασεται καθαραν ποτε την εαυτου ψυχην· ει δε µη ταυτην. µαλλον δε ειπειν εις απαν ψευδεις και της απωλειας προξενους. µαλλον δε δια των δακρυων. ευρισκει αυτην· µαλλον δε αυτη παραγινοµενη ευρισκει τον εκζητουντα επιπονως αυτην. ωσπερ τραυµατων λεπιδας ταυτα εξανασπων.

εαυτους πασης αρετης γυµνους ειναι διαµαρτυρονται. Στρατοπεδον µεν γαρ επι το αυτο συναγοµενον απασας νοει µοι ειναι τας των εισαγωγικων αρετας. Ουτως ουδε ο τας αλλας αρετας (76) µετερχοµενος και κοπιων εν αυταις ονησεται τι χωρις ταυτης της αγιας και µακαριας δεσποινης και δηµιουργου πασων των αρετων. αλειφοµενον. ως οιεται. ουτως λογισαι ειναι το πενθος προς τας λοιπας αρετας. του την υλην ειδοτος µεταχειρισασθαι και ταυτην ποιησαι σκευος αρµοδιον. κλαυθµω κοπτει αυτα και ο θελων κτησασθαι αρετας. και αυτην καταδροσιζοντων και αναψυχοντων την υπο του απροσιτου πυρος κατεχοµενην και καταφλεγοµενην ψυχην. Οι ουν λεγοντες µη ειναι δυνατον καθ’ εκαστην νυκτα και ηµεραν πενθειν και κλαιειν. ενισχυοµενον. µη προηγησαµενης µετανοιας και κατανυξεως και ως απο πηγης αει βρυοντων δακρυων διηνεκων. Τι γαρ ωφελουσιν. βασιλεα δε τουτων και στρατηγαρχην το µακαριον πενθος και τον κλαυθµον. προθυµοποιουµενον. ευδηλον οτι ο µη κλαιων καθ’ εκαστην. Ει γαρ οι πατερες ηµων οι αγιοι ουτως αποφηναµενοι λεγουσι· “Ο θελων κοψαι παθη. Τι δε τον κηπουρον ονισησιν. τινας τε πεµπειν σκοπους και οποιους ισταν φυλακας και τι τοις απο . µη κατελθη δε υετος ανωθεν επ’ αυτοις η µη ουσης αρδειας αυτω υδατος. ειπε µοι. των κατακλυζοντων δηλονοτι και την της ψυχης εκπλυνοντων οικιαν. αλλ’ ως εις των λοιπων ανθρωπων εστιν. δι’ ου επι παραταξιν απαν διατιθεται και παρατασσεται το στρατοπεδον. διδασκοµενον. ουτε τα παθη κοπτει ουτε τας αρετας κατορθοι. Ωσπερ γαρ βασιλευς διχα του υπ’ αυτον στρατευµατος ασθενης και ευχειρωτος τοις πασι γινεται και ουδε βασιλευς φαινεται. δοκη πασας µετερχεσθαι. Παντως ουδεν. εαν ολον µεν τον κηπον εργασηται και λαχανου παν γενος σπειρη τε και φυτευση εν αυτω. τα εργαλεια της τεχνης του τεχνιτου µη παροντος. κλαυθµω κταται αυτας”. καν.καρδια αυτου. ωσαυτως δε και τα του πληθους στρατευµατα και στρατοπεδα διχα βασιλεως η του αρχιστρατηγου αυτων ευχερως διασκορπιζονται και υπο των αντιπαλων εξαφανιζονται. οπλα τε αιρειν και οπη δει και πως και ποτε και ποταπα και επι ποιω και ποταπω τω αντιπαλω κατα καιρον και καιρους καλως οριζοµενον.

των αντιπαλων πεµποµενοις προσδιαλεγεσθαι χρη και ποιοις εστι γαρ και απο µονης οµιλιας τρεψαι παντας αυτους. Ποια ταυτα. το ταπεινοφρονειν και παντοτε χαιρειν και αδιαλειπτως προσευχεσθαι. κρουετε και ανοιγησεται υµιν”. Μη ουν λεγη τις αδυνατον ειναι το καθ’ εκαστην κλαιειν· ο γαρ τουτο λεγων. παντως των απιστων διαφερεις ουδεν. και ποτε και ποιους του στρατοπεδου εις τουτο εκπεµψαι και εν ποιοις τοποις. αλλα τα τρια ταυτα αλληλοις συνδεδενται. Ποιησον τα παρα σου καθ’ ηµεραν αδοµενα τε οµου και αναγινωσκοµενα. πως ερει ποτε δυνατον παρα ανθρωπων κατορθωθηναι φθαρτων. Αλλ’ ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. αυτο δη το πενθος. και τηνικαυτα δυνηση και τουτο αδιαλειπτως επιτελειν. τα του ∆αυιδ (78) αναµνησοµαι ρηµατα· “Ει αναβησοµαι. αδυνατον ειναι λεγει και το καθ’ εκαστην µετανοειν και ανατρεπει πασας τας θειας Γραφας. ζητειτε και ευρησετε. αδυνατα λεγων ειναι ηµιν και ου δυνατα. η µετανοια και ο συνηµµενος ταυτη κλαυθµος· και τα τω κλαυθµω συνεποµενα δακρυα· ουτε γαρ διχα µετανοιας κλαυθµος. και ουκ εστι διχα του ετερου φανηναι το ετερον. Και ολως συ αγνοεις. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. Θελεις ουν µη κοινωνησαι ποτε διχα δακρυων. ενιοτε δε και εκ του µηδε εις συντυχιαν αυτους προσδεξασθαι -. και παλιν· “Αιτειτε και ληψεσθε. ινα µη λεγω και αυτην την εντολην του Κυριου την λεγουσαν· “Μετανοειτε. αυτα σοι λεγω. φησιν. Ει µεν γαρ ο Θεος παντα ταυτα ως δυνατα παρ’ ηµιν γινεσθαι και ειπε και λεγει και καθ’ εκαστην βοα. αλλ’ οι ποιηται του νοµου δικαιωθησονται”. αλλα µην και αυτην κτησασθαι καθαραν την καρδιαν απο παντοιων παθων τε και λογισµων πονηρων προς το θεασασθαι τινα τον Θεον. επι κλινης στρωµνης µου. Ακουε του λεγοντος· “Ου γαρ οι ακροαται του νοµου δικαιοι ουτοι παρα τω Θεω. Ει γαρ το µετανοειν και κλαιειν και δακρυειν καθ’ εκαστην λεγεις αδυνατον. (77) ουτε διχα κλαυθµου δακρυα. Ουδαµως· και ουτω γενησεται σοι το µετα απιστων καταταγηναι και ου πιστων. σαφως διαταττεται· ανευ δε τουτου ο λαος των αρετων απας ευχειρωτος. συ δε αντιλεγεις απ’εναντιας εκεινω. ει δωσω υπνον . λεγω. αδελφοι. Και δια τουτο προ παντων και µετα παντων εργον εστω πασιν ηµιν. πως δε και ενεδρας κατ’ αυτων και λογους ειτουν εγκρυµµατα.

(79) υποφερων τε πασαν θλιψιν και υβριν και λοιδοριαν και διαβολην. παραµυθουµενη και παρακαλουσα τας εκ του κοπου οδυνας σου. Φησι δε και ο της Κλιµακος αγιος Ιωαννης· “∆ιψα και αγρυπνια εξεθλιψαν καρδιαν· καρδιας δε θλιβεισης εξεπηδησαν υδατα”. Οποσα δε και αλλα περι τουτων ηµιν διαλεγεται. η θεια δωρεα και ανεκλαλητος αυτη ελθουσα καταδιωξει σε πασας τας ηµερας της ζωης σου και συνοδευσει σοι εν οδω και συγκαταλυσει σοι καταλυοντι και διακονουντι συνδιακονησει σοι. οτι αι ανοµιαι µου υπερηραν την κεφαλην µου. σκηνωµα τω Θεω Ιακωβ”. ωσει φορτιον βαρυ εβαρυνθησαν επ’ εµε. αυτη τη βιβλω ο θελησας εγκυψαι µαθησεται. εν παση ευχαριστια διατιθεµενος αµνησικακως προς αυτους και υπερ αυτων προσευχοµενος. ως λιαν πρεποντως και καλως ο αγιος ειρηκε Συµεων µη κοινωνησαι ανευ δακρυων . αλλα και εσθιοντι σοι και πινοντι και πολλακις προσοµιλουντι. ου µην δε αλλα και µαστιγας και αικιας παρα των ευτελεστερων σου αδελφων. α καθ’ εκαστην ψαλλεις και αναγινωσκεις η αλλων αναγινωσκοντων ακουεις. και παλιν· “Ουκ εστιν ειρηνη εν τοις οστεοις µου απο προσωπου των αµαρτιων µου. λουσω καθ’ εκαστην την κλινην µου την στρωµνην µου βρεξω”. Προσωζεσαν και εσαπησαν οι µωλωπες µου απο προσωπου της αφροσυνης µου. Και τοτε γνωσεις. οτι σποδον ωσει αρτον εφαγον και το ποµα µου µετα κλαυθµου εκιρνων. απαραλειπτως εν ολη καρδια µετα ταπεινοφροσυνης και πιστεως διαξεις.τοις οφθαλµοις µου και τοις βλεφαροις µου νυσταγµον και αναπαυσιν τοις κροταφοις µου. ωµοιωθην πελεκανι ερηµικω. ολην την ηµεραν σκυθρωπαζων επορευοµην. οτι ου µονον εν εσπερα και πρωΐ και µεσηµβρια. Εταλαιπωρησα και κατεκαµφθην εως τελους. ωρυοµην απο στεναγµου της καρδιας µου και εγενοµεην ως στρουθιον µοναζον επι δωµατος. Εκοπιασα εν τω στεναγµω µου. Ει ουν και συ ταυτα. Εκακωθην και εταπεινωθην εως σφοδρα. αγρυπνων. οτι εαν επιµεινης ταυτα ποιων. διψων. µεχρι θανατου υποτασσοµενος και υπακουων αδιακριτως και ανυποκριτως τω προεστωτι σου. ψαλλοντι και αναγινωσκοντι και ευχοµενω και επι κλινης ανακειµενω σοι. λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου. εως ου ευρω τοπον τω Κυριω. αµην ευαγγελιζοµαι σοι χαραν µεγαλην. χαιρε και αγαλλια χαρα ανεκλαλητω.

ουδε τοπον ετοιµασαι ισχυσει τω Κυριω. ο Σωτηρ και Θεος ηµων. και ουδεις δυναται αγνην εχειν την καρδιαν. αλλα τεως ζητειν οφειλει ταυτα εξ ολης ισχυος τε και ψυχης. αλλ’ ουδε εν ευχη αυτου ευρησει αυτα. Ει δε µη χαµευνησαι και αγρυπνησαι βουληθη τις. πως ισχυσει ποτε. καν απαξ του ενιαυτου τουτο ποιησειε. Οντως ουδεποτε ουδαµως. αλλα δι’ εκεινου το Αγιον Πνευµα και ειπε και εγραψεν. δηλονοτι. Ει γαρ και µη εχει δακρυα. ος εστι Χριστον Κυριος. εν τω κακωθηναι τε και ταπεινωθηναι εως σφοδρα και ωρυεσθαι απο στεναγµου της καρδιας αυτου και ως στρουθιον µοναζον γενεσθαι επι δωµατι και πελεκανι ερηµικω οµοιωθηναι. Ει ου βουλεται κακοπαθησαι τις εν τω ταλαιπωρηθηναι και κατακαµφθηναι εως τελους και ολην την ηµεραν σκυθρωπαζων πορευεσθαι. Ει γαρ ουδεις αναµαρτητος. αναλογιζοµενος το πληθος των αµαρτηµατων αυτου και το βαρος των αυτου σφαλµατων. ευδηλον οτι ανευ µετανοιας και δακρυων οφειλει ανθρωπος διελθειν µιαν και µονην ηµεραν εν παση τη ζωη αυτου· οσον το επ’ αυτον. η λουειν καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην αυτου η εν δακρυσι την στρωµνην αυτου βρεχειν.τινα. και ως δυνατον τουτο και επ’ αληθειας πασιν αρµοδιον. των εις αναισθησιαν αυτον αγουσων – τουτο γαρ η οντως αφροσυνη εστι -. . Ουδε γαρ αλλως δυναται γενεσθαι αναµαρτητος. ου µονον ταυτα εν εαυτω γεγονοτα ου µη θεασηται. τον Βασιλεα και Θεον εν εαυτω υποδεξεται. Ει δε µη ταυτα προετοιµασει καλως. αδελφοι. και διορθωσασθαι (80) ανεξεται τους προσοζεσαντας και σαπεντας υπο αµελειας και καταφρονησεως µωλωπας της εµπαθους ορεξεως και των προληψεων αυτου. εν τω διαθεσει ψυχης ξενον γενεσθαι απο παντων των εν τη µονη και των εν τω κοσµω και απαρρησιαστον απο µεγαλων τε και µικρων. ουδε σκηνωµα αξιον τω Θεω Ιακωβ. ουδ’ αν ηµερα µια η ζωη αυτου. ουδε µετα δακρυων. Ου γαρ εκεινος. πως εις συναισθησιν ελθη της µελλουσης των αµαρτωλων καταδικης και κατακρισεως και κλαυσει εν οδυνη της καρδιας αυτου. ουδε αξιως και ως δει κοινωνων. εν τω κοπιαν εν στεναγµω και τον αρτον ωσει σποδον εσθιειν και το κιρναν το ποµα αυτου µετα κλαυθµου. ουδε την καρδιαν αγνος.

της αρχης της µετανοιας και επιστροφης αυτου των θειων τουτων εν µετοχη γινεσθαι µυστηριων. πως. και εις τελειαν καθαρσιν και αγιοτητα συηντοµως µαλλον αναγεται. ει τολµηρον ειπειν. Ουτω γαρ ποιων και ουτως εχων. οδευων εν ταπεινωσει και συντετριµµενη καρδια. Καρπος γαρ της µετανοιας πρωτος ταυτα εισι και. Ο γαρ αναξιως εσθιων και πινων το σωµα του Κυριου. αναξιος ειναι υπο πασης θεοπνευστου Γραφης απελεγχεται. Ει δε ο µη αξιους τους καρπους της µετανοιας επιδειξαµενος.(81) “Τα γαρ αγια τοις αγιοις” καθ’ εκαστην οι µεν λεγουσι και τοις αλλοις κηρυττουσι. ως εν τουτοις και τοις τοιουτοις εργοις µελλων εγκαρτερειν µεχρι τελους. ο µη πενθων αει και σκυθρωπαζων πορευοµενος και τα προειρηµενα µη µετερχοµενος εν σπουδη. Ο δε ταυτα παντα ποιων και και εν στεναγµοις και δακρυσι τον εαυτου βιον διανυων. φησιν. ο µη µετανοιαν αξιαν υπερ τουτων και υπερ των εν αγνοια επιδεικνυµενος. αλλ’ ο µη καθ’ εκαστην τα κρυπτα της καρδιας αυτου εξαγγελλων. διχα δακρυων ποτε καθαρθηναι τις δυνηθη και αξιως. Τι ουν. (82) ενοχος εσται του σωµατος και αιµατος του Κυριου. Εγω γαρ ουδεν πλεον ουτε απο των θειων Γραφων µεµαθηκα. ουτε εξ εµαυτου γνωναι ισχυσα. Συγγνωστος γαρ εστιν ο τοιουτος. αλλα καθ’ εκαστην ηµεραν εξ αυτης. οι δε λεγοντων εκεινων ακουετε. οσον το επ’ αυτω. ουτω τα εξ αυτης χεοµενα παλιν δακρυα θυσια ευπροσδεκτος τω ∆εσποτη προσφερονται και της . εκαστος εαυτον και ουτως εκ του αρτου εσθιετω και εκ του ποτηριου πινεστω. φωτιζεται την ψυχην οσηµεραι. µεγα εκβοωντες αυτοις – ειθε δε και εαυτοις-. των µυστηριων µεταλαβειν. µη διακρινων το σωµα του Κυριου “. Λεγοντος γαρ ακουοµεν καθ’ εκαστην του αποστολου· “∆οκιµαζετω γαρ. Ου. ειπε µοι συ. βοηθουµενος εκ της µεταληψεως των αγιων. ουτος ουκ αξιος. Αλλως δε πως αποπλυθηναι η καθαρθηναι το ρερυπωµενον ηµων σκευος και την µολυνθεισαν οικιαν ηµων ουκ ενι. κριµα εαυτω εσθιει και πινει”και παλιν·“ Ο δε αναξιως εσθιων το σωµα και το αιµα του Κυριου. Ο µη αγιος και αναξιος. και σφοδρα εστιν αξιος ουκ εν εορτη µονον. ωσπερ η βδελυρα του σωµατος ρυσις και η της καρδιας προς παν παθος οιονει ενηδονος µιξις τω διαβολω οια τις θυσια προσαγεται παρ’ ηµων.

κατα µικρον µικρον δακρυα προχεειν ηµας ποιει πικρα. Εως ποτε. Η βασιλεια των ουρανων. εν σπουδη εκαστος την εαυτου ψυχην εν τουτοις και τοις τοιουτοις εγγυµνασατω εργοις. Και εικοτως· εν εξει γαρ τοιαυτη γενοµενη ηµων η ψυχη και ουτω καθ’ εκαστην ταπεινουµενη. ουκ αν αξιως η µετα δακρυων των κατα Θεον ισχυσωµεν ποτε των θειων µυστηριων . δηλονοτι. εν δακρυσι µου την στρωµνην µου βρεξω”. ηγουν η προ της λειτουργιας η εν τη θεια λειτουργια η και εν αυτω τω καιρω της των θειων µεταληψεως κλαυσαι. “Εως ου ληψεσθε. Ει δε µη ουτω καθαροι γεγονεναι σπουδασοµεν.εµπαθους εκεινης ηδονης το αισχος αποκαθαιρουσι. ιτι καν συµβη ποτε τινα µετα δακρυων ισως κοινωνησαι. ουδεν αυτω εκ του προς απαξ κλαυσαι το οφελος εσται. µεχρι θανατου µετα πονου και θλιψεως επιτελουµενη. πηγη γινεται ποταµους δακρυων και κατανυξεως αναβλυζουσα. Τις. λεγων. εγω µεν ουδεν ερω φορτικον φειδοις της αγαπης υµων. και ευρησετε και ανοιγησεται υµιν”. Ου γαρ τουτο µονον αξιους ηµας ευθυς αποκαθαιρον ποιει. ο ει µη παση σπουδη καταλαβειν αγωνισοµεθα. καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην ο Θεος ουκ εξουδενωσει”. ως αυτος ηµιν ο ∆εσποτης ποιειν προσεταξε “Μετανοειτε. αλλα το καθ’ εκαστην και αδιαλειπτως µεχρι θανατου πενθειν. και τουτο δηλων ο ∆αυιδ ελεγε· “Θυσια τω Θεω πνευµα συντετριµµενον. ως ειποµεν. αλλ’ εν αµελεια και ραθυµια και χαυνοτητι πορευεσθαι θελησοµεν. ουκ αν των παθων απαντων τελειως απαλλαγωµεν. ∆ια τουτο ουν παρακαλω και υµας. ου αν τας αρετας κτησωµεθα πασας. πνευµατικοι πατερες και αδελφοι. πατερες και αδελφοι µου. Αυτη γαρ η µετανοια και η ουτως απαραλειπτως. δι’ ων αποσµηχει και αποκαθαιρει τον της ψυχης ρυπον και µολυσµον· µετα ταυτα δε µετανοιαν ηµιν εµποιει καθαραν και εις γλυκεα τα πικρα δακρυα µεταβαλλει και χαραν αενναον απογεννα εν ταις καρδιαις ηµων και το αδυτον φεγγος ιδειν προξενει. (83) πλην τουτο. φησι. ηµεραν µιαν ου διερχεται ποτε ανευ δακρυων κατα τον ειρηκοτα ∆αυιδ· “Λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου. αιτειτε και ζητειτε και κρουετε”. ητις κατανυγεισα και µεταποιηθεισα κατα µικρον. τας δε λοιπας ηµερας τε και νυκτας ου προθυµειται τουτο ποιειν.

Το δε αδηλον και αβεβαιον. τουτον αξιωθησεσθαι κατιδειν. καθαιροµενους τε και καθαρθεντας. ινα τοτε ετοιµασθεντες φαιδροι φαιδραις ταις λαµπασι τω νυµφιω προσυπαντησωµεν. καθ’ οσον του φωτος αυτου εκουσιως εαυτους υστερησαµεν εν τη παρουση ζωη. ουδε ιδειν αξιωθησοµεθα. αλλ’ ως ο Θεολογος λεγει Γρηγοριος. δια τινος αλλου εις απαντησιν του Κυριου εις αερα συναρπαγησεται τοις αγιοις. κατα την ευαγγελικην φωνην. ων γενοιτο παντας . Που του ελαιου και ποθεν ευρισκοµενου και ποιου του πυρος. που τοτε ευρησοµεν η τας παντελως (85) εσβεσµενας αναψαι η ταις σβεννυµεναις απο της ενδειας του ελαιου προσθειναι τι µικρον. µελλουσαι. Αλλ’ ουδε την καρδιαν εξοµεν ποτε καθαραν. ινα εν τη αναστασει λαµπροι λαµπρως τω νυµφιω προσυπαντησωµεν και συνεισελευσωµεθα αυτω εν τη βασιλεια των ουρανων και των αιωνιων κατααπολαυσωµεν αγαθων. ειπε µοι. ως ακουετε. τοσουτον της εκεινου θεας εκπεσοµεν “κατα την αναλογιαν της εκαστου ηµων απεντευθεν αµβλυωπιας”. ∆ια τινος δε και η λαµπας ηµων τοτε εξαναφθησεται.καθ’ εκαστην µεταλαµβανειν η το συνον αυτοις θεασασθαι θειον φως. κτησεται· ο δε ταυτην µη εχων. Οι γαρ εκτος των δυο τουτων του βιου υπεξερχοµενοι. τον Θεον ουτε ενταυθα οντες (84) ουτε εκει µοι δοκει. αδηλον εχουσι το περας της περι αυτους αποφασεως. ως λαµπαδας προαναφθεισας. Εξανασταντων γαρ ηµων ως εξ υπνου. τυφλοι απελθοντες. εχωµεν τας ψυχας. οιµαι. τρεχειν µελλοµεν. εκβοησασα η σαλπιγξ εξυπνησει ηµας. ανελπιστον και απληροφορητον· ο γαρ µη χαριτι την καρδιαν βεβαιουµενος εξ ουδενος ετερου την ακαταισχυντον ελπιδα αδιστακτον ποτε. Ει ουν καθεζοµενων και εν τοις µνηµασιν οικουντων ηµων. ∆ια τουτο σπουδασωµεν απεντευθεν ηδη ταυτας αναψαι δια µετανοιας οµου και δακρυων φαιδρως. ουδε το Αγιον Πνευµα ενοικησει γνωστως εν ηµιν. η ποθεν η πως. Αλλα γενοιτο παντας ηµας. αλλ’ ευρεθωσιν η µηδολως η ολιγον τι και µικρον φαινουσαι και οσον ουπω σβεσθηναι. ευθυς προς την απαντησιν. ως οι αγιοι. του ταυτην αναψαι µελλοντος. Οντως ουδεν ουδαµου ευρησοµεν. εαν µη απο των ωδε. εσβεσµενη απο των ωδε τυγχανουσα.

και µετανοιας απο ψυχης και οιαν ο λογος επιζητει παρ’ ηµων. Αµην. “Μετανοειτε. ου χωρις ουδεις οψεται τον Κυριον”. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. Λογος Ε΄. καλον η µετανοια και η εξ αυτης γινοµενη ωφελεια. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων. Και περι της του Αδαµ εξοριας. ο πασης ανοµιας εργατης! – και εχει δηθεν παραµυθιαν εκ τουτου οτι εκτος εστιν αµαρτιας σωµατος αυτου. ω πρεπει πασα δοξα. ο Θεος ηµων.ηµας επιτυχειν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. Αλλ’ αντιφθεγγεται ο ∆εσποτης και λεγει την περι των δεκα παρθενων παραβολην και δεικνυσι πασιν ηµιν και αποφαινεται µηδεν ωφελεισθαι ηµας εκ της του σωµατος καθαροτητος µη προσουσων ηµιν και των λοιπων αρετων. Τουτο γαρ ειδως και ο τα παντα προειδως Κυριος Ιησους Χριστος. ινα αποληψηται εκαστος (87) τα δια του σωµατος προς α επραξεν. Και οτι ει µετενοησε παραβας. ουδεποτε το ταυτης τελειον καταλαβειν . δει γαρ απο µικρων αρξαµενους κατα προκοπην αναχθηναι εις αγιωσυνην και καθαροτητα· και οτι καν χιλια ετη εν τω βιω τουτω ποιησωµεν. Ου µονον δε αλλα και αυτος παλιν ο Παυλος συναδοντα τω ∆εσποτη βοα λεγων· “Ειρηνην διωκετε µετα παντων και τον αγιασµον. και παλιν· “Παραστηναι δει ηµας εµπροσθεν του βηµατος του Χριστου. ∆ιατι δε ειπε “∆ιωκετε”. Και οτι ουκ αρκει ηµιν η των ενοντων µονον διαδοσις και η απογυµνωσις αυτη των πραγµατων εις καθαρσιν ψυχης. ελεγχος των εν κακια και υποκρισει ζωντων. Εχει ουν πολλακις εκ τουτου τις ειπειν· “Ευχαριστω τω Θεω. Και περι της δευτερας του Κυριου παρουσιας και της των αµαρτωλων κατακρισεως. αδυνατον σωθηναι ηµας. Αδελφοι και πατερες. Και οιον αγαθον ειργασατο αυτου η µετα την εκπτωσιν µετανοια. ειτε αγαθον ειτε φαυλον”. (86) Περι µετανοιας. Και προς το τελος. Αυτου του αποστολου βοωντος ακουσατε· “Πασα αµαρτια εκτος του σωµατος εστιν· ο δε πορνευων εις το ιδιον σωµα αµαρτανει”. Θελετε δε µαθειν πως διχα µετανοιας. εφη. ∆ιοτι ου δυνατον εστιν εν ωρα µια γενεσθαι και ειναι αγιους ηµας. ουκ αν του παραδεισου εξεπεσε.οπερ ειπειν ουκ εχω τεως εγω. οτι ουκ εµιανα µελος σωµατος µου εν ουδεµια τινι πονηρα πραξει”. εαν µη και το πενθος κτησωµεθα.

εφ’ ω και κατεληφθην”. ειτα µεταµεληθεις απαλλαγην του κακου τουτου ζητων. προσεχετε.δυνησοµεθα. Ωσπερ γαρ αυτος ο βασιλευς. ως µητε οραν αυτον δυνασθαι µητε ακουειν µητε οσφραινεσθαι. και ακουσατε λογους αδελφου υµων ελαχιστου και αµαρτωλου. φησι. µετα των χρηµατων ηµων και των ειρηµενων κακων την συνηθη δουλειαν. Μονον µετανοησωµεν ολοψυχως και αποβαλωµεθα µη µονον τας πραξεις ηµων τας κακας. ∆ια τουτο. εαν παντα µεν τα υπαρχοντα ηµων πτωχοις διανειµωµεν. ειπε µοι. ου ποιησωµεθα δε την αποχην του κακου ουδε την αµαρτιαν µισησωµεν. τας καρδιας υµων και µη τα ιµατια υµων”. ο το διαδηµα και την πορφυραν της βασιλειας περικειµενος. αλλα και δακρυσι µετανοιας τον ρυπον αυτων σπουδαιως απονιψωµεθα. παρακαλω. και µη στωµεν µεχρι τουτου. Αποβαλωµεθα. νοητως δε αισχροις και ακαθαρτοις συνδυαζωµεν λογισµοις και αφανως την αµαρτιαν πληρωµεν και υπο παθων ακαθεκτων ψυχης βασιλευωµεθα και κρατωµεθα. και δευτε προσκυνησωµεν και προσπεσωµεν τω αγαθω και φιλανθρωπω Θεω ηµων. οτι αυτος εστι Κυριος ο Θεος και ηµεις λαος αυτου και προβατα νοµης αυτου. αλλα παντοτε καθ’ εκαστην. (89) και ουτω παλιν ως το προτερον κεκαθαρµενος επι τον θρονον της βασιλειας αυτου καθεσθη. εαν βορβορον και ασβολην εκουσιως λαβοι ποθεν και συν αυταις ταις χερσι και ολον αυτου το προσωπον χρισας εφµραξη πασας αυτου τας αισθησεις. παρακαλω. αλλα και αυτους ηµων τους πονηρους και ακαθαρτους λογισµους της καρδιας κατα το γεγραµµενον εξαφανισωµεν· “∆ιαρρηξατε. οφειλοµεν εν αυτη αγωνιζεσθαι· και τουτο αυτος παλιν εδηλωσεν ουτως ειπων· “∆ιωκω δε ει και καταλαβω. αδελφοι µου. αλλ’ αντι τουτου σκορπιση µονον παντας αυτου τους . και ου µη αποστρεψη το προσωπον αυτου αφ’ ηµων. Τι δε εαν πρακτικως µεν σωµατικην αµαρτιαν ου πραττωµεν. Προφθασωµεν το προσωπον αυτου εν εξοµολογησει και κλαυσωµεν ενωπιον αυτου του ποιησαντος (88) ηµας. ως αρχην βαλοντες. ο θησαυρους εχων αµετρητου χρυσιου και αργυριου και επι θρονου υψηλου και µετεωρου καθηµενος. Τι το οφελος. ουκ εισελθη ταχεως εις τον κοιτωνα αυτου και υδασι πολλοις απονιψηται τον βορβορον εκεινον και την ασβολην.

αλλ’ ουν ως αναγκαιων τη ζωη αυτου δεεται των δακρυων της µετανοιας. ει και πασαν µεν την περιουσιαν αυτου διενειµε τοις πτωχοις. Ου γαρ αρκει µονον ηµιν η των υπαρχοντων διαδοσις εις καθαρσιν της ψυχης. αυτους τε παντας τους ιδιους και φιλους και συγγενεις κατελιπε και πτωχος και ακτηµων εις το των µοναχων σχηµα ελθων εγενετο. πασαν δε δοξαν αξιωµατων περιφανειαν τε οικων και ιππων. δικαιως και παρα του Θεου και παρα των αγγελων αυτου καταγελασθησοµαι και συν τοις δαιµοσιν εις το πυρ το αιωνιον εκβληθησοµαι. µηδε δια µετανοιας και δακρυων αποκαθαρας αυτου την ψυχην. Ναι. δωσει ανθρωπος τω Θεω. αποχην δε µη ποιησαµενος του κακου. εαν µη και κλαυσωµεν και θρηνησωµεν (90) απο ψυχης. οντως ουτως εστιν. Οιµαι γαρ οτι εαν µη παση σπουδη αυτος εαυτον δια δακρυων του µολυσµου των αµαρτηµατων µου εκκαθαρω. πασαν δε φτωχειαν και ακτηµοσυνην αναλαβοµενος.θησαυρους τοις πενησι και πασαν αυτου κινητην και ακινητον περιουσιαν αποδωη αυτοις. αυτη ταπεινωσις δικαια και αληθης. αδελφοι.”Τι γαρ. αλλα µεµολυσµενος του βιου εξελθω. ινα ανταποδοθη αυτω. ινα τον βορβορον των αµαρτηµατων αυτου απονιψηται. Φησι γαρ και ο Κυριος· “Μη νοµισητε οτι ηλθον καταλυσαι τον νοµον η τους προφητας· ουκ ηλθον καταλυσαι αλλα πληρωσαι”. αλλα και γελως εσται τοις ορωσιν αυτον. ουτως ουδε ετερος τις εαυτον ωφελησει παντα µεν τα υπαρχοντα αυτου διανειµας τοις πενησι. Τουτο δε εστι πληρωµα νοµου το . και µαλλον εαν ετι καθαπερ εγω την ασβολην και τον βορβορον των πολλων αυτου κακων ουκ επι του προσωπου µονον και των χειρων. ωδε κακεισε ως µορµολυκιον µεσον της συγκλητου αναστρεφοµενος.” Αυτη κρισις ορθη. ο αµαρτησας οµοιως εµοι τω κατακεκριµενω και βορβορω των ηδονων τας αισθησεις εµφραξας αυτου της ψυχης. Πας γαρ ανθρωπος. αδελφοι! Ουδεν γαρ εισηνεγκαµεν εις τον κοσµον. ινα αµαρτησαντες δωµεν αυτο αντιλυτρον των αµαρτιων ηµων τω Θεω. ποιµνιων και βουκολιων και ανδραποδων. φησιν ο αποστολος. ουδεν εκ τουτου ωφελησει εαυτον µη απονιψαµενος την ασβολην και τον βορβορον υδατι. αλλα και ολως εν ολω τω σωµατι περιφερηται.

ου καταχρωµενοι δε. µηδε εαυτον εκδικειν. ους εκεινοι φιλοτιµως ανηγειραν. χρωµενοι µεν τω κοσµω κατα την του Παυλου φωνην. ων τα γηροκοµεια και τα ξενοδοχεια σωζονται και εισι µεχρι του νυν.Μωσης και ∆αυιδ.ινα τους αλλους παρησω πολλους οντας . ως λεοντα η γιγαντιαιον αλλον Σαµψων η ει τινα ετερον η προγεγονοτα η οντα και αυτου ανδρειοτερον. υπερ σταγονας οντας των υετων και υπερ τους αστερας του ουρανου. οιοι και προ της Χριστου παρουσιας εγενοντο Αβρααµ. Και οτι τουτο αληθες εστι συµµαρτυρει µοι και ο χρυσορρηµων Ιωαννης. Ισαακ. λεγων δυνατον ειναι γυναικα εχοντα και παιδας και παιδισκας και πληθος οικετων και περιουσιαν πολλην και βιωτικοις εµπρεποντα πραγµασι. ο αλιευς και αγραµµατος. µη τουτο µονον δυνασθαι. αλλα προκεισθαι τοις πασι τα παντα ωσει νεκρον. τοις πασιν ου µονον τοις µοναχοις αλλα και τοις λαϊκοις το αει και διηνεκως µετανοειν και κλαιειν και δεεσθαι του Θεου. το κλαιειν καθ’ εκαστην και ευχεσθαι και µετανοειν. Ιακωβ και ο εν Σοδοµοις Λωτ και . εν τη νεα δε χαριτι και επιφανεια του Θεου και Σωτηρος ηµων Πετρος. απερ και περιοντες εκεινοι εκεκτηντο και εχρωντο αυτοις ευσεβως. αλλ’ ως δουλοι του δεσποτου τα παρα του δεσποτου δοθεντα αυτοις και ως εκεινω εδοκει διεποντες. (91) περι του ∆αυιδ λογοις τον πεντηκοστον ψαλµον εξηγουµενος. αλλα και εις το τελειον φθασαι της αρετης τον βουλοµενον και Πνευµα λαβειν Αγιον και φιλον γενεσθαι Θεου και επαπολαυειν της θεας αυτου. αλλ’ ειναι εν µοναις ταις εντολαις του Θεου και εις το τηρειν τα εκεινου προσταγµατα. ∆υνατον ουν εστιν. µετα της πενθερας και των αλλων κηρυσσων τον επιφανεντα Θεον.µη δικαιολογεισθαι τινα εν τινι. Τους δ’ αλλους τις αριθµησειεν. ουχ ως οικειοις. ο µεγας στυλος και διδασκαλος της εκκλησιας. βασιλεις. αρχοντας και δυναστας – µη ειπω πενητας και τους τη αυταρκεια συζησαντας . αδελφοι. ∆ια γαρ τουτο και εν τω βιω τω παροντι περιδοξοι γεγονασι και λαµπροι και νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας εν τη βασιλεια του Θεου περιδοξοτεροι . ινα ειτι δ’ αν ποιωσιν εις αυτον µη κινηται ολως µηδε ταρασσοµενος αντιλεγη αυτοις. και δια των τοιουτων πραξεων και τας λοιπας πασας αρετας κτησασθαι.ων αι πολεις και αι οικιαι και των εκκλησιων οι ναοι.

” οιονει πως τουτον παρακαλων και λεγων· “ναι. (92) Και ει µη οκνηροι ηµεν και ραθυµοι και καταφρονηται των εντολων του Θεου. ει µη απο του ξυλου. Ποιον. που ει. ο του παντος Ποιητης. εικοτως εξεβληθη. Παντως εις συναισθησιν αυτον αγαγειν βουλοµενος και τουτον προς µετανοιαν εκκαλουµενος. Αδαµ. αλλα και δευτερας αξιοι αυτον αποκρισεως και φησι· “Τις . εβλαπτετο αρα εκ τουτων προς αρετην. “Και τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. που ει.” Τι τουτο λεγων. ουκ αν της του Θεου δοξης εαυτον απεστερησεν· επει δε τουτο πεποιηκεν. αλλα σπουδαιοι και διεγηγερµενοι και νηφοντας. Ουµενουν ουδαµως. Κυριε. (93) “Της φωνης σου ηκουσα περιπατουντος εν τω παραδεισω και εγνων οτι γυµνος ειµι και εκρυβην”. συνεσκιασµενως δε τουτο ειρηται. Ειπε· Ηµαρτον! “ Αλλ’ ου λεγει τουτο. αλλα και µειζονως. φρονησον. µακροθυµιαν Θεου. που ει. “ και µη οµολογησαντος την αµαρτιαν ευθυς. αλλ’ ειποντος· “Της φωνης σου ηκουσα. αγαπητε. Ει µη γαρ παρεβη την εντολην του ∆εσποτου. Βασιλευες ων τουτων απαντων των ορωµενων. Κατανοησον σεαυτον.και λαµπροτεροι ανθρωποι γενησονται. ναι. εµελλεν ευδοκιµειν. απ’ αυτου εφαγες. Και λεγω σοι πραγµα οπερ σαφως. µαλλον δε ουκ εγω λεγω τουτο ο αθλιος . Ειποντος γαρ αυτου· “Αδαµ. Και ινα τουτο πιστωσωµαι. καταµαθε σου την γυµνωσιν! Ιδε οιου ενδυµατος. ουκ ωργισθη ο Θεος. “Αδαµ. ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. ουκ απεστραφη ευθυς. που ει. οιµαι. ταπεινε.µετα το παραβηναι λεγω -· “’Αδαµ. εξωρισθη.”. και εγνων οτι γυµνος ειµι και εκρυβην”. ουδεµιαν ειχοµεν χρειαν αποταγης η κουρας η της του κοσµου φυγης. Ακουε της θειας λεγουσης Γραφης· “Και ειπεν ο Θεος τω Αδαµ . ακουσον! Ο Θεος τον ανθρωπον βασιλεα εποιησεν εξ αρχης παντων των επι γης. Τι ουν. ουκ αν την βασιλειαν ταυτην απωλεσεν. οιας δοξης εστερησαι. φησι.εµον γαρ το παθος εστιν! -. εξελθε οθεν ει κεκρυµµενος. ουδεις απεκαλυψε. αλλα τι. ει εµεινεν ευχαριστων τω ποιησαντι και δεδωκοτι αυτω τα παντα Θεω. Ορας. εβιωσε και απεθανε. αλλα µην και αυτων των υπο τον οροφον οντων του ουρανου· ηλιος γαρ και σεληνη και αστρα δια τον ανθρωπον παντως παρηχθησαν. Τι ουν ο Θεος. Εµε οιει κρυπτεσθαι.

Ταυτα ενθυµουµενου αυτου . Ου λεγεις το ῾ Ηµαρτον’. Ου γινωσκω εγω τι πεπραχας. ου καµπτεται. ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. νευρον σιδηρουν ο της καρδιας τραχηλος – οιος δη και ο εµος. εµεινε αν εν τω παραδεισω και τον κυκλον ολον εκεινον των µυριων κακων. εσφαλην µεγαλως ποιησας τον εκεινης λογον και παρακουσας τον σον. τα εαυτων κακα κρυπτοντες -. φησιν. Ειπεν ο Θεος τω Αδαµ· “Ην ωραν φαγεσθε απο του ξυλου. ο και αυτη τη ωρα εγενετο. ει µη απο του ξυλου.. φησιν. εστιν . απ’ αυτου εφαγες. και λαθειν εχω αυτον και παλιν απολαβειν την πρωτην µου στολην. ουδεν. παρεβην την εντολην σου. θανατω αποθανεισθε”. την δε καρδιαν και τας ενθυµησεις σου µη οραν. δι’ ο και της αθανατου στολης εγυµνωθη· ουδεν δε πλεον προειπεν ο Θεος και ουδεν πλεον εγενετο. οιονει οτι· “Εαν ειπω οτι γυµνος ειµι. απ’αυτου εφαγες.” Νοει µοι βαθος λογων σοφιας Θεου. δηλονοτι τω ψυχικω. πλεον προαπεφηνατο κατ’ αυτου· επει δε ηρνησατο την αµαρτιαν αυτου και ουδε .ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. ου ταπεινουται.”.ως και νυν ποιουσι πολλοι και αυτος εγω πρωτος. ει µη απο του ξυλου. οιονει λεγων· “Και (94) ολως εµε κρυπτειν οιεσαι. ταπεινε· ῾Ναι. τεως ου µη εξοριση µε! “.”. του αθλιου. την δε αµαρτιαν σου κρυβεις. Ειπε. Ει δε µη. ον υπεστη εξορισθεις και εις τον αδην τοσουτους αιωνας ποιησας κειµενος. τεως ου µη εκβαλη µε. ως ειρηται. οτι ῾Γυµνος ειµι’. Τουτο ουν εστιν ο υπεσχοµην ειπειν. αληθεια. επταισα ακουσας της συµβουλης της γυναικος. “Τι λεγεις. Και ακουσον των εξης και γνωθι οτι αληθης εστιν ο λογος και ουκ εστι ψευδος το οιονουν εν αυτω.’. ο Θεος µη θελων πολυπλασιασαι αυτω το κριµα λεγει· “Και ποθεν εγνως οτι γυµνος ει. ελεησον µε!’ ” Αλλ’ ου λεγει τουτο. κερδαναι αν ειχε απο µιας της τοτε φωνης. Ει γαρ ειπε τουτο. Προγινωσκων γαρ ο Θεος οτι αµαρτησαι εχει ο Αδαµ και βουλοµενος µετανοουντα συγχωρησαι αυτον. Μη νοµιζεις µε το σωµα σου µονο οραν. ου ενετειλαµην σοι µη φαγειν. αγνοων ο Θεος ειπειν εχει· ῾ Και διατι ει γυµνος. Ειτα απαρνησασθαι εχω εγω και ειπειν· ῾Ουκ οιδα’. Ηλπιζε γαρ απατηθεις ο Αδαµ οτι ουκ ηδει ο Θεος την αµαρτιαν αυτου και ελεγεν ουτω καθ’ εαυτον. ου ενετειλαµην υµιν τουτου µονου µη φαγειν. ∆εσποτα.

επταισας· η γυνη. οτι γη ει και εις γην απελευση”. ο Θεος λαλειν προς αυτην ταυτα τα ρηµατα. Τι δε. µετανοησαι σε και ειναι παλιν εν τη προτερα σου διαγωγη. εξ ης εληφθη. Τοιγαρουν και αφεις αυτον ερχεται προς την Ευαν. ουκ αν . αυτη µε ηπατησεν”. φησιν. Ηδη ουν εγνως οτι µετα την παραβασιν δια το µη µετανοησαι και ειπειν “Ηµαρτον”. λεγω. συνετυχες και τουτον αντι του ποιησαντος σε Θεου προετιµησας. “Ο οφις εξηπατησε µε”. και εξοριζεται και εν κοπω και ιδρωτι διαγειν κελευεται και εις την γην. και φησι· “Τι τουτο εποιησας. παρωτρυνε ποιησαι και ειπειν τα και τα. οιονει τω Θεω λεγουσης· “Συ. ο δεινα µοι συνεβουλευσεν εργασασθαι το και το”. δια τουτο κατεκριθη. ην δεδωκας µοι. ο ταπεινος και ταλαιπωρος. – “Ην δεδωκας µοι! “ ω ψυχης απροσεκτου. Τουτο δε δηλον εκ των εξης. και τελευταιον οτι· “Γη ει και εις γην απελευση”. τοτε λεγει αυτω ο Θεος· “εν κοπω και ιδρωτι φαγη τον αρτονσου. τουτο επραξα. ην δεδωκας µοι. µετανοησαι µη θελουσα. απελθε του λοιπου απ’ εµου και αρκεσει σοι εις παιδευσιν η αποστασια σου. σου του ∆εσποτου µου παρακουσασα. κατα του ∆εσποτου λεγοντι σοι. κακεινου την συµβουλην υπερ (96) την εντολην του ∆εσποτου προτιµοτεραν και αληθεστεραν πεποιηκας. ειπε µοι. αυτη µε ηπατησεν”. θελων δειξαι οτι δικαιως και αυτη συνεκβληθησεται.ελεγχοµενος υπο του Θεου µετενοησεν.“Ελεγον. Αλλ’ ουκ ειπε τουτο. φησι.” ινα καν αυτη ειπη το “Ηµαρτον”. εξοριζονται του παραδεισου και του Θεου. εκβαλλονται της τρυφης. Επειδη δε σκληρος ουτως ει. αλλ’ “Ο δεινα µε. ω αθλιας ψυχης προϊεµενης ρηµατα αµαρτιας µεστα! ω ψυχης αναιδους και µιαρας αναιδεστεροι λογοι και µιαροι !) – τοινυν και ουτω του Αδαµ ειποντος. Ελεησον µε! “. Ως δε ουδε αυτη ευρεν ειπειν “Ηµαρτον”. Ποιαν γαρ και αλλην χρειαν ειχειν. και ου θελω ταπεινωθηναι ποτε και ειπειν απο ψυχης (95) οτι εγω ειµι αιτιος της εµης απωλειας. ει µη παντως ινα ειπη οτι· “Εν αφροσυνη µου.οια και νυν εγω πασχω. (εφη γαρ· “Η γυνη. και ακανθας και τριβολους ανατελει σοι η γη”. η ταπεινη και αθλια. Αλλα σκοπει µοι το βαθος των µυστηριων του φιλανθρωπου Θεου και µαθε και διδαχθητι εντευθεν οτι ει µετενοησαν. Ω της αναισθησιας! Και ολως οφει. ∆εσποτα.

εν τω κοπιαν και κατατρυχεσθαι επι πλειον και πλειον επαισθανονται της ανεσεως ης απελαυον και των αγαθων ων εξεπεσον της ζηµιας. τον αυτον τροπον πεπονθασι και οι πρωτοπλαστοι εν τω παραδεισω οντες και απολαυοντες εκεινων των αγαθων. πιστευσατε. απολαυουσι και της παρρησιας της προς αυτον και της ευνοιας και της αγαπης αυτου εν ανεσει πολλη και τρυφη και σπαταλη. του ∆εσποτου αυτων την ευσπλαγχνιαν επικαλουµενοι. . επαν δε εις απονοιαν τραπεντες κατα του οικειου δεσποτου τραχηλιασωσι και κατεπαρθωσι των συνδουλων αυτων. Πως. εκλαιον. τουτο δε ου µιαν ηµεραν ουδε δυο η δεκα. ριγαν τε οµου και τρεµειν και πασχειν τοιαυτα. Πως γαρ και µη κλαιειν αει και διηνεκως τον ∆εσποτην εκεινον τον ηµερον ενθυµουµενοι. Ακουσον! Επει εξεβληθησαν και ηδη εξαυτης ενεπεσον εις τους ιδρωτας και εις τους σωµατικους κοπους.εξεβληθησαν. τας των αγγελων ανοδους και καθοδους. ουκ αν κατεκριθησαν. ου µονον δε αλλα και αυτης εαυτων της κακοφροσυνης και της αφατου του Θεου ευσπλαχνιας. υπ’ εκεινου εις µακραν χωραν εξορισθεντες και µυριοις τη προσταξει αυτου καθυποβαλλοµενοι πειρασµοις. εξω ουν του παραδεισου περιπατουντες και καθεζοµενοι. εθρηνουν. τας προς αυτους. το προσωπον ετυπτον. οια και ηµεις αυτοι πασχοµεν σηµερον. την εαυτων σκληροκαρδιαν αποκλαιοµενοι. την τρυφην εκεινην την αφραστον. εως µεν την αιδω και την τιµην και την δουλειαν ανοθευτον φυλαττουσι προς τον εαυτων δεσποτην (97) και αγαπωσιν αυτον τε και τους οµοδουλους αυτων. αλλ’ εν παση. παντοτε εθρηνουν. τα καλλη των ανθεων εκεινων τα αρρητα. Επει ησθοντο της εκπτωσεως. αποστραφηναι και κατεδικασθησαν. ετιλλον συροντες εαυτων τας τριχας. τον αµεριµνον βιον και αµοχθον. ουκ αν εις την γην. την κατα προσωπον. πειναν δε ηρξαντο και διψαν. πλειονα δηλονοτι λαβοντες της δυστυχιας ταυτης και της εκπτωσεως αισθησιν. Καθαπερ γαρ οι παρα τινος των αρχοντων του παροντος αιωνος εκλεχθεντες εις υπηρεσιαν αυτου δουλοι. εξ ης εληφθησαν. εκπιπτουσι της παρρησιας της προς αυτον και της αγαπης και της ευνοιας. παντοτε εκλαιον. µετεµελοντο. τη ζωη αυτων. ειτα εκπεσοντες αυτων και εξορισθεντες.

τουτο αν. ου µη επαθον. ως οιµαι. ο µονος εκ µονου Μονογενης Υιος και Λογος. υπερ των πονων τουτων και ιδρωτων και κοπων και της καλης µετανοιας αυτων θελων ο ∆εσποτης Θεος τιµησαι και δοξασαι αυτους. κακειθεν αυτους ανεστησεν. παθων δι’αυτους. εγενετο. κατεδεξατο. εθλιβησαν . πρεποντως µετανοησαντας και αξιως ταπεινωθεντας και κλαυσαντας και θρηνησαντας. Και ους εκ του παραδεισου δια την αναιδειαν και αµεταµελητον καρδιαν και γνωµην εξεβαλε.ως ιστε παντες -. ουκ αν αυτους συνεπαθησε. Και πως ουχι ο φυσει φιλανθρωπος και δια τουτο ποιησας αυτον. και κατελθων εις τον αδην. προειδως δε ως Θεος και την εκπτωσιν τουτου την µετανοιαν. µετα δε ταυτα µετανοησαντες εκλαυσαν. ως αυτοι. Ο ουν τοσαυτα. ινα των αγαθων αυτου των εν τω παραδεισω απολαυη και δοξαζη τον ευεργετην αυτου. ου µονον δε αλλα και ποιησαι αυτους απαντα εκεινα τα δεινα επιλαθεσθαι. Ει γαρ και αποκαλυφθωσι τισι και γραψαι ταυτα θελησουσιν. την µεν εξενεχθεισαν ψηφον ου λυει τεως – προς σωφρονισµον ηµων τουτο ποιησας και ινα µηδεις κατα του παντων Ποιητου κατεπαιρηται -. ακουσον των εξης! Ει µετενεοησαν ενδον οντες του παραδεισου. Ναι οντως. ει µετενοησαν εν τω παραδεισω. ει εν τω παραδεισω µετανοησαν -. ως ειπον. Ινα δε µαθης και τα λοιπα και επι πλειον τω λογω πιστευσης. αλλα και αποθανειν. Ως ουν σπλαχνισθεις (98) προωρισε και προειπεν. ου κοσµος ολος αυτα τα βιβλια χωρησειεν.Αλλα τι ο πολυς εν ελεει και βραδυς εν κολασει. ουχι εις τον .απερ. ου χρονος ου χαρτης ου µελαν αρκεσειεν. αυτον εκεινον απελαµβανον τον παραδεισον και πλεον ουδεν. Επειδη γαρ ειδε ταπεινωθεντας αυτους. Και σκοπει µοι της φιλανθρωπιας το µεγεθος! Κατελθων εις τον αδην και αναστησας αυτους. Επει δε εξεβληθησαν δια το αµετανοητον αυτων. ου µονον οµοιως εκεινοις ανθρωπος γεγονεν. ουτω δη και εποιησε. ινα αυτους απο της µακρας εκεινης εξοριας ανακαλεσηται. βιαστον ελοµενος και επονειδιστον θανατον. προωρισε παντως προ του ποιησαι τα παντα και τον καιρον και τον χρονον και οπως και ποτε απο της εξοριας τουτον ανακαλεσεται απορρητοις κριµασι και ανεξιχνιαστοις παση πνοη. του προαναρχου Πατρος αυτου κατελθων . τι ποιει. οσα καθ’ εκαστην ακουεις. αυτος εκεινος. αδελφοι.

ειτε κοσµικοι ειεν ειτε µοναζοντες· “Αµην. τα δακρυα και ταλλα απερ προειποµεν.παραδεισον. Ω µετανοιας ισχυς και δακρυων! Ω φιλανθρωπιας αφατου και ανεξιχνιαστου ελεους πελαγος. και εδοξασα και δοξασω και εν τω ουρανω ανω και επι της γης κατω. πατερας τε και µητερας και συγγενεις και συγκληρονοµους µου αναδειξω αυτους. ουκ εγκαταλειψω αυτους ποτε. αδελφε. αποκατεστησε παλιν αυτους. την µετανοιαν. ηµας δηλονοτι τους υιους αυτου. Τι ουν. τους µιµουµενους εκεινου την εξοµολογησιν. (99) οθεν εξεπεσον. αλλα και τα µεγιστα ωφεληθησαν και εις σωτηριαν ηµων παντων τουτο εγενετο. και της ζωης αυτων και ευφροσυνης και δοξης ουκ εσται τελος ποτε”. ειπε µοι. ινα οι βουλοµενοι νικωσιν αυτον ευχερως υπερ παντας . αλλ’ εις εκεινον αυτον ανηγαγε τον ουρανον του ουρανου· και καθισας ο ∆εσποτης εκ δεξιων του Θεου και προαναρχου Πατρος αυτου. πατερα δε αυτου χρηµατισαντα κατα χαριν. ραθυµησαντας και τη προς Θεον απιστια καταφρονησαντας και την εντολην παραβαντας αυτου. τιθησιν εν τωδε τω κοσµω ελευθερους παντη και µη ενεργουµενους τυραννικως υπο του εχθρου. τους πρωτοπλαστους ωφελησεν η εν τω παραδεισω απονος διαγωγη και αµεριµνος. εξεβληθησαν. ουκ αν τον οφιν η Ευα πιστοτερον. αλλα τω εξ αρχης αυτεξουσιω τιµων ηµας. το εκ της του προπατορος παραβασεως κατακριµα παντελως ανελων και δια του αγιου βαπτισµατος αναγεννων και αναπλαττων και απαλλαττων ταυτης τελειως ηµας. ισχυν µαλλον διδωσι κατ’ αυτου. (100) Ει γαρ επιστευσαν αυτω. τον δουλον µεν αυτου κατα φυσιν. Ειδες εις οιον υψος αυτον δια την µετανοιαν αυτου και ταπεινωσιν και τους θρηνους αυτου και τα δαρκυα ο ∆εσποτης ανηγαγεν. Κατελθων γαρ ανωθεν ο ∆εσποτης ηµων τω ιδιω θανατω τον καθ’ ηµων ελυσε θανατον. την δε Ευαν ο Αδαµ πιστοτεραν εκεινου ηγησατο. ειπεν ο αληθης Θεος. αλλα φυλαξαι ειχον του µη φαγειν του φυτου· φαγοντες δε και η µετανοησαντες. αδελφοι! Οτι ου µονον εκεινον. αλλ’ ως αδελφους µου και φιλους. ουτως ως εκεινον και ετιµησε και εδοξασε. τον θρηνον. αλλα και απαν το σπερµα αυτου. Ουδεν δε παλιν εκ της εξοριας εβλαβησαν. και τους ουτω ποιουντας εως του νυν και απο του νυν ποιησοντας. τι λεγεις ποιησαι αυτον.

συλληψιν τε και γεννησιν αγιασας και ανατραφεις κατα µικρον πασαν ηλικιαν ευλογησε· τελειος δε ανηρ γεγονως τοτε ηρξατο του κηρυγµατος. του πρωην τυραννου δεσποτας αποκαταστησας ηµας – και µαρτυρουσιν οι αγιοι οι και µετα θανατον ως ασθενη αυτον και τους αυτου υπουργους απελαυνοντες. απο του παραβαντος παραβαται. ως τεκνα αυτου ενεργουµενοι και καταδυναστευοµενοι τυραννικως εδεσποζοµεθα. και ελυσε την αµαρτιαν. µετα δε την εκ νεκρων εξαναστασιν ολης ολως επαπολαυειν καταξιωνται της αιωνιου χαρας. µηδε λεγετωσαν εκ της του Αδαµ ηµας παραβασεως ολως ενεργεισθαι και προς την αµαρτιαν καθελκεσθαι. Ο δε Θεος κατελθων εσαρκωθη και εγεννηθη καθως και ηµεις ανθρωπος. χωρις αµαρτιας. ∆ια τι γαρ κατηλθεν η τινος ενεκα θανατου εγευσατο. Καταρα εγενετο . αποθνησκοντες δε µη καθαπερ εκεινοι και ουτοι εις τον αδην καταβιβαζωνται. απο του δουλου της αµαρτιας δουλοι και αυτοι γενοµενοι αµαρτιας. απο του τη συµβουλια ενεργηθεντος του πονηρου και δουλωθεντος αυτω και το αυτεξουσιον απολεσαντος. και τους δουλους ηµας εις το δεσποτικον αξιωµα επανηγαγε. οι νεοι µαλιστα και ουκ ανδρες την φρονησιν. Ανεδεξατο τα υπερ υµων και φυλαξας πασας τας εντολας του ιδιου Θεου και Πατρος. αλλ’ εις τον ουρανον και εις την εκεισε τρυφην και απολαυσιν. την παραβασιν ελυσε και τους παραβατας του κατακριµατος ηλευθερωσε. ει µη οτι παντως δια το λυσαι το εκ της αµαρτιας κατακριµα και ελευθερωσαι το γενος ηµων απο της δουλειας και ενεργειας του αντικειµενου εχθρου. (101) Τουτο γαρ η οντως αυτεξουσιοτης. µορφην αναλαβοµενος δουλου. Οι γαρ τουτο εννοουντες και λεγοντες την του ∆εσποτου ηµων και Θεου παρουσιαν ανωφελως γεγενησθαι και διακενως νοµιζουσιν. το µη υφ’ ετερου τινος τω οιωνδηποτε τροπω δεσποζεσθαι.τους προ της Χριστου παρουσιας αγιους. ∆ουλος εγενετο. νυν µεν µετριως. οπερ αιρετικων και ου πιστων εστι το λεγοµενον. Ηµεις µεν γαρ απο του αµαρτησαντος ηµεν αµαρτωλοι. διδασκων ηµας µη εν τινι προπηδαν και προλαµβανειν τους πολιους εν συνεσει και αρετη. απο του κεκατηραµενου και νεκρου καταρατοι και νεκροι. Οι ουν βουλοµενοι προφασεις µη προφασιζωνται.

Εµβαλων γαρ εν τω θανατηφορω ιω και φαρµακω της αµαρτιας την αρρητον της Θεοτητος αυτου και της σαρκος ζωοποιον ενεργειαν. του σωµατος και του αιµατος αυτου του τιµιου. Ει γαρ προ του νοµου και της Χριστου παρουσιας. ο αγιος Παυλος εδηλωσεν ειπων· “Ει γαρ ο δι’ αγγελων λαληθεις λογος εγενετο βεβαιος και πασα παραβασις και παρακοη ελαβε ενδικον µισθαποδοσιαν. µηδε ισοι τοις προ της χαριτος ευρισκοµενοι. ουτω και ηµεις εκ του αγιου βαπτισµατος αναγεννωµενοι της δουλειας απολυοµεθα και γινοµεθα αυτεξουσιοι. Ανεστη και την δυναµιν και ενεργειαν ηφανισε του εχθρου. εξ ων τον δικαιον µεν Ενωχ µετεθετο και τη µεταθεσει τουτον τετιµηκεν. τι απολογησοµεθα ηµεις. αλλως πως ου δυναται καθ’ ηµων ενεργειν τι. πως ηµεις εκφευξοµεθα τηλικαυτης αµελησαντες σωτηριας. δια δε του αγιου βαπτισµτος και της κοινωνιας των αχραντων αυτου µυστηριων. αλλα και ευθυς τω αυτεξουσιω τιµασθαι αφιησιν. ολως ολον το γενος ηµων της ενεργειας του εχθρου ελυτρωσατο. πολλοι και αναριθµητοι τω Θεω ευηρεστησαν και αµεπτοι απεδειχθησαν. τω αυτεξουσιω δε θεληµατι υπηκουσε τω εχθρω και απατηθεις παρεβη την εντολην του Θεου. αλλα ραθυµουντες και των εντολων του Θεου καταφρονουντες και αυτας παραβαινοντες. οι µετα την χαριν και την τοσαυτην και τηλικαυτην ευεργεσιαν. αγιους και αναµαρτητους αποκαθιστησιν. φησι. πας ο επι ξυλου κρεµαµενος”-. Απεθανε και τω εαυτου θανατω ανειλε τον θανατον. αποκαθαιρων ηµας και ζωοποιων. Οτι δε µειζονως υπερ τους εν τω νοµω αµαρτησαντας κολασθησοµεθα τοις κακοις επιµενοντες. µετα την του θανατου και της αµαρτιας αναιρεσιν. (103) µετα την του βαπτισµατος αναγεννησιν και την των αγιων αγγελων παραφυλακην και αυτην την επισκιασιν και επελευσιν του Αγιου Πνευµατος.σταυρωθεις – “Επικαταρατος γαρ. ινα µη βια αλλα προαιρεσει φανωµεν τω ∆εσποτη δουλευοντες. των βοηθηµατων τουτων απαντων χωρις. του δια θανατου και της αµαρτιας την εξουσιαν εχοντος καθ’ ηµων. (102) και ολην την καταραν ελυσε του Αδαµ. Ηλιαν δε πυρινω αρµατι εις ουρανον ανελαβετο.” . και ει µη τω οικειω θεληµατι τω εχθρω υπακουσοµεν. Και ωσπερ εξ αρχης ην ο Αδαµ εν τω παραδεισω ελευθερος και αµαρτιας και βιας εκτος.

ουτω και τοτε ανοιχθησεται απο των θεµελιων αυτης η γη. πεσουνται τα αστρα. µη φερουσα τους αγνωµονας και σκληροτραχηλους και παρηκοους µου φερειν επι του νωτου αυτης. αλλ’ εµµενετε επι τη σκληροτητι και αµετανοητω γνωµη υµων. η παραβαινοντες εν τινι µεχρι θανατου µετανοειν και την εαυτου εκαστος αµαρτιαν σφοδρως αποκλαιεσθαι.“Ποσα γαρ υµας. Τι γενησονται οι νυν γελωντες και ουτω λεγοντες· “Τι ουν κελευεις κλαιειν ηµας καθ’ εκαστην. απο δε των σχισµατων της γης αναβησεται πυρ υπερεκβλυζον ως τα πελαγη των θαλασσων. ως λαγωου εν ωρα σφαγης. το κρατος. µετα την εν τω κοσµω φανερωσιν. Και ωσπερ επι του κατακλυσµου ανεωχθησαν οι καταρρακται του ουρανου και κατηλθε το υδωρ και κατ’ ολιγον εκαλυψε τους λαους. µετα την τοσαυτην διδασκαλιαν ην εν τω κοσµω εφηπλωσα. εκ των φοβερων δειµατων εκεινων πτοηθωσιν αι ακαµπεις και αµειλικτοι καρδιαι αυτων. και ιδωσι την πτωσιν (104) αυτων εγγισασαν προ των ποδων αυτων και τροµαξουσι. τι τοτε απολογησονται.” Οι δε και αντιλογιας η γογγυσµους η και τα χειρω τουτων απεργαζοµενοι. . την δυναµιν”. ει αρα και βουλεται της αιωνιου ζωης εν Κυριω επιτυχειν.Μη ουν τον Αδαµ αλλ’ εαυτον αιτιατω και µεµφεσθω ηµων εκαστος. µη οτι· “Ηγνοησαµεν σου του ∆εσποτου το ονοµα. του ουρανου κλονουµενου και ροιζηδον ως βιβλιου ελισσοµενου. των εν οιαδηποτουν περιπιπτοντων αµαρτια. και αναδοθησεται ου κατα µικρον αλλα αθροον το πυρ και επικαλυψει πασαν την γην. µη οτι· “Ουδεις ηµας ενουθετησε”. Τι ουν ποιησουσι τοτε οι λεγοντες οτι· “Ειθε µε ηφιεσαν ωδε και την βασιλειαν των ουρανων εγω ουκ ηθελον”. Και συσκοτασει το φως. ο ηλιος και η σεληνη σβεσθησονται επ’ αυτους. και γενησεται απασα ποταµος πυρος”. την ισχυν. Της γαρ γης τρεµουσης. και µετανοιαν εξιαν εκαστος ηµων ως εκεινος επιδεικνυσθω. ταδε λεγει Κυριος· “Συντροµαξει η γη επι τους µετα τοσαυτα και τηλικαυτα θαυµατα. ετι αναβαλλοµενους και δυσπιστουντας και απειθουντας τοις λογοις µου· και διαρραγησεται εις πολλα. Μη ερουσιν οτι· “Ουκ ηκουσαµεν”. . η αναµαρτητους εαυτους εν τω τας εντολας τηρειν πασας φυλαξαι. Ει δε µη θελησετε µηδε παντι τροπω σπουδασετε. ω αθλιοι.

αρχας τε και ηγεµονιας και διακονιας και µεγεθη αξιωµατων προετιµησασθε. πλεονεκτουντες. δι’ αποστολων. οι µεν εγελατε. Ουκ εµου λεγοντος· “Χαιρετε και αγαλλιασθε επι τοις διωγµοις και ταις θλιψεσιν”. ινα ποιωσιν υµιν οι ανθρωποι. υµεις ανεκεισθε επι στρωµνων απαλων και δια παντων την ανεσιν εδιωκετε. Ουκ εµου λεγοντος· “Μακαριοι εστε οταν ονειδισωσιν υµας και διωξωσι και ειπωσι παν πονηρον ρηµα καθ’ υµων ψευδοµενοι ενεκεν εµου”. στρεψον αυτω και την αλλην”. και υµεις οµοιως ποιειτε αυτοις”. αλληλοις οµιλουντες και καταµακρυνοντες υµων τας αργολογιας. Υµεις δε εγελατε ανακαγχαζοντες. (105) Ουκ ηκουετε λεγοντων· “Μακαριοι οι κλαιοντες νυν. αλληλους προς τα αριστα προσκαλουµενοι και θεραπευοντες υµων τας γαστερας. Ουκ ηκουετε βοωντος µου· “Μακαριοι οι πενθουντες”. οι δε ουδε ακουσαι τουτο ηνειχεσθε. δια παντων οµου των δουλων και δι’εµου αυτου προειπον και παρηγγειλα. αλλ’ οι πλειονες και τους αδελφους ηγγαρευσατε. υµεις . εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος”. αλλ’ ουδε υπο των προεχοντων. Ουχι δε εµου λεγοντος. αδικουντες και εαυτους µονους εθεραπευσατε. Ουκ εµου λεγοντος· “Τι στενη η πυλη και τεθλιµµενη η οδος η απαγουσα εις την ζωην” και οτι “Βιαστη εστιν η βασιλεια των ουρανων και βιασται αρπαζουσιν αυτην”. υµεις ουδε λογον σκληρον ακουσαι ηνειχεσθε ου µονον εκ των οµοιων υµων. “Εαν τις σε αγγαρευση µιλιον εν. υµεις τους επαινους µαλλον και την τιµην και την δοξαν ησπασασθε. ου µονον ουδεις εξ υµων τουτο πεποιηκεν. Ουχι εµου λεγοντος· “Εαν τις σε ραπιση εις την δεξιαν σου σιαγονα. Ουκ ηκουετε των ευαγγελιων µου λεγοντων· “ Μετανοειτε”. υµεις τας εαυτων θεραπειας µονας και τα θεληµατα και τας επιθυµιας εξεπληρωσατε. και υποταγηναι η δουλευσαι εν ταπεινωσει ψυχης ευτελει και πτωχω και απερριµενω ουκ ηθελησατε. οτι γελασονται”. επι δε τοις τοιουτοις απελεγεσθε και αυτην υµων την ζωην. Ουχι εµου λεγοντος· “Οσα θελετε.εικοτως προς ηµας ειπη. δια προφητων. υπαγε µετ’ αυτου δυο”. υµεις τας πρωτοκλισιας και πρωτοκαθεδριας. αρπαζοντες. Ουκ εµου λεγοντος· “Ο θελων ειναι πρωτος. αλλα κακως µε τουτο και αδικως (106) προσταξαις ελεγχετε. Ουχι εµου µακαριζοντος τους φτωχους.

(107) Και προς µεν τας γυναικας ερει· “Ουκ ηκουετε εν ταις εκκλησιαις αναγινωσκοντων και λεγοντων· “Βιος της αγιας Πελαγιας. ουκ εκρυψε το αµαρτηµα αυτου. ωµοιωθην πελεκανι ερηµικω”. αυτο των µεγαλων αγιων! Επει τις τουτο αλλος ποιησαι δυναται. ουκ ωργισθη. της ποτε πορνης”.ουκ εποθησατε ποτε απο ψυχης γενεσθαι πτωχοι. και παλιν· “Εκοπιασα . ελεγετε. υµεις δε εν τη ακαθαρσια των µολυσµων υµων και ανοµιων εµεινατε”. Ουχ ορωντες παλιν αυτους παραβαινοντας µου τας εντολας. αι δε παρθενοι τας παρθενους και οµοιας υµων ουκ εµιµησασθε. αι δε ασωτοι τας ασωτους. και εισελθοντος προς αυτον του προφητου Ναθαν και ελεγξαντος αυτον περι της αµαρτιας αυτου. Ουκ ηκουετε λεγοντος µου· “Γινεσθε αγιοι. οτι εγω αγιος ειµι”. και· “Ξενης. της ασωτου ποτε”. ουκ αντειπεν.” Ουκ ηκουσατε οπως και γονεις και πλουτον και µνηστηρας αυτους κατελιπον και εν ευτελεια και ταπεινωσει εδουλευσαν µοι και εγενοντο αγιαι. ειπεν ο Κυριος· Μη οργιζου κατα τινος”.“Αυτο των αποστολων εστιν. και παλιν · “Ευφροσυνης της παρθενου και µετονοµασθεισης Σµαραγδου”. υµεις ως θηρες αγριοι διεκεισθε εις τους µη ταχιον ποιουντας υµων τα θεληµατα. αι µεν πορναι τας πορνας. “Θεοδωρας της µοιχαλιδος και µετα ταυτα θαυµατουργου”. αγαπατε τους εχθρους υµων και καλως ποιειτε τους µισουντας υµας”. Ουχι υµεις ελεγετε. οποταν ελεγον· “Ευχεσθε υπερ των επηρεαζοντων υµας. απο φωνης του στεναγµου µου εκολληθη το οστουν µου τη σαρκι µου. συµπαθεις εγινεσθε τοτε και µετριοι και “Αφες.Αθλιοι. “Βιος της οσιας Μαριας της Αιγυπτιας. Προς δε τους ανδρας βασιλεις τε και αρχοντας οµοιως ερει· “Ουκ ηκουετε πως ο ∆αυιδ αµαρτησας. ∆ια τι ουν και υµεις ταυτας και τας τοιαυτας. αλλα του θρονου αξαναστας προσεπεσεν ενωπιον παντος του λαου επι την γην και ειπεν· “Ηµαρτηκα τω Κυριω µου! “ και ουκ επαυσατο ηµερας τε και νυκτος κλαιων οµου και θρηνων. . Ουκ ηκουετε τουτου λεγοντος· “Οτι σποδον ωσει αρτον εφαγον και το ποµα µου µετα κλαυθµου εκιρνων. της οντως ξενης και θαυµαστης.” . και υµεις διατι ουκ εγινεσθε αγιοι. αι δε υπανδροι τας αµαρτησασας υπανδρους. Ουκ εµου τους πραεις την βασιλειαν των ουρανων κληρονοµειν λεγοντος.

εν τω στεναγµω µου, λουσω καθ’ εκαστην νυκτα την κλινην µου, εν δακρυσι µου την στρωµνην µου βρεξω;” Ουκ ηκουετε λεγοντος αυτου· “Κυριε ο Θεος µου, (108) ει εποιησα τουτο, ει εστιν αδικιας εν χερσι µου, ει ανταπεδωκα τοις ανταποδιδουσι µι κακα, αποπεσοιµι αρα απο των εχθρων µου κενος, καταδιωξαι αρα ο εχθρος την ψυχην µου και καταλαβοι και καταπατησαι εις γην την ζωην µου και την δοξαν µου εις χουν κατασκηνωσαι; “. ∆ια τι ουν και υµεις τουτον και τους οµοιους αυτου µη εµιµησασθε; Μη τουτου υµεις περιδοξοτεροι ειναι εδοκειτε η πλουσιωτεροι, και δια τουτο ταπεινωθηναι µοι ουκ ηβουληθητε; Αθλιοι και ταλαιπωροι, υµεις φθαρτοι και θνητοι οντες, µονοκρατορες και κοσµοκρατορες ειναι εβουλεσθε και, ειπου ην τις εν ετερα χωρα µη θελων υµιν υποτασσεσθαι, ως κατα ευτελους υµων δουλου κατεπαιρεσθε αυτου και ουκ εφερετε υποµειναι την ανυποταξιαν αυτου, και τοι συνδουλου υµων οντος και µηδεν πλεον εκεινου εχοντων υµων· εµοι δε τω Ποιητη και ∆εσποτη υµων πως υµεις ουκ ηθελησατε υποταγηναι και δουλευσαι εν φοβω και τροµω; Ανταποδιδοντες δε τοις αµαρτανουσιν εις υµας, τι εν εαυτοις αρα διελογιζεσθε περι ων υµεις εις εµε ηµαρτανετε; οτι ουκ εστιν ο εκζητων των αδικουµενων τα αιµατα; οτι ουκ εστιν ο βλεπων τα παρ’ ηµων κρυφιως πραττοµενα; η οτι επελαθεσθε µου και µη εχειν υπελαµβανετε τον επανω υµων οντα, ουδε ηλπισατε ποτε γυµνοι µε και τετραχηλισµενοι παρασταθησεσθαι; Ουκ ηκουετε µου αει λεγοντος· “Ο θελων ειναι παντων πρωτος, εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος;” Πως ουκ εφρισσετε και εν εαυτοις υµιν εθρηνειτε και συνετριβεσθε, φοβουµενοι µη εις επαρσιν υπο της µαταιας εκεινης και διακενου ελθοντες, (109) παραβαται ταυτης µου της εντολης γενοµενοι, τω πυρι τουτω παραδοθησεσθε; Ουκ ηκουετε πως ο ∆αυιδ υπο του στρατηγου αυτου Σεµεΐ υβριζοµενος και ανηρ αιµατων καλουµενος, ευτελεστερον εαυτον εκεινου εχων απο ψυχης, ουκ ωργιζετο, αλλα και τους εκεινον ανελειν βουλοµενους εκωλυσεν; Ιδου ουν και Μωυσης και Ιησους του Ναυη και ∆αβιδ και αλλοι πλειστοι προ της επιφανειας µου και νυνι µετα την παρουσιαν µου πλειονες, ους βλεπετε συνδοξαζοµενους µοι, και βασιλεις γεγονασιν, ως ηµεις, και

αρχοντες και στρατηγοι, και δια τον εµον φοβον εν ταπεινωσει και δικαιοσυνη βιωσαντες, κακον αντι κακου τινι ουκ ανταπεδωκαν, αλλα και παρα των οµοιων και υπο χειρα πολλακις ατιµασθεντες, εµοι ανεθεντο την περι τουτου εκδικησιν και υπερ ων εις εµε ηµαρτον εν παση τη ζωη αυτων, απο ψυχης εν φοβω και ποθω µετενοουν και εκλαιον, ταυτην την ηµεραν της εµης ελευσεως και παρουσιας και κρισεως ακουοντες και πιστευοντες, υµεις δε κατεφρονησατε µου των εντολων, ως τινος ενος των απερριµµενων και ασθενων. Λοιπον ουν µεθ’ ου συνειναι ηρετισασθε και ων τους λογους και τας πραξεις ποιουντες, αυτους εµιµησασθε, µετα τουτων αυτων, και των εκεινοις ητοιµασµενων επαπολαυσατε! “. Ουτω και τοις πατριαρχαις τους αγιους αντιπαραθη πατριαρχας, Ιωαννην τον Χρυσορρηµονα, Ιωαννην τον Ελεηµονα, Γρηγοριον τον Θεολογον, Ιγνατιον, Ταρασιον, Μεθοδιον και τους λοιπους οιτινες ου λογω µονω αλλα και εργω του αληθινου Θεου γεγονασιν απεικονισµα· τοις µητροπολιταις τους αγιους µητροπολιτας, Βασιλειον, Γρηγοριον, τον αδελφον αυτου, (110) και τον τουτου οµωνυµον και θαυµατουργον, Αµβροσιον και Νικολαον. Και απλως ειπειν, εκαστον πατριαρχην και εκαστον µητροπολιτην και εκαστον επισκοπον µετα των προ αυτου διαπρεψαντων αποστολων τε και πατερων αγιων εν εκαστη µητροπολει και επισκοπη κρινει ο Θεος, και εξ εναντιας αλληλων στησας παντας αυτους – καθως ακουεις αυτου λεγοντος· “Τα µεν προβατα εκ δεξιων, τα δε εριφια εξ ευωνυµων”-, ερει· “Ουχι ενθα ουτοι εθεραπευσαν και εδουλευσαν µοι, εκει και υµεις εβιωσατε και εις τους θρονους αυτων εκαθισατε; ∆ια τι µη και τον βιον και την πολιτειαν αυτων εµιµησασθε; ∆ια τι ακαθαρτοις χερσι και ακαθαρτοτεραις ψυχαις τον αχραντον εµε και αµολυντον κρατειν και εσθιειν ουκ εφοβηθητε; Ουκ εφριξατε ολως, ουκ ετροµαξατε; ∆ια τι τα των πενητων εις τας υµετερας ηδονας και εις τους ιδιους και συγγενεις υµων αναλωσατε; ∆ια τι µε χρυσιω και αργυριω, ως ο Ιουδας, απεµπολησατε; ∆ια τι µε και ως δουλον αχρειον εξαγορασαντες, εις τα της σαρκος µε θεληµατα διακονειν απεχρησασθε; Ως ουν υµεις µε ουκ επιµησατε, ουδε

εγω φεισοµαι υµων. Απελθατε απ’ εµου οι εργαται της ανοµιας, απελθατε! “. Ουτω τοινυν πατερες παρα πατερων, φιλοι και συγγενεις παρα φιλων και συγγενων, αδελφοι παρα αδελφων, δουλοι και ελευθεροι παρα δουλων και ελευθερων, πλουσιοι και πενητες υπο πλουσιων και πενητων, οι εν γαµω παρα των εν γαµω διαπρεψαντων, οι εν ελευθερια παρα των εν ελευθερια βιωσαντων, και απλως πας ανθρωπος αµαρτωλος εν τη φοβερα ηµερα της κρισεως απεναντιας αυτου εις την (111) εις την αιωνιαν ζωην και εις το ανεκλαλητον εκεινο φως οψεται τον οµοιον αυτου και κριθησεται παρ’ αυτου. Οιον τι λεγω; Απιδων εκαστος των αµαρτωλων προς τον οµοιον αυτου, βασιλευς προς βασιλεα, αρχων προς αρχοντα και πορνος µη µετανοησας προς πορνον µετανοησαντα, φτωχος προς φτωχον και δουλος προς δουλον, και µνησθεις οτι και αυτος εκεινος ανθρωπος ην, την αυτην ψυχην εχων, τας αυτας χειρας, τους αυτους οφθαλµους και απλως ταλλα παντα εξ ισης και συνην αυτω εν τω βιω και οµοιον ειχε το αξιωµα, την τεχνην, το επιτηδευµα, µιµησασθαι δε αυτον ουκ ηθελησεν, ευθυς εµφρασσεται το στοµα αυτου και µενει αναπολογητος, µη εχων ολως τι φθεγξασθαι.Οταν ουν οι κοσµικοι κοσµικους ιδωσι και οι αµαρτωλοι βασιλεις βασιλεις αγιους εκ δεξιων, πλουσιους τε και υπο ζυγον αγιους οι υπο ζυγον βιου, και οι εν βασανοις παντες οµοιους αυτων εν τη βασιλεια των ουρανων, και τηνικαυτα αισχυνθωσι και αναπολογητοι ευρεθωσιν, ωσπερ ο πλουσιος εκεινος εν τοις κολποις του Αβρααµ τον Λαζαρον, εκεινος αποτηγανιζοµενος εν τω πυρι. Τι ποιησωµεν ηµεις αρα οι µοναχοι, οι κατ’ εµε, λεγω, ραθυµοι και αµαρτωλοι, ποια αρα αισχυνη ηµας και βασανος ληψεται, οταν τους εν βιω και γυναικας και οικετιδας εχοντας και οικετας, µετα γυναικων οµου και τεκνων θεασωµεθα εν τη βασιλεια των ουρανων οµοθυµαδον συγχορευοντας; οταν τους εν αξιωµασι και πλουτω ευαρεστησαντας, οταν απλως εκ παντων ιδωµεν των εν τω βιω πασαν κατορθωκοτων αρετην και εν µετανοια και δακρυσι πολιτευσαµενων δια τον φοβον του Κυριου και ισταµενους εν τη χαρα και φαιδροτητι των δικαιων; (112) οταν γαρ εννοησωµεν οτι πατερας και µητερας και αδελφους και

αδελφας και κοσµον ολον δια το σωσαι ηµων τας ψυχας κατελειψαµεν, οι δε και γυναικας και τεκνα, αλλοι συν τουτοις και πλουτον και αξιωµατα και αλλα οσα ο βιος εχει τερπνα, και αναχωρησαντες επτωχευσαµεν και αποκειραµενοι γεγοναµεν µοναχοι δια την βασιλειαν των ουρανων, δια δε µικραν ραθυµιαν και πονηριαν και δια τας πονηρας ηµων επιθυµιας κατεταξαµεν ηµας εαυτους µετα κοσµικων και πορνων και µοιχων και βιωσαντων ασωτως κατα τον κοσµον, οποιος τοτε φοβος και τροµος και αισχυνη καλυψει ηµας! Πιστευσατε µοι λεγοντι, αδελφοι, οτι χειρων βασανος η εντροπη ηµων εσται υπερ την των κοσµικων αιωνιαν κολασιν. Οταν γαρ εµε τον αποταξαµενον παση ψυχη, µετα κοσµικων, φερε ειπειν, νυν τεκνα εχοντων, και δηµοσιοις πραγµασιν εµπεπλεγµενων η και στρατια εκδουλευοντων, ιστασθαι και την ισην εκεινοις κολασιν ληψεσθαι µελλοντα, στραφεντες ουτοι και ιδοντες µε, ειπωσι προς µε· “Και συ, µοναχε, ο τον κοσµον αφεις, ωδε µεθ’ ηµων των κοσµικων ιστασαι; Καν συ δια τι;”τι αρα απολογησοµαι, τι ερω προς αυτους; Τις γαρ, αδελφοι, το µεγεθος της τοτε µελλουσης µοι γενεσθαι θλιψεως δυνησεται αξιως, δια λογου εκδιηγησασθαι; Παντως ουδεις! Τι γαρ και ερουµεν η τι ολως δυνηθωµεν απολογησασθαι; οτι τον κοσµον και τα εν κοσµω κατελιποµεν; αλλα ταυτα ουκ εβδελυξαµεθα απο ψυχης· τουτο γαρ εστιν η αληθης του κοσµου και των εν κοσµω αναχωρησις, το µετα το φυγειν τον κοσµον µισησαι τα αυτου και βδελυξασθαι. (113) Τι δε ο κοσµος και τι τα εν τω κοσµω εισιν; Ακουσον! Ου χρυσιον εστιν, ουκ αργυρος, ουχ ιπποι, αλλ’ ουδε ηµιονοι· ταυτα γαρ παντα, οσα και ηµιν λειτουργουσιν εις χρειαν του σωµατος, και ηµεις κεκτηµεθα. Ου κρεας, ουκ αρτος, ουκ οινος· µεταλαµβανοµεν γαρ και ηµεις εκ τουτων και εσθιοµεν αυταρκως. Ουκ οικοι, ου λουτρα, ου χωρια η αµπελωνες και προαστεια· αι λαυραι γαρ και τα µοναστηρια εκ των τοιουτων συνιστανται. Αλλα τις ο κοσµος; Η αµαρτια και η προς τα πραγµατα σχεσις εστιν, αδελφοι, και τα παθη. Τα δε εν τω κοσµω Ιωαννης ο Θεολογος ειπατω, ο ηγαπηµενος του Χριστου µαθητης· “Μη αγαπατε γαρ, φησι, τον κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω· οτι παν το εν τω κοσµω, η επιθυµια της σαρκος και η

επιθυµια των οφθαλµων και η αλαζονεια του βιου, ουκ εστιν εκ του Πατρος, αλλ’ εκ του κοσµου εστιν”. Ει ουν ηµεις τον κοσµον ολον καταλιποντες και αποφυγοντες και γεγονοτες γυµνοι, ταυτα ουκ εφυλαξαµεθα, τι ηµιν το οφελος εκ µονης της αναχωρησεως γενοιτ’ αν; Και γαρ οθεν αν εξελθωµεν και εν οις αν καταντησωµεν, τα αυτα πραγµατα παλιν ευρησοµεν· πανταχου γαρ ανθρωποι µονοι ζην ου δυναµεθα, πανταχου τα προς την συστασιν του σωµατος χρηζοµεν επιτηδεια, πανταχου και γυναικες και παιδες και οινος και παντοιων εστιν ειδος καρπων· εκ τουτων γαρ και των τοιουτων εστιν η της ζωης ηµων συστασις. Εαν την επιθυµιαν εχωµεν της σαρκος και την επιθυµιαν των οφθαλµων και την αλαζονειαν των λογισµων, πως δυνησοµεθα εν µεσω αυτων της καθολου αµαρτιας αποσχεσθαι και µηδολως τω ταυτης κεντρω πληγηναι; Οπερ πολλοι των παλαι και των νυν αγιων, ευ οιδα, εφυλαξαντο (114) και φυλαττουσι, µεσον των του βιου πραγµατων και φροντιδων και µεριµνων διατριβοντες και εν αγιοτητι τελεια τον βιον αυτων διανυοντες, καθως ο Παυλος µαρτυρει περι τουτων και των τοιουτων λεγων· “Παραγει γαρ το σχηµα του κοσµου τουτου, ινα και οι εχοντες γυναικας ως µη εχοντες ωσι και οι αγοραζοντες ως µη κατεχοντες και οι χρωµενοι τω κοσµω ως µη καταχρωµενοι”. Εξεστιν ουν και τα λοιπα εξ τουτων καταµαθειν· οιον, τον θυµουµενον µη οργιζεσθαι, τον δικαιολογουµενον µηδολως τη καρδια τοις λαλουµενοις προστιθεσθαι, τον εαυτον εκδικουντα ως νεκρον ειναι τω κοσµω τη της ψυχης διαθεσει, τον απαξ τοιουτον γενοµενον ζητειν τε και προθυµεισθαι µηδε του ιδιου φειδεσθαι σωµατος. Τοιουτοι γαρ και εγενοντο και καθ’ εκαστην γενεαν οι αγωνιζοµενοι γινονται. Ει δε µη τοιουτοι γενεσθαι σπουδασοµεν και ουτω τον βιον ηµων ανυοµεν, τι ερουµεν; οτι “∆οξης και πλουτου κατεφρονησαµεν;” Αλλα παντως ερει ηµιν οτι· “Φθονον και εριν και ζηλον ου κατελειψατε”. Οτι δε ταυτα αλλοτριουσιν ηµας και χωριζουσιν απο του Θεου, λεγει ο θειος Ιακωβος, ο αποστολος του Χριστου· “Ει δε ζηλον πικρον εχετε - εστι γαρ και επι καλω και ζηλωσαι τινα! – και εριθειαν εν τη καρδια υµων, µη κατακαυχασθε και ψευδεσθε κατα της αληθειας, ουκ

εστιν αυτη η σοφια ανωθεν κατερχοµενη, αλλα επιγειος, ψυχικη, δαιµονιωδης· οπου γαρ ζηλος και εριθεια, εκει και ακαταστασια και παν φαυλον πραγµα”, και µετ’ ολιγα· “Αιτειτε και ου λαµβανετε, διοτι κακως αιτεισθε, ινα εν ταις ηδοναις υµων δαπανησετε”, και επιφερει· “Μοιχοι και µοιχαλιδες, (115) ουκ οιδατε οτι η φιλια του κοσµου εχθρα του Θεου εστιν; ος αν ουν βουληθη φιλος ειναι του κοσµου, εχθρος του Θεου καθισταται”. Σκοπει δε οτι ουκ ειπε µονον· “Ο κοσµος εχθρος εστι του Θεου”, αλλα και η προς τον κοσµον φιλια· δι’ αυτης γαρ µοιχοι και µοιχαλιδες γινοµεθα. Και οτι αληθες εστι τουτο, ακουσον αυτου του Κυριου λεγοντος· “Πας ο εµβλεψας προς το επιθυµησαι ηδη εµοιχευσεν εν τη καρδια αυτου “ και παλιν· “Ουκ επιθυµησεις τι του πλησιον σου”. ∆εικνυσι δε δια τουτων ηµιν των ρηµατων, οτι ουχ ο ποιων την αµαρτιαν αυτος µονος χωριζεται του Θεου και εχθρος αυτου γινεται, αλλα και ο αυτην αγαπων και ο επιθυµων τινος, ητοι σχετικως τη καρδια προς τι των επι γης διακειµενος, τουτο γαρ η φιλια του κοσµου εστιν· ωστε φανερως αποδεδεικται οτι, ει και γυµνος παντων υπαρχει τις και µη πραττει εργω την οιανουν αµαρτιαν, µονον δε αγαπων και φιλων αυτην οιονει σχετικως προς αυτην διακειµενος, εχθρος εστι του Θεου, καθως και Ιωαννης φησιν· “Εαν τις αγαπα τον κοσµον, ουκ εστιν η αγαπη του Πατρος εν αυτω”, αλλα και ο Κυριος· “Αγαπησεις Κυριον τον Θεον σου εξ ολης της διανοιας σου και εξ ολης της ισχυος σου και εξ ολης της ψυχης σου”, ωστε ο προς ετερον τι επιθυµητικως η σχετικως διακειµενος της εντολης ταυτης εκτος εστιν. Ηµεις δε, οι αθλιοι και ταλαιπωροι, τα µεγαλα και περιδοξα και υψηλα του κοσµου καταλιποντες και εις το µοναστηριον ελθοντες, αγαπωµεν οι µεν παλλια εκστιλβοντα, οι δε ιµατια καλοχρυσα, οι δε λωρους και αναλαβους, αλλοι σανδαλια και υποδηµατα, αλλοι βρωµατα ηδεα και (116) ποµατα, ετεροι σµιλας και ραφιδας και µαχαιρας η και τα τουτων ευτελεστερα, δι’ ων της αγαπης εκπιποντες του επι παντων βασιλεως Χριστου και εχθροι αυτου γενοµενοι, ουκ αισθανοµεθα, ω αδελφοι! δι’ α και µελλοµεν αρα, ει µη προλαβοντες µετανοησοµεν και πασαν επιθυµιαν κακην και πονηραν και εριν και ζηλον και αλαζονειαν εκ της ψυχης ηµων εκαστος εξορισοµεν, εις το πυρ το αιωνιον µετα τελωνων

κα΄αµαρτωλων και πλουσιων, των εν ασωτια βιωσαντων, κατακριθησεσθαι. ∆ια τουτο ουν σπουδασωµεν, αδελφοι, πασαν αρετην επιδειξασθαι, πασαν δε κακιαν και παν παθος βδελυξασθαι απο ψυχης και µισησαι παν πραγµα µικρον η µεγα, ο φερει ταις ψυχαις ηµων κινδυνον· µονοις δε τουτοις χρησωµεθα εν οις ο µεν νους ου τερπεται, η καρδια δε ηµων ουχ ηδυνεται, ινα µη εις τα αριστερα δια των δοκουντων ευτελων µετα των κοσµικων, ως ειρηται, ηµας αυτους καταταξαντες, βλεψωµεν εις τα δεξια του Θεου παρισταµενους τους αδελφους ηµων και πατερας και κατακρινοντας ηµας, - οι ηγουµενοι εκαστου, λεγω, µοναστηριου τους εν τοις αυτοις µοναστηριοις ευαρεστησαντας τω Κυριω, οι εν διακονιαις τους εν ταις αυταις διακονιαις λαµψαντας ως φωστηρας, οι εν υποταγη και εργοχειροις τους εν τοις οµοιοις διαπρεψαντας εργοις και εν ταις αυταις ελαχισταις η και προτιµοτεραις δουλειαις, εστεφανωµενους οντας µετα των αγιων µαρτυρων, οι την νεοτητα µολυναντες τους την νεοτητα χαλιναγωγησαντας, οι εν τελειοτητι ηλικιας εκ ραθυµιας πεσοντες τους απο νεοτητος µεχρι γηρως εγκαρτερησαντας τω της σαρκος πολεµω (117) και φυλαξαντας την εαυτων σωφροσυνην, οι εν γηρα και µεχρι τελους τα των παιδων των αναισθητων διαπραττοµενοι τους εν γηρα αποκειραµενους και πασαν κακην συνηθειαν ην απο νεοτητος προσελαβοντο δια τον του Θεου φοβον εν µικρω χρονω εγκοψαντας, οι γελωντες τους νυνι κλαιοντας, οι τρυφωντες και προς της τετυπωµενης ωρας εσθιοντες τους µηδε εν τω καιρω του αριστου κορεννυµενους, οι παιζοντες τους εν στυγνοτητι και ωχροτητι οντας διηνεκει απο της µνηµης της φοβερας εκεινης και των ιδιων αµαρτηµατων αυτων, οι απο πλουτου και δοξης ελθοντες εις το µοναχικον και ταπεινωθηναι και µικρον µη θελησαντες τους απο πτωχειας εσχατης ελθοντας και συν ηµιν βιοτευσαντας, δια δε την ταπεινωσιν αυτων υπερ πολλους των µετ’ αυτων ισταµενων εις τα δεξια – βασιλεων, λεγω, και πατριαρχων – ενδοξοτερους υπαρχοντας, τη ταπεινωσει αυτων οντως κεκοσµηµενους. Αρα ουν, αδελφοι µου αγαπητοι, εγνωτε τι ειπον; Αρα οιδατε οποια αισχυνη τοτε ηµιν εσται; Αρα ελαβετε εις νουν; Ηλθετε

εις αισθησιν της ωρας εκεινης, η ινα τα αυτα και παλιν ερω εις ωφελειαν εµου και των οµοιων µου αµελων; Τοιγαρουν και εν ηµιν αυτοις ουτως εσται εν τη φοβερα ηµερα εκεινη και πολλοι των ηµετερων αδελφων ευρεθωσιν εν δεξια ισταµενοι του Θεου µετα δοξης, πολλοι δε εξ ευωνυµων κατακρινοµενοι υπ’ αυτων. Και πως ουχι, οπηνικα δυο επι το αυτο αποταξαµενοι, οµοτεχνοι, λιθοξοοι τυχον η τεκτονες, αι δυο νεοι και καθαροι απο πασης σωµατικης αµαρτιας και εκ πενητων οντες, ο µεν εις γενηται εκ προαιρεσεως πασης αρετης (118) εργατης, ο δε ετερος πασης κακιας και πονηριας; Η ουχι τουτο καθ’ εκαστην ορωµεν γινοµενον µεσον ηµων; Και τον µεν ορωµεν των δυο τουτων ταπεινον, ευπειθη, υπηκοον, ως δουλον Θεου και ουκ ανθρωπων συναναστρεφοµενον ηµιν και διακονουντα µετα πιστεως πασης τοις αδελφοις, το φρονηµα ταπεινον εχοντα και συντετριµµενον, και ουτω πως καθ’ εαυτον λογιζοµενον και λεγοντα – τουτο µεµαθηκοτες απο της εξοµολογησεως αυτου της καθ’ ηµεραν και απο των πολλακις διερωτωντων αυτον και ουτως αποκρινοµενου αυτοις -· “Εγω, φησι, τιµιε πατερ, και εν τω κοσµω ων, µολις εν στενοτητι ηδυναµην ποριζεσθαι µετα κοπου πολλου την εµαυτου τροφην. Και ωδε ελθων, πως αµελησω του εργου και φαγω αρτον της µονης δωρεαν και απαιτηθησοµαι αυτον εν τη ηµερα της κρισεως; Αλλ’ επει τω Θεω ηλθον δουλευειν, αγωνισοµαι και υπερπερισσευσαι το εργον της τροφης µου, οσον εις δυναµιν, και υποταγω τω προεστωτι και πασι τοις αδελφοις µου µεχρι θανατου αγογγυστως, ως αυτω τω Χριστω, εις µηδεν το συνολον παρακουων αυτων “, τον δε κενοδοξον, ανυποτακτον, απειθη, και ουτω και αυτον εξ εναντιας εκεινου λογιζοµενον καθ’ εαυτον και λεγοντα· “Ιδου δη επεµψε µοι ο Θεος οικον, αρτον και οινον και αφθονους τροφας. Εγενοµην συναριθµιος τοις πρωτοις, και πρωτος τοις µετ’ εµε ερχοµενοις, και αδελφος ειµι τουτων παντων, θελοντων και µη θελοντων αυτων. Του λοιπου φαγοµαι και πιοµαι και υπνωσω εις κορον. Τι γαρ µοι και χρεια του εργαζεσθαι απο του νυν, ινα εγω κοπιω και τον κοπον µου αποκερδαινωσιν αλλοι; Εαν γαρ και εις δουλειας τινας µοι επιταξωσι, προβαλουµαι πρωτον αδυναµιαν· (119) εαν δε και αναγκασωσι µε, ειπω προς αυτους· “Και εαν µη δυνωµαι τουτο

ποιησαι, ινα µε αποπνιξητε, ινα µε διωξητε, εαν µη ισχυω:”. Και ουτω προσποιησοµαι κλαιειν, κραυγασω, εκλυσιν προβαλουµαι γονατων, σκοτουσθαι προφασισοµαι, την κεφαλην µου απο χολης οχλεισθαι ειπω, και τουτου γε ενεκα δυνησοµαι ευλογως δηθεν και απο πρωΐας εσθιειν, αναθεµατιζειν αρξοµαι και βλασφηµειν και επι πασι τοις επιταττοµενοις µοι αντιλογησοµαι οµου και γογγυσω· και παντως περικακησαντες εασουσι µε και µη βουλοµενοι. Ει δε και δωσουσι µοι εργα τινα ευτελη και διακονιαν ωσαυτως ποτε, καταφρονησω αυτης. Οιον, ει µεν τοις ηµιονοις προσταξουσι µοι δουλευειν, προφασισοµαι µη ειδεναι την δουλειαν αυτων και εασω αυτα αφιλοκαλητα και ανεπιµελητα µετα παντων των στρωµατων αυτων· και η εασουσι µε αναγκασθεντες η ετερον δωσουσιν εις βοηθειαν µου, κακεινου πασας επιτελουντος τας χρειας, ολιγον εγω τι ποιων, αναπαυοµαι. Ει δε αρτοποιον προσταξουσι µε γενεσθαι, προµαρτυροµαι µεθ’ υποκρισεως, ως αν µη καταγνωσθω ως παρηκοος, λεγων αυτοις· “Εγω, πατερες, ουδεποτε εθεασαµην αρτον πως γινεται”, και ουτως απελθων ποιησω αυτοις τον αρτον πηλον, αυτοι δε µη υποφεροντες τουτον φαγειν, ουκετι µε εις την τοιαυτην καταναγκασουσι διακονιαν”. Ει δε και εις το µαγειρειον διακονειν ταξουσιν αυτον, ουκ οιδε ταπεινωθηναι τω προεστωτι αυτου και βαλειν µετανοιαν, αλλα λεγει αυθαδως προς αυτον· “Κυριε ελεησον! Πατερ, εκ παντων µονον εµε εξελεξω εις τας ατιµους δουλειας; Ουκ εισι και αλλοι εν τη µονη αδελφοι;” και ταυτα µεν λεγει, ωστε παρακρουσασθαι την προστασσοµενην αυτω διακονιαν· (120) εαν δε ιδη την ενστασιν του ηγουµενου, τεως απερχεται ου δια τον Θεον αλλα φοβουµενος την παιδειαν και τας µαστιγας, απερχοµενος δε και γογγυζων λεγει εν εαυτω· Τελεια και καλα εχουσι φαγειν εξ ων µαγειρευσω εγω! Εαν µη ποιησω αυτους νηστεις εκ της τραπεζης εξαναστηναι η εξεµεσαι οσα αν φαγωσιν, ουκ ειµι εγω!” και απλως ουτω παντα ποιει µετα µανιας πολλης ο αθλιος. Και την µεν µαγειριαν των αδελφων ωσαυτως και το οσπριον αυτων καπνιζει και παρακαιει αυτα, εµβαλλων παντα απλυτα και ακαθαριστα εις τας χυτρας, και αλας εν αυτοις υπερ το µετρον βαλλει ποιων αλµην αυτα, το δε θερµον αυτων χλιαρον ειναι εα ινα αηδεσθεντες εκταραχθωσιν εµεσαι τα βρωµατα· εαν

δε ειπη αυτω αδελφος η και αποστειλη τι προς το εψησαι και ευτρεπισαι αυτο, λεγει αναισχυντως· “Ου φειδεται; Εκελευσε τινα κυρι τον δουλον αυτου! Ουα, εως τοτε µη φαγη, εως ου εγω εγγισω η ευτρεπισω αυτα!”. Και ουτως επι πασι ποιουντος αυτου, εις µονας εκεινας ευρισκεται προπηδων και επιτρεχων διακονιας οµου και δουλειας, ενθα γινωσκει οδον εχειν αυτον κλεψαι τι η νοσφισασθαι· και εαν µη µαλλον παρα παντας προτιµηθη, φανερως λυπειται και κρυπτως προς τους οµοιους αυτου καταγογγυζει θλιβοµενος· οταν δε επι τοις τοιουτοις επιταγη, ως απο νεκρων και ως απο του αδου εγειρεται και ευθυς γανυται τω προσωπω και οι οφθαλµοι αυτου χαροποιοι γινονται. Καν απο πολλης πονηριας υποκρινεσθαι βουληθη δια το µη καταγνωσθηναι, αλλ’ ουδ’ ουτω λαθειν τους ορωντας δυναται· οταν γαρ αλλοθεν ουδαµοθεν αλλ’ εκ του µη γογγυσαι η αναβαλεσθαι µικρον, ως εν πασαις διακονιαις (121) ποιειν εθος ην αυτω, διαγινωσκεται. Φοβειται γαρ ολως εν ταυτη ειπειν τι, ινα µη αλλος αντ’ εκεινου απολυθη και καταλειφθη ουτος απρακτος. Τουτων ουν ουτως εχοντων των αµφοτερων και του µεν υποτασσοµενου εν υπακοη ψυχης αγαθης και τεταπεινωµενη καρδια αοκνως, αγογγυστως, αδολως, ακλοπως, ασκανδαλιστως, του δε τα εναντια τουτων ποιουντος, ως γεγραπται, εαν ελθων ο θανατος αρπαση αµφοτερους αυτους, και εν τη φοβερα ηµερα εκεινη γυµνος και κατησχυµενος εξ αριστερων ισταµενος - ο πονηρος εκεινος λεγω -, αποβλεψαµενος ιδη εν τοις δεξιοις τον ποτε µετ’ αυτου συναποκαρεντα και συνεσθιοντα και συµπινοντα, τον οµοηλικα, τον οµοτεχνον, ολον ως εκεινον αυτον τον Χριστον εν µεγαλη δοξα υπαρχοντα, τι τοτε ολως ισχυσει ειπειν η φθεγξασθαι; Οντως, αδελφοι µου, ουδεν! Αλλα στενων και τρεµων και τους οδοντας βρυχων απελευσεται εις το αιωνιον πυρ. Ουτως ουν εκαστος ηµων των αµαρτωλων υπο εκαστου των αγιων κατακριθησεται, ωσπερ οι απιστοι υπο των πιστων και οι αµαρτησαντες µεν, µη µετανοησαντες δε, υπο των πλειονα ισως αµαρτησαντων και θερµως µετανοησαντων κατακριθησονται. ∆ια τουτο παρακαλω και δεοµαι υµων παντων, ινα ει επιστασθε εαυτους πονηρον τι ποιειν και εξαµαρτανειν και τας ιδιας υµων

τιτρωσκειν και απολυειν ψυχας, καν απο του νυν διορθωσησθε και µετανοιαν αξιαν των αµαρτηµατων αυτου εκαστος υµων επιδειξησθε και παντι τροπω σπουδασητε εκ δεξιων στηναι του Σωτηρος ηµων και Θεου. Οσοι δε (122) µικρα τινα σφαλλεσθαι εαυτους συγγινωσκετε, µετα σφοδρας και ταυτα της ταχυτητος απορριψατε αφ’ εαυτων, ινα µη δια τα µικρα ταυτα εξ αριστερων και υµεις, ως πασα Γραφη διαµαρτυρουµενη λεγει, σταθησησθε, και µη ως µηδαµινα και µικρα, αλλ’ ως µεγαλα ταυτα και εχετε και λογιζεσθε. Ο γαρ εις τα µικρα σφαλλων εκουσιως, των δε µεγαλων αµαρτηµατων απεχοµενος, περισσοτερως κατακριθησεται, οτι των µειζονων κρατησας υπο των ελαττονων εκυριευθη. Αρκει γαρ εις απωλειαν και εν µονον ηµιν παθος, καθως ανωτερω ειπον και αυτους υµιν τους αγιους αποστολους, Ιωαννην φηµι και Ιακωβον, εις µαρτυριαν παρηγαγον. Ινα δε και δια παραδειγµατος υµιν δειξω το του λογου πιστον, τουτο υµας ερωτησω. Ο προς δεκα ανδρας εχων την µαχην η και προς δωδεκα, αδελφοι, εν τω συµβαλειν πολεµον µετ’ αυτων, εαν τους προµαχους µεν και ανδρειοτερους αυτων αθροως εκ πρωτης προσβολης απαντας τρεψη και τρωσας καταβαλη, ενα δε η και δυο εκ τουτων ταλαιπωροτερους η και ασθενεστερους υστερον καταλειφθεντας ιδων και µετα φοβου και κολακειας επερχοµενους αυτω απο µακροθεν, ου σπευσας κρατησει και εξαγκωνισας δεσµευσει η και κατασφαξει αυτους, ου δεινως αναιρεθησεται υπ’ αυτων; Ει γαρ εξ υπερηφανιας και αλαζονειας ριψας τα οπλα, ανακλιθεις και αναπεσων υπνωσει καταφρονησας αυτων, ουχι εκουσιως εαυτον εις δουλειαν των ταλαιπωρων εκεινων εξεδωκεν; Ουχι επελθοντες οι δυο η και εις εξ αυτων δεσµησας αυτον, υποσπονδον εαυτου τουτον εξει και δουλον αρας οιχησεται η και ανελων αυτον µαχαιρα, ποιησει πασιν ανθρωποις γενεσθαι τουτον εις καταγελωτα; Ουχι δε παντες ερουσι δικαιαν γενεσθαι του αµελους εκεινου και αλαζονος, (123) µαλλον δε αφρονος και αναισθητου σφαγην; Ου γαρ τοσουτον παντως επαινετος εσται της προς τους ισχυροτερους παλης και νικης ενεκα, οσον ψεκτος και βδελυκτος και αποβλητος, ιν’ ειπω, και δουλος η νεκρος, δια την εκ του ενος εκεινυ γενοµενην ητταν αυτω.

Ουτως ουν, αδελφοι µου αγαπητοι, ουδεν ηµας ου µη ωφεληση των µεγαλων παθων κρατησαντας, εαν υπο των ελασσονων κυριευωµεθα. Οιον τι λεγω; Τα γαρ αυτα και παλιν ερω και λεγων ου παυσοµαι. Εαν τον της σαρκος µολυσµον φυλαξωµεθα, εαν απο φθονου και µεγαλης οργης και κλοπης αποσχωµεθα, εαν αρσενοκοιτιας, παιδοφθοριας, µαλακιας και πασης ασελγειας κρατησωµεν, γαστριµαργια δε η πολλω οινω η υπνω η οκνηρια η ραθυµια, αντιλογια τε και ανηκοΐα και γογγυσµω, οια δη δουλοι και µαστιγιαι δουλουµεθα, τι ηµιν εσται το οφελος εκ της των πονηρων εργων και µονων αποχης; Ει δε και λαθρα αρτου τεµαχια αιροµεν και εσθιοµεν η αλλο τι ποθεν επιλαβοµενοι και ταυτα ανευ ευχης του προεστωτος ηµων, τις αν ειπη ελευθερους ηµας αµαρτιας; Ει δε και των συναξεων, διχα µεγαλης ασθενειας η αναγκαιας χρειας τινος, εκουσιως απολιµπανοµεθα, ει δε και τους καρπους φυλασσοντες εξ αυτων ουκ εγκρατευοµεθα – και γαρ τι αλλο ην ο τον Αδαµ εκ του παραδεισου εξεβαλε και τω θανατω παρεδωκε; - τι κερδανουµεν εκ της των ειρηµενων αποφυγης; Ουδε γαρ ει ολοσωµον τις πληγην εχων, ειτα δια φαρµακων πολλων ιαθεις παρα µικρον την πληγην, δυναται υγιης λεγεσθαι, ει µικραν οπην ισην ραφιδος επιφερεται τραυµατος, αλλ’ ο και τους µωλωπας, ει δυνατον, του τραυµατος εξαφανισας, (124) εκεινος παρα παντων εικοτως λεχθησεται υγιης. Μη ουν ταυτα µικρα λογιζωµεθα, αλλα δια ταυτα τιµωρηθεντας αλλους ακουοντες και καταδικασθεντας σφοδρως, ηµεις την εξ αυτων βλαβην παση δυναµει εκφυγωµεν. Και µηδεις, αγαπητοι, εν τινι τουτων η παθει ετερω του λοιπου επιµεινη, αλλ’ απο του νυν αποσχοµενος µετανοησατω βαλων αρχην, και µη αποστη εξαγγελλων την ητταν εαυτου, εως αν αισχυνθεις ο υποβαλλων αυτω εχθρος παυσηται του αυτον πολεµειν. Μη φθονος κυριευση ηµων, µη οργη η θυµος και κραυγη, εξ ων αισχρολογιαι και υβρεις ειωθασι τικτεσθαι, µη κενοδοξια και υπερηφανια και οιησις κατασχουσαι ηµας εις βυθον αδου καθελξωσιν, αλλα ταυτα παντα πορρω εξορισαντες εαυτων, κτησωµεθα τας αρετας αντ’ αυτων. Ισως δε τις ερει οτι· “Τοσουτων οντων και αναριθµητων παρα µικρον των ειρηµενων παθων, τις δυναται ταυτα ερευναν παντα

και εκ τουτων παντων απεχεσθαι, ινα µη υπ’ ουδενος τουτων κυριευθη τις; “. Εγω χαριτι Χριστου διδαξω υµας. Ο αει εννοων τας εαυτου αµαρτιας και την µελλουσαν κρισιν διηνεκως προορων και µετανοων και κλαιων θερµως, ουτος υπεραινει παντα οµου και υπερνικα υπο της µετανοιας υψουµενος, ως µη δυνασθαι εν και µονον των ειρηµενων φθασαι και καθαψασθαι αυτου της αεροβατουσης ψυχης. Ει δε µη η διανοια ηµων υπο της µετανοιας και των δακρυων και υπο της εγγινοµενης εκ τουτων πνευµατικης ταπεινωσεως πτερωθεισα εις υψος απαθειας αρθη, ουκ αν ελευθεροι των ειρηµενων απαντων γενεσθαι ισχυσωµεν, αλλα ποτε µεν υπο τουδε του παθους, ποτε δε υφ’ ετερου κεντασθαι και ως υπο θηριων αγριων κατεσθιεσθαι ου (125) παυσοµεθα, και µετα θανατον δια ταυτα της των ουρανων βασιλειας εκπεσοντες, υπο των τοιουτων παλιν αιωνιως κολασθησοµεθα. ∆ια τουτο παρακαλω παντας υµας, πνευµατικοι µου πατερες και αδελφοι, και παρακαλων ουδεποτε παυσοµαι την υµετεραν αγαπην, µη αµελησαι εκαστον της εαυτου σωτηριας, αλλα παντι τροπω σπουδασαι αρθηναι µικρον απο της γης. Ει γαρ τουτο γενησεται το θαυµα καταπληξαν υµας, το απο της γης εις αερα λεγω κρεµασθαι, ουκετι προς την γην κατελθειν και στηναι καν ολως θελησετε· “γην”δε το σαρκικον και “αερα”το πνευµατικον λεγω φρονηµα. Ει γαρ ο νους των πονηρων λογισµων και παθων ελευθερωθη και θεασοµεθα δι’ αυτου την ελευθεριαν, ην ηµιν ο Χριστος και Θεος εχαρισατο, ουκετι καταδεξοµεθα προς την προτεραν δουλειαν της αµαρτιας και του σαρκικου φρονηµατος κατελθειν, αλλα κατα την του Κυριου φωνην γρηγορειν και προσευχεσθαι ου παυσοµεθα, εως αν προς την εκειθεν µεταβωµεν µακαριοτητα και των επηγγελµενων επιτυχωµεν αγαθων, χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστοου, ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. Αµην. Λογος στ΄. (126) Περι εργασιας πνευµατικης. Και τις ην η εργασια των παλαιων αγιων. Και πως ταυτην κατορθωσαι δυναµεθα, ινα και µετοχοι, ωσπερ εκεινοι, του Παναγιου γενωµεθα Πνευµατος.

Αδελφοι και πατερες, επειδηπερ µεγαλα τινες οιοµενοι περι εαυτων, ως ουκ ωφελεν, ισους εαυτους ηγουνται κατα τε πραξιν και γνωσιν και τελειοτητα των παλαι αγιων θεοφορων πατερων ηµων και του αυτου πνευµατος, ω εζων και εκινουντο εκεινοι, συνιστανοντες εαυτους εκ λογων µονων και διχα των εργων, πνευµατι αποπλανηθεντες οιησεως, ωηθην δια βραχεων ουτω πως εν απλοτητι και υπτιοτητι λογου προς αυτους ειπειν ως προς ενα, δια τε τον ειρηκοτα Θεον· “Και συ στραφεις, τους αδελφους σου διορθωσαι”, και δια την κοινην αγαπην ην εντελλοµεθα εχειν προς τους πλησιον ηµων. Αρξοµαι δε εντευθεν του λεγειν εν αφελοτητι και παρακαλειν την αγαπην υµων. Βουλη τοιγαρουν ακουσαι τι εποιουν οι πατερες ηµων οι αγιοι, εν τοις εαυτων κελλιοις καθηµενοι; Αναγνωθι τους βιους αυτων και µαθε συ πρωτον την σωµατικην τεως πραξιν αυτων, (127) ειτα εγω σοι αναγγελω την πνευµατικην εργασιαν ην εκεινοι ειργαζοντο. Οι γαρ τους βιους συγγραψαµενοι των αγιων, τας πραξεις αυτων εδηλωσαν τας σωµατικας, την ακτηµοσυνην, την νηστειαν, την αγρυπνιαν, την εγκρατειαν, την υποµονην και καθεξης τα λοιπα, ινα µη παντα απαριθµουντες τον λογον µηκυνωµεν, την δε πνευµατικην αυτων εργασιαν µικρον τε και ως εν εσοπτρω δια των τοιουτων εδηλωσαν, ινα οι τους κοπους εκεινων και την πιστιν εκ των εργων επιδεικνυµενοι, εργοις αυτοις και των πνευµατικων χαρισµατων αυτων εν γνωσει και µετοχη γενωνται, οι δε γε λοιποι µηδε ακουσαι περι των τοιουτων αξιωθησωνται. Επει δε εις τοσουτον ανοιας βοθρον κατηχθηµεν, ως και διχα των εργων, ων εκεινοι ειργασαντο, ισως εκεινοις την χαριν εχειν και ηµας οιεσθαι, φερε τον περι εκεινων γυµνασωµεν λογον και απο των µεµαρτυρηµενων πραγµατων την πληροφοριαν λαβοντες, σπουδασωµεν τεως κατα ποδας εκεινων βαδισαι, ει και µη φθασαι δυνηθωµεν αυτους. Ανωθεν δε τον λογον αρξαµενοι, κατ’ ολιγον εως ηµων καταβαινοντες ελθωµεν. Τι ουν ο µεγας Αντωνιος εν τω µνηµατι καθεζοµενος επραττε, και τοι µηπω πνευµατικην εργασιαν ολως ειδως; Ουχι ως νεκρον εαυτον εν τω µνηµατι εκλεισε, µηδεν των του κοσµου επιφεροµενος, µηδε µεριµναν εχων την οιανουν εν αυτω; Ουχι

ολος ην νεκρος εκ του κοσµου, και κειµενος εν τω µνηµειω τον ζωωσαι και αναστησαι δυναµενον εζητει Θεον; Ουχι αρτω µονω ηρκειτο και υδατι; Ουχι πολλα παρα των δαιµονων υπεστη κακα και ηµιθανης εκειτο εκ του αφορητου δαρµου; Ουχι εν τη εκκλησια ως (128) νεκρου απενεχθεντος αυτου, ηνικα ηλθεν εις εαυτον, παλιν αυθορµητος προς τους αντιπαλους απηλθεν; Ει µη γαρ προς εκεινους υπεστρεψεν, αλλ’ ενεµεινε τω κοσµω και ει µη µεχρι τελους ενεκαρτερησεν, εις θανατον εκδεδωκως εαυτον τη προθυµια και προαιρεσει, ουκ αν της πολυποθητου θεας του ∆εσποτου αυτου ηξιωθη, ουκ αν της γλυκειας εκεινου φωνης ακηκοεν. Αλλα εζητησεν ολοψυχως, εκρουσεν αοκνως, υπεµεινεν εις τελος και ελαβεν επαξιον τον µισθον. Αποθανων γαρ, ως ειρηται, τη προαιρεσει υπερ Χριστου, εκειτο ωσει νεκρος, εως ου ηλθεν ο ζωογονων τους νεκρους και ανεστησεν αυτον εκ του αδου, του σκοτους φηµι του ψυχικου, και εξηγαγεν αυτον εις το θαυµαστον φως του προσωπου αυτου. Οπερ θεασαµενος και των λυπηρων εκεινων απαλλαγεις και περιχαρης γεγονως ελεγε· “Κυριε, που ης εως αρτι; “ Το µεν ουν ειπειν “Που ης;” αγνοουντος παντως εστιν οπου και ην· το δε ειπειν “Εως αρτι” την θεωριαν και αισθησιν και γνωσιν της του ∆εσποτου παρουσιας εδηλωσεν. Ει τοινυν ουτως αποταξασθαι ηµεις ου βουλοµεθα και καρτερησαι οµοιως εκεινω και υποµειναι ου προαιρουµεθα, πως τον Θεον εν Αγιω Πνευµατι ως εκεινος ιδειν αξιωθωµεν και πληρωθηναι αγαλλιασεως; Ουδαµως. Αλλα γαρ και προς ετερον, ει δοκει, τον λογον ιθυνωµεν. Τι ο µεγας Αρσενιος διεπραξατο εξ αυτης αρχης της αποταγης αυτου; Ουχι τα βασιλεια καταλιπων και τους βασιλεις, του σηρικοφορους οικετας και παντα τον πλουτον αυτου, µονος ως φτωχος και πενης εν τω µοναστηριω αφικετο, οστις ποτε ην σπουδασας λαθειν, (129) φευγων την δοξαν και τον ανθρωπινον επαινον, ινα παρα Θεω δοξασθη; Τι ουν αρα τουτοις µονοις εµεινεν αρκεσθεις; µη γενοιτο· αλλα τι; Ουδε ως ευτελης µετα ευτελων ανθρωπων εαυτον καταταξαι ηνεσχετο, αλλ’ ως κυνα ελογισατο εαυτον. Ριφεντος γαρ αυτω παρα του ηγουµενου του αρτου και πεσοντος τουτου επι της γης, αυτος τετραποδισας, ου τη χειρι αλλα τω στοµατι, ως κυων αρας τον αρτον, ουτως

αυτον εφαγεν. Εν δε τω κελλιω καθηµενος, ου µονον ειργαζετο, αλλα και πολυ ελαττον του εργοχειρου αυτου εις την εαυτου χρειαν ανηλισκεν, υδωρ πινων βορβορου οζοντος οµοιον. ∆ια τουτο και εργαζοµενος και ευχοµενος διηνεκως εκλαιε και τοις εαυτου δακρυσι κατεβρεχετο, αλλα και αφ’ εσπερας ευχοµενος ιστατο µεχρι πρωΐας και τη πτωχεια και ευτελεια µεχρι τελους ενεκαρτερησε. ∆ια τι ; ∆ια το παθειν παντως και ιδειν και αυτον, οπερ ο µεγας Αντωνιος ιδειν και παθειν ηξιωθη. Πως ουν ου γεγραπται και επι τουτου, οτι ειδε τον Κυριον; Μη τους µεν κοπους αυτος κατεβαλετο, εκεινον δε ιδειν ουκ ηξιωται; Ουχι, αλλα και αυτος ουτως ιδειν τον Θεον ηξιωθη, ει και µη ο συγγραψαµενος τουτο ουτως εδηλωσε φανερως· και ει βουλει τουτο µαθειν ακριβως, τα παρ’ εκεινου αυτου, φηµι του αγιου Αρσενιου, εκτεθεντα κεφαλαια διελθε και γνωσει εξ αυτων οτι και ουτος θεοπτης εστιν αληθως. Ο ουν αυτους εκµιµουµενος εργω και πονοις της αυτης οντως καταξιωθησεται χαριτος· ει δε µη βουλεται τις την ταπεινωσιν τουτων και την υποµονην εκµιµησασθαι, τι και λεγει το πραγµα αδυνατον; Ευθυµιου δε και Σαβα και των καθεξης αγιων τας πραξεις, τας υπερ ανθρωπον, τις διηγησεται; Ειτε γαρ (130) προ του την χαριν λαβειν του Πνευµατος, ειτε και µετα το ταυτην λαβειν, τεως ανευ κοπων και πονων πολλων και ιδρωτων βιας τε και στενοχωριας και θλιψεως ουδεις διηλθε τον σκοτασµον της ψυχης, ουδε το φως του Παναγιου Πνευµατος εθεασατο. Βιαστη γαρ εστιν η βασιλεια των ουρανων και βιασται αρπαζουσιν αυτην, επειδη και δια πολλων θλιψεων δει ηµας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων. Η δε βασιλεια των ουρανων η µετοχη υπαρχει του Πνευµατος του Αγιου· τουτο γαρ εστι το ειρηµενον οτι η βασιλεια των ουρανων εντος ηµων εστιν, ινα το Πνευµα το Αγιον εντος ηµων λαβειν και εχειν σπουδασωµεν. Μη ουν λεγετωσαν οι εκτος οντες διηνεκους βιας και στενοχωριας και ευτελειας και θλιψεως, οτι εντος ηµων εχοµεν το Πνευµα το Αγιον· ανευ γαρ εργων και ιδρωτων και πονων της αρετης ο µισθος ουτος ου διδοται τισι. ∆ιο µοι καλως εχειν δοκει και το παρα πολλοις ουτω λεγοµενον· “∆ειξον, φησιν, εργα και απαιτει µισθους”.

Εγω γαρ οιδα ανθρωπον προ του κοπους καταβαλεσθαι και προ του βιασασθαι εαυτον, ευθυτητι διαλογισµων και ψυχης απλοτητι ταις θειαις Γραφαις εγκυψαντα και ολιγας ηµερας και νυκτας ακοπως, ιν’ ειπω, αγρυπνησαντα και ευξαµενον και επι τοσουτον ελλαµφεντα υπο της ανωθεν χαριτος, ως εξω δοξαι αυτον γενεσθαι του σωµατος και του οικηµατος και του κοσµου παντος – νυξ γαρ ην και ως ηµερα τελεια εγενετο -, αλλ’ επει απονως πλουτον ελαβε, συντοµως αυτου και κατεφρονησε. ∆ιο και αµελησας, ολον οµου τον πλουτον απωλεσε και επι (131) τοσουτον, ως µηδεν µνηµονευειν ολως αυτον, οτι ποτε τοιαυτην δοξαν τεθεαται. Πως ουν οι µηδε λαβειν αξιωθεντες ποτε η κατιδειν την δοξαν ταυτην ποσως, λεγουσιν εχειν ταυτην ολην εν εαυτοις, απορω. Αλλ’ ω της πωρωσεως, ω του σκοτασµου, ω της αγνοιας και της µαταιας οιησεως, που ποτε τουτο η δια ποιων γραφων µεµαθηκασιν; Οντως εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια και εµειναν εν Αιγυπτω, τουτεστιν εν τω σκοτει των παθων αυτων και των ηδονων. Οι γαρ την γην της επαγγελιας ιδειν ποθησαντες, ην πραεων οφθαλµοι και ταπεινων και πτωχων βλεπειν καταξιουνται, πασαν στενοχωριαν και πασαν θλιψιν και ευτελειαν καταδεχονται και απο πασης και παντοιας σωµατικης ηδονης και τιµης και ανεσεως σφοδρως απεχονται. Ου µονον δε αλλα και απο παντος ανθρωπου µικρου τε και µεγαλου χωριζονται, φευγοντες αυτους αµισως, ινα ταυτης καταξιωθωσιν επιβηναι προ του εκκοπηναι τον δροµον αυτων απο της οδου της παρουσης ζωης. Ταπεινουµενοι γαρ και ως πονηροι και προσκεκρουκοτες πολλα επ’ αληθως διακειµενοι, ου µην αλλα γαρ και ως εχθροι και παραβαται των εντολων του Θεου στυγνοι και λελυπηµενοι διαγουσιν, επιποθουντες µαθειν το τι αν δεοι αυτους διαπραξασθαι προς το καταλλαγηναι τω ∆εσποτη Χριστω. ∆ια τουτο τοινυν χαριζεται αυτοις ο Κυριος ου µονον το γνωναι ο τι δεοι ποιησαι, αλλα και ισχυς διδοται αυτοις παρ’ αυτου και υποµονη εις το εκπληρωσαντας παντα α δει, αυτον εκεινον ιδεσθαι και κτησασθαι (132) τον επι παντων και επι πασι Θεον και τηνικαυτα ως εν ουρανω διαγειν και

εκεισε το πολιτευµα εχειν, καν εν σπηλαιοις καν εν ορεσι καν εν κελλιοις διαγωσι, καν εν µεσαις αναστρεφωνται πολεσι, και ουτως αει εν χαρα και ευφροσυνη και αγαλλιασει αρρητω δουλευειν αυτω. Αυτη τοιγαρουν η εργασια των αγιων εστιν, αυτη η πραξις των εν Πνευµατι αγοµενων Θεου. Οιος γεγονε και εν τη καθ’ ηµας γενεα ο αγιος και µακαριωτατος ευλαβης Συµεων, ο λαµψας δικην ηλιου µεσον της περιωνυµου µονης των Στουδιου, ο εν µεσω του κοσµου ποτε ων και τοις του κοσµου πραγµασι και φιλοις και συγγενεσιν, ου µονον δε αλλα και ταις φροντισι και µεριµναις και ηδοναις του βιου επι τοσουτον αποταξαµενος, ως µηδε την µνηµην ολως εχειν αυτων, αλλα και ταυτην αφ’ εαυτου εξορισαι µακραν, ο αναστραφεις µεσον του πληθους των µοναχων και την µακαριαν εκεινην τοτε λεξας φωνην, “Οφειλει”λεγων “ειναι ο µοναχος εν τω µοναστηριω ως ων και µη ων και µη φαινοµενος, µαλλον δε µηδε γνωριζοµενος”, ην και ερµηνευων ελεγεν· “Ως ων µεν τω σωµατι, µη ων δε τω πνευµατι, µη φαινοµενος δε ει µη µονοις δια του Αγιου Πνευµατος τοις καθαροις τη καρδια, µη γνωριζοµενος δε δια το µη εχειν µετα τινος τι”. Ω µακαριων ρηµατων, δι’ ων η υπερ ανθρωπον αγγελικη πολιτεια αυτου κηρυττεται, δι’ ων κεκτησθαι εν ουρανοις το πολιτευµα αυτος εαυτω δια του Αγιου Πνευµατος µεµαρτυρηκεν, δι’ ων την µετα Θεου ηµων διαγωγην υπεφηνε, (133) µη εχειν ειπων µετα τινος τι. Οπερ ουδεις κατορθωσαι η επ’ αληθως ειπειν δυναται, ει µη ολως ολω ενωθη τω Θεω· ει δε και ειπη, πλανα εαυτον. Ο γαρ λεγων µη αµαρτανειν τυφλος εστι µυωπαζων, τον Θεον δε ο εχων αµαρτανειν ου δυναται, οτι σπερµα αυτου εν αυτω µενει, καθως φησιν ο Ιωαννης η θεολογικωτατη των αποστολων βροντη. Οτι δε εκεινος τον Θεον ολον ειχεν εν εαυτω και ζων ελεγε και αποθανων δια της οικειοχειρου αυτου γραφης µεγαλη βοα τη φωνη· “Θεον κτησαι σεαυτω φιλον και ανθρωπου βοηθειας ου δεηθηση”. Και παλιν· “Θεον κτησαι και ου δεηθηση βιβλιου”, και τουτο εδηλωσεν εξ εργων αυτων, βιβλιον εκ του ιδιου κοπου, µαλλον δε εκ του ενοικησαντος αυτω Πνευµατος συγγραψαµενος, µαθησεως γραµµατων υπαρχων αµυητος, οµολογουµεν δε και ηµεις, συµµαρτυρουντες τω αγιω ηµων

πατρι και µη κρυπτονες την ευεργεσιαν φειδοι του µη νοµισθηναι αλαζονας ηµας παρα τισιν, οτι ωσπερ δεξαµενη τις απορρεοντος υδατος, ουτως ο αγιος πατηρ ηµων εκ του πληρωµατος µετελαβε του ∆εσποτου ηµων Χριστου και επλησθη της χαριτος του Πνευµατος αυτου, οπερ εστιν υδωρ ζων· ωσπερ δε παλιν απο της δεξαµενης το υπερπλεονασαν και εξωθεν υπερεκχυνοµενον υδωρ λαµβανει τις εις κορον, ουτω και ηµεις εκ του πατρος ηµων του αγιου την υπερπλεονασασαν και υπερεκχυνοµενην αει εξ αυτου χαριν ειδοµεν και ελαβοµεν και επιοµεν και τας οψεις εξ αυτου ενιψαµεθα, τας χειρας και τους ποδας αυτους, ειτα και ολοι ολω τω σωµατι ελουσαµεθα και αυτην (134) την ψυχην µετα του αθανατου υδατος εκεινου. Ω µυστηριου ξενου και θαυµαστου, αδελφοι. Και µη απιστησητε τουτο· ου γαρ εµου µονου ο λογος η επ’ εµοι µονω γεγονε, αλλ’ ακουε του ευγγελιστου Ιωαννου, τι περι του υδατος τουτου φησι, µαλλον δε αυτου του Υιου και Λογου του ζωντος Θεου, παρ’ ου και Ιωαννης τον λογον πεπλουτηκεν· “Ο πινων γαρ, φησιν, εκ του υδατος τουτου – του αισθητου δηλονοτι- , διψησει παλιν· οστις δε πιη εκ του υδατος ου εγω δωσω αυτω, ου µη διψηση πωποτε, αλλα γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον”. Και ερµηνευων τουτο ο ευαγγελιστης φησι· “Τουτο δε ελεγε περι του Πνευµατος, ου εµελλον λαµβανειν οι πιστευοντες εις αυτον”. ∆ια του τοιουτου γαρ υδατος ωσπερ ρυπος η πονηρια εκπλυνεται απο της ψυχης· ανευ δε τουτου πολλα πονησας ωφελησει ουδεν. ∆ια δε τουτο και µη δυναµενοι ολως ηµεις το ταλαντον του ∆εσποτου ηµων κρυπτειν και την γινοµενην εις ηµας του Θεου δωρεαν µη αναγγελλειν, φανερως οµολογουµεν το ελεος του Θεου, οτι ενεπλησθηµεν απληστως οι αναξιοι εκ του υδατος ου ελαβοµεν δια του πατρος ηµων απο του Θεου και εκορεσθηµεν ακορεστως εις δοξαν του ονοµατος αυτου του αγιου, και κατα τον ενον ηµιν της δυναµεως, ως εσχατοι και αχρειοι, εδοξασαµεν και νυν δοξαζοµεν τον Θεον, τον δοξασαντα τον πατερα ηµων τον αγιον και δια του πατρος ηµων τους ταπεινους και αναξιους ηµας. Μη ουν οιηθειη µε τις ψευδεσθαι και κατα της εµης ψυχης και κατα του εµου πατρος φθεγγεσθαι, κοµπολογον µε και τορνολογον ηγουµενος· ειδως

θλιψεις δε πειρασµους τοσουτους υπεµεινε. µη δυνασθαι ειναι τινα τοιουτον αρτι µητε τοις εργοις εις τας των εκεινοις δοθεντων χαρισµατων καταξιουµενον. ινα των ταυτα λεγοντων το οκνηρον και ραθυµον απελεγχηται. και παλιν· “Ηµεις δε ου το πνευµα του κοσµου ελαβοµεν. Τι δε και εµαυτον ωφελησαιµι η τον εµον πατερα τον αγιον εκ των επαινων καν ολως. Οιδα ανθρωπον προ ετων δεκατεσσαρων “ και τα εξης. αναγκης δε µοι επικειµενης µη βουλοµενος λεγω και περι ηµων αυτων των αναξιων. αληθειαν λεγω και ου ψευδοµαι. (136) ως ειπειν. εκεινους µεν εκ των λογων ουδεν ωφελησα. αλλ’ ετι τα παρ’ εκεινου πραχθεντα και ως δυνατον ρηθεντα. λαβων εν εαυτω ολον. αλλα το Πνευµα το εκ του Θεου. και τουτο (135) ποιειν µε Παυλος ο θειος διδασκει. τον Παρακλητον· και τοτε.γαρ ειµι οτι απολει ο Θεος παντας τους λαλουντας το ψευδος. ως εν ταξει διδασκαλιας ουτως ειπων· “Αδελφε. α και λαλουµεν”. µη οτι γε ειπω διεπραξατο. εξ υµων. Παντως ουδεν. ουτω καµε τον αναξιον δουλον αυτου Πνευµατος Αγιου ακαµατι και δωρεαν επλησε. “Ευλογητος ο Θεος “ λεγων. ειπε µοι. Εκοπιασεν ο µακαριος πατηρ ηµων και αγιος Συµεων. µαλλον δε ψυχης της ουτω γενεσθαι αξιωθεισης και του κοσµου παντος χωρισθεισης. αναγκαζει µε και ακοντα λεγειν α λεγειν ου εβουλοµην ουδεποτε και δηµοσιευειν οντως του Θεου το φιλανθρωπον. Η γαρ των πολλων απιστια των λεγοντων εις βλαβην των ακουοντων. Προς . ουτω και περι του αγιου Συµεων και λεγων ου παυσοµαι. ωσπερ προικα πατηρ υιω κληρον διδωσι. ως πολλους των παλαι αγιων πατερων υπερβαλεσθαι. την παντελη του ιδιου θεληµατος απονεκρωσιν”. ∆ια ταυτα ουν εδοξασθη απο Θεου και εγενετο απαθης και αγιος. ταυτην ηγου λεγεσθαι αναχωρησιν τελειαν του κοσµου. ως εξισωθηναι πολλοις των περιφανεστερων εν µαρτυσι. Ω µακαριας φωνης. ο ων ευλογητος εις τους αιωνας. τους δε ακροατας προς ζηλον διηγειρα και προς την εκεινων παρωτρυνα µιµησιν. “και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. ινα ιδωµεν τα υπο του Θεου χαρισθεντα ηµιν. νοησαι καλως δυναται. Ποιος γαρ. Αλλα καθαπερ περι των λοιπων αγιων ανωθεν ειρηκως. Πρωτον γαρ παντων τουτο εγραψεν.

ην οι αποτµηθεντες του κοσµου και τω εαυτων αποθανοντες θεληµατι βλεπουσιν. Ταυτα δε και ο µακαριος πατηρ ηµων. αδελφοι. Παθε και αυτος δια την σεαυτου σωτηριαν. ο αγιος Συµεων. θλιβηναι τε και ατιµασθηναι. φιλος τελωνων και αµαρτωλων”. αλλα προς (137) καθαρσιν των ψυχων ηµων επαγοµενα. µηδεις πλανατω υµας. Ει ουν συ ταπεινωθηναι και υποταγηναι. ειπε. αλλ’ ουδε καταφρονηθηναι παρα παντος ανθρωπου και ως εις των επιληπτων και προσαιτουντων εις τας πλατειας και ρυµας της πολεως λογισθηναι. Ελεγον γαρ· “∆αιµονιον εχεις”. ραπισµα καταδεχοµενον υπο δουλου. και παλιν· “Ιδου ανθρωπος φαγος και οινοποτης. αλλ’ εγω εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου. υπο στρατιωτων ραβδουχων αγοµενον. Ει δε µη νεκροι τω κοσµω και τοις εν κοσµω γενοιµεθα. εις φυλακην εµβαλλοµενον και απο φυλακης εκβαλλοµενον. ου µη ιδωσι την ζωην. Συν τουτοις ακουεις παλιν ως φονεα και κακουργον δεδεµενον συροµενον τον Κυριον και ως ενα των ευτελων παρισταµενον τω Πιλατω. ως εκεινος επαθε δια σε. γενη ξενος του ιδιου θεληµατος. Ουδαµως. ηµεις υποµειναι ταυτα ου θελοµεν. Πως. υπερ ηµων.γουν τουτους και τους τοιουτους ο ∆εσποτης λεγει Χριστος· “Υµεις ουκ εστε εκ του κοσµου. µαλλον δε ου προς δοκιµην και πειραν. µαλλον δε δι’ ηµας ηκουσε. πως νεκροι γενησοµεθα. ως ακουεις. αδελφε. Εκαλουν γαρ αυτον. Μιµησαι Χριστον τον Θεον. ∆ευτε προς µε καγω αναπαυσω υµας”. θεασοµεθα τον Θεον ενοικησαντα ως φως εν ηµιν. ου καταδεχη γενεσθαι. πως. διαµονωντα. πλανον. εξουδενωθηναι και λοιδορηθηναι και ως εις των αφανων και αφρονων και ευτελων και παραπεσοντων. Ει γαρ ταυτα προς δοκιµην και πειραν επερχοµενα φερειν εν υποµονη πασιν ηµιν ο Θεος ενετειλατο. φαγον και οινοποτην. ως ο αγιος ειπε Συµεων. τω λαω υπο Πιλατου . Οι γαρ αλλως πως εν τοις εαυτων θεληµασι καν οπωσουν η εν τισι καλοις το δοκειν πορευοµενοι. πως οι µη γεγονοτες δια Θεον νεκροι ζησοµεν την εν Χριστω κεκρυµµενην ζωην. αλλα ζη εν ηµιν το µη θελειν ταυτα παθειν. οπερ εστι το γεωδες φρονηµα της σαρκος. Αλλα µωρον ηγη τον µακαριον Συµεων και αισχυνη µιµησασθαι τας πραξεις αυτου. Ουδαµως.

ραπιζοµενος. σωσον σεαυτον και καταβηθι απο του σταυρου”. ειθ’ ουτω τον εαυτου σταυρον επιφορτιζοµενον και επι του τοπου γινοµενον και τουτον ορωντα πηγνυµενον και µονον υπο των φιλων και µαθητων εγκαταλειποµενον. ευχαριστουντα και ευχοµενον υπερ των φονευσαντων αυτον και την ψυχην εις χειρας παρατιθεντα του Πατρος αυτου. Πορφυραν κοκκινην παικτικως ενδυοµενον. µετα ταυτα παλιν αποδυοµενον. τας χειρας και τους ποδας υπο των στρατιωτων καθηλουµενον και κρεµασθαι αφιεµενον. και ουτω µετα το ταυτα παντα παθειν.”ερωτωµενον ακανθαις στεφανουµενον. προσκυνουµενον τε και εµπαιζοµενον. του εν τοις ουρανοις”. τω κιονι προσδεσµουµενος. “Οστις γαρ. την επιθανατον δηλουσας αποφασιν. ωθουµενος. λογχη νυττοµενον. α υπεστη υπερ ηµων. φησιν. επαισχυνθη µε και τους εµους λογους. Ειτα τι. χολην ποτιζοµενον. επαισχυνθησοµαι καγω αυτον εµπροσθεν του Πατρος µου. αλλ’ αισχυνη ουτω ταυτα παθειν. εµπτυοµενον και ειρωνικως ακουοντα· “Ιδε ο βασιλευς των Ιουδαιων”. και αυθις· “Ει Υιος εστι του Θεου. ∆ιο και ο Παυλος φησιν· “Ει συµπασχοµεν και συνδοξασθησοµεθα”. αντωθουµενος. τεσσαρακοντα πληρεις λαµβανων πληγας. κατα κεφαλης ραπιζοµενον και “Τις εστιν ο πταισας σε. ο παση κτισει και αυτοις τοις Σεραφειµ αθεωρητος. ως εκεινος επαθεν. αδελφε. ευδηλον οτι ουδε της δοξης αυτου συµµετοχοι γενησοµεθα· ου γαρ εργω αλλα . αναρτωµενον. αισχυνοµεθα µιµησασθαι και παθειν. Ει δε τα παθηµατα αυτου. “Λαβετε αυτον” φασκοντος “υµεις και σταυρωσατε”. εγγελωµενος. καταβατω νυν απο του σταυρου και πιστευσοµεν εις αυτον”. ∆ια ποιων δε αλλων εργων η πως συνδοξασθηση αυτω. πυγµιζοµενος. (139) Ουκ αρκουσι ταυτα σοι παντα εις µιµησιν. ο υπερανω παντων των ουρανων και τα (138) παντα διακρατων τη χειρι αυτου. Εννοησον ουν πως ην αποδοθεις µεσον αυτων. φραγγελοµενος. τον τραχηλον σχοινιω δεσµουµενον και επι τον θανατον απαγοµενον. εκδυοµενος. ενδυοµενον παλιν τα εαυτου ιµατια. εις το πραιτωριον εισαγοµενος. υπο ληστου βλασφηµουµενον.παραδιδοµενον. χλευαζοµενον και ακουοντα· “Ο καταλυων τον ναον και εν τρισιν ηµεραις εγειρων.

καθως ανωτερω λεπτοµερως εδηλωσαµεν. Και τις η απατη αυτης και εις οιον βοθρον και δεσµον καταγει τους κρατουµενους υπ’ αυτης. ο δε απιστησας κατακριθησεται”.λογω µονω εσµεν. αλλ’ οµως εµου αναξιου τυγχανοντος του τοιουτου πνευµατικου εγχειρηµατος. . ουχ ως εναντιου οντος του πραγµατος τη του Θεου εντολη. Αµην. ουτε Πνευµα λαβωσιν Αγιον. διδωσι δια του Παναγιου αυτου Πνευµατος. Και περι απογνωσεως και της εν ταυτη διαφορας. Και τι εστι το “Ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. (141) Περι προσπαθειας της εις τους συγγενεις. Λογος Ζ΄. ουτως εχοντες. ηδυναµην και τα εµαυτου κακα αποκλαιεσθαι και µηδεποτε διδασκαλου εργω επιχειρειν η κατηχειν την υµετεραν αγαπην η καν ολως αλλοις υποδεικνυειν τας της σωτηριας οδους. ως ωφελον γε αει σιωπαν. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. νεκρα υπαρχει η πιστις ηµων. ο ταπεινος. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. πιστοι· εργων δε µη προσοντως. δωρουµενος αυταις απεντευθεν ηδη την βασιλειαν των ουρανων. ουτε της πνευµατικης αυτου αναστασεως συµµετοχοι γενησωνται. ην ο απαξ αποθανων και εγερθεις και δια παντων και εις παντας (140) τους αξιως βιουντας ανισταµενος και τας συναποθανουσας αυτω τη προθεσει και τη πιστει ψυχας συνεγειρων. Αδελφοι και πατερες. διο και δεδοικα. οτι οι µη τα παθη Χριστου δια µετανοιας και υπακοης µιµησαµενοι και του θανατου αυτου µετοχοι γεγονοτες. αλλα την καθ’ εκαστην γινοµενην των νεκρων ψυχων πνευµατικως πνευµατικην αναγεννησιν και αναστασιν. ∆ια τουτο τοιγαρουν λεγω και λεγων ου παυσοµαι. ∆ια γαρ του Αγιου Πνευµατος η αναστασις παντων γινεται· και ου λεγω την επι συντελεια των σωµατων αναστασιν – σαλπισει γαρ τοτε ο αγγελος και τα νεκρα σωµατα αναστησονται -. µη και επ’ εµοι το ∆αυιτικον εκεινο προσφορωτατα λεχθησεται ρηµα· “Τω δε αµαρτωλω ειπεν ο Θεος· Ινα τι συ εκδιηγη τα δικαιωµατα µου και αναλαµβανεις την διαθηκην µου δια στοµατος σου. συ δε εµισησας παιδειαν και εξεβαλες τους λογους µου εις τα οπισω”. µαλλον µεν ουν και ευπροσδεκτου υπαρχοντος αυτω.

Και ινα εξ ενος σαφες υµιν ποιησω το του λογου προκειµενον. Ο δε µη παση ισχυϊ και δυναµει ψυχης τας εντολας του Θεου προ των οφθαλµων αυτου εχων αει και φυλαττων αυτας. αλλα καταφρονων µεν αυτων. ουτω τοινυν και ο τοιουτος εκβαλλει του Θεου τους λογους εις τα οπισω και τα εαυτου θεληµατα. µαλλον δε τα του διαβολου. πορευεσθε! Και µηδεις εκκλινη δεξια η αριστερα και ωδε συν εµοι τω παναθλιω και δυστυχει εµπεσειται και στερηθειη µετα των επιγειων και τα επουρανια αγαθα”. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων” και παλιν· “Σπουδασατε εισελθειν δια της πυλης της στενης”. και την ευθειαν οδον. ο δε ταυτα ακουων ου µονον ου προαιρειται µετανοειν και βιασασθαι εαυτον εισελθειν δια της στενης πυλης. κατα καιρους απορριπτει. οιονει συµφορησας. οταν ο µεν Θεος προστασση και διαρρηδην βοα· “Μετανοειτε. ει δοκει. Ο µη πειθοµενος τοις του Θεου νοµοις µισει την εκ των λογων του Κυριου παιδειαν και βυει τα ωτα αυτου του µη ακουσαι λογον της εσχατης ανταποδοσεως των αµαρτωλων η του πυρος εκεινου του αιωνιου και των κολασεων του αδου και της κατακρισεως της αιωνιου εκεινης.(142) Αλλ’ ιδωµεν. εστι δε και δια µιας ταυτης. προστιθεις τοις εαυτου κακοις καθ’ ωραν κακα και ανεσιν σωµατος και θεραπειαν υπερ την δεουσαν χρειαν επιζητων. αφ’ ης ουκ ενι διαδρασαι τον απαξ εµπεσοντα εις τας τιµωριας αυτης. αλλα διερχοµενος πασας τας ηµερας της ζωης αυτου εν µετεωρισµω και διαχυσει ψυχης. ποιει. προτιµων δε τα εναντια τουτων και ποιων αυτα. (143) Α καγω πρωτος. οπερ της πλατειας µαλλον και ευρυχωρου οδου σηµειον εστι και ουχι της στενης και τεθλιµµενης. αδελφοι. εστιν ο εκβαλλων τους λογους εις τα οπισω. Επειδη δε δια πολλων των εαυτου µηχανηµατων ο παµπονηρος διαβολος και εχθρος των ψυχων ηµων εις το τοιουτον βαραθρον τους πλειονας η και σχεδον απαντας οµου. της φερουσης εις την ζωην την αιωνιον. βοω κατωθεν κραζων και τους εξωθεν παριοντας απαντας προσφωνων· “Πορρω που του δεινοτατου τουτου λακκου γινεσθε. τις εστιν ο µισων παιδειαν και τις ο εκβαλλων τους λογους αυτου εις τα οπισω. ητις εστιν ο Χριστος. εκπληρων και εν λακκω βορβορου κειµενος και εν αισθησει υπαρχων των ιδιων κακων. ο ταλαιπωρος. της προς τους συγγενεις .

λεγω προσπαθειας. υπερεπερισσευσεν η χαρις” και οτι “χαρα µαλλον γινεται εν τω ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. και εν πυθµενι αδου καταβιβασας και ενδεσµησας αφιησι. πνευµατικοις. µητε µην πιστους ηγεισθαι τους περι τοιουτων λεγοντας προς αυτους. και δεδεµενους οντας απο του τραχηλου αναλγητους (144) διακεισθαι. φυγωµεν. δυσανακλητοτερος ων. Πανουργως γαρ ενριζοι εν τοις τοιουτοις και σεσοφισµενως εµποιει την απογνωσιν επι τοσουτον. επιθυµησειε ποτε των πολλων εκεινων απαλλαγηναι κακων και του δυσβαστακτου φορτιου κουφισθηναι το αυτου συνειδος. ως µητε νοµιζειν τουτους εν απογνωσει γενεσθαι. Αλλο γαρ το εις πληθος εµπεσοντα κακων της εαυτου σωτηριας απογινωσκειν τινα. Πως γαρ και ιατρευθηναι καταδεξεται. διαναστησεται και παντα αλλα – τα βιωτικα λεγω – εις ουδεν λογισθησεται και τη µετανοια θερµως προσελθη· ο δε δευτερος. πληροφορησαι και δειξαι αυτοις. εις κρηµνους φρικτους τε και βαραθρα αµαρτηµατων χαλεπα και ασυγγνωστα και εις αυτον καταποντιζει τον της απογνωσεως λακκον. η και ως σχοινιω χρωµενος. Ουδαµως! Αλλα δεον ηµας λογοις προτερον. ισως εαυτου γενοµενος και κατανυγεις. τον ολεθρον τουτον. οπερ χειρον πασης εστιν απογνωσεως. εκ τε του θειου Ευαγγελιου και των λοιπων αγιων Γραφων αναλεξαµενους. µητε πειθεσθαι ταις θειαις Γραφαις. καθ’ οσον οιοι τε ωµεν. εις απαν απαναινεται τοις τοιουτοις φαρµακοις ιατρευθηναι. παντα δε δευτερα της εαυτω τιθεναι φρονησεως η µαλλον ειπειν αφροσυνης και αναισθησιας. ο εχθρος εφ’ ενος εκαστου τραχηλω αποδεσµων αγει και συνπεριαγει παντας τους τον τοιουτον καταδεξαµενους δεσµον. παρακαλω. πως µεν της ευθειας οδου απαρξαµενοι. ο µηδε οτι εν νοσω η πτωµατι κειται ολως πειθοµενος. ει περι µετανοιας και της του Θεου φιλανθρωπιας διδαχθη και µαθη οτι ουκ εστι πληθος αµαρτιων ο µη εξαλειφει η µετανοια και οτι “οπου επλεονασεν η αµαρτια. εκκλιναντες ηπατηθησαν. αγαπητοι. επειτα και πως αυτους εις κρηµνους και βαραθρα . Ο µεν γαρ προτερος. πως δε ο εχθρος αυτους µεµονωµενους ευρων το της προσπαθειας σχοινιον απατηλως τοις εαυτων τραχηλοις εµπεριεδησεν. και ετερον το ως καλω τω κακω χρασθαι και εν πληροφορια ειναι οτι καλον τι ποιει.

προς τους ουρανους ελευθερους ηµας συµπαραλαβουσα ανελθη. κατα τον ειρηκοτα σοφον. ωφελιµος γαρ ο λογος. συνευξασθαι δεοµαι παντων υµων. το επι του τραχηλου αυτων σχοινιον εναπεδησε. απερ υπεσχετο δια της του Πνευµατος χαριτος καθαρως τοις προσεχουσιν αποδειξειεν. ιδε ο εχθρος. και που και πως εν τω αδη καταβιβασας.αµαρτηµατων εµπεριηγαγε· και µετα ταυτα δειξοµεν αυτοις και πως τω βαθυτατω λακκω εναπερριψε. προς την ηµετεραν ταλαιπωριαν και κακωσιν. οµοουσιος τε και οµοφυης και οµοδοξος. συνθρονος τε και οµοθρονος. και οιονει πως λεγουσα προς ηµας· “Ιδε η οδος. αλλα µην και αυτην ηµων την δουλειαν ην δια της αµαρτιας τω . εκειθεν την αρχην ποιησοµεθα. ινα η χαρις του Παναγιου Πνευµατος φαιδροτερον επιλαµψασα ολην µου καταφωτιση την διανοιαν και τον νουν και δωη αξιως ειπειν τι. Ιδε που συρων ο διαβολος αυτον αποφερει”. αλλα δια την υµετεραν ωφελειαν. Υιος ων γνησιος του Θεου και Πατρος. Μελλοντι µοι δε προς τας αποδειξεις των πραγµατων ελθειν και τον αγωνα του λογου τω αλογω και αµαθει επειγοµενω αναδεξασθαι. και παντα καθεξης ανελλιπως υποδειξασα και πως τους εκεινου βροχους δυνηθωµεν διαφυγειν εκδιδαξασα. επειδη και ηµεις και οι λογοι ηµων. αφεις αυτους υπεχωρησε. ουχι δια την εµην αξιαν. (146) Ο Κυριος και Θεος ηµων Ιησους Χριστος. ει µη ανωθεν και εξ αρχης του βιου και της εις το µοναχικον σταδιον εισοδου ηµων τον λογον αναγαγοντες. καθ’ οσον εστι και θεοπνευστος. και αυτη ηµων η πνοη εν χειρι Θεου του πεποιηκοτος ηµας. τηνικαυτα και τα φαρµακα τοις τραυµασιν αρµοζοντα δια των λογων αυτων επιδωσοµεν. ενηχουσα οιον αυτην τους λογους αµα τε τω ταυτης φωτι φαινουσα και υποδεικνυουσα παντα απερ προειποµεν. Τουτο δε ουκ αλλως αν γενηται ηµιν δυνατον. Ιδε ο αδελφος. (145) και ως ουκετι δυναµενους ελευθερωθηναι και προς την γην ανελθειν. πως µετα χαρας τον δεσµον καταδεχεται. Ουτω γαρ και ως εν οδω βαδιζων ο λογος. Και ουτω τους πειθοµενους τοις λογοις της θειας Γραφης και εις συναισθησιν των οικειων ερχοµενους κακων και συνοµολογουντας και ουτως εχειν συντιθεµενους τα κατ’ αυτους. το σχοινιον. ιδε η εκπτωσις αυτης. εν τω Πατρι µενων και ο Πατηρ εν αυτω. Αλλα µη αποκαµητε.

και προσταγµατα δους σωτηριας τοις αγιοις αυτου µαθηταις και αποστολοις. ως ειρηται. ο δε απιστησας εν τινι τοις λογοις αυτου µεχρι και µιας. εγνωτε τι εστι τουτο ο λεγει· “Ο πιστευσας και βαπτισθεις”. και βαπτισθεις σωθησεται. ουχι τοδε “τηρειν” η τοδε. ο δε απιστησας κατακριθησεται”. λεγοντι δε αυτω” “Αµην λεγω υµιν. Ειτα τι. η και περι τουτου ειπω προς την υµετεραν αγαπην. εχει δε εγκεκρυµµενα εις βαθος αυτου τα νοηµατα. ως οιδεν αυτος. ως αυτον εκεινον ολον απαρνησαµενος. κατακριθη. οτι αναστας των θυρων κεκλεισµενων εισηλθε και ωφθη τοις εαυτου µαθηταις. και γενοµενος επι της γης.. τους απο Αδαµ και µεχρι της εσχατης ηµερας τεχθησεσθαι µελλοντας . οτι εσταυρωθη και απεθανε και ανεστη. “Παντα” δε ειπων ουδεν αφηκεν ο µη φυλαξαι προσεταξεν. αγαπητοι αδελφοι. (147) Πιστιν ενταυθα ου ταυτην λεγει οτι Θεος εστιν ο Χριστος µονον. ∆οκει γαρ ευληπτον ειναι και απλουν το λεγοµενον. εµπεριπατησας τε και συναναστραφεις ηµιν τοις ανθρωποις ουσιν αµαρτωλοις. ειτα παλιν· “Ο απιστησας”. αλλα την περι πασων των παρ’ αυτου λεχθεισων αγιων εντολων περιεκτικωτατην πιστιν την συνεχουσαν πως εν εαυτη πασας τας θειας αυτου εντολας και πιστευουσαν µηδεν ειναι αργον µεχρι και µιας κεραιας εν αυτοις. οτι ανεληφθη και καθηται εν δεξια του Θεου και Πατρος.απατησαντι ηµας εχθρω εδουλευσαµεν απιδων και κατελεησας ηµας τη αφατω φιλανθρωπια αυτου βουληθεις εξελεσθαι της δουλειας και αισχιστης πλανης ηµας. “Ο πιστευσας. ανηλθεν αυθις προς τον εαυτου Πατερα µετα δοξης. Αρα ουν. φησι. αλλα “παντα οσα ενετειλαµην υµιν”. Και εικοτως· ο γαρ εις τα µεγαλα πιστευσας αυτω οιον οτι Θεος ων ατρεπτως εγενετο ανθρωπος. κεραιας η ενος ιωτα. κατηλθεν εκειθεν ολως τους πατρωους κολπους µη λιπων. αλλα παντα εως ενος ιωτα ζωη και ζωης αιωνιου προξενα· ως αν ο πιστευων ουτως εχειν αυτας και δια του αγιου βαπτισµατος συνταξαµενος ταυτα παντα φυλασσειν και απαραλειπτως ποιειν σωθησεται. οτι µελλει ερχεσθαι κριναι ζωντας και νεκρους και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου προτερον δηλονοτι εξαναστησας παντας ηµας. παραγγειλας αυτοις και ειπων· “Πορευθεντες. οτι και υπερ αργου λογου . κηρυξατε το ευαγγελιον παση τη κτισει διδασκοντες” παντας.

Ουτως αρα και αυτοι οι ερχοµενοι δηθεν προς αυτον δια της αποταγης και ου µισουντες απαντας τους εαυτων συγγενεις. µαλλον µεν ουν και µεγαλους εαυτους εν τη του Θεου βασιλεια ουτως εχοντες υπολαµβανουσιν εσεσθαι· και το µειζον απαντων κακων. ως τω τυχοντι ανθρωπω διαπιστει λεγοντι οτι και υπερ αργου λογου λογον δωσουσιν οι ανθρωποι εν ηµερα της κρισεως· και οιεται γελων και αισχρολογων και µαταιολογων σωθηναι. µαθηται ειναι του Χριστου µαταιως νοµιζουσι· και λυοντες καθ’ ωραν ουχι µιαν και την ελαχιστην των εντολων αλλα πολλας και µεγαλας. ετι δε και την εαυτου ψυχην. (149) αλλ’ εξ εναντιας και αγαπωντες αυτους µαλλον. Ο τοινυν επ’ εκεινοις τοις φρικτοις και υπερ νουν και υπερ πασαν ανθρωπινην διανοιαν πιστευων Χριστω και τοις γεγονοσι και µελλουσι γενεσθαι παρ’ αυτου του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου πειθαρχουσαν εχων και συντιθεµενην αυτου την ψυχην. ετι δε και την εαυτων ψυχην απαρνουµενοι. αλλα και . ταλανιζοντος εκεινου τους γελωντας και µακαριζοντος τους πενθουντας· αλλα και εαυτον µη απαρνουµενος µηδε τον σταυρον βασταζων. οτι ουχι παραβασιν ολως ταυτα εντολης ειναι λεγουσιν. εν δε τοις ελαχιστοις ως ψευδοµενου καταφρονει αυτου του των ολων Θεου και ∆εσποτου· και πιστευειν λεγων εν τοις αλλοις αυτω ως Θεω. ου δυναται µου ειναι µαθητης” και οτι “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. πως αρα πιστος εσται και µετα πιστων συγκαταριθµηθη. πως ο τοιουτος πιστος και ουχι µαλλον ως απιστος η και χειρων απιστου κατακριθησεται. ουδεν ολως εναντιον ποιειν τι νοµιζουσι.λογον δωσουσιν οι ανθρωποι εν ηµερα κρισεως” απιστων. (148) απιστων δε αυτος οπηνικα λεγοντος ακουει· “Ο θελων οπισω µου ελθειν. Οτι εν µεν τοις µειζοσιν οµολογει πιστευειν Χριστω. απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι” και· “Ο φιλων πατερα η µετερα υπερ εµε ουκ εστι µου αξιος” και οτι “Ο ερχοµενος προς µε και ου µισει τον πατερα αυτου και την µετερα και τους αδελφους και τας αδελφας και την γυναικα και τα τεκνα. ακολουθειν νοµιζει τω δι’ αυτον σταυρωθεντι Χριστω· και πλειον φιλων τους εαυτου γονεις. αξιον ειναι αυτον του Χριστου απο ψυχης εχει.

οµοιως και ηµας φυλαττειν προσεταξεν. πειθειν ασυνετως επιχειρουσιν.ηµας αυτους. Ενθεν τε κακειθεν ορη µοι νοει και υλας και κρηµνους και σκοπελους και φαραγγας. Τουτων ουτως εχοντων ουδεν ηµας εκ των ειρηµενων η δελεασαι και την αισθησιν ηµων κατασεισαι η παραβλαψαι δυνησεται. Παντα τοινυν οσα τοις αποστολοις ο Χριστος και Θεος ενετειλατο. πασιν αποτασσοµεθα και τη στενη και τεθλιµµενη οδω προσερχοµεθα και οιονει πως του κοσµου σωµατικως και των του κοσµου αποτεµνοµεθα. συν τουτοις δε πεδια και παραδεισους τοπους τε τερπνους και συσκιους και ωραιοτατους και παντοδαπους καρπους εν αυτοις. Αλλ’ επι το προκειµενον επανελθωµεν. εποµενους τοις προλαβουσιν αγιοις και την αυτην οδον πορευοµενους ην κακεινοι εβαδισαν. εις το σταδιον της γυµνασιας των αρετων δια πολιτειας οιονει και ασκησεως κατα την εαυτου προαιρεσιν εκαστος βαδιζοντες η και οξυποδουντες και τρεχοντες. απαρχοµεθα της εις ουρανους φερουσης οδου. ου προαιρουµεθα δε δια το ασθενειν ηµας τη πιστει και τη αγαπη τη εις Χριστον. Υποζωγραφει µοι τω νοΐ οδον τετριµµενην ολην τοις ποσι των προλαβοντων καλως. αυτικα ταις εντολαις εποµενοι του Κυριου και τοις προσταγµασιν αυτου πειθαρχουντες.ως δι’ ηµας και την ηµετεραν ασθενειαν λεχθειση -. Σκοπει µοι δε εντευθεν αρτι καλως των λεγοµενων την δυναµιν. ∆ια τουτο τοιγαρουν τη εντολη του Κυριου χρωµενοι βοηθω . Πορευοµενων γαρ ηµων εν τη οδω του . Και οτι τουτο αληθες εστι µαρτυρουσι παντες οι προ νοµου και εν νοµω και µετα την του Σωτηρος παρουσιαν µετα παιδων και γυναικων και των εν απασι βιωτικοις µεριµνων και φροντιδων ευαρεστησαντες τω Κυριω. ειτα θηριων πληθος πολυ και ληστων και ανδροφονων κατα τοπους εγκεκρυµµενα συστηµατα. Τι τουτο. και ουτως απ’ αλλης χωρας και τοπου και πολεως προς ετεραν απαιροντες κατοικιαν και µονην (150) αφικνουµεθα. απερ εν τω κοσµω φυλαξαι δυναµεθα µεν. κεχωρισµενοι τουτων απαντων τη απροσπαθει προαιρεσει γενοµενοι και υπερ τους εν ορεσι και σπηλαιοις λαµπροτεροι τη πιστει και τω βιω αναφανεντες. αντιποιουµενους του λογου της αληθειας. Ινα την απροσπαθειαν των ειρηµενων κτησωµεθα. ∆ια τουτο γαρ και απο του κοσµου απαιροντες.

αλλ’ ιδιορρυθµια και οιησει τουτο ποιειν. δεικνυοντες εκ των µη κατορθωκοτων τινας και µαλιστα τους εγχρονισαντας εις την ασκησιν και µηδεµιαν εκ του χρονου ευροντας ωφελειαν δια το µη εν γνωσει και ευσεβει λογισµω τρεχειν αυτους εν τω δοκειν τον δροµον των εντολων.Κυριου και Θεου ηµων εντολων και διερχοµενων αµεταστρεπτι µεσον απαντων των ειρηµενων. και ουδε εγρηγοροτων µονον αλλα και καθευδοντων. ηµιν επανιστανται. και ιδου εισιν αριθµω µη καθυποβαλλοµενα. τα του αντικειµενου ηµιν διαβολου και των αυτου πονηρων πνευµατων ενεδρα τε και δεινα πανουργευµατα! Αλλα τα . και µαλιστα εαν οδηγω επακολουθωµεν και συνοδοιποροις συµπορευωµεθα αγαθοις. Αλλοι οτι ουδε εστι ποτε τελος της οδου ταυτης ουδε εσεται λεγουσι. αλλοτε δε και µετα φανων και λαµπαδων ωσει ξιφηρεις λησται ληστρικως επερχοµενοι θανατον ηµιν επισειουσιν. Πλην οµως ποτε µεν µακροθεν. οις εικοτως και τα κατα Θεον αυτων διαβηµατα περικοπτεται. δειλαινοµενοις και υποστρεφουσιν εις τα οπισω και εαυτους δια της αµελειας τω πονηρω εµπαρεχουσιν εις το εργασασθαι εις αυτους τα δοκουντα αυτω. εκταρασσειν ηµας οιοµενοι και της ευθειας παρατρεψαι οδου. οι δε και ανονητα ταυτα και µηδεν τους κοπιωντας ωφελειν δυναµενα. ποτε µεν γαργαλισµοις και εκκρισεσι. ουδεις ουτε των ληστων εκεινων ουτε των θηριων φανερως και αναιδως ηµιν επιβαινει η τολµα προσεγγισαι ηµιν. Αλλα µην υποδεικνυουσιν ηµιν και τα των τοπων τερπνοτητας κατα χωραν και την ωραιοτητα των καρπων και παραινουσι µικρον αναπαυσασθαι εις παραµυθιαν των πονων της οδοιποριας και φαγειν υποτιθενται απο των καρπων το ηδυ πλεον επιφεροµενων της ενουσης αυτοις θεωριας. οι µεν απειλαις χρωνται και φονιω προς ηµας βλεπουσιν οµµατι. ποτε δε εγγιστα γεγονοτες. (152) Αλλα τι θελω παντα υµιν εξηγησασθαι τοις πνευµατικοις µου αδελφοις. οι δε δελεασµοις τισι και καλακειαις (151) και φιλικαις οµιλιαις. και πολλας ετερας επινοουσι τας παγας ηµιν και ποικιλας τας αφορµας· ουκ εν ηµερα δε µονον αλλα και εν αυταις ταις νυξι. ποτε δε βρωµατων απηγορευµενων γευσεσιν. Και οι µεν αυτων αδυνατον ηµιν υποτιθενται το µεχρι τελους υπενεγκειν τα εν τη οδω δυσχερη.

και δι’ ης ηµας τω σκοτει και τη απωλεια δυστυχως ο πονηρος παραπεµπει. τι ποιει. οτι ταυτα ειρηται ουχ ινα πλεον του Θεου τους γεννησαντας ηµας η τους συγγενεις αγαπωµεν και προτιµωµεν αυτους της αγαπης εκεινου. και ταυτην µετα των αλλων απαντων φυλαξασθαι. τη χαριτι δε Χριστου µητε κολακειαις απατηθεντα. και µαλιστα τους κατα των αλλων παθων την ανδρειαν επιδειξαµενους και τον στεφανον αραντας. επειτα και απο των θειων Γραφων τα περι αλλων και προς αλλους ειρηµενα επι ανατροπη θολερα και παραβασει της εντολης ηµιν υποτιθησι λεγων· “Τιµα τον πατερα σου. φησιν η θεια Γραφη. αλλα µαλλον και ευτονωτερον τρεχοντα. ετι δε και ολους ηµας αυτους· ου µονον δε αλλ’ οτι συνεθεµεθα τω Θεω. αγνοων ο δολιος. ως εικος. µητε φοβω καµφθεντα η απειλαις προς το εκκλιναι της ευθειας οδου η παυσασθαι του προσω βαινειν. Πρωτον την των ιδιων µνηµην ανακινει και ανανεοι εν ηµιν. Ουµενουν ουδαµως! Αλλ’ ειδως οτι εντολην ηµιν δεδωκεν ο Θεος απαρνησασθαι πατερα και µητερα και πασαν απλως συγγενειαν σαρκικην. αλλ’ ινα υπακοην παιδευθωµεν και µαθωµεν οτι. Ο δεσµος της προς τους συγγενεις ηµων προσπαθειας και οπως δεσµει ηµας δι’ αυτης ο διαβολος. µητε τη ωραιοτητι των φαινοµενων κλαπεντα προς ηδονην. µητε µην εις τα οπισω στραφεντα. και απο των οικειων του σπερµατος σου ουχ υπεροψει· ο γαρ µη προϊσταµενος των οικειων. (153) οτε τη µοναδικη πολιτεια προσηλθοµεν. την πιστιν ηρνηται”. ει προς τους γεννησαντας ηµας αναγκαια εστιν η υποταγη και τιµη. ποσω µαλλον η προς αυτον. κατα τον θειον αποστολον. Αρα ουν ουτως τρεχοντος σου ηρεµησε του µηκετι πολεµειν σε ο Σατανας η ποτε ηρεµησει. . επειδη ουκ ισχυσεν εκ των ειρηµενων απαντων τι κατα σου. και την µητερα. Κατανοησον σεαυτον εν τη ειρηµενη οδω η επιβαντα αρτιως αυτης η επ’ αυτη επι χρονους βαδισαντα και παρα παντων εκεινων των ειρηµενων θηριων τε και ληστων πολλα µεν παθοντα εξ ων προειρηκαµεν. ο επηγγειλαµην υµων τη αγαπη αποδειξαι πειρασοµαι· τι δε εστι τουτο. Και σκοπει µοι παλιν ακριβως του λεγοµενου την δυναµιν.πλειστα παρα τοις σπουδαιοις διερευνασθαι εασας και παρασχων αυτοις εκ των ολιγων τουτων τας αφερµας.

Ταυτα υποτιθεµενος εν τω κρυπτω. Οικειοι δε του σπερµατος ηµων. Τοιγαρουν και οτε της απατης αισθανθωµεν και εν γνωσει γενωµεθα. σπουδαζων καταγειν ηµας εις την φιλιαν αυτων και προσπαθειαν. ως εικος. ου διανοιξεις αυτου τον νουν.. παριστα ισως και αυτον εκεινον τον συγγενη η κατα διανοιαν η και σωµατικως ενωπιον αυτου. ουχ οι συγγενεις αλλ’ οι οικειοι εισι της πιστεως. ινα παροµοιωθη τοις κτηνεσι και υπο αγνωσιας εις την των αλογων ταξιν καταπεση. φησιν. απροσπαθειαν τε εκτησω και απαθειαν παντελη. “Συ. εµοι εποιησατε”. απο γε του παροντος εις αλλα µετρα και εις αλλην εφθασας προκοπην.τον αυτους και ηµας πεποιηκοτα Θεον. ειτε αφ’ ηµων αυτων ειτε απ’ αλλων των οδηγουντων η συµπορευοµενων εν τη οδω του Κυριου ηµιν. ου ποιησεις αυτον τον πεποιηκοτα γνωρισαι Θεον. Οτε δε και επι πασι τουτοις µη πεισθη τις. ους. Ουκ ορεξεις χειρα. αλλ’ ετι δη αναβαλλεται και τω πονηρω αντιλεγει· “Παντως. τι παλιν προς ηµας εν τω αφανει κινηµατι της καρδιας υποψιθυριζει. και τοιαυτα υποβαλλει λεγων αυτω· “Πως το του Θεου πλασµα απολεσθαι εασεις. τον κατα Θεον µαλλον συγγενη µου οντα η κατα σαρκα”. και ουδεν σοι ολως µελλει περι αυτων”. ω απατεων – καλον γαρ προς αυτον αντιστρεψαι τον λογον. (154) ην ουδεις των συνοντων σοι επισταται αδελφων. ο οφειλω ποιησαι τω συγγενει µου. (155) αυτος δε παλιν δια σου και δι’ αυτου . αποκρινεται ο δολιος εχθρος και λεγει αυτω· “Και παντως ουτω φροντιζει των παντων ο Θεος και ουτως οι παντες εις γνωσιν και πιστιν αυτου εναγονται· συ µεν δια των σων συγγενων ειτε και αλλοτριων. Και ποιαν αρα την απολογιαν εξεις η τι ερεις ποιει τουτον εν τη ευχη και ωσανει συµπαθειας δακρυα χεειν και οιονει ενωπιον του Θεου προσφερειν αυτον ως δωρον ευπροσδεκτον εν τω λεγειν εν εαυτω· Ο εξαγων αξιον εξ αναξιου ως στοµα µου εσται”. Ταυτα δε παντα πλανη σαφης και απατη του πονηρου. φησιν. αγνοεις και δολιως υποσπειρεις ηµιν την κατα σαρκα συγγενειαν. και· “Εφ’ οσον παλιν εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων. ∆ιο και ει θελεις. υπερορας και καταφρονεις των συγγενων σου. τουτο ποιησω εις ξενον. και παλιν· “Ος εγενετο πατηρ ορφανων” και τα εξης.

Αλλοτε γαστριµαργον εαυτον αποδεικνυσι και αδιαφορον και τινας λογους λαλει. Τοτε δη τοτε και ο αδελφος απατηθεις ισταται και ευλογως καταδεχεται δεσµευθεις παρα του Σατανα ουκετι αντιλεγει. ποτε δε αποτοµως επιπληττειν επιχειρει. Οι δε ακουοντες. Τουτου ουν γενοµενου. “. Η και που εασεις αυτον απελθειν. . Το ακρον οιονει του σχοινιου λαβοµενος και µακραν γεγονως. ουδε οχλει. το γε νυν εχον. εκκλινει της βασιλικης και ευθειας οδου ης απηρξατο· και οσον εκκλινει. Και ουτω πειθει εαυτον οτι χριστοµιµητον εργον επεχειρησε επιτελεσαι. Τις δε αρτι εν ταις ηµεραις ταυταις ως συ. αποκρυπτεται απ’ αυτου εν τω σκοτει. Και ορα µοι πανουργιαν του δεινου τουτου και ψυχοφθορου ληστου! ∆εσµευσας ουν αυτον τη προσπαθεια ουκετι εν τη οδω συµπεριπατει µετ’ αυτου. επαινουσι µαλλον τον δυστυχη και “Μισθον εχεις µεγα”λεγουσι προς αυτον. αναιδως ου παραιτειται ζητειν πανταχου την µνειαν περιφερων του συγγενους. προσεχε τι αρχεται λεγειν εν εαυτω· “Ψυχην ο σωσας.ετεροι. µαλλον δε συνουλοι τη τραχηλου νοητως σαρκι το ταυτης παθος ωσπερ σχοινιον και ισχυροποιειται και αδιαλυτον γινεται. Εαν δε µηδεν ιδη διδοντα αυτω. εχων εν ταις αυτου χερσι το δηθεν σχοινιον της προσπαθειας και κρατων αυτο ασφαλως και σπουδαζων ολως µη γνωσθηναι αυτω. ινα εις γελωτας παντας κινηση. Της ουν οδου ο αδελφος εκπεσων. επαν προς µεριµναν την οιανουν χωρηση του συγγενους ενεκα. πειθαρχησας τοις λογοις αυτου. Εξ ων η προσπαθεια αυξοµενη ριζοι. ινα αποδεξαµενος δοση χρηµα τι. Και απλως ενι εκαστω συµπεριφερεται κατα το θεληµα αυτου. σαρκικοι οντες και τοις αυτοις κακοις εµπεριεχοµενοι. Οιδε γαρ οτι εκεινος αντ’ αυτου διηνεκως οχλει και νυσσει αυτον. ως αν µη γνωσθη αυτου η επιβουλη. (156) απερχεται προς αυτους και ποτε µεν παρ’ αξιαν αυτους κολακευει και επαινει. ινα µη ευθυς λυκου καταβρωµα γενηται και απολεσει αυτου την ψυχην. ο εχθρος εις βαθος που της αυτου σκαιωριας µεθισταται και ενδοτερον υπεισερχοµενος κρυπτεται. ην αυτος ζηµιωθησει. Αλλα τι. ο του σκοτους αληθως αρχηγος. εαν καταλειψης παντως αυτον. Και ει µεν εστι γνωριµος των κατα κοσµον τισιν. περι τουτου αυτον. ως ο κτησας”. αφεις αυτω την περι του συγγενους φροντιδα και µεριµναν.

οι µετα πιστεως τον λογον ακουοντες. µη απατηθηναι ποτε µηδε δελεασθηναι. εκδοτους εαυτους προς παν παθος ποιησαντες. αλλα και κλεπτειν απο µικρων αρχεται και ουδε οτι κλεµµα εστι πειθεται. Ειτα ψευδεται και οικονοµιαν το πραγµα ηγειται. τινα καταπιη. Περι γαρ των αδιαφορως και καταφρονητικως ταυτη τη οδω προσερχοµενων και πολιτεια. ει τι δ’ αν και ποιη υπερασπιζοµενος των ιδιων και συγγενων. του περιπατουντος και ωρυοµενου ως λεοντος. µηδε εασαι εξω πεσειν ηµας της οδου. τι δει και λεγειν οση τουτων η προς τους συγγενεις υπαρχει προσπαθεια. και ου τουτο µονον. ουκ εχει καταγινωσκουσαν αυτου την συνειδησιν. πληροφοριαν εχων ως ουκετι εκειθεν ανασπασθησεται. οι και καταβρωµα αει του πονηρου γινονται. ως τω Θεω δηθεν διδους τα εις τον συγγενη εξοδιαζοµενα. και προαιρουνται µαλλον αποθανειν η των εκεινου οδοντων και του δεινοτατου φαρυγγος εκσπασθηναι. αλλα βαδισαντες αµεταστρεπτι εν αυτη σπευσωµεν πορευοµενον εµπροσθεν ηµων φθασαι τον Ιησουν· και γεγονοτες αυτου εγκρατεις προσπεσωµεν αυτω και κλαυσωµεν ενωπιον της αυτου αγαθοτητος και θερµως αιτησωµεθα µη χωρισθηναι αυτον ολως ποτε αφ’ ηµων. τοτε και αυτο το ακρον δηθεν του σχοινιου εν τη ποιωθειση και ριζωθειση αµαρτια του παθους της προσπαθειας. οπου γε δικην αναισθητων ορνεων προς πασαν παγιδα του διαβολου εµπιπτουσιν οι τοιουτοι. µηδε δια µιας τινος µικρας η µεγαλης παραβασεως εκπεσειν της οδου της φερουσης εις ουρανους. αλλ’ αποβουκοληθεις τας φρενας υπο του παθους. (157) ως εν στυλω τινι πεπηγµενω εν αδου µυχοις εµπειριειλησας. ητις αυτος εστιν εκεινος ειρηκως· “Εγω ειµι η οδος και η . αφιησι. µηδε παθει τινι δεσµευθηναι. Τοιγαρουν και οταν εις ταυτα παντα καταβιβαση τον ταπεινον µοναχον ο εχθρος ηµων διαβολος. Ταυτα ουν ως εκ πολλων ολιγα περι των αγωνιζοµενων ειρηκαµεν.Οθεν εκ του κατ’ ολιγον αποσπα αυτον της καθαρας προσευχης και τα κατα Θεον δακρυα εις εναντια αγνωστως µεταποιει και τηνικαυτα εις µισος και φθονον εναγει των εχοντων πλεον υπερ αυτον και µη διδοντων αφθονως αυτω· ου µονον δε αλλα και προς πασαν υπακοην ραθυµον αυτον και παρηκοον απεργαζεται. Αλλ’ ευξωµεθα ηµεις εξ ολης προθεσεως και διανοιας.

ουτω και ο εν προσχηµατι κακιας πονηρους τινας λογους κατα το φαινοµενον εκφερων. ω η δοξα και το κρατος νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων.αναστασις και η ζωη”. (158) και εαν τουτο γενηται και συµβιοτευσωµεν αυτω και συµπολιτευσωµεθα. ων η αισθησις αναισθητος εστι του αερος τουτου και του κοσµου και των πραγµατων αυτου της αισθησεως. (160) χρηστοµιµητος οντως και συνεργος Θεου και σωτηρ ανθρωπων προφανως γινεται. Λογος Η΄. θεοµαχος και ανθρωποκτονος εδειχθη. Και οτι εαν µη δια σπουδης εντευθεν ηδη της του Πνευµατος µεθεξεως γενωµεθα µετοχοι.Τουτο δε µονων εκεινων εργον εστιν. τουτον φθασαι σπουδασωµεν. ων η διανοια ου προσπασχει τοις ορωµενοις αλλ’ εξεστη της του σωµατος ταπεινωσεως. ουδε πιστοι και χριστιανοι δυναµεθα ειναι. προς σωτηριαν πολλων και ωφελειαν εν προσποιησει κατα τους παλαιους πατερας σχηµατιζοµενος. Αµην. Τουτον ουν εκζητησωµεν. ει ο την αρετην υποκρινοµενος προς απατην πολλων και απωλειαν. Αδελφοι και πατερες. ινα και κατασχωµεν αυτον. απαθης ων. µαλλον δε αυτος ηµας συνανενεγκη και συνδοξαση και των αιωνιων αγαθων δωρησηται την απολαυσιν. (159) Περι τελειας αγαπης και τις η ταυτης ενεργεια. ινα τα τελουµενα τω διαβολω υπο των υποκρινοµενων την αρετην και ευλαβειαν αναµαθων επιστρεψη τους δρωντας τα κακα προς µετανοιαν και σωτηριαν και εξοµολογησιν. ευδηλον οτι ο εµπαθειαν τινα. τω δοκειν µεν χρηστης και επωφελους. ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. επαινετος και µακαριος. των ισαγγελων λεγω. ου µονον εν τη εξοδω του βιου αλλα και νυν εις ουρανους αυτω συνανελθωµεν και συναναληφθωµεν. τη δε αληθεια θανασιµου τυγχανουσης και του Θεου και παντων των εν τω παραδειςω καρπων αποστερουσης τον ανθρωπον. αθλιος οντως εστι και παρα Θεω και ανθρωποις κατακεκριµενος υπαρχει και βδελυκτος. αλλ’ ουδε υιοι και τεκνα Θεου χρηµατισωµεν. Ωσπερ γαρ ο διαβολος εν προσχηµατι οφεως και συµβουλης. των τελειως τω Θεω ενωθεντων και ολον Χριστον εν εαυτοις .

αλλ’ εαν προς το ονειδισαι η εκφαυλισαι η λοιδορησαι η εκποµπευσαι εν καιρω απερ ειδεν η ηκουσεν· ει δε προς το συµπαθως και σοφως εν φρονησει τα του πλησιον επιδιορθωσασθαι και απο ψυχης υπερ αυτου µετα δακρυων προσευξασθαι τουτο ποιει. ως πολλακις µετα δακρυων θερµων εξ ολης ψυχης δεεσθαι του φιλανθρωπου Θεου η κακεινους σωθηναι η και αυτον συν εκεινοις κατακριθηναι. αισθησει και γνωσει και θεωρια.ολοτελως κτησαµενων εργω και πειρα. ω δυναµις αφατος. ως δοκειν εκεινον αυτον µαλλον η εκεινους των αρετων και πονων µελλειν αποληψεσθαι τους µισθους· επι δε τοις εν λογω η εργω καταπιπτουσι και τοις κακοις επιµενουσι τοσουτον ελυπειτο και εστενεν. ποτε δε θρηνουντα υπερ του δεινος. τον δε ετερα τινι προφασει των εναντιων πραξεων και λογισµων αποστηση. Ω δεσµος αγιος. (161) Και ειδον ετερον επι τοις κατορθουσι και αγωνιζοµενοις τοσουτον χαιροντα και την εκεινων προκοπην αποδεχοµενον. αλλ’ οπως τον µεν λογω. απο διαθεσεως θεοµιµητου και Μωσαϊκης ολως σωθηναι µονον εαυτον θελοντα. οπως µηδεν αυτον των γινοµενων η λεγοµενων υπο των συνοντων αυτω διαλανθανη· ουκ εποιει δε τουτο προς βλαβην. Τη αγια γαρ αγαπη εν Αγιω Πνευµατι πνευµατικως αυτοις συνδεθεις. µη γενοιτο. ουδε εις αυτην την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν προηρειτο και χωρισθηναι αυτων. Και ειδον τον τοιουτον ποτε µεν κλαιοντα δια τον δεινα. και ως εκεινον αυτον ειναι τον το κακον ποιησαντα λογιζοµενον εαυτον και τω Θεω εξοµολογουµενον και προσπιπτοντα και πενθουντα σφοδρως. τον δε δωροις. µαλλον δε ειπειν θεοφορουµενης και εν τη του Θεου αγαπη και τη του πλησιον σφοδρα τετελειωµενης! . Και ειδον ετερον ουτω την σωτηριαν των αδελφων αυτου παραζηλουντα και θελοντα. ως δοκειν αυτον µονον εν αληθεια υπερ εκεινων παντων λογον αποδουναι προσαπαιτουµενον και τη κολασει παραδοθηναι. Κακον τοιγαρουν το επακροασθαι η παρατηρειν λαθρα τι ο πλησιον προσοµιλει η διαπραττεται. ποτε δε και τας εαυτου οψεις και το στηθος αυτου τυπτονα υπερ αλλου. ουκ εστιν πονηρον το τοιουτον. ω ψυχης ουρανοφρονος. Ειδον γαρ εγω ανθρωπον πολλα επιτηδευµατα και πολλους τροπους ποιουντα. το του αµαρτησαντος εν λογω η εν εργω αναδεχοµενον προσωπον δηλονοτι.

Χρεων δε ειδεναι. ως επι ορχηστρας η σκηνης αθλιως βοιουντες. χριστιανοι καθολου κληθωσιν. Και ως ηδη σεσωσµενοι και τοις αγιοις κατειλεγµενοι ενσεµνυνοµεθα. Ει γαρ το γεννωµενον εκ της σαρκος σαρξ εστι και το γεννωµενον εκ του Πνευµατος πνευµα εστιν. του αερος τουτου ανεπαισθητως αισθανεται και ευθεως προς κλαυθµον και θρηνον αυτοµατως κινειται. τυφλος δηλαδη ων και αυτος ως εκεινος και µονη τη ακοη των επι γης λαλουντων επακρουωµενος. ουτω και ηµεις ετι εν τοις τοσουτοις αγαθοις του Θεου µεσον οντες διακειµεθα.Ο τοινυν εις ταυτην ουπω πεφθακως την αγαπην. σχηµατιζοµενοι τε και κοσµουµενοι και την αγιωσυνην υποκρινοµενοι. Αλλ’ ουχι και των αγιων των ανωθεν γεννωµενων οι χαρακτηρες τοιουτοι. ωσπερ ο λεγοµενος ασπαλαξ. ιν’ ουτως ειπω. οτι εκ Θεου γεννηθεντες και απαθανατισθεντες επουρανιου τε κλησεως µετοχοι και κληρονοµοι Θεου και συγκληρονοµοι Χριστου και πολιται των ουρανων γενοµενοι. Οι δε γε του τοιουτου καλου εν γνωσει και θεωρια µηπω γενοµενοι. ουτω και ο γεννηθεις ανωθεν και εκ του κοσµου µεν τουτου ως εκ νηδυος σκοτεινης προελθων. ετι τη γη και τοις εν τη γη µαλλον δε υπο γην κρυπτεσθαι πεφυκεν. Ω της συµφορας. (162) αισθησιν ουπω των τοσουτων ελαβοµεν αγαθων· αλλ’ αναισθητως. εννοων. αι το φυσικον ουκ εχουσαι καλλος επιτριµµασι και βαφαις ξεναις εαυτας κοσµειν αφρονως οιονται. (163) ειπε. ωσπερ σιδηρος εµβαλλεται τω πυρι η ως αψυχον δερµα εµβαπτεται ανεπαισθητως κοκκινη βαφη. Ουκ εισι γαρ ως χρη. µηδε ζητησαντες αυτο εν επιµονη πολλη και θρηνοις και δακρυσιν. ινα δια των τοιουτων πραξεων καθαρθεντες τυχωσιν αυτου και τελεον ενωθεντες αυτω κοινωνιαν σχωσι µετ’ αυτου. µηδεµιαν αισθησιν εν εαυτοις εχειν οµολογουντες. το εικος. εισελθων δε εις το νοητον και ουρανιον φως και οιονει προκυψας ενδον τουτου µικρον. ευθυς χαρας αφατου πληρουται και δακρυα ανωδυνως προχεει. µηδε ιχνος αυτης εν τη εαυτου ψυχη θεασαµενος µηδε την παρουσιαν αυτης ολως επαισθανθεις. οτι ωσπερ το βρεφος οταν της µητρικης νηδυος προελθοι. ο σωµατικως . οθεν ερρυσθη και εν οιω γενεσθαι κατηξιωθη φωτι· αρχη γαρ του εις χριστιανους καταλεγηναι τινα τουτο εστιν. τοις µιµοις και ταις πορναις εξοµοιουµεθα.

ως µη φωτος υιος αλλα σαρκος και αιµατος. καθως γεγραπται· “Πως δυνασθε πιστευειν δοξαν παρα ανθρωπων λαµβανοντες. τοσουτον µειζον εν ουρανω η επι της γης ως το γενεσθαι τινα υιον Θεου και κληρονοµον αυτου και συγκληρονοµον Χριστου. µισησατε πασαν επιθυµιαν κακην και την πλεονεξιαν µεχρι ελαχιστου ειδους και πραγµατος.”. ως ο τα ρυπαρα ιµατια ενδεδυµενος. µισησατε τον κοσµον και τα εν κοσµω. προτιµησας δε τα επιγεια και φθειροµενα και τον χοιρωδη βιον προκρινας και την προσκαιρον δοξαν της αιωνιου δοξης κρειττονα ηγησαµενος. Παντως ουδεν! Αλλα δια το προτιµαν ηµας τα επιγεια και τα εν χερσι και δια το µη ζητειν τα εν ουρανοις αποκειµενα αγαθα µηδε τω ποθω τουτων εκκρεµασθαι.επειτα και δουλοι παθων γεγονοτες τη γη και τοις εν αυτη προσηλουµεθα µηδ’ ολως ανανευσαι βουλοµενοι προς ουρανους και Θεον. και παραπεµφθειη τω αιωνιω πυρι. ειπε µοι. αλλ’ εν αφροσυνη ψυχης .γεννηθεις και ανηρ γεγονως. Τουτο δε ποιησαι δυνησοµεθα. Ο γαρ λαβων εξουσιαν υιος γενεσθαι Θεου βασιλειας τε ουρανων και αιωνιων αγαθων κληρονοµος. τω ητοιµασµενω τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. (164) µισησατε την σαρκα και τα εξ αυτης τικτοµενα παθη. εαν το µεγεθος της µελλουσης ηµας διαδεξασθαι δοξης και χαρας και τρυφης εννοησωµεν. ∆ιο παρακαλω παντας υµας. ει µη λαθρα. αγωνισασθε ινα υιοι Θεου γενησθε. σαφη παρεχοµεν τοις ορωσιν αποδειξιν οτι πρωτον µεν απιστιας νοσω κρατουµεθα. ινα φωτος χρηµατισητε τεκνα – ταυτα γαρ η ανωθεν ηµιν γεννησις διδωσι -. πνευµατικως δε µηδε οτι γε οφειλει γεννηθηναι εννοησας η πιστευσας η σπουδασας ποτε. σπουδασατε εως καιρος εστι και εν τοις ζωσιν εσµεν. Τι γαρ. ο µαθων πολυτροπως δια ποιων εργων και εντολων οφειλει εις ταυτην την τιµην και την δοξαν αναχθηναι. πως αρα πνευµατικος γενηται και πνευµατικοις ανδρασιν εαυτον συναριθµησειεν. και επι της βασιλικης τραπεζης µετ’ αυτων συνανακλιθεις εξω βληθειη χειρας και ποδας δεθεις. πως ουχι δικαιως παντων των πιστων χωρισθησεται και µετα των απιστων συν αυτω τω διαβολω κατακριθησεται. και τουτων µεν απαντων καταφρονησας. εαυτον παρενειρει τοις λαµπροφορουσιν αγιοις. αδελφοι και πατερες. την δε δοξαν την παρα του µονου Θεου µη επιζητουντες.

ηµεις δε των του Θεου εντολων καταφρονουµεν και αθετουµεν τους νοµους αυτου. ταυτης της εργασιας των εντολων του Κυριου καταφρονησωµεν. αΐδιος. ειπε µοι. (165) ινα καταξιωθη. η προς τον πλησιον συµπαθεια. αφθαρτος. Ο γαρ πιστευων οτι εστι Θεος. Ανευ γαρ εργων. Ει δε πας µεν ο αγωνιζοµεος και φυλαττων απαρατρωτως πασας τας εντολας του Θεου. ει µη προτερον δια της των εντολων εργασιας ταυτην ζητησουσιν. και οτι αθανατος. Εν γαρ τη εργασια τουτη αναφυεται ωσπερ τις πολυχους καρπος εντος ηµων η αγαπη. και τεκνον Θεου και υιος Θεου γεννηθεις ανωθεν γινεται. η υποµονη των πειρασµων. Ο γουν τοιουτον ειδως τον Θεον. και δεικνυοµεν εαυτους εν µεν τη πιστει τοις εργοις αυτοις απιστους. ητις και ανωθεν ηµας γεννα και υιους Θεου αποτελει και τον Χριστον επενδυει και την λαµπαδα αναπτει και τεκνα φωτος αποδεικνυει και του σκοτους τας ψυχας ελεθεροι και της αιωνιου ζωης κοινωνους ηµας απ’ εντευθεν ηδη γνωστως απεργαζεται. και της βασιλειας αυτου τελος ουκ εσται. η ταπεινωσις. η πραοτης. ους εκδικησει εκεινος ελθων µετα δοξης αυθις και δυναµεως φοβερας. ως δι’ εκεινων και .παρακρουοµενοι τας του Θεου εντολας εκπιπτοµεν της υιοθεσιας αυτου. µη πλανασθε. ακαταληπτος. η αγνεια. Πως ου σπουδασει και αυτην την ψυχην αυτου εις θανατον υπερ της αγαπης αυτου θειναι. η ελεηµοσυνη. πως ου ποθησει αυτον. (166) Μη ουν επι µοναις αλλαις τισιν εργασιαις και αρεταις θαρρησαντες. αλλα καν των γνησιων αυτου δουλων εις. εν δε τη απιστια δια των λογων µονον πιστους. Οιδε γαρ οτι µονος ∆εσποτης και Κτιστης και Κυριος αυτος εστι των απαντων. του παρακουοντος του Θεου και µη σπουδαζοντος επιτυχειν της υιοθεσιας αυτου. νεκροι δε ζωης ου γινονται µετοχοι. νηστειαις λεγω η αγρυπνιαις η χαµευνιαις και ποικιλαις αλλαις κακοπαθειαις. δι’ ης καταξιουµεθα οραν τον Θεον και εν η η του Αγιου Πνευµατος παρουσια και ελλαµψις γινεται. και πιστος οντως και χριστιανος τοις πασι γνωριζεται. των ισταµενων πλησιον αυτου. αφραστος. µεγαλα τινα φανταζεται περι αυτου. µη ειπω υιος αυτου και κληρονοµος γενεσθαι. Τι γαρ αφρονεστερον. ουδεν ηµας η πιστις µονη ωφελησει· νεκρα γαρ εστι. η καθαροτης της καρδιας.

ουτε τεκνα Θεου εχρηµατισαν. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. εδει µεν µη τολµαν µε προς υµας ολως φθεγγεσθαι. Αδυνατον γαρ τουτο. µηδε διδασκαλου ταξιν επεχειν ενωπιον της αγαπης υµων· αλλ’ επει περ επιστασθε οτι. Αµην. Λογος Θ΄. µηδε οτι εστι Πνευµα πιστευσαντες η ζητησαντες η λαβειν προσδοκησαντες. οπως και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων.Οθεν οι τοιουτοι ουδε των της σαρκος επιθυµιων ουδε των ψυχικων παθων δεσποται ποτε γενεσθαι ισχυσουσιν. εαυτον δε ατροφον παροραν και γυµνον της δικαιοσυνης του Θεου. ινα µετοχοι (167) ενθεν ηδη της του Αγιου Πνευµατος δωρεας καταξιωθωµεν γενεσθαι. οι δια το µη εχειν εν εαυτοις την αγαπην και την του Παναγιου Πνευµατος χαριν ηκουσαν απο του Κυριου· “Απελθατε απ’ εµου οι εργαται της ανοµιας! Ου γαρ οιδα υµας ποθεν εστε “. Και οτι ει µη τις και εν εαυτω ταυτα παντα ποιησει και θρεψει και ποτισει Χριστον. ουτε βιον αξιον της κλησεως ης εκληθησαν επεδειξαντο. Αλλα παρακαλω. (168) Περι ελεηµοσυνης. και ου µονον ουτοι αλλα µετα τουτων και πολλοι ετεροι. αλλ’ εµειναν σαρκες οντες και αιµατα. της δε χαριτος του Αγιου Πνευµατος µη καταξιωθεντες δια πονηριας υπερβολην. πατερες και αδελφοι. οιτινες παρα µεν των αγιων εβαπτισθησαν αποστολων και των µετα ταυτα αγιων. ουτε τι γενναιον εν αρεταις επιδειξονται. Και πως τουτο τινι κατορθωθησεται. αδυνατον! Και πειθετωσαν σε και αι πεντε µωραι παρθενοι και οι πολλα σηµεια και θαυµατα εν τω του Χριστου ονοµατι πεποιηκοτες. σπουδασωµεν ηµεις οση δυναµις. Και τις εστιν ο πεινωντα τον Θεον τρεφων και διψωντα ποτιζων και καθεξης. υπο δε των δακτυλων του τεχνιτου ευρυθµως κρουηται. Αδελφοι και πατερες. τοτε και τον ηχον αποτελει και τας ακοας των παντων ηδυτατου µελους αποπληροι.χωρις ταυτης σωθηναι δυναµενοι. ουδεν ωφεληθησεται εκ του ταυτα µονον ποιειν εις τους πενητας. ωσπερ το υπο του τεχνιτου κατασκευασθεν οργανον ουχ οταν εκεινο βουληται. ω η δοξα εις τους αιωνας. αλλ’ οταν υπο του πνευµατος οι αυλοι µεν πληρωθωσιν. ουτω δε και επ’ εµοι συµβαινειν εννοειν υµας χρη . φησι γαρ ο Κυριος· “Ου δυνασθε χωρις εµου ποιειν ουδεν”.

και µη. και προς αυτον τον δακτυλον του Θεου. ∆ια γαρ της των εντολων εκπληρωσεως τρεφεσθαι ειωθε παρ’ ηµων ο ∆εσποτης ηµων και Θεος και Κυριος του παντος. ∆ιψα γαρ αληθως την σωτηριαν ενος εκαστου ηµων και πεινα. αηδως προς τα ρηθησεσθαι µελλοντα διατεθηναι. ινα οι µεν απιστοι προς επιγνωσιν και πιστιν του πεποιηκοτος ηµας Θεου γενωµεθα. Λεγουσι γαρ οι πατερες ηµων οι αγιοι οτι καθαπερ εκ των πονηρων ηµων πραξεων οι δαιµονες τρεφονται και ισχυουσι καθ’ ηµων. εµοι εποιησατε”. Παντες µεν ανθρωποι σκοπειν και εαυτοις προσεχειν οφειλοµεν. των ου λιµω τηκοµενων αρτου και υδατος. ως σαλπιγγος ηχουσης δεσποτικης η. µετα φοβου και τροµου εν συνεσει και ησυχια πολλη ακουσατε. λιµοκτονουνται εκεινοι και εκνευριζονται. του Βασιλεως των ολων ως δι’ οργανου λαλουντος ηµιν. τη οργανου ευτελεια αποβλεποντας. η περι της σωµατικης και φθειροµενης τροφης. πιστοι τε και απιστοι. και των της σωµατικης τροφης απορουτων τουτο ο Κυριος ειρηκεν.οιµαι δε οτι και περι ταυτης µαλλον λεγειν τον Κυριον· “Επεινασα και ουκ εδωκατε µοι φαγειν. οι δε πιστοι ινα καλως πολιτευσαµενοι ευαρεστοι αυτω εν παντι εργω αγαθω αναφανωµεν· οι δε µικροι οπως τοις µεγαλοις υποταγωµεν δια τον Κυριον. µικροι τε και µεγαλοι. τοσουτον και η πνευµατικη τροφη της σωµατικης αναγκαιοτερα καθεστηκεν. αλλα και περι παντων των αλλων ηµων αδελφων.οσω γαρ η ψυχη τιµιωτερα υπαρχει του σωµατος. Αλλα προς την του Πνευµατος χαριν. η δε σωτηρια ηµων η αποχη πασης αµαρτιας εστιν· (170) αποχην δε πασης αµαρτιας διχα της των αρετων εργασιας και της εκπληρωσεως πασων των εντολων κατορθωθηναι αδυνατον. ουτω λογιζοµαι και . επαν δε ηµεις των κακων αφισταµεθα. αληθεστερον ειπειν. εδιψησα και ουκ εποτισατε µε”. ως τινες οιονται. (169) τον τας νευρας του νοος κρουοντα και προς το λαλειν ηµας διεγειροντα αφορωντες. . την ανωθεν εµπνευουσαν και πληρουσαν των πιστων τας ψυχας. Ου γαρ περι των πενοµενων µονον. αλλα λιµω αργιας και υπακοης των εντολων του Κυριου . οι µεγαλοι δε ως προς τεκνα γνησια τους µικρους διατεθωµεν δια την λεγουσαν εντολην του Κυριου· “Εφ’ οσον εποιησατε ενι εκαστω τουτων των ελαχιστων.

εξ ενος η µιας αγιας πληροφορησω την υµετεραν αγαπην. εποιουν ουχ ως ευπορουσα των αναγκαιων – στυππειον γαρ νηθουσα ετρεφοµην -. εν τω καταγωγιω της αµαρτιας αυτους υπεδεχετο. µητε υπαρχοντα δουσα πενησι.τον δια την ηµετεραν σωτηριαν πτωχευσαντα τρεφεσθαι παρ’ ηµων και παρορασθαι παλιν λιµωττοντα. µη τοι γε πεινωντα πτωχον θρεψασα η διψωντα ποτισασα η γυµνον επενδυσασα η τους εν φυλακη επισκεψαµενη η ξενους συναγαγουσα· τουναντιον µαλλον µεν ουν και προς απωλειας βαραθρον πολλους συνελασασα. Οτε δε τη παναµωµω Θεοτοκω συνταξαµενη επι την ερηµον ωρµησε. Οιδα οτι Μαριας της Αιγυπτιας τον βιον ακουετε. Πως ουν. Και τουτο εξ αυτου του βιου των αγιων εστι γνωναι και πληροφορηθηναι ηµας και. η µητε πλουτον καταλιπουσα. Αλλ’ ουκ εστι τουτο. φησιν. χρηµατισασα δε µαλλον αλλοις µυριοις προξενος απωλειας. ως και πολλους των αγιων της βασιλειας εκβαλλεσθαι. αλλ’ αυτης εκεινης της ισαγγελου ως εν ταξει εξαγορευσεως την πτωχειαν αυτης δηλουσης εν τω ειπειν οτι· “Ουδε διδοντων µοι πολλακις τινων της αµαρτιας µισθον ελαµβανον. µηδε ανθρωπου προσωπον ιδουσα. ουκ εστι! . (171) ει µη µονον του Ζωσιµα. ινα τους αλλους παρησω πολλους οντας και υπερ αριθµον ψαµµου πελοντας. Τουτο δε. Ορας πως εαν δια χρηµατων και σωµατικης τροφης µονης την ελεηµοσυνην ειπωµεν γινεσθαι και δια ταυτης παρ’ ηµων τον Κυριον τρεφεσθαι και µονους τους ουτω τρεφοντας αυτον και ποτιζοντας και απλως θεραπευοντας σωζεσθαι. µηδε δαπανην κεκτησθαι αυτην. επι τοσουτον υπηρχε πτωχη. ουκ αλλου τινος διηγουµενου αυτον. ατοπον ειναι δοξει τουτο. Και οτε εν τω πλοιω εισελθειν εµελλε και εις Αλεξανδρειαν απελθειν. δυο παρα τινος φολλεις λαβουσα αρτους ωνησατο. αλλ’ οπως πολλους εραστας σχω εν ετοιµω του παθους µου”. ως µηδε ναυλον. τους δε µη τουτο ποιουντας απολλυσθαι. και ουτω τον Ιορδανην διαπερασασα µεχρι τελους αυτης εν τη ερηµω ενεκαρτερησε. σωθησεται αυτη και µετα των ελεηµονων εις την των ουρανων βασιλειαν συνεισελευσεται. µητε ελεηµοσυνην ποτε ολως ποιησασα. ειπε µοι.

Οταν δε δι’ εκεινον πεινας συ και διψας. Πασι µεν ουν τα παντα κοινα τη χρησει µονη της απολαυσεως καθεστηκασι. τοις εν στενοχωρια και υστερησει µεχρι τοτε παρεωραµενοις δωσουσιν. Επτωχευσεν ινα συ πλουτησης. και µετανοιαν χρεωστουσι µεχρι θανατου. ολιγα τινα η και παντα εξενεγκοντες. υπερ ων επι χρονοις ταυτα κατεσχον και τους αδελφους την χρησιν αυτων απεστερησαν. ωσπερ το φως και ο αηρ ουτος ον αναπνευοµεν. κατα δεσποτειαν δε ουδενος· η δε πλεονεξια. παντας αλλους ανθρωπους της απολαυσεως των του ∆εσποτου αγαθων απεστερησε.. πτωχος συ κατα την Θεοτητα. προσεχε ακριβως. ει εκ των τοιουτων χρηµατων η φοβω των απειλουµενων τιµωριων η ελπιδι του εκατονταπλασιονα ληψεσθαι η συµφοραις ανθρωπων επικαµφθεντες. ελεηµονες λογισθησονται. Εγενετο ο Θεος δια σε πτωχος ανθρωπος. ωσπερ τυραννος εισελθουσα τω βιω. Οταν γουν σεαυτον προς υποδοχην αυτου ευτρεπισης. ινα µεταλαβης συ της εκεινου Θεοτητος. γενεσθαι χρεωστεις και συ. ο πιστευων εις αυτον. τοτε υποδεχθησεσθαι αυτον υπο σου λεγεται. επτωχευσε δι’ ηµας. κατα διαδοχην εκαστος αυτων ου δεσποτης των αποκειµενων πραγµατων και χρηµατων. (173) τροφη εκεινω και ποσις . Πτωχος εκεινος κατα την ανθρωποτητα. Πως ουν. ινα σοι µεταδω του πλουτου της χαριτος αυτου· δια τουτο σαρκα ανελαβεν εκεινος. Σκοπησον τοινυν πως θρεψεις αυτον. Πως δε και οι κατα το δοκειν πτωχοι γεγονοτες . πλουσιος ων. τα κοινως τοις πασιν υπο του ∆εσποτου δοθεντα αλλοθεν αλλως υπο των αυτης δουλων και υπηρετων κατεµερισατο. Νοει µοι καλως το λεγοµενον. αλλα πονηρος τις δουλος και φυλαξ γινεται. Οι δε υπηρεται και δουλοι της τυραννους ταυτης. η ως Χριστον θρεψαντες η ως ποιησαντες εργον µισθου αξιον.ωσπερ Χριστος ο Θεος. αυτους ηµας ελεουντες τον δι’ ηµας γενοµενον ως ηµεις ελεειν λογιζοµεθα. αλλ’ ως εγω φηµι. φραγµοις περικλεισασα και πυργοις και µοχλοις και θυραις κατασφαλισαµενη. οµοιος εκεινω πτωχος.Τα γαρ εν τω κοσµω πραγµατα τε και χρηµατα κοινα των παντων εστιν. δεσποτης ειναι τουτων η (172) αναιδης λεγουσα και µηδενα αδικειν των απαντων φιλονεικουσα. και αυτη η βοσκη τοις αλογοις ζωοις εν τε τοις πεδιοις εν τε τοις ορεσι. Ουδαµως.

πορφυρα βασιλικη εστολισµενος. αγαθοεργιων και ενδυσαµενοι ουτω τον Χριστον. ενδεδυµενοι γαρ εισι τον Χριστον. αλλα και µελη εσµεν αυτου. εµοι εποιησας”. Ειτα παλιν. ως υιοι Θεου απο του θειου βαπτισµατος. τους εν τω κοσµω. Οι δε µη τουτο ειδοτες και γυµνοι του βασιλικου οντες ενδυµατος. ξενισης. ενδυσουσιν. αλλα λιµω οκνηριας η διψει ραθυµιας η φυλακη στενωτατη τουδε του ρυπαρου σωµατος δια γαστριµαργιας η φιληδονιας την σεαυτου ψυχην καταλειψης ρυπωσαν. αυχµωσαν. σεαυτον δε παριδης και δια παντων ουκ αγωνιση εις το ακροτατον της κατα Θεον πολιτειας και τιµης ανελθειν. εθρεψαν τε και διψωντα εποτισαν -. δια µετανοιας και δακρυων εδεξαντο τε αυτον και εξενισαν. θεραπευσης. Ει δε µη τουτο ποιησουσιν. Πως. Αδελφος ουν υπαρχων αυτου και µελος. Οι ουν γνοντες εν αισθησει ψυχης οτι υιοι γεγονασι του Θεου. Οτι δια τουτων και των τοιουτων εργων και πραξεων καθαιρεις σου την ψυχην και του λιµου και του ρυπου των παθων απαλλαττεις σαυτον· και ο αναδεξαµενος σε ουτω και ιδιοποιησαµενος τα κατα σε παντα Θεος και θεον σε ποιησαι επιποθων. εαν παντας µεν αλλους τιµησης. εκεινος ταυτα πανθανειν λογιζεται και λεγει· “Εφ’ οσον εποιησας τη ελαχιστη ψυχη σου. Ουχι πεινωντα αυτον και διψωντα . ελαχιστοι δε και κατα κοσµον εισι και πτωχοι. απερ ποιεις σεαυτω. (174) τι ωφελησαν. ∆ια ποιων γαρ αλλων εργων οι εν σπηλαιοις και ορεσι τω Θεω ευηρεστησαν. ως ειποµεν.ταυτα λογιζεται. αλλα τους γυµνους µεν απαντας. αδελφοι Χριστου οι βαπτισθεντες εις το ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος λεγοµεθα· και ου τουτο µονον. αυτον εκεινον ενδυουσι τον Χριστον· χριστοι γαρ και αυτοι. εαυτους δε γυµνους καταλειψουσι. εν βαθυτατω σκοτει κειµενην ωσει νεκραν. ει µη δι’ αγαπης παντως και µετανοιας και πιστεως – παντα γαρ τον κοσµον αφεντες και αυτω µονω ακολουθησαντες. πελουσιν. αλλως δε παντες παντως οι εκ του αγιου βαπτισµατος υιοι Θεου χρηµατιζουσιν. ουκετι ανεχονται κοσµω καλλωπισθηναι φθαρτω. ως εκεινος εγενετο ανθρωπος. ουχι τον του Χριστου ενυβρισας αδελφον. Τις δε ανθρωπων καταδεξεται ποτε. σπουδασαντες δε δια µετανοιας και των αλλων. ρυπωντα και διερρωγοτα χιτωνα επανω ταυτης ενδυσασθαι.

ετερον δε της επι τα αποκειµενα χρηµατα και ουκ επι τον Θεον ελπιδος.κατελιπες. τις και διδοναι τοις πενησι χρεια εστιν. Η επιθυµειν µε υπολαµβανεις τινος και δωροδοκεισθαι (175) οµοιως τοις φιλαργυροις των κρινοντων ανθρωπων οιει καµε. Και υπερ ποιων σου χρηµατων µισθους µοι προσαπαιτεις. Ουχι φυλακη οντα ουκ επεσκεψω αυτον.” ακουσατω του µελλοντος αυτον κριναι και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου. οπως δια της πλεονεξιας ταυτης δυο ηµιν εγκληµατα περιαψη και της αιωνιου τιµωριας και κατακρισεως υπαιτιους ποιηση. ουκ ελεηθηση”. Ο ουν µεταδιδους τοις πασιν εκ των αποκειµενων αυτω χρηµατων.Ο γαρ υποκειµενα χρηµατα εχων επι τον Θεον ελπιζειν ου δυναται· και τουτο δηλον εξ ων ο Χριστος και Θεος ηµων ειπεν· “Οπου. φησι. τι εισηνεγκες εις τον κοσµον η τι το ορωµενον αυτος εποιησας. Αλλα γαρ µη δοκης. οτι απορει ο Θεος και ου δυναται θρεψαι τους πενητας και δια τουτο προστασσει ηµιν ελεειν αυτους και περι πολλου ποιεισθαι την εντολην ταυτην. αλλα υµας ελεων. οιονει λεγοντος προς αυτον· “Αφρων. Οιον τι λεγω. τουτο δια της ελεηµοσυνης υπερ ηµων κατεσκευασε και εις σωτηριαν ηµων εποιησε γινεσθαι ο Χριστος. αλλα και υποδικος . αδελφε. Τοιγαρουν και δια τουτο ακουσεις· “Σεαυτον ουκ ηλεησας. ∆ια ποιων δε σων πραγµατων ελεειν λεγεις τους αδελφους σου και δια τουτων εµε. εστι γαρ και τουτο εξ αγνοιας λογισασθαι σε. εν µεν το της ανελεηµοσυνης. Μη γενοιτο! Αλλ’ οπερ δια πλεονεξιας καθ’ ηµων και εις απωλειαν ηµων εποιησεν ο διαβολος. Ουχι γυµνος εκ κοιλιας µητρος σου προηλθες. ο θησαυρος υµων. τοιουτον εστι και µισθον των παρ’ ηµων διδοµενων χρηµατων η πραγµατων ουκ εχοµεν. τον παντα ταυτα ουχι σοι µονω. ταυτα νοµοθετω και δι’ ετερον τι ουδεν”. εκει και η καρδια υµων εσται”. Ει δε λεγει τις· “Και επειδη. Ουχι χρηµατων ολως επιθυµων. γυµνος δε εξελευση του βιου και τετραχηλισµενος τω εµω βηµατι παραστηση. Υπεθετο ηµιν ο διαβολος τα εις κοινην προτεθεντα χρειαν ιδιοποιησασθαι και αποθησαυρισαι αυτα. φησιν. ουχι τα υµετερα θελων λαβειν. αλλα κοινα τοις πασι προθεµενον. µισθον υπερ αυτων ου χρεωστειται λαβειν. αλλα του επ’ αυτοις κριµατος ελευθερωσαι υµας βουλοµενος.

Αλλως δε ουκ ενι σωθηναι ηµας. τοις εν ιλαροτητι ταυτα τοις αδελφοις διανεµουσιν. ης ηµιν ο Θεος επηγγειλατο. ους αυτος τοτε δυναµενος θρεψαι ουκ εθρεψε. επειτα και του επ’ αυτα εχειν την πεποιθησιν και ελπιδα παυσωµεθα και τας καρδιας ηµων ελευθερους κτησωµεθα απο των τοιουτων δεσµων· ινα ελευθεροι γεγονοτες προτερον. τοτε επι τας πραξεις των εντολων αυτου ακωλυτως βαδισωµεν και δουλευσωµεν αυτω εν φοβω και τροµω. επαγγειλαµενος δουναι ηµιν. και οι τουτων πολυτροπως αποστερουµενοι αυτην την εαυτων ζωην απολεγονται. Ιλαροτης δε εστι το µη ως οικεια λογιζεσθαι ταυτα. ινα και του επ’ αυτοις κριµατος της πλεονεξιας εν πρωτοις απαλλαγωµεν. ως φονευς τοσουτων αποδειχθεις. αλλως τε δε και ινα µετα χαρας τα αποθησαυρισθεντα κενωσωµεν επ’ ελπιδι της αληθινης επαγγελιας. υπερ ων κατακενουµεν εις τους πενητας. αλλ’ ως ηµεις δια της δουλειας ευεργετουµενοι. τω καταλληλω φαρµακω εχρησατο. αλλ’ ως υπο του Θεου εγχειρισθεντα αυτω εις οικονοµιαν των συνδουλων αυτου. Οι γαρ πλουσιοι την των χρηµατων αποθεσιν. αλλ’ ως οικεια ηµων λογιζεται ταυτα και ου δεκαπλασιονα µονον. ως οια τινος φορτιου και εµποδιου προς τον κατα Θεον βιον. Οι δε γε τουτων οντες εκτος και εν . προτερον ενεργειν εκελευθησαν και ουτω τον σταυρον επι ωµων αιρειν και τω ∆εσποτη κατ’ ιχνος ακολουθειν· τα γαρ αµφοτερα επιφερεσθαι ηµας παντη αδυνατον. κατορυξας τα των πενητων και εασας αυτους τω (176) κρυει και τω λιµω βιαιως αποθανειν. ουχ ως αλλοτρια κατεχοντας ηµας. ωσπερ ειρηται. και αφθονως ταυτα µετα χαρας και µεγαλοψυχως σκορπιζειν. Τουτων τοινυν απαντων των εγκληµατων το κριµα ηµιν αφεις ο αγαθος ∆εσποτης και ευσπλαγχνος. εκατονταπλασιονα τον µισθον. Ειδως γαρ ο Θεος οτι ολως ολοι τη των χρηµατων επιθυµια και τη του πλουτου µανια κρατουµεθα και δυσαποσπαστως εχοµεν προς αυτα. (177) ουχ ως εκεινω τι χαριζοµενοι. αλλ’ εκατονταπλασιονα δουναι ηµιν επαγγελλεται. µη εκ λυπης η εξ αναγκης.µαλλον εστι της εως τοτε αδικου αποστερησεως· ου µην αλλα και υπευθυνος των κατα καιρους λιµω και διψει τον βιον απολειποντων. εκατονταπλασιονα δουναι τον µισθον υπερ τουτου. οσους θρεψαι ηδυνατο.

αλλ’ ου δυναται αυτη καθ’ εαυτην µονη τελειον τον κατα Θεον ανθρωπον απεργασασθαι ανευ της των πειρασµων υποµονης. ουτω και ψυχη τω ιω της αµαρτιας κατιωθεισα και εις βαθος αχρειωθεισα.Ουδεν ουν απο µονης της των χρηµατων και πραγµατων απορριψεως κερδησουσιν οι ταυτα αποβαλλοµενοι και προς τον µονηρη βιον αυτοµολουντες. Τουτο γαρ υπεµφαινει και αυτος ο λογος του Κυριου ηµων. εαν µη µεχρι τελους τοις πειρασµοις και ταις θλιψεσι και ταις κατα Θεον λυπαις εγκαρτερησωσιν. ουδεν το εµποδιζον αυτους εχουσιν. ακουσον αυτου προς τον πλουσιον λεγοντος” “Ει θελεις. Οτι µεν γαρ και η των χρηµατων προς τους πενητας διανοµη και η φυγη του κοσµου καλη και ωφελιµος δηλον. ως ειρηται. Το δε παντα δουναι µεν τα κτηµατα και χρηµατα. προς δε τας επιφορας των πειρασµων και των λοιπων θλιβερων µη γενναιως ανταγωνισασθαι. ει µη πυρι βληθη και σφυραις πολλακις τυφθη. Ωσπερ γαρ ο χρυσος κατιωθεις εις βαθος ου δυναται αλλως καθαρθηναι καλως και εις την οικειαν λαµπροτητα επανελθειν. οι δε εν αυτη τη οδω περιπατουντες εισι. εαν τη στενη και τεθλιµµενη οδω βαδιζειν εθελωσιν· αλλ’ οι µεν προθεσεως χρηζουσι µονον προς τουτο. ου δυναται αλλως καθαρθηναι και το αρχαιον καλλος απολαβειν. τελειος ειναι. ουτω λεγων· “Πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι”. . Και οτι τουτο ουτως εχει και ουτω δοκει τω Θεω. και τους πειρασµους αινιττοµενος. Και ο Θεος.(178) τους πειρασµους και τας θλιψεις δια του σταυρου αινιττοµενος. ποιηση αυτων το καταλυµα.αυταρκεια ζωντες η και υστερησει των αναγκαιων διαγοντες. αλλ’ “εν τη υποµονη υµων”. φησι. ει µη πολλοις πειρασµοις προσοµιληση και εν τη χωνεια εισελθη των θλιψεων. ουτω πορευοµενους αυτους εις αιωνιον ζωην και απολαυσιν. πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι” – δια του σταυρου τας θλιψεις. Ου γαρ ειπεν ο Χριστος· “Εν τη αποθεσει των πραγµατων υµων κτησασθε τας ψυχας υµων”. διο εν υποµονη και ευχαριστια διαγειν οφειλουσι. δικαιος ων. ολιγωρου µοι ψυχης δοκει και αγνοουσης τον σκοπον της ωφελειας αυτης.

και προς τουτοις κοσµω απεταξω και τοις εν κοσµω. και φυγων τον βιον και τας φροντιδας αυτου (180) εδραµες εις λιµενα ζωης. κτησασθαι τους τροπους της ψυχης και αυτο δη . και αυθις· “Εν τη υποµονη κτησασθε τας ψυχας υµων”. ει γε και ουδεν εαυτω υπελειπω κατα τον Ανανιαν εκεινον. παντα σου τα χρηµατα σκορπισας τοις δεοµενοις. την µορφωσιν της ευσεβειας περιβαλλοµενος. εικοτως ηµιν το θειον εντελλεται λογιον· “Αγωνιζεσθε. ινα δια της στενης εισελθωµεν πυλης. Ανευ γαρ του νεκρωθηναι ηµας τη σαρκι και ταις επιθυµιαις αυτης και τοις θεληµασιν αυτης ουκ ενι τυχειν ανεσεως και απαλλαγης των κακων και ελευθεριας της επιγινοµενης ηµιν απο της παρακλησεως του Αγιου Πνευµατος. και· “∆ει υµας δια πολλων θλιψεων εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων”. Χρη δε σε και το φρονηµα της σαρκος. εν Χριστω αδελφοι. ως τα παθη µιµησαµενος του Χριστου και υποµενων αυτον εν ηµεραις επαγωγης των πειρασµων τε και θλιψεων. σπουδασωµεν κατα την φωνην του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. Οτι µεν γαρ καλον ειργασω. Ο µεν γαρ σκορπιζων (179) τα εαυτου χρηµατα τοις δεοµενοις και αναχωρων εκ του κοσµου και των πραγµατων αυτου επ’ ελπιδι µισθου. επειδη κοσµω και τοις εν κοσµω απεταξαµεθα. φησι. ασυλον δε τον λογισµον εχει νυν τε και εις το µελλον µεγαλην την ανταποδοσιν. ∆ια τοι τουτο παρακαλω υµας. Ο δε µετα το παντα δουναι τοις πενησι και τα λυπηρα υποµενων εν ευχαριστια ψυχης και εγκαρτερων τοις δεινοις. ην ενεδυσω δια Χριστον. ει µη δια της στενης πυλης των πειρασµων τε και θλιψεων.Επειδη γαρ η βασιλεια των ουρανων βιαστη εστι και βιασται αρπαζουσιν αυτην και αλλως ουκ ενι τοις πιστοις εισελθειν εις αυτην. ουτε εν τω νυν αιωνι ουτε εν τω µελλοντι. ητις εστιν η εκκοπη και αποφυγη του σαρκικου ηµων φρονηµατος και θεληµατος. εν ηδονη πολλη την συνειδησιν επιφερεται και εσθ’ οτε και υπο κενοδοξιας κλεπτεται τους µισθους. Ταυτης δε χωρις . πικριας µεν πασης και πονων οδυνηρων επαισθανεται. συµφηµι καγω και επαινω σε της πραγµατειας. δια της στενης πυλης εισελθειν”. ωσπερ τους χιτωνας αρτι.λεγω δη της επιφοιτησεως του Πνευµατος – ουδεις οψεται τον Κυριον. και αυτο αποδυσασθαι και κατα την στολην.

χρη τους µεµολυσµενους την ψυχην τη εφαρµαρτω πραξει της αµαρτιας και τη εµπαθει κινησει της καρδιας αλογων επιθυµιων µορφας εν εαυτοις εγχαραξαντας. Θλιβοµενη γαρ η ψυχη δια των πειρασµων κινειται εις δακρυα. ουτω και τον εντος ηµων ανθρωπον κοσµησαι χρεων τη καταστολη του Πνευµατος και εξ ολοκληρου θυσαι εαυτους τω Θεω ψυχη τε και σωµατι. και τη µεν σωµατικη γυµνασια γυµναζειν το σωµα προς τους πονους της αρετης εις το ευτονως εθιζεσθαι τοις κατα Θεον λυπηροις και φερειν γενναιως το πικρον της νηστειας. συντετριµµενην. Ωσπερ γαρ ιµατιον εκ βορβορου ποθεν και κοπριας εις βαθος µολυνθεν. καθαιροµενη δια δακρυων πολλων ων ανευ ουδε τον χιτωνα ταυτης εξεστι ποτε καθαρθηναι. τα δακρυα δε καθαιροντα την καρδιαν ποιουσιν αυτην ναον και καταγωγιον του Αγιου Πνευµατος. Τουτο δε αλλως ου γινεται. ταπεινοφρονα τε ειναι. α και προσγινεσθαι ταυτη δια µετανοιας θερµοτατης ειωθασι. αλλως καθαρθηναι τουτο αµηχανον. και των µεν µολυνοντων την ψυχην παρα φυσιν και νοµον κενουµενων.Ουδε γαρ αρκει ηµιν εις σωτηριαν και τελειοτητα η περιβολη µονη του σχηµατος και ο εξω κοσµος του αδριαντος. την απασαν κακοπαθειαν. δια πολλων . ουτω και ο χιτων της ψυχης εκ βορβορου και κοπριας εφαρµατων παθων µολυνθεις. πραειαν. τη δε ευσεβεια του Πνευµατος παιδαγωγειν την ψυχην εις το φρονειν α δει φρονειν και µελεταν αει τα της αιωνιου ζωης. αλλως απορρυφθηναι ου δυναται. την αναγκην της αγρυπνιας. των δε καθαιροντων αυτην εκ µετανοιας ρεοντων. ει µη δια της επιµονου των αρετων εργασιας και της υποµονης των θλιψεων.πνευµατικον σου φρονηµα· ου µονον δε αλλα και τον φωτεινον επενδυσασθαι χιτωνα δια µετανοιας. ει µη δια πολλων δακρυων και υποµονης των πειρασµων τε και θλιψεων. ουδε εις υψος αυτην αναδραµειν θεωριας. ∆υο γαρ ουσων ουσιωδως εν ηµιν ρευσεων εκ του σωµατος – λεγω δη των ανωθεν επεισρεοντων δακρυων και των απο των γονιµων δυναµεων -. πενθουσαν καθ’ εκαστην και το φως προς εαυτην δια της προσευχης (181) εκκαλουµενην του Πνευµατος. κατανυκτικην. αλλ’ ωσπερ τον εξω. το βεβιασµενον της εγκρατειας. ει µη δια πολλου υδατος και πολλης θλιψεως των ποδων. οπερ εστιν αυτο το Πνευµα το Αγιον.

αυτους αναδιδωσιν εις τροφην αδαπανον της ψυχης και εις ζωην αυτης αφθαρτον και αιωνιον. αµηχανον. Αλλως γαρ ιδειν τον Θεον. Τοιαυτης ουν και ηµεις γενωµεθα καταστασεως. ορωσα καθαρως τον εαυτης Ποιητην και Θεον και προσοµιλουσα αυτω καθ’ εκαστην. εξισταται του σωµατος και του κοσµου και του αερος τουτου και εις ουρανους ουρανων ανερχοµενη και κουφιζοµενη ταις αρεταις και ταις πτερυξι της αγαπης του Θεου. απαλειφοµενων δε τουτων δια δακρυων εν παρακλησει γινεται η ψυχη του Θειου Πνευµατος και γλυκυτατης κατανυξεως ναµασι καταρδευεται. µετανοιαν ηµιν των πραχθεντων η και µελετηθεντων εργαζεται. αφ’ ων καθ’ εκαστην πιαινεται νοητως και τρεφει του Πνευµατος τους καρπους και εν καιρω προσφορως. (182) η δε µετανοια κινει το δακρυον εκ βαθεων ψυχης.καθαρθηναι δακρυων και τον χιτωνα της ψυχης καθαρωτατον κτησασθαι. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. ως µεγαν κολπον του Αβρααµ υποδεχοµενον ηµας και επιθαλποντα εν τη βασιλεια . αδελφοι εν Χριστω. Ουδεν γαρ το κωλυον. καταπαυει µετα παντων δικαιων απο των πονων αυτης και γινεται εν απειρω και θειω φωτι. Σπουδασωµεν ουν. των οσιων και πασων των ανω δυναµεων τα ταγµατα συγχορευουσι. των µαρτυρων. αλλ’ ινα δια σπουδης των καλων και εργασιας των εντολων του Χριστου εις ανδρα τελειον φθασωµεν. καθαραν κτησασθαι την καρδιαν εξ επιµελειας των τροπων και διηνεκους εξοµολογησεως των κρυπτων λογισµων της ψυχης. ως πολυχουν σιτον. Ουτω γαρ και Θεον δοξασοµεν εν ηµιν αυτοις και Θεος παρ’ ηµων ευφρανθησεται και (183) Θεον ευρωµεν απο της παρουσης αναχωρουντες ζωης. ενθα των αποστολων Χριστου. ειπερ οι καθαροι τη καρδια ορωσι Θεον. Η γαρ συνεχως και καθ’ εκαστην γινοµενη παρ’ ηµων εξοµολογησις των τοιουτων. πατερες µου και αδελφοι και τεκνα. το δε δακρυον καθαιρει την καρδιαν και µεγαλας αµαρτιας εξαφανιζει. παρακαλω. οικειουται Θεω και γινεται οικος Τριαδος Θειας και ενδιαιτηµα. Εν τουτω δε δια σπουδης καλως καταντησασα. ινα µη απολειφθωµεν των πατερων ηµων των αγιων. ερχοµενου δια µετανοιας προς αυτον. εκ µεταµελου κινουµενη καρδιας. αυτο το φως ο φωτιζει παντος ανθρωπου καρδιαν. ει µονον θελησοµεν.

των ουρανων. καν πασας κατωρθωσε. πασα µεν τουτο θεοπνευστος διδασκει Γραφη. Αδελφοι και πατερες. ποια δε γλωσσα της δοξης ταυτης και της αξιας το µεγεθος διηγησεται. υπερ την ανθρωπινην καταληψιν εισι και υπερ παντα τα ορωµενα αγαθα. (185) Ει γαρ α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. αλλα και εκεινον αυτον βλεπειν και αυτω παριστασθαι και οµιλειν καταξιωθεντες και της αυτου θεοτητος τε και δοξης κοινωνοι και συµµετοχοι γεγονοτες. αυτοι τε δοξαν ηγουνται τουτο µεγαλην και εναµβρυνονται επι τουτω. τα αγαθα α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον. ποιον ουχ υπερβαινει τουτο µακαριοτητος επαινον. υπερ τα αγαθα τα ετοιµασθεντα αυτοις παρα Θεου παντως γεγονασιν. µεθ’ αµα και αυτου του µακαριου πατρος ηµων Συµεων του Στουδιωτου. παντες δε τουτο συµµαρτυρουσι δια της αυτων πολιτειας οι αγιοι. Λογος Ι΄. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Ει δε και της κατα προσωπον αυτου θεας εξιωθειηµεν ποτε και µετα των ενωπιον αυτου παρισταµενων καταταγειηµεν. ουχ ορατε πως οι τω επιγειω βασιλει παρισταµενοι. οι τω επουρανιω βασιλει στρατευθεντες και την εκεινου δουλειαν αναδεξαµενοι. (184) Περι µετοχης Πνευµατος Αγιου και αγιωσυνης και τελειας απαθειας. και παρα των εν κοσµω ανθρωπων ζηλωτοι καθεστηκασιν. ου λεγω µετα θανατον µονον. Ει δε και των οικειων δουλων και φιλων αυτου γενηται τις και οµιλιας και φωνης ακουειν ∆εσποτικης καταξιωθησεται. ω η δοξα εις τους αιωνας. . Αµην. Ει ουν φθαρτοις ουτοι και µαταιοις ουτω διακεινται. αλλα και ετι εν τω παροντι βιω διαγοντες. ως τον ετοιµασαντα µαλλον αυτον τα αγαθα Κυριον κληρωσαµενοι. ου και την µνηµην αγοµεν σηµερον. Οτι δε γεγονασι τοιουτοι και µεχρι του νυν γινονται. Και οτι ο αγαπων την εξ ανθρωπων δοξαν ουδεν εκ των λοιπων αρετων ωφελειται. ποσω µαλλον ηµεις οφειλοµεν. ποιος αρα νους ανθρωπου. και οι τους αγιου παλιν δια λογων εγκωµιαζοντες. πολλω µαλλον αυτος ο ετοιµασας ταυτα Θεος· και ου µονον αυτος. χαιρειν και ευφραινεσθαι οτι ολως εις υπηρεσιαν εκεινου καταταγηναι κατηξιωθηµεν και εις λειτουργιαν του ονοµατος αυτου προσεκληθηµεν.

µεσον πολεως και µονης περιφανεστατης εν µεσω. ο ευσπλαχνος οιονει προτρεποµενος και λεγων· “Αποστητε των κακων και παντα τα καλα διαπραξασθε. “Γινεσθε γαρ. Τουτου δε µη παραγενοµενου εν τω ανθρωπω. Ο δε µη αγιος γεγονως. επαινειται και µακαριζεται και εγκωµιαζεται ηµιν κατα δυναµιν. οτι εγω αγιος ειµι”. πως µακαριος δοκει µοι. εις την δια των εργων ηµας µιµησιν. (187) τουτεστι καθαρος και αµολυντος. αγιοι. και δια της δωρεας του Αγιου Πνευµατος και των χαρισµατων αυτου.Ουτος γαρ ο οσιωτατος πατηρ ηµων Συµεων. Ουδαµως. τους εν αµαρτιαις εξεταζοµενους. συνεπεται αυτω ο επαινος και ο µακαρισµος παρα πασης της εκκλησιας των πιστων και παρα παντων των διδασκαλων αυτης. ειπερ αρα και κοινωνιαν εχειν βουλεσθε µετ’ εµου. πασαν αρετην κατα το υµιν δυνατον µετελθετε και οσον εφικτον υµιν αγιοι γινεσθε. Τοις γαρ δυσι τουτοις το τριτον συνεπεται. Εν γαρ τω βιωσαι τινα καλως τε και θεοφιλως µετα φρονηµατος ορθοδοξου και εν τω χαριτωθηναι απο Θεου και δοξασθηναι δια της του Πνευµατος δωρεας. (186) Απας γαρ των αγιων επαινος και µακαρισµος δια των δυο τουτων συνισταται. δια ποιον αλλο εργον η πραξιν µακαρισθησεται ει η µακαριοτης Θεος εστιν. Εγω γαρ αγιος ειµι. Ο δε του Θεου µη µετασχων. δια τε της ορθοδοξου πιστεως και του επαινετου βιου. Ηλιος γαρ ανευ φωτος. µηδε γνωστως ενοικησαντος εν αυτω. ο δε µη πνευµατικος γεγονως. . ∆ια τουτο και επαινων και εγκωµιων πολλων αναφανεις ηµιν αξιος. ως µη µονον τους κατα την γενεαν αυτου λαµψαντας. µαλλον δε ο µη αυτον ολον εχων εν εαυτω. αλλα και των παλαιων πατερων πολλους υπερβηναι τω υψει των αρετων και τοις υπερ δυναµιν κατορθωµασι. πως αν λεχθειη ηλιος. Πιστεως δε και εργων ανελλιπως µη καταβληθεντων αδυνατον εστι την παρουσιαν γενεσθαι ποτε του προσκυνητου και θειου Πνευµατος και την δωρεαν αυτου λαβειν τινα των ανθρωπων. πως εσεται αγιος. και ανθρωπος διχα της του Παναγιου Πνευµατος µετουσιας. τοιοουτον βιον ησκησε και τοιαυτην ανεδειξατο πολιτειαν. ου και τον βιον και την θεαρεστον αυτου πολιτειαν ανεγνωµεν. Ταυτα µοι φυσικως προσεστιν. ανοικειον παντη πνευµατικον αυτον ονοµαζεσθαι. πως αν κληθειη αγιος. ειπεν ο Κυριος.

ο την χαριν λαβων του Αγιου Πνευµατος και δια ταυτης εµε. Τουτο δε προς τους ηδη λαβοντας την του Πνευµατος χαριν ειπειν τον Κυριον µαλλον πειθοµαι. ουχ ως δι’ εργων παντως αγιαζοµενος – ου γαρ δικαιωθησεται εξ εργων νοµου πασα ψυχη -. δεον εµφροντιδα τουτον ειναι και σπουδαιον εις την εργασιαν των εντολων του Θεου. οιοι δ’ αν και ειεν πνευµατικοι και αγιοι. Ο δε και αµαρτια µια εν γνωσει συναπαγοµενος ολος εκπιπτει της καθαροτητος.υµεις δε εν τη εργασια των εντολων απο του µολυσµου των αµαρτιων απεχοµενοι και µετοχοι µου τη του Πνευµατος γενοµενοι χαριτι. τοτε και υµεις αγιοι εσεσθε”. ουτω και ο αει τη εργασια των εντολων εαυτον καθαιρων και εκ του Θεου καθαιροµενος και αγιαζοµενος. Ωσπερ γαρ πηγη αενναως το υδωρ εκβλυζουσα. Γινεται τοινυν εν τη αποχη των κακων και εν τη εργασια των αγαθων ο ανθρωπος αγιος. οιονει πως ελεγε· “Μη τη αργια σεαυτον εκδως. καθαπερ και αγγειον υδατος µικρα κοπρω καθολου µιαινεται. η δε πονηρια παν ειδος κακιας απογεννα. Τουτο γαρ δηλοι το “γινεσθε”. µικρον παυσαµενη αφανιζεται και εις το µη ειναι πηγη αλλα λακκος µεθισταται. Τη ουν καθηµερινη εργασια των εντολων γινου αγιος. εαν µικρον της εργασιας εκπεση. (188) Οι ουν τη αργια και ραθυµια εαυτους εκδιδοντες. κατα αναλογιαν εκπιπτει της αγιοτητος. Ουτω γαρ και ο βιος απας ο των ανθρωπων µεµεριµνηµενος τις εστι και εµφροντις και σχολην εχειν εκ παντων ου δυναται. εις την παρα φυσιν εµπαθειαν εαυτους επιρριπτουσιν. Η γαρ αργια τικτει την πονηριαν. Επειδη δε αεικινητον πραγµα ο νους ολως αργειν µη δυναµενον. αλλ’ ως τω Αγιω Θεω δια της των τοιουτων πραξεων εργασιας προσοικειουµενος. Ου λεγω αµαρτιαν την . ει και πολλοι τουτο ποιησαι υπερ την εαυτων ισχυν και δυναµιν ηγωνισαντο. βουλει εν σοι ειναι και µετα σου και σε εν εµοι και συν εµοι”. ειπερ εµε. ω πνευµατικε συ. φησι. ος και παραγγελλων µη θαρρειν τη δωρεα και δια ραθυµιας επιστρεφειν προς τα κακα. αλλα και εξ αρχης τοιουτος εκτισθη ο ανθρωπος· εργαζεσθαι γαρ και φυλασσειν εν τω παραδεισω ο Αδαµ προσεταγη και φυσικη τις εν ηµιν υπαρχει της εργασιας η προς τα καλα κινησις.

Αλλα µη γενοιτο ηµας. µεθ’ ηδονης ευθυς αποδεχοµενω και την της µιξεως ηδονην εκπληρουντι. Και µη απιστησετε µοι λεγοντι. ει µηδεν η µικρον η µεγα της εντολης παραλειψοµεν. τα του αιωνιου πυρος υπεκκαυµατα. µισος. των αλλων απαντων τον µισθον εστερηθηµεν. κενοδοξια. οιησις. εριθεια. δολος. οτι ει πασαν αρετην εξασκησοµεν και θαυµατα εκτελεσοµεν. περιεργια. ως ειδωλολατραι κρινοµεθα λατρευοντες τη κτισει παρα τον κτισαντα. Την των ανθρωπων γαρ δοξαν λαµβανοντες και την του Θεου µη προκρινοντες. υπερηφανια. ο µεθ’ ηδονης και χαρας ταυτην αποδεξαµενος και εν ταυτη εναµβρυνοµενος και τη καρδια ενευφραινοµενος. αδικους εχειν συγκοινωνους ουκ ανεχεται και καθαρος ων. Ειτε γαρ φθονω. (189) απερχοµενης δε προς αυτον µιας τινος γυναικος. Οµοιος γαρ εστιν ο τοιουτος ανθρωπω παρθενευειν προαιρουµενω και την των γυναικων συνουσιαν απηρνηµενω και προς µεν αυτας µη αυτοµολουντι. δεξαµενους εκ ραθυµιας τον σπορον του πονηρου εν ταις καρδιαις ηµων. αδελφοι. τοιαυτα ποτε καρποφορησαι ζιζανια. Αλλα και διδοµενην την επιγειον δοξαν. ως πορνος κατακριθησεται. διαβολη και ειτι δια σαρκος παθος αποπτυστον καθ’ ηδονην εκτελειται και κοινοι τον εντος ηµων ανθρωπον κατα την του Κυριου φωνην. ακαθαρτω ου συµµιαινεται και απαθης υπαρχων. ατινα εστι φθονος. αλλα και τα αλλα παθη τα ενδοθεν και εν ηµιν αορατως τελουµενα δι’ ηµων. του στεφανου της δικαιοσυνης ουκ επιτευξεται. ζηλος. τοις εµπαθεσιν ου συναυλιζεται και αγιος ων. µνησικακια. αδελφοι. ∆ικαιος γαρ ων ο Θεος. τουτο δε γινωσκοντες εσεσθε.επιτελουµενην µονον δια του σωµατος. µονην δε την εξ ανθρωπων δοξαν ποθησοµεν και ταυτην καν οπωσουν δι’ επιτηδευµατων ζητησοµεν και προς το λαβειν ταυτην σπευσοµεν. Τουτο δε αρα και επι πασης αλλης επιθυµιας και επι παντος παθους συµβαινει γινεσθαι. Γενοιτο δε εις τριακοντα και εξηκοντα και . εις κεχραµµενην ψυχην και πονηραν ουκ εισερχεται. και φιλαργυρια η ζηλω η εριδι η τινι ετερα κακια εκουσιως εαυτον τις εκδω. Πονηρος δε εστιν ο του πονηρου σπορεως τον κοκκον υποδεξαµενος εν τη καρδια αυτου και καρποφορων ακανθας και τριβολους της αµαρτιας τω διαβολω. µητε µετ’ αυτων διαγειν επιθυµουντι.

οτι απαν το χριστιανικωτατον φυλον. α εστιν αγαπη. ειρηνη. εκαστω των πιστων λανθανοντως υπεισερχοµενος και ραθυµια και αµελεια τουτον αορατως καταδεσµευων. επει και η του Θεου εκκλησια εορτην αγειν εκ παραδοσεως ελαχε την του αγιου µεγαλοµαρτυρος Θεοδωρου η. αλλα την ισην και την αυτην σπουδην εν πασαις ταις εβδοµασι των νηστειων αναγκαιον τοις σπουδαιοις διατηρειν. χρηστοτης (190) αγαθωσυνη. χαρα. ευχαριστηριους υµνους τω παναγαθω Θεω ηµων αδοµεν.εκατον καρποφορησαι Χριστω τα δια του Πνευµατος εν ηµιν γεωργουµενα. την παρελθουσαν πρωτην των νηστειων εβδοµαδα απαντες οι πιστοι εναγωνιως διερχονται. τη αγια και πρωτη εβδοµαδι των νηστειων ζεουση τη προθυµια το της νηστειας καλον εκαστος ηµων των πιστων υποδεχεται. Λογος ΙΑ΄. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας. Αλλ’ επειπερ ειδως ηµην. πιστις. τραφηναι τε τον αρτον της γνωσεως και αυξηθηναι ταις αρεταις και καταντησαι εις ανδρα τελειον. ουδε των λιαν απεγνωκοτων της εαυτων σωτηριας και εν αφοβια και καταφρονησει Θεου πολιτευοµενων. πραοτης. ως ειρηται. µοναχων τε φηµι και λαϊκων. και πας τις επι τον αυτου τραχηλον τον ταυτης ζυγον επιτιθησιν εκοντι. ος την εβδοµαδα εκεινην τον της νηστειας απωθειται νοµον και ουχι µαλλον και αυτος µετα παντων. σηµερον ηδη λεξων ερχοµαι βραχεα και ολιγα του ενεστωτος χαριν καιρου προς υµας. Και οτι ου χρη το της νηστειας ωφελιµον εν τη πρωτη και µονη των νηστειων εβδοµαδι σπουδαιως τηρειν και ασπαζεσθαι. µακροθυµια. µαλλον ειπειν. εγκρατευεται. παρελθουσης δε ταυτης και του σαββατου καταλαβοντος. . (191) Περι νηστειας. την εκ Θεου δι’ αυτου γενοµενην τω πιστοτατω λαω αυτου σωτηριαν παραδοξον. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. αει φθονων τα καλα πονηρος. εδει µεν ηµας τη παρελθουση κυριακη τα νυν µελλοντα ρηθησεσθαι παρ’ ηµων προς την υµετεραν αγαπην ειπειν. ωσαυτως δε και τη κυριακη παντες την της ορθοδοξου πιστεως αναµνησιν ποιουµενοι. εγκρατεια. και ουδεις εστιν. Αµην. το οσον εφ’ εαυτω. (192) Επειδη γαρ. Αδελφοι και πατερες.

παρακαλω. του µεν το προθυµον διεγειρειν. µηδε τη πονηρα συνηθεια της ακορεστου γαστριµαργιας συναπαχθηναι. αλλ’ εαυτον εκαστον παρασκευαζει σκοπειν και των ιδιων αµαρτηµατων τε και ελαττωµατων µεµνησθαι διδασκει. του δε το θυµωδες καταπραΰνειν. και καθεξης οµου τας λοιπας. συνεργον λαβουσα την αγρυπνιαν. του δε τον υπνον αποδιωκειν. µηδε προς την οπισθεν και χρονιαν των πονηρων επιθυµιων εκπληρωσιν επαναστρεψαι. οπερ και εν ηµιν γενεσθαι σπουδασωµεν εκαστος ηµων. αλλα αει λαµπει ο αδυτος ηλιος Χριστος ο Θεος ηµων. ευεργετησωµεν ουτω ποιουντες εαυτους και µη απερ συνηξαµεν τοτε. Νηστεια. Νηστεια τον πνευµατικον αερα νοερως ηµιν καθοραν εµποιει. αλλου την αδαµαστον γλωσσαν δαµαζειν και οιονει χαλινω τινι τω φοβω του Θεου ταυτην επεχειν και µη εαν ολως αργους η σαπρους λογους φθεγγεσθα· ετερου τους µετεωρους σκεπαζει αφανως και ιστα οφθαλµους και περιεργως αυτους ουκ εα ωδε τε κακεισε φερεσθαι.απορριψαι πειθει καταφρονητικως αφ’ εαυτου τον σωτηριωδη της νηστειας ζυγον και προς την προτεραν παλινδροµησαι συνηθειαν. . αδελφοι. αλλ’ ως την πρωτην και την δευτεραν ταυτην των νηστειων εβδοµαδα τιµησωµεν. εν ω ουκ ανατελλει. δια τουτο την σηµερον υποµιµνησκω και παρακαλω την υµετεραν αγαπην οµου και πατροτητα του µη υπακουσαι καθολου τω δυσµενει. του δε τον νουν ανακαθαιρειν και των πονηρων λογισµων ελευθερον αυτον αποκαθισταν. Και γαρ ειωθεν η ιατρος των ψυχων ηµων αυτη του µεν της σαρκος τας πυρωσεις και τας κινησεις συστελλειν. Νηστεια τον νοητον ζοφον και το επικειµενον τη ψυχη καλυµµα της αµαρτιας κατα µικρον εκλεπτυνει και απελαυνει. το σκληρον υπεισελθουσα της καρδιας µαλλασσει και αντι της πρωην κραιπαλης κατανυξεως πηγας βλυστανειν παρασκευαζει. νυνι απολεσαι καταδεξωµεθα. Μνηµονευετω δε υµων εκαστος την εκ της νηστειας ωφελειαν και οιας απηλαυσε παρα Θεου δωρεας εν ταις ολιγαις ταυταις ηµεραις (193) και προθυµοτερος γινεσθω προς το εξης. προσθειναι δε µαλλον και αυξησαι σπουδασωµεν. αλλα µηδε απερ οπισθεν καλως ανωκοδοµησαµεν νυν κακως καταλυσαι θελησωµεν. καθαπερ την οµιχλην ο ηλιος. Ναι πατερες και αδελφοι µου.

αλλα και κατα την θερµην της αδιαλειπτου µετανοιας και αυτης της εν τω κρυπτω της ψυχης ταµειω αενναου εργασιας η συντοµωτερον η βραδυτερον Θεου δωρεα τε και χαριτι κατορθουνται. ει και µη ευθυς. και βιβρωσκων αυτος του πονηρου. εις τον λιµενα εγκαθορµισθωµεν της απαθειας. γινεται· επαν δε τουτον τον θεµελιον αρης και αντ’ αυτου γαστρος κορον και επιθυµιας ατοπους υποθη. στωµεν. ως επι στερεαν πετραν κτισθεντα. πασαν την των παθων θαλασσαν διαρρηξοµεν και τα κυµατα διελθοντες των πειρασµων του πικρως τυραννουντος ηµας. ουκ εν µια ηµερα. αλλ’ οµως ουκ εκφευξοµεθα τας χειρας αυτου παντως η (195) ενταυθα η εν τω µελλοντι αιωνι. καλως. αδελφοι µου. εαυτον παντως εκειθεν υπο της επιθυµιας υποσυρεις προς καθροφαγιαν κατακρηµνιζει. ανευ δε νηστειας ουδεν ουτε τουτων ουτε των αλλων αρετων κατορθωθηναι ποτε παρα τινος ηδυνηθη· νηστεια γαρ πασης εργασιας πνευµατικης αρχη και θεµελιος. µηδε παραχρηµα. επειδη την µετ’ αυτου καταδικην ουτως εχοντες αποληψοµεθα και υπ’ αυτου και συν αυτω αθανατα κολασθηναι κρισει δικαια Θεου κατακριθωµεν. στωµεν περιχαρως επι τον στερεον θεµελιον της νηστειας. Ει γαρ και τους προεστωτας ηµων λανθανοµεν. . ετι δε και κατα το µετρον της πιστεως και της των ορωµενων και νοουµενων πραγµατων καταφρονησεως.Τουτου γαρ γενοµενου ευκολως συν Θεω. ου µονον δε. ωσπερ ψαµµος υπο των πονηρων ταυτα λογισµων και του ποταµου των παθων υποσυρεται και πασαν την οικοδοµην των αρετων καταστρεφει. ως δοκει. Ταυτα δε. του Θεου µακροθυµουντος εφ’ ηµας και την µετανοιαν ηµων απεκδεχοµενου. αλλα εν πολλω (194) χρονω και πονω και κοπω κατα το αναλογιαν της εκαστου προθεσεως τε και προαιρεσεως. ουδε εν µια εβδοµαδι γενεσθαι δυνατον. Ιν’ ουν µη και εφ’ ηµων τουτο γενηται. καταβρωµα γινεται· νοµος γαρ θειος εστι και τους παραβαινειν τολµωντας ωσπερ δηµιος ο διαβολος παραλαµβανων µαστιζει. στωµεν αυτοθελως· ο βαρ αβουλητως επι την της νηστειας πετραν αναβαινειν αναγκαζοµενος. απτωτα και ακαταλυτα. αµετανοητως επιµενοντες τη αµαρτια. Οσα τοιγαρουν οικοδοµησεις επι τον θεµελιον τουτον. αδελφοι µου.

τους δε δαιµονας πλησιασαι υµιν. τουτο ποιων. µηδε φωναις ατακτοις η κραυγαις αµετροις αυτους µεν αφ’ υµων. ευχης τε και ψαλµωδιας. υπο αγγελων µονων εγκατοικουµενον. ωφελειαν. ο ποιων τα εργα Κυριου αµελως”. της ακροασεως των θειων λεγω λογιων. Μη ουν χωρισθηναι της µετ’ εκεινων συναυλιας δια της πολυλογιας και αργολογιας θελησητε. ου την τυχουσαν ζηµιαν τοις αυτω πλησιαζουσι προξενει. εαν αγαπατε αλληλους”. επιµελως εκτελειτω. αλλα την σιωπην. Ο ουν επι της αισθητης τραπεζης τον εαυτου φιλον µη παραβιασαµενος εις εστιασιν τα µεγιστα αυτον πολλακις ωφελησεν· ο δε επι της πνευµατικης τραπεζης. Επειδη των βρωµατων µεν εκεινων η πλησµονη και την ψυχην και το σωµα . Ωσπερ γαρ αοικητον µοι εξ ανθρωπων εδοκει τοτε ειναι το µοναστηριον. αλλα προσεχετω εκαστος εαυτω και το εργοχειρον αυτου και την διακονιαν αυτου.αλλα γε τον των προεστωτων ∆εσποτην οµου και Θεον λαθειν ου δυναµεθα. ως τω Θεω δουλευων και ουκ ανθρωποις. δια το µη ολως ετερον µε ακουσαι τι ρηµα βιωτικον. µη ελιπητε. αλλα την ευλαβειαν. αλλα την κατηφειαν. οτι εµοι µαθηται εστε. ωσπερ υµεις επιτελειτε το των αγγελων εργον. Γεγραπται γαρ· “Επικαταρατος (196) πας ανθρωπος. ινα µη ως µη αγαπωντες αλληλους κατακριθωµεν και το µαθηται ειναι Χριστου απολεσωµεν. ω αδελφοι. αλλα και απο κορου των επι της τραπεζης παρατιθεµενων βρωµατων ηµιν. ως εφην. Και γαρ ωσπερ επι της αισθητης τραπεζης εσθιειν προτρεποµεθα τε και παρακελευοµεθα τοις πλησιον. µνησθητε της παρελθουσης αγιας εβδοµαδος. η και αγγελων εργον εστι. ποιησητε. Ναι. αλλ’ η µονην την υφ’ υµων προς Θεον αναπεµποµενην δοξολογιαν. Εν ταις θειαις των συναξεων αναγνωσεσιν αλληλους προς ακροασιν διεγειρειν. Πιστευω δε οτι. ουτω δη και επι της ψυχοτροφου ταυτης τραπεζης προσεχειν και προτρεπεσθαι τοις πλησιον χρεωστουµεν. µη απο λαθροφαγιας µονον. παραβιαζοµεθα επι το φαγειν. Λεγει γαρ· “Εν τουτω γνωσονται παντες. ως το πριν. Φυλαξωµεθα τοιγαρουν. αδελφοι. ουτω και οι αγγελοι αορατως συνδιηγον υµιν και συνεψαλλον. παρακαλω και παρακαλων ου παυσοµαι. Αναλογισασθε την εκ της νηστειας και αγρυπνιας. και ους αν των αλλων πλειον αγαπωµεν.

Προσεχετω τοιγαρουν εκαστος τη αναγνωσει. µαλλον δε ως µελη Χριστου και υιους οντας Θεου. τα δε ενταυθα υπο των αγιων λεγοµενα και νουν φωτιζει και ψυχην αγιαζει και τω σωµατι αυτω δι’ αυτης παντως του αγιασµου µεταδιδωσι και υγιεινοτερον και ρωµαλεωτερον καθιστα. µη παυσησθε. Ενθα δε λογοι ζωης προκεινται και τους εξ αυτων τρεφοµενους αθανατους αποτελουσι. ει οιον τε. αλλ’ ως οικεια µελη. αλλα και τα εις την αυριον µετα σπουδης αραντα απελθειν και η φιλοις τισιν η πτωχοις αυτα µεταδουναι προθυµηθεντα. επιτιµαν και ελεγχειν αυτους προθυµηθητε. ουτω και ουτος υπο των ζωηρων και θειων του λογου ναµατων επαντλουµενος ουκ αισθανεται. ασθενης τη πιστει εστι και των πνευµατικων δωρεων εις απαν αγευστος. και ραθυµειν η νυσταζειν και ρεγχειν εξεστι τινι. επειδη οι λογοι του Θεου λογοις ζωης εισι και ο εχων αυτους εν εαυτω και φυλασσων αυτους. διεγειρειν και παρακαλειν και νουθετειν τους πλησιον και παντας. Καθαπερ γαρ νεκρος υδατι λουοµενος ανεπαισθητως εχει. οσοι τραφηναι τον αρτον τουτον του λογου εφθασατε. ουκ οιµαι ποτε ραθυµησαντα τινα εξ υµων ολως απονυσταξαι και µη µονον τα αρκουντα λαβειν. Ω της ζηµιας! Ω της αναισθησιας και της νωθροτητος! Ο επι τραπεζης καθηµενος και των προκειµενων µη ορεγοµενος της κατα φυσιν υγιειας προδηλως εστερηται· ουτω και ο αναγνωσεως θειας ακουων και µη µεθ’ ηδονης αφατου και αΰλου ορεξεως αΰλως τοις αΰλοις και θειοις λογιοις ψυχικως εντρυφων και τας αισθησεις πασας αυτου νοερως εµπιπλων εκ της τουτων γλυκυτητος. αλλ’ ινα . παιδαγωγειν. (197) Επι µεν γαρ πολυτελους πολλακις καθεσθεντες τραπεζης. εχει ζωην αιωνιον. ειπε µοι. οσοι µη νεκροι αλλ’ εκ νεκρων ζωντες γεγονατε και της αληθινης ζωης απεγευσασθε και σπλαγχνα οικτιρµων προς τους πλησιον παρα του ευσπλαγχνου Θεου λαβοντες (198) εκτησασθε. Οσοι τοινυν λογον ζωης εν εαυτοις εχετε. ουχ ινα τουτους λυπησητε. ωσπερ εµψυχω νεκρω. Εµβαλετω τουτους εν τη καρδια αυτου και τηρειτω αυτους ασφαλως. καθευδειν. Οι γαρ λογοι των αγιων Θεου λογοι και ουκ ανθρωπων εισιν. εν µεσω δηλονοτι πολλων αγαθων λιµω και διψει τηκοµενος.διαφθειρειν ειωθε πολλακις και βλαπτειν.

ουδ’ ινα βλαψητε. µηδε τον αµελη µου και µετεωρον βιον οραν. υµεις ταις ευχαις του πατρος µου και πατρος υµων διασωζεσθε. Λογος ΙΒ΄. Εαν ουτω ποιητε και ουτω τον εαυτου αδελφον εκαστος υµων διεγειρη προς παροξυσµον αγαπης και καλων εργων. αλλα τοις ιχνεσιν εξακολουθειν του Κυριου και . Και περι σιωπης. αλλ’ ινα τα µεγιστα αυτους ωφελησητε. ευχησθε υπερ της εµης αθλιοτητος. εγω µεν και τη ψυχη και τω σωµατι εκ πληµµελους και ραθυµου προαιρεσεως τε και διαθεσεως αει ασθενων. Αδελφοι και πατερες. σιωπαν εβουλοµην και µονα τα κατ’ εµαυτον επισκεπτεσθαι. Παρακαλω ουν υµας και δεοµαι υµων εν Χριστω Ιησου προσεχειν εαυτοις και εκαστον φρονειν εις το σωφρονειν και µη φρονειν παρ’ ο δει φρονειν. Και οπως δει εν παση τη νηστεια διαγειν τους αγωνιζοµενους εν αληθεια. Αλλ’ επει εις κεφαλην του σωµατος υµων του αγιου παρ’ υµων εξελεγην. τα του Θεου και Πατρος αυτων θεληµατα παρασκευζοντες αυτους εκπληρουν. Τοινυν και µη διαραι στοµα οιος τε ων.πατρικης οργης και αγανακτησεως ελευθερωσητε. αναγκη µοι εστι του παρακαλειν την αγαπην υµων. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. επειδη η σωτηρια της υµων αδελφοτητος παραµηθειται µε. εως αν µοι τα του χειρονος ηττηθη και τω κρειττονι λογισµω καθυπεταγη και ολως απηλαυσα της ειρηνης του πνευµατος. Αµην. οτι και εµου ασθενουντος κατα ψυχην. ως αν και αυτος εγω µεθ’ υµων σωζωµαι και την οδον οδευων των εντολων του Θεου. ελευθερωθεις της οχλησεως του χοϊκου και γεωδους φρονηµατος και εισελθων εις τον λιµενα της µακαριας ηµων αναπαυσεως. Περι εγκρατειας και υποµονης εις την εργασιαν των αρετων εν τω καιρω της νηστειας. εν παρακλησει (200) πολλη της υµετερας αγαπης δεοµενος. µολις καν γραψαι τον λογον ισχυσα και προϋποµνησαι την υµων αδελφοτητα. και υµιν τοις αγαπητοις µου αδελφοις συναυλιζωµαι. συντοµως απαντες προς υψος αρθωµεν των αρετων και εκπληρωται των εντολων αναφανωµεν του Θεου και της βασιλειας των ουρανων οµοθυµαδον επιτυχωµεν εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. ινα ως αληθινοι δουλοι Χριστου και φιλαδελφοι.

δεοµαι. ως εντευθεν γινεσθαι αυτην µεστην ελεους και καρπων αγαθων. εν αις ο σπουδαιως και εµπονως µετανοων. του χρονου παντος των αµαρτηµατων αυτου λαµβανει την αφεσιν ανωθεν κατα την θειαν Γραφην. Μαρτυρω γαρ υµας µηδεν υστερηκεναι των της νηστειας καλων. ως αυτος ο Θεος τον κοσµον ηγαπησεν. ινα σωζησθε ωσπερ δορκας εκ βροχων και ως στρουθιον εκ παγιδος. αλλα και παννυχους τας ψαλµωδιας µετα πασης προσοχης πεποιηκατε και την . οτι Θεου βοηθεια και τουτο το σταδιον της δευτερας των νηστειων εβδοµαδος ευψυχως και µετα ζεουσης της προθυµιας διηλθοµεν. εως ου φθασωµεν εις την Κυριαν του Πασχα. (201) το συνολον. πραγµατος. µηδε ζηλουν τον αδελφον. ω και αποδουναι χρεωστουµεν την απολογιαν ως δικαιω και απαραλογιστω κριτη. λελαµπρυσµενοι τας ψυχας οµου και τα σωµατα. αλλα ζηλουν το καλον. µη παιζειν. Η δε αληθης αγαπη εν τουτοις γνωριζοµενη χαρακτηριζεται· εν τω µη φυσιουσθαι. αλλ’ αρκουµαι και µονον βλεπων υµας υψουπετοµενους και υπερανω των βροχων του διαβολου. εν τω µη περπερευεσθαι. και ει πολα χρεωστω θρηνησαι την ραθυµιαν µου. Οιδατε γαρ οτι η θερµη της µετανοιας και εκ βαθους καρδιας αναπεµποµενων δακρυων η ζεσις δικην πυρος αναχωνευει και καταφλεγει τον ρυπον της αµαρτιας και την µολυνθεισαν ψυχην καθαραν επεργαζεται· ου µονον δε. µη γογγυζειν. και εν ταυτη τη τριτη των νηστειων εβδοµαδι. εν τω µη κατεπαιρεσθαι. αλλα και φωτος χυσιν δια της του Πνευµατος επιδηµιας δαψιλως αυτη και φιλοτιµως χαριζεται.Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. µηδε γελαν. Ταυτη τοιγαρουν χρησωµεθα. θερµην επι θερµη και σπουδην επι σπουδη προστιθεντες το καθ’ ηµεραν. και εν ταις µετ’ αυτην. αλλ’ ει δυνατον µητε υδατος. πατερες και αδελφοι. εν τω µη κορεννυσθαι µη µονον βρωµατων και εδεσµατων. Πρωτη δε εντολη εστι το αγαπαν εξ ολης ψυχης τον Θεον και αλληλους. ως ορατε. µηδε δικαζεσθαι περι µικρου η µεγαλου. υµας µεγα βοησας της παγιδος εξηρπασα. οτι µονος εγω εις αδου κατενεχθεις δια της αµελειας µου βαραθρον. αγαπητοι. Ιδου γαρ. ∆οτε µοι ταυτην την καυχησιν. Φυλαξατε τοιγαρουν πασας απαραλειπτως τας εντολας του Θεου. και µαλλον εν ταις παρουσαις ηµεραις των νηστειων.

οι πεινασαι και διψησαι και γυµνητευσαι και παντα παθειν και εν χαρα υπενεγκειν συνταξαµενοι. (203) Ει δε ουχ ουτω ποιειν βουλοµεθα εν πασαις ταις ηµεραις ηµων της ζωης. κοπου πνευµατικου εκ των συνεχως γινοµενων γονυκλισιων και την καλην αλλοιωσιν ηλλοιωθητε. την αγιαν εκεινοι τεσσαρακοστην διελθειν οιονται απασαν· και ου µονον τουτο υπολαµβανουσιν. Ει γαρ το επιζητειν και µεριµναν περι αρτου και οινου και ιµατιου οµοιους ηµας των εθνικων απεργαζεται. τινων ισους . εφ’ ω και απαραιτητως χρεωστουµεν εγκρατευσθαι. Ου µονον γαρ ηµιν τοις φευγουσι τον κοσµον και σταυρωθεισιν αυτω και ανατεθεισιν ολικως Θεω ο παρων καιρος εις εγκρατειας νοµον εδοθη. συντετριµµενω τω πνευµατι και ταπεινω τω φρονηµατι καθεζοµενους εν ταυτη µεσον υµων. απαρρησιαστοι µετα σιωπης µεµενηκατε. τηρησαι και εν ταυτη τη ιερα εβδοµαδι της καλλιστης νηστειας τον νοµον και τον ιδον θεσθαι ταις προλαβουσαις αγωνα. πολλης της σπουδης. Προς τουτοις. µηπως ως ουτοι και ηµεις υπολαβωµεν και προς αλληλους διαλεξωµεθα και αρνηται φανωµεν του επαγγελµατος. αλλα και ολος ο βιος της παρουσης ηµων ζωης. και µαλλον αρτι εν τω καιρω των αγωνων της τεσσαρακοστης. ασκητικωτατην και ωραιαν την οψιν κτησαµενοι. αλλα και διαρρηδην προς αλληλους και προς απαντας λεγουσιν. επειδη πολλης ηµιν χρεια της νηψεως. παρακαλω. δεησεως. αγωνισωµεθα. φοβος και φοβων ο µεγιστος. ινα µη ως οι βιωτικοι και ηµεις τας ηµερας ηµων διανυσωµεν.εγκρατειαν ευτονον τετηρηκατε και τηρειτε. της πρωτης παρελθουσης εβδοµαδος. Εγω δε τινας εξ υµων επισταµαι. Οιδατε γαρ οτι. τι διαφεροµεν των απιστων και εθνικων ανθρωπων. ολοι κατανυξεως την ψυχην δακρυων πεπληρωµενοι. Νυν ουν επει προς το εξης αποδυσασθαι µελλοµεν της νηστειας. και αυτων των ευτελων της τραπεζης βρωµατων. Οντως ουδεν. Ηµιν δε. τοις παρατιθεµενοις λαχανοις και οσπριοις αρκουµενοι. ευχων. αλλα γελαν και αργολογειν και παιζειν και αντιλεγειν θελοµεν. Πως δε ου χρεωστουµεν τουτο ποιειν εν παντι τω χρονω. απεχοµενους αναξιους εαυτους ηγουµενους (202) της αυτων µεταληψεως. εαυτοις και τοις εργοχειροις υµων προσεχοντες. αδελφοι µου.

τι ποιησοµαι. ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν”. Ποσοι των εν Χριστω ηµων αδελφων επιθυµουσι πολακις. Ως αν δε µη γογγυζωµεν. ενθυµηθητι µνησθεις των του Κυριου λογων και ειπον προς εαυτον· “Πεινω µεν και διψω. οτε πεινασεις η διψησεις και ουκ εχεις τι του φαγειν η πιειν. ουτε εαν µη φαγωµεν υστερουµεθα”.“Τα πετεινα. πως ου σπειρει. Πειθαρχησωµεν. ολιγοψυχουντες ενεκεν βρωµατος η ποµατος. εν µια κατακειµενοι γωνια. αδελφε. διαρρηδην βοα προς ηµας· “Μακαριοι οι πεινωντες και διψωντες την δικαιοσυνην. οτι αυτοι χορτασθησονται”. εν τε τη παρουση ζωη και εν τη µελλουση µετα των αγιων καταταγηση µαρτυρων. κατακρινεται ως µη εχον υποµονην· οταν δε και πολυ εχη. βλεπετε του ουρανου. και πολυν εξεις τον µισθον παρα τω Θεω. Και ουτως υποµεινον. ειπε. Ινα δε µη εχη τις λεγειν· “Εαν βραδυνη του δουναι και ουκ εχω τι φαγειν. ουδε θεριζει. αλλ’ υποµενων υποµεινω τον Κυριον και αυτος ποιησει κατα την ασθενειαν µου και ουκ εγκαταλειψει µε”. και παλιν· “Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε. ουδε συναγουσιν εις αποθηκας. επι δε τη του ολιγου στερησει . Αλλα και επι πασιν αλλοις τοις υπαντωσι σοι πειρασµοις ουτω ποιει και θαυµαστωθηση. (204) Ει ουν πιστευεις Χριστω και αψευδη τουτον ειναι οµολογεις. αιχροτερα τουτων οντα και εφαµαρτοτερα. και ο Πατηρ υµων ο ουρανιος τρεφει αυτα”.”. Ουχι πληρωθησεται εφ’ ηµων το υπο του προφητου ειρηµενον· “Παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις”. Οταν ουν τις εξ ηµων µηδεν ολως εχη. αδελφοι. ηµεις δε Θεου χαριτι δια των πλουσιων αυτου δωρεων πασαν την χρειαν του σωµατος ανελλιπη εχοµεν και περισσον εχοµεν. τω βοωντι καθ’ εκαστην προς ηµας Θεω και λεγοντι δια των αποστολων αυτου· “Ουτε εαν φαγωµεν περισσευοµεν. ζητησεις δε τον κελλαριτην αρτον η οινον η βρωσιµον τι και ου παρεξει σοι υπο δουλειων εµποδιζοµενος ισως.”. και επαγω φησιν· Ουχι πολλων στρουθιων διαφερετε υµεις. γογγυση δε. και αυτου του ψυχρου υδατος και ευχαριστουσιν ισως τω θεω και ουδεν αγανακτουντες λεγουσι βλασφηµον.ποιησουσιν ηµας τα ειρηµενα. ολιγοπιστοι.

ετι δε και βλασφηµα φθεγγεται ρηµατα. Ουκ ακουετε τι Ζωσιµας ο µακαριος εκεινος λεγει. ο της οσιας Μαριας τον βιον εξηγησαµενος. Αλλα ταυτα λεγων. Ναι. αλλα σπουδην εις τε τον κανονα της θειας συναξεως και εις το εργοχειρον υµων εκαστος ειχετε. αδελφοι. ραθυµιας και ζηµιας ου της τυχουσης η παρακλησις προξενος. µηδεποτε ο εις τω ετερω . Αλλ’ ει που τις εξ υµων διερχοµενος ετερον ισταµενον η καθηµενον ευρη των αδελφων. µη καταλιµπανοντες τας διακονιας υµων και τα εργοχειρα και ωδε κακεισε περιπατουντες και µετεωριζοµενοι και εκδοτους εαυτους ποιουντες τω της ακηδιας δαιµονι. µαλλον µεν ουν πλειον της συνηθους φαγοντες τροφης. περι των αγιων ανδρων εκεινων.φιλονεικιας και µαχας εγειρη. αλλα σιωπην. σπουδαιως διερχοµενος βαλετω µετανοιαν. ουτως εκαστος υµων ποιων. πως αυτας και µεθ’ οσης της σπουδης και της θερµης διηλθητε. την αγιαν τεσσαρακοστην σπουδασατε διελθειν. και εις υµετεραν υποµνησιν. οιαν ευλαβειαν. αξιω. περισσοτερως και εις το εργον του Θεου κοπιασαι σπουδασατε. νηψατε και καθως ειπον υµιν. οπως µη γενηται υµιν. πως της µονης εξερχοµενοι πασαν κατα την ερηµον την τεσσαρακοστην εποιουν. οιδα οτι εµαυτον κατακρινω και εσονται οι λογοι µου ταχα εις κατακρισιν µου και ελεγχον. αδελφοι µου. και ισως ελθη και ο αργος εις συναισθησιν και αφ’ εαυτου κακεινος εντραπεις επι το εργον ελευσεται και. Ναι. Οµως εστωσαν. αντι ευχαριστιας και κερδους. παρακαλω. δεοµαι. την γνωµην ητε ασαλευτοι και την καταστασιν αµεταβλητοι. κατα την παρελθουσαν εβδοµαδα και την εισιουσαν ταυτην εκτος βρωµατος ιχθυων κρατησατε και εν φοβω Θεου αναστρεφεσθε. ουτω και πασαν. εκφυγητε το της αργιας και αργολογιας κατακριµα. της καθαρτικης εγκρατειας και τα αυτα ποιειν µη κατοκνησητε. µη επιλαθησθε της παθοκτονου νηστειας. ποιας ο τοιουτος συγγνωµης αξιος εσται. (205) αναλογιζοµενοι την καλην υµων αναστροφην. Τοιγαρουν και αναµνηµονευοντες της ωφελειας των παρελθουσων ηµερων της νηστειας. των εν τη µονη εν η (206) κακεινος τηνικαυτα κατηντησε Θεου προνοια. οιαν ταπεινωσιν. αλλ’ ει και βρωµατων εναλλαγη γενεσθαι πολλακις συµβη και ποθεν τυχοιτε παρακλησεως.

Η σαρξ. Ει τοινυν τοσαυτα ετη και τοσαυτας ηµερας εκεινοι αλληλοις µη οµιλουντες το συνολον εποιουν. κουφοι το Πασχα Κυριου καταλαβωµεν. αλλ’ ωσπερ τινες ξενοι και παρεπιδηµοι και ταις φωναις ετερογλωσσοι. ωσαν εκτος σαββατου και κυριακης ει δυο ευρεθωσιν αργια εκδοτοι και ισταµενοι συντυχιας ανωφελεις. ενθα προδροµος ηµων εισηλθεν Χριστος ο Θεος ηµων. γλωσσαν ακρατητον εχοντες. ειπε µοι. ινα ωσπερ τινες χρυσοπτεροι αετοι. αδελφοι µου καλοι. Θησοµεν δε. ως φησιν. ως οιοµαι. ο και υπερ αργου λογου λογον απαιτων ηµας εν ηµερα της κρισεως. αδελφοι. η γαστηρ θελει βρωµατων χορταζεσθαι. ηρωτα ποτε τον ετερον τι ειδεν η τι πεποιηκεν εις την ερηµον. ολως εχουσι µηδενος κατα την ηµεραν εκεινην ετερου. ουτως απαντες εζων και ουτως επολιτευοντο· δι’ ουδεν δε αλλο τουτο παντως εποιουν. αλλ’ ει που και παρα τινος αυτων υπηντηθη. ει δοκει. αυτοι ηµεις νοµον κοινη βουλη εν µεςω ηµων αυτων. τι πεισοµεθα ηµεις οι µηδε τας ολιγας ταυτας ηµερας απο των συντυχιων και αργολογιων φυλαττοµενοι. των χαλεπων τουτων και µεγαλων. της επιθυµιας και ηδονης. δραµωµεν. εις τουτο γαρ και εγενετο· ει τοινυν της γλωσσης την συνηθειαν. και οσον δυναµεως εχοµεν. οπερ εστιν ευκολον και κουφον ηµιν. εαν αιφνης ουτως εχοντων ηµων ο κριτης απαντων και Θεος παραγενηται. παντα τα τυραννουντα ηµας παθη οπισθεν ηµων απορριψαντες. ει µη µονον αρτου ξηρου µετα αλατος και υδατος µεταλαµβανειν ψυχρου εν τω καιρω του αριστου. εκκλινων εξεφευγε και ουδε πλησιασαι αλληλοις ηνειχοντο. Ποιον γαρ. Και τι ποιησοµεν. ου κρατησοµεν.ενουµενος. ειπειν. Πως δε και των αλλων παθων κρατησοµεν. Ουτω και υποστρεφοντες εν τη µονη ουδεις. ελαφροτερον εστι τουτου του παθους των λοιπων απαντων παθων. ισταµενους δηλονοτι και εσθιοντας περι το κατω µερος . κατα του πνευµατος επανισταται και πολεµει κραταιως την ψυχην. πως ισχυσοµεν εγκρατεις γενεσθαι ποτε. Και τι λεγω ηµερας. ει µη το ολον ακριβαζοµενοι µη εκφερειν λογον αργον απο του στοµατος. των πολλην εχοντων ισχυν µετα της φυσεως και αυτης. εχουσα την φυσικην επιθυµιαν και πυρωσιν. οπου γε ουδε ωρας µιας καιρον εαυτους κρατησαι δυναµεθα. (207) Αρχη ουν εστω απο σηµερον λοιπον ηµιν.

ει και µη αξιως. ανανευσω και τριψω µου την οψιν και τους οφθαλµους νιψωµαι και του πολλου υπνου της ραθυµιας εξεγερθησωµαι και αντι των αγαθων ων εις εµε ποιειτε τον ευτελη δουλον υµων. Ει γαρ και ασθενης ειµι και µυριων γεµων αµαρτηµατων. τυπον αγαθον και συνηθειαν θαυµαστην εαυτους δια την του Θεου αγαπην διδασκοντες. ινα ευχαις υµων αγιαις ενισχυσας. µη παρακουσητε τους εµους λογους του αναξιου πατρος υµων. και εµε τον αναξιον πατερα υµων µεγαλως εν τουτω παρακαλεσετε. αλλ’ ωσπερ εξ ηµιθανους και παντελως αλαλου εδωκατε µοι λεγειν ενωπιον της υµων τιµιοτητος. αλλ’ ιδετε και σκοπησατε ακριβως οτι ουδεν υµιν εξωθεν των του Θεου εντολων και των θειων Γραφων συνεβουλευσα. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. πατερες µου αγιοι και δουλοι Θεου. (208) ∆ια τουτο παρακαλω την υµετεραν αγαπην. και τας ψυχας υµων ου µικρως ωφελησητε. αλλα γε το κατα δυναµιν. Επειτα δοξασθησεσθε και θαυµασθησεσθε παρα παντων εικοτως ανθρωπων και δι’ υµων ο Θεος. ουτω µοι χαρισασθε και το θεληµα υµων. ως αν δια της αυτου εκκοπης υµεις µεν ζησεσθε ζωην των µαρτυρων και αθλοφορων Χριστου. Ναι. εγω δε απο της συµερον ετι και ετι προσθησω τιθεναι υπερ υµων ολην µου την ψυχην συν τω σωµατι εις εκουσιον θανατον. εξ ων η του Θεου χαρις διδωσιν εν ανοιξει του ακαθαρτου µου στοµατος. οπερ ουκ οιµαι νυν ευκολως ευρεθηναι εν οις τοποις τεως εσµεν και βλεποµεν και περι τινων ακουοµεν µοναχων και των µοναστηριων αυτων. απο µεν αργολογιας και ερεσχελιας εαυτους αµεµπτους τηρησητε. αδελφοι µου. την αγαπην υµων. οτι εις την γενεαν ταυτην υµεις ευρεθησεσθε των αγιων τους βιους µιµουµενοι. Ποιησατε ουν αρχην καλην και δοτε µοι προθυµιαν µικραν. . Αµην. δεοµαι υµων. Και τουτο νοµον εχοντες απαραβατον. τον Θεον δε δι’ ον θυραν τιθεσθε τοις χειλεσιν υµων και φυλακην ωσαυτως τοις στοµασι θεραπευσετε. µηδε ως ληρος ενωπιον υµων φανωσι τα ρηµατα µου.της τραπεζης. λογοις ανταµειψωµαι αγαθοις. και θυµηδιας πληρωσετε την ταπεινην µου ψυχην. ο και ευχοµαι εφοδιον µοι γενεσθαι προς την εκειθεν ζωην απαιροντι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. µη παριδητε µου την δεησιν.

διο και προς αναπαυσιν και ευχαριστιαν παντας οµου τους πιστους προσκαλεσαµενη. η χαρµοσυνος ηµερα. διηλθεν. τελειωσασα και αµα παρακαλεσασα ηµων τας ψυχας. οπερ αει τοις βουλοµενοις ηµιν µυστικως γινεται. της του Χριστου αναστασεως κατα περιοδον του χρονου παραγινοµενης αει µαλλον δε καθ’ εκαστην και αενναως γινοµενης εν τοις ειδοσι το µυστηριον ταυτης. ει δοκει. . ηδη το Πασχα. τω διαβιβασαντι ηµας το πελαγος της νηστειας και εις τον λιµενα της αυτου αναστασεως αγαγοντι µετ’ ευθυµιας ηµας· ευχαριστησωµεν αυτω. συνανιστων και ηµας εαυτω. Και τι το µυστηριον ταυτης της αναστασεως. Ορα γαρ τας διαθεσεις ηµων των ψυχων και τας προαιρεσεις µαλλον η τους κοπους του σωµατος. ως ορατε. και κατα τας προθεσεις ηµων αντιµετρει τα επαθλα και τα του Πνευµατος εκαστω χαρισµατα. τι το µυστηριον της του Χριστου του Θεου ηµων αναστασεως. οι τε καλως και προθυµως µετα ζεουσης (210) προθεσεως και αγωνων της αρετης τον δροµον διανυσαντες της νηστειας και οι ασθενησαντες περι ταυτα δι’ ολιγωριαν και ψυχης ασθενειαν. (209) Περι της του Χριστου αναστασεως. επειδη αυτος εστιν ο και τοις σπουδαιοις υπερ εκ περισσου διδους τους στεφανους και τους αξιους µισθους των εργων αυτων.Λογος ΙΓ ΄. και καλως εξετασωµεν. η πασης ευφροσυνης και θυµηδιας. Εστι δε ο σκοπος του λογου τοιουτος. Ελεχθη µετα το Πασχα τη δευτερα της δευτερας εβδοµαδος του Πασχα. Και οποια τις εστιν η πως εν ηµιν γινεται η αναστασις του Χριστου και εν αυτη η αναστασις της ψυχης. ποιων η περιφηµον και ενδοξον των σπουδαιων τινα η εων ταπεινον ετι και δεοµενον επιπονωτερας καθαρσεως. ως ελεηµων και φιλανθρωπος. απονεµων. δι’ ων γυµναζοµεν προς αρετην εαυτους. και συγγνωµην αυθις τοις ασθενεστεροις. Ευχαριστησωµεν ουν τω Κυριω. χαρας και αγαλλιασεως αφατου επληρωσε τας καρδιας ηµων. λυσασα επι το αυτο της πανσεπτου νηστειας τον κοπον η µαλλον ειπειν. και πως εν ηµιν ο Χριστος ως εν µνηµατι θαπτεται και πως ενουµενος ταις ηµετεραις ψυχαις εξανισταται. η πλειον την ασκησιν προθυµια ψυχης επιτεινοντες η ελαττον δι’ ασθενειαν σωµατος ταυτην των σπουδαιων ποιουµενοι. Αλλα γαρ ιδωµεν. Αδελφοι και πατερες.

µηδε αλλοιωθεις της ιδιας δοξης καν οπωσουν. Τυφλος εις λιθον τον ποδα κρουων αισθανεται. Αναστασις ουν Χριστου η ηµετερα υπαρχει αναστασις. καθαπερ ειρηται. η δια της εν ηµιν αυτου αναστασεως γινοµενη και δεικνυµενη και ορωµενη ηµιν. Αναστασις και δοξα Χριστου η ηµετερα. κατηλθεν εν τοις κατωτατοις του αδου. τη οντως αιωνια ζωη. Προ γαρ της εν γνωσει και ορασει και αισθησει ενωσεως νεκρα εστιν. ταυτα εαυτω επιγραφεται. Εκεινος γαρ µη πεσων εις αµαρτιαν ποτε. ζην ου λεγεται ουδε δυναται. εισερχεται ως εν ταφω εν τω ηµων σωµατι. Ωσπερ ουν εξ αδου παλιν ανελθων εις το αχραντον εαυτου σωµα εισηλθεν. Ουτε γαρ γνωσις διχα ορασεως. ει µη δεξεται εν εαυτω την ζωσαν ψυχην και αµικτως ταυτη µιγη. Αναστασις δε ψυχης η ενωσις εστι της ζωης· ωσπερ γαρ το νεκρον σωµα. Οιον τι λεγω. α ποιειν εν ηµιν αυτος. ει και νοερα υπαρχει και τη φυσει αθανατος. των κατω κειµενων. και ευθυς ανεστη εκ των νεκρων και µετα ταυτα ανηλθεν εις ουρανους µετα δοξης πολλης και δυναµεως. πως αναστησεται ποτε η δοξασθησεται. ο αει ων υπερδεδοξασµενος και υπερανω πασης αρχης και εξουσιας διαµενων ωσαυτως. της µυστικης ενεργειας ουκ αισθανεται. Εστι δε το λεγοµενον ουτως· ορασις και (212) εν τη ορασει γνωσις και αισθησις (εν τοις πνευµατικοις δε τουτο φηµι. εν γαρ τοις σωµατικοις και διχα ορασεως αισθησις γινεται). ου κατελθων εκεισε ουδαµως εχωρισθη.Ο Χριστος και Θεος ηµων. δοξα υπαρχει. ουτως ουδε ψυχη µονη ζην αυτη καθ’ εαυτην δυναται. επι σταυρου κρεµασθεις και προσηλωσας εν αυτω την αµαρτιαν του κοσµου. θανατου γευσαµενος. ει µη αρρητως και ασυγχυτως ενωθη Θεω. (211) ουτω δη και νυν εξερχοµενων ηµων εκ του κοσµου και εισερχοµενων δια της των παθηµατων του Κυριου εξοµοιωσεως εν τω της µετανοιας και ταπεινωσεως µνηµατι. αυτος εκεινος εξ ουρανων κατερχοµενος. Απαξ γαρ οικειωσαµενος τα ηµετερα. καθα γεγραπται. και ενουµενος ταις ηµετεραις ψυχαις εξανιστα νεκρας ουσας οµολογουµενως αυτας. και τηνικαυτα βλεπειν εµπαρεχει τω ουτως ανασταντι συν τω Χριστω την δοξαν της µυστικης αυτου αναστασεως. Ο ουν προ της θεωριας . ο δε νεκρος ου· εν τοις πνευµατικοις δε ει µη εις θεωριαν ελθη ο νους των υπερ εννοιαν. ουτε ορασις διχα αισθησεως.

οθεν και πολλακις την ραβδον επαρας προς την του εχθρου αµυναν. Η φωτοφορος γαρ παρουσια του Πνευµατος υποδεικνυει. και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια δει προσκυνειν”. αλλ’ αληθευειν µαλλον παρεγγυα. απαξ προ χιλιων ετων ανασταντος του Χριστου και µηδε τοτε τουτον ανισταµενον ιδοντος τινος. αλλα καθ’ ωραν. αλλα τι. Οταν γαρ εν ηµιν δια . τον Χριστον Ιησουν· “Ουδεις γαρ. προσκυνησωµεν αγιον Κυριον Ιησουν. (213) ηνπερ ουκ ειδοµεν· “Αναστασιν Χριστου θεασαµενοι”. δυναται ειπειν Κυριον Ιησουν. λαµπροφορουντος και απαστραπτοντος τας της αφθαρσιας και Θεοτητος αστραπας. οι δε γε µη θεασαµενοι ουδε προσκυνειν δυνανται. Οις ουν επιφανη ο Χριστος εξαναστας. Αναστασιν Χριστου οι πλειονες µεν των ανθρωπων πιστευουσιν. Ουδε γαρ λεγει το ιερωτατον λογιον. τον µονον αναµαρτητον”.ως αυτην ιδοντες. Πως ουν προτρεπεται νυν ηµας το Πνευµα λεγειν το Αγιον . ο καθ’ εκαστην επι στοµατος περιφεροµεν· Αναστασιν Χριστου πιστευσαντες. ει µη εν Πνευµατι Αγιω”. ∆ιο και λεγοµεν·”Θεος Κυριος και επεφανεν ηµιν”. ος εν οις µεν πασχει αγαθοις η κακοις επαισθανεται. αυτου του ∆εσποτου Χριστου εν ηµιν εξανισταµενου. φησι. τω τας οψεις πηρω εοικεν. ως αγιον και Κυριον. και αλλαχου· “Πνευµα ο Θεος. και την δευτεραν αυτου υποσηµαινοντες παρουσιαν επιφεροντες ουτω λεγοµεν· “Ευλογηµενος ο ερχοµενος εν ονοµατι Κυριου”.των υπερ νουν και λογον και εννοιαν επαισθανεσθαι λεγων εν τοις πνευµατικοις. “Αναστασιν Χριστου θεασαµενοι. ως ειπειν. µαλλον δε αυτον εκεινον τον ανασταντα οραν χαριζεται. Αρα µη ψευδεσθαι ηµας βουλεται η θεια Γραφη. Απαγε. του εχθρου προ των οφθαλµων αυτου ισταµενου και διαγελωντος αυτον. παντως πνευµατικως αυτοις τοις πνευµατικοις οµµασι ορωµενος δεικνυται. ολιγοι δε λιαν εισιν οι και ταυτην βλεποντες καθαρως. αντ’ εκεινου εσθ’ οτε τον εαυτου φιλον µαλλον ετυπτησε. ως εν ενι εκαστω ηµων των πιστων εγγινοµενης δηλονοτι της Χριστου αναστασεως και τουτο ουχ απλως. αγνοει δε τα εν χερσιν η ποσι και τα παραιτια ζωης η θανατου τουτω γενοµενα· τα γαρ επερχοµενα αυτω κακα η αγαθα ουδαµως επαισθανεται της οπτικης εστερηµενος δυναµεως και αισθησεως.

αει ζη και ζωσα ζωοποιει τους εκ προθεσεως αγαθης προσερχοµενους και υποδεχοµενους αυτην. δυσπιστοι και ηµιπιστοι. αλλα και συνανιστωντα και συνδοξαζοντα ηµας εαυτω τρανως γινωσκειν χαριζεται. Ταυτα τοινυν εισι τα των χριστιανων θεια µυστηρια. εικοτως ευθυς και περι την πιστιν ευρεθησαν ναυαγησαντες και του αληθινου πλουτου. οτι τον ειποντα· “Ο αγαπων µε τας εντολας τας εµας τηρησει. ητις και προ της εργασιας των εντολων πολλους εκ του θανατου εις την ζωην ανηγαγε και τον Χριστον και Θεον υπεδειξε. και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεθα” ουκ εκτησατο εν εαυτη. Ουδε γαρ της πιστεως ταυτης οφελος. Νεκρα ουν εστιν η τοιαυτη πιστις τουτου γε ενεκα. ουτοι (214) εισιν οι µη δια των εργων την πιστιν επιδεικνυµενοι. εαυτους δυστυχως απεστερησαν. Οτι τον ζωογονουντα Θεον ουκ εχει εν εαυτη. τον αθανατον και ανωλεθρον. ος εστι Χριστος ο Θεος. και αλλαχου· “Ουτοι οι ανθρωποι δουλοι του Θεου του υψιστου εισιν”. ανιστα ηµας εκ νεκρων και ζωοποιει και αυτον εν ηµιν ολον οραν ζωντα διδωσι. τον Υιον του Θεου”. Και εµελλον αν. ει ενεµειναν ταις αυτου εντολαις και ταυτας µεχρι θανατου εφυλαξαν. διαφυλαχθηναι και αυτοι υπ’ αυτων – οιοι δηλονοτι γεγονασιν υπο µονης της πιστεως· επει δε µετεστραφησαν ως τοξον στρεβλον (215) και ταις προτεραις αυτων περιεπαρησαν πραξεσιν.του Πνευµατος γενηται. η εις Θεον. ινα τη παρουσια αυτου εξαναστηση τον κεκτηµενον αυτην εκ νεκρων και ζωοποιηση αυτον και τον ανασταντα εν αυτω και αυτον αναστησαντα κατιδειν χαρισηται. Οπερ ινα µη παθωµεν . φασι. ην οι απιστοι η δυσπιστοι η µαλλον ειπειν ηµιπιστοι ουχ ορωσιν. αυτη η εγκεκρυµµενη της πιστεως ηµων δυναµις. νεκρα γαρ εστι κατα τον θειον αποστολον· “Η πιστις γαρ. ου µονον δε. ουτε µην ιδειν ουδαµως δυνανται. Εργων γαρ διχα και οι δαιµονες πιστευουσι και Θεον ειναι τον ∆εσποτην οµολογουσι Χριστον· “Οιδαµεν γαρ σε. Νεκρα δε πως. Αλλ’ οµως ουτε τους δαιµονας ουτε τους ανθρωπους αυτους η τοιαυτη πιστις ωφελησει. ωσπερ και τα εργα διχα πιστεως. Απιστοι δε. µαλλον δε νεκροι οι ταυτην χωρις των εργων κεκτηµενοι εισιν. διχα των εργων νεκρα εστιν”. φησι. καθως πασα θεια Γραφη µαρτυρει. Η γαρ πιστις.

τηρησωµεν. και τινα µετανοων χρη ποιειν· φοβου δε λεγω και τροµου του µη αποτυχειν αυτον του τοιουτου καλου. Και πως τις οδω και ταξει προβαινων εις αρετην εν τη των εντολων εργασια εις τελειοτητα ερχεται. και ως αδοκιµον τινα εργατην των εντολων καταδικασθηναι τω αιωνιω πυρι. ο παντων καταφρονησας των ορωµενων και αυτης αυτου της ψυχης. και οδω προβαινων αυξανει την πνευµατικην ηλικιαν. µανθανει εξ αυτου και διδασκεται την πνευµατικην εργασιαν των εναρετων πραξεων. ω η δοξα εις τους αιωνας. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. και γινεται ανηρ τελειος εν Χριστω τω Θεω. ακριβως φυλασσει αυτους· και ουτως .ινα µη πολλα λεγων µηκυνω τον λογον . Λογος Ι∆΄.και ηµεις. εκεινος . Ακουε συνετως οια ηµιν επαγγελλεται· “Αµην λεγω υµιν οτι χαρα γινεται εν τω ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. ουκ αφ’ εαυτου τουτο µαθειν οιεται. Ως γαρ εκ στοµατος Θεου τους εκεινου λογους εξερχοµενους λογιζοµενος και ως αιτιου οντας ζωης και θανατου εν τω φυλασσεσθαι η παρορασθαι αυτους. τας εντολας του Θεου οση δυναµις. και· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. και παλιν· “Τον ερχοµενον προς µε – δια της τοιαυτης δηλονοτι οδου . αλλα τεχνιτη και εµπειρω ανδρι προσελθων. Αµην. και αυθις· “Ο διψων ερχεσθω προς µε και πινετω”. και αλλαχου· “Εγγισατε µοι και εγγιω υµιν”. Ποιων ουν επαγγελιων αυτου του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου του Υιου του Θεου.ου µη εκβαλω εξω”. ινα και των παροντων και των µελοντων αγαθων. αξιω. προκοπτει κατα Θεον οσηµεραι.εναρξαµενος (217) πιστει τε αδιστακτω των επαγγελιων του Θεου εκκρεµαµενος. (216) Περι µετανοιας και αρχης βιου µοναδικου. επαπολαυσωµεν. και· “Ο πιστευων εις εµε ου µη οψεται θανατον εις τον αιωνα”. Αδελφοι και πατερες. λεγω δη αυτης της του Χριστου θεας. καγω αναπαυσω υµας”. ινα γνησιαν µετανοιαν δυνηθη επιδειξασθαι κατα την εντολην του Κυριου και του εργου τουτου εναρξηται. και ετερωθι· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. µετα φοβου και τροµου πολλου και µετα προσοχης συντονου τουτω υποταγεις.

το δε πενθος εκτρεφει την γεννησασαν και αυξανειν ποιει. ο δε ταπεινων εαυτον υψωθησεται”. πολλη προθυµια και ακατασχετω ορµη πασας τας αυτου εντολας αοκνως επιτελει.εστιν ο αγαπων µε· και ο αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου. εφη· “Ο θελων εν υµιν ειναι πρωτος. Ερχεται δ’ ουν οµως δια πολλων θλιψεων. ου πολλω µαλλον ο Πατηρ υµων ο ουρανιος δωσει Πνευµα Αγιον τοις αιτουσιν αυτον. ζητειτε και ευρησετε. και τοις πνευµατικοις αναλογως συγγινεται. οιδατε δοµατα αγαθα διδοναι τοις τεκνοις υµων. οπως δει αιτεισθαι και δια ποιων ρηµατων και εργων. νοερως τε και αισθητως ταυτα λογιζοµενος και σπουδη εργαζοµενος. κρουετε και ανοιγησεται υµιν· πας γαρ ο αιτων λαµβανει και ο ζητων ευρισκει και τω κρουοντι ανοιγησεται”. Η µεν γαρ ταπεινωσις το πενθος απογεννα.ω του θαυµατος! – παντα ρυπον απο της ψυχης. Ουτω δε τουτων επαισθανοµενος. Πρωτη δε εντολη αυτη εστι· “Μετανοειτε. των πραγµατων του βιου. Ταυτα παντα και τα τουτοις οµοια ο αδιαλειπτως εν διανοια κρατων και εν αυτοις νυκτος και ηµερας ενασχολουµενος. και εγω και ο Πατηρ δια του Πνευµατος ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεν”. Ο γαρ υψων εαυτον ταπεινωθησεται. επαισθανεται πως κατα µικρον υποχωρουσιν οι λογισµοι των προληψεων.”. Αυτη δε η εργασια δα της εκπληρωσεως επιτελουµενη των εντολων εκπλυνει µεν . και· “Ει υµεις. και µαλασσοµενη η καρδια προς ταπεινωσιν ερχεται· πως τε παλιν αυτη λογισµους ταπεινοφροσυνην εµποιουντας απογεννα. ∆ιδαξει δε ηµας επι τουτοις βουλοµενος ο Θεος. πονηροι ανθρωποι οντες. γενεσθω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος. των χρηµατων. Εν ταυταις ουν ταις υποσχεσεσι και ταις επαγγελιαις του Θεου πιστει αδιστακτω ελπιζων. απελαυνει δε παν παθος και πασαν επιθυµιαν κακην – σωµατικην τε λεγω και . ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. των συγγενων και ιδιων. φησι. και πλεον ταπεινουµενη περισσοτερον κατανυσσεται. και αυθις· (218) “Αιτειτε και δοθησεται υµιν. ως εφαµεν. µολις δια παντων προς κατανυξιν και δακρυα ερχεται. Ουτω δε καθ’ ηµεραν προκοπτων. ειτα πως και αι προληψεις αυται µειουνται. χωριζεται της µνηµης κατ’ ολιγον του κοσµου.

εως ου τελεον παντων τουτων ελευθεραν την αυτου ψυχην απεργασηται. Τας γουν εντολας ως φαρµακα. Ου τουτο δε µονον εργαζεται εν αυτω η του Πνευµατος χαρις. µισαδελφιαν. πασαν αµελειαν. αλλα πνευµατικον τε και αϋλον και ηδη προς αρπαγην επιτηδειον. ην ο θειος αποστολος καλυµµα λεγει. εξω των αισθητων ολος γινεται. ως δοκειν τον τοιουτον ου σωµα (220) φθαρτον και βαρυ περικεισθαι. ητις εν ταις των απιστων Ιουδαιων κειται καρδιαις. αλλα τελειως και καθαρως.βιωτικην. αλλ’ ουδε οραν τι των αισθητων συγχωρει τω τοιουτω. Οποταν γαρ ο νους τοις νοητοις συναφθη. και ουτως ανανεοι και ανακαινιζει τον ανθρωπον ψυχικως τε οµου και σωµατικως. Ειτα ωσπερ ο αποδυσαµενος σωµατικως τα εν τω σωµατι αυτου τραυµατα καθορα. τους δε πειρασµους ως καυτηρας εν τουτοις επιτιθεις. και ταπεινουµενος και πενθων και την του Θεου βοηθειν θερµως εκζητων. αλλα γαρ ως οταν ιµατιον τις αποδυσηται και γυµνος ολος γενηται. φιλαργυριαν. ορα εναργως την χαριν του Αγιου Πνευµατος παραγενοµενην και εν καθ’ εν τουτων εξανασπωσαν και εξαφανιζουσαν. οιησιν και τα λοιπα καθεξης. Και εικοτως· αποδυεται γαρ η ψυχη πρωτον µεν την αναισθησιαν. µνησικακιαν. εριν. (219) Και ουτω γινεται ελευθερος τη ψυχη απο πασης γηΐνης επιθυµιας ο ανθρωπος· ου µονον δεσµων σωµατικων. το τοιουτον καλυµµα εχει επικειµενον τω νοερω της ψυχης αυτου και εις το υψος της επιγνωσεως του Υιου του Θεου ανενεχθηναι ου δυναται. ει και δοκει τα αισθητα καθοραν. καταλαµπεται. µετα γαρ των ειρηµενων παθων και πασαν ακηδιαν. ζηλον. ου µην αλλα γαρ και νυν πας ο τας εντολας της νεας χαριτος µη παση δυναµει και ζεουση καρδια ποιων. . οιον φιλοδοξιαν. πασαν ραθυµιαν και αγνοιαν ληθην τε και γαστριµαργιαν και πασαν φιληδονιαν αποδιωκει. ουτω δη και ουτος τα εν τη ψυχη αυτου προσοντα παθη τηνικαυτα βλεπει τρανως. Ουδε γαρ εκ µερους αυτην η του Παρακλητου επιδηµια της ελευθεριας αξιοι. µη σκοπουντων ηµων τα βλεποµενα αλλα τα µη βλεποµενα”. φωτιζεται και καθ’ εκαστην αυξανει την πνευµατικην ηλικιαν. ποιει δε µαλλον αυτον εν τω οραν ως µη ορωντα τη αισθησει διατελειν. Ουτως ουν εν τουτοις ενδιατριβων κατα τον λεγοντα αγιον· “Ηµων δε το πολιτευµα εν ουρανοις υπαρχει. φθονον.

ουτε µην ολως ιδειν δυναται. Παν γαρ αγαθον ων ο Θεος. και προς τας πραξεις των εντολων του Θεου ανδρειοτερος και κραταιοτερος γινεται. (221) και τας εν τουτοις µορφας ως αµορφους και ανειδεους. ως αν τις ειπη. καθως εφη ο Κυριος· “Τα προβατα τα εµα της φωνης µου ακουει. λαµπρυνεται. των µη εις τοιαυτην καθαροτητα ανενεχθηναι αγωνισαµενων. ευθυς οικει ο Θεος εν αυτω και γινεται αυτω παντα οσα αν θελη. Ταυτας ουν οσηµεραι πληρων. του µη γενοµενου δηλονοτι τοιουτου. επειδη παση κτιστη φυσει αχωρητος εστιν ο Θεος και αστεκτος. Αγαθα δε εκεινα λεγω. Τοιγαρουν και τοιουτου γενοµενου αυτου. Ακουει δε ουχ. οταν δια της του ανθρωπου φωνης προελθη. προκοπτων δε επι την ανδρικην τελειοτητα. Μυστηρια δε λεγω τα παρα παντων ορωµενα µεν µη καταλαµβανοµενα δε· καινους γαρ παρα του καινοποιου Πνευµατος κταται οφθαλµους.καταργων µεν τα του νηπιωδους φρονηµατος. αλλ’ ως υπερ ανθρωπον γεγονως. ως γνωριµον και προσφιλη πελοντα. Τουτον γαρ και µονον. µαλλον δε και υπερ α θελει. τα αισθητα πνευµατικως καθορα και ως εικονας των αορατων. φωτιζεται και µυστηριων µεγαλων αποκαλυψεις καταξιουται οραν. και ασµενως ενδοθεν γενοµενον κατασπαζεται. ωτα δε ωσαυτως καινα. αλλοτριων δε ουκ ακουσονται”. ∆ιο και κατα το µετρον της ηλικιας αλλοιουται τας ψυχικας δυναµεις και ενεργειας. και του λοιπου ουχ ως ανθρωπος βλεπει τα αισθητα αισθητως. Τοιγαρουν και διδασκει τον τοιουτον ανθρωπον ο οικησας εν αυτω Θεος περι των µελλοντων και . ουτω προς τουτοις διακειται. κενους δε αποστρεφοµενος αυτους αποπεµπεται· εστιν οτε ουδε της παρουσιας η των κρουσµατων αυτων επαισθανεται.. κατα αναλογιαν της εργασιας αυτων ετι καθαιρεται αυθις. την εν η οικηση ψυχην παντος εµπιπλησιν αγαθου κατα το εγχωρουν τη φυσει ηµων. Τους δε γε λοιπους των ανθρωπων απαντας λογους ακουει µεν ου προσδεχεται δε· αλλ’ ουδε ενδοθεν εισελθειν τουτους ολως εα. ων ουδεις ποτε ειδε το βαθος. δια της ακοης εισδεχεται η ψυχη και την εισοδν τουτω παραχωρει. αλλα µονου του ζωντος Λογου. αλλ’ ωσει κωφος ουκ ακουων – καιτοι γε ακουων αυτων . α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. ανθρωπου φωνης η φωνων.

ευθυς ιλιγγια και καταπληττεται. και εναπιδειν προς τους συνδουλους αυτου. αλλα και µετοχον και κοινωνον παραδοξως πεποιηκας. αναιδως ποτε δυναται καθοραν· αλλα παρακυπτων εις το βαθος του πλουτου και της σοφιας και της γνωσεως του Θεου. οθεν ουδε επιθυµει τον ∆εσποτην καταλιπειν και Θεον. “οτι τοιαυτα µυστηρια τω αναξιω εθαρρησας. δεικνυσιν αυτω οσα βουλεται ο Θεος και οσα συµφερει αυτω. και αυτος την υπερβαλλουσαν δοξαν αυτου καθορων. ου λογω αλλ’ εργω και πειρα και πραγµατι. ου βουλεται επιστρεψαι και πολυπραγµονειν τα της κτισεως. Κτησαµενος γαρ τον των αγγελων ∆εσποτην. Κυριε. οσον ανθρωπω ιδειν δυνατον και οσον δοκει αυτω τω Θεω. αρκουµενος δηλαδη και µονη τη εκεινου θεα µηδενος ετερου δεοµενος. θεαθηναι παρ’ ετερων οιος υπαρχει και εν οια δοξη εστιν ουδε εννοησαι ποτε δυναται· πασα γαρ αγια ψυχη απηλλαγµενη πασης φιλοδοξιας εστιν. και τις ο οικος του πατρος µου” βοα. “Τις ειµι εγω. και τοιουτων µε αγαθων σου ου µονον θεατην. (222) επειδη ουδε απερ Θεος αυτω εκκαλυπτει και υποδεικνυσιν. υφ’ ου πληρουται φωτος και (223) παρ’ ου της ακηρατου ζωης την απολαυσιν εχει. ουδε αποβλεψαι τρανως προς αυτα ουδε καταµαθειν ταυτα βουλεται. περι ουσιας και φυσεως των λειτουργουντων αγγελων αυτω ερευναν ουκ ανεχεται. Αποκαλυπτων γαρ τους νοερους αυτου οφθαλµους. το πολυπραγµονειν ανθρωπον τα υπερ ανθρωπον· ει γαρ τας θειας Γραφας µη πολυπραγµονειν εκελευσθηµεν. αναξιον τε της των τοιουτων αγαθων θεας εαυτον απο ψυχης λογιζοµενος. εννοων εαυτον και τις ων τινων θεατης γενεσθαι ηξιωται. πολλω µαλλον υπερ τα γεγραµµενα µη δειν ηµας ολως περιεργαζεσθαι. επειδη γινωσκων εστιν ως ουκ αρεστον υπαρχει τουτο Θεω. Ο τοιουτος βλεποµενος ητοι ανωθεν ελλαµποµενος υπο του Θεου. Ο τοιουτος βλεπει τον Θεον. επει εστολισµενη ουσα τον χιτωνα τον .”.ενεστωτων. Εις γαρ το µεγεθος της φιλανθρωπιας του Θεου αποβλεπων και εξισταµενος. αλλα τροµω και φοβω και αιδοι συνεχοµενος. Ο τοιουτος τοινυν υπερ την κτισιν απασαν γεγονως. ος και διαπαντος καθοραν σπουδαζει αυτον και µετα τελος ευχεται αει βλεπειν αυτον. τα δ’ αλλα πειθει µη ερευναν µηδε ζητειν µηδε πολυπραγµονειν.

εν Χριστω αδελφοι. ουτε οι διδασκοµενοι εκ του λογου µονου µαθειν την των λεγοµενων ενεργειαν. οπερ αµηχανον και τοις διδασκουσι περι τοιουτων και τοις ακροωµενοις αυτοις επισης εστιν. Λογος ΙΕ΄. ω πρεπει πασα δοξα εις τους αιωνας. ιδειν προς αλλον τινα των ανθρωπων η υπο τινος αλλου θεαθηναι ουδαµως επιθυµησει ποτε. τοις σωµατικοις ανεβλεψεν . καταδροµη των αναξιως κατατολµωντων της αρχιερωσυνης. Αδελφοι και πατερες. αλλα πραξει και κοπω και πονοις ταυτα καταλαβειν και εν τη των τουτων θεωρια γενεσθαι σπευσωµεν. τη πιστει η απιστια. Και τις η ενωσις του Θεου προς τους υιους του φωτος και τινα τροπον εν αυτοις αυτη γινεται. Και προς το τελος. ου µονον αλογει της των ανθρωπων δοξης. Ουτε γαρ οι διδασκοντες περι νοητων και θειων πραγµατων δυνανται ακριβως εναργεις εκ παραδειγµατων δουναι τας αποδειξεις και αυτην την τουτων πραγµατικως παραστησαι αληθειαν. ευθυς το σκοτος ηφαντωτο· τη δε του φωτος υποστολη νυξ και αυθις εγενετο. αλλ’ ουδε ολως και προσφεροµενην αυτω παρ’ εκεινων προς αυτην επιστρεφεται. Εκτυφλωθεις γαρ τους της ψυχης οφθαλµους και ανωλεθρου ζωης εκπεσων. ως αν και τους περι των τοιουτων λογους εκειθεν µυσταγωγηθωµεν και δοξασθη ο Θεος ουτως εχουσιν εν ηµιν και ηµεις δια της των τοιουτων γνωσεως δοξασωµεν αυτον και αυτος δοξαση ηµας εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. µη λογοις µονοις τα ανεκφραστα µανθανειν εθελωµεν. Ειποντος γαρ εξ αρχης του Θεου· “Γενηθητω φως” και γεγονοτος. αει µεν αλληλοις αντικεινται τω φωτι το σκοτος. η αγνωσια τη γνωσει και τη αγαπη το µισος. Υπο γαρ του Θεου βλεποµενη και αυτη καθορωσα παλιν αυτον. ∆ιο παρακαλω υµας. (224) Περι εµπαθους και απιστου και πονηρας διαθεσεως. υπο δε του εχθρου εις απιστιαν παρεκτραπεις θανατω καταδικαζεται και του παραδεισου εκβαλλεται και αντι της θειας και πνευµατικης γνωσεως την γνωσιν την σαρκικην εκοµισατο.φωτεινοτατον του Πνευµατος και βασιλικον και της υπερβαλλουσης δοξης του Θεου εµπεπλησµενη υπαρχουσα. Αµην. Ο δε Αδαµ τη πιστει τη εις Θεον φρουρουµενος εν τη αθανατω υπηρχε δοξη και εν τω παραδεισω ην.

καν σκοτος εν νυκτι. (225) Η ουν γνωσις αυτη αγνωσια οντως εστι παντος αγαθου· ει µη γαρ πρωτον της του Θεου γνωσεως και θεωριας εξεπεσεν. ουτοι τους εν αυτω γενοµενους τω φωτι και τα του φωτος διαλεγοµενους ως αντικειµενους εχθρους λογιζονται. οια δη βελος τιτρωσκει και διατεµνει το σκοτος. ως αλλον τινα Σιµωνα Μαγον και αυτον αποστρεφεται. Οσοι τοιγαρουν τω εκ γεννητης σκοτει κατεχονται και προς το νοητον φως. ως δαιµονα πονηρον αποπεµπεται αυτον. ει µη πρωτον εις µισος και φθονον εξεκαυθη κατα του αδελφου αυτου Αβελ.οφθαλµοις· και εµπαθει αισθησει τοις ορωµενοις την των οµµατων επιβαλων ορασιν. Και καθαπερ εν νυκτι πολλακις λεγοντων τινων µη λαµπειν τον ηλιον. ως διστοµος µαχαιρα εν καρδια ανθρωπου σαρκικου γινεται. ως δε εννουν τον µη τουτον εχοντα λογιζονται. αµφιβαλλων τους λεγοντας αποσειεται· ουτω και οι εν σκοτει παθων καθηµενοι και τετυφλωµενον εχοντες τον νουν εξ αγνοιας. Και ω της εσχατης αναισθησιας. οθεν ο προπατωρ εξεπεσεν. εγνω Ευαν την γυναικα αυτου και αυτη συλλαβουσα ετεκε τον Καϊν. πλανασθαι οιοµενος υπο αµφοτερων. ουκ αν εις την γνωσιν ταυτην κατηγετο. και καν (226) φως ειναι εν ηµερα ακουη. καν προφητην Θεου. ουτω και λογος θεοπνευστος ανδρος πνευµατικου και οσιου. Καθαπερ γαρ ηλιου ακτις εν οικια σκοτεινη ποθεν εισελθουσα. και εν ηµερα µεση ων νυκτα ειναι παλιν απιστει. µαλλον δε νουν µη κεκτηµενοι Χριστου. ουκ αν αυτον απεκτεινεν. περι ων εικοτως ο προφητης λεγει ∆αυιδ· “Αφρων και ανους απολουνται”. Τοιγαρουν πασαν οι τοιουτοι Γραφην κατα τας ιδιας αυτων επιθυµιας στρεβλουσι . καν αποστολον. ο τυφλος τυφλον ηγειται τον βλεποντα και ο τω οντι ληρος ληρον ηγειται τους λογους αυτου. Ο δε και οιοµενος ειδεναι τι µηδεν ειδως. καν αγγελον ιδη εξ ουρανου προς αυτον κατελθοντα. ως µεν ανουν τον εχοντα τον νουν του Χριστου. πληττοµενοι τοις λογοις αυτων. ακουων ο τυφλος ου πιστευει αυτοις. ιδυνην εµποιουσα και προς αντιλογιαν και µισος υπο της αγνωσιας και απιστιας αυτην διεγειρουσα. ενατενισαι ου βουλονται. Ουτω δε και ο Καϊν ο υιος αυτου.

ποτε δυνηθη τα πνευµατικα τε και αϋλα και φωτοειδη εν υλικω και σκοτεινω χωρω θεασασθαι ο τοιουτος. (227) Ω του θαυµατος. γεννηµατα θεια εκ θειου Πνευµατος.και παραφθειρουσιν εαυτους εν τοις εαυτων παθεσιν. Και τηνικαυτα η εσβεσµενη γινωσκει λαµπας της ψυχης. πως τα εν τω φωτι γραµµατα αναγνωσεται. προς ους ειπεν εικοτως και αει λεγει ο Κυριος· “Μεινατε εν εµοι. εαν µη µεινη εν τη αµπελω ξηραινεται και εις πυρ βαλλεται· µεινατε ουν υµεις εν εµοι καγω εν υµιν”. εν εµοι καγω εν σοι”. Ο Θεος φως εστι και. Πως ουν. Ο τυφλος τοις οφθαλµοις και µη βλεπων το φως. οτι πυρ θειον περιδραξαµενον αυτης εξανηφθη. καθως συ Πατερ. εκ σωµατος και ψυχης και ουπερ µετειληφε θειου Πνευµατος. οτι ανθρωπος Θεω ενουται πνευµατικως τε και σωµατικως. Και τουτο θελων βεβαιωσαι επαναλαµβανει τον λογον και φησιν· “Αυτοι εν εµοι καγω εν αυτοις. Μηδεις ουν υµας πλανατω. υιοι Υψιστου κατ’ εικονα δηλαδη του Υψιστγου και καθ’ οµοιωσιν. αλλα τη ουσιωδως ενωσει γινεται τρισυποστατος κατα χαριν και ο ανθρωπος. εν εµοι καγω εν σοι και ουτοι εν εµοι καγω εν αυτοις”. φησιν. Ο δε τυφλος ων τον νουν και µη εχων εν εαυτω τον νουν του Χριστου. ο την κρισιν ορθην των πραγµατων επιφεροµενος. ορθως ποτε αφ’ εαυτων τα νοηµατα του φωτος οι τυφλοι αναγνωσονται. Καν µυριακις τοις σωµατικοις οφθαλµοις γεγραµµενα οντα αισθητως αυτα αναγνω. αυτος ο Κυριος εδιδαξε λεγων· “Συ. οιµαι. Πατερ. ουδε της ψυχης το σωµα. ειπε µοι. πως τα εν τω φωτι του Χριστου εναποκειµενα νοηµατα αναλογισασθαι δυναται. ειπερ ου χωριζεται του νου η ψυχη. οις συναφθη. εις θεσει Θεος. και πληρουται τηνικαυτα το ειρηµ ενον υπο του προφητου ∆αυιδ· “Εγω ειπα· θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες “. αλλ’ οι ταυτην παραχαραττοντες. ηγαπησα αυτους και αυτοι εγνωσαν οτι συ µε . ινα καρπον πολυν φερητε – καρπον τα πληθη φησι των παρ’ αυτων σωζοµενων – το κληµα. Πως ουν µενει εν ηµιν και πως παλιν µενοµεν ηµεις εν αυτω. ηγουν ο νους. µη καταδεχοµενοι απο οιησεως το διδασκεσθαι. ετι δε προς πληροφοριαν των ακουοντων προστιθησι λεγων· “Καθως ηγαπησας µε. µεταδιδωσιν αυτοις κατα αναλογιαν της καθαρσεως της ιδιας λαµπροτητος. ει και µη πασχει τουτο η θεια Γραφη. ουκ αν.

κρουετε. ως ειρηται. τους του Χριστου δουλους και του µανθανειν εφιεµενους και ηυτρεπισµενους την ακοην. Προς δε γε υµας. οποιοι και ποταποι εισιν οι χριστιανοι υπεδειξαµεν. τρεχετε προς το φως. πως ουκ αισχυνονται χριστιανους εαυτους ονοµαζειν. ινα µη σκοτια υµας καταλαβη”. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησουν. µηδεν οντας. ιν’ εκαστος τουτων τοις πολλοις υπερεχων δεικνυται και περιβλεπτος. αυτος ο ∆εσποτης (229) των ολων δια των αγιων αυτου Ευαγγελιων βοα λεγων· “Εως το φως εχετε. µενουσιν εν τω Θεω και ο Θεος εν αυτοις κατα χαριν. Πως δε και στοµα τολµωσιν ανοιγειν και λαλειν αναιδως περι των µυστηριων Θεου των αποκεκρυµµενων. τρεχετε. Οι ουν µη γεγονοτες τοιουτοι. Πως των ιερεων συγκαθεδροι και του σωµατος και αιµατος του ∆εσποτικου ιερουργοι και λειτουργοι ου φριττουσι γινεσθαι. τον τιµιωτατον λιθον. ινα ανοιγη υµιν η πυλη της βασιλειας των ουρανων και ενδοθεν γενησησθε αυτης και αυτην εντος . ως µενει ο Πατηρ εν τω ιδιω Υιω και ο Υιος εν τω κολπω τω πατρικω κατα φυσιν. Τρεχετε. επι αµελειας ως επι στρωµνης κατακειµενοι. αλλ’ η τυφλωσις. µηδε πραξει και γνωσει και θεωρια καθολου αλλοιωθεντες. Αλλα ταυτα µεν προς τους παντα ειδεναι και λεγειν επιχειρουντας και οιοµενους ειναι τι. ζητειτε. ως εν στηλη τω λογω. ουτω και οι δια του θειου Πνευµατος αναγεννηθεντες και του Χριστου και Θεου κατα την αυτου (228) δωρεαν γενοµενοι αδελφοι και υιοι Θεου και θεσει θεοι. Ολως ενθεν επαπορω. Πως µετα χριστιανων συναριθµειν ουκ ερυθριωσι. γνωσωνται οποσον των εν αληθεια χριστιανων απολειπονται. τον Χριστον. ινα εαυτους τω αρχετυπω συγκρινοντες. Τρεχετε δια µετανοιας εν τη οδω των εντολων αυτου. ως επι βαθραν υψηλην επιβαινειν αυτους ποιει και ιστασθαι επ’ αυτην. τρεχετε εως ο καιρος της επιλαµψεως αυτου. Ω της φρικτης τολµης. του νοος και η συνεποµενη αναισθησια και αγνοια και η τικτοµενη εκ τουτων οιησις.απεστειλας”. Ευδηλον ουν οτι. ποιος αρα χριστιανος ονοµασει. ως πηλον παρασκευαζει πατειν τον οντως χρυσον. Χριστιανους ουν τους τοιουτους. πριν η η του θανατου νυξ καταλαβη υµας και τω αιωνιω σκοτει παραπεµφθησεσθε.

Ενταυθα τοινυν αιτεισθαι και ζητειν και κρουειν εν µετανοια και δακρυσι προσεταγηµεν. εποτισατε. παρακαλω υµας. συνηγαγετε µε και ηλθετε προς µε. Ποιοις ουν εργοις η λογοις ταυτην ευρειν απο γε του νυν εξισχυσητε. καθαραντες τας καρδιας υµων απο παντος σπιλου και ρυπου της αµαρτιας· λοιπον απολαυσατε µου των αγαθων. αλλα κατεφρονησατε ταυτης και την απολαυσιν των φθαρτων και γηΐνων προετιµησασθε. ουκ οιδα υµας. Ουχι πολλα παρακαλουντος µου υµας κοπιασαι και λαβειν αυτην παρ’ εµου. εν δε τω µελλοντι αιωνι· “Απελθατε απ’ εµου. ην διδοµενην υµιν παρ’ εµου λαβειν παρητησασθε. που ποτε ταυτην εκει απελθοντες ευρησουσιν. ουκ ηβουληθητε.υµων κτησησθε. και ουτω ποιουσιν ο ∆εσποτης ταυτην υπεσχετο δωσειν ηµιν. παση σπουδη τας εντολας του Θεου ηµων φυλαξωµεθα. αλλ’ η οργη (230) του Θεου µενει επ’ αυτον”. λαβοντος Πνευµα Αγιον ταις ευχαις του πνευµατικου αυτου πατρος. ινα ετι τω βιω περιοντες σπευσωµεν λαβειν την βασιλειαν εντος ηµων. πατερες και αδελφοι. Και διηγησις εκ προοιµιων επωφελης περι τινος υποτακτικου. .” ∆ια τουτο τοινυν. Και τις η θεωρια των µυστηριων αυτου. ης γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. “οι ευλογηµενοι του Πατρος µου. δια της εργασιας των εµων εντολων. ποθεν εστε”. ινα και ζωης και βασιλειας επιτευξωµεθα αιωνιου και µη ακουσωµεν νυν µεν· “Ο απειθων τω Υιω ουκ οψεται την ζωην. Οι γαρ προ του κτησασθαι ταυτην του τηδε βιου υπεξερχοµενοι. κληρονοµησατε την ητοιµασµενην υµιν βασιλειαν. Ει ουν τουτο ποιησαι και υπακουσαι τω ∆εσποτη Χριστω ου θελησοµεν. Λογος Ιστ΄. ουχι απελθοντες εκει δικαιως ακουσοµεν λεγοντος αυτου προς ηµας· “Τι ζητειτε νυν. αλλα της ευλογηµενης ενωτισθωµεν εκεινης φωνης “∆ευτε”λεγουσης. οτι εθρεψατε µε. Αµην. ω η δοξα εις τους αιωνας. ων η απολαυσις αρρητος και ζωη αιωνιος και αθανατος” –. ενεδυσατε. πεινωντα την σωτηριαν υµων. Και οπως τοις καθαροις την καρδιαν αποκαλυπτονται. (231) Περι των ενεργειων του Πνευµατος του Αγιου.

ου µονον δε αλλα και πασης βρωσεως τε και ποσεως και σωµατικης παντοιας ανεσεως. και µη βουλοµενος ησθιον· εφοβουµην γαρ – φησι—το κριµα της παρακοης. ∆ι’ ολης τοινυν της ηµερας εν αυτοις διατριψαντες – πολλους γαρ ωφελει και µονον φαινοµενος --. Εδοκουν γαρ ο αναισθητος οτι εµποδιζει µου την προθεσιν. εθαυµαζον. Εν µια ουν συνεβη ηµιν εν τη πολει εισελθειν. ως και ποταµηδον εκχεειν µε τα δακρυα και ουτω της τραπεζης πολλακις ανιστασθαι. ου µη δυνηθω εν τη ευχη µου στηναι το συνολον προς την του ποθουµενου ζητησιν. Τουτο γαρ δια των εξης δηλωθησεται. Ταυτα – φησιν -. εν η και την κατοικησιν ειχε. φωτος τε πληθος και οµιλιαν Θεου δι’ αυτου προς ανθρωπους. αλλα συννουν οντα δι’ ολου και ως υπο τινος ιου δαπανωµενον. Και τοσαυτην ειχον – φησι—την επιθυµιαν και τον ερωτα του τοιουτου καλου. Ηµην γαρ τω σωµατι πληρης κατακοπος. Ελογιζοµην γαρ οτι. συµπαθειαν κεκτηµενος αµετρητον. προς το τους πνευµατικους αυτου επισκεψασθαι παιδας. νεωτερος τις διηγησατο µοι λεγων οτι· Υποτακτικος τυγχανων πατρος τιµιου και ισοστασιου των µεγαλων και υψηλων αγιων. Μεγας δε υπαρχων ο εν αγιοις αγιος ουτος και τω προορατικω κεκοσµηµενος χαρισµατι. καθεσθεντες προς το µεταλαβειν αρτου. εγω ουκ ησθιον. και ουτως εχων ηγνοουν ο αθλιος οτι και τους λογισµους εγινωσκε τους κρυπτους της καρδιας µου. . ει µεταλαβω τροφης και ποσεως. πλειον εφλεγοµην και την αναγκην ουκ εφερον. ακουων παρ’ αυτου πολλακις θειας ουρανοθεν γινοµενας εν τοις αγωνιζοµενοις ελλαµψεις. ως περι τα εξηκοντα εληλακως ετη --. βλεπων µε αδιστακτως επιτελουντα µονα τα παρ’ αυτου µοι επιτασσοµενα και µητε εσθιοντα µητε πινοντα. (232) προσεταττε µοι µετ’ επιτιµιου. εσπερας ελθοντες εν τω κελλιω και ωσπερ απο του πολλου κοπου και καυµατος προσπεινοι γεγονοτες και εκδιψοι – ουδαµου γαρ ειχεν εθος υπνου µεταλαµβανειν. καιπερ θερινης ουσης της ωρας και αυτος γερων ων.Αδελφοι και πατερες και τεκνα.εννοων. ωστε τη εννοια τη προς αυτο παντων των επιγειων και επουρανιων επιλανθανεσθαι µε. Οσον ουν τροφης µετελαµβανον. µη ειδως οιον εχων πονον ενδοτατον. εκαθεζοµην ωσπερ εξεστηκως.

οτι ουτε νηστεια. τω την χαριν αυτου πλουσιως µοι δωρησαµενω. εντολην λαβων εξ αυτου του ποιησαι µονον Τρισαγιον και υπνωσαι. (233) Ει γαρ µη ηθελεν ο Θεος ελεησαι σε. ειτα κελευσας µε αναστηναι απο του εδαφους. αλλ’ ο Θεος φιλανθρωπος. ουτε αγρυπνια. Τουτον τοινυν τον λογον ως εξ αυτου δεξαµενος του Θεου και το παρα Ηλιου προς Ελισαιε γενοµενον εννοησας και πιστευσας οτι. συντοµως ποιων το θεληµα των φοβουµενων αυτον. απηλθον προς το κελλιον µου. Αλλα γαρ ευθυς πρηνης πεσων επι γης ειδον. ωστε µη δυνασθαι µε δια λογου παραστησαι την γενοµενην µοι τηνικαυτα χαραν τε και ηδονην. δι’ ην ταυτα υπεµενον. τεκνον. ευθεως εις δακρυα και εις ποθον θειον επι τοσουτον εκινηθην. εις συµπαθειαν εκινηθη πολλην και λεγει µοι µετ’ επιτιµιου· “Φαγε. επι πλειστον τε εκκαιοµενος και τας αµαρτιας µου τη του νοος οξυτητι πασας εν ριπη επι µνηµης µου φερων. ουτε τινι ετερω των δεξιων πραξεων χαιρει ο Θεος και εµφανιζεται. Ειτα της τραπεζης αρθεισης φησι προς εµε· “Γινωσκε. ει µη πολλαι αµαρτιαι. ωσπερ ειρηται. ας επιστασαι και αυτος”. επει εξ ων ειπας αγαθων. Εφαγοµεν ουν – φησι – και επιοµεν και υπερ την χρειαν· ησθιε γαρ τη εµη κακεινος εξακολουθων ασθενεια. Συµπαθησας ουν µε επι πλειον ο αγιος και δακρυσας. περιελιµναζοµην τοις δακρυσι και πεσων εις τους ποδας αυτου τους αγιους και τουτους κρατησας· “Ευχου υπερ εµου. βαλων και αυθις µετανοιαν και αιτησας ευχην. ει µη ταπεινη τε και µονη απεριεργω και αγαθη ψυχη και καρδια “. και ιδου φως πολυ νοερως επιλαµψαν µοι και . οια δη τω διορατικω κεκοσµηµενος. αγιε του Θεου. και πιε και µη λυπου απο του παροντος. εµοι ουδε εν προσεστιν. χαρισµατι. µνησθεις τε των λογων του αγιου. ινα δια σου ευρω ελεος. τεκνον. οτι ταυτην και σοι δισσως δωρησεται υπερ της πιστεως µονης ης εχεις και προς αυτον και προς την εµην ταπεινωσιν”. ουτε κοπω σωµατικω. φησι· “Θαρρω τω Θεω.Ο ουν αγιος ιδων µε και τον κοπον ον µετ’ αυτου εκοπιασα αναλογισαµενος και γνους την αιτιαν. Ταυτα τοιγαρουν ακουσας εγω και θαυµασας επι τω λογω και τη παραινεσει του αγιου. (234) Εισελθων ουν ενθα ειωθην προσευχεσθαι και το “Αγιος ο Θεος” εναρξαµενος. ει και αναξιος εγω. ουκ αν ηυδοκησεν ελθειν προς ηµας”. εφην.

Ειτε γαρ εν σωµατι. η κονων µου την γλωτταν. και ενισχυσε την εκλυσιν των αρθρων και νευρων. οιδεν αυτο το φως. λυπη κατοχος γεγονα και οδυνη βαρεια τοσαυτη. ελευθεριαν και ληθην παντων λογισµων των εν τω βιω. Ου µονον δε. Εγω γαρ ουτε λεγειν δια στοµατος δυναµαι ουτε νω καταλαβειν το απεραντον της ορασεως”. . και αυτον τον της εκδηµιας τροπον της παρουσης ζωης παραδοξως εχαρισατο µοι και εγνωρισε.ο Θεος οιδεν. το απελασαν απ’ εµου υλην οση παχεια και βαρος σωµατος το ακηδιαν και ναρκωσιν εµποιησαν τοις εµοις µελεσιν. Ουτω γαρ ετονωσεν. την εκ του πολλου κοπου µοι τηνικαυτα προσγενοµενην. και οστις υπηρχον και που.. µονον κραζων το “Κυριε ελεησον”. καθως και εν συναισθησει γενοµενος τουτο λεγων επεγνων· τις δε ην ο λαλων.ελεγεν – ει δυνασαι συ.εκεινου απλετου φωτοςουδε γαρ εχω τι ετερον τουτο καλεσαι οικειον και καταλληλον ονοµα . εν ω ισταµην. ειτε εκτος σωµατος τω φωτι τουτω προσωµιλησα. πατερ. Ου µην αλλα γαρ και επελαθοµην του τε τοπου. ω θαυµατος φρικτου. το και αποδιωξαν οσον αχλυωδες υπηρχεν εν τη ψυχη µου και απαν γηϊνον φρονηµα. Αλλα γαρ του φανεντος µοι – φησιν. ηρεµα πως υπολωφησαντος και οιονει συσταλεντος. τον τε πονον του χωρισµου και της αγαπης το αµετρον και το πληθος του ερωτος και της µεγιστης ευεργεσιας το υψος. ωστε τω αθροω του θαυµατος εκπλαγηναι µε και ως εν εκστασει γενεσθαι. αλλα και χαραν ευθεως πολλην νοεραν τε αισθησιν και γλυκυτητα υπερ πασαν γευσιν των ορωµενων εν τη ψυχη µου αφραστως ενεσταξεν. πατερ. ως εκφρασαι αξιως απορω το µεγεθος της δικην πυρος αναφθεισης εν τη καρδια µου ποικιλης και σφοδροτατης οδυνης. ουκ οιδα – φησιν. Λοιπον ουν παραστησον . εν συναισθησει εγενοµην και γνους οια η τουτου δυναµις αθροον ειργασατο εν εµοι και εννοησας τον αυτου χωρισµον και ως παλιν εν τω βιω µονον µε κατελιπεν αναλογισαµενος. ως δοξαι και φανηναι µοι φθορας ιµατιον αποδυσασθαι.προσλαβοµενον µου τον νουν ολον αµα προς εαυτο και την ψυχην. ετι δε. Προς γαρ µονην την εκεινου του φωτος (235) αρρητον ευφροσυνην πασαι και του νοος και της ψυχης αι αισθησεις µου εκολληθησαν.

εν Χριστω αδελφοι. πατερες και αδελφοι. δι’ ων ισχυει το χειρον κατα του κρειττονος· δευτε. πατερ. Θαυµαζω το γεγονος και ακουω φωνης µυστικως λεγουσης µοι ανωθεν· ῾Ταυτα αινιγµατα εισι και προοιµια. Απαστραπτει ως ηλιος και την κτισιν συνεχοµενην κατανοω εν αυτω. το γαρ τελειον ου θεαση εως την σαρκα ενδεδυσαι. Ει δε και παρασφαλεις.“Αλλ’ ειπε µοι συ. τεταπεινωµενον το φρονηµα της ψυχης και καθαραν την καρδιαν δια δακρυων και µετανοιας απο παντος σπιλου και . εις υποµνηµα ταπεινωσεως. Αυτη γαρ και τα προγεγονοτα και τα γινοµενα πταισµατα. αλλα µη αποστης της µετανοιας επιµελουµενος. ως ηδη την ανθρωπινην ασθενειαν αποβαλλοµενος και αγγελος γεγονως εξ ανθρωπων. αναλαβωµεθα πιστιν ειλικρινη προς τον Θεον και τους κατα Θεον πατερας και διδασκαλους ηµων. απορριψωµεν µακραν αφ’ εαυτων πασαν σχεσιν και πασαν µεριµναν της παρουσης ζωης. µικρου δειν εξεστην και ολος συντροµος εγενοµην. φαινοµενον και τιτρωσκει κρυπτοµενον. εννοησας εξαυτης εις οσον ευθυς υψος θεωριας ανηλθε και γνωσεως εκ µονης της προς τον πνευµατικον πατερα αυτου αγαπης και πιστεως και οιων ηξιωθη εκ προοιµιων των αγαθων ιδειν και απολαυσαι. την ευπαθειαν του σωµατος. Αλλα προς εαυτον επιστρεφε και βεπε µη τι πραξης των τα ενταυθα αποστερουντων σε. Και το φως επενδυει µε και ως αστρον µοι φαινεται και υπαρχει τοις πασιν αχωρητον. Και πλησιον µου γινεται και εις ουρανους αναφερει µε. ∆ια τουτο ουν παρακαλω υµας. Ο δε γλυκυς εκεινος και πληρης Πνευµατος θειου και θεωριας ηξιωµενος προσηνεστατη και µελιρρυτω φωνη ταχιστα απεκρινατο· “Ευφραινει. Μαργαριτης εστι. την ανεσιν και αργιαν. ω σεβασµιωτατε πατερ και αδελφε. τη εµη φιλανθρωπια ενουµενη. κτησωµεθα συντετριµµενην καρδιαν. µισησωµεν τας ηδονας της σαρκος. εφην εγω. τα εν αυτη παντα δεικνυει µοι και φυλασσειν προσταττει µοι τα µετρα τα ιδια. Τους οφθαλµους µου αιρω (236) αισθητως τα εκεισε θεασασθαι και παντα βλεπω καθως υπηρχον το προτερον.” Ταυτα τοινυν ακηκοως εγω εξ αυτου. εξαφανιζει’. τας του οραθεντος σοι ενεργειας τρανοτερον και σαφεστερον”. Συνεχοµαι υπο στεγης και τοιχων και τους ουρανους διανοιγει µοι.

µικρον ανανηψας εκ βαθους κακων και σκοτωσεως. και τηνικαυτα µενοµεν διαπαντος αγαθοι. οιους απεργαζονται τους ποιουντας και φυλασσοντας αυτας! “ Αρχην γαρ ποτε βαλων εν αυταις. ει και µη τελειως. (239) ουτω και αρετης αυγαζουσης οια δη σκοτος η κακια ελαυνεται και ανυποστατος δεικνυται. Αδελφοι και πατερες. . και προσλαµβανοµεν α ουκ εσµεν αξιοι. (238) Περι θεωριας και αποκαλυψεως και πεφωτισµενης ευχης. προς τα καλα συνωθουσα µε. καθα πρωην υπηρχοµεν πονηροι. (237) ινα και ηµεις αξιωθωµεν ελασαι ποτε εις µετρα συντοµως τοιαυτα και ιδειν και απολαυσαι των απορρητων αγαθων ενθεν ηδη του θειου φωτος. ψυχην και σωµα και διανοιαν καθαιροµενοι. Εν µονον εν µεσω τουτων υπηρχε το αηδιζον µε. Αµην. αλλ’ εκ µερους και οσον χωρουµεν κατα την αναλογιαν της καθαρσεως ηµων. αγαπη δε ως αληθως και του καλου µε η εφεσις προς αυτο το πλειστον επεστρεφεν. των προληψεων η συνηθεια και ηθος κακον και φιληδονον. υπο των παθων καλυπτοµενοι. φοβω µεν συνειχοµην τοις κακοις µου σφιγγοµενος. ω η δοξα εις τους αιωνας. ∆ια µικρας ουν υποµονης και προαιρεσεως ελαχιστου η µαλλον ειπειν Θεου βοηθεια του ζωντος αναπλαττοµεθα και ανανεουµεθα. ενεργειται υπο του Πνευµατος του Αγιου. Ουτω γαρ και εαυτους ενωσοµεν τω Θεω και ο Θεος ενωθειη ηµιν και τοις εγγιζουσιν εσοµεθα φως και αλας και εις µεγαλην ωφελειαν εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. ∆ιο και εκπληττοµενος εις την του Θεου αφατον αγαθοτητα. και γινοµεθα απερ αγνοουντες τυγχανοµεν. Λογος ΙΖ΄. Ολον δε ην το τελουµενον φυγη κακων. Ωσπερ γαρ του ηλιου κατα µικρον ανετελλοντος υποχωρει το σκοτος και αφανιζεται. οπερ τη επιµονω της ευχης εργασια και τη µελετη των θειων λογιων και τω εν εξει γενεσθαι των αγαθων αφανιζεται. ουτω πως καταπληκτικον ανακραζω· “Ω θαυµατος εκπληξις και εντολων Θεου δυναµις. Και οπως ο υπο της αγαπης κατασχεθεις του Θεου και εις βαθος ταπεινοφροσυνης ελασας.ρυπου της αµαρτιας. πολλη η συγκαταβασις και η φιλανθρωπια Θεου προς ανθρωπους.

Ελαβον δε τη χαριτι χαριν και τη ευργεσια ευεργεσιαν και τω πυρι πυρ. ο αµαρτωλος και ακαθαρτος. εγενου αθανατος και κρατουµενος τη φθορα. Απιστησαι τω λαλουντι ουκ ειχον και πιστευσαι εφοβουµην δια την της επαρσεως εκπτωσιν. Ιδου υπο θανατον ων. πως εµοι προσιτος και γλυκυς και φαινοµενος ωραιοτατος δια της απαστραπτουσης σου δοξης και χαριτος δεικνυσαι. οτι δη και ολως επεβλεψας επ’ εµε και οµιλιας ηξιωσας. Ο αχραντος.Εξ ων ελαβον καγω. Ακουσιως ταυτης καθελκοµαι δια το µετρον της ανθρωποτητος και το της ταπεινωσεως ασφαλεστερον. σωµα ενδεδυσαι και ουδεµια των του σωµατος ηδονων υποσυρη. Νους δε θειος τω εµω νοΐ προσωµιλει και ουτω λεγων εδιδασκεν· “Εγνως οιον σε η εµη δυναµις απετελεσε φιλανθρωπως δια πιστιν και υποµονην µικραν. τω δε τελει της αναβασεως φως και τω φωτι φως τρανοτερον. ο παντων ευτελεστερος και αχρειος – καλον γαρ ανακηρυττειν ευγνωµονως τας ευεργεσιας του Θεου του φιλανθρωπου -. φλογα δε τη φλογι και τη αναβασει προσετεθησαν αναβασεις µοι. Πολλα γινωσκω των τοις πλειοσιν αγνοουµενων και υπερ απαντας ανθρωπους ειµι . εχαιρον και παλιν ηµην το ολον ανθρωπος. Μικρος ει το ορωµενον και νοερως ορας. το δε υπερ φυσιν εξεπληττε και το φοβερον αποστηναι µε ηναγκαζε.”. Κυριε. τη του εµου Σωτηρος Ιησου Χριστου χαριτι. Το αφραστον καλλος του φαινοµενου ετιτρωσκε µου την καρδιαν και προς αγαπην ειλκε µε απειρον. Ταυτα ηκουον µεν µυστικως και παραδοξως απεκριναµην. αλλ’ ως ηδη τελειως και εξω των δεσµων της σαρκος γεγονως. Κοσµον οικεις και συν εµοι υπαρχεις. ευρισκη ταυτης επανω. Πληροφορια της συγχωρησεως των αµαρτιων µοι εδιδοτο και υπερ παντα ανθρωπον εβλεπον εµαυτον αµαρτωλοτερον. Και µεσον τουτου παλιν φαιδρος ελαµψεν ηλιος και εξ αυτου εφανη ακτις και αυτη τα παντα επληρωσε και το νοουµενον ακαταληπτον. Παντως εγω σε εκ του µη οντος εις το ειναι παρηγαγον”. την αγαπην σου βεβαιουσαν. εν οις εµεινα τε εγω δακρυων ηδυτατα και θαυµαζων τα αφραστα. η δε αγαπη εποιει µε προς τα κατω µη στρεφεσθαι. (240) Προς α τροµω και χαρα ανταπεκριναµην και ελεγον· “Τις ειµι εγω. ο αορατος και τοις πασιν απροσιτος.

ου µην αλλα γαρ και µυηθηναι σαφεστερον της εκει αγαπης την αιωνιον ευφροσυνην και αγαλλιασιν. τοτε υπερανω των ουρανων αναφεροµαι και τη αγαπη παλιν ενουµαι Χριστω τω Θεω ηµων. αδελφοι µου. ( 241) “Ευ δουλε πιστε” ακουω και τα εξης. οι και των κατω. µηδενος δε των ενεστωτων η µελλοντων στερουµενοι. Των καλων καταλαβειν δοκω το ακροτατον και εις την αβυσσον των αµαρτιων µου κατω κειµενος κατεχοµαι και τη απογνωσει βυθιζοµαι και οταν παντων κατωτερος γενωµαι. οι µιµησαµενοι δηλονοτι την αυτου (242) υπακοην και ταπεινωσιν και νευσαι βουληθεντες εκ των χειρονων επι τα κρειττονα. διδαχθησεσθε δε προς τουτοις και ταπεινωσεως υψος και τελειας αγαπης τεκµηριον. Ως υιος παρισταµαι και ουτω διακειµαι ως ξενος απαρρησιαστος.ιν’ αφρονως ειπω . ετι δε και το εµπορευµα της του Θεου συγκαταβασεως γνωσεσθε και το δωρον της µεγαλης αυτου και ακενωτου προς ηµας κενωσεως εισεσθε και τον φρικτον τροπον της χοϊκης αναπλασεως καταµαθετε. οπως τε ζωσιν οι πιστευσαι θελησαντες τω σταυρωθεντι Χριστω.και εισακουοµαι. της γεωδους ταυτης και βαρειας σαρκος στερηθεις. αλλ’ οπως ειδοτες εσεσθε την αµετρον φιλανθρωπιαν του Θεου και οιον υπαρχει των εντολων το φορτιον το ελαφροτατον αυτου του Σωτηρος ηµων Χριστου και Θεου και οση της αυτου δωρεας η αντιδοσις . καθα και . γραψαι ηθελησα ουχ ως δοξαν θηρασαι βουλοµενος . τω µεγαλω φωτι πλησιασαντες.αγροικοτερος.α και µανθανοντες η επιποθησατε της αυτου αγαπης επιτυχειν η το ταυτης αποτυχειν ως αιωνιον θανατον φοβηθητε και φριξατε -. οπως γινονται παραδοξως οι σκοτεινοι φως. Χαιρω οτι µοι Χριστος. και οπως αλλοιουνται οι δια την αγαπην του ηµας αγαπησαντος παντα καταλιµπανοντες. ω πεπιστευκα. Ανοιξαι το στοµα και συγχωρησιν αιτησασθαι των εµοι πεπραγµενων ου τολµω και υπερ αλλων εξ αγαπης παρρησιαζοµαι και . και ολως εν αληθεια ευρισκοµαι µηδε το εν φυλαξας ταλαντον εκ παντων οµου των δοθεντων µοι..αφρων γαρ ο τοιουτος και της ανω δοξης αλλοτριος . ω και ελπιζω. παραστηναι εγγυτερον. Ταυτα τοιγαρουν. εδωρησατο βασιλειαν αιωνιον και ασαλευτον και ως αναξιος των εκεισε κλαιω διαπαντος και κλαιων ου παυσοµαι.

ει λαου και ποιµνης ηγουµενος κατεσταθης.Μωσης ποτε. παντων απορουντες τη ταπεινωσει των αναγκαιων και µηδενος λειποµενοι. ει µη τινα αλλον. ειτε ως µη καταδεξαµενου σου παρ’ ετερου αρχεσθαι αδελφου δια το οιεσθαι µη ειναι σου ευλαβεστερον η λογιωτερον ετερον. η δια το εχειν τας σωµατικας χρειας περισσοτερον των αλλων απαντων και την δουλειαν και την αναπαυσιν. σκοπησον καλως και ανακρινον σεαυτον ποιω λογισµω και εκ ποιου τροπου εις την τοιαυτην κατεστης αρχην. προς τον ποιµενα. και µετα παντων οντες ουδαµως εκ της συνουσιας των αλλων µολυνονται· και ευεργετουντες τους πλησιαζοντας ζηµιαν του καλου ουδεµιαν υφιστανται. Ιδου ουν ανεκαλυψα υµιν τοις φιλοις και αδελφοις µου τα εν εµοι κεκρυµµενα µυστηρια – το τελος της εµης ζωης εγγιζον ορω οσον ουπω -. ω πρεπει πασα δοξα νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. και σπουδασητε µιµησασθαι. αλλα µεταδιδοντες και ετεροις τον ελεον λαµβανουσι πλεον η διδουσι. Και οτι χρη τους µεν αναξιως επιπηδωντας τη αρχη παση κωλυειν συνωθειν επι τουτο και συνεργειν. αρχης τε και µεσοτητος αναβασεις και προκοπας και τελειοτητος µετρα. η δια το ονοµαστον σε εκ της ηγουµενιας γενεσθαι και (244) και της του κοσµου βασιλευσι . Ει µεν ουν ευρησεις σεαυτον καν ψιλω λογισµω ενθυµηθεντα. Αµην. τοις ανω ενουµενοι. ων υποβαλλει τοις κουφοτεροις και φιλοπρωτευουσιν. θεοι αποκαθιστανται. Λογος ΙΗ΄. τρεφοµενοι τη αιωνιω ζωη της αγιας αγαπης. (243) Περι µεθοδων του πονηρου. ινα ειδητε και µετανοιας τροπους. Αδελφε. γαλακτοτροφησαντα τε τω λογω του Θεου και τω ζωογονουντι θρεψαντα αρτω και βαδιζειν υποδειξαντα εν τη οδω των σωτηριων εντολων του Θεου. µαλλον τω οµοιουσθαι φιλανθρωπως τω φιλανθρωπω. οποταν ο ποιµην εξ ανθρωπων γενηται. η δια το τινας των ιδιων και συγγενων ευεργετησαι και φιλους κτησασθαι τους κατα σαρκα περιπατουντας. τον γουν γεγεννηκοτα παντως υµας και εκ ψυχης αγαπησαντα. οτι δια την των ανθρωπων τιµην ταυτη επεδραµες η δια προεδριαν η δια δοξαν. Και προς τω τελει. οσον ανελθωσι ταπεινουµενοι και οσον ταπεινωθωσιν υψουµενοι.

Και ουτως ου µονον ωφελησας τους πολλους. (245) ως γαρ εσχατον παντων αν διηγες εν τη µονη και βασταζειν ειχες παντων τα βαρη. ινα εβλεπον και εµιµουντο σε οι αδελφοι. κατα την ιδιαν καταστασιν. φησι· “Αρτι. Υποβαλλειν αρχεται ο εχθρος. “. κατα το ιδιον θεληµα. ειχες αν παντως ωφελησαι και σωσαι και των σων αυτοις αρετων µεταδουναι. Εαν ουν ωσιν εν τη ποιµνη εκεινη των ευλαβεστερων τινες. αλλ’ ινα µη γενηται ο δεινα ο αδελφος . Αλλα γαρ προς τουτοις και αυτος περισσοτεραν ταπεινωσιν ειχες κτησασθαι. επει ο δεινα η ο δεινα αδελφος εν τω πραγµατι τουτο ου ποιει”. οταν ο ποιµην προς Κυριον εκδηµηση. ινα µη καταγνωσθη ως φιλοδοξος. σαφεστερον τουτο ποιησωµαι. εαν εφρονουσαν οι αδελφοι. αλλα και αυτος συ ωφεληθης µαλλον ψυχικως και σωµατικως ευρες µεγαλην αναπαυσιν”.εσπουδασας του γενεσθαι συ. Ο δε ισως αποκρινεται και λεγει· . η και δια την των ανθρωπων αισχυνην. υποβαλλει αυτω οτι· “Και πολλους αν ελκυσαι ειχες προς την µοναχικην πολιτειαν και εξαγαγειν αυτους εκ του κοσµου.ως οτι ουκ ηθελες. εξ ων υποτιθεται ο πονηρος εκαστω των εν κοινοβιω καθεζοµενων. κυρι ο δεινα. γινωσκων γινωσκε οτι ου κατα Θεον εγενετο σου η προβλησις. και προστεθηναι ειοχε το µοναστηριον και οιον του µεγαλου Ευθυµιου και Σαβα και Παχωµιου των αγιων γενεσθαι. Ει δε και γνωριµος τοις κατα κοσµον εστιν. ταυτα εκαστω αυτων υποτιθεται και φησιν· “Ει εγενου συ ενταυθα ποιµην και ηγουµενος. ου µη ειχον ποιησαι µε ηγουµενον. ετερον δε οφειλει εκλεξασθαι η αδελφοτης. και στοµα αν εγενου Χριστου· ο γαρ εξαγων. Ταυτα τοινυν υποβαλλει τοις δηθεν αγωνιζοµενοις εν τω σεµνειω. Ειχον δε προσαγαγειν οι τοιουτοι και αποταγας µεγαλας και τας υποστασεις αυτων εν τη µονη επιδουναι. παντων τα ελαττωµατα.και αρχουσι γνωριµον. ειτε και κατα φθονον . φησι. εντευθεν ακουε τας επιβουλας και υπονοιας του Σατανα. ινα µη ακουσωσι παντες η και παραγενοµενοι τινες ιδωσιν οτι αλλος υπερ σε προεκριθη και καταγνωσωσι σου ως µη εναρετου. και λεγειν εκαστω κατα το ιδιον παθος. Αρχεται ουν εκαστος αυτων αποκαλυπτειν τον ιδιον λογισµον προς ον αν θαρρει αδελφον και δηθεν ως αστειαζοµενος και µετριαζων. Και ινα σοι. τιµιον εξ αναξιου ως στοµα µου εσται.

αλλ’ ευλαβουµην ειπειν σοι περι τουτου. Ειτα παλιν εκεινος φησι· “Καλως ειπας. πατερ. ινα µηπως ως τα παρα γνωµην σου λαλουντα µοι µεµψη”. σοι δε η λαχανωδης και σπερµατωδης και τοις πασι κοινη. φησι. ου χρηζω γενεσθαι. αγνοουντες τας µεθοδους του πονηρου· τοις δε γε σαρκικωτεροις και αµελως εχουσι (246) περι την εαυτων σωτηριαν ταυτα υποβαλλει και υποτιθησιν ο εχθρος. Ακουει ταυτα ο αδελφος και οτι οικονοµον µελλει τουτον ποιειν. την τρυφην. και παντως ποιησαι ειχον σε οικονοµον. τον δεινα και δεινα κελλαριτην και αποθηκαριον. γενηται τις και ψευδοευλαβων τουτων. Και προς ταυτα τι αρα µελλεις ποιειν. συ δε πεζοπορων εση και κοπιων· εκεινω διαφορος ετοιµασθησεται τραπεζα και αρτος ωσαυτως και οινος. µελλεις παντως δεδεµεναις χερσι τω γενοµενω παριστασθαι και ατιµαζεσθαι παρ’ αυτου. συ δε µεσον των αλλων η και των λοιπων εσχατος· αγαπα γαρ διαφεροντως τον δεινα. Ταυτα τοινυν και τρεις εκ των ευλαβεστερων ισως ποιουσιν. εγω δε εσχολαζον παντως εις µονα τα ψυχικα και ινα ηµην απο των πραγµατων ελευθερος”. την δοξαν και την παρα παντων τιµην. Λαλησαι ου τολµας· εισι γαρ οι αγαπωντες αυτον και ευθυς επιστοµισουσι . υπερ σε τιµησας επανω σου προκαθισει αυτον. Αλλα γαρ και εποχουµενος εσται εκεινος εν ηµιονοις πολυτιµοις. και ισως παρ’ εκεινου προτιµηθη. Ει γαρ µη τουτο ποιησεις. και µελλουσιν εκεινον µεν τιµαν ως ηγουµενον. εαν ηθελον οι αδελφοι ινα εγενοµην. αλλ’ ινα µη αδιαφορος τις γενηται και το µοναστηριον καταστρεψη και τους αδελφους λυπηση. οιδα οτι µετριαζεις. σπουδασον γενεσθαι συ. αδελφε. εκεινος δε παλιν εκεινους ως αξιωµατικους και ως αποκαρεντας παρ’ αυτου τιµησει και σου υπερκαθισει αυτους. Ετι δε ισως και απο των εµφανων και ενδοξων αποκειραι εχει. και απελθων θαρρει ταυτα τοις αδελφοις ους ειπε ποιησειν διακονητας. Ου µονον δε αλλα και ο δεινα ευλαβεστερος σου εστι. “Και ινα µη εκ των υποκριτων. και πως βαστασεις την αισχυνην των αδεφλων. και ει γενηται ηγουµενος. συ µεν. σε δε εις το διαζυγιον απολυσει η και παντελως ιστασθαι σε και διακονειν προτρεψεται. Πιστευσον. Εκεινος καθεσθησεται επι θρονου και πρωτος. επει προ πολλου τουτο χρονου ενεθυµουµην εγω.“Πιστευσον µοι.

αλλ’ απερ ο µονος σοφος και ευσπλαχνος λαλησαι θελησει σοι. των εµων ρηµατων· ου γαρ απ’ εµαυτου λαλησω. Φησι δε και τουτο προς εαυτον· “Ο δεινα αδελφος ευλαβης εστι και του πραγµατος τουτου ου χρηζει. Τοιγαρουν και απελθων. ακουσον µετα προσοχης. και οµοιως συνταξοµαι”. πνευµατικε αδελφε. Συ ουν. και χειρων εσται η ατιµια. ει και µεθυοντα βλεπεις αυτον και τω δοκειν σοι κακως τα της µονης διεξαγοντα πραγµατα. και αυτοι αγωνισονται σπουδαιως ινα ηγουµενος γενωµαι”. (248) Εαν ης εν κοινοβιω αδελφων καθεζοµενος. ουτω κατα την µαταιαν αυτου µελετην και ποιει. φοβω του µη αποτυχειν του σκοπου. παιζειν τε και χαιρεσθαι και της µονης εξερχεσθαι συνεχως και διαγειν εν οις θελουσιν. Εκ τουτων ουν και ετερων πολλων σχισµατα. (247) Ειτα σκεπτεται και λεγει εν εαυτω· “Παντες γινωσκωσι τον δεινα αδελφον και τον δεινα ευλαβεστερους και µελλουσιν εκεινους ζητειν καµε παραβλεψασθαι. και ουδε ευρησεις αλλαχου αναπαυσιν· ενθα γαρ απελθης. Υποµενειν ταυτα και ειναι εν τη µονη σου ου δυνασαι. και πας ανθρωπος καταγελασεται και καταµεµψεται σε. του δε λοιπου πληθους ζητουντος κατα τας ιδιας επιθυµιας τον αγοντα και τω οµοιω προστρεχοντος. παρακαλω. Αλλως τε και οσα αν µοι ειπωσι. ει τυπτεσαι και . εχει δε συγγενεις και φιλους και βουλεται θεραπευειν αυτους απο της µονης. Ταχα δε ισως και τυψουσι σε αντιλεγοντα. Απελθων λαλησω κακεινω. κατα του αποκειραντος σε πατρος µη θελησης γενεσθαι ποτε. Περιερχεται ουν το µοναστηριον συνεχως και απλως εκαστον παρακαλων κατ’ ιδιαν και συντασσοµενος πληρωσαι παντων τα καταθυµια εν αγωνια και τροµω υπαρχει πολλω. Λοιπον ουν παση δυναµει αγωνισαι µη νικηση τις των ευλαβεστερων”. Υποχωρησαι της µονης καταγνωσις σου εστι. το προσκαιρον κερδος και τας του σωµατος ηδονας. Αυτοις ουν και συνταξοµαι. των µεν ευλαβεστερων προς το και εαυτους και αλλους ωφελησαι σπευδοντων. Αλλ’ απελθων εγω τον δεινα κρατησω αδελφον και τον δεινα· αυτοι γαρ τρυφαν αγαπωσι. ως ξενοκουριτης παντων εσχατος ειναι οφειλεις. διχονοιαι και στασεις γινονται εν τω µοναστηριω πολλαι. των δε σαρκικωτερων την εαυτων µονον δοξαν ζητουντων. ει και πορνευοντα.σε.

(249) και καθως επιστασαι. ινα εξωµεν µετ’ αυτου και συν αυτω και την συνειδησιν ηµων ακατακριτον. ειπε τω µελλοντι γινεσθαι αδελφω κατ’ ιδιαν· “Κυρι αδελφε. τη βουλη του Θεου δηλαδη και τω αδελφων αντικειµενος. Μη συγκαθεσθης τοις λοιδορουσιν αυτον. αλλ’ ον ο Θεος ηθελεν”. προσεχε εαν γινωσκη σου η συνειδησις ισον σου ειναι αδελφον τινα της µονης η και µειζονα λογω και εργω και πραξεσιν αγαθαις. και δια τουτο παρα των αδελφων εις ηγουµενον προτιµωµενον. ως αν αποστασης τινας των αδελφων εκ της προς εκεινον αγαπης και πιστεως. και τον µισθον. τω αγαθω και χρηστω. Οσα ουν αγαθα βλεπεις ποιουντα αυτον. Ει δε και ευλαβεστερον αλλον παρα τον ψηφιζοµενον επιστασαι ειναι. πιστευσον. Ει δε συµβη αυτω θανατος. λεγει και αυτος αυτω ταυτα. βαλε εν τη καρδια σου και εκεινων µονων βιαζου µιµνησκεσθαι· οσα δε απρεπη και κακα η εργαζοµενον η λεγοντα ιδης. και πασης αλλης πονηρας υπονοιας πληροφορει αυτον ο Θεος· και δεξεται παντως τους λογους σου και ευθυς υπακουσει σου. µηδε πορευθης µετα των µελετησαντων κατ’ αυτου. χωρις δε πασης προσπαθειας της εις τον ετερον. ταυτα σευτω επιγραφε και ως ιδια σου αµαρτηµατα λογιζου και µετανοει εν δακρυσιν. αλλα παση χαρα και ταπεινωσει καταδεξαι και συνεργησον καθαρως τη θελησει των αδελφων. Και οιδας οτι αδελφος ηµων ο δεινα ευλαβης εστι και εναρετος. παντα εις δοξαν Θεου ποιειν οφειλοµεν και εις σωτηριαν των ηµετερων ψυχων. και ετερον προβαλεσθαι ηγουµενον οι αδελφοι βουλονται. Ει µεν ουν εχει ταπεινωσιν ο αδελφος και την ψυχην απηλλαγµενην φιλοδοξιας. Υποµεινον δε αυτον µεχρι τελους µηδεν περιεργαζοµενος των εκεινου κακων. Μη θελησης γενεσθαι αντιχριστος. λογους λαλων η εργα επιτηδευων οπωσουν σκανδαλου και υπονοιας. Αλλα γαρ και αυτον εν τουτω τον Θεον θεραπευσοµεν και παντες ηµας επαινεσουσιν οτι ουχ εαυτους συνεστησαµεν. ας ποιησωµεν εκεινον ηγουµενον. και εχει καλως ποιµαναι πασαν την αδελφοτητα.ατιµαζεσαι παρ’ αυτου και πολλαις αλλαις καθυποβαλλεσαι θλιψεσι. εχων ως αγιον εκεινον και επικαλουµενος την ευχην αυτου. Και αν κελευης. . Συναγωνισωµεθα δε αυτω παση δυναµει και ηµεις. συ Θεου χαριτι ευλαβης υπαρχεις και πνευµατικος.

Εαν δε και προς κακον ισως οι πλειονες η και παντες οµοφωνησωσιν. Και ταυτα µεν ουτως εστωσαν σοι βεβαια και αµετακινητα. Ει δε µετα τον θανατον του προεστωτος ιδης την περι σε αδελφοτητα πασαν αστηρικτον. και ταις της σαρκος επιθυµιαις και ηδοναις διασυροµενην και καταπιπτουσαν και µηδεµιαν εχουσαν βασιν µητε θεµελιον επι της πετρας. ο δε αδελφος ουχ υπακουει σου. ως αν και τον οικειον κερδησωσι πονον και ωφελειαν ουχ ευρησωσιν. αλλα αφες τους κακους συντριβηναι παρ’ ου εκριναν αρχεσθαι. και γινεται το θεληµα του Θεου. εκ καθαρω τω µαρτυριω της σης συνειδησεως τον πνευµατικωτερον αδελφον γενεσθαι ηγουµενον. γινωσκε οτι υπο φιλοδοξιας κατεχεται. υπ’ ουδεµιας επιθυµιας (250) κλαπεισαν προς ηδονης επιθυµιαν. αλλα φυλαξον σου την της ψυχης παρθενιαν αφθορον τω Χριστω. Αλλα γαρ µητε υπο φοβου εκκλινης του αγαθου και τον πονηρον καταδεξη γενεσθαι. τοις ευλαβεστεροις και πνευµατικωτεροις εξακολουθησον. ως ουκ εστιν αξιος της προστασιας· ειτα και µη βουλοµενου µου γενηται και θλιψεις πολλας επαγαγει µοι”. και σπουδασον παντι τροπω. Ει δε και υποβληθεις παρα του εχθρου η και δοκιµαζων σε. αλλα προς δικαιολογιας κινηθη συνιστων εαυτον. χαιρω δε εις σε”. επει εκεινον ον λεγεις ουκ εω γενεσθαι. λεγων εν σεαυτω· “Μη φανω κωλυων και αντιλεγων περι του δεινος. ερωτωµενος µετα παρρησιας ειπον την αληθειαν και τους αστηρικτους εις το καλον στηριξον· ει δε των εσχατων και των µη καλως ειδοτων διακρινειν του δικαιου τον αδικον. λεγει σοι· “Γενου λοιπον συ. Ει δε συ µεν λεγεις απροσπαθως υπερ του πνευµατικωτερου αδελφου.Και τηνικαυτα οι αµφοτεροι λαλειτε παση τη αδελφοτητι. παραχωρησον και µητε συνεργησης µητε κωλυσης. σαλευοµενην πασαν υπο των πνευµατων της πονηριας. µη συγκατασπασθης τω παθει αυτου µηδε τω εκεινου πτωµατι περιπεσης. Αλλ’ ει µεν των προκριτοτερων ης. εχειν δε και των εξωθεν βοηθους επι τουτο επραγµατευσαντο. αλλ’ ολην κλονουµενην και αλλον αλλαχη αδελφον τας χειρας απλουντα . ως Χριστου διακονος. επειδη πολλακις διδωσιν αρχοντα τω λαω <τω> απειθει ο Θεος κατα την καρδιαν αυτων.

και περιδραξασθαι τι σπουδαζοντα. Εαν ουν ουτω ποιων και ουτως εχων ιδης των αδελφων σου τινας επι κακω οµονοησαντας και απαταν περιτρεχοντας τους απλουστερους αυτων. οτι εις τοιαυτην τολµαν και σκοτωσιν οι µοναχοι κατηντησαµεν. αλλα και παση σπουδη και δωροις εις βοηθειαν αυτων τους εξωθεν επισπωµενους. ουχ οπερ σωζει αυτον αλλ’ οπερ συγκατασπα εις αδην και εις σκοτος (251) και πυρ ηδονων το σωµα και την ψυχην αυτου. το µεγεθος εννοησαι της τολµης. αλλους δε παλιν σφριγωντας και περι την αρχην µαινοµενους και την επιθυµιαν ταυτης ακρατητον εχοντας. αδελφε. µηποτε προσφερη την δεησιν περι σεαυτου. ελεησον. και τον Θεον απο καρδιας µετα πονου και δακρυων ικετευσον στησαι της τοσαυτης κακιας την ρυµην και προς το κρειττον µεταστρεψαι τας καρδιας των αδελφων. µηπω την χαριν των αποστολων λαβων µηδε τους καρπους αυτης θεασαµενος γεωργηθεντας εν σοι! Και πως υποφερεις. αλλ’ ουδε γραµµατικου η ρητορος τινος αναλαβεσθαι ταξιν ιδιωτης (252) τυγχανων. Ειπε µοι αγαπητε. ει καλως βλεπειν ηξιωσαι των σων αδελφων τα τραυµατα. λυπηθητι και εν οδυνη καρδιας σου θρηνησον. και αναβησθι µονος εις το παλατιον και εισελθων λαλησον τω βασιλει περι ηµων και παρακαλεσον . ανιστορησον κατα νουν. των σων µελων τα συντριµµατα. ουδε επι λαου αναγνωναι αγραµµατος ων. και δια ηδονην και απολαυσιν σωµατος και χρηµατων πορισµον και την εξ ανθρωπων τιµην. εαν σε πασα η µεγαλη αυτη και πολυανθρωπος πολις παρεκαλει λεγουσα· “Ποιησοµεν σε πραιποσιτον και του βασιλεως πρωτοβεστιαριον. την δε των αποστολων αξιαν επιζητεις η και καταδεχη. ως αν προτιµησωνται σε. συµπαθησον. και αντι ευλογιας καταραν σοι και οργην του Θεου προξενηση. σπλαγχνισθητι και οικτειρησον. Και θρονω µεν βασιλεως ουδεις επιβηναι τολµα µη θελησαντος εκεινου. την αξιαν των αποστολων παντι τροπω λαµβανειν αγωνιζοµεθα και την εκεινων εξουσιαν χρυσιω εξαγοραζοµεν. Ορα δε την ροπην της καρδιας σου. Φευ µοι τω ταπεινω και αθλιω. του ολου σωµατος την καταπτωσιν. µητε τον Θεον φοβουµενοι µητε τους ορωντας ηµας αισχυνοµενοι. πενθησον υπερ των τοιουτων και δακρυσον. ωστε ποιµαινειν επιχειρειν ηµας διχα Χριστου τα του Χριστου προβατα.

Ει γαρ εγινωσκοµεν. σου δηλονοτι εις παλατιον µη εισελθοντος ποτε. ως ξενου πασι τοις εν τω παλατιω. αλλα και τους ταυτα σοι λεγοντας ως µαινοµενους και εκφρονας µαλλον εµεµψω και κατεγελασας. Ουαι µοι. ωστε των θειων κατορχεισθαι πραγµατων και πλειονα την τιµην και τον φοβον φυλαττειν (253) τω επι γης βασιλει υπερ τον αθανατον βασιλεα Χριστον. Και ως ευκαταφρονητος η επιχειρησις τουτου του πραγµατος. φοβουµαι οτι εις παντελη κατηνεχθηµεν σκοτωσιν και δια τουτο αγνοουµεν οποιων κατατολµωµεν πραγµατων. φυλαργυριας δε και µνησικακιας το παντελες καθαρευοντα. και προς τουτοις υπερ τον πλησιον . ουκ αν εις τοσουτον ποτε αυθαδειας και τολµης ηλασαµεν. Παντως οµολογησεις ως ουκ ποτε διαπραξασθαι τετολµηκας. αρα ετολµησας αν ποτε τουτο ποιησαι η αποδεξασθαι το αξιωµα. αδελφε. ινα και αυτους του κριµατος απαλλαξωµεν και ηµεις βιωσωµεν ασφαλεστερον. πασης δε ηδονης και επιθυµιας σωµατικης ιχνος ουκ εχοντα. ερευνων δε ακριβως ευρισκεις σεαυτον πασης µεν απηλλαγµενον φιλοδοξιας. ουδενα ορας εν τω µοναστηριω αδελφον εµµαρτυρον βιον εχοντα και πνευµατικον εργω και λογω τυγχανοντα. αγαπην δε τοιαυτην εις τον Θεον εχοντα ως εκ µονης της ακοης του ονοµατος του Χριστου αναπτεσθαι τω ποθω ευθυς και καταφερειν τα δακρυα. Και πλησιασαι τω απροσιτω φωτι και µεσιτης Θεου και ανθρωπων γενεσθαι µικρον σοι λελογισται. και προς βλαβην µεν σπουδαζοντα των αδελφων. Ει τοινυν αδυνατως εχοµεν επι ανθρωπινων πραγµατων τοιαυτα ποιειν. πραοτητα τελειαν και αοργησιαν εχοντα. παντα δε τον τυχοντα απλως επιπηδωντα και αναξιως τη ποιµενικη αρχη. προς απωλειαν δε της ιδιας ψυχης. Εαν δε. καθως ειρηται. ου φρικτον σοι εστι και δοκει το αναλαβεσθαι αποστολικον αξιωµα προπετως. και το αξιωµα ουχ ως τιµης αλλ’ ως ατιµιας και κολασεως προξενον απερριψω. αλλα αγνωριστου τυγχανοντος και αυτω τω βασιλει. αδελφε.αυτον ποιησαι ηµιν τα και τα”. και τους εις τοιαυτην αναξιως επιβαινειν επιχειρουντας αρχην παντι τροπω ανατρεπειν και εκκοπτειν της εγχειρησεως· αλλα σπουδασωµεν οσον το εφικτον κωλυειν αυτους της παραλογου ορµης. Τοιγαρουν µη παυσωµεθα εαυτους ανακρινοντες.

ωστε µητε τοις σνεργουσι καν ψιλως την καρδιαν προστιθεσθαι µητε τοις αντιπραττουσιν αηδιζεσθαι. Αλλ’ εαν οιδας τον σον πνευµατικον πατερα µετοχον ειναι του αυτου Πνευµατος. ως αν µη ευρεθης πειθαρχων ανθρωπω και ου Θεω. εαν πλουσιαν εν σοι ορας την χαριν του Αγιου Πνευµατος. ευρησεις αληθως και απο σεαυτου γνωσεις. φωτιζουσαν και ως ηλιον αποτελουσαν τα εντος της καρδιας σου. και απογυµνυµνωθηση της δοξης και του δοθεντος σοι θειου χαρισµατος – εαν γαρ συνεργον ευρησης αγαθον και πνευµατικον συµβουλον. αλλα ταπεινωθητι και µετα ευχης αυτου και προσταξεως τουτο ποιησον. . θαρρεις δε τη ανωθεν χαριτι και τη εξ αυτης ικανοτητι και προθυµως επιχειρεις τω πραγµατι. εαν γυµνον εχης τον νουν πασης κοσµικης ενθυµησεως. ως καιεσθαι µεν εν τω ενουσθαι τω απροσιτω πυρι. και επιβηθι της αρχης δια µονην την σωτηριαν των αδελφων. τη ζεσει ταυτης αναγκαζοµενος παντε τε λογισµον ανθρωπινον απωθουµενος. και την ψυχην αυτην δια µονην την του Θεου εντολην και την αγαπην του πλησιου υπερ των αδελφων προτιθεµενος· και προς τοις ειρηµενοις. ινα µη τα εναντια του θειου θεληµατος αλλα κατα το αυτο χαρισµα και µετρον λαληση σοι τα δοκουντα Θεω και τα συµφεροντα τη ψυχη σου. µη κατακαιεσθαι δε δια το απηλλαγµενην ειναι παντος παθους την σην ψυχην· ετι δε ει ουτω ταπεινουσαι. (255) µαλλον δε παρα του ηλιου της δοξης µαθησει. ως νοµιζειν εαυτον ανικανον και αναξιον. αλλ’ ολως ισος ειναι προς παντας τη απλοτητι και αγαθοτητι και τη ακακια της καρδιας σου· µηδε τοτε ανευ βουλης του σου πνευµατικου πατρος της αρχης επιβηναι τολµησης. ενδεδυµενος δε ης τον φωτοειδη χιτωνα της ταπεινωσεως. της αυτης ηξιωµενον γνωσεως τε και δωρεας. (254) της ανθρωπινης φυσεως επισταµενος την ασθενειαν. ει αρα και τω ηλιω ποτε ενητενισας. και το της βατου θαυµα εναργως κατανοεις εν σοι εκτελουµενον.πενθουντα και ηγουµενον ιδια τα αλλοτρια σφαλµατα και εαυτον παντων απο ψυχης αµαρτωλοτερον εχοντα· και τελος. ισθι οτι ασφαλεστερα σου εσται η επιχειρησις και ταπεινοτερον σου το φρονηµα γινεται – ταυτα τοινυν παντα και τουτων πλειονα ετερα εαν βλεπων βλεπης.

και τα των εγχειρισθεντων σοι προβατων. πολλω µαλλον η των πραγµατων αυτων εγχειρησις και διοικησις. οιον ο πους εις το περιπατειν. η εκκλησια εστι και κεφαλη ταυτης υπαρχει ο προεστως· καθαπερ τα µεν αλλα µελη του σωµατος εν καθ’ εν µιαν εχει ενεργειαν. δι’ ου και την καρδιαν εση βλεπων την σην. επειδη αλλο αρετη και ετερον χαρισµα. Ωσπερ γαρ η του ανδρος κεφαλη εχει µεν απο της εξωθεν διαπλασεως και ευπρεπειας το περικαλλες και το τιµιον. ∆ια δη τουτο ολιγα ταυτα. εαν µη και τον νουν και τας αισθησεις σωας και ακεραιας εχη. η χειρ εις το κρατειν και εργαζεσθαι. µαλλον δε συν ταις αρεταις και αυτα τα µυστικα και µεγαλα χαρισµατα. αλλα γαρ τα των αλλων απαντα καταλειψαντες επι τον ποιµενα τον λογον ιθυνωµεν.και ουδεν θαυµαστον· µελη γαρ εκ µερους εισι -. µαλλον δε τον οφθαλµον αει της σης διανοιας εκπλυνε και καθαρον ειναι περιποιου και αθολωτον. εξ ων µαθειν και γνωναι κατηξιωθηµεν. δηλα τη αγαπη υµων δια της κατηχησεως ταυτης ποιησαι ωηθηµεν δειν· περι δε των λοιπων. Οθεν και µολις µιαν η δυο των αρετων εν ταυτω ευρησεις εν υπηκοω ενι (256). µαλλον δε πατερων και αδελφων. τον νουν και την χειρα επεσχοµεν.Ει δε η προβλησις τοιαυτη και ουτω δυσκολος και εις το γενεσθαι ταυτην κατα Θεον δυσνοητος. ως ακουεις. ινα µη εκποµπευοντες φανωµεν τα εν τοις µοναστηριοις γινοµενα. Αι µεν γαρ αρεται εξ ηµετερας κατορθουνται σπουδης . και η προς τους πειρασµους υποµονη. και η προς τους πολεµους λεπτοτατη διακρισις. ουτω δη και ο προεστως· ου µονον γαρ απο των ψυχικων και σωµατικων αρετων οφειλει κατακοσµεισθαι τε και φαιδρυνεσθαι. αλλα και απο των πνευµατικων χαρισµατων πλειονως εγκαλλωπιζεσθαι. Βλεπων τοινυν βλεπε την σην καρδιαν. ο δε γε προεστως πασας απαιτειται τας αρετας εχειν εν εαυτω. αλλος δε αλλο τι ενεργειν και διακονειν πεφυκεν. ως και πασας εχουσα εν εαυτη τας αισθησεις και τον νουν και τον λογον αυτον· ουτω και οι εν τη µονη αδελφοι ου παντες πασας. αχρειος δε υπαρχει και ατιµος πασιν. διαγινωσκειν καλως και πρεποντως οικονοµειν. η δε κεφαλη του ολου σωµατος εστιν η συστασις. πατερ πνευµατικε. Σωµα γαρ. και ου µονον τας ψυχικας αλλα δη και αυτας τας σωµατικας.

το διασκορπισαι και διαδουνται τα υπαρχοντα παντα τοις πενησι και γενεσθαι πτωχον ζητουντα ελεηµοσυνην της ηµετερας υπαρχει θελησεως. αλλα τοις µεν την ερχοµενην . Χρη ουν σε. Παλιν. Θεου µονου εστιν ενεργεια και της εκεινου χειρος µεταποιησις. γενεσθαι εις ανδρικην δηλαδη τελειοτητα του µετρου της ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. κεκτησθαι σωµατικην τε και πνευµατικην αρετην. καλους και αυτοι τους χαρακτηρας και βασιλικους οτι µαλιστα εν εαυτοις εγχαραξωσι. Και παλιν. τουτο δωρον Θεου και χαρισµα υψηλοτατον. τον ποιµενα των προβατων Χριστου. το κρατειν οργης και θυµου αγωνος εστι θαυµαστου και πονου σφοδρου. Οιον τι λεγω. το δε µη επιθυµειν τινος (257) αλλα µετα χαρας και ευφροσυνης υποφερειν της πτωχειας την καµινον. ως αν ο καταπεσων του λογου κοκκος εν ταις ηµετεραις ψυχαις νοτιδα θειας µεταλαβη χρηστοτητος και φυεις αυξηθη και εις δενδρον µεγα φθαση. Ηµετερον µεν γαρ εστι το πασαν πραξιν µετελθειν και µετα πονου και κοπου σφοδρου τα σπερµατα των αρετων καταβαλειν. ως κεφαλην του λοιπου σωµατος της υπο σε Ισραηλιτικης εκκλησιας. πασαν. Θεου δε µονου δωρον και ελεος το και βρεξαι υετον της αυτου φιλανθρωπιας και χαριτος και καρποφορον αποτελεσαι την ακαρπον των καρδιων ηµων γην. Ταυτα δε της ηµετερας εισι προαιρεσεως εργον· το δε αθλιπτως και απονως ταυτας µετερχεσθαι και εις αγνειαν φθασαι και τελειαν απαθειαν. τα δε πνευµατικα χαρισµατα δωρα εισιν εκ Θεου τοις αγωνιζοµενοις διδοµενα. Η νηστεια και η εγκρατεια αρετη εστι· µαραινει γαρ τας ηδονας και τας πυρωσεις συστελλει του σωµατος. ως ειρηται. µυστικη τις υπαρχει και θεια ενεργεια. ινα ως εις αρχετυπον καλον προς σε οι αδελφοι αποβλεποντες.και εξ οικειων πονων συναγονται. Μη δη ουν η εν σοι σαλπιγξ ηχειν ησυχαση ποτε. ουτω και επι των πνευµατικων ευρησεις εν αληθεια γινοµενον. Θεου δε δωρον το και φυηναι ταυτα και δουναι καρπον οψιµον τε και πρωϊµον. Ουτω πασα πραξις καλη τε και αγαθη κατα την του Κυριου εντολην γινοµενη αρετη γινεται· αλλα καθαπερ ο γεωργος κοπια µονον αροτριων και σκαπτων και καταβαλλων εις γην τα σπερµατα. το δε εις ακινησιαν τουτων ελθειν και γαληνην κτησασθαι καρδιας και τελειαν πραοτητα.

και πολλαι η µια και του ενος γενηται εις ετεροτητα διαµερισθεισα. ινα καν την σην παρακουοµενος ρυσην ψυχης (258) της φοβερας οργης του Θεου. εν µηδενι µηδαµως λειποµενους. αρετων πληρες. µη προτιµων του πνευµατικου και εναρετου µηδε αυτον ον εχεις πρωτον εν ταις διακονιαις της ποιµνης σου. διχα πασης αισχροκερδιας. αδολως ως εκεινοι και πιστως διακονουντες. ινα µη θηριαλωτος µια εξ αυτων γενηται. και εαυτον µεγαλων αξιωσεις των . ολον καρποφορον. επιτιµων και ανακοπτων τας επι κακω εγχειρησεις αυτων. µεσον δηλαδη των λοιπων κυλιοµενους ως λιθους τιµιους. Ανοιξον σου τα σπλαγχνα επι παντας επισης τους σους αδελφους. ους και ως συνεργους εξεις εν τω Ευαγγελιω της πνευµατικης σου διδασκαλιας. οι και ως πνευµατα εισι λειτουργικα εις διακονιαν αποστελλοµενα. Ουκ εστι σοι αναπαυσις σωµατος εν τουτω τω εργω. αλλ’ ινα σωον το ποιµνιον σου και πολυτοκον ανασωσης τω αρχιποιµενι Χριστω τω Θεω. απολαυσις ουδεµια. Οι µεν γαρ διακονουντες την αξιαν επιφερονται των εν ταις Αποστολικαις Πραξεσιν αναγραφοµενων επτα διακονων.ροµφαιαν επι τους απειθεις και ατεραµονας προλεγε. γνωσει πεφωτισµενον τη θεια. Ουτω γαρ και πολλους σωσεις. καθαρους απο ρυπαρων εργων τω Χριστω σου προσαγων. επιπλησσων. µεγαν ενθεν τε κακεισε κοµισονται. τελειους εν τελειοις τοις εργοις απεργαζοµενος. την δε τιµην ενι εκαστω κατα την αξιαν και το µεγεθος της αρετης απονεµεις αξιως. αναδεχοµενους τα βαρη των αδελφων και ανακουφιζοντας σε των πονων. Αι νυκτες ισα και ηµεραις (359) δαπανηθησονται σοι εις την φροντιδα των καταπιστευθεισων σοι ψυχων. παρακαλει. ολους αγνους. η τη αρκτω της επιθυµιας καταβρωθεισα η τω δρακοντι του θυµου καταποθεισα η τοις γυψι των λογισµων της επαρσεως διαµερισθεισα. µη ψωραλεον η ωτοτµητον η χωλον ολως επιφεροµενον. αυτων των αποστολων και κορυφαιων την αξιαν συν σοι επιφερονται. Οι δε τη προσευχη και τη ησυχια και τη διακονια προσκαρτερουντες του λογου εν υποµονη εργων αριστων ασκησεως. εσθ’ οτε και δεοµενους ελεγχων και επιπληξεων ευκαιρως ακαιρως επιστηθι. καθο σοι εντελλεται ο θειος αποστολος. διδασκε. και τον µισθον εικοτως. και την µεν αγαπην ισης εξεις επι παση τη εν σοι αδελφοτητι. τους δε νουθετει.

ζηλωτης. αγρυπνος. Μη προς ανεσεις η τρυφας εκκλινης του σωµατος. φροντιδα ποιουµενος (260) των καταπιστευθεισων σοι ψυχων ως οικειων µελων. ως δε ιατρος τα παθη θεραπευης και το νοσηµατα των νοσουντων κατα ψυχην. µη φιληδονος. εµµεριµνος.ανωθεν αµοιβων. Κανων ευθυς ο σος εστω βιος προκειµενος µεσον των αδελφων και πατερων σου. εγκρατης. πιστος. υποµονητικος. οµοσκηνος των αποστολων και των ποιµενων Χριστου γενοµενος και συµβασιλευων αυτω τω Υιω του Θεου εις απεραντους αιωνας. µισων ηδονην πασαν του βιου και ευπαθειαν της σαρκος. µη φιλοινος. ευκατανυκτος. µη κενοδοξος. ταπεινος. Σπευδε ουν επαυξανειν το ποιµνιον του ∆εσποτου σου. ει δεοι δε τιθεις και την ψυχην σου καθ’ εκαστην υπερ αυτων. ινα µη και τοις υγιεσι των λογικων σου προβατων µεταδω του νοσηµατος. το δε ψωρας γεµον και ανιατως εχον της αγελης σου τεµνης της λογικης. σπουδαιος. δει σε κατα τον αυτου λογον εσχατον παντων ειναι τω φρονηµατι και τη κατα Θεον ταπεινωσει σου. µη συνεχεις αγαπησης τας προοδους ποιεισθαι εν ηµιονοις πολυτιµητοις και τοις εποµενοις οµου και προαγουσιν. εαυτω µαλλον η τοις αδελφοις σου τα της µονης θησαυριζων απολαυσεως ενεκεν. αφιλαργυρος. πραος. µη θυµωδης. ως δε ποιµην το πλανωµενον επιστρεφης και το καλως εχον πολυτοκον εργαζη ταις αρεταις. µισοδοξος. τας δ’ αλλας οι διακονουντες . µη περπερος η ευτραπελος η φιλαργυρος. ησυχος. προσηνης. ευσταλης. µη µνησικακος και κακον αντι κακου αποδιδους. Και γαρ επει των λοιπων αυτος προεκριθης εις το ποιµαινειν την λογικην ποιµνην του ∆εσποτου σου και Θεου. µηδε το εριον και το στεαρ καταδαπανησης κακως των προβατων Χριστου. µη υβριστης. ευτελης. αοργητος. ινα ως δυνατος µεν τα ασθενηµατα βασταζης των αδυνατων. Μη δια δοξαν ανθρωπινην πραξης η λεξης τι των µη ανηκοντων τη µονη σου πραγµατων. µη φιλοϋλος. ινα τα των αλλων σκαµβα εν αυτω απευθυνωνται. απραγµων. µη φιλοδοξος. Αλλ’ εστω µαλλον ακτηµων. Αρκετον γαρ σοι και απαξ του µηνος εξερχοµενω τας αναγκαιοτερας εκτελειν διακονιας και υποθεσεις της ποιµνης σου. µη φιλοτραπεζος. µη προτιµωµενος ετερον τι των του κοσµου πραγµατων της αγαπης αυτων.

Μη εαυτω µεν τραπεζας ετοιµαζης πολυτελεις. των του αυτου σοι και φρονηµατος και βιου. ινα ωσι παση αδελφοτητι και τοις εξω αλας θειον και φως. Ουκ εση θυµω και οργη και κραυγη κατα των σων φεροµενος τεκνων και αδελφων ανευ τινος πραγµατος κινδυνον προξενουντος ψυχης. την καθαροτητα της καρδιας. Τους ιερεις την ευλαβειαν. την των δογµατων ορθοτητα. την κατανυξιν. την ταπεινωσιν.ποιησουσι. την συντριβην της καρδιας. τοις δε γε τεκνοις ταπεινας και αναρτυτους και καταπεφρονηµενας. επειδη αυτοις δεδοται γνωναι τα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων κατα την του Κυριου φωνην. το απερισπαστον σοι διατηρουντες εν τη διακονια του λογου και τη επιµελεια δηλονοτι µετ’ ευχης (261) προσκαρτερουντι των αδελφων. ινα µη προξενοι τοις ορωσι γινωνται βλαβης δια τε του βαδισµατος και της ακαταστασιας των ηθων και της παρρησιας και των ατακτων της νεοτητος επιτηδευµατων. τα δακρυα. την αποκαλυψιν των του Θεου µυστηριων. αλλα ηπιω λογω και φθεγµατι διδαξεις αυτους πως δει περιπατειν εκαστον και µεσον της αδελφοτητος αναστρεφεσθαι. Τους νεους και αστηρικτους διδαξεις φειδεσθαι εαυτων τε και των λοιπων αδελφων. το µακαριον πενθος και του ειναι και γινεσθαι δια λογου και πραξεως των λοιπων εις ωφελειαν. ινα µη επι το . Τους εν τη ασκησει χρονισαντας εν λογω διδαξεις συνεσεως την υποµονην των επερχοµενων πειρασµων απο του εχθρου. ειτε και δια ιχθυων απαξ της εβδοµαδος κατα Κυριακην ηµεραν και ∆εσποτικην εορτην παρα του κελλαριτου κοινως ετοιµαζεται. (262) την του θειου βηµατος εν φοβω Θεου και τροµω παραστασιν. σοι τε και τοις τεκνοις εστω· ειτε δια λαχανων εφθων και σπερµατων. την µελετην των θειων Γραφων. την επιµελειαν και παραστασιν της ευχης. Ει δε κατα των ατακτων δει σε ποτε εν ραβδω και βακτηρια ευλογω κινηθηναι θυµω προς το ανακοπην τινα ποιησασθαι του κακου και αναστειλαι λοιµωδη φθοραν εν αυτοις. την ησυχιαν. την ειδησιν ακριβως των αποστολικων κανονων και παραδοσεων. το της ιεουρουργιας µυστηριον. αλλα κοινη µεν η τραπεζα ανευ τινος αρρωστιας και υπαντης φιλων. την επιµονον προσευχην και κατανυξιν. λογον ζωης εν εαυτοις εχοντες.

η κακιαν µεν αναστελλουσα και διωκουσα. επαινετη τε εστι και θεαρεστος και πασιν ευαποδεκτος τοις δικαιοις. ινα µη την εκκλησιαν Θεου αντι ναου αγιου σπηλαιον ληστων η πορνειον εν αγνοια η γνωσει ποιησης κατα προσπαθειαν. αλλα τον σον µιµουµενος Ιησουν και Θεον. ως αν ειδειης τινες µεν αυτων συστασεως δεονται της των ευχοµενων και κοινωνουντων. επειδη γεγραπται· “Μακαριος ανθρωπος ο παντα δι’ ευλαβειαν καταπτησσων”. (363) εµβρινωµενος και εαυτον απαθως εκταρασσων. “Ευλαβεις ποιησεις” κατα το γεγραµµενον “τους πνευµατικους σου υιους” και διδαξεις αυτους ευλαβεισθαι απο των ιερων τε και θειων τοπων οµου και σκευων του ηγιασµενου ναου του Θεου και της λειτουργιας αυτου. Μονοις γαρ. Μη ουν εν προσποιησει πραοτητος δια µονον επαινον των ανθρωπων. τοις ιερωµενοις και τοις εξ αγωνων και µετανοιας δια δακρυων καθαρθεισι πολλων και των αχραντων µετεχουσι µυστηριων Χριστου ηγιασµενοις . Εστω σοι µετα παντων και επι τη εξετασει των λογισµων εκαστου ακριβεια. τινες δε αφορισµου και της µετα δακρυων µετανοιας και στασεως των µετανοουντων. Και µαρτυς Ιησους. ινα ειδως εση τινα τα των εις Χριστον πιστευοντων εισι κεκρυµµενα µυστηρια. και τας τραπεζας των κολλυβιστων ανατρεπων. Και δει σε της αναγνωσεως µαλλον των διαταξεων και των κανονων αυτων επιµελως εχεσθαι. και µη σφαλη ποιων τα µη τη θεοσεβεια προσηκοντα. ισθι. δικαιοσυνη δε βοηθουσα και αρετη. Πασα γαρ κινησις και πασα πραξις ηµων. µικρου τινος πραγµατος παρ’ εντολην Θεου γενοµενου επι καταστροφη των αποστολικων κανονων και διαταξεων και εφ’ υβρει του ευαγγελικου βιου και της των µοναχων καταστασεως καταφρονησης. και ουκ εκφευξη το φοβερον επι τουτω κριµα της οργης του Θεου. ουδε τουτο απαδον εκριθη τοις αποστολοις εν ταις αυτων διαταξεσι και τοις θεοφοροις πατρασιν ηµων. εκδικησιν ποιου των εντολων του Θεου και των τεθεντων κανονων υπο των αποστολων αυτου. φραγγελιω τυπτων τους ατεραµονας Ιουδαιους. Ισθι γαρ οτι εκαστω των τοιουτων καταλληλον οι αυτοπται του Λογου και µαθηται τον τοπον εικοτως απενειµον.χειρον επεκτανθη τα της φαυλης εργασιας και διαθεσεως. εµποριου οικον τον οικον πεποιηκοτας της προσευχης.

Και οπως υπερ αυτων εντυγχανουσι τω Θεω. και τουτων ετι πλειονα. Αµην. επειδη ο Θεος ηµων πυρ καταναλισκον εστι. και εξεις (265) πολυν εξ αυτου τον µισθον του γενεσθαι των αυτου αποστολων συνθρονος και οµοσκηνος· ει δ’ ουν. εκ της των τοιουτων καταφρονησεως τεµνονται της παρουσης ζωης. τοις ιερωµενοις και ηγιασµενοις των ευλαβεστερων αδελφων και πατερων σου. εως ου αυξηνθωσι και εις µετρον ηλικιας αναδραµωσι του πληρωµατος του Χριστου. Πολλοι γαρ. ποιµαινε θαρρων τα προβατα Χριστου τω επιστηµονι λογω της δοθεισης σοι χαριτος εµπρακτως. (266) Οτι ου χρη επι µονοις τοις λογοις και ταις υποσχεσεσι θαρρειν των ανθρωπων. Και οια τις εστιν η των αληθινων διδασκαλων διαθεσις και αγαπη προς τους µαθητευοµενους αυτοις. ευ ισθι. α ειδεναι ακριβως και ποιειν σπουδαιως οφειλεις εις φυλακην του ποιµνιου σου.και ευλαβεστατοις (264) των µοναχων η λειτουργια των τοιουτων και το απτεσθαι αυτων παρα των πατερων και αποστολων αφιερωθη. Ταυτα. την αρχην της υµετερας προς µε φιλιας γινωσκει εκαστος. τοις δε λοιποις και ατακτως περιπατουσι των αδελφων . ω ποιµην των προβατων Χριστου. και βοσκε τα αρνια αυτου εις νοµας σωτηριους των αυτου εντολων. αλλα συσταληθι προς εαυτον. Λογος ΙΘ΄. Τοιγαρουν και ει σαυτον εγνως εις τοσαυτην ελασαντα ικανοτητα και τοιουτων ευµοιρησαντα χαρισµατων. το αιµα των τεµνοµενων δια τουτο της ζωης εκ των χειρων σου απαιτηθησεται. ω η δοξα εις τους αιωνας. Και οποια τα σπλαγχνα και η φροντις αυτων. Ου συγχωρησεις πασι και τοις βουλοµενοις την του θειου βηµατος εισοδον. αλλ’ εκ των εργων το πιστον βεβαιουσθαι των λογων αυτων. ως εκ µονου του εκλαµποντος απο σου φωτος των καλων εργων και της ενθεου σοφιας και γνωσεως φωτιζεσθαι παντας τους πλησιαζοντας σοι των ιδιων και αλλοτριων. οπως τε γεγονε και δι’ οιας . και παντως παρορωντος σου τουτο γινεσθαι.αποκλεισεις αυτην. Αδελφοι και πατερες και τεκνα. ει τι µοι πειθη κηδοµενω της σωτηριας σου. κατα τον ορον και νοµον τον προαποδοθεντα σοι ανωθεν.ορα τι σοι λεγεται . αλλ’ η µονοις. ως ειρηται.

Εχει γαρ και µονος εκεινος το ατρεπτον και ουδαµου εφανη διαψευδοµενος. Ανθρωπων δε των ουχ ισταµενων. Πολλακις γαρ ο µη επηγγειλατο τις εν λογω. ως εκ των λογων υµων εστοχασαµην και του προσωπου. Εγω γαρ ακριβως λεγειν περι αορατου πραγµατος ουκ επισταµαι. ακουσατε και την αιτιαν. Επει ουν ταυτα ουτω λογιζοµαι και υµεις οιδ’ οτι συµµαρτυρησετε µοι τω λογω. εργω τουτο πεποιηκεν αιφνης και ο µεθ’ ορκων συνεθετο. δι’ ην ταυτα προς υµας λεγω. Ηλθετε προς ηµας µετ’ εµπυρου αγαπης και πιστεως. αλλ’ οικοθεν επι τουτο ορµησαντες. οµολογω. Ουτως ουν υµας θεασαµενος και τοιαυτα φιλοχριστα παρ’ υµων ακηκοως ρηµατα. ∆ια τουτο λογοις µονοις ελπιζειν και ως επ’ εργοις βεβαιοις επιστηριζεσθαι εν τοις του Θεου ειναι µονοις αρµοδιον. και τοις αορατοις και εστωσι καταµιγησεται.προφασεως· ωσαυτως και περι του µετρου της προς Θεον υµων αγαπης και πιστεως υµεις οιδατε. µηδε ταις ακανθαις αυτου συµπνιγοµενοι. απεδεξαµην και την πιστιν και την προαιρεσιν και υπερ απαντας προσεπαθησα απαθως εις υµας και. αλλα περι πολλα στρεφοµενων και πλανωµενων ο λογοις µονοις επερειδοµενος. τοτε µονον ισταµενος. ανεµους εξει και µαταιοις ονειροις χαρησεται. καν παντας αγαπαν εξ ισου προστεταγµαι. µηδε ταις (267) ηδοναις δελεαζοµενοι και δουλουµενοι χρηµασι. ον και ως αδελφον εδεχοµην και ουτω τουτον ηγαπησα ως . απο λογων δε µονων περι των τοιουτων πληροφορηθηναι αµηχανον. εν καιρω δεοντι µεταµεληθεις εισαπαν απειπατο· και τουτο ευρης γινοµενον εν τοις πλειοσι. και το παθος ο πεπονθα. ο κυρις λεγω Θεοφυλακτος – προς αυτον γαρ µοι λογος – προσεθετο παλιν ελθειν και πολλακις προς την ηµετεραν ταπεινωσιν µετα πλειονος της προθυµιας και θερµης οτι µαλιστα της αγαπης – λαµπει γαρ αυτη τοις ορθως βλεπουσι και κρυβηναι ου δυναται -. οις αυτος ηµιν επηγγειλατο. και οτι ου βιασθεντες παρα τινος. δι’ α ψευδος απαν επιτηδευεται. οτε τα ρεοντα παντα και κτιστα και ορωµενα παρωσαµενος το σκοτος περασει ο περιβεβληται. Επει δε δε ο της αρχης αυτης αιτιος. Ουδεν γαρ ουτω των αλλων απαντων ως λογισµος ανθρωπου το αστατον και ευµεταβολον εχει. αγαπην προσελαβοµην πλειονα. Σπανιοι γαρ ως αληθως οι ταις τρικυµιαις του βιου µη σαλευοµενοι.

(269) µηδε την δοξαν των αγιων θεασαιµι. Επι προσωπον κειµαι διαπαντος ολολυζων. Φανερωσατε µοι. Και ει ψευδοµαι η απλως και ως ετυχε µεχρι και µονου ενος ρηµατος ειρηκα και ουχι εργω ταυτα επληρωσα. ην ακουσαι παρ’ αυτου ουδεποτε προσεδοκησα. ου µονον δε.(268) µαυτον. της εµης ψυχης φυσικως κινουµενης και ιν’ ουτως ειπω εκκαιοµενης τω ερωτι. οτι ο Θεος µεθ’ υµων γεγονε και ουκ εις κενον εκοπιασα. αλλα και πυρ γενοµενα εν αυτη διαπαντος µε και δαπανωσι και καταφλεουσιν – ου µη γαρ κρυψω α µηδεν ηδικηκως υµας παρ’ υµων πεπονθα -. αδελφοι. δι’ ην τον κοσµον κατελιπον. προς ον και γινονται. ισην και υµεις την αγαπην εµοι τω εξ αγαπης τυραννουµενω. ταυτα και γλυκυτητα υπνου αποδιωκουσι και τροφην αποσειεσθαι αναγκαζουσι. οπως κατω κειµενον αναστησω τον εµοι προσφιλεστατον. α γραφειν ου δικαιον. Βεβαιωσατε τους λογους υµων εργοις. επιθυµω γαρ ιδειν ποτε τον εµον αδελφον τω νοητω ηλιω θερµως προσερχοµενον. ∆ιψα δε µοι πεπαυται υδατος εν τω αει διψαν των ρηµατων την εκβασιν. ταυτα µε ηµεραν και νυκτα ισον αλγειν πεποιηκασι. αλλα ταις πραξεσιν. ∆ακρυα µου και αυτα θερµοτατα ρεουσι και Χριστω υπερ του πεποθηµενου προσφερονται. ινα του κοσµοκρατορος των δεσµων εξαρπαση τον εκουσιως κρατουµενον. Θεω δε µονω γνωστα. µη λογισθειην µετα των πιστευοντων επι τον Κυριον. Αποδοτε. οπως εκπλυθη δια τουτων και νοερως αναβλεψας τον εαυτου Ποιητην επιγνωσεται. Γνω καγω µη µονον τοις λογοις. ρηµατα α αυτος ο Θεος απεγραψατο και την εµην καρδιαν ως βελος ετρωσαν. ιν’ εκ βυθου των κακων ανενεγκω ψυχην ην ηγαπησα. ει πιστευει µοι λεγοντι. Στεναγµοι εκ βαθους µου της καρδιας εκπεµπονται. τι µοι βαρος ελθοντες προεξενησατε και υποχωρουντες πλεον . Ταυτα εισιν α παρ’ υµων πεπονθα και ταυτα απερ ηδικηµαι. λογους ειπε και συνταγην τω Χριστω εποιησατο. αλλα αποτυχω της ελπιδος. ει αληθως αγαπατε µε. Ποιω δε και λεγω ισως και ετερα. Ειπατε ουν και υµεις τινι εκ υµων τοιαυτην λυπην προεξενησαµεν. Ει δε µη βουλεσθε. ινα µικραν αναψυξιν ευροιµι. τας βουλας των καρδιων υµων. Τον Παντοκρατορα Κυριον επικαλουµενος ανακραζω. το δε φως του αισθητου ηλιου ουδολως καθοραν βουλοµαι.

Βαρος ο και χαραν αφραστον και λυπην απειρον εν εµοι επεργαζεται. εν ατελευτητω σκοτει. ορθως και υµων ταυτα οµολογουντων. και οιω µερει προστιθεσθε ειπατε. πυρι καυστικω οντι συµµικτω. τι βραδυνοµεν και τι το πικρον ου φευγοµεν σκοτος. οποια εργα και οσα ο Θεος δι’ ηµας παντα πεποιηκεν. αλλα ακουσατε µου των µετ’ οδυνης ρηµατων και ιδετε ως ουδεν κενον η απατηλον λεξω. µηδε απιστιας διαλογισµοι εν ταις καρδιαις υµων. ινα η ευφραινοµενος εσοµαι η παλιν ωσαυτως λυπουµενος. Ελπιζω δε και αορατως βλεπων προς Κυριον ευχοµαι οτι ου ψευσεσθε ουδε αλλα αντ’ αλλων φθεγγεσθε. Μηδεν ουν εις ταυτα διστασητε. αδελφοι µου. ητις συνουσα µεν και ενοικουσα τω σωµατι παντα βλεπει και κατανοει τα υλικα και κτιστα και εκ σωµατικων συνισταµενα. αποσπασθεισα δε τουτου αυτη τη ωρα εκτος πασης καθισταται γνωσεως. Τι φθεγγοµεθα· “Μακαριοι οντως οι . αρρητον ευρουσα την ευφροσυνην και ατελευτητον· ει δε σκοτει των αµαρτιων περιεχεται. Και πενθων δια τουτο και σκυθρωπαζων εγω εν αληθεια πορευοµαι και την ζωην µου θρηνων απολεγοµαι. (270) εργω δε µαλλον ενδειξεσθε α λογοις προσεπηγγειλασθε. οπερ φριττω εννοων και εξισταµαι. µονοις δε τοις αΰλοις και νοουµενοις εγκαταλεγεται. το παραδοξοτατον· χαραν µεν οτι υπερ υµων ευχοµαι και ευφραινοµαι ελπιζων απολαβειν υµας. Και τουτο εστι της εµης ψυχης η δαπανη και ουκ εα µε αναπαυθηναι η χαρηναι. ανελθωσιν. Ει µεν ουν τω φωτι των εντολων του Χριστου καταλαµπεται. Τι δε ουαι λεγοµεν τοις φιλοκοσµοις και φιληδονοις και εν τουτοις οντες ουκ αισθανοµεθα. και εργω τον λογον κυρωσατε. Ει µεν ουν ικανα ταυτα το κατ’ εµε. Αναβλεψατε εις τον ουρανον ανω και εις την γη κατω και κατανοησατε. λυπην δε οτι φοβουµαι µη συµπνιγητε τω κοσµω και απατηθεντες Χριστω ψευσησθε. Τουτων ουν ουτως εχοντων. φευ. και εν φωτι γινεται απειρω της αυτου ευσπλαγχνου Θεοτητος.καταβαρυνετε. οµοιως γινεται. απολογησασθε και υµεις ειτι βουλεσθε. Ιδετε και ακριβως εξετασατε ως ουδε εν τουτων απαντων υπαρχει µονιµον. οτι ου κερδος ηγουµαι τον µονος σωζεσθαι ουδε χωρις υµων δοξαζειν θελω τον Θεον. ανθρωπου δε ψυχην εν πασι τοις ορωµενοις µονη αορατως οραται και πιστευεται ειναι αθανατος.

Παντων γαρ εξουσιαστης αυτος εστιν. Πως λεγεις. παντων κριτης. ο ων µονος. Αυτος φως το αρρητον. και οτι θνητος εγω και σκια τα ορωµενα και ο θανατος αωρος και η δοξα των δικαιων αιωνιος και η αισχυνη των αµαρτωλων τελος ουκ εχουσα”. ερωτησον. Που ελπιζετε τα εν χερσιν υµων οντα καταλιµπανοντες αγαθα. ινα και προς εκαστον των αντεχοµενων της µαταιοτητος των παροντων τρεψω τον λογον· “ Παντα επισταµαι. καθα δη και οι δικαιοι ταις διαφοροις αρεταις στεφανουµενοι. τοις δε µαταιοις και ρεουσι προστιθεµενοι. πως ως µηδε αισθησιν εχων πραττεις τα χειρονα. ους ταχα και αξιοπιστοτερους ηγη. αυτος (272) αφανιει εν τη επιφανεια αυτου απο προσωπου αυτου εχθρους αυτου και τους µη ποιησαντας τα προσταγµατα αυτου. Ει γαρ βλεπεις. ουκ αισχυνη σκια προσπαιζων και θησαυριζων τα ρεοντα. . (271) ον γνωριζειν και ω δουλευειν ου θελετε. ως λιαν δεινον το δοκειν και το οιεσθαι – το γαρ ειναι τουτοις αφηρηται. πως οια δη τυφλος προσκοπτων ολον το σωµα και ολην την ψυχην µεµελανωσαι. Τι δε Θεον οµολογειν και πιστευειν νοµιζετε. ουκ αισθανη και φρονειν δοκεις. αθλιοτητα. Ανθρωπε. Καθαπερ γαρ παις εις τετρηµενον αγγος αντλων. Ει οιδας οτι παντα σκια και παντα παρερχονται τα ορωµενα. µονοις φαινοµενος τοις αξιοις κατα το µετρον της εις αυτον πιστεως. Μαθε παρ’ ων δεδουλωσαι και οις εξακολουθεις. αυτος δε συ των κακων ουκ αφιστασαι. ουδε οµοιωθηναι δυναται. οτι ουκ εστι Θεος ετερος πλην αυτου. Ει δε απιστεις. φοβου και τας εντολας αυτου φυλαττε. αποφευγοντες. Ει ειδας τα κρειττονα. καν τους δαιµονας αυτους. εν χαρα αισχυνοµενοι και εν ευφροσυνη αυτοι τηκοµενοι και δεινως καιοµενοι και διαφοροις ειδεσι των ιδιων παθων κολαζοµενοι. το απροσιτον. ειπε µοι. ον τροπον αποδιωκει τον ζοφον της νυκτος ανατελλων ο ηλιος. παντων βασιλευς. προσφιλεστατε. οι δε γε αµαρτωλοι εσονται ως εν φωτι καλυπτοµενοι σκοτει.εκζητουντες τον Κυριον και επ’ αυτον τας ελπιδας τιθεµενοι”. πιστευεις οτι εστι Θεος ο Χριστος. Ει ουν πιστευεις. ποιητης φωτος και ζωης Κυριος. την δε υµετεραν ου κατανοειτε. ω ουδεις εξωµοιωται. και εσται Κυριος ο Θεος ηµων αχωρητος εν αχωρητοις και ακαταληπτος εν ακαταληπτοις.

εγραψα.Ουτω τοινυν και σωµατικως ταυτα εν ταις θεοπνευστοις ευρον εγκειµενα Γραφαις και πνευµατικως εδιδαχθην παρα του Πνευµατος και προς πληροφορια υµων. συµφεροντως ουκ ηβουληθηµεν. και προς ον πασα σπουδη µετ’ ελπιδος χρηστης και απαν ενθυµιον. υφ’ ου πασα φωτιζοµενη ψυχη προκοπτει εις αγαπην Θεου. λαλησαι υµιν απο στοµατος τα δεοντα. Αµην. αλλα τα προς συµβουλην και υποµνησιν. εξ αγαπης πολλης µη υποστειλαµενος. Εγω γαρ ηδη του περι υµων εγκληµατος απολελυµαι εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. ως αγαπωντες λιαν υµας. ως παρεργα. εικοτως προεθυµηθηµεν· ου τα προς νουθεσιαν (και γαρ αναξιοι). Εκαστος υµων του λοιπου ο θελει εκλεξεται. ει µη εξ αυτης της αενναου πηγης. Λογος Κ΄. και οσα γινωσκοµεν ωφελουντα και συνεργουντα ψυχην προς τε την εκ του κοσµου φυγην και την των παθων αλλοτριωσιν και Θεου αγαπην και τελειαν απαθειαν. ∆ια τουτο καθαπερ ηττησασθε γραψαι νυν τη αγαπη υµων. Αγαπητοι µου και περιποθητοι αδελφοι. Και οτι καλον επι τουτω και επωφελες εµπειρω χρησασθαι οδηγω ηγουν πνευµατικω πατρι εις το αµαθειν τα της αρετης και της ασκητικης τεχνης την δυσκατορθωτον εργασιαν. δι’ ον ηµιν ο λογος και απαν εγχειρηµα. Ουτος γαρ και αρχοµενοις θεµελιος αρραγεστατος και µεσαζουσιν ελπις ακαταισχυντος και τελειουσιν αγαπη ακορεστος και ζωη ατελευτητος. Τουτου εγω της αγιας φωνης ηκουσα προς απαντας λεγουσης κοινως· “Οστις ου καταλειψει πατερα και µητερα και αδελφους και παντα τα υπαρχοντα αυτω και αρη τον σταυρον αυτου και . του Σωτηρος Χριστου και Θεου ηµων. Και περι πιστεως της εις τους πνευµατικους πατερας και θεωριας φωτος. προς τους αιτησαντας γραψαι αυτοις πως οφειλει τις τον ασκητικον διανυσαι βιον. (273) Περι αποταγης και εκκοπης θεληµατος. και δια το συντοµως υποχωρειν υµας. πολλακις ηθελησατε λογον ωφελειας ακουσαι παρα της ηµων µετριοτητος. Τοιγαρουν και ουδαµοθεν ποθεν αλλοθεν δικαιον (274) ηγησαµην την αρχην προς ανθρωπον διψωντα την ψυχικην σωτηριαν ποιησασθαι. Ιδου ουν παντα υµιν ανηγγειλα και το ταλαντον ουκ εκρυψα και τη σωτηρια υµων ουκ εφθονησα.

το του Σωτηρος Χριστου προσταγµα φυλαξαι ου δυνησεται πωποτε. ω και οφειλεις ως αυτω τω Θεω υπακουσαι (275) και τα παρ’ αυτου σοι λεγοµενα αδιστακτως επιτελεσαι. τον καλως ποιµαναι σε δυναµενον. µη δωσης υπνον σοις οφθαλµοις µηδε καµψης γονυ. . ταυτα φηµι προς υµας· Αδελφε. Ισως γαρ εκει οφθησεται σοι ο Θεος. ην αν σοι δειξω”. (276) Εαν εις το ορος αναγη σε. ει µη την παντελη του ιδιου θεληµατος νεκρωσιν. ει µη δια την των θλιψεων και πειρασµων υποµονην και τελευταιον δια τον θανατον αυτον τον εκουσιον. Ει δε προς αλλον το Αγιον Πνευµα εκπεµψει σε. ουτω σεβασθητι αυτον και ουτω διδαχθητι παρ’ αυτου τα συµφεροντα. ην κληρονοµουσι µονοι οι δικαιοι. ∆ι’ ουδεν ουν ετερον τον σταυρον εσχατως τεθειναι και παρα της Γραφης εδιδαχθην και δι’ αυτης της πειρας µεµαθηκα. µη διακριθης µηδε ερυθριασης υπο κενοδοξιας ηττωµενος. ποιει α σοι λεγει και σωζη· κρεισσον γαρ µαθητην µαθητου ονοµαζεσθαι και µη ιδιορρυθµως βιουν και τρυγαν ανωφελεις καρπους του ιδιου θεληµατος. µη διστασης το συνολον· ακουοµεν γαρ και Παυλον φυτευσαντα και Απολλω αρδευσαντα και Χριστον αυξανοντα. ουκ εστι µου αξιος”. εκτενως τον Θεον παρακαλεσον. οση σοι δυναµις. νυνι δε Χριστου χαριτι εν καιρω βαθειας και τελειας ειρηνης ουδεν ετερον επληροφορηθηµεν ειναι σταυρον και θανατον. δραµε. αδελφε. οκνηρια η ραθυµια εκλυοµενος. αδελφε µου. ει και εναντια σοι και επιβλαβη κατα το δοκουν σοι τα προσταττοµενα φαινονται. Εαν ειπη σοι· “∆ευρο εις γην υπακοης. και συ καθως ειποµεν. πολλοι δια του µαρτυριου και των ποικιλων βασανων προειλοντο. επικρατουσων των αιρεσεων. Εαν γαρ ακουσης παρ’ αυτου· “Εξελθε εκ της γης του θεληµατος σου και εκ της συγγενειας του φρονηµατος σου”. ον ο Θεος η µυστικως δι’ εαυτου η φανερως δια δουλου αυτου υποδειξει σοι. Ινα ουν ως προς ενα τον λογον ποιησωµαι. ονπερ και τοις τοτε καιροις. Ποιησον ουν. Και ως αυτον τον Χριστον και ορων και λαλων. οπως δειξη σοι ανθρωπον. ο πατερα πολλων πνευµατικων τεκνων αναδειξαι σε µελλων και την γην της επαγγελιας δωρησασθαι. και απελθε προς ανθρωπον. Ο γαρ το ιδιον καν οπωσουν εκπληρων θεληµα. Και ει µεν εις ον ηδη εσχες πατερα πνευµατικον περισσοτερως πληροφορειται παρα της χαριτος η καρδια σου.ακολουθησει µοι.

Αλλα µηδε τοις οφθαλµοις βλεπων. αλλ’ απαθη παντα και αγια και το “Εγενοµην τοις πασι τα παντα. µηδεν λογιση εµπαθες και και ανθρωπινον. Εαν ιδης µετα πορνων και τελωνων και αµαρτωλων συνεσθιοντα. Μη επαρθης δια τον σον διδασκαλον παρα µειζωνος τιµωµενος. και καταπεσης ισως µη φερων οραν α ουδεποτε τεθεασαι. και µη αψη των προκειµενων τινος ανευ της εκεινου ευχης· αλλα µηδε ετερω δωσης η προτιµησασθαι τινα τολµησης ανευ γνωµης εκεινου και προσταξεως. ως εργω µεµαθηκα. µη αποβλεπης προς τους συνοντας σοι µηδε ειπης περι τινος· “Κυριε. και φωνης ακουσης πατρωας ανωθεν. µη ειπης· “Εκ δεξιων η αριστερων καθεσθησοµαι”. τουτοις πιστευσης το συνολον· πλανωνται γαρ και ουτοι. “ αλλα παντοτε σεαυτω προσεχε και προ οφθαλµων εχε τον θανατον και σκοπει λελογισµενως εν ποιω αρετη δοξασεις τον Θεον. βλεπων αυτον τοις ανθρωπινοις συγκαταβαινοντα παθεσιν. Ακολουθων αυτω και τοις παρ’ αυτου λεγοµενοις πειθαρχων. και νεφελην ιδης σκιαζουσαν. και αγαπησον τον διδασκαλον ως καλως σοι δια των ευτελων . µη σεαυτω αλλα τη του πατρος σου πρεσβεια το ολον επιγραψον. ειδως οτι τουτο αλλοις ητοιµασται και ακηκοως οτι “Ο θελων ειναι πρωτος παντων. χαιρε δε µαλλον εαν το ονοµα σου γραφη εν τω ουρανω της ταπεινωσεως. Ει δε εσχατως παντως καλεσει σε. ουτος δε τι. και σεβας και τιµην µετα σιωπης προς αυτον φυλαξον. Χριστον µεταµορφουµενον και πλειονως υπερ τον ηλιον λαµποντα τω φωτι της Θεοτητος. (277) µηδε δια το εκεινου ονοµα πολλους εχων υπακουοντας σου. Εαν βλεπης και την σκιαν σου τους δαιµονας τρεµοντας. εστω εσχατος”. Εαν επι τραπεζης καθεσθηναι προτρεψη σοι. ινα τους παντας κερδησω” κατα νουν λογιζου.προθυµως ανελθε· και γαρ θεαση. ευγνωµονως αποδεξαι. εαν εις αυτον αποβλεπης και µονον. και προφητας παρισταµενους και βεβαιουντας ζωντων και νεκρων αυτον Θεον υπαρχειν και Κυριον. ει µεν πλησιον. ευ οιδα. Εαν ακολουθειν προτρεψηται. και το κατω µερος ως του ανω αποδεξαι προξενον. περιερχου τας πολεις µετ’ αυτου θαρσαλεως· και γαρ ωφεληθηση τα µεγιστα. και πλειονως σε φοβηθησονται.

εξοµολογησαι· ει δε µη. οτε παντα ποιησειεν. εαν µη τους ποδας σου νιψω”. Και γαρ πταιοµεν πλειστα και κατα αγνοιαν. Εαν δε ακουσης· “Ουκ εχεις µερος µετ’ εµου. εαν. προθυµως και ολον το σωµα σου παρασχου εις καθαρσιν. Επι το στηθος δε πεσειν του πατρος σου ου συµφερει σοι· ει γαρ και Ιωαννης εξ αγαπης πολλης προς τον Χριστον ως προς ανθρωπον επαρρησιασατο. Εαν ειπη αναπεσων· “Εις εξ υµων παραδωσει µε η σκανδαλιζει µε”. µηδε κοινωνησης µετ’ αυτων αθωου . µη κρυψης τον δολον. µετα δακρυων ερωτησον· “Μη τι εγω ειµι. µη σκανδαλισθης δε παρα των φθονουντων ορων ατιµαζοµενον αυτον. η οτε συ τους ποδας του πατρος σου νιψειας. παντως και µειζονως επαινεθησει της πολλης αγαπης και πιστεως ενεκα. Αλλα µη εξ αυθαδειας µετ’ αυτου πρωτος εµβαψης την χειρα εν τω τριβλιω· τινος γαρ ουκ αγνοεις τουτο το τολµηµα. µη προστεθης τοις κακοις ως κακος και προδοτης. αλλ’ ει συγγινωσκεις. αιδεσθητι αυτον ως Κυριον και διδασκαλον και αναβαλου το εγχειρηµα. εχης συνειδησιν. Εαν θελησης νιψαι τους ποδας σου. και πλειον µαλλον τηνικαυτα ωφεληθης. Ει δε και ως ανθρωπος πτοηθεις ειπης· “Ουκ οιδα τον ανθρωπον”.πραγµατευοµενον τα µειζονα. αχρειον δουλον εαυτον αποκαλειν προσετετακτο. αλλ’ ως θερµος Πετρος λαβε την µαχαιραν και την χειρα εκτεινας.”. ∆εσποτα. αλλα µετα παντων και αυτος. αλλα κλαυσον παλιν µετα ταυτα πικρως (279) υπερ τουτου και µη τη απογνωσει καταποθης· και πεπεισµαι οτι εκεινος πρωτος σε προς εαυτον εφελκυσεται. παντως και µειζονως επαινεθησει της πολλης αγαπης και πιστεως ενεκα. ει δυνατον συναποθανον· ει δε µη. Ει δε και επιτιµηθης ως εκεινος. µη το ωτιον µονον αλλα και την χειρα και την γλωσσαν αποκοψον του επιχειρουντος λεγειν κατα του σου πατρος η αυτου απτεσθαι. Καν σταυρουµενον ιδης αυτον ως κακουργον και παρα κακουργων ανθρωπων πασχοντα. ισως και ραπιζοµενον και συροµενον. Ει δε και επιτιµηθης ως εκεινος. πιστευσον και ευφρανθητι και τω Θεω ευχαριστησον οτι τοιουτου διδασκαλου τετυχηκας. επι τους αυτου ποδας επι προσωπον πεσων. Εαν ιδης τον οδηγουντα σε θαυµατουργουντα και δοξαζοµενον. ινα µαθης εκ των εις σε γενοµενων (278) το πολυ υψος της θεοποιου ταπεινωσεως.

πασα νοσος σωµατικην την ιασιν δεχεται. Επελευσεται γαρ η ιση του Παναγιου Πνευµατος επι σε και νυν δυναµις. οπερ προοιµιον εστι του αιωνιου και πρωτου φωτος και απαυγασµα και λαµπηδων υπαρχει της αϊδιου µακαριοτητος. Εαν µετα τα προειρηµενα απαντα κατ’ ιδιαν καλεσας σε. (280) Αψευδης. το σωµα αυτου παρρησιαζοµενος ζητησον και τιµησον περισσοτερον µαλλον η οτε εµψυχωµενω παριστασο. αλλ’ εσχατος µετα παντων εξαναστησεται. αλλ’ εν ειδει φωτος νοητου µετα πασης γαληνης και θυµηδιας νοερως σοι οφθησεται. ησυχασαι προτρεψηται και ειπη· “Καθεζου ωδε απροϊτος εως ου ενδυση δυναµιν εξ υψους”. Πιστευε δε οτι µετα παρρησιας παρισταται τω Θεω καν τω ταφω το σωµα τουτου κατεθηκας και αδιστακτως επικαλου την πρεσβειαν αυτου· και βοηθησει σοι ενταυθα και εκ παντων φυλαξει σε των εναντιων. και το παρ’ ελπιδα του θαυµατος εκπληττοµενη πηγας δακρυων αφιησι.αιµατος. Ει γαρ και µη τριηµερος. Τοτε οι οφθαλµοι της καρδιας καθαιρονται. Εαν αφεθη των δεσµων. Τουτου τοινυν φανεντος πας εµπαθης λογισµος αφανιζεται και παν παθος ψυχικον απελαυνεται. Και ουτως ολως αλλοιουται ο ανθρωπος και γινωσκει Θεον και υπ’ αυτου γινωσκεται πρωτον. θλιβερων τε και χαροποιων. την εις αυτον πιστιν φυλαξον. παλιν προσελθε και ως µαρτυρα πλειον σεβασθητι· ει δε συναποθανη τοις πειρασµοις. ουκ εν ειδει πυρος αισθητως φαινοµενη ουδε µετα ηχου πολλου και πνοης βιαιας – ταυτα γαρ δια τους απιστους τοτε γεγονασιν -. και αληθινος υπαρχει ο τοιουτος διδασκαλος. ενεστωτων τε οµου και µελλοντων. Τοτε ως εν εσοπτρω βλεπουσα η ψυχη και τα µικρα εαυτης σφαλµατα εις αβυσσον καταφερεται ταπεινωσεως. και ορωσιν οπερ εν τοις µακαρισµοις γεγραπται. και µυροις αλειψας πολυτελως ενταφιασον. ποιει καταφρονειν τον . µετ’ ελπιδος βεβαιας και χαρας απληρωτου επακουσον. αδελφε µου. και υποδεξεται σε εν τω εκδηµειν σε απο του σωµατος και µονην αιωνιαν ετοιµασει σοι. Αυτη γαρ µονη παντων επιγειων και ουρανιων. αλλ’ ως δειλος και µικροψυχος βραχυ τι τον ποιµενα καταλιπων. και της δοξης κατανοουσα το µεγεθος πασης χαρας και ευφροσυνης εµπιπλαται.

αυτον απεργαζεται. µητε νοσουση υπεισελθης ποιµνη. και το πολλα αποστηθιζειν και δια λογων διδασκειν οι πλειονες ευχερως εχουσιν. και συ ακολουθει πασιν οις επιστασαι κρειττοσι· βλεπε δε. εις δε το καλυθµω εκκοψαι τα παθη και τας περιεκτικας αρετας αναφαιρετους κτησασθαι πανυ ολιγοι ευρισκονται. και γαρ πολλα εισιν. Ταυτα τοιγαρουν εγραψα τη αγαπη σου. µηπως αβουλητως ακολουθησης και χειροσι. την µηδεποτε ισταµενην µητε πιπτουσαν. παντα κατα ακολουθιαν γενησονται καθως περ εφηµεν. αλλα διαπαντος προστιθεµενην τοις εµπροσθεν. Περιεκτικας δε αρετας λεγοµεν ταπεινωσιν. Ο γαρ αγαθω εαυτον εκδους διδασκαλω ουδενος . (281) Εαν δε και πιστευσης οικονοµικως σοι και συµφεροντως ταυτα δι’ ηµων το Παναγιον Πνευµα εντελλεσθαι. οσον εφικτον ανθρωποις. οπως θεαρεστως τα κατα σε διακρινης και ουτω ποιησης και σπουδασης (281) ωστε Χριστον ευρειν και εν τω νυν συνεργουντα σοι και εν τω µελλοντι πλουσιως της παρ’ αυτου ελλαµψεως την απολαυσιν σοι δωρουµενον. συγγνωθι µοι απερ µεµαθηκα συµβουλευοντι.ανθρωπον. εξ ης η τελεια χορηγειται διακρισις. και µητε ως ποιµενι ακολουθησης τω λυκω. την των παθων αναιρετην και προξενον της ουρανιου και αγγελικης απαθειας. ινα απερ ηξιους προς απαξ παρα της εµης αθλιοτητος. αυτος σε δι’ εαυτου διδαξειεν ο Χριστος. η µονος το ουαι καταπεσων κερδανης. ον και φιλον αµα Θεω και υιον Υψιστου και Θεον. ποθω ποθον προσλαµβανοµενην και ερωτι ερωτα. ινα µη η θηριαλωτος υπο του ψυχοφθορου λυκου οφθης γενοµενος. Ει δε απιστα και ουκ αρεστα σοι φανησονται. η νοσον επι νοσω νοσησας ψυχικως τελευτησης. µητε µονος ευρεθης κατ’ ιδιαν. η και εαυτην και τους αυτη εποµενους καλως οδηγουσα και απροσκοπτως την νοητην διαβιβαζουσα θαλασσαν· ην και σοι ευχοµαι παρα Θεου δωρηθηναι και νυν µαλιστα. Σπανιοι γαρ ως αληθως και µαλιστα ατρι οι καλως ποιµαινειν και ιατρευειν ψυχας λογικας επισταµενοι. ταυτα εχων εγγραφως αναγινωσκεις οτε θελησειας. Νηστειαν γαρ και αγρυπνιαν και σχηµα ευλαβειας πολλοι ισως προσεποιησαντο η και εργω εκτησαντο. και οσα ηµεις παρελιποµεν. και αγαπην. αδελφε µου.

αλλα ταυτην ως εκεινον. πλησιον της κλινης αυτου καθεζοµενω και κλαιοντι. Εσθιων δε και πινων. αλλ’ εις τον Θεον θαρρων και εις την του αγιου πατρος ηµων ευχην – σαρκικην αµαρτιαν ουκ επραξα. Και προς τω τελει. ευχοµαι τω ελεησαντι µε Θεω τα υπερ της σωτηριας παντων οικονοµηθηναι και τας ψυχας ηµων διευθετηθηναι προς τον εκειθε βιον καλως. Αµην.ου καυχωµενος λεγω. εξαγορευσας εµπονως απερ ολιγοι των µοναχων λογιζονται αµαρτηµατα. ουτως εξειπε· “Τι κλαιεις. Την γαρ αγνειαν αυτου και παρθενιαν µετα παρρησιας ηµιν εγνωρισε και το της ταπεινωσεως αυτου παλιν απτωτον τη εαυτου ψυχη περιποιησατο. καλως και οσιως ενταυθα πολετευσαµενος. (284) ου πραξει τινι. αλλ’ αµεριµνως βιωσας σωθησεται εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. τα µικρα . Αφ’ γαρ τον της µονης εισηλθε πυλωνα και τω Χριστω συνεταξατο. τω σωµατι και την καρδιαν αγνος. Και οιον αγαθον τελος δεδωκεν ο τρισολβιος αυτου αδελφος Αντωνιος.ως δοκω και παντελως . Λογος ΚΑ΄. την λεγουσαν· . εφυλαξα. µετανοησας γνησιως. Αδελφοι και πατερες. οπου ο τρισολβιος και µακαριος ηµων αδελφος ο κυρις µετηλθεν Αντωνιος. ου συγκαταθεσει λογισµων. φυλαττων καντουτω την ∆εσποτικην φωνην η µαλλον ειπειν εντολην. Πλην εις την φιλανθρωπιαν του τα παντα ειδοτος Θεου εµαυτον ανατιθηµι. Τι τοινυν των µεγαλων πατερων τα τελευταια ρηµατα και αποφθεγµατα του ηµετερου πλειω τυγχανουσι αδελφου. ω η δοξα εις τους αιωνας. αδελφε. (283) Περι µνηµης θανατου. φησιν. οπου προλαβοντες ηµας αδελφοι και γονεις αναµενουσιν. Καθαρος γαρ τυγχανων και την καρδιαν καθαραν κεκτηµενος απο των εµπαθων λογισµων. ελπιζω. ωσπερ µοι. επιταφιος προς αυτον.τουτων φροντιει. Και αφ’ ου εν τη αγια παραγενοµην ταυτη µονη . και ως ποιησει µετα της εµης ταπεινωσεως”. τον χιτωνα της σαρκος αυτου η της ψυχης αυτου ουκ εµολυνεν ου συνδυασµω εννοιων. εν αµελεια διετελεσα τας ηµερας µου.αµαρτηµατα ο αγιος εκεινος ως αµαρτιας µεγαλας και ειχε και εξηγορευεν. επει Θεου χαριτι σκεποµενος παρθενος διηλθε τον βιον. Της προς Θεον πιστεως ου γεγονας εξαρνος.

τη προς ηµας. τοτε λεγετε οτι· Αχρειοι δουλοι εσµεν. (285) ο εσχατος εν τω παροντι βιω υπερ ηµας εισελθων και πρωτος την µαταιοτητα του κοσµου καταλιπων. εν πολλαις δακρυων εκχυσεσιν. πως εµαταιωθην παιδευων ανδρα. Και ο Θεος ο φιλανθρωπος ου παρειδε µου του ταλαιπωρου την δεησιν. Μετα δε ταυτα τω αγιω ηµων υφηγησατο αυτω. αλλ’ εν αγαπη. πενθος απαυστον καταλιπων τοις ταλαιπωροις ηµιν. απερ και υµεις οιδατε οτι εποιουν και ελεγον προς αυτον. Ηδη γαρ εκλειπεις και καταλιµπανεις ηµας”. προς τον εαυτου ∆εσποτην ανεκλαλητω χαρα εξεδηµησε. τα προς σωτηριαν αυτου ψυχικην σπουδαζων εγω ο µαταιος. Οιδε γαρ ο των εννοιων ηµων και των λογισµων εξεταστης Θεος. αδελφε. Θρηνουντος µου γαρ και “Μη επιλαθη” λεγοντος “ηµων. εις τον Θεον ελπιζω”. χαρα δε παλιν ανεκλαλητω συνεχοµαι. και πολλας δακρυων αφηκα πηγας τουτουγε ενεκα. και ταπεινωσει και πιστει. Οταν γαρ ενθυµηθω. ολως εξισταµαι και νουν και διανοιαν και την καρδιαν µου φλογιζοµαι. ουτως απεπτη προς ουρανον. το σωµα µονον καταλιπων εν ταις εµαις αθλιαις χερσι. Αλλα γαρ ειθ’ ουτω και το αγιον και αγγελικον µεγα σχηµα επενδυσαµενος. Εν Χριστω καυχωµαι. πως ελαθον εµαυτον. Και τουτο το ρηµα υστατον τοις καθαρωτατοις αυτου χειλεσιν . απερ και αυτον τον αγιον πατερα και ηµας αυτους εξεστησαν.“Οταν παντα ποιησητε. τη εις αλληλους. ο οφειλοµεν ποιησαι πεποιηκαµεν”. ουτω τη εβδοµη ηµερα ο νεοφωτιστος ουτος και στρατιωτης νεολεκτος.. εν αρραγει πιστει και επιγνωσει τελεια. ουτωσι γαληνως προσεφθεγξατο· (286) “Ουχι. παρ’ ου µαλλον εγω παιδευεσθαι ωφειλον· τας γαρ αρετας εκεινου ελαττωµατα κρινων εγω σφοδρα ηλγουν και περι της ψυχικης σωτηριας του πεποθηµενου µου αδελφου εσφαδαζον – ουτω γαρ πρεπον εστι µη ψευσεσθαι. εν προθυµια µεγαλη. οτι περι τουτου πολλη σπουδη εξ αρχης και µεριµνα µοι εγενετο. Ουδεις γαρ εξ ηµων παρ’ εκεινω τοιουτον θησαυρον αγνειας και παρθενιας ηλπιζεν αποκρυπτεσθαι. ου µονον δε αλλα και απαντας τους ακηκοοτας µετα την τελευτην εκεινου ταυτα εξεπληξαν. οτι ουτω του τηδε βιου τον εµον προεπεµψα αδελφον και εν τοιουτοις εργοις και πραξεσι κατηξιωθην ιδειν αυτον προς Χριστον εκδηµησαντα.

τριποθητε αδελφε. Αλλ’ ω φιλτατε και Θεω φιλουµενε. µιµησωµεθα. προς δε τον Θεον απελθοντες. ∆εηθητι υπερ αδελφων των τω . αξιουµεν. Ουτε γαρ συγγενων εµνησθη. του µεν σωµατος εκδηµησωµεν. αξιος ως αληθως οικητωρ και κληρονοµος εκεινων γενοµενος. αυτος εν καλοις γενοµενος και πολλοις αγαθοις· ο γαρ του σκοτους απαλλαγεις ακριβως γινωσκει των εν αυτω κρατουµενων την αθλιοτητα. ενδυειν τους αδελφους. ουτω γυµνος πασης επιθυµιας των ορωµενων και σχεσεως. την εξοµολογησιν. ου περι φθαρτου πραγµατος διεταξατο. αλλα και δις. προς ουδεν των παροντων προσπαθειαν ενδειξαµενος. ο µηδεποτε τινος εξαιτουµενου σε παρακουσας. ινα και ηµεις προς την εκ του σωµατος εξοδον ερχοµενοι. πρεσβευων υπερ ηµων των αδελφων σου και παντος του γενους σου. την µετανοιαν. εν αυτω µετ’ ελπιδων χρηστων ενδηµησωµεν και καταπαυσωµεν εις αιωνιους σκηνας. αφοβως και αταραχως ως εκεινος. γεγυµνωµενοις ουσιν. ουχ απαξ τουτο ειπων. ουτω τον γλυκυτατον υπνον εν ειρηνη βαθεια εκοιµηθη και υπνωσεν υπνον τον δικαιοις πρεποντα. προς τα νοητα µετεβη βασιλεια. τους αγωνας αυτου. παρακαλω. ποσω µαλλον εκεινος ιµατιον και σκεπη τω γλυκυτατω µοι γενησεται αδελφω. προς Θεον εξεδηµησεν. τω δι’ εκεινον µεν τον κοσµον παντα και τα του κοσµου αποδυσαµενω και γυµνω προς αυτον εκδηµησαντι. ουτε φιλον ωνοµασεν εν τουτω τω βιω τινα. µηδε της σης αναγκαιας τροφης τους δεοµενους αποστερησας. Αλλα τον βιον του αδελφου παντες ηµεις αναθεωρησαντες. την αυτου πιστιν. Οιδας γαρ εν οιοις εσµεν κακοις. και νυν τον Θεον υπερ πασης σου της εν Χριστω αδελφοτητος. Και τους ποδας εξαρας και τας χειρας τυπωσας σταυροειδως εν αταραχω της ψυχης καταστηµατι και κινηµατι. Ικετευσον ουν. αλλ’ ως κοπρον η βορβορον τα τηδε παντα µισησας και βδελυξαµενος. (287) ενθα παντων ευφραινοµενων η κατοικια και ο χορος των µακαριων και αγιων πατερων ηµων εναυλιζεται. αυτος εκ δευτερου µη επιλαθεσθαι ηµων προεπηγγειλατο.εξειπων. µεµνησο της υποσχεσεως και µη επιλαθη των τελευταιων και ηδιστων εµοι ρηµατων σου. Προτερον εµου δηλονοτι το “Μη επιλαθη ηµων” αιτησαµενου “αδελφε περιποθητε”. Και εικοτως· ει γαρ ηµιν ο Θεος ενετειλατο.

Εγνως γαρ παντως αρτι τα της εµης προς σε διαθεσεως. Πολα γαρ τα ηµετερα αχθη. οτε των του κοσµου δικτυων υπεξελθειν επεχειρησας. καταξιουµενοι οικειν και βλεπειν την αλυπον και µακαριαν ζωην. και ως ου µισων σε ποτε η βδελυσσοµενος επεπληττον και παντι τροπω ταις νουθεσιαις ησφαλιζοµην. Βλεπεις γαρ αρτι. Θεοειδης γαρ γενοµενος. µαλλον δε προσλαβου και συνοδευσον και συγκοπιασον. περι ην µε και γινωσκεις ζηλωτην µανικωτατον. Αλλα δος χειρα βοηθειας δια των ευπροσδεκτων σου προσευχων. απο του κοσµου σου προσδραµοντος εις την µοναχικην πολιτειαν. α την ταπεινην ηµων ψυχην και το σωµα βαρυνουσιν. οπως και ηµας µετα σου εξεις υποδεξαµενος. ως και εν τω παροντι βιω. Και καθαπερ ηµεις. ουτω νυν και συ εις την αρρητον και θειαν και αϋλον διαγωγην προοδευσας.σω ποθω εκκρεµαµενων και τον χωρισµον στεγειν αδυνατουντων και το πενθος επισχειν µη καρτερουντων. ινα καταντησαι αξιωθωµεν προς σε και συνοικησαι σοι εν αυτω τω Κυριω και Θεω και Σωτηρι ηµων Ιησου Χριστω. και συν σοι σκηνωσαι τον υπεραγαθον Θεον εξιλεωσαι και τοπον ηµιν προετοιµασον αναπαυσεως δια της εντευθεν ευπραξιας εξειργασµενον. ει µη τολµηρον ειπειν. ινα συν σοι και µετα σου. Χρηζοµεν γαρ σου µαλλον αρτι της συνεργειας ηµεις η τοτε συ. µονην και οικιαν προηυτρεπισαµεν. ων το παντων δεινοτατον η µονωσις και η πολλη των µεθ’ ηµων αδελφων µεριµνα. οιδα καλως. (288) µεµνηµενος οτι και ηµεις τη ση εβοηθησαµεν και συνεκοπιασαµεν εν τωδε τω βιω αδελφοτητι. Μη ουν ψευστης των συνθηκων φανηση των προς ηµας. υπεξελθων τον γνοφον και την οµιχλην τουτου του σωµατος. την κατοικιαν ποιουµενοι εν αυτω. ασµενως ηµας υποδεξαι. και αυτοθι συνδιαγωµεν και συνευφραινωµεθα. µηδε επιλαθη αδελφου του υπερβαλλοντως σε αγαπησαντος και. γλυκυτατε αδελφε. καθως συ υπαρχεις αρτι γυµνος του σωµατος. και αυτην την ψυχην υπερ σου τεθεικοτος. και γυµνην ορας την εµην ψυχην και την γνωµην αυτης. ως φιλαδελφος αδελφος. θεοειδεστερον βλεπεις και παντα τα καθ’ ηµας. αλλα σφοδρα φιλων σε και τω περι σε ποθω ανενδοτως φλεγοµενος. και των επιχειρουντων παρεµποδιζειν και κωλυειν ηµων την προς σε αφιξιν ελευθερωσον. συναναστρεφοµενοι τω .

και η πιστις ευθεως ενηργησε. ουκ ενηστευσα. εταπεινωθην δε και εσωσε µε συντοµως ο Κυριος”.αφραστω φωτι εν τη ακηρατω ζωη. ως εκ τουτων και υποληψεις πονηρας εχειν τινας εις αυτον. Ει γαρ απο ψυχης θελησοµεν. ουκ εχαµευνησα. Και διδασκαλια περι των λεγοντων µη ειναι δυνατον εν µεσω των βιωτικων το τελειον φθασαι των αρετων. ως ορατε.ωραιος τω ειδει και φαντασιωδες το τε σχηµα και το ηθος και το βαδισµα κεκτηµενος. νεος την ηλικιαν υπαρχων και αυτος ωσει ετων εικοσιν. Αλλ’ ινα πραγµατικως δειξω υµιν της ενδιαθετου πιστεως (290) ενεργειαν. τη εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι ορωµενη και προσκυνουµενη εις τους αιωνας. ην εξ αληθινου ακηκοα στοµατος. Και τα της ψυχης αυτου προς αυτον αναθεµενος. “Εγω ουν. Εζητησε και βιβλον ο νεος λαβειν εξ αυτου. οικων εν Κωνσταντινουπολει εν τοις καθ’ ηµας χρονοις. γνωριµος κατεσταθη. εν τη ανεκδιηγητω δοξη τε και λαµπροτητι. Γεωργιος τις τουνοµα. Πολλω δε συντοµωτερον ειπειν· “Μονον επιστευσα και προσελαβετο µε ο Κυριος”. αγιω τινι µοναχω. ουκ ηγρυπνησα. δωρον γαρ εστι του ∆εσποτου αυτη και φυσικον πλεονεκτηµα. εντολην µικραν εις µονην υποµνησιν ελαβε παρ’ αυτου. ει και τω αυτεξουσιω της ηµων προαιρεσεως και αυτη υποκειται. εν ενι των της πολεως µοναστηριων διαγοντι. Και διηγησις εκ προοιµιων επωφελης. τους το εξωθεν µονον βλεποντας περικαλυµµα και κακως κρινοντας τα αλλοτρια -. την περι πνευµατικου νοµου . Αµην. Λογος ΚΒ΄. καλον ηµας ανακηρυττειν εις παντας το ελεος του Θεου και γνωριζειν τοις πλησιον ηµων την προς ηµας αυτου ευσπλαγχνιαν και αφατον αγαθοτητα. Αδελφοι και πατερες. (289) Περι πιστεως. πιστιν δε ευρειν ουδεν το κωλυον εστιν. φησιν ο θειος ∆αβιδ. . και διδωσιν αυτω ο γερων την συγγραφην του µοναχου Μαρκου. εν τη ανεκλαλητω χαρα. τα της πολιτειας των µοναχων και τα της πρακτικης αυτων ασκησεως διηγηµατα περιεχουσαν. και γαρ και Σκυθαι και βαρβαροι αλληλων τοις λογοις πιστευουσιν. Πολλα γαρ τα εµποδιζοντα ηµας προς το ταπεινωσιν κτησασθαι. ακουσατε και διηγησιν υµιν διηγησοµαι προς βεβαιωσιν των ειρηµενων.

και πλειον λεγειν το ῾ Κυριε. ει µη την δοθεισαν αυτω µικραν εντολην παρα του αγιου εκεινου γεροντος εκαστη εσπερα εποιει και ουτως επι της κλινης εκαθευδε. ος αµα τω αγορασθηναι συν ταις ωναις και ελευθεριαν αυτω γραφηναι επιζητει”. αλλ’ Υιον Θεου οµολογησας. το πρωτον καλλος δι’ ελπιδος εζητει και µη φαινοµενον. Την γαρ ηµεραν οικου προΐστατο των πατρικιων τινος και εν τω παλατιω καθ’ εκαστην προηρχετο. εις ολιγας ηµερας πολλη προσετεθη η της εσπερας ακολουθια.διδασκουσαν. Το δε τριτον· “Τυφλος εστι κραζων και λεγων ῾ Υιε ∆αβιδ. ιν’ ειπω. τρια µονα κεφαλαια. επιµελησαι της συνειδησεως και οσα λεγει ποιησον και ευρησεις ωφελειαν”. ουτως απαντα επραττε. Ταυτην δε ως εξ αυτου του Θεου σταλεισαν ο νεος δεξαµενος και ως µεγα τι εξ αυτης ελπιζων καρπωσασθαι. Της συνειδησεως ουν λεγουσης αυτω· “Ποιησον παντως και ετερας µετανοιας και αλλους ψαλµους προσθες. φροντιζων των τω βιω αρµοζοντων.” Ταυτη τοιγαρουν εξακολουθων απαραλειπτως κακεινης το λεγειν προστιθεισης οσηµεραι. (291) ο προσευχοµενος σωµατικως και µηπω εχων γνωσιν πνευµατικην· ο ποτε δε τυφλος αναβλεψας και ιδων τον Κυριον. εν τη αυτου καρδια ενεπηξε. ουκετι υιον ∆αβιδ. Και ουδεποτε εκτοτε εκοιµηθη ελεγχουσης αυτον της συνειδησεως και λεγουσης· “Τι τουτο ουκ εποιησας. ουτω µετα ποθου και προσοχης διηλθε πασαν αυτην. ταυτη προθυµως υπηκουε και αδιστακτως. οµοιος εστι δουλω αργυρωνητω. Το δε ετερον· “Ο προ της εργασιας των εντολων τας ενεργειας του Αγιου Πνευµατος επιζητων. Τη ουν αγαπη τουτου και τη επιθυµια τρωθεις. ελεησον’ . Και το µεν εν υπαρχον το ουτως αυταις εγκειµενον λεξεσι· “Ζητων θεραπειαν. ως εξ αυτου του Θεου λεγοµενα. ελεησον µε’. ∆ιο και δακρυα καθ’ εσπεραν απο των οφθαλµων . προσεκυνησεν αυτω”. Και εκ παντων ωφεληθεις. ως µεθ’ ορκων µε εβεβαιωσεν. δυνασαι γαρ”. Ταυτα τοινυν ο νεος εκεινος εθαυµασε και θαυµασας επιστευσεν οτι τη επιµελεια της συνειδησεως ευρησει ωφελειαν και τη των εντολων εργασια την ενεργειαν του Αγιου Πνευµατος και τη χαριτι τουτου νοερως αναβλεψει και ιδη τον Κυριον. Ουδεν δε ετερον επραξεν. ως εκ τουτου µηδενι ανθρωπω γινωσκεσθαι τα πραττοµενα.

(293) Ως ουν εγω ταυτα ηκουσα. αλλ’ ολως φωτι αΰλω συνων και τω δοκειν αυτος φως γενοµενος και παντος κοσµου επιλαθοµενος. αλλ’ ουτως ιστατο ακινητος. επι της κλινης ανεπεσε και αυτη τη ωρα ο αλεκτωρ . Τουτου δε γεγονοτος ηγνοησεν ο νεανιας και επελαθετο ει εν οικω ην η οτι υπο στεγην υπηρχε. πλησιον του φωτος εκεινου ισταµενος. Φως γαρ µονον εβλεπε παντοθεν και ουδε ει επι γης επατει εγινωσκεν. ως στηλη τις η ωσπερ τις ασωµατος. µηδολως εν τω καιρω της προσευχης χαυνουµενου η ραθυµουντος αυτου η τινος µελους των του σωµατος αυτου κινουµενου το συνολον µεχρι και περιστροφης οφθαλµου η αναβλεψεως. ο την εντολην αυτω και την βιβλον προχειρισαµενος. Ειτα εις ουρανον ανηλθεν ο νους αυτου και αλλο φως εθεασατο υπερ το πλησιαζον τρανοτερον. Εφανη αυτω παραδοξως. κεκολληµενους εχων αλληλοις και αµετακινητους τους ποδας εν παραστασει. ευχαι τε παρ’ αυτου προς την Θεοτοκον ανεγινωσκοντο εµπονως και µετα στεναγµων και δακρυων και. ελλαµψις θεια πλουσιως αιφνης επεφανεν ανωθεν και παντα τον τοπον επληρωσε. δακρυων και χαρας ανεκφραστου και αγαλλιασεως εµπλεως εγενετο. χαρα και εκπληξει συνειχετο και απο καρδιας εδακρυε και τοις δακρυσιν η γλυκυτης συνειπετο. ο νεανιας γενοµενος. Παρελθουσης δε της θεωριας ταυτης και εις εαυτον παλιν. ιλαστητι µοι τω αµαρτωλω”λαλουντος τω νοΐ µαλλον η τω στοµατι. ουδε τι των. διηρκει µεχρι µεσονυκτιου. ουδε κοσµου φροντις. ο ρηθεις αγιος εκεινος και ισαγγελος γερων. ως παροντος του Κυριου σωµατικως. Ουδε φοβος ην εν αυτω του µη πεσειν. τω λογισµω τοτε προσεβαλλον. Τελος. Ισταµενου ουν αυτου εν µια και το “Ο Θεος. ως ελεγεν. ελογισαµην και του αγιου τουτου την πρεσβειαν πολα συηνεργησασαν αυτω και του Θεου παλιν δειξαι τω νεω οικονοµησαντος το οιον υψος αρετης ο αγιος ουτος εκεκτητο. Ως δε καθ’ εσπεραν η ευχη προσετιθετο. οια τοις ανθρωποις και σωµα φορουσι προσβαλλουσι.αυτου κατηρχοντο και συχνοτερον επι (292) την γην και επι προσωπον γονυκλισιας εποιει. ουτω τοις αχραντοις ποσιν αυτου προσεπιπτεν και ως τυφλος ελεηθηναι και ψυχικως αναβλεψαι ητειτο.

οσα η πιστις η εις Θεον δυναται. αλλα πασαν αλλην ο νεανιας εκεινος εµπαθη και φιληδονον απορριψαµενος εννοιαν. µνησθεις της χαριτος ης εξεπεσε. Εµαθετε οτι ουτε µεση πολις (294) εµποδιζει ηµας εις το κατεργαζεσθαι τας εντολας του Θεου.εφωνησε και της νυκτος το µεσον ειναι εδηλωσε. µηδε εννοιαν υπνου κατ’ εκεινην την νυκτα λαβοµενος.ο γαρ δοκιµαζων και εκπειραζων πιστιν ου κεκτηται -. . ει ταυτα παλιν εζητησε. Ηκουσατε. ουτε ησυχια ωφελει η αναχωρησις κοσµου. Εκεινος γαρ παρα Θεου την µαρτυριαν ειληφε και προφητης εχρισθη και βασιλευς και Πνευµατος Αγιου γεγονε µετοχος και πολλας ειχε τας περι Θεου αποδειξεις· αµαρτησας ουν και στεερηθεις την χαριν του Πνευµατος και την προφητειαν αφαιρεθεις και της συνηθους οµιλιας του Θεου αλλοτριωθεις. και ιδου ενταυθα και του ∆αβιδ περισσοτερον. Μη ουν ειπη τις προς δοκιµην ταυτα εκεινον εργασασθαι· ουδε γαρ µεχρι λογισµου τουτο η ειπεν η ενενοησεν . Και µετ’ ολιγον αι εκκλησιαι τον ορθρον εσηµανον.ω των κριµατων σου. τα παρα της ιδιας λεγοµενα εφροντιζε συνειδησεως. εαν σπουδαιοι ωµεν και διεγηγερµενοι. Εγνωτε. αλλα µονοις προσκειµενος τοις του κοσµου και µονα βλεπων τα προσκαιρα και διανοιαν εχων µηδεν φαντασθεισαν των γηΐνων ποτε υψηλοτερον. ωστε και εργα τη πιστει αρµοζοντα επιδειξασθαι. αδελφοι µου. τοις εργοις βεβαιουµενη.µονον ηκουσε περι τουτων και ευθεως επιστευσε· και τοσουτον. Ουτος δε µηδεν τοιουτον εν νω λαβοµενος ποτε. δι’ ων η εκεινου πτερωθεισα διανοια εις ουρανους . Ταυτα εγενοντο ως ο Θεος οιδεν. και αυτος εξανεστη ψαλαι κατα το συνηθες. µετ’ ορθης πιστεως και αδιστακτου ελπιδος. ως εν πασι τοις αλλοις του βιου αισθητοις πραγµασιν αναισθητως διακεισθαι και µηδε αυτον την βρωσιν και ποσιν ενηδονως η συχνοτερως προσιεσθαι. ουτως. Κυριε . ο και ποιησας αυτα εν οις επισταται κριµασι. ως ωµνυε. µηδεν πλεον του νεου εκεινου εργασαµενου. ει µη απερ ηκουσατε. ως ουτε νεοτης αποβλητος ουτε γηρας ωφελιµον µη ουσης συνεσεως και φοβου Θεου. τι θαυµαστον. εαν ραθυµωµεν και αµελωµεν. Παντως ακουοµεν τον ∆αβιδ απαντες και θαυµαζοµεν και λεγοµεν οτι εις ∆αβιδ και αλλος ου γεγονε.

µη κοσµου εκστας τω σωµατι. σαρκος καθαρσις. αγρυπνησας µονον ολιγα. τοις πασι τα παντα ορωµενος και µονος µονω Θεω τω παντα γινωσκοντι ων.εφθασε και την Μητερα Χριστου εις συµπαθειαν εικλυσε και τη ταυτης πρεσβεια το Θειον εξιλεωσατο και την χαριν του Πνευµατος εως ουρανου φθασαι ενισχυσε και φως θεασασθαι κατηξιωσεν. κρατητος και ακρατητος. σοφιας φοβος Κυριου. µη κοµην αποκειραµενος. (296) Ταυτα αδελφοι µου. Και οι θελοντες . α ουδε η ακοη υµων ισως δυνηθη παραδεξασθαι. η ετι βουλεσθε· και αλλα ειπειν µε µειζονα. Ελλαµψις δε ποθου πληρωσις τοις των µεγιστων η του µεγιστου η υπερ το µεγα εφιεµενοις”. εντολων τηρησις. Θεου τα θαυµασια. φησι. ο µητε χρονοις νηστευσας πολλοις. ινα οι µεν ζηλωσι τουτους. Ουτος ο νεος. ∆ιο και τη του αισθητου ηλιου δυσει του νοητου φωστηρος το γλυκυ τουτον διαδεχεται φως. οι δε αναπολογητοι γενωνται. Ωστε ταυτα ειπων. Οµως τι τουτου µειζον ευρησεται η τι τελειοτερον. εις ον ο γενοµενος τελος µεν και περας των αισθητων απαντων κατειληφε. Παντως ουδεν εστι µεγαλωτερον αλλο. πνευµατι δε. του επιπροσθουντος τη ψυχη νεφους και µη εωντος καθαρως ιδειν την θειαν ακτινα. προβεβαιουν και πιστουµενον το µελλον αυτον αδιαλειπτον διαδεξασθαι φως. Ου δε καθαρσις. Ου δε εντολων τηρησις. καθως ο Θεολογος εφη Γρηγοριος· “Αρχη. βλεποµενος αλλ’ ου κατεχοµενος. Μαλλον δε ειπειν εν σωµατι αγγελος. ∆ια τουτο κρυπτοµενους φανεροι τους αγιους αυτου ο Θεος. υπερ τον Λωτ εφανη. ανθρωπος το φαινοµενον και ασαρκος τον νουµενον. µη ενδυσαµενος τριχινα. τελος ατελες ειναι πασης αρετης τον φωτισµον εδηλωσε τον του Πνευµατος. ου παντες εφιενται και ολιγοι λιαν επιτυγχανουσιν. Αλλα αρκουσι ταυτα και τω νεω εις επαινον και υµας κινησαι εις ποθον και µιµησιν αυτου. µητε ποτε χαµευνησας. και ολον αυτου του Πνευµατος και φως απειργασατο· και ταυτα µεσον πολεως οικουντα και οικου προνοουµενον δουλων τε και ελευθερων φροντιζοντα και παντα ποιουντα και πρασσοντα οσα τω βιω αρµοζουσιν. Ου γαρ φοβος. (295) τον εν Σοδοµοις θρυλουµενον. Και εικοτως· η γαρ αγαπη του ζητουµενου εξεστησεν αυτον και κοσµου και φυσεως και πραγµατων απαντων. αρχην δε της των πνευµατικων ευρε γνωσεως. ελλαµψις.

και προσελθετε προς αυτον και κολληθητε αυτω. οσω και πλειον ευεργετηθηµεν και γνωριζοµεν Θεον δι’ ηµας γενοµενον ως ηµεις. Αλλα τι . Και δια τουτο πλειονος και της τιµωριας δεοµεθα. των εκπιπτοντων της βασιλειας αυτου. ουτε καταληψις της των αµαρτωλων πτωσεως.εν µεσω θορυβων ειναι. εν κοινοβιοις τε και ορεσι και σπηλαιοις αξιως πολιτευοµενοι. και εκτος εκεινου ουκ εστι στασις. Αχωρητος γαρ ο Θεος υπαρχει και ακαταληπτος· ποιος ουν εσται τοπος. Αλλ’ οιµοι. Τουτο γαρ ανθρωπος και εις τουτο εκτισθηµεν και δια τουτο παρηχθηµεν. οτι περι των µελλοντων µηδολως φροντιζοντες αχαριστουµεν και περι των εν χερσιν αυτων και ισοι δαιµονων γινοµεθα η και χειρονες. ινα ενταυθα µικρα ευεργετηθεντες. οτι µικρον ετι και ο ουρανος και η γη παρελευσεται. αφετε γην και παντα οσα παρερχονται. Αψευδης γαρ εστιν. ουτε περας. αµαρτιας µονης εκτος. δια της ευχαριστιας και της προς Θεον ευνοιας εκεισε τα µειζονα και αιωνιζοντα απολαυσωµεν. ο επαγγειλαµενος σωζειν εκ µονης της εις αυτον πιστεως. ηµεις ωσπερ αλογα ζωα προτιµωµεν γην µονην (297) και τα απο γης ηµιν δια πολλην ευσπλαγχνιαν αναδιδοµενα εις αυταρκη χρειαν του σωµατος. σωζωνται και µεγαλων παρα του Θεου υπερ µονης της εις αυτον πιστεως αξιουνται καλων. και πιστευσαντες ολοψυχως επι τον Κυριον. την εκ Πνευµατος. ως αν οι δια ραθυµιαν αποτυγχανοντες µηδεν εχωσι λεγειν εν τη ηµερα της κρισεως. κατα το µετρον της καθαρσεως και της αναβασεως. τρεφοµενη και αυτη δηλονοτι την νοεραν τροφην. αδελφοι µου. ει δει την αληθειαν ειπειν. Ελεησατε ουν εαυτους και ηµας τους υµας αγαπωντας και πολλακις υπερ υµων θρηνουντας και δακρυα χεοντας – τοιουτους γαρ ηµας ο συµπαθης και ελεηµων Θεος παρακελευεται –. ινα εκ τουτων συµµετρως τρεφοµενοι. ει δυνασαι. Εµοι θρηνειν επερχεται και την καρδιαν µου δαπανωµαι και δι’ ηµας τηκοµαι. οταν εννοησω οτι τοιουτον ∆εσποτην εχοντες µεγαλοδωρον και φιλανθρωπον ως δια µονην την προς αυτον πιστιν τοιαυτα ηµιν χαριζοµενον α και νουν υπερβαινει και ακοην και διανοιαν και ουδε επι καρδιαν ποτε ανεβη ανθρωπου. ειπε. και η ψυχη ηµων ανεµποδιστως την προς τα ανω ποιηται πορειαν. ινα της πλανης ηµας απαλλαξη και της αµαρτιας ελευθερωση.

κακεινος ποιησει και µειζονα τουτων ποιησει”. ως αληθως. την δε εν µεσω µαλλον του βιου διαγωγην προτρεποµενος. Αναγκη γαρ η ως απιστους κατακριθηναι ηµας η Χριστον ψευστην αποδειχθηναι. πως απιστοι εχοµεν ευρεθηναι εν τη ηµερα της κρισεως (298) και χειρονα των µηδε ειδοτων τον Κυριον υποστησοµεθα κολασιν. εκπεσειν του τοιουτου καλου γινωσκετωσαν. ουτως ηλεηθη. Ει δε και γεγονεν εν τισιν η γενησεται. Η γαρ ρηθεισα περι του νεου τουτου υποθεσις θαυµαστη τε εστι και παραδοξος και ουδε ει εν αλλω τινι τοιουτον τι γεγενηται ηκουσαµεν. αδελφοι µου. Ουχι πανταχου Χριστος ονοµαζεται. Ει γαρ εκεινος. ει δοκει. ει µη εκ του κοσµου συντοµως υποχωρησουσιν. Ζητησον. τα εργα α εγω ποιω. εδελφοι. Ποιος ουν εξ ηµων τολµα ειπειν· “ Εργα Χριστου εγω ποιω και πιστευω ορθως εις Χριστον. καθως αυτος ο θεος ενετειλατο. εν κωµαις. τον εργω και λογω χριστιανον οντα. αυτος αφ’ εαυτου γνωσεται οτι µεγα εµποδιον τοις κατα Θεον ζην ελοµενοις η φροντις του κοσµου και η εν αυτω διαγωγη. Ουχ ορατε. Ταυτα δε εγραψα ουχι κωλυων την αναχωρησιν. οπερ αδυνατον.δει µε ειπειν. Πασι τουτοις λογω µονω πιστευοµεν αληθως. και ερευνησον ακριβως. αδυνατον. και µυριασιν ενα. επειδη και τουτο εξ εκεινου του νεου µεµαθηκα ακριβως. εν πολεσιν. αλλα παντας πληροφορων τους εντυγχανοντας τωδε τω διηγηµατι οτι ο θελων ποιειν το αγαθον εν παντι τοπω εκ Θεου το δυνασθαι ελαβεν. ο εν µεσω τω βιω στρεφοµενος και µηδεν περι αποταγης η ακτηµοσυνης η υπακοης ποτε λογισαµενος. πιστευσας απο ψυχης και τον Θεον επικαλεσαµενος. Ουχι δια του αγιου Ευαγγελιου ειρηκεν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Ο πιστευσας εις εµε. ποσων αγαθων ελπιζειν µαλλον τευξεσθαι χρη τους απαντα τα του βιου και παντας αµα καταλιµπανοντας και αυτας αυτων τας ιδιας ψυχας εκδιδοντας δια τον Θεον εις θανατον. τοις δε εργοις αρνουµεθα. ει τηρουσι τας εντολας αυτου· και µολις ευρησης εν χιλιασιν. Αλλως δε και µαλλον η υποθεσις αυτη προτρεπτικη υπαρχει προς αναχωρησιν. Και γαρ ο αρξαµενος τα καλα πρασσειν αδιστακτω πιστει και ολοψυχω προθεσει και την εξ αυτων εγγινοµενην ωφελειαν επαισθανεσθαι. εν κοινοβιοις και ορεσι. “. .

ουκ οιδ’ οπως ειπω. Ακριβως γαρ αυτον εγινωσκον. εις παντελη κατηντησα σκοτωσιν. ινα µαθης ακριβως εις οιον απωλειας βοθρον εκ ραθυµιας κατηνεχθην εγω ο αθλιος και του Θεου θαυµασης και εκπλαγης την και µετα ταυτα εις εµε γενοµενην αγαθοτητα αφατον. ως φιλον οντα και συνανατροφον. απηρχοµην συχνοτερον. οτε εν τη πολει ετυγχανον. υφ’ ων και εµαυτον εωρων προς κρυπτας εργασιας εµποδιζοµενον και του καλου κατα µικρον υστερουµενον. ωστε µη µεµνησθαι µε τινος µικρου η µεγαλου µεχρι ψιλης εννοιας ποτε. ει και τας εντολας αυτου ο ασυνειδητος ουκ εφυλαττον. αγνωστως ουτως εν τη ταλαιπωρω καρδια µου η προς τον αγιον γεροντα αγαπη και πιστις διεµενε. ινα προς εαυτον µε τον αναξιον εφελκυσηται και παντος του κοσµου αποχωριση µε . Νυνι δε.. Εις πλειονα δε µαλλον κακα υπερ τα συµβαντα µοι πρωην περιεπεσον και ουτω διεκειµην. Ταυτα δε. τριτον ετος η και τεταρτον εν τη µοναδικη πολιτεια διατελουντι και τον τριακοστον δευτερον της ηλικιας του σωµατος αυτου χρονον αγοντι. δι’ αυτου µε παλιν εκ της πολλης πλανης και του βυθου των κακων εξαρπασας ερρυσατο. φησιν. κατα µικρον µικρον παντων των προλεχθεντων επιλαθοµενος. τον τοτε µε ελεησαντα και την µικραν µοι εντολην δεδωκοτα και την ρηθεισαν βιβλον εξαποστειλαντα. Ου γαρ απεστην τελειως εξ αυτου ο αναξιος. Αλλα και τον αγιον εκεινον. . ως οιµαι. (300) Και γαρ.(299) Μοναχω γαρ γεγονοτι υστερον ενετυχον. αλλα και τα γινοµενα εξηγορευον και εις το κελλιον αυτου. ως µηδε εννοησας ποτε η ακουσας τα αγια ρηµατα του Χριστου. διο και προσθεις υφηγησατο µοι ταυτα· “Οτι µετα την θαυµαστην εκεινην αλλοιωσιν και την εις εµε υπερ ανθρωπον γενοµενην αντιληψιν ου πολλαι. οτι ολως φανηναι µοι ευδοκησεν. ως ενα των τυχοντων ανθρωπων εβλεπον και ουδε ψιλην εννοιαν περι των οραθεντων µοι δι’ αυτον ελαµβανον. και εγλιχοµην εξω του κοσµου γενεσθαι παντος και κατα µονας εκζητειν τον οφθεντα µοι – τουτου γαρ χαριν πεπεισµαι. ηµεραι διεληλυθησαν και συνεχεις µοι του βιου επεπεσον πειρασµοι. µετα την τοσουτων χρονων παρελευσιν ο Θεος ο φιλανθρωπος ταις εκεινου ευχαις ελεησας µε. εξ ωνπερ προειρηκα. αδελφε. λεγω σοι. δι’ ην. Επει δε τουτο ποιησαι συντοµως ουκ ισχυσα. φησι.

Εγω δε ο ταλαιπωρος των αγιων εκεινου ρηµατων επακροασαµενος και ολον οντα της θειας εµπλεων χαριτος στοχασαµενος και αληθη σοφον. (302) . ουδεπω µεχρι του νυν ηξιωθην θεασασθαι”. Ταυτα ουν δακρυων ελαλει µοι και τουτων ετερα πλειονα. ουτω και υµεις εντρυφησετε των απορρητων αυτου αγαθων. ει και µη λογον ειχε σοφιας της εξωθεν. τα πολλα των αµαρτηµατων µου πληθη παριδων ο ευσπλαχνος Κυριος και µοναχον µε γενεσθαι παρ’ αυτου του αγιου γεροντος ωκονοµησε και µετ’ αυτου συνειναι µε διηνεκως. δραµωµεν εµπονως και ηµεις τον δροµον των εντολων του Χριστου. εν αλλοις ανεταξαµεθα εις τραπεζαν ευφροσυνης. εν Χριστω αδελφοι. τοις µετα πιστεως των γεγραµµενων επιβατευουσι. Αµην. τον επ’ αληθειας αναξιον. Λογος ΚΓ΄. και ουκ εστι τον ολοψυχως ζητουντα µη ευρειν και πλουτησαι τον πλουτον των χαρισµατων αυτου. ου µονον δε. (301) α και. ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. και τα προσωπα ηµων ου µη καταισχυνθη. τοιαυτην δε θεωριαν. ακατασχετω και ανενδοτω δροµω πορευοµενυ µου. Ο δε και λεγειν απηρξατο και τα λεγοµενα γραφειν ουκ ωκνησεν. µικραν µεν και ολιγην αµυδρως πως ακτινα του γλυκυτατου και θειου εκεινου φωτος ιδειν και αυθις ηξιωµαι. Αλλ’ ωσπερ παντι τω κρουοντι επιµονως ανοιγει τας πυλας της βασιλειας αυτου και διδωσι τω αιτουντι Πνευµα ευθες και παναγιον. αλλα και των πραγµατων αυτων ακριβη κεκτηµενον την ειδησιν εκ πρακτικης γνωσεως. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. ων ητοιµασε τοις αγαπωσιν αυτον. οια τοτε εωρακα. νυν µεν εκ µερους και µετα σοφιας της κρειττονος. ειπειν µοι αυτον παρεκαλεσα πως τοιαυτα η πιστις ενεργειν θαυµασια πεφυκε. εν δε τω αιωνι τω µελλοντι ολοκληρως µετα παντων των απ’ αιωνος αγιων εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Κοπω τοινυν πολλω και πλειοσι δακρυσι και ακριβει ξενιτεια και τελεια υπακοη και εκκοπη παντελει του οικειου θεληµατος και πολλοις αλλοις σκηροτατοις επιτηδευµασι τε και πραξεσιν. κατηξιωσε.καθαπερ ορας. και διδασκαλιας τροπω εγγραφως ταυτα εκθεσασθαι µοι. ∆ια τουτο παρακαλω υµας.

αλλα πονω και οδυνη αφορητω της καρδιας αυτου επιλανθανεται των πληγων. κραζων µεγαλα και οδυροµενος. πηγης υδωρ µαλλον προχεοντες η προφεροντες το οραν. τραυµατων µικρων δερµατος σωµατος αυτου φροντισει η µελετησει αυτω περι τουτων. φροντιδα µηδεµιαν ποιουµενος των ορωντων αυτον ασχηµονουντα η των ακουοντων της κραυγης αυτου και καταλοιδορουντων αυτον. Ακουσατε µου των λογων. Τοις καλουσιν εις δειπνον ποτου µετ’ οργης µεγαλης αποκριθησεται· “Αποστητε απ’ εµου. οτι η ζωη αυτη θανατος. και εκ συνοχης της καρδιας αυτου ουκ αφιεται διαβλεψαι και ιδειν τα επι τω σωµατι αυτου. Επιλαθηται δε και γονεων και φιλων αυτου (303) και επι παντα ανθρωπον ουκ ατενισει τοις οφθαλµοις. ει αληθως ως πατερα ποθειτε µε και ζητειτε µε. Αρτον ηδεως ου φαγεται. καταλειψει τον πλουτον αυτου εις διαρπαγην τοις βουλοµενοις. Εσονται οι οφθαλµοι αυτου φλεβες. και τα ιµατια αυτου ταις χερσιν αυτου διαρρηξει και τοις ονυξιν αυτου των χειρων τα τραυµατα του σωµατος αυτου επιξανη. των εν τω σωµατι αυτου. υιοι µου εσχατοι. Ου φροντισει κτηµατων η πραγµατων αυτου. Ποιος των ανθρωπων. και τους οντας και τους παρελθοντας και τους µηπω τον κοσµον γνωρισαντας. πονος γαρ εστιν εις κορον αυτω. και τι οιδα ει αρτι λαβη αυτην. Ο γαρ εν τη καρδια αυτου κρυπτος πονος καλυψει παντα πονον η κνησµονην. Επι κλινην στρωµνης αυτου ουκ αναβησεται. Οινον ηδεως ου πιεται. εµπεπλησται γαρ πικριας. φαρµακω πληγεις την καρδιαν αυτου και αλγων και κοπτοµενος πονω σφοδρω τα εντος αυτου. Ζην γαρ εν βιω µισητον µοι γεγονεν. Παντα ανθρωπον ως αγγελον µακαρισει ο ανθρωπος εκεινος. Και οποιον αγωνα εχει ψυχης και πονον καρδιας ο µετα συντετριµµενου του πνευµατος µετανοων. Και τινα εισιν α λεγει και προς τον φιλανθρωπον Κυριον ευχεται. ακουσατε µου. αγαπητοι µου. περιποιητοι µου. εγω δε ουκ ηδειν “. ουδε επιστραφησεται αυστηρω τω προσωπω επι ανθρωπον καταρωµενον αυτον. και παν κτηνος και παν ερπετον ερπον επι της γης και παν ο εχει πνευµα . αλλ’ εσται κυλινδουµενος και ασπαιρων επι της γης. γινοµενην επι δερµατιδα σωµατος αυτου.Περι µετανοιας και φοβου Θεου. θανατος γαρ συντριβει µου την καρδιαν.

εγω δε µονος φορτιω βαρουµαι αµαρτηµατων και πυρι κρισεως κρινοµαι και οδυνωµαι µονος επι της γης! “. Μετα ταυτα δε καταλειψουσιν αυτον συγγενεις κατα σαρκα και παντες γνωστοι και φιλοι αυτου οι εν κοσµω· µικρον γαρ συνακολουθησαντες αυτω και συνδακρυσαντες την απαρηγορητον θλιψιν αυτου και το απαρακλητον της ψυχης αυτου θεωρησαντες. Τον δε ιχωρα των τραυµατων αυτου αποξεσει ου µετα οστρακου ως ο Ιωβ. και εστιν ουδεν ο ου βλεπεις. αλλα τοις ονυξι των χειρων αυτου δια την βιαν του πονου της καρδιας αυτου· Ιωβ γαρ την σαρκα πληγεις ειχε την ψυχην υπο Θεου σκεποµενην. και επι κοπριας αµυθητων καθηται αµαρτιων και σκοτει αγνοιας και λυπης περιεχεται. εργα δε σων προσταγµατων ουκ επραξα. ∆ικαιον απο αδικου ου διακρινει. εν χαρα ψυχης και ζωης αυτων απονως διαγοντα. κλαυσει εν οδυνη ψυχης αυτου και βοησει εν απογνωσει προς τον Παντοκρατορα Κυριον. .αµαρτια γαρ θανατος. εγω δε σων χειρων εργον. (305) οτι εαν πασαν δικαιοσυνην ποιηση ανθρωπος. νυνι δε ακηκοα περι σου και εφριξα και τι ποιησω ουκ οιδα. εις τα ιδια υποχωρησουσιν εκαστος. Συ αγαθος. και τις εσται ο δι’ αυτης αποθνησκων και αφ΄ εαυτου ανισταµενος. ως δουλος και ως οφειλετης ποιησει. Πασαν ψυχην µιαν λογισεται και ως αγιαν τω κυριω σεβασθησεται και ως ακαθαρτος ευλαβηθησεται απο παντων. Ενος γαρ λογου αργου στοµατος µου ανταξιον ουδεν διεπραξαµην επι της γης. Ουτος µονος χωριζεται απο πασης της κτισεως της υπο τον ουρανον. (304) καθαρους τε και ακαθαρτους. εγω δε ουκ εγινωσκον σε. αλλ’ εξει τους παντας ισον. ως βδελυγµα ηγησαµενοι. .ζωης µακαρισει λεγων· “Ως ευλογηµενα παντα τα υπο του Θεου ποιηθεντα. ανταλλαγµα δε αµαρτιας αυτου ουδεν ευρησει. “Ιδου ορας. τελος ουκ εχοντι. Παντως ουδεις. Κυριε. το γαρ ελεος παρα σοι εστιν. και µονος καταλειφθεις και την περιεχουσαν αυτον ερηµιαν και αποριαν και θλιψιν και οδυνην θεασαµενος. Συ γαρ µονος αποθανων ανεστης. πασαν δε κακιαν µετηλθον εν αφροσυνη. Ησθηθην της κρισεως σου και λογος απολογιας ουχ ευρεθη εν τω στοµατι µου. ουτος δε την ψυχην συν τω σωµατι υπο αµαρτιων εσχε πεφαρµαγµενην. και δια τουτο χειρων η οδυνη του ανθρωπου εκεινου δεκαπλασιως υπερ την πληγην του Ιωβ.

Κυριε. βλεπεις. παντεποπτα Κυριε. το πολυ και αφατον ελεος αυτου. Και συ. βλεπεις. και εσται γινωσκων ο ανθρωπος . οτι δυνατη η χειρ σου εις απαντα και τα τελη φθανουσα των αβυσσων. αναξιος γαρ ειµι· συ δε. ∆εσποτα Παντοκρατορ. οτι κατελειφθην µονος και ζωντα µε αδης κατεπιε. Τις δε αποθανειται εν αµαρτιαις και ου µεταµεληθησεται. επιστραφεις ζητησει η τινος ετερου επιθυµησει. και ποιησει µετα του ανθρωπου εκεινου. ουτε παντων εκεινων ων υπεστη κακων. ον κετελιπεν εν τω καιρω της πληγης της µετανοιας αυτου. και εκχεει την αυτου και επ’ αυτον αγαθοτητα και µεταβαλει εις χαραν τον πονον αυτου και την πικριαν της καρδιας αυτου εις γλυκυ γλευκος µεταποιησει και τον κατεσθιοντα ιον του δρακοντος τα εντοσθια αυτου εξεµεσαι ποιησει· και ου µνησθησεται εκτοτε των πρωην πονων αυτου. Κυριε. ητις εσται υπερ παντας τους θησαυρους της γης. ου φερει εν αναγκη τοιαυτη και αφορητω οδυνη το των χειρων αυτου ποιηµα καθοραν. και αυτη παλιν η χαρα παντα πονον τον εξωθεν γινοµενον εν τω σωµατι αυτου αποδιωξει. ενεργουσα παντα τω νευµατι σου. αλλ’ ουδε χρηµατα η κτηµατα η πλουτον. Φιλανθρωπος γαρ ων. οτι ουδεν εχω πλην του σωµατος. και εσται η χαρα εν τη καρδια αυτου δεκαπλασιως υπερ την προτεραν θλιψιν αυτου. ουκ εστι µοι δε εις δικαιωµα η µετανοια· µετανοια γαρ επιγνωσις εστιν αµαρτιας. Ο ουν ευσπλαγχνος Θεος ταχεως εισακουσεται αυτου και αναπαυσιν οδυνης και απαλλαγην πονου καρδιας αυτου συντοµως παρασχη αυτω. Εσται δε αυτω ουδεν οφελος. µονος δυνασαι µε αναγαγειν και τον πονον της εµης καρδιας ιασασθαι. Ο γαρ υψιστος Θεος δωσει αυτω υγειαν. Ουτως .οτι αµαρτιαν ουκ εποιησας ουδε εν τω στοµατι σου ευρεθη δολος. Ειπειν “Ελεησον µε” ου τολµω. (306) και µετα των εν πιστει ακουοντων και µιµεισθαι µελλοντων την αληθη ταυτην της µετανοιας εικονα και ιστοριαν ην πρωτον εξεπληρωσε πραξις και τοτε γραφη παραδεδωκε λογος. η δε υγεια χαραν εµποιησει αφραστον εν τη καρδια αυτου. του τα προειρηµενα απαντα απαραλειπτως ποιησαντος. Και νυν βλεπεις. και εγω µετανοω µεν κακα διαπραξαµενος εργα. Ολος γαρ ειµι τραυµα εν και ουδαµου µοι περιλελειπται αφορµη σωτηριας. αλλ’ ουδεν µοι οφελος εξ της του πλουτου στερησεως.

ουτε απο υγειας σωµατος αυτου. οι πρωην θεωρουντες τας εξωθεν θλιψεις αυτου. οτι τελος ουκ οιδε. Ουτε γαρ απο δοξης αυτω γεγονεν αυτη. και υπερ παντας εφ’ ους ο πλουτος και η πορφυρα στολη και η βυσσινη. υπ’ ουδενος τουτων δυναται κρατηθηναι. και υπερ παντας εφ’ ους η η υγεια και η ευµορφια του σωµατος. ουτε απο αλλου τινος πραγµατος των υπο των ουρανον. ουτε απο επαινου ανθρωπων. και αι ηµεραι αυτου ουδεν διαφερουσι των µαστιζοµενων και τιµωρουµενων επι αµαρτιαις”· ειδως δε µονος εκεινος οτι πληρης θυµηδιας και αγαλλιασεως ο χρονος αυτου της ζωης και η χαρα της καρδιας αυτου θανατον εµπαιζει και αδης ου κυριευει αυτης. (308) Και δια τουτο θανατος ου κυριευσει αυτης. ∆ιυλισθεισα γαρ δι’ αυτου και εκπιεσθεισα η καρδια αυτου αδολον και αµιγη θλιψεως χαραν απετεκε. ευφραινων και υπεραστραπτων τω προσωπω του πινοντος αυτον κατεναντι του ηλιου. οτι ουκ εστιν εκ του κοσµου τουτου.εκεινος οτι τραυµατα σωµατος αυτου ουδε ερχεται εκτοτε επι καρδιαν αυτου. Οιδε γαρ ο ανθρωπος εκεινος οτι κρεισσων πενια µετα χαρας τοιαυτης υπερ παντα τον κοσµον και των εν αυτω πραγµατων εστιν. (307) στεναζοντες επ’ αυτω και λεγοντες· “Ιδε ανθρωπος ος ουκ οιδεν ευφροσυνην εν τη ζωη αυτου. και υπερ παντας τους µακαριζοµενους επι της γης παρα στοµατων ουκ ορθα λαλουντων. η εκ της υγειας περιποιηθεισα τη ψυχη αυτου. ουδε απο πολλου πλουτου. και ο βιος αυτου θλιψεως και οδυνης πληρης. του υπερανω των ουρανων. εκλαµπων µαλλον και λαµπρυνοµενος και καθαρωτεραν δεικνυων την αυτου χροαν. η δε χαρα. και θλιψις η εξωθεν ου καθαψεται της χαρας της ουσης εν τη καρδια αυτου. και αυτη η γνωσις εσται πλεονασµος της χαρας της εν τη καρδια αυτου. αγνοουντες δε την µετα ταυτα γεγονυιαν κρυφιαν χαραν αυτου. αλλα απο πονου και πικριας ψυχης αυτου εσκευασται και απο συναντησεως Πνευµατος Θεου. αλλ’ εσται ως διυλισµενος οινος απεναντι ηλιου. οτι µωµος ουχ ευρεθησεται εν αυτη. επειδη παντα τα επι τω σωµατι αυτου και τα επι παντι τω βιω ο ουρανος καλυψει και αδης φαγεται και θανατος κυριευσει αυτων. Και εσονται οι πλησιον αυτου. χαιρει ο ανθρωπος εκεινος επι τουτοις µυριοπλασιως υπερ παντας τους βασιλεις τους κρατουντας της γης. .

και γινεται αγαπητος τω φωτι του ηλιου και τω ηλιω φιλος και τω λευκολαµπει οινω των εξ αυτων προεχεοµενων ακτινων δικην υιος ηγαπηµενος· η γαρ ποσις αυτου τροφη και καθαρσις ρυπου σεσηποτων σαρκων αυτου. ο βασιλευων επι παν υδωρ θαλασσης και κοσµον εµπαιζων ως ει τις µικρον στρουθιον κατεχων εν τη χειρι αυτου. πυρ ολον ποιουσαι τον πινοντα. καιεται το στοµα µου δεκαπλασιως και τη διψη και επιθυµια του διειδεστατου ποµατος εκπυριζοµαι. και ουδεις βλαπτων κατισχυσει αυτου. Ταυτη ουν τη καλη κρισει πας ο κρινοµενος ετεραν ου φοβηθησεται τιµωριαν η βασανον. υπο της γλυκυτητος της γευσεως περισσοτερως µαλλον ηδυνοµαι. Η γαρ διψα αυτου ου παυθησεται εις τον αιωνα και το ηδυ και λευκολαµπες αυτου ποµα ουκ εκλειψει. Οταν γαρ του πινειν χορτασθηναι δοκησω. ουδε πειρασµους δειλιασει τους επερχοµενους αυτω. τοτε το καλλος των εκπεµποµενων ακτινων διψαν µε σφοδρα ποιει και λιµωττων παλιν ευρισκοµαι· και οσω παλιν φιλονεικησω την εµην εµπλησαι γαστερα. η θεα και η τερψις της καθαροτητος των του ηλιου ακτινων η µαλλον η ποσις και η γευσις του οινου του εν τω στοµατι µου. Ο γαρ κρατων τη κακια της γης. ουδε προσβλεψαι αυτω µετα θαρσους τολµησει. και η υγεια ουκ εα αυτον ετερον τι νοσοποιον βρωµα τραφηναι. φλεγειν και τηκειν τους προσερχοµενους αυτω εχθρους εκ παντων των µερων ενισχυσουσι. µετα πασης αυτου της στρατιας και της δυναµεως ου προσεγγισει πτερναν ποδος αυτου. και η εκ του ποτου ηδυτης και η εκ του ηλιου εξερχοµενη χαροποιος αιγλη πασαν λυπην εκ της ψυχης αυτου εκδιωκει και παντοτε χαιρειν ποιει τον ανθρωπον εκεινον. Θελω γαρ ειπειν τουτο και ελκει µε εκεινο και γλυκυτερον φαινεται· και οταν προς εκεινο απιδω. αλλα απειρον και . και η καθαρσις υγεια ολοκληρος αυτω. και ουτε του βλεπειν κορεννυµι ουτε του πινειν εµπιπλαµαι. Η γαρ στιλβα του οινου και η ακτις του ηλιου προς το προσωπον του πινοντος φαιδρως απαστραπτουσαι διερχονται µεχρι των εγκατων αυτου και µεχρι των χειρων αυτου και ποδων και µεχρι των οπισθιων αυτου και.Επι δε τουτοις εν µοι δυσνοητον· ου γαρ οιδα ποιον πλεον ευφραινει µε. ουδε (309) ο κωλυσων αυτον εσται εκ της πηγης του ποτηριου µη εµφορηθηναι. ο αρχων του σκοτου.

οι ακουοντες µου τους λογους. Ουτως ουν εσται. Λογος Κ∆΄. υιοι µου. και δοξασει τον ελεηµονα και πολυελεον Κυριον. (311) . Το γαρ καλλος της υγειας και η τερπνοτης της ωραιοτητος. Μακαριος ουν ο ανθρωπος εκεινος. τεκνα ηγαπηµενα. µακαρισει την αθλιαν µου χειρα. ω η δοξα εις τους αιωνας. κορον ουκ εχει. τα υπερ νουν και λογον και διανοιαν οντα. Φοβος γαρ Κυριου και αισθησις ανταποδοσεως αυτου δικαιας ουτω σαρκα εκτηκει και οστα συντριβει. Και οτε καταλεανη και συντριψει τελειως το υπερηφανον και κενοδοξον της σαρκος αυτου φρονηµα. πας ο εναντι Κυριου Θεου Παντοκρατορος αµαρτησας και φοβου κρισεως και αποστροφης αυτου αισθησιν εν καρδια λαµβανων. Τας µεν γαρ σταφυλας πρωτον πατουντες οι ανθρωποι. οτι µεγαλα ευρηκως αγαθα. τοτε η αγια ταπεινωσις. την εν αυτω τω Θεω και Σωτηρι ηµων.διακαη επιθυµιαν παρεχει αυτω πινειν εκ του οινου και εαυτον καθαιρειν µαλλον και υγειαν ποιεισθαι την ποσιν. αλλα δακρυα ποταµηδον αυτην καταντλησασα το ζων υδωρ εκβλυζειν ποιει και τα εκ των αµαρτηµατων τραυµατα ιαται και τον ιχωρα και τα ελκη αυτων αποπλυνει και χιονος λαµπροτερον ολον εκεινον αποδεικνυει τον ανθρωπον. υστερον αυτας πιεζουσιν υπο του λιθου και πασης υγροτητος αυτας χωρις αποφαινουσι. τον δε εισελθοντα ανθρωπον εις τον φοβον του Θεου αυτος ο του Θεου φοβος ποιει αυτον γενεσθαι πασιν ανθρωποις αλλοις εις καταπατηµα. (310) ως απηωρηµενος λιθος υπο µηχανης τους εν τη ληνω πατουµενους βοτρυας εκθλιβει και σφοδρως εκπιεζει. την ταυτα γραψασαν. τον δια ρυπαρας γλωσσης και ακαθαρτου και ρυπαρου στοµατος ταυτα γραφη παραδοντα εις επιστροφης και µετανοιας υποδειγµα και εις οδον απλανη και αληθεστατην των εξ ολης ψυχης θελοντων σωθηναι και µελλοντων κληρονοµειν βασιλειαν. επιπεσων ανωθεν. ουκ αχρηστον την εκπιεσθεισαν ψυχην αποδεικνυσιν. περιποιητοι µου. ο τους λογους τουτους ακουων και δεχοµενος αυτους µετα πιστεως και ποιων αυτους. πασαν υγροτητα των σαρκικων ηδονων και παθων εκπιεσασα. της εκ της υγειας προσγινοµενης. Αµην. ο νοητος λιθος ο ελαφροτατος και χρηστος.

ουτε δια της Γραφης τα εν τη Γραφη δηλα καθιστανται. τον εν αυτω θησαυρον. ο και αρας µετα σπουδης πορευη· τι ουν σοι εσται. πολλου και πολυτιµου πεπλησµενον του θησαυρου. αλλα περιφερεις µεν. ακουσον. Και καθαπερ καν αυτο το κιβωτιον ολον επι των εαυτου ωµων αναλαβων επιφερηται ανθρωπος. Βλεπεις κιβωτιον µικρον. οσον απο του βαρους και της εξωθεν ευπρεπειας αυτου. ουτω καν πασας αναγνω και εκστηθισηται ο ανθρωπος τας Γραφας (312) και ως ενα ψαλµον περιφερη αυτας. Ου θεαση ποτε. εσφραγισµενον το κιβωτιον δι’ ολου. ον ουκ αν ποτε οι εν τω οικω εισερχοµενοι κατιδειν δυνηθωσιν. κεκλεισµενον παντοθεν ασφαλως και. διο και µενει αγνωστος πασιν ανθρωποις τοις εν τω κοσµω ο εναποκειµενος εν αυτω πλουτος του Πνευµατος. ως ειποµεν. Ουτε γαρ δια του κιβωτιου τα εν τω κιβωτιω. εαν εξ αυτων ου καταξιωθηση λαβειν καν ολιγον και ωνησασθαι τι των προς διατροφην η ενδυσιν. εαν εσφραγισµενον αυτο και κεκλεισµενον αει περιφερης και ουκ ανοιξης. Παντως ουδεν. Ουκ εστι δε υπο ανθρωπινης σοφιας ανοιχθηναι τουτο ποτε. των µαργαριτων την λαµπροτητα. αυτος δε συ λιµω και διψη και γυµνοτητι κατατρυχη. αλλα µονοις τοις τον διανοιγοντα τον νουν κτησαµενοις εις το συνιεναι τας Γραφας. ει µη το κιβωτιον αυτοις παντως διανοιχθη. Τι σοι το οφελος.Περι γνωσεως πνευµατικης. ειπε µοι. εοικεν η πνευµατικη γνωσις οικια τινι µεσον της κοσµικης και ελληνικης γνωσεως κατεσκευασµενη εν η ωσπερ κιβωτιον στερρον και κατησφαλισµενον η γνωσις των θεοπνευστων Γραφων και ο εν αυτη αφραστος πλουτος αποτεθησαυρισµενος αποκειται. Νοει µοι ουν κιβωτιον το Χριστου Ευαγγελιον και τας λοιπας θειας . Και πως. Αδελφοι και πατερες. υπολαµβανεις η και ισως παρα τινων ακουων πιστευεις ενδοθεν εχειν αυτο θησαυρον. ουκ ιδης των εν αυτω λιθων την διαυγειαν. Και οτι ο εγκεκρυµµενος του Πνευµατος θησαυρος εν τω γραµµατι της θειας Γραφης ου πασιν ευδηλος εστι και τοις βουλοµενοις. την εγκεκρυµµενην εν αυταις του Αγιου Πνευµατος δωρεαν αγνοει. ετι ζων. τον εναποκειµενον εν αυτω αγνοει θησαυρον. το οφελος. Ταυτα µοι και επι των πνευµατικων υπολαµβανε αδελφε. του χρυσου την αστραπτουσαν αιγλην.

Οταν ουν ενοικηση και εµπεριπατηση ο Θεος εν ηµιν και εµφανιση αυτος εαυτον αισθητως ηµιν. εχουσας εν αυταις εγκεκλεισµενην και εσφραγισµενην την αιωνιον ζωην και συν αυτη τα εν αυτη αρρητα και αισθητοις οµµασι µη καθορωµενα αιωνια αγαθα κατα την του Κυριου φωνην· “Ερευνατε τας Γραφας. εν αις υπαρχει η ζωη η αιωνιος – οι γαρ του Χριστου λογοι φως εισι και ζωη εισιν. µηδεις πλανασθω. καταφρονησεως των ορωµενων απαντων. οτι εν αυταις εστιν η ζωη η αιωνιος”. µαλλον δε ου δια τουτων. ουτω και ηµεις αυτοι µηδεµιαν εννοιαν επιθυµιας κακης η εµπαθους αισθησεως ολως εννοωµεν ποτε η επαισθανωµεθα του κακου της τυραννωδους οχλησεως. ∆ια γαρ της εκπληρωσεως των εντολων η εργασια των αρετων. (313) Επιφερεται ουν αυτας ως εν κιβωτιω τω µνηµονευτικω της ψυχης. και ουτω δια τουτων ανοιγεται ηµιν η θυρα της γνωσεως. δοξης αϊδιου. Ανθρωπον δε τον αραντα το κιβωτιον υποθου µοι ειναι τον τας Γραφας πασας αποστηθισαντα και επι στοµατος αει ταυτας επιφεροµενον. εκ δε τουτων η αποκαλυψις των µυστηριων. χρηµατισαι τε . ινα ωσπερ ο νεκρος ολως ου λογιζεται (314) ουδε αισθανεται τινος. Αλλως δε ουκ ενι. τοτε και γνωστως καθορωµεν τα εν τω κιβωτιω ηγουν τα εν τη θεια Γραφη εγκεκρυµµενα θεια µυστηρια. συν ταις εντολαις δε ως µαργαριτας τας αρετας. Αγαπης τελειας. αλλα δια του ειποντος· “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και ο Πατηρ µου αγαπησει αυτον και εγω εµφανισω αυτω εµαυτον”. το νεκρωθηναι την σαρκα και τα µελη ταυτης τα επι γης µεχρι και επιθυµιας κακης. ως αυτος ουτος φησιν· “Ο απειθων τω Υιω ουκ οψεται την ζωην”-. της προς τον Θεον δηλονοτι και τον πλησιον. εχοντι τας εντολας του Θεου ως λιθους τιµιους. Απο γαρ των εντολων αι αρεται. διανοιγηναι την κιβωτον της γνωσεως και των εν αυτη αγαθων απολαυσαι η εν µετοχη και θεωρια γενεσθαι αυτων. αφθαρσιας. υιοθεσιας δια της αναγεννησεως του Αγιου Πνευµατος και το γενεσθαι ηµας θεους θεσει τε και χαριτι. µονον δε των εντολων µνηµονευωµεν του Σωτηρος Χριστου· ετι δε αθανασιας. ζωης αιωνιου.Γραφας. Ποιων δε και τινων φηµι αγαθων. βασιλειας ουρανων. δια δε της πραξεως των αρετων η πληρωσις των εντολων γινεται. των εν τω γραµµατι αποκεκρυµµενων και κεκαλυµµενων.

κληρονοµους Θεου. αξιουνται και πλουσιως επαπολαυουσιν. συνιστανειν θελοντες εαυτους. και συναµα τουτοις τον νουν Χριστου κτησασθαι και δι’ αυτου ιδειν τον Θεον και Χριστον αυτον ενοικουντα κατα την Θεοτητα και εµπεριπατουντα γνωστως εν ηµιν. ποια γνωσει δυνηθωσιν. Οι δε µηπω βαπτισθεντες εν Πνευµατι αγιω. Τουτων ουν απαντων και των υπερ τουτων αρρητων και ανεκφραστων οι τας εντολας ακουοντες του Θεου και ποιουντες αυτας. µεθερµηνευοντες αυτας κατα τας εµπαθεις επιθυµιας αυτων. ειπε . οτι δη και διχα της (315) ακριβους των εντολων του Χριστου φυλακης σωθηναι µελλουσιν. τον φωτισµον. Και εικοτως· τα γαρ εσφραγισµενα και κεκλεισµενα. αλλα δι’ αµελειας ταυτην προσαπολεσαντες – και γαρ ελαβον εξουσιαν του γενεσθαι τοιουτοι . οι µηδολως ποτε εν εαυτοις επεγνωκοτες γενοµενην την υπ’ αυτου αναχωνευσιν. ηγουν δια της αποκαλυψεως των νοερων οφθαλµων και της θεας των εν τη θεια εγκεκρυµµενων Γραφη. απαρνουµενοι την δυναµιν ολως των αγιων Γραφων. τα πασιν ανθρωποις αθεατα τε και αγνωστα. επερειδοµενοι τη µαθησει µονη των Γραφων· ους και καταδικαζουσα και κατακρινουσα µαλλον αυτη εν τη εξοδω εσται η τους µηδολως των Γραφων ακηκοοτας. την αλλοιωσιν των βαπτισθεντων εν τουτω πως ειδεναι δυνανται. των γεννηθεντων εκειθεν – καθως ειπεν ο Κυριος – την δοξαν πως ιδωσι. συγκληρονοµους δε Χριστου. πως αρα ειδεναι η γνωναι η καν ποσως εννοησαι ποτε εξισχυσουσιν. δια της ανοιξεως ης εφαµεν κιβωτου. Οι δ’ αλλοι. µηδεποτε γνωναι λεγοντες. Οι µη γεννηθεντες ανωθεν. της τουτων αθανατου ζωης. την ανακαινισιν. Εκ γαρ των τοιουτων τινες απο αγνοιας πλανωµενοι πασας στρεβλουσι τας θειας Γραφας. Πως εν καταληψει γενωνται των τοιουτων µυστηριων. διανοιγοµενα δε υπο µονου του Αγιου Πνευµατος και ουτως αποκαλυπτοµενα θεατα γινοµενα ηµιν και γνωστα. την αναπλασιν. αγνοιαν εχοντες των ειρηµενων απαντων και απειριαν.. την ενοικησιν της εις αυτους. των εκ Θεου γεννηθεντων και τεκνων γενοµενων Θεου. την αναγεννησιν. αγευστοι εισι της τουτων γλυκυτητος. Οι µη τουτο παθειν εθελησαντες. την αλλοιωσιν. οι την παρουσιαν του Αγιου Πνευµατος. την ελλαµψιν.

ουτως ουδε ο πασας τας θειας Γραφας. τελεον ευθυς και οπερ κεκτηται . επι στοµατος εχων δυνησεται ποτε την εν αυταις εγκεκρυµµενην µυστικην και θειαν δοξαν οµου και δυναµιν γνωναι και κατιδειν. Πνευµα εστιν ο Θεος αορατον. προς τα νοητα καλλη των απορρητων (317) του Θεου αγαθων ιδειν και αναβλεψαι ου δυνανται. καν πασαν την σοφιαν του κοσµου µεµαθηκεν. µαλλον δε µονω Θεω βουλοµενους γινωσκεσθαι. διανοιγοντα τους λογους αυτω ως το βιβλιον και την εν αυτοις επιδεικνυοντα δοξαν µυστικως. ως ειποµεν. σκοτεινον το της ψυχης οπτικον περιφεροντες. ισον των εις αυτας επαγρυπνησαντων και πεπληρωκοτων αυτας και υπερ αυτων το αιµα κεκενωκοτων το ιδιον. σωµατι µονω ληπτους οντας και ορατους. α πασι τοις καταφρονηταις και αµελεστεροις κεκαλυµµενα υπαρχει και αφανη το καθολου. ακαταληπτον. Και καθαπερ ο ασθενων τας οψεις του σωµατος ου δυναται καν ποσως εις ηλιακην ακτινα τρανοτερον λαµπουσαν αποβλεψαι. αλλ’ ει και προς αυτην ατενισει. ισχυσουσιν. απροσιτον. ουτως ουδε οι µη δια πραξεως τας του Χριστου εντολας διελθειν εθελησαντες. ως εκεινοι.µοι. προς ον και βλεπειν αει εφιενται και υπ’ αυτου γλιχονται ορασθαι. καθαπερ οι απειροι των γραµµατων ισον τοις εµπειροις τας βιβλους αναγινωσκειν ου δυναται. Και εικοτως· επειδη γαρ τας αισθησεις αυτων πασας εις την του κοσµου µαταιοτητα προσηλωσαν και τοις τερπνοις του βιου και ταις ωραιοτησι των σωµατων προσπασχουσι. τα δ’ αλλα (316) µονω Θεω γινωσκοµενους και Θεον µονον γινωσκοντας. οµοιους τω γεγενηκοτι Πατρι. κατανοησαι η καν οπωσουν εννοησαι ισχυσωσιν. Αλλως δε. αθανατον. ου µην αλλα και τα εν τουτοις αποκεκρυµµενα του Θεου αγαθα συν αυτη τη ταυτα βλυζουση αιωνια ζωη αποκαλυπτοντα. Ωσπερ γαρ ο βιβλιον εσφραγισµενον και κεκλεισµενον λαβων ανθρωπος ου δυναται τα εν αυτω γεγραµµενα ιδειν η οποια εισιν εννοησαι εως εσφραγισµενον εστι το βιβλιον. της του Αγιου Πνευµατος αποκαλυψεως αξιωθηναι ποτε. οιοι εκεινοι εχρηµατισαν. και τοιουτους ποιει τους εξ αυτου γεννωµενους. ει µη πασας διελθη τας εντολας του Θεου και τον Παρακλητον λαβη µεθ’ εαυτου.

µη θελων του τοιουτου κακου απαλλαγηναι ο αθλιος. ποτε δε λυπη ταυτη ωσαυτως επερχεται και . κεχερσωµενοις ουσι και χοϊκοις. εξοµοιωθηναι τοις ουτω εχουσι και τοιαυτα φρονουσι. των εκ στοιχειων.φως προσαπολλυσιν. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας των αιωνων. Λογος ΚΕ΄. καθαιροµενους δια της µετανοιας του σπιλου της αµαρτιας και επενδυοµενους τον φωτεινον χιτωνα της αφθαρσιας του Πνευµατος εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. ισχυσεν αν. ουτω δη και ο τα της ψυχης οµµατα ασθενη και τας αισθησεις αυτας εµπαθεις εχων. αυτοις εαυτον εξισοι και αδυνατον λεγει ειναι το υπερ τους παντας γενεσθαι αυτον. Ποτε µεν γαρ αιφνιδιος γινεται χαρα τη ψυχη. οποιαι ποτ’ αν ωσι και ποθεν εν αυτω συµβαινουσι γινεσθαι. και ισως εµεµψατο εαυτον ποτε ως αιτιον αυτον εαυτω χρηµατισαντα και τα προς απαλλαγην ταυτης εφροντισε. Οσοι γαρ εις το ονοµα αυτου εβαπτισθηµεν. Τι τουτο. απαθως και βλαβης εκτος καλλος η ωραιοτητα σωµατος και κατανοησαι ου δυναται. Ει γαρ ηβουληθη. ως εκ Θεου το δυνασθαι ειληφως. Αδελφοι και πατερες. αδελφοι. Αλλα µη γενοιτο ηµας. Ινα συναποθανη τω παθει. και αυτου τοις ιχνεσιν αει επεσθαι. ω πρεπει πασα δοξα. αλλα και τας αιτιας αυτων. (319) Περι αλλοιωσεως ψυχης τε και σωµατος. Αµην. Ει γαρ ασθενειν εαυτον πεποιηκεν. αλλα και ηνπερ προ τουτου ειρηνην ειχε των λογισµων και γαληνην της πονηρας επιθυµιας. Τοιγαρουν ουδε την εαυτου ασθενειαν ο τοιουτος καταµαθειν ολως δυναται. των εξ αερος. επιστευσεν αν οτι εισι τινες υγιαινοντες ετεροι. εξουσιαν ελαβοµεν παρ’ αυτου την πρωην δυσγενειαν της φθορας ως ιµατιον παλαιον αποδυσασθαι και υιοι Θεου χρηµατισαι και τον Χριστον επενδυσασθαι. και αυτην χρονιζων εν τη µελετη του παθους απολλυσι. τω υπερ ηµων αποθανοντι και εγερθεντι (318) και εις ουρανους ηµας ανυψωσαντι. Γενοιτο δε εξακολουθησαι Χριστω. των εκ βρωµατων και των δαιµονων επιγινοµενων ηµιν. Νυνι δε τους παντας εχων εµπαθεις ο τοιουτος. οφειλει ο µοναχος µη µονον τας εν τη ψυχη γινοµενας αλλοιωσεις και µεταβολας επιστασθαι και νοειν.

ποτε δε σκληραινεται η αυτη και ως λιθος πεπωρωται. ποτε δε διακεχυµενη και αναιδης. ακουστικος τε αµα και συνετος. ποτε δε αργος προς τα αµφοτερα γινεται και βραδυς. πονηρευοµενος ουκ εις τους παροντας µονους. αλλα δη και περι τινων αποντων πολλακις µαταια και ψευδη αναπλαττει εν εαυτω ενθυµηµατα· ενθεν τοι και της καρδιας πολλα λυπουµενης και µη συντιθεµενης εις τα τοιαυτα τω νω. Και ποτε µεν των αποντων αγαπητικως µεµνηµενη και προσκαλουµενη προς εαυτην. ποτε δε ευνους τις και ευλαλος. ως και τους συνοντας σκωπτειν και διεγειρειν προς το καλον. οιονει τα µη γινοµενα εννοων και επινοων και πονηρευοµενος· και ωσπερ φλοξ εν υγροις ξυλοις υπο καπνου συµπνιγοµενη γινεται. Αλλοτε παλιν πραεια και ταπεινη γινεται και µετα µικρον µετεωρος και θυµωδης και λυσσωσα προς παντας τους αδελφους. (320) Και ποτε µεν συµπνιγοµενη εφ’ εαυτην γινεται. Ταυτα µεν ουν πεφυκε γινεσθαι περι τας φυσικας κινησεις της ψυχης και του σωµατος. ποτε δε ορατικος. ως µηδε επισχειν δυναµενη εαυτην. Και ποτε µεν ο αυτος ανους οιονει και αλαλος γινεται και κωφος. ποτε δε επι τοσουτον πλατυνοµενη και η αγαλλιασις εν ταυτη πληθυνεται. Και ποτε µεν συνεσταλµενη υπαρχει και ευλαβης. µη µεµνηµενος ολως των εµπροσθεν αυτου γεγονοτων κακων µηδε τι τουτων εννοων το καθολου. οποταν εναγωνιως εχωµεν περι την εργασιαν της αρετης και των εντολων την εκπληρωσιν. ως και την ζωην αυτης απολεγεσθαι. Και ποτε µεν τυφλος. Αλλα καθαπερ ουτως αλλοιουται τα της ψυχης. Και ποτε µεν απλους προς πασαν θεωριαν εστι και ελευθερος. ποτε δε ποικιλος. ει και τουτο βιαζεται.βαρος σφοδρον. Ποτε µεν γαρ οξυς εις το νοησαι εστι και οξυτερος εις το τα νοουµενα ητοι βλεποµενα παρ’ αυτου διελθειν και διακριναι συντοµως. ποτε δε ουδε εκεινους ουδε τους συνοντας βουλεται καθοραν. Και ποτε µεν ευκατανυκτος γινεται. τον αυτον τροπον και τα του νοος αλλοιουται ηµων και ουτω πως µεταβαλλεται. ουδεν ουδαµως . εις βαθος και υψος θεωριας υπερ το µετρον της ανθρωπινης φυσεως εισελθειν βιαζοµενος. ποτε δε διεγηγερµενη και γρηγορουσα και προθυµος εις πασαν υπακοην. Και ποτε µεν χαυνη και ραθυµος και απροθυµος εις παν εργον αγαθον γινεται.

ει χρη δε ειπειν και κινησεως. Εκ θερµου γαρ και ψυχρου. ου το σωµα. ειτε τω αγαθω τα αγαθα γινονται. συνουσιας µιξιν. οτι εξ υλης φθαρτης εκτισται και ρευστης. δηλον οτι και αναµαρτητος και παρα Θεου ακατακριτος. απαξ τω πηλω (322) συγκραθεισα και οια δη συς εν τω βορβορω ταυτης εγκυλινδεισθαι θελουσα των ηδονων πως. η ψυχη. ακουε συνετως. Αι δε γινοµεναι ηµιν περι το σωµα ανωµαλιαι. ει και δοκουσιν ειναι ευδιαγνωστοι και ραδιως ηµιν επιγινωσκοµεναι. ως οι πολλοι νοµιζουσι. µονη δηλαδη τη προαιρεσει αγοµενα και τω ιδιω θεληµατι αρετης η κακιας επιλαµβανοµενα. ουδε αποστησαι αυτον των µαταιων συλλογισµων. Η µεν γαρ ψυχη ατρεπτος τη φυσει και τη ουσια εστιν. Μηδεις ουν προς ταυτα υπο του ιδιου σωµατος συνωθεισθαι και καταναγκαζεσθαι υπολαβοι· ουκ εστι τουτο. αλλ’ ουχ ουτως εχει. . ει µη τι παντως την τουτου ρευσιν και το χωρουν εις φθοραν κινησιν τις ειπη της αυτου υποστασεως φυσικην. πολυυπνιαν. ωσαυτως δε και ο νους ταυτη συναµα παρα του Κτιστου γεγενηται. Αλλα πως. στολισµον ιµατιων και ταλλα παντα απερ. την συγκρασιν εχον ητοι την συστασιν εκ των εναντιων προς εαυτα. Πλην αυτο καθ’ εαυτο εστερηται και προαιρεσεως και θελησεως. φηµι. ητις εστιν αλογος· ει δε αλογος αυτη. ως ουδε οτε νεκρον. λαιµαργιαν. γαστριµαργιαν. της συγκραθεισης αυτη γλιχοµενη σαρκος.ωφελησαι δυναται. τουτο και καταδικης εκτος. Το δε γε σωµα και τη φυσει τρεπτον. αλλ’ η ψυχη δια τουτου ταυτα επιζητει ηδυνοµενην. ως φασιν οι περι ταυτα σοφοι και η αληθεια εχει. το σωµα επιζητει. ηδονην. ειτε τω πονηρω και πονηρα χρηµατιζουσι. και θεληµατι εκουσιως κολλωµενα. Πολλη γαρ εν τουτω µαλιστα εστιν η εκ φυσεως ως επι το πλειστον µεταβολη. Και εικοτως· ος γαρ τη φυσει παρεπεται. αργιαν. και τη ουσια ρευστον. και ο νους ενι τουτων προαιρεσει. τουτεστι φωτος η σκοτους συγκοινωνοι αιωνιως και κληρονοµοι καθιστανται. εκ ξηρου τε και υγρου η ουσια τουτου εστι. ως ειρηται. (321) Και ταυτα µεν περι τε των αλλοιωσεων του νοος και της νοερας ηµων και θειας ψυχης. Πυρωσιν δε και επιθυµιαν γαµου. οτι και συνθετον.

Ειτα τι. πως. και εµµεινης εν τη αγαπη αυτου. αλλα µετα την αµαρτιαν και την παραβασιν και µετα το εξω γενεσθαι του παραδεισου και του Θεου γυµνωθηναι και της αυτου θειας δοξης αποπεσειν. (323) τοτε. Ουδαµως. του εν αυτω πνευµατος κινουντος δηλονοτι το σωµα δεσποτικως τε και εξουσιαστικως. Αυτη ουν συνδεθεισα τω εαυτης. ωσπερ ειρηται. “Εξανετειλε ο Θεος παν δενδρον ωραιον και ην ο τε Αδαµ και η Ευα εν τω παραδεισω γυµνοι και ουκ ησχυνοντο”. ειπε. ∆εδεται γαρ υπο της γλυκειας αγαπης του Θεου η ορµη της καρδιας αυτης η µαλλον ειπειν πασα η ροπη του θεληµατος αυτης. αλλ’ ουδε προς αλλας επιθυµιας τινας των ορωµενων η και αορατων πραγµατων οµου και παθων. “εγνω Αδαµ την γυναικα αυτου και συλλαβουσα ετεκε”.“Επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον. Ιδωµεν ουν µηποτε. ουδε υπο της αναγκης καταδυναστευθηση του σωµατος. “Και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου Κυριος ο Θεος. ως γεγραπται. αλλα ην αυτω ζωη αστασιαστος και αλυπος διαγωγη. εαν τον Θεον αγαπησης γνησιως και συ. χουν λαβων απο της γης”. δια το µη ειναι θηλυ η δια το µη ειναι τα προς επιθυµιαν κινουντα βρωµατα. Αι δε φυσικως εποµεναι και γινοµεναι εν τω αυτω σωµατι µεταβολαι προδηλοι· συµβαινουσι γαρ και εις παντας γινονται . Ποιητη. Ορας οτι ουτε το θηλειαν ειναι την Ευαν ουτε το γυµνους αµφοτερους τυγχανειν προς σωφροσυνην παρεβλαψε τινα εξ αυτων. ουχ υπο τινος παθους κυριευθηση ποτε. αγαπητε. Τοιγαρουν. ουτε προς γαστριµαργιαν κεκινητο· τι ουν φησιν. Αλλα και γυµνοι ησαν και ουτε αλληλους εγινωσκον. ουτε ησχυνοντο. ουτως ουδε η τω Θεω δι’ αγαπης ενωθεισα ψυχη συναπαγεσθαι ισχυει προς τας του σωµατος ηδονας και ορεξεις. ουτε µην υπο της του σωµατος φυσεως προς µιξιν ενηγοντο. δυναται τω σωµατι πυρουσθαι η ολως ιδιας επιθυµιας αποπληρουν. Πυρωσις δε η κινησις η γαστρος αλογος µανια και ορεξις ουδαµου ετι ην. και εγενετο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν” και ανεστη απο της γης και περιεπατει. Καθαπερ γαρ προς ουδεν το σωµα κινεισθαι δυναται διχα ψυχης. τουτου γε ενεκα ο ανθρωπος ουτε προς συνουσιας επιθυµιαν. δειξον ουν µοι και συ ποια τα παθη τα εν αυτω· αλλ’ ουδεν ουκ εχεις ολως ειπειν. Ιδου εγω εδειξα σοι το σωµα.

Αυτο το βαρος του σωµατος. τα δε θερµης οντα κρασεως ευκρατοτερα µαλλον και ισχυροτερα γινονται. ως υπο υδατος σβεσθεισης ανθρακιας.τους αγιους. τα ψυχρας ειναι φυσεως (324) λαχοντα σωµατα βλαπτονται και ασθενεστερα γινονται. ου µονον δε αλλα και εκ πολυυπνιας η αγρυπνιας και εκ κοπου η αργιας σωµατικης µεταβολη τις γινεται εν ηµιν. Ψυχρου γαρ οντος αυτου. επειδη τα µεν πλειστα τουτων απο ακρασιας βρωµατων και ποµατων εγγινονται. τα δε θερµοτερας υλης µετεχοντα ολως υπερεµπιπρανται και εκλυονται και προς πασαν πραξιν και κινησιν ωσαυτως ασθενη και αδρανη γινονται. Αλλα γαρ και διχα τουτων ωσαυτως ιδιαιτερως εστιν η εκ βρωσεως και ποσεως περιττης και η εξ ακρας νηστειας µεταβολη. Αλλη δε παλιν εστιν η εξ αυτης της ενυπαρχουσης υλης τω σωµατι και του εν ηµιν κινουµενου φυσικου θερµου αναδιδοµενη καπνωδης πυρα. κατεξανισταµενον δηλονοτι των αλλων η υπ’ εκεινων µαλλον επικρατουµενον και αυτοτυραννουµενον. Και απλως εκαστον κατα αναλογιαν της εαυτου συγκρασεως εν τη του αερος εναλλαγη και των ανεµων αναλογως και την µεταβολην επιδεχεται. Επι δε πασι τουτοις αλλος παλιν εστι παραχωρησει του αγαθου ηµων Θεου και ∆εσποτου επιφεροµενος ηµιν υπο των δαιµονων κατ’ οικονοµικην παιδευσιν προς ταπεινωσιν πειρασµος. µηδεν εκ τουτων παραβλαπτοµενην ηµων της ψυχης. ακρωτηριασµοι και ολου ισως του ζωου διαφθορα. οταν προς εαυτας αι υλαι µη στασιαζωσι. και ποτε µεν προς µονην την κεφαλην. ως υπο του ηλιου αι µυιαι και τα λοιπα ζωυφια λαµποµενα υπο των ακτινων αυτου και δυνατωτερα και εικινητοτερα γινονται. ποτε δε εν ολω διαχεοµενη τω σωµατι. ποτε δε νοσω περιπιπτειν καταναγκαζεται. Ποιος δη ουτος εστιν. τα δε και απο της των ανεµων και του αερος εναλλαγης. ο και διχα τινος ετερας αιτιας δια κενοδοξιαν µονην η επαρσιν η δια το κατακριναι αλλον αµελη η και δι’ ετερας πλειστας αιτιας τω δαιµονι τουτω παραδιδοµεθα εις ολεθρον µεν της σαρκος και . τα µεν ψυχρα θαλπονται οιοενι και αναζωουνται. ως επι πολυ ψυχραινοµενα. εξ ων γινονται ρευµατα. οποταν εν απο των τεσσαρων στοιχειων η πλεοναση η ελαττον εαυτου γενηται. Οταν δε θερµος παλιν γενηται ο αηρ. Ποτε µεν γαρ υγειαν αγειν λεγεται.

συντριµµον της ψυχης. η ψυχη και ο νους. ω πατερες και αδελφοι. (326) εκταρασσονται. γινωσκουσι. περι γαρ των τελειως εσκοτισµενων ουδεις ηµιν λογος· τας δε γε γινοµενας εν τω νοΐ µεταβολας. ο δε νους απο της ψυχης παλιν αυτης και η ψυχη αυθις απο του νοος και του σωµατος πληµµελει. αλλα τας µεν ψυχικας αλλοιωσεις και τας µεταβολας τας του σωµατος. εξ εκεινου και περι τουτων διδασκονται. του νοος εροµενου αυτην· “Τι. ∆ια τουτο ειπον. υφελοµενη τι της προσουσης χαρας. ως ειποµεν. πλην οµως ανδρισαµενη και τον νουν διανιστησι· ποτε δε ο νους. ως µηδε ελπιζειν τον πασχοντα εις την προτεραν επανελθειν γαληνιαιαν καταστασιν. ποτε δε εσωθεν ταραττοµενα. ποτε δε ο νους εκτυφλουται και συγκαλυπτεται και η ψυχη. Τοιγαρουν και ταυτα ου παντες επιστανται. οτι ου χρη νοειν µονον ηµας τας τροπας και µεταβολας και τας συµβαινουσας . η ψυχη στενουται και στυγνη γινεται.” και παραµυθουµενου αυτην. (325) πειραν δε και γυµνασιαν περισσοτεραν αυτης και ινα το περι ηµας συµπαθες του Θεου και ευσπλαγχνον επιγνοντες. εκαστος τουτων µερικως τι νοει. Ουτω τοινυν η µεν ψυχη και ο νους απο του σωµατος. αλλα και εκ τουτων παλιν ποτε µεν η ψυχη µονη πασχει. εκ των ανωµαλιων των εν τω νοΐ συµβαινουσων. εχεις. Αλλοτε υπο της ανωµαλιας παλιν του σωµατος τα αµφοτερα τυραννουνται σφοδρως. συµπασχει και ουτος και υπο την νυκτα γενεσθαι καταναγκαζεται µεν. οι µεσως πως προς την αρετην εχοντες. δυναµει θειου πυρος εκδιωκει τον ζοφον και αιρει το καλυµµα και τον νουν διαβλεπειν ποιει. αλλ’ ουτινος εισιν. Και ουδ’ αυτοι· ου γαρ εαυτων. φησιν. οι καθαροι τε και ελευθεροι τη ψυχη. ποτε µεν εξωθεν βαρουµενα και το µεν βαρος επαισθανοµενα και την ειρηνικην καταστασιν σωαν εχοντα. εξ ων η ψυχη πασχει. Ποτε µεν γαρ. και στροφας µονοι οι απαθεις και τελειοι. ελευθερα ουσα. οτε δ’ αν και συµβη εν αυτω γενεσθαι τι τοιουτον. ου καταδεχεται δε. ωσαυτως και τω νοΐ. βιαζεται δε µενειν εν τω φωτι και ισως διαυγαζει και την ψυχην. ολην προς αυτον µεταθωµεν εκ διαθεσεως την αγαπην και προς εκεινον ολον τον ποθον κτησωµεθα. Ου τα δυο δε παντοτε.

αλλοιωσεις ηµιν. Λογος Κστ΄. οποιοι τε πνευουσιν ανεµοι λογισµων και εκ τινων οι ποταµοι κατερχονται η επερχονται των παθων τε και πειρασµων. Ουτω γαρ και εαυτω την οδον εξοµαλισει την τραχειαν οµου και επιπονον. πας ανθρωπος ο αρτι τω κοσµω και τοις εν κοσµω πασιν αποταξαµενος. φωτιζων δια του λογου και του βιου τους αυτω εντυγχανοντας. Θειναι γαρ ορον εν εαυτω χρεων και τυπον τον µοναχον και ειδεναι αυτον. εκ των µικροτερων επι τα µειζω και τελεωτερα ανατρεχων. ως αν ευδροµος προς εργασιαν της αρετης η και µη εµποδιζηται τη απειρια προς τον δροµον αυτης. Τουτων δε την γνωσιν βιος παρεχει µετα ακριβειας και κανονος απαραλειπτως επιτελουµενος. Αδελφοι και πατερες. εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. λεγω δη της ηµετερας ασκησεως. Και διδασκαλιας εις αρχαριους λυσιτελεστατη. πως εκαστην ηµεραν διερχεσθαι δει. επι δε τον βιον τουτον και το σταδιον των µοναχων αποδραµων. αυτοις τε και . εξ αυτης αρχης µετα προθυµιας πασης και θερµοτατης προθεσεως τα της αρετης σπουδαιως οφειλει ποιειν. ινα και την οικιαν στηριξωµεν ασφαλως της ψυχης και το πηδαλιον ευθυνωµεν του πλοιου καλως και µη ατεχνως η αφυως αυτο µεταχειρισωµεθα. ως εν τυπω. ατε δη ως φωτισθεις και αυτος ανωθεν. και ανακαλυπτων βαθεα (327) τοις µετα ποθου ζητουσι τα βαθη µαθειν τα του Πνευµατος. ει γε δια Θεον απεταξατο και την τεχνην των τεχνων ταυτην µαθειν αιρειται και µη εις κενον βουλεται γενεσθαι την απο του κοσµου αυτου αναχωρησιν. Αµην. ω η δοξα εις τους αιωνας. Και ινα προπαιδειαν τινα των στοιχειων της επιστηµης των επιστηµων. ταυτης εν εξει του καλου και συνηθεια δηλονοτι γενοµενος και Θεω προκοπτων και αναβασεις τιθεµενος εν τη καρδια αυτου ευαρεστησει. (328) Περι αρχης βιου λιαν επωφελους και σωτηριου. αλλα και ειδεναι ποθεν αυται και πως και απο τινων. τοις αρτι προς ταυτην οιονει την σχολην απο του κοσµου παραγενοµενοις εγγραφον παραδωσωµεν. και των ειρηµενων απαντων εν γνωσει γενησεται και πολλων αλλων διδασκαλος αρετης χρηµατισει. αρµοζουσης τοις αρτι τω κοσµω και τοις εν κοσµω αποτασσοµενοις και προς τον µοναδικον αποτρεχουσι βιον. τοιαυτα εκ προοιµιων υποτιθεµεθα.

εν αυτη τη στιχολογια και εν τοις τροπαριοις οις ψαλλεις. αναδεχοµενη τα τουτων θεια νοηµατα προς εαυτην. αοκνως. αλλα µηδε περιεργαζοµενον το φρονηµα η συναπαγοµενον τοις αµελεστεροις. εν ολιγω προκοψεις και αναδραµης εις ανδρα τελειον. Ιστεον ουν οτι ο ηδη τον χοϊκον ανθρωπον µετα του φρονηµατος (329) και τον επουρανιον δια του µοναχικου σχηµατος ενδυσαµενος. εις κατανυξιν και ταπεινωσιν και φωτισµον ελθη θειον του Πνευµατος του Αγιου. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. και ουτω µετα ταυτα εις την δοξολογιαν µετα παντων εγειρεσθαι και νουνεχως και εγρηγορως πασαν αυτην διεξερχεσθαι. οµιλουσιν αλληλοις και ψιθυριζουσιν· αµετεωριστον δε µαλλον εχειν το οµµα και την ψυχην και µονη προσεχειν τη ψαλµωδια και τη αναγνωσει και τη δυναµει των ψαλλοµενων και αναγινωσκοµενων λογων της θειας Γραφης. αλλ’ εκ παντων αυτων πιαινοµενων αυτου η ψυχη. καθως και αυτοι απο των πατερων ηµων παρελαβοµεν. µεσονυκτιον οφειλει ανιστασθαι προ του ορθρου και τετυπωµενην ευχην ευχεσθαι. ητοι τω εξαψαλµω. τρεφεται σου η ψυχη. ( 330) Ει γαρ ουτω σεαυτον εθισεις. αλλα τας µεν χειρας ασφαλως δεδεµενας εχειν οφειλει. και . ωστε ει δυνατον µη παρελθειν τινα εξ υµων ανευ δακρυων την ακολουθιαν και την αναγνωσιν. Βιαζοµενος γαρ εαυτον ινα µη ανευ δακρυων παρατρεχης την τετυπωµενην ακολουθιαν της εκκλησιας. προσεχων τη αρχη της υµνωδιας µεγαλως. και ταυτα ως νοµον σωτηριον υποτιθηµι. εις το εργον τουτο ποιειν. ταις αναγνωσεσιν. τους ποδας επιστηριζοµενους ισους τη γη. πατερες µου και αδελφοι µου και τεκνα.τοις µετ’ αυτους. Παρακαλω ουν ως ενα παντας υµας. οσον το κατα δυναµιν. δι’ ου και τους µισθους αναλογως των πονων ηµων εξ αυτου φιλαγαθως λαµβανοµεν. γινη του καλου τουτου εν εξει και. την δε κεφαλην ασαλευτον και µη προς τα ωδε και εκει νευουσαν· µη µετεωριζοµενον τον νουν. τη στιχολογια. ινα σπουδασητε εκαστος υµων βαλειν τοιαυτην αρχην εις το εργον της αρετης η µαλλον ειπειν του Θεου. µη χαυνουµενος το σωµα και ποδα παρα ποδα ισταµενος η επακουµβιζων τοιχοις και κιοσιν. ω αδελφε. ινα µη λογος εν αυτω παρελθη αργος.

ως εν αυτω τω ουρανω µετα των ανω δυναµεων. “σωθησεται”· ου µονον δε αλλα πρωτον µεν βοηθειαν ληψεται ανεπαισθητως. και εν οδω αµαρτωλων ουκ εστη. αλλ’ ως ειρηται. συντοµως υποστρεψον. και δακρυων ηδεως. σπουδασον µη ειπειν η ακουσαι λογον εξω της χρειας σου. αλλ’ εστω σοι. Προσεχε σεαυτω µονω και τω εργοχειρω σου. τουτο και η φθορα. ειτε διακονιαν εις την διακονιαν. φυλαξον δε την σιωπην και το εκ παντων απεχεσθαι. ει µη αποσταλης η παρα του προεστωτος η διακονητου της µονης. εργασια σωµατικη τις. µετα το ευξασθαι καταµονας εν τω κελλιω την τετυπωµενην σου ευχην εν δακρυσι και πολλη προσοχη. Θες ουν και τουτο σεαυτω νοµον. επειδη “ο υποµεινας εις τελος”. και ευθυς αποτρεχε προς αυτην. δι’ ην επεµφθης· αλλα την αποκρισιν ποιησας. οπερ αληθης εστι ξενιτεια. η και µετα ετερων καθηµενον και οµιλουντα παρα καιρον. οιον δ’ αν εστι. ειτε αναγνωσις εις την αναγνωσιν. ειτε εργοχειρον εις το εργοχειρον. ευθυς εξερχοµενος µη αρξη λαλειν τουτω κακεινω και µετεωριζεσθαι και αργολογειν. Και απελθοντος σου. µνησθεις του ψαλµωδου λεγοντος· “Μακαριος ανηρ ος ουκ επορευθη εν βουλη ασεβων. ινα προ της εσχατης ευχης µη εξελθης ποτε της συναξεως ανευ αναγκης µεγαλης η χρειας του σωµατος. αλλα µενε ως ειποµεν προσκαρτερων εν τη στασει σου. Και µη εισελθης εις κελλιον τινος ανευ του κατα Θεον σου πατρος. Λοιµοι γαρ εισιν οι τοιουτοι. καθως ο Παυλος φησι· “Φθειρουσιν ηθη χρηστα οµιλιαι κακαι”· ει τι ουν ο λοιµος. . ο µη θεµις ειπειν. µηδε ειπης· “Ακουσοµαι τι λαλειτε καγω”. αγαπητε. ινα µη η αργια διδαξη σε παν κακον. βαλων µετανοιαν παρελθε. και επι καθεδρα λοιµων ουκ εκαθισε”.αναβιβαζεται σου ο νους δια των λεγοµενων προς τα νοητα. ουτως εν τη εκκλησια διαγεις. Μη απελθων καθεσθης µετ’ αυτων. Ει δε και διερχοµενος ιδης τινα αδελφον µονον. ειτα και εν αισθησει. κατα το γεγραµµενον. Αργος δε µη θελησης ολως καθεσθηναι εν τω κελλιω σου. Μη τοινυν συγκαθεσθης µετα αργολογουντων. βαλων µετανοιαν σιωπη παρελθε. Αλλα γαρ µηδε περιερχη το µοναστηριον (331) και τους εγαζοµενους η διακονουντας περιεργαζη. και µετ’ ολιγον εν φωτισµω απο Θεου Παντοκρατορος. Τελεσθεισης δε της ορθρινης δοξολογιας.

εκ του διακονειν αυτοις βεβαιουµενος καρπουσθαι αγιασµον. εκαστον αυτων περιπλεκοµενος οιονει τη ψυχη και ολον σεαυτον τη προθεσει δια της αγαπης εµπαρεχων αυτοις. ιδων µε αποστραφησεται. µη προπετως εκτεινης την χειρα σου (333) επι τοις παρακειµενοις βρωµασι τη τραπεζη προ του εναρξασθαι τους παλαιοτερους . Ει γαρ και µη κατ’ αρχας λεγειν ταυτα ισχυσεις απο ψυχης. της χαριτος συνεργουσης σοι.καθως ειποµεν – διακονησων τω Χριστω. µονον βαλε εις ταυτα αρχην. “. ο αγεννης και πτωχος. ολος βορβορος ων και µωρος. Αγαπα γαρ σε σφοδρα και θελει σε εις επιγνωσιν αληθειας ελθειν και σωθηναι. και µη ακροις χειλεσιν. ου µονον δε αλλα και ξενος και αναξιος του λαλειν και ακουειν η συναριθµεισθαι µετα ανθρωπων. αλλ’ απο ψυχης λεγων αυτα. ορα τι σοι εν Κυριω εντελλοµαι. µονον αρξαι ποιειν και πραττειν και λεγειν ταυτα. εγω ο απερριµενος και ευτελης.Φυλαξον την σιωπην την ξενιτειαν· και την µεν σιωπην εν τω λεγειν προς εαυτον· “Τι γαρ εχω και ειπειν εγω αγαθον. Μονον ακουσον µου του ταπεινου. αρα ου µη ειπη· Τι δε ο µιαρος (332) ουτος ηλθε προς µε µιαναι την κελλαν µου. µη χωριζοµενος των σων αδελφων. εισελθε µετα παντων εν τη τραπεζη. ως τον Υιον του Θεου βλεπων θυοµενον δια σε. αδελφε. Ουτω τοιγαρουν τας µεχρι της λειτουργιας ωρας διελθων. µαλλον δε ως αυτω . Και µετα την εσχατην ευχην εξελθων. ουχι ως βδελυγµα οντα µε. αλλ’ οµως κατα µικρον ελευση και εις τουτο. παραστηθι ως τω Χριστω και ουκ ανθρωποις διακονων εξ ειλικρινους διαθεσεως και αγαπης πασιν ως αγιοις. Στηθι καθως εν τη ορθρινη σοι δοξολογια υπετυπωσαµεν. φησιν. και ουκ εγκαταλειψει σε ο Θεος. προσελθε εν φοβω και χαρα των απορρητων κοινωνησων αγαθων. ινα εις κελλιον εισελθω τινος. Και ει µεν διακονειν εταγης. ως αγαπητω πατρι µου και αδελφω. του πενθους µηδολως ληθην ποιουµενος· στηθι συντροµος. προτιθεις προ των οφθαλµων σου τας αµαρτιας σου. αδελφε. Ει δε καθεσθης εν αυτη µετα παντων και συ. “· την δε ξενιτειαν και το απεχεσθαι απο παντων εν τω λογιζεσθαι ταυτα και λεγειν προς εαυτον· “Τις ειµι. Και ει ει αξιος και απελυθης εις τουτο. εισελθε παλιν εις την συναξιν εν σπουδη και εν προθυµια πολλη.

εσθιειν των αδελφων σου. αυθις ταυτα λογιζου µεµνηµενος τας αµαρτιας σου και λεγε προς εαυτον· “Αρα γε ουκ εις κριµα µου και κατακριµα γενηται. ουτω και συ διακεισο προς παντας αυτους. εαν µεσον αρχοντων και πλουσιων λαµπρας και πολυτελεις περιβεβηληµενων στολας ευρεθη. την δε ψυχην νοεραν και θειαν επιφεροµενον νοητοις τρεφειν και θειοις των λογων εδεσµασι. σου δε πτωχου και γυµνου υπαρχοντος και αναξιου του και ολως συνειναι και βλεπειν αυτους. ∆ει γαρ σε διπλουν οντα. καγω αναξιος και καταδικος ων µεταλαβω. και τουτο µετ’ εγκρατειας. εχε µονον απο ψυχης σεαυτον αµαρτωλον. εκ ψυχης λεγω και σωµατος. Και αρξαµενος συνεσθιειν τοις πατρασι και αδελφοις σου. Αλλα γαρ µελλων αψασθαι της τροφης. τον εσχατον τοπον αει εκλεγοµενος και αισχυνοµενος επανω τινος αυτων (334) των οραθηναι καθηµενος.” και ουτω ταυτα λεγων εν εαυτω. ο ευτελης και αναξιος. αναξιον εαυτον δηλονοτι λογιζοµενος της κοινης τραπεζης των αδελφων και τοιαυτα καθ’ εαυτον ενθυµουµενος και λεγων προς εαυτον· “Τις ειµι εγω. ωσπερ το σωµα. ως εκεινων µεν παντων πλουσιων οντων ταις αρεταις. ο πονηρος δουλος εγω και αγνωµων και . ουτω και την ψυχην εκ των θεοπνευστων λογιων του Πνευµατος. προσεχε σεαυτω και µονω εν συστολη παση και σιωπη καθεζοµενος. απο οψεως ων του ∆εσποτου µου. προ του δοθηναι την ευλογιαν ανωθεν παρα του ιερεως. τουτον εγω νηπιοθεν παρηκουσα και τας αγιας αυτου εντολας ουκ εφυλαξα· και πως των αγαθων αυτου. Τον γαρ πεποιηκοτα ταυτα Θεον και εις βρωσιν παρασχοντα ηµιν. Μη ουν περιεργαζου τα παρατιθεµενα σοι µερη εν τη τραπεζη. φευγων εν πασιν τον κορον. µη οµιλων καθολου τινι αλλα προσεχων τη αναγνωσει και τρεφοµενος. ως οι πατερες ουτοι οι αγιοι. οτι µετα των αγιων τουτων συγκαθεδρος και συνεστιος γεγονα. Ποιω προσωπω. ποιον τυχον µειζον η βραχυτατον εστιν. και το µεν σωµα αισθητον εχοντα και γηϊνον αισθητοις και τοις απο γης τρεφειν βρωµασι. και καθαπερ πτωχος τις και ρακενδυτων. ει αψοµαι των προκειµενων τινος. δισσως και καταλληλως εχειν την τροφην και την τραπεζαν. αλλ’ οιον δοθη σοι µετ’ ευχαριστιας πασης δεξαµενος φαγε. αισχυνεται και συστελλεται και ουδε προσεγγισαι τινι αυτων η πλησιασαι τολµα.

ινα µη κατα µικρον και εις µειζονας επιθυµιας και βλαβερας περιπεσωσιν. Μη πινοντος σου οινον. µετανοησαντες δε και την συγχωρησιν εκειθεν λαβοντες. προ του µετανοησαι µε και την συγχωρησιν παρα του φιλανθρωπου Θεου τελειως λαβειν. µονα δε τα εµπροσθεν σου κειµενα εσθιε· αλλα και εξ αυτων εαν τυχη τυχον οπωρα η ετερα τινα των εδωδιµων ειναι και αρεστον φανη σοι εν εξ αυτων και ειπη σοι ο λογισµος· “Καλον εστιν εκεινο. ει µη τας χειρας σου δησας και µικρον τι διεγερθεις και κλινας την κεφαλην. φαγωµαι και αυτος και πιωµαι και συνευφρανθησοµαι τοις αγιος. ∆ι’ ουδεν γαρ ετερον του παραδεισου ο Αδαµ εξεβληθη. τουτων διηνεκως µεµνησο! Προς τουτοις τυπωσον και ψωµον τοσουτον εσθιειν. αλλα µηδε ετερω τινι εκ των αδελφων επιδωσης. την εγκρατειαν διχα παραβασεως πασης και µεχρι τουτων φυλαττειν οφειλουσιν. σπουδασον µη ηττηθηναι µηδε αψασθαι αυτου. µηδεν ετερον αποκριθης τινι. αλλα κατα πολυ της χρειας ελαττον και οσον δυνασαι βαστασαι· ωσαυτως και εν η δυο πινειν καυκαλια και ταυτα εν µια τεταγµενη της ηµερας ωρα. οσον του µη χορταζεσθαι σε. Οι ουν βουλοµενοι εις εκεινον τον παραδεισον – µαλλον δε εις την βασιλειαν των ουρανων επανελθειν. ως οι µη αµαρτησαντες η και ηµαρτηκοτες µεν. και επι πασιν ουτω παντοτε αποκρινου και µητε προτιµηση τινα εκ των περισσευµατων σου. Εσθιοντος σου δε µη (335) υπακουσης τω υποβαλλοντι σου λογισµω εκλεξασθαι τι των προκειµενων κακεινου µεταλαβειν· αλλα φυλαξον µη φαγειν τι οπερ καλον σοι εφανη.αχαριστος. ει µη οτι ωραιος εφανη και καλος εις βρωσιν ο καρπος του φυτου. Ουδαµως! Αλλα προς το ζην µε µονον και φαγοµαι και πιοµαι και εµαυτον εκτηξω και λυπησω και κατακρινω. µη επιζητησης ολως λαβειν αυτον. λαβων φαγε αυτο”. πραεια λεγε φωνη· “Συγχωρησον”. ει µη που απο ξενης εστι και ηλθε προς σε δια χρειαν . και εφαγεν εξ αυτου· και δια τουτο απερριφη και εξεβληθη και θανατω και φθορα κατεδικασθη. ινα επιβλεψας ο θεος ανωθεν και ιδων την στενοχωριαν και την εκουσιον µου θλιψιν ελεηση και συγχωρηση µοι τα πολλα µου κακα”. µητε λαβης απο τινος τι. Εαν προτρεπωνται σε οι συγκαθηµενοι αδελφοι του φαγειν η πιειν περισσον τι. Ταυτα τοιγαρουν ενθυµου.

οση σοι δυναµις. πεποιηκα. αιτινες καθορωνται µεν ως καλαι. Ισθι δε οτι ταυτα φυλασσοντος σου. ταυτα φυλαξαι θελησον. οι και εις βαραθρα και εις κρηµνους καταπιπτοντες ουκ αισθανονται. ει καν δεη σε και αποθανειν· αλλως γαρ τον της γαστριµαργιας δαιµονα εκφυγειν ουκ ισχυσεις. (337) Μετα γουν το συναναστηναι σε παση τη αδελφοτητι και αποδουναι την ευχαριστιαν Θεω και παρα του ιερεως απολυθηναι. και κλεισας την θυραν επιλαβου του βιβλιου. Και αναγνους ολιγον. εν µοναχικω τω σχηµατι προαιρουνται ζην. Η γαρ ταπεινωσις σου υψωσει σε. εχαιρον αν καγω και µετα των αδελφων µου συνησθιον. Τοιγαρουν και ετερων εν τω δειπνω καθηµενων και εσθιοντων. τη συνεργεια της του Θεου χαριτος. Συ ουν. ως ουκ ισασιν.τινα. ο δε ταπεινων εαυτον υψωθησεται”. Επειδη δε αναξιον εµαυτον δα των αισχρων µου πραξεων. µηδε εν δειλη φαγειν η πιειν η επιδειπνησαι ποτε· παντα γαρ τα κακα εκ τουτων τικτονται. και το εσχατον ειναι σε παντων πρωτον σε αποκαταστησει. Μη καταδεξη ποτε µετα τινος προγευσασθαι. µη φερων ο διαβολος οραν σε. αγαπητε. µη επιλαθη και ταυτα λεγων προς εαυτον· “Ει ηµην παντως µετανοησας και αυτος και τας αµαρτιας µου συγχωρηθεις. περιποθητε αδελφε. παντας τους ραθυµους εξεγερει κατα σου. απολαβω ενταυθα κατα τα εργα µου! “ και ταυτα λεγων κρατει γαστρος. (336) κεκρυµµενον δε εχουσι τον ιον του θανατου εν αυταις. επειδη γεγραπται· “Πας ο υψων εαυτον ταπεινωθησεται. ανακλιθητι επι το ψιαθιον σου και . ο αθλιος. ει µεν ηµεραι του θερους εισιν. Πρωτοκαθεδριαν µηποτε ζητησεις µητε επιθυµησεις. αποτρεχε σιωπων εν τη κελλη σου. σου δε µη εσθιοντος αλλ’ ειτε διακονουντος ειτε και µη. και ο φυλασσων τους λογους ηµων. οι δε γε λοιποι κοσµικον βιον. ατρωτος και αβλαβης διαµενει εξ αυτων. ας ο πιστευων ηµιν φευξεται. οπως σε της αγαθης προθεσεως και των σωτηριων πραξεων αποστησωσιν· απερ εαν υποµεινης. και καταλοιδορησουσι σε και γελασουσι και φθονησουσι και εµπαιξουσι και µυριας θλιψεις σοι επενεγκωσιν. αλλα µισησον ταυτην απο ψυχης ως υπερηφανιας αιτιαν και προξενον ουσαν. και ταυτα εισι τα ενεδρα του διαβολου και αι παγιδες αυτου. µεγαλην απο του Θεου και Σωτηρος ηµων ευρησεις βοηθειαν και παρακλησιν.

στηθι εν φοβω και προσοχη ενωπιον του Θεου. ψαλλων αυτω και εξοµολογουµενος και µηδενι οµιλων το παραπαν.απεχοµενος γαρ του κορου και λιτη χρωµενος τη τραπεζη µετα αρτου και µεµετρηµενου υδατος και λαχανων η οσπριων. τον δε νουν αυτον και ολην την καρδιαν αρον εις ουρανους και Θεον. ησυχως ψαλλων και προσευχοµενος τω Θεω ως παρα µηδενος ακουοµενος. σφιγξον σου τας χειρας. ηττον υπνωσεις και θαττον εξαναστηση -. µετα το µικρον αναγνωναι επιλαβου του εργοχειρου σου και προσκαρτερησον εν αυτω εως ου το ξυλον την υµνωδιαν σηµανη του λυχνικου. και τους µεν οφθαλµους µυσον του µη προς αλλο τι βλεπειν και τον νουν διασκιδνασθαι. Προς . ινα µη την συνειδησιν εξης εις ελεγχον σου λεγουσαν· “Ετι ην σοι δυναµις του στηναι και υµνησαι και Θεω εξοµολογησασθαι”. οσοι ρηµατα µετανοιας και κατανυξεως φερουσι και οσοι τη δυναµει εξικανουσι και τη προθεσει σου. ενωσον σου τους ποδας επισης ασαλευτους εν βασει µια. βαλων µετανοιαν εις τους ποδας του προεστωτος ως εις αυτους τους ποδας του Χριστου. και κλεισας τας θυρας επιλαβου πρωτον του βιβλιου. ευρησεις ου την τυχουσαν ωφελειαν εν τη παραστασει της εσπερινης σου ακολουθιας και εν τη νυκτερινη δεησει και αγρυπνια· ει δ’ ουν αλλ’ ενι παξαµατιω αρκεσθητι και ενι ποτηριω υδατος ανευ ασθενειας και ατονιας στοµαχου σου. Και τελεσθεντος του λυχνικου. Και µετα το συναµα τοις αδελφοις σου αποδουναι τας εσπερινας ευχας τω Θεω. απαξ κεκρικως την ηµεραν εσθιειν. ει δε του χειµωνος εισι. εισελθε σιωπων µηδενι µηδαµως οµιλων εις το κελλιον σου. Στηθι δε γενναιως επισυναγων σου τους λογισµους και µη εων ρεµβεσθαι αυτους αλλαχου.βραχυτατου µεταλαβε υπνου . εκειθεν µετα δακρυων και στεναγµων τον ελεον εκκαλουµενος. ∆ει γαρ σε µετρειν τη τε ισχυϊ και τη ανδρεια σου την τε των ψαλµων υµνωδιαν και το πληθος της γονυκλισιας και τον χρονον της στασεως. (338) και αναγνους ωσει τρια φυλλα προσεχως εν αυτω στηθι εις προσευχην. Εστωσαν σοι δε ψαλµοι τεταγµενοι παρα του πνευµατικου σου πατρος. Ειτα παλιν εις την συναξιν εισελθων. ει µεν εγκρατευσασθαι ισχυσεις του µη φαγειν η πιειν το καθολου. και ευχην εκειθεν λαβων και ασπασαµενος τας αγιας µορφας των αγιων.

µηδε την πιστιν σου ελαττωσης την προς αυτον. Και κατα βραχυ προκοπτων επι το εργον σου την πνευµατικην ηλικιαν αυξησεις και εις ανδρα τελειον αναδραµης. αλλα και µετα τον ορθρον τα συµβαινοντα σοι παντα. καν αυτος συ τουτον τοις οφθαλµοις σου θεαση πορνευοντα. καν ο κοσµος απας αυτον λοιδορη και διασυρη. εξαγορευε. Ειθ’ ουτως αναστας και ποιησας τον αµωµον. Και την ευχην συντελεσας αναγνωθι παλιν µικρον. Και πιστιν αδιδακτον εχε προς αυτον. ηγουν εως τριτης ωρας διανυκτερευσον της νυκτος. και εως πρωτης φυλακης.τουτοις εστωσαν σοι και ευχαι και αυται τεταγµεναι πρωΐας και εσπερας. Αλλα γαρ και τους λογισµους της καρδιας σου τω πνευµατικω σου πατρι καθ’ ωραν. Λογος ΚΖ΄. Αδελφοι και πατερες. παντας τους πλησιαζοντας σοι και εντυγχανοντας. αλλ’ αγωνιζεσθαι τηρειν οµου πασας. ουκ ακουετε του Κυριου και των αποστολων αυτου βοωντων· “Εαν τις. ω πρεπει δοξα εις τους αιωνας. τον νοµον ολον φυλαξη. ειτα επιλαβου και του εργοχειρου σου. ου βραδυνει ο Θεος του επισκεψασθαι σε ανωθεν. Και περι του υποµενειν γενναιως τους πειρασµους. ανακλιθητι σφραγισαµενος ολον σου το σωµα επι το ψιαθιον. Ουτω δε ποιουντος σου καθ’ εκαστην και ουτως αγωνιζοµενου σου. (339) σεαυτον ανακρινων. φησι. εξαγορευε· ει δε µη. ει δυνατον. τεως εσπεραν µη παρελθης. αγαπητε. και παλιν· “Ο . µη σκανδαλισθης. µεταλαβων δε υπνου µεχρι του µεσονυκτιου καθεξης ποιησεις. Αµην. και δοξαζων Θεον και βιω και λογω. αλλ’ εξαποστελει σοι βοηθειαν εξ αγιου αυτου κατοικητηριου. εξοµολογησιν εχουσαι προς Θεον. πταιση δε εν ενι. πειθαρχων τω ειποντι· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε”. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. ινα µη ως καταφρονηται εξω του νυµφωνος αποκλεισθωµεν. γεγονε παντων ενοχος”. ως υπετυπωθη σοι ανωθεν. (340) Περι του µη αµελως εχειν περι την εργασιαν των του Θεου εντολων. φωτιζοµενος και φωτιζων φως γνωσεως. δικην ηλιου. και η χαρις του Παναγιου αυτου Πνευµατος επισκιασει σοι. µηδε καταφρονειν µιας και µονης αυτων. τον δοντα σοι την δωρεαν του Αγιου αυτου και ζωοποιου Πνευµατος.

. ουχ οταν τουτου µεν η εκεινου του θηρευτου και του κυνος (342) διαφυγη η της παγιδος τησδε η τησδε ανωτερον γενηται. Ωστε. εκ των ορωµενων ταυτην καλως στοχαζοµενοι. ουχι εαν τονδε τον ποταµον διαπερασωσι και τοδε το ορος διελθωσι κακεινους τους ληστας διαβαντες εκφυγωσι. λεγονται. αλλ’ εξω ταυτης εν τη εξοδω της ψυχης αυτου ευρεθη. υπ’ αυτου και δεσποζεται και ταις εντολαις του Κυριου υπακουειν ου δυναται· πως γαρ. τουτω και δεδουλωται”. µετα δε ταυτα ετερω τινι ανδροφονω η θηριω εντυχοντες παρ’ εκεινου αναλωθωσιν η και βοθυνω τινι περιπεπτωκοτες αποπνιγνωσι. νυκτα τον εκαστου ηµων θανατον. ουκ οιδασι τι τεξεται η επιουσα ηµερα. (341) Βλεποµεν γαρ οτι οι εν πελαγει πλεοντες ουχι εαν τοσα η τοσα σταδια πλευσωσιν. αλλ’ οι παντα πειρασµον και πασαν θανατηφορον επιβουλην Θεου βοηθεια διαφυγοντες. ειτα εγγυς που προς τον λιµενα γενοµενοι κινδυνω περιπεσωσι. Και ουδε ουτοι! Ει γαρ µετα το διαφυγειν παντα τα εναντια αµελησουσιν η ραθυµησουσι. Και ινα σαφεστερον ο λεγει ποιηση. επιουσαν δε ηµεραν την του Κυριου και Θεου παρουσιαν. Νοει ουν µοι πολιν την βασιλειαν των ουρανων. ∆ια τι δε και αφ’ εαυτων ου συνορωµεν ηµεις των δεσποτικων και αποστολικων ρηµατων την αληθη δυναµιν. ο ενι και τω τυχοντι παθει δουλουµενος. Ο τοινυν µη φθασαι σπουδασας του εν αυτη γενεσθαι τη βασιλεια των ουρανων εως εν τη ηµερα του τηδε βιου εστιν. και ουκ οιδεν εν τη επιουση ηµερα της κρισως τι αρα αυτω συµβησεται.αγωνιζοµενος παντα εγκρατευεται”. νυξ επ’ αυτω του θανατου γινεται. επαγει λεγων· “Ω γαρ τις ηττηται. Αλλα και η δορκας η η ελαφος η ετερον τι τουτων των ζωων. διασωθησεσθαι και την πολιν εκεινην καταλαβειν εν η επορευοντο. υπο δε ετερου τινος κατασχεθεν εις τας χειρας αυτων εµπεση. καν τε εισελθειν εν αυτη συγχωρηθη καν τε µη. και νυξ αυτους καταλαβη και αι πυλαι κλεισθωσι της πολεως και εξωθεν αυτης ευρεθωσιν. υπο αλλοτριου δεσποτου κυριευοµενος. αλλ’ οι τον λιµενα φθασαντες και τη χερσω αποδοθεντες σωθηναι λεγονται· ουτω και οι εν οδω περιπατουντες και προς πολιν τινα καταλαβειν σπευδοντες. ητις εστιν η ηµερα της κρισεως. αδελφοι.

των δε αγαθων εργων αµα παντων αντεχεσθαι. η µεν χρυσουν. εκ της αφιλαργυριας και σωφροσυνης. εκ της προς τον Θεον ελπιδος και τελειας αγαπης. οιονει πεταλον ουσα καθ’ εαυτην εν. Υπονοει µοι. εξ υπακοης µεχρι θανατου. εκ πασων αλλων των ταυταις συνεποµενων ταις αρεταις. εκ ταπεινωσεως. οι διεστραµµενοι οντες και πονηροι ουχ εαυτους διορθωσασθαι αλλα ετερους διδασκειν επιχειρουσιν. εκ σιωπης της απο αργου λογου. οιον εκ πιστεως. εαυτον οιοµενον διασωσασθαι. Ο γαρ λεγων· “Ειθε µη τοδε µοι πεπρακται το κακον. η δε αργυρουν. και δια της ατοπου επιθυµιας τουτον ελκοντες τη δυναµει. ενουµεναι δια του Πνευµατος . εκ της αενναου ευχης. εκ της αδιαλειπτου µετανοιας και κατανυξεως. Χρη ουν παση δυναµει των µεν πονηρων πασων απεχεσθαι πραξεων. ως δια των λογων δακνοντας και διασπαρασσοντας τα προβατα του Χριστου και ταις των θηρευτων χερσι προδιδοντας αυτα· ληστας δε τους πονηρους λογισµους και αισχρους λογισµους οιτινες αιφνιδιως επιπιπτοντες τω αγωνιζοµενω. ανθρωπε. και καθεξης αι λοιπαι εξ ετερων αλλων υλων. εκ της προς τον πλησιον απροσπαθειας και της προς παντας εξ ισου αγαπης. εκ της των οφθαλµων ακριβειας. η κρατησαντες τω συνδιασµω και ταις συγκαταθεσεσι του λογισµου συνδησαντες ασφαλως και περισφιγξαντες. τυπτουσιν αυτον οιονει τοις γαργαλισµοις και ταις κινησεσι της σαρκος. τω βοθρω της αµαρτιας και τω κρηµνω της πραξεως απορριπτουσι. αλλα το µηθ’ ολως αγριευθεν η υπο τινος µηχανης κρατηθεν. κυνας δε τους πλανους και ψευδοδισκαλους ανθρωπους. η φυγειν και απορραγηναι της συνοδιας αυτον παρασκευαζουσιν.διαδραναι και σωθηναι λεγεται. Μια γαρ εκαστη τουτων. ετερα εκ λιθου τιµιου. ους ως υλακτουντας κυνας λογιζεσθαι χρη και φευγειν τους τοιουτους. τοδε µη πεπραχα το αµαρτηµα. Νοει ουν µοι παλιν θηρευτας τους πονηρους δαιµονας. εκ φοβου Θεου. (343) σκευος τιµιον εκ πασων γενοµενον των εντολων του Θεου. εκ της εκκοπης του ενδοθεν της καρδιας θεληµατος και κινηµατος. επει τοδε η τοδε ουδεν εστι” φανερως απασας οµου ανατρεπει τας εντολας του Θεου και ταυταις ανθισταται. και τας εντολας του Θεου ζεοντι ποθω και προθυµια παση ποιειν και µηδεµιας και της τυχουσης ως ελαχιστης καταφρονειν. αλλη χαλκουν.

εξ ων και δι’ ων συνετεθη και συνηρµοσθη το σκευος. ει και δοκει πανυ µικρα η τρυµαλια ειναι του επιλειποντος δηθεν πεταλου ητοι του τοπου της αρετης. “οστρακινα” δε ειπων το της φυσεως ηµων ηνιξατο ασθενες. Ει γαρ και Παυλος ο θειος βοα· “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. εαν µια εκ πασων των ειρηµενων αρετων επιλειψη. Ειπε ουν µοι. ων τον αφθαρτον και ακενωτον ου κεκτηµεθα πλουτον εκ (344) της των εντολων εργασιας. καθα και αλλαχου λεγει· “Ουκ οιδατε οτι τα σωµατα υµων ναος εισι του ενοικουντος εν υµιν Αγιου Πνευµατος και ουκ εστε εαυτων”. ως ειρηται. ο µεν θησαυρος µενει ακενωτος. και το Αγιον Πνευµα ως θησαυρον ενδον εν ηµιν φερειν οιοµεθα. το δε σκευος ισχυροτερον τε και ασφαλεστερον υπο της του θησαυρου ενεργειας κατασκευαζεται· ο Θεος γαρ εστιν”. Ουδαµως! Παντως γαρ εκ του κατ’ ολιγον δια της µικρας εκεινης οπης το εµβληθεν αγνωστως ρευσαν χυθησεται. αρα ανεξεται ο Θεος εµβαλειν εν αυτω ολως τι των χαρισµατων του Πνευµατος αυτου. Αθραυστα τοινυν και αδιαρρηκτα εισι τα τοιαυτα σωµατα δια την του εν αυτοις θησαυρου ακαταµαχητον δυναµιν. ∆ιο και επιφερων φησιν· “Ινα το πλειστον της δυναµεως µη η εξ υµων. Πως ουν ηµεις και διχα πολλων αρετων. αλλα “σκευη” µεν τα ηµετερα σωµατα φησι. και εχοµεν τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσιν”. δια των ολιγων κατορθωµατων και τουτων διεσπαρµενων απ’ αλληλων ταις αµαρτιαις. εν ω η του Θεου χαρις ως οινος νεος εµβαλλεται.και αλληλαις εις εν απασαι συγκολλωµεναι τε και συναρµολογουµεναι. Αλλ’ οντως κατα τον ειρηκοτα “εµαταιωθηµεν εν τοις διαλογισµοις ηµων και εσκοτισθη η ασυνετος ηµων καρδια και φασκοντες ειναι σοφοι εµωρανθηµεν”. τοιουτον εστιν ο φησι· “Μη νοµισης οτι υπο σου. οτι και εαν µη υφ’ ηµων αλλ’ υφ’ ετερων εχθρων τινων συντριβη το σκευος. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων. . Και ινα υµιν αυτο εκδηλοτερον απεργασωµαι. ευχρηστον τι. συνεχεται και τηρειται ο εν σοι θησαυρος. υπο της εν σοι χαριτος κατεσκευασθης εις το ειναι σκευος ευχρηστον τω Θεω. φησι. αλλ’ εκ του Θεου”. Το δη θαυµαστον. ως σκευη εαυτους ειναι νοµιζοµεν τελεια και ολοκληρα. τον ανθρωπον κατασκευαζουσι σκευος. αλλα υπο του εν σοι θησαυρου αυτος συ µαλλον τετηρησαι.

περι µιαν και µονην αµεληται και καταφρονηται φανωµεν τω ∆εσποτη Χριστω τω Θεω. επιφεροµενους µεθ’ εαυτων την φυλακην πασων των σωτηριων αυτου εντολων. Κυριε.εν ταις καρδιαις ηµων” – ουτω και ο Κυριος εφη· “Καγω Παρακλητον αλλον πεµψω υµιν. τας δε καταλειψωµεν. εν Χριστω αδελφοι. Βουλοµενος δε δειξαι σοι τον θησαυρον. µικρον τι ελλειψαντας η σφαλεντας. οτι ουκ αλλος τις εστι παρα τον λαµψαντα. ει και πολλα κρουσαντες ειποµεν· “Κυριε. µηδε οταν πασας αυτω προσενεγκωµεν. και παλιν· Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν σκευεσιν οστρακινοις” ειτουν καρδιαις σαρκιναις. παραστησαι εαυτους αµεµπτους τω Κυριω εκ πασης αµαρτιας. Ουτω γαρ ταυτας ο τεχνιτης Θεος Λογος λαβοµενος. ως υλην τινα δια χρυσου και αργυρου και λιθων τιµιων συµπεφορηµενην. αυτος οµου πασας ενωσει και εις ευχρηστα δια των τοιουτων σκευη κατασκευασει ηµας. ινα µη οργισθεις προστριψη κακεινας ηµιν και εκβληθηναι ηµας εξω του νυµφωνος κελευση. παντοθεν ατρωτους και ακλινεις και ασαλευτους συντηρων και διαφυλαττων ηµας· ους και ως ασθενουντας και ευολισθους. πασων ακριβους φυλακης. ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. Ερει γαρ· “Υπαγετε απ’ εµου! Ουδε γαρ οιδα υµας . Τουτο γαρ εστιν ο θησαυρος. ωφελησει. η Αγια Τριας. συνεχοµενος µεν υφ’ ηµων δια της των εντολων. Τουτο δε παθοντες ουδεν ηµας υστερον. αλλα οµοτιµος και οµοουσιος αυτου υπαρχει. ανοιξον ηµιν! “. φησιν. Αλλ’ ορα µοι πως δια των τοιουτων λογων πανταχου την Τριαδα αχωριστον ειναι φησι και εν ηµιν µενουσαν· “Ο Θεος γαρ. (346) ∆ια δη τουτο παρακαλω υµας. το Πνευµα της αληθειας”-. ως ειρηται. του εν ηµιν δια της ελλαµψεως δηλονοτι του Πνευµατος σκηνωσαντος. συνεχων δε ολους ηµας δια της αυτου φιλανθρωπιας τε και δυναµεως και χαριτος.Οθεν περι τουτου ο αυτος αποστολος λεγει· (345) “Παντα ισχυω εν τω ενδυναµουντι µε Χριστω”. προσεθηκε λεγων· “Ινα το πλειστον της δυναµεως µη η εξ ηµων αλλ’ εκ του Θεου”. Αλλα µη τας µεν κοµισωµεν αυτω. ος ελαµψε – το Αγιον Πνευµα δηλονοτι . αυτος ευθυς ο θησαυρος συσφιγγει και προς εαυτον ενοι τε και συγκολλα εαυτω και αναπληροι τα ηµων υστερηµατα και στερεοι και παγιωτερους ηµας απεργαζεται.

φησιν. φθονω δε και µισει και ζηλω κατα του πλησιον εκτηκεσθαι. Η µεν γαρ το σωµα. Τι δε εαν µη µεθυσκεται τις οινω. ανθρωποκτονος εστιν”. Τι γαρ οφελος. ∆ιο απελθετε απ’ εµου”. Ταυτα µεν ουν. δια το εκ σαρκικων της αµαρτιας πραξεων καθαρευειν. εαν µη αισχροις και βεβηλοις της αρσενοφθοριας περιεπαρην κακοις. παιξαι τε και γελασαι. Τι δε . δοξης δε αντιποιεισθαι και χρηµατων εφιεσθαι. ου λοιδοροι. Ειτα και οσοι κατ’ εµε ανυποτακτοι και παρηκοοι των εντολων του Θεου. φησιν. ακουσοµαι. η δε την ψυχην διαφθειρει.ως πιστους. ποια αµαρτια εστιν. Αρσενοκοιτης δε και φονευς ενι παντως κατα τους ιερους κανονας και τω αυτω επιτιµιω καθυποβαλλονται και υποδικοι κρισεως αιωνιου αµετανοητοι διαµενοντες γινονται. οποια αρα εστιν αµαρτια. αλλα και απιστους ηµας κατα την του Κυριου φωνην η δοξα των ανθρωπων και το ταυτης εραν απεργαζεται· “Πως δυνασθε. ως µηδε µιαν πεπληρωκως εντολην του Θεου µου. οιδα. ουτε πορνοι. αλλα και των αλλων απασων εντολων του Κυριου καταφρονουντες και προς την εκπληρωσιν αυτων µη βιαζοµενοι εαυτους. φησι.” οι παλιν εαυτους ηγουµενοι. και επιφερει· “ου µεθυσοι. Αµφοτεροι γαρ κατα τον θειον αποστολον της βασιλειας (348) εξωθουνται των ουρανων· “Μη πλανασθε γαρ. ως αγγελους Θεου και µεγαλα περι εαυτων αφρονως οιοµενοι. ουχ αρπαγες βασιλειαν Θεου κληρονοµησουσι”.”. Τι δε το αρσενοφθοριας µεν καθαρευειν. οι λεγοντες αφρονι λογισµω· “Ειθε µη µεµοιχευκα! Το γαρ οβολον η κλασµα κεκλοφεναι αρτου. παραιτουµενοι δε και υπερ εντολης Θεου πασαν επιπονον πραξιν και κακοπαθειαν. και αµεριµνως διαγοντες. πρωτος ο ταπεινος εγω και παναθλιος.” (347) Ειτα παλιν· “Μακαριος αν ηµην. ουδε µεχρι θανατου υπακουσαντας και εκπληρωσαντας µου το προσταγµα. Το γαρ λοιδορησαι η φθονησαι. το πορνειας µεν απεχεσθαι και αλλης ακαθαρσιας σωµατικης. µη ποιουµενοι δε λογον των ψυχικων αρετων και παθων. Ου µονον δε. δοξαν παρα ανθρωπων λαµβανοντες και την δοξαν την παρα του µονου Θεου ζητουντες. Το γαρ προς τον αδελφον µισος φονεα τον κεκτηµενον αποτελει· “Ο γαρ µισων τον αδελφον αυτου. λοιδορει δε τον αδελφον αυτου. αδελφοι. πιστευειν. ουτε αρσενοκοιται”. φησιν ο αποστολος.

η ταραχθεις µεν την καρδιαν ου προφερει δε ρηµα απρεπες. Τι εγκαυχα τη πολλη των ψαλµων µελετη. Τι δε. εαν µη υπενεγκη ταυτα αταραχως. εις τον βλασφηµουµενον αµαρτανει ως συνηδοµενος τω βλασφηµουντι και συνευδοκων αυτω δια της νοµιζοµενης µακροθυµιας. “Ουδεις γαρ.της νηστειας οφελος. ειπε µοι. αυτον τον ειποντα Θεον ατιµαζει – “Τω τυπτοντι σου την σιαγονα. εαν επι ολεθρω ψυχης εστι και παραβασει µιας και της αυτης εντολης του Θεου. Τι τη υπακοη θαρρεις. εν εαυτοις αυτον εχοντες οια δη θησαυρον των αγαθων ασυλον. συ δε οιδ’ οτι ακηκοας της θειας Γραφης λεγουσης· “Επικαταρατος πας ο ποιων τα εργα του Κυριου αµελως”. Τι επερειδη των εν τοις σωµατικοις εργοις κοπω της ενδοθεν αµελων εργασιας. Τι δε της πραοτητος οφελος. εαν και τα αµφοτερα κατορθωση τις. πως δουλον εαυτον και µιµητην του ιδιου ∆εσποτου ολως ειπειν ο τοιουτος τολµησει και ουχι µαλλον απεναντιας εχθρον. η δε ευσεβεια πανταχου ωφελιµος εστιν”. Ει δε και δια τουτο των επιτασσοµενων σοι διακονιων αµελεις και των παρα του προεστωτος επιταχθεισων σοι δουλειων της µονης. Οι φιλοι τοινυν του Θεου και οι αγαπωντες αυτον. και εν ω µετρω µετρειτε αντιµετρηθησεται υµιν”. µη επισταµενου δε των λεγοµενων την δυναµιν. Ουκ ακουεις Παυλου λεγοντος· “Η µεν γαρ σωµατικη γυµνασια προς ολιγον εστιν ωφελιµος. αδελφε. µετα . γαστριµαργια δουλουµενος. µετεωριζοµενου µεν του νοος σου. επελθοντων αυτω εµπτυσµατων και ραπισµατων και υβρεων. “Ω γαρ. δυσι κυριοις δουλευειν δυναται”· γαστρος δουλον Θεου δουλον γενεσθαι αµηχανον. ουτω και ο του βλασφηµουντος εις Θεον µακροθυµως ανεχοµενος. εγω µεν σιωπω. Ωσπερ γαρ ο τω τυπτοντι αντιπιπτων και αντιπυπτων. στρεψον αυτω και την αλλην”-. εν δε καιρω πειρασµου. Ο δε και παντα τα ειρηµενα κατωρθωκως και µητε ποιων τι των απηγορευµενων µητε τους αµελεις αδελφους κατακρινων. αλλα ολως ενδειξεται δια του εξωθεν σχηµατος προς οργην κινηθεισαν αυτου την ορµην της ψυχης και λογον υβριστικον αντιφθεγξεται η ετερον τι προς αµυναν διαπραξεται. µη προσουσης πραοτητος. κριµατι κρινετε κριθησεσθε. φησι. φησι. φησι. τους δε συνοντας αυτω (349) η και τους εν τω κοσµω αδελφους κατακρινη.

ανθρωπε. επαισχυνθησεται και αυτον ο Χριστος ενωπιον των αγγελων και του Πατρος αυτου του εν τοις ουρανοις. ουπερ ο σος πραπατωρ ποτε καλως επιθυµησας ουκ ετυχεν. αλλα και της Θεοητος αυτου συγκοινωνοι δια την υπακοην αυτων γενωνται· και ο µη τουτο εν ταπεινωσει καρδιας καταδεχοµενος. αλλα παντα αφιεµεν και µαλιστα εαν και συγχωρησιν προς αλληλους ποιησωµεν”. . δεξαι ραπισµατα.χαρας αφατου και θυµηδιας τας τοιαυτας υβρεις και εξουδενωσεις προσυποδεχονται. ως επαισχυνοµενος τα του ∆εσποτου παθη µιµησασθαι. ενεπτυσθη και εσταυρωθη. φησιν. υστερον δε ουκ εχοµεν κατ’ αυτων εχθραν εν τη ψυχη. αλλ’ οκνηρια και ραθυµια αγραφους εκαστος αυτων εων ταυτας. οταν αποστειλη ο Κυριος γραψαι τα εαυτου δογµατα εν τινι των τοιουτων. διδασκων οιονει και λεγων εκαστω ηµων δι’ ων πεπονθεν ο απαθης τη Θεοτητι· “Εαν βουλη. Οι δε γε λεγοντες οτι· “Κατα µεν τον της φιλονεικιας και µαχης καιρον κινουµεθα ως ανθρωποι προς οργην και θυµον. ινα ελθων ο υπεναντιος ευρηση εγγεγραµµενας τας πλακας των καρδιων αυτων και αποστραφη ηττηµενος και κατησχυµενος. δεξαι εµπτυσµατα. και εσθ’ οτε και αµυνοµεθα εν λογοις και αυτοις εργοις τους αδελφους. ουτω ταπεινωθητι. γενεσθαι Θεος και ζωης επιτυχειν αιωνιου και συν εµοι ειναι. Ερραπισθη. υπεραγαπωντες ως ευεργετας εν ειλικρινει διαθεσει τους ταυτα εις αυτους ενδεικνυµενους και πρασσοντας. ευθυς εκεινοι γραφουσι προθυµως τα του εχθρου· και τα µεν πικρα και θανατηφορα προσιενται. Το δε λεγοµενον τοιουτον εστι· Θεος ων εκεινος εγενετο δι’ ηµας ανθρωπος. Ο µηδεν ουν επταικως Κυριος ο Ιησους και Θεος ηµων ετυφθη. ινα οι µιµουµενοι αυτον αµαρτωλοι µη µονον αφεσιν των ηµαρτηµενων λαβωσιν. εοικασι µοι αγραφω πυξιω εν ω οταν λαβη καιρον ο εχθρος και πολεµιος των ψυχων ηµων εγγραφει δι’ αυτων εκεινων τα πονηρα και µιαρα αυτου δογµατα και υπαγει· αυτοι δε (350) παλιν τα απερ εγραψαν υπο του πονηρου κινηθεντες εξαλειφοντες. κολαφισµατα. τα δε ζωοποια και υπερ µελι γλυκεα εξ εαυτων απωθουνται. ου προαιρουνται εγγραψαι τα του Χριστου αντ’ αυτων. ως εταπεινωθην εγω δια σε· και αποθεµενος το αλαζονικον τε και υπερηφανον του δαιµονιωδους φρονηµατος.

Πιστευεις οτι Θεος ο Χριστος. και τροµαξατε. αισχυνην καγω ηγησοµαι του συν εµοι ειναι σε εν τη µετα δοξης ελευσει µου και ερω τοις αγγελοις µου· “Ουτος εν τη ταπεινωσει µου επησχυνθη µε και καταλιπειν την δοξαν του κοσµου και οµοιωθηναι µοι ου κατεδεξατο. εκεινου το τριχινον και την ταπεινωσιν δυσωπουµενος. φησιν. ος κατηλθεν επι της γης εκ του απειρου υψους της Θεοτητος και της αφραστου δοξης αυτου και γεγονεν ανθρωπος ευτελης και πτωχος δια σε. Ταυτα τοινυν ακουσονται οι πασας µεν τας εντολας κατα το δοκουν τηρουντες. και συ παρα του οµοιοπαθους σου ανθρωπου ου καταδεχη τουτο παθειν. ως εγω ο Θεος επαθον δια σε. Ει δε συ παθειν αισχυνθης δια τας εµας εντολας. Ου παρορας παντα α παιγνιον οντως εστι και προσωπειον µαλλον . µηδε τους ραπισµους µηδε τας εξ αυτων πληγας υποφεροντες. Θεου µιµιτης αισχυνη γενεσθαι. µετα χαρας και υµεις υποµεινατε! Ο Θεος υπο αισχιστου δουλου ραπιζεται υποδειγµα σοι νικης διδους.(351) και υποµεινον ταυτα µεχρι θανατου και µη επαισχυνθης. ανθρωποι. αθλιε. ουχι µετα των απιστων και ασεβων εν τοις του αδου µυχοις εναπεµεινας. Ουκ απορριπτεις την στολην την δοκουσαν ειναι λαµπραν. Ει ουν πιστευεις οτι ο Θεος ο ποιησας τον ουρανον και την γην εστιν ος ακενωτως εκενωθη εκ των κολπων των πατρικων. ισως δε ταις αρεταις υπερκειµενω σου. µη υποµεινας αυτον. “Ναι”. νυνι δε οτε της δοξης µεν της φθαρτης αυτος εγυµνωθη. Ει γαρ κακεινος. ου καταδεχη του νοµιζοµενου υψηλου σου θρονου κατελθειν και ταπεινωθηναι τω αδελφω σου. ανθρωπος επησχυνθη γενεσθαι δια σε και εν τω της παραβασεως (352) πτωµατι κειµενον σε µεχρι του παροντος κατελιπεν. Φριξατε. και τας υβρεις ας ο Θεος υπεστη δια την σωτηριαν ηµων. συ πηλος ων και τεφρα και κονις. οσον το επι σοι. αρθητω ως οι ασεβεις ινα µη ιδη την δοξαν Κυριου!”. τω κατω µεν ισταµενω κατα γε τουτο δη το ορωµενον. και πως συµβασιλευσεις αυτω και συνδοξασθηση εν τη των ουρανων βασιλεια. και το ολως οραν αυτον επαισχυνοµαι! Εκβληθητω τοιγαρουν εξω. εγω δε εν τη του Πατρος µου αθανατω δοξη δεδοξασµαι. δι’ αισχυνην δε και εντροπην ανθρωπων µη καταδεχοµενοι τας εξ αυτων επιφεροµενας αυτοις υβρεις και ατιµιας η λοιδοριας.

αλλος ηµιν Αννας η Καϊαφας η Πιλατος και τυραννος δεικνυµενος. τον υπερανω παντων των ουρανων. Βλεπε τοιγαρουν αρτι συνοντα σοι τουτον και συναναστρεφοµενον µετα σου. Εκεινος σταυρον και θανατον ατιµον και τας εκ των ηλων οδυνας δεχεται και συ τας ατιµοτατας διακονιας ου καταδεχη ποιειν.Ναι. Ιδου επτωχευσας. δεδωκε οµοιως και σοι. Αλλ’ ουχι παντως και ηµεις τοιουτοι οι πολλαις αµαρτιαις υπευθυνοι. αδελφε. ουδε ευρεθη δολος εν τω στοµατι αυτου· αλλως τε δε και ινα µη νοµισθη οτι ως αµαρτιαν πεποιηκοτα δικαιως αυτον ετυψεν ο ειπων αυτω· “Ουτως αποκρινη τω αρχιερει”. δεδωκε τω ∆εσποτη σου ραπισµα. Οντως εις µατην τον (354) πλουτον κατελιπες.ασχηµοσυνης και ου δοξα λαµπροτητος. µειζονα σεαυτον. Ει ουν οµοιωθηναι αυτω ουκ ανεχη. Τι ουν ερουµεν. αλλ’ επειδη εκεινος αµαρτιαν ουκ εποιησεν. Ο ∆εσποτης ουκ αντιλεγει και συ αντιπιπτεις. ως ουκ οιδας. και εµιµησω (353) τον ∆εσποτην σου Χριστον και Θεον. τον σταυρον αραι. µαλλον µεν ουν και υπερ των σταυρωσαντων αυτον ευχοµενος δεικνυται. τι µε δερεις. Εκεινος εµπτυσµατα και κολαφισµατα και φραγγελωσεις υφισταται και συ ουδε λογον ανεχη σκληρον καταδεξασθαι. ειπε γαρ τω ραπισαντι· “ Εαν κακως ελαλησα. ως εκεινος εκελευσε. Εκεινος παιζοµενος ουκ αγανακτει και συ δυσχεραινεις.” Τουτο ουχ ως αντιλεγων ειπεν. και ενδοξοτερον εκεινου κατασκευαζεις. τοις αδελφοις σου συνταπεινουµενος. µαρτυρησον περι του κακου· ει δε καλως. Ταυτα τοινυν προς τους πλουσιους και αρχοντας και των αλλων υπερκαθεζοµενους και τας οφρυς ανασπωντας µεθ’ υπεροπτικου του φρονηµατος. ωσπερ υπελαβες. φησιν. Ουχ οµοιος γινη κατα παντα τω σω πλαστουργω και Θεω. ου συγκαθεδρον αλλ’ ως ενα των κατακριτων βουλοµενος παρεσταναι σοι τον Ποιητην του παντος. τουτου χαριν ανευθυνον εαυτον αποφαινων τουτο εφθεγξατο. µετα του λογου της αληθειας µη βουληθεις· . . Τι δε προς τους παντα δηθεν καταλιποντας και δια την των ουρανων βασιλειαν πτωχευσαντας. Ιδου οδευετε οι δυο οµου· συνηντησε τις υµιν εν τη του βιου οδω. Και πως της δοξης αυτου συγκοινωνος γενεσθαι µη καταδεχοµενος. Και γαρ υστερον πολλω χειρονα τουτου υποστας ουδεν ουδαµως λαλησας ευρισκεται.

τω νεανισκω και ηµιν ο Χριστος ενετειλατο συν αυτω.Ινα τι φησιν. Λογος ΚΗ΄. αγαπητοι. φυλαξωµεν πασας τας εντολας του Χριστου. οπερ εστι το την παντων υπενεγκειν των πειρασµων εκθυµως επιφοραν. πατερες και αδελφοι. ητις εσται παντι τω λαω. Και οτι οι εν τη χαριτι υπερ τον νοµον γενοµενοι την του θειου φωτος χαριν γνωστως εν εαυτοις λαµβανουσιν· οι γαρ µη λαβοντες ηδη τουτο το φως κατα την παρουσαν ζωην. επ’ αυτην την σωτηριαν των ψυχων ηµων καταντησωµεν. αραι δε τον σταυρον µη καταδεξαµενος. ετι υπο την σκιαν του νοµου εισι και κριθησονται υπ’ αυτου. δραµωµεν ευτονως µηδεν φορτικον η βιωτικον η δυσβαστακτον . Σπευσωµεν ουν εκαστος ηµων. τον δεσµειν και λυειν ανωθεν λαβοντα την εξουσιαν.“Πωλησον σου τα υπαρχοντα και δος πτωχοις”. αυτοι τε οι Πνευµατι περιπατουντες Θεου και οι µηπω τον χοϊκον εκδυσαµενοι ανθρωπον. . Και οποιον δει ειναι τον τε προηγουµενον και τον ιερεα. ος εστι Χριστος Κυριος εν πολει ∆αυιδ”. βλεπετε πως ακουετε. καθως ο αγγελος επιστας τοις ποιµεσιν ελεγεν· “Ιδου ευαγγελιζοµαι υµιν χαραν µεγαλην. Αµην. Αδελφοι και πατερες. Ιησους ο Χριστος. µηδε καθορωντες αυτο. οτι ετεχθη υµιν σηµερον Σωτηρ. Και οτι τω αληθως ιερουργουντι και υπο του θειου καταλαµποµενω φωτος παντες καταδηλοι. επειτα και δια της πραξεως των εντολων αµεταστρεπτως βαδισαντες. ινα και της δοξης του Ιησου κοινωνοι και της αιωνιου ζωης µετοχοι και της απολαυσεως των απορρητων αγαθων κληρονοµοι γενωµεθα εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. Φησι γαρ ο Χριστος και Θεος· “Ερευνατε τας Γραφας”. Συ δε τον πλουτον εσκορπισας. “και αρον τον σταυρον σου και δευρο ακολουθει µοι! “. ωσπερ ειρηται. υποµεινωµεν τους επερχοµενους ηµιν πειρασµους µεχρι θανατου δια τον ποθον της βασιλειας των ουρανων. ω η δοξα εις τους αιωνας. Ινα εν πρωτοις µεν την επι (356) σωτηριαν αγουσαν οδον διδαχθωµεν. (355) Περι της εκ του Πνευµατος εγγινοµενης τοις αγωνιζοµενοις και προ του θανατου ζωοποιου νεκρωσεως. εναπειλειφθης εν τη του βιου οδω και εχωρισθης δυστυχως του γλυκυτατου ∆εσποτου σου και Θεου! Αλλα παρακαλω. Τις ουν εστιν η σωτηρια ηµων.

αλλα ανασταντες ως εξ υπνου της πονηρας οιησεως και αµελειας. Και τι ταυτα. προσκυνησωµεν αυτω και προσπεσωµεν. ινα µη σχολαιοτερον βαδιζειν εκ τουτου αναγκαζοµενοι. Το δε σωµα ουκ εχει προς τας ιδιας επιθυµιας την οιανουν εµπνευσιν η κινησιν η ενθυµησιν. αδελφοι. και µηδε µεχρι τουτου στωµεν. . η δε δυναµις των αµφοτερων µια και η αυτη. Πως δε τις ερχεται εις το µη ειναι εκ του κοσµου. Εστιν οτε και αυτων ειπειν πολλακις των κατα φυσιν ο ανθρωπος επιλανθανεται τηνικαυτα δια το εν τοις υπερ φυσιν . ον κατανοουσα και ω ευχαριστουσα.Τα µεν ρηµατα. αλλ’ εγω εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου”. Και ωσπερ παλιν το νεκρον σωµα ουτε προς τα ζωντα ουτε προς τα συν αυτω νεκρα κειµενα σωµατα την οιανουν αισθησιν εχει. ουτως ουδε ο εξω του κοσµου εν Πνευµατι Θειω γεγονως και συν Θεω ων δυναται προς τον κοσµον αισθησιν εχειν η προς τα του κοσµου πραγµατα. αλλα νεκρον ολον και απνουν εν τουτοις γινεται. καθως και ο Παυλος φησιν· “Εµοι κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω”. Παρακαλω υµας δια της ενεργουσης εν υµιν χαριτος µη αµελησαι της σωτηριας υµων. Του θνητου γαρ φρονηµατος υπο του αθανατου νοος εξαφανιζοµενου και της νεκροτητος υπο της ζωης διωκοµενης η ψυχη τοτε. καθαπερ οι εξ υπνου ανασταντες εαυτους βλεπουσι. φησιν. προσκυνει και δοξολογει την απειρον αυτου αγαθοτητα. ως εκ νεκρων αναστασα. αλλ’ εως ου κακεινος προς ηµας ειπη· “Υµεις ουκ εστε εκ του κοσµου. και προ θανατου θανατος και προ της αναστασεως των σωµατων ψυχων αναστασις γινεται εργω και δυναµει και πειρα και αληθεια. και τον αυτην αναστησαντα επιγινωσκει Θεον. Εαν εαυτον σταυρωση τω κοσµω και τον κοσµον εαυτω.επιφεροµενοι. τους ενδοθεν εγκεκλεισµενους ου καθορα. ου δυνηθωµεν φθασαι και εισελθειν εν τη πολει ∆αβιδ. ουτως ουδε ο εσταυρωµενος τω κοσµω ητοι νενεκρωµενος αισθησιν τινα (357) προς τα εν κοσµω πραγµατα κεκτηται. εαυτην οµολογουµενως ορα. Ουτω τοιγαρουν. µη στωµεν µηδε καθισωµεν εως αν εξω του κοσµου γενωµεθα και τον Σωτηρα ηµων και Θεον ευροντες και κατιδοντες εκει. αλλα. φησι. προς εκεινα συναδει τα ρηµατα. Ωσπερ γαρ ο εξω της οικιας ων.

ινα δυνηθη των υπο του Πνευµατος λεγοµενων ενωτισθηναι την δυναµιν. επειδη “νοµος τω δικαιω ου κειται”. “Και ποιησεις παντα και ειπης κατα την δοθεισαν σοι χαριν και λαλουσαν εν σοι” καθα γεγραπται” “Και εσονται παντες διδακτοι Θεου”. “Οπου γαρ. και υπο την αυτου σκιαν υπηρχον καθηµενοι· οι δε µετα την χαριν και ηµεραν γενοµενοι. Νεκρα γαρ η σαρξ. ου του αιωνος τουτου την καταργουµενην. ουδε εν λογω µονω αλλ’ εν φωτι λογου και εν λογω φωτος µυστικως τα θεια µυουµενοι. Αρα γε εστιν ος εχει ωτα ακουειν.αει ενδιατριβειν νοερως την ψυχην.Ου γαρ ο ουκ . ηµιν δε και λιαν αποκαλυπτοµενην και γινωσκοµενην. ελευθερια εκ της του νοµου παντως δουλειας. κατα τον θειον αποστολον. φησιν. αλλα σοφιαν εν µυστηριω. ανενοχλητους ηµας του λοιπου εασει και ανεµποδιστως βιωσετε. Αρα και νυν εστιν ο νουν κεκτηµενος Χριστου. Και εικοτως· “Πνευµατι γαρ. ινα καλως ισχυση διερµηνευσαι τα εγκεκρυµµενα τοις λογοις µυστηρια. φησι. υπερανω δηλονοτι γεγονοτες αυτου. εις υψος αρθεντες και τω νοµοθετη συµβιοτευοντες. φησι. αλλα πως. ινα νοηση καλως και θεοπρεπως τα υπο τουτου γραφοµενα. Ο γαρ νοµος οδηγος και παιδαγωγος και χειραγωγος και διδασκαλος δικαιοσυνης εστιν εν τω λεγειν· “Ποιησεις το και το” και αυθις· “Το και το ου ποιησεις”. διδασκαλοι εσεσθε. ου δια γραµµατων και χαραγµατων το καλον εµανθανοντες αλλ’ εν Αγιω Πνευµατι τουτο εκδιδασκοµενοι. (359) Αρα και νυν ευρεθησεται τις εχων λαλουντα εν αυτω τον Χριστον. την αποκεκρυµµενην”µεν τοις πολλοις. ωσπερ ειρηται. ως δια κλιµακος τινος. “Τηνικαυτα γαρ και εαυτοις και τοις πλησιον. Οι ουν προ της χαριτος ως υπο νοµον οντες. (358) Πνευµα Κυριου. “Σοφιαν γαρ λαλουµεν. ου µην αλλα και φως του κοσµου και αλας της γης”. της ευαγγελικης πολιτειας. περιπατειτε και επιθυµιαν σαρκος ου µη τελεσητε”. δια της επιφοιτησεως γινοµενη του Πνευµατος. φησι. ως υπερ νοµον δηλονοτι πολιτευοµενω. η δε χαρις και η αληθεια ουχ ουτως. νοµοθεται και αυτοι µαλλον οντες η νοµου φυλακες. εκει ελευθερια”. της σκιας ητοι της δουλειας του νοµου ηλευθερωθησαν. τοις τω φοβω του Θεου στοιχειουµενοις και αει βλεπουσι προς αυτον.

και οι αυτον καταξιωθεντες ιδειν παντες ως φως εθεασαντο. εγενετο αν εν φωτι.και ηµων – τα καθ’ ηµας επισταµενου και βλεποντος· τοτε δε. αµαρτια αυτω εστιν”. καν πτωχοι καν πλουσιοι. Παντες γαρ οι εν σκοτει καθηµενοι υιοι σκοτους εισι και µετανοησαι βουλονται. και οι µη λαβοντες το φως ουπω την χαριν ελαβον· οι γαρ την χαριν λαβοντες φως Θεου και Θεον ελαβον. φησιν. Η γαρ µετανοια θυρα εστιν εξαγουσα απο του σκοτους και εισαγουσα εις το φως. αναλλοιωτως. καν βασιλεις καν πατριαρχαι. αλλα µυστικως τουτο και αποκεκρυµµενως εν τω ενδοτερω ταµειω των ψυχων ηµων προς καθαρισµον µεν και αφεσιν των αµαρτηµατων ηµων. Νυν µεν γαρ εκουσιως και αυτοπροαιρετως δια µετανοιας εισερχοµενοι προς το φως. Ο ουν προς το φως µη εισελθων ου διηλθε την θυραν της µετανοιας καλως· ει γαρ διηλθεν. καν ασκηται καν ηγουµενοι. ατρεπτως. (360) δουλοι και µαθηται δουλων και ακροαται νοµου και τεκνα παιδισκης και υιοι σκοτους τυγχανουσι. οτι εκεινος φως εστι. καν ασθενεις καν υγιεις τω σωµατι πελωσι. λαλουν. ο Χριστος· “Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω”. οτι το φως εν τη σκοτια ηδη φαινει και εν νυκτι και εν ηµερα και εντος και εκτος. ζων και ζωοποιουν και φως τους λαµποµενους απεργαζοµενον. αλλ’ ο ειδαµεν µαρτυρουµεν. µονου δηλαδη Θεου . καν αρχοντες καν αρχοµενοι. οτι προπορευεται εµπροσθεν αυτου το φως της δοξης αυτου και διχα φωτος αµηχανον εστι φανηναι αυτον. Ο δε µη µετανοων αµαρτανει. καν αρχιερεις καν ιερεις. ασχηµατιστως. διοτι ου µετανοει· “Τω γαρ ειδοτι καλον ποιειν και µη ποιουντι.οιδαµεν λαλουµεν. παντες οι τοιουτοι υπο τον προ της χαριτος νοµον εισι. και οι µη ιδοντες το φως αυτου ουδε εκεινον ειδον. Οι δε µηπω τουτο παθοντες η αξιωθεντες. καν λαϊκοι καν µοναζοντες. ελεει και φιλανθρωπια Θεου. εκτος δε εν τω νοΐ περιλαµπον ηµας ανεσπερως. ενεργουν. ηγουν εν τη παρουσια του Κυριου. Ηµεις µαρτυρουµεν οτι ο Θεος φως εστι. Ο δε ποιων την αµαρτιαν δουλος εστι της αµαρτιας και µισει το φως και ουκ ερχεται προς το φως. εντος µεν εν ταις καρδιαις ηµων. καθως ειπε το φως. ινα µη φανερωθη αυτου τα εργα. υφισταµεθα. και οι λαβοντες αυτον ως φως αυτον ελαβον. προς τους µη θελοντας νυν . ελεγχοµεθα µεν και κρινοµεθα.

αυτος φανερωθη και παντα αυτου τα βουλευµατα. καλη τε και κακη. ειτα φανερωθεις αιφνης το πονηρον εργαζοµενος. οικια δε πασα και σπηλαιον και ουρανος αυτος και γη αρθησονται. ειτα του βασιλεως µετα της συγκλητου απασης και της συνηθους αλλης δορυφοριας επισταντος και την οικιαν περικυκλωσαντος. ηγουν οι µη λαβοντες το φως. Και θεα µοι ενταυθα της αισχυνης το µεγεθος. οποιαν την διαγωγην εξει ο ανθρωπος. και παντες οι µη τον Χριστον ενδεδυµενοι. εαν κατα του βασιλεως τις µελετα και τα κατ’ αυτου εγγραφως εκτιθησιν η εαν λεγη τι και βουλευηται των µη δεοντων απλως. αλλα µισουντας αυτο. αφειδως αµαρτανει. το αρτι κρυπτοµενον φως αποκαλυφθησεται και τα κρυπτα τουτουν παντα φανερα γενησονται. ταυτης και µονης της αισχυνης τοτε. µοιχειας δηθεν ποιων και παιδοφθοριας η ετερα τινα µυσαρα εργαζοµενος. ως ειρηται. µεγαλην την τιµωριαν και την καταδικην καθυποµενει. σκοτεινοις και διχα του φωτιζοντος Πνευµατος. και εν αυτω προοντες και φως οντες. εαυτους περικρυπτοντες και δια µετανοιας φανερωσαι τα εαυτων µη βουλοµενοι. γυµνοι φανησονται και πολλης της αισχυνης παντοθεν πληρωθησονται. τοτε υπο του φωτος δηλοι και φανεροι Θεω και τοις πασι γενωµεθα τε και γενησοµεθα. µεγαλην την αισχυνην υφισταται· η και παλιν αλλως.ελθειν προς το φως. ως ειρηται. η απ’ αυτης (362) δηλαδη της γεννησεως εκαστου ηµων και µεχρις εσχατης αναπνοης εν ηµιν γεννηθεισα. Ωσπερ γαρ εν οικια ενδον τας θυρας εχουση συγκεκλεισµενας. εκει συνηγµενως τοτε εν εκαστω των ανθρωπων φανησονται. και πας λογος και πασα εννοια και ενθυµησις. ως προειποµεν. Οποιον δε τον βιον. κεκρυµµενος οικιας -. ο εν τω σκοτει καθηµενος. αιφνης του οικηµατος αρθεντος ολου. εαν εξ ηµων τις υπαρχων και ως παρα τινος των εξωθεν µη καθορωµενος. Ου µονον δε αλλα και πασα πραξις εκαστου. ουτω και τοτε τον αυτον τροπον εις παντας τους εν τω κοσµω γενησεται· και νυξ µεν ως ηµερα φωτισθησεται. (361) Και οιοι εσµεν εκαστος ηµων νυνι των ανθρωπων. Και τις αρα εσται η συγκρισις. Η ποια τιµωρια µειζων του φοβου εκεινου και της εντροπης τοις τηνικαυτα ουτως ευρισκοµενοις. αδελφοι. ενδον. ινα µη τη αιφνιδιω του φωτος επιλαµψει ρυπος που .

οι τοσαυτης απολαυσαντες διδασκαλιας και καθ’ εκαστην δι’ αποστολων και προφητων και διδασκαλων και αυτου του Κυριου διδασκοµενοι τε και προµαρτυρουµενοι.”(363) εµεµψατο αυτον ο Ιησους και ειπε· “Συ ει ο διδασκαλος του Ισραηλ και ταυτα ου γινωσκεις. ωσει κωφοι τε και αλαλοι γεγονοτες δικην νεκρων . του δεσποτικου ποιµνιου την φυλακην εγχειρισθωµεν και επιµελειαν. πως ειπε µοι. Ει γαρ ειποντος Ιησου τω Νικοδηµω· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. Πως ποιµανωµεν αυτο κατα το θεληµα του αρχιποιµενος Χριστου και επι νοµας εξαγαγωµεν αυτο αειζωους. ετι δε και µεχρις αν εισελθωµεν και λαβωµεν φως και ασβεστον αυτο σχωµεν εν ταις καρδιαις ηµων. αδελφοι µου.διαλογισµου η πραξεως τινος ευρεθη εν αυτω. παρακαλω. Αλλα µηδε εξαπατωµεν εαυτους ηµας και. Ει γαρ ουκ οιδαµεν πως δει ηµας εν τωδε τω βιω αναστρεφεσθαι. οι µετα την χαριν οντες διδασκαλοι και µη τα µυστηρια της χαριτος επισταµενοι. ουδε οποιοι τε και ποταποι οφειλοµεν πρωτον γινεσθαι και ουτω των αλλων προΐστασθαι. και του Νικοδηµου ανταποκριθεντος αυτω· “Πως δυναται ανθρωπος γεννηθηναι γερων ων. ποσης αρα κατακρισεως εσµεν ηµεις αξιοι. ουδε οπως εν εργοις προτερον αγαθοις εντρεφεσθαι δει και παριστανειν εαυτους ηµας δουλους τη δικαιοσυνη. ου δυναται την βασιλειαν ιδειν του Θεου”. Ναι. Μη δυναται εις την κοιλιαν της µητρος αυτου δευτερον εισελθειν και γεννηθηναι. µη εκκακησωµεν του κρουειν και του ζητειν και του αιτεισθαι προ του ανοιγηναι ηµιν και δοθηναι και εισακουσθηναι. ως ενωπιον Κυριου και ουκ ανθρωπων ισταµενους και αµεµπτως Θεω δουλευειν ζωντι συνταξαµενους. εκπορνευσωµεν εν τοις επιτηδευµασιν ηµων. απ’ εντευθεν ηδη δια µετανοιας την στενην πυλην εισελθειν και το ενδον ταυτης θεασασθαι φως. ηγουµενοι τε και αρχιερεις και ιερεις εν καταφρονησει Θεου και της εαυτων σωτηριας δηλονοτι γενοµενοι. διδασκαλους ηµας εαυτους καθιστωντες. οπισω των της σαρκος ηµων θεληµατων ακολουθουντες.” καιτοι µηπω µηδαµως πιστευσαντος µηδε τα της χαριτος επισταµενου. Αλλ’ ω της πωρωσεως ηµων και της του Θεου και των θειων καταφρονησεως! Ωσπερ γαρ ασπις τα ωτα βυσαντες. ∆ιο σπουδασωµεν.

αλλα το φως η γνωσις υπαρχει. ωσπερ παλαι οι µαθηται του Χριστου. το δη χαλεπωτερον. αλλ’ ως περι του φωτος της γνωσεως. ζητουµεν προΐστασθαι· και ταυτα προς το µονον εµπλησαι δικην θηρων τας εαυτων γαστερας και ταλλα παντα τελεσαι οσαπερ η εφεσις του χειρονος απαιτει και η προς τα κατω επιθυµια και ορεξις. (365) Οτι της επιγειου δοξης καταπεφρονηκας. ηκουσας παρ’ αυτου. Οτι την σεαυτου ψυχην απωλεσας ητοι τω κοσµω ενεκρωσας και εν ουδενι σαρκος θεληµατι ταυτην ευρηκας. οι µηδε αρνες ποτε γεγονοτες. Η γνωσις ουκ εστι το φως. οτι ου µονον εις τα χρηµατα προδοται τα αισθητα και ιεροσυλοι γινονται. αδελφοι. Βαβαι της τολµης των τοιουτων της φοβερας. Ουτως υπηρχον εξ αρχης. χρηµασιν οι πλειους την ιερωσυνην αφοβια Θεου εξωνουµεθα και της βασιλικης ποιµνης ως ποιµενες. Οτι παντα πωλησας τοις πενησι δεδωκας. τοις ιερεις τοποις επιπηδωµεν και των αποστολικων επιβατευοµεν θρονων και. ινα µη λεγω της εσχατης παραπληξιας! Απο τινος. ω ουτος. οι αποστολοι. οθεν ουδε αισχυνονται λεγειν· “Ηµετερον εστι το δεσµειν και λυειν. ειπειν αληθεστερον. Η και συ. οι προς µονον το γλωσσοκοµον απονευοντες. δηλους εαυτους ποιουµεν µητε γεννηθεντας µητε εις φως το ανωθεν προελθοντας. Ουτως οι πατερες ηµων και διδασκαλοι. εµφυσησαντος σοι δηλονοτι και ειποντος· “Λαβε Πνευµα Αγιον! . ουδ’ οτι ποτε εστι χριστιανισµος επισταµεθα. Οτι ταπεινος τω πνευµατι γεγονας. ειπε µοι. αλλα και το της οικονοµιας µυστηριον αγνοουντες και ακριβως τα των χριστιανων (364) µυστηρια µη ειδοτες. και διατι την εξουσιαν ταυτην ανωθεν ελαβες. επειδη εν αυτω και δι’ αυτου και εξ αυτου τα παντα· ου ηµεις την ορασιν απαρνουµενοι. αλλ’ ετι εµβρυα οντες η εκτρωµατα. και τουτο κατα την παρουσαν ελαβοµεν ζωην ηµεις ανωθεν”. Οτι παντα καταλιπων τω Χριστω ηκολουθησας. Ουτως οι των αποστολων διαδοχοι. µαλλον δε αυτο το της γνωσεως φως δεικνυειν τοις πολλοις αναισχυντως επιχειρουµεν. Ω της αναισχυντιας. ουδε των λαλουµενων λαµβανοµεν αισθησιν. αλλα και αυτου του θειου πλουτου κατατολµωσιν εφαψασθαι.και πεπηρωµενοι οντες τα της ψυχης αισθητηρια.

Οιδα καγω· τουτο γαρ αληθες. την καθαραν αυτων λατρειαν εν τω ναω του εαυτων σωµατος ενδον πνευµατικως επιδειξαµενων και προσδεχθεντων και εµφανισθεντων εις το ανω θυσιαστηριον και παρα του αρχιερεως Χριστου προσφορα τελεια τω Θεω και Πατρι προσενεχθεντων και δυναµει Πνευµατος Αγιου µεταποιηθεντων και αλλαγεντων και εις Χριστον. Ουκ ειπεν· ο εξ ανθρωπων την ψηφον δεχοµενος. αλλα και των σφοδρως κλαιοντων υπερ αλλοτριων αµαρτηµατων ενωπιον του Θεου. των εαυτους προτερον τω Κυριω παραστησαντων και θυσιαν τελειαν. φησι. αλλ’ ο εκ Θεου εις τουτο προορισθεις και προχειρισθεις. ουχι δε των εξ ανθρωπων την ψηφον και την χειροτονιαν µονον λαµβανοντων· “ου γαρ αφ’ εαυτου. “Αλλα των ιερεων η εξουσια” φησιν. καθως ειπεν ο Κυριος· . αλλ’ ο υπο του Κυριου καλουµενος”. Των τοιουτων εστι το δεσµειν και λυειν και ιερουργειν και διδασκειν. αλλα των εν πνευµατι ταπεινωσεως ιερουργουντων το Ευαγγελιον και εν αµεµπτω βιω πολιτευοµενων. επισχεθησονται”. των µηδεν πλεον της αναγκαιας τροφης καταχρωµενων. καθως γεγραπται. Οι γαρ εξ ανθρωπων και δι’ ανθρωπων κλεπται εισι και λησται. των µη προφασει ελεους η δωρων δοσεως ενεκα η φοβου η αγαπης η τινος ετερου ορωµενου η αορατου πραγµατος καταµαλακιζοµενων και παραβλεποντων η παραβαινοντων την εντολην του επι παντων Θεου. µεταµορφωθεντων· των εν ταπεινωσει τελεια νυκτος και ηµερας µετανοουντων και πενθουντων και µετα δακρυων ουχ υπερ εαυτων µονων δεοµενων. αγιαν. τον δι’ ηµας αποθανοντα και εν δοξη ανασταντα Θεοτητος. Ου παντων δε και των απλως ιερεων. “πνευµατι περιπατουντων και επιθυµιαν µη επιτελουντων σαρκος”· ετι δε των µητε πτωχον µητε πλουσιον µητε αρχοντα µητε αρχοµενον µητε αυτον εκεινον τον το διαδηµα περικειµενον ενεκα του δικαιου και της εντολης του Θεου προτιµωµενων. µηδε εν µηδενι θεραπειαν η απολαυσιν επιτηδευοντων του σωµατος αλλα.Αν τινων αφησης τας αµαρτιας. αλλα και (366) υπερ της εµπιστευθεισης αυτοις ποιµνης και υπερ πασων των εν τω κοσµω αγιων εκκλησιων του Θεου· ου µονον δε. αφιενται αυτοις· αν τινων κρατησης. ευαρεστον. τις την τιµην λαµβανει.

“Εγω ειµι η θυρα. επιγνωσεται. αγαθος και παν αγαθον και υπερ παν αγαθον. ων και αποδεχοµενος το απεριεργον παντος αγαθου συντοµως τουτους εµπλιπλησι και των υπερ νουν και υπερ εννοιαν αγαθων κοινωνους ευθυς τω αποκαλυφθηναι και φανηναι αποκαθιστησι. αλλα γυµνοις τη γνωµη και τη της ψυχης προθεσει εν ακακια προσερχοµενοις αυτω. τοις εκπλυθεισι και καθαρθεισι δια δακρυων· ως απλους. Φως δε του κοσµου εστιν ουχ ως αισθητως ορωµενος. Παντες οσοι ηλθον και ερχονται ου δι’ εµου. τοις µηδεµιαν πονηριαν η κακιαν ενδοθεν επιφερουσιν· ως ασυνθετος. φησι. ως φωτος και ηλιου ποιητης και ∆εσποτης. τοις αληθως επιστρεφουσιν αληθεια γινεται· ως δε δικαιοσυνη υπαρχων. (368) τοις µηδεµιαν διπλοην η διψυχιαν η δυσπιστιαν ψυχης εχουσιν· ως αγαθος. Ο ανωθεν υπο του Πνευµατος ελλαµποµενος. υπαρχει ζωη και ζωοποιος. αλλα και υπερ φως απαν και υπερ ηλιον. Αλλ’ ει και φως καλειται και ηλιος ονοµαζεται. τοις της µετανοιας πνευµατικοις εργοις σωµατικας τινας η βιωτικας µεριµνας και φροντιδας µη συνεπαγοµενοις και τουτοις αναµιγνυουσι και αναφυρουσιν αυτας. ουκ αζωος εστιν. ο εν σκοτει διαγων εξω της θυρας εστιν. ααδελφοι. Αλλ’ ουδε ταυτας ακριτως πασας και αναξιως φωτιζειν οιδεν· ου γαρ αψυχος η. ασυνθετος. (367) Μη ουν πλανασθε. δικαιοσυνη αγιασµος. απλους. ει αρα τοιουτοι εισι και νυν. φωτοειδης παντως θυρα εστι και ουχι θυρα µονον απλως. τους τοιουτους. ο δε δοκων εισελθειν και ου δια του φωτος εισελθων. καθα δη ο αισθητος ουτος ηλιος ανατελλων επι δικαιους και αδικους και επι πονηρους αµα και αγαθους. εξω και αυτος της µανδρας εστιν. “Και τις. και ο εν ταυτη γεγονως εν τω του κοσµου φωτι γεγονε. ψυχας λογικας µονον. τετραποδων αµα και πετεινων· ο δε νοητος ηλιος. κλεπται εισι και λησται”. Ο γαρ αισθητος ηλιος µονον φωτιζει τα σωµατικα οµµατα ουκ ανθρωπων αλλα και αλογων ζωων. αληθεια. ο εν τω κοσµω επιφανεις. Ο . αλλ’ ως νοερως θεωρουµενος. τοις πασαν αδικιαν µισησασι δικαιοσυνη εστιν· ως αγιασµος . ωσπερ ουδε δουλος η κτισµα εις υπηρεσιαν αλλων ταχθεις. Ει γαρ φως του κοσµου και θυρα ο Χριστος. µαλλον ειπειν.”. αλλα αλλαχοθεν επιβαινοντες. Ως ουν αληθεια και ων και καλουµενος.

ει και Πνευµατος Αγιου (369) µεταλαβειν κατηξιωθη. Νηστευοντα γαρ τινα µετα κενοδοξιας ορωντες αποδεχονται. οποια εστι και ποταπη. σχηµατα τε απρεπη διαπραττοµενους και τους λοιπους κινουντας προς γελωτα. εξ αυτης αυτου της οψεως τουτο γινωσκει· ει δε ετι ατελης ο βλεποµενος προς την χαριν εστι και ουπω θεοειδης εχρηµατισε. και τον εσθιοντα µετα ταπεινωσεως κατακρινουσιν. Πως γαρ ο βλεπων ου διαχωρισει προβατον και λυκον. αλλα κατ’ ιδεαν. χειραγωγον και οδηγον επιζητησατω. µαλλον και της τοιαυτης εργασιας και διακρισεως παυσασθω. ει και µη κατ’ ουσιαν. καν ολον εχη τον κοσµον συµµαρτυρουντα αυτω. ληστην και ποιµενα. Αλλον εν ταπεινωσει εγκρατευοµενον υποκριτην ειναι λογιζονται. τι και µαρτυριαν παρα αλλων καταδεχεται δεξασθαι.δε λεγων και µη γινωσκων αυτους. ον αν ιδη και συντυχη και πολλακις προσοµιληση. Τουτο γαρ εγω λεγω. µητε οδηγος αλλων γενοµενος µητε οδηγον ετεροις αποκαθιστων. τον δε µετα γαστριµαργιας εσθιοντα ως απλουν ηγουνται και ανεπιτηδευτον. ουκ αν αγνοηση τον τοιουτον ποτε. Τοινυν. Ει δε τυφλος εστι προς ταυτα. ω και συνεσθιειν συχνοτερως ηδυνονται. πλην και ουτος παρα των υγιαινοντων τον λογον και τα της ψυχης αισθητηρια· οι γαρ λοιποι των ανθρωπων και προς αυτα τα εργα αναισθητως και αδιακριτως διακεινται. “Και τις γινωσκει. ουτως ανθρωπος εκ του λογου αυτου οποιος εστι γινωσκεται”-. και παλιν· “Ωσπερ δενδρον εκ του καρπου. αυτος των προβατων το κριµα ληψεται. ως απαθεις και αγιους τιµωσι. οτι ο βλεπων πνευµατικως και ακουων ωσαυτως. Ει µη τυφλος εστιν. φησιν· ανθρωπος υπαρχει και αγνοει τα εν καρδια”. Αλλα γαρ και τους τον σαλον υποκρινοµενους και αστεια και φλυαριας λεγοντας ακαιρως. Ουκ οιδεν οτι. δια των λογων αυτου µαλλον ο τουτον βλεπων και οµιλων επιγνωσεται – καθα δη και αυτος ο ∆εσποτης ηµων και Θεος απεφηνατο ειπων· “Εκ των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους”. ως την αρετην αυτων και απαθειαν δια των τοιουτων δηθεν επιτηδευµατων και σχηµατων και λογων καλυπτειν σπουδαζοντας λογισαµενοι. τους δε εν ευλαβεια και αρετη και αφελοτητι καρδιας . τα εαυτων παθη παραµυθουµενοι. αυτην αυτου βλεπει την ψυχην. καν αγνοων εισαγαγη λυκον εις τα προβατα του Χριστου.

Και ουτως ουδεις εν τοις τοιουτοις εστιν ο καλως και ως εχει το πραγµα ιδειν και διακριναι δυναµενος. τοις λογοις αυτου πληττοµενοι µαλλον η κατανυσσοµενοι. τον δε απο κοιλιας η εκ µαθηµατων τορνολογουντα και της αυτων σωτηριας καταψευδοµενον υπερεπαινουσι και αποδεχονται. προσκαιρος και αθανατος. Ουτος κωφευων εστι προς πασαν φωνη· παντων ακουει και ουδενος.διαγοντας και αγιους τω οντι πελοντας. Ο τυφλος προς το εν τυφλος ολως προς παντα εστιν. Ου γαρ ο τυφλος τον µεν ορα. Αλλοι παλιν τον λαλον και επιδεικτικον διδακτικον µαλλον και πνευµατικον ειναι λογιζονται. ο δε βλεπων εν τω ενι εν θεωρια των παντων εστι και της θεωριας των παντων απεχεται και εν τη θεωρια των παντων γινεται και εξω των θεωρουµενων εστιν. ως και ο ακουων του λογου των παντων ακουει. και εν πασιν ων ουδεν των παντων ορα. του εν τη φωνη αφωνως φθεγγοµενου. επιγειος και ουρανιος. ουτω και ο κωφος ων προς παντα κωφος εστιν. Ουτω τοιγαρουν πας αναισθητος προς το εν προς παντα αναισθητος εστιν. ουδε ο κωφος του µεν ακουει της φωνης. αλλα καθολου κακεινος και ουτος πηροι τας αισθησεις εισιν. του δε ου. και ουδ’ αυτων αλλα του λογου µονου. ως και ο εχων αισθησιν προς το εν εν αισθησει παντων εστι και της αισθησεως αυτων εκτος εστιν. βασιλευων . τον δε ου. και κεκρυµµενος ων και εν αυτω ουδεν των παντων ορα. Ο γαρ απαξ τυφλος προς παντα τυφλος εστιν. Ο δε ουτως εχων ουπω εγνω οτι “προσκυνητης µικτος εστιν. τον δε σιωπηλον και (370) περι αργολογιαν ακριβαζοµενον αγροικον και αφωνον αποφαινονται. Ουτως ουν ο βλεπων εν τω ενι δια του ενος (371) και εαυτον και παντας και απαντα καθορα. Ο κωφος προς τον λογον κωφος προς πασαν φωνην εστιν. Εν τω ενι ουτος ων τα παντα ορα. ο δε µη ειδως προδηλος εστιν οτι ουτε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγια επιφερεται. ει µη των εν λογω µονων τους λογους ποιουµενων. Εν τη αισθησει των παντων εστι και υπο της αισθησεως αυτων ου καταλαµβανεται. Ετεροι τον εν Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενον ως υψηλοφρονα και υπερηφανον αποστρεφονται. Ο τοινυν ακουων και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. ως οια δη των αλλων ανθρωπων ενα παραλογιζονται τε και παρατρεχουσιν.

οτι αδυνατον νυν εις ακρον ελθειν αρετης τον βουλοµενον και τοις παλαι αµιλληθηναι αγιοις. οις οι µαργαριται της απορρητου γνωσεως ου διδονται προς Θεου. µυστης της νοουµενης”. Και οτι πας ο τα εναντια διδασκων των θειων Γραφων νεαν αιρεσιν τοις πειθοµενοις αυτω δογµατιζει.των επι γης.ων ακουοµεν και ηµεις λεγοντων . του επουρανιου ανθρωπου τε και Θεου. καθαπερ και οι εκ γεννητης τυφλοι δια λογου µονου το του ηλιου φως ιδειν ου δυνανται. βασιλευοµενος ανωθεν. µη επανακληθεις η επι το πρωτον αξιωµα αναχθεις κατα την της οικονοµιας δωρεαν του ∆εσποτου και Κυριου Ιησου Χριστου. ωσαυτως ων κατα παντα Θεος καν ταις ενεργειαις καν τοις τελεσµασι. Αλλ’ εν τιµη ων παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις. Αδελφοι και πατερες. ως που τις φησιν εν θεολογια βεβοηµενος. Ταυτην δε µη ευαισθητως και γνωστως ενδυσαµενος. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. Λογος ΚΘ΄. πνευµατικης δοξης αισθησιν µη δυναµενος δια του λογου λαβειν. Ετι δε κτηνος ων αλογον. πολλοι καθ’ εκαστην λεγουσιν . η βους η χοιρος. οτι εκ φυσεως ηµιν τα δακρυα προσεστι. δωµεν δοξαν δι’ αυτου τω Πατρι και τω Υιω και τω Αγιω Πνευµατι. τυχον. ονος. ωσπερ ∆αυιτικως ειρηται. ο και τοτε και νυν εν ολω τω κοσµω λαλων. του Υιου του Θεου. µη επαναστραφεις. αγιοι αν εγενοµεθα και ηµεις ως εκεινοι”.· ”Ει ηµεν εν ταις ηµεραις των αποστολων και τον Χριστον. αιµα µονον εστι και σαρξ. Αλλ’ ισως ερει τις· “Ουκ εστιν ισον το εκεινον αυτον τοτε σωµατικως ιδεσθαι και το ακουειν νυν µονον των λογων αυτου και τα περι εκεινου και της βασιλειας αυτου εκδιδασκεσθαι”. και οµοιωθεις µενει τοιουτος ετι. Και περι δακρυων. Αλλα δευτε οι το φως το νοητον εν εαυτοις εχοντες. την εικονα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου.αγνοουντες οτι αυτος εκεινος εστιν. κατιδειν ηξιωθηµεν. εν τω λογικω και νοερω ανθρωπω ουδαµως ενεδυσατο. . (372) Περι του µη δειν λεγειν. ως εκεινοι. εποπτης της ορωµενης κτισεως. πως εν Υιω λεγων αει φαινεται ο Πατηρ και ο Υιος εν τω Πατρι δια Πνευµατος ταυτα· “Ο πατηρ µου εως αρτι εργαζεται καγω εργαζοµαι”. Αµην. Ει γαρ µη ο παλαι και νυν εστιν ο αυτος.

Τοτε και υπο των ευτελεστατων κατεφρονειτο λεγοντων· “Ουχι ουτος εστιν ο υιος της Μαριας και του τεκτονος Ιωσηφ.Καγω φηµι µη ειναι (373) παντως ισον το νυν και το τοτε. ∆ια γαρ τουτο και τον Πετρον ειποντα οτι· “Συ ει ο Υιος του Θεου του ζωντος” εµακαρισεν ο ∆εσποτης ειπων· “Μακαριος ει. και τον κοσµον απαντα τρεφειν πιστευεται. νυν δε εκ δεξιων καθηται του Θεου και Πατρος. τα υπο τον ουρανον. και µεγα ην εν ανθρωπινω σωµατι αναλλοιωτως και ατρεπτως τον αµορφον και αορατον. Ωστε ο νυν ακουων αυτου δια των αγιων Ευαγγελιων καθ’ εκαστην βοωντος και το του ευλογηµενου Πατρος αυτου θεληµα διαγγελοντος. ουδε τοτε. και χωρις αυτου ουδεν γινεσθαι λεγοµεν – ει δε και πιστευοµεν -. αλλα κατα πολυ το αρτι και το νυν µειζον και ευκολως µαλλον προς πιστιν πλειονα και πληροφοριαν αγον ηµας υπερ το τοτε σωµατικως και ιδειν και ακουσαι αυτου. µορφωθεντα Θεον και ανθρωπον ολον βλεποµενον. τον τον ουρανον αυτον και την γην και τα εν αυτοις παντα ποιησαντα. και εδοξασε και δοξαζει τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια . και µη φοβω και τροµω υπακουων αυτου και φυλαττων τα παρ’ αυτου προστασσοµενα. “ νυνι δε υπο βασιλεων και αρχοντων ως του αληθινου Θεου Υιος και αληθης Θεος προσκυνειται. Τοτε τοις τελωναις και τοις αµαρτωλοις συνανεστρεφετο σωµατικως και συνησθιε. τον τοιουτον επιγνωναι και πιστευσαι ειναι Θεον. οτι σαρξ και αιµα ουκ απεκαλυψε σοι – ταυτα δηλονοτι ιδειν και ειπειν -. Τοτε µεν γαρ ανθρωπος τοις αγνωµοσιν Ιουδαιοις εφαινετο ευτελης. ιδρουντα τε και κοπιωντα και τα (374) ανθρωπινα παντα πλην αµαρτιας ποιουντα. αλλ’ εσθιοντα και πινοντα και κοιµωµενον. Σιµων βαρ Ιωνας. αντι οστρακινων ποιησας. ει και παρην και εκεινον αυτον εθεασατο και διδασκοντα ηκουσε. Τοτε ως εις των λοιπων ανθρωπων φθαρτος και θνητος ενοµιζετο. πιστευσαι αυτω ολως ηνεσχετο αν· δεος µη . ο µηδεποτε και µηδαµου χωρισθεις αυτου. µηδεν πλεον των αλλων ανθρωπων εν τοις ορωµενοις εχοντα. νυν δε Θεος κηρυττεται ηµιν αληθης. αλλ’ ο Πατηρ µου ο εν τοις ουρανοις”.ει και παιδευει πολλακις αυτους αµαρτανοντας – σιδηρους αυτους υπερ παντα τα εθνη.

πολλοι ψευδοχριστοι. αυτος τε εγω εµαυτον ταλανιζω και τους ταυτα µη αναλογιζοµενους κατελεω. Η ουκ εννοειτε τον τοτε γεγονοτα χειµωνα και τον υπερβαλλοντα σαλον των µοναχων. εβλασφηµησε. εξαπαντησαντες αυτους. πολλοι ψευδαποστολοι. πολλοι ησαν (375) ψευδοδιδασκαλοι. Ου γαρ ακριβως επιστανται οτι . πολλοι χριστοκαπηλοι. ηγωνισαµεθα αν και ηµεις. ουκ αν τουτο εποιησεν. φησιν. Τι δε πειρωµαι τα παντα διεξελθειν. Και τουτο εκ των του αγιου πατρος ηµων Ευθυµιου και Αντωνιου βιων αληθες ειναι ευρησετε. Επι δε τη γεννησει του αγιου πατρος ηµων Ευθυµιου.και πανταπασιν απιστησας. ως εικος. Τα δε επι του αγιου Στεφανου του Νεου γεγονοτα. τι ου διωγµου βαρυτατου και χαλεπου υπηρχον. εζηλωσαµεν αν αυτους. Εν τοις χρονοις των πατερων ηµων πολλαι ακουετωσαν και ουτοι! – αιρεσεις υπηρχον. αγνοουντες. ινα εµφανης γεγονως παντως υπο των αιρετικων κρατηθη και αναιρεθη· ει ουν µη ην διωγµος. συναπαγοµεθα τουτοις και αβουλητως συναπολλυµεθα”. και οσοι τοτε των µοναχων τοις αιρετικοις συναπηχθησαν. και αυτοι οτι εν λιµενι µαλλον ηµεις υπερ εκεινους εσµεν. Επι δε τω τελει του οσιου πατρος ηµων Σαβα ουκ ακουετε οσα υπερ των εκκλησιων και κατα των τοτε αιρεσεων ηγωνισατο. και των επι του χρυσορρηµονος Ιωαννου και των καθεξης πατερων αγιων. και αυτων τας ψυχας απωλεια παρεπεµψαν. “Ει ηµεν. παρρησια τα του πονηρου ζιζανια περιϊοντες και σπειροντες και πολλους τοις εαυτων συνηρπασαν λογοις. Νυνι δε µετα ραθυµων και αµελων συναναστρεφοµενοι. ως ο µεγας διηγειται Γρηγοριος. των διωγµων δηλονοτι τοτε καταπαυθεντων και των αιρεσεων. Βλεποντες γαρ την αγαθην αυτων πολιτειαν και τους αγωνας αυτων. ου γεγραπται ευθυµιαν τηνικαυτα πρυτανευθηναι ταις εκκλησιαις παρα Θεου. Τι δε οι τουτων σεµνοτεροι. Γεγραπται γαρ τον Αντωνιον τοτε λαµπροτεραν στολην υπερ την συνηθη ενδυσαµενον και επι τοπου υψηλου ανελθοντα φανερωσαι εαυτον και επιδειξασθαι. Οταν γαρ προ τουτων αναµνηµονευσω των επι του µεγαλου Βασιλειου γεγονοτων. εν τοις χρονοις των αγιων πατερων. Και ταυτα µεν οι παντη των αλλων παχυτεροι. ως αντιθεον αυτον και ου Θεον αληθινον λογισαµενος.

τον δε Υιον. αλλ’ εις δυο υιους τον ενα Χριστον διατεµνοντας. Μη τους Υιον µεν ειναι του Θεου τον Χριστον λεγοντας. αλλ’ οιον υπο νυκτα εισιν οι τοιουτοι της πονηριας αυτων· και τους µεν συνερχοµενους και υπο το σκοτος γινοµενους αυτων αρπαζουσι τε και κατεσθιουσι. υπο δε των τοτε λαµψαντων αγιων πατερων εξαφανισθεντων. τον και Υιον της Θεοτοκου Μαριας χρηµατισαντα. . κακως και νοουντας και δογµατιζοντας. οτι και µεχρι του νυν τα θεοπνευστα αυτων . αρχην µετα τινα χρονον λαβειν ως κτισµα. ως εξ αυτου γεννηθεντα. Μη τους εµψυχον µεν ταυτην.απας ο παρελθων χρονος δεινοτερος ην και των ζιζανιων του πονηρου πεπλησµενος αναφανδον. (376) Οµως ουν. (377) Ουκ ην γαρ ποτε. ως ολον ανθρωπον. αλλα και νυν εχει πολλους ο βιος αιρετικους. αλλα και διερχοµενους ιδοντες απο του προσωπου αυτων ως απο πυρος φευγουσι. οτε ουκ ην” λεγοντας. αλλα αψυχον φλυαρουντας. ουχ ενα δε κατα την υποστασιν τον Υιον του Θεου. ασπιδας και οφεις συναναστρεφοµενους ηµιν. Θεον ειναι λεγοντας. Μη τους βλασφηµουντας εις το αγιον Πνευµα και λεγοντας µη ειναι τουτο Θεον. Μη τους αρνουµενους τον Υιον του Θεου. φησιν. τοις δε εν τω γωτι περιπατουσι των θειων Γραφων και τη οδω πορευοµενοις των εντολων του Θεου ουδε προσυπαντησαι τολµωσιν. ουδε των αλλων αιρεσεων τινα λεγω. Αλλα µη τους τω αναρχω Πατρι αρχην περιγραφοντας και το “Ην. Μη τους µειζονα λεγοντας του Υιου τον Πατερα. αλλον δε ειναι τον ανασταντα κηρυττοντας. ει και δεινα τα παρεληλυθοτα. πολλους λυκους. Τινας ουν αρα υπενοησατε ειπειν µε αιρετικους. των ως σκοτος µεν φανεντων. Η τους τον Πατερα µεν αναρχον. εκ γυναικος δε λαβειν την σαρκα τουτον µη πιστευοντας. Απαγε! Ουδενα τουτων σοι των ασεβων και αθεων. Επι τοσουτον γαρ η χαρις του Παναγιου Πνευµατος ελαµψε δι’ αυτων και των ειρηµενων αιρεσεων το σκοτος εδιωξεν.Αλλα µη τους αλλον µεν τον παθοντα. Μη τους την Τριαδα εις εναδα συγχεοντας η τον ενα Θεον εις τρεις θεους διατεµνοντας. Μη τους σαρκα µεν αυτον αναλαβειν. πλην ουκ εχοντας εξουσιαν τινα καθ’ ηµων. ο Πατηρ µη συνοντος αυτω του Υιου· και πως Πατηρ ο απαις ονοµασθησεται.

Εις µατην. ως ταυτης πασας εκεινας τη ασεβεια και τη της βλασφηµιας υπερβολη υπεραιρουσης και καλυπτουσης. αντιχριστοι λεγουσιν· “Αδυνατον τουτο. Αλλα περι εκεινων λεγω και εκεινους ονοµαζω αιρετικους. εις µατην τας του Μεγαλου Βασιλειου και των λοιπων ιερεων και οσιων πατερων ηµων γραφας αναγινωσκεσθαι η και γραφηναι διαµαρτυρεται. Προς ους εικοτως ο ∆εσποτης µεγαλοφωνως φησιν· “Ουαι υµιν. Οι ταυτα λεγοντες τον ουρανον. γραµµατεις και φαρισαιοι ! Ουαι υµιν οδηγοι τυφλοι τυφλων. µαλλον ειπειν.συγγραµµατα λαµπουσιν υπερ ηλιου αυγας. διακοπτουσιν. επειτα θεωρητικωτατον τε οµου και θεοπτην. ως δια του εσοπτρου η του προσωπου εµφερεια-. Εκεινου τους νυν πενθουντας αναφανδον µακαριζοντος. ως µηδε τολµαν αυτοις τινα αντιφθεγγεσθαι. τους λεγοντας µη ειναι τινα εν τοις καθ’ ηµας χρονοις και εν µεσω ηµων τον δυναµενον φυλαξαι τας ευαγγελικας εντολας και κατα τους αγιους γενεσθαι πατερας· πρωτον µεν παντων πιστον και πρακτικον – δια γαρ των εργων η πιστις δεικνυται. λεγει ο µαταιος το αγιον αρτι λεγεσθαι Ευαγγελιον. τι οτι και τοτε εκεινοι κοπιασαντες εγραψαν και νυν επι εκκλησιας αναγινωσκονται. ει οιον τε ειπειν. ον ο Χριστος ηµιν ηνοιξε. ειτα και γραψαντες εις νουθεσιαν ηµων κατελιπον. Ο τουτο λεγων ανατρεπει πασας τας θειας Γραφας. ουτοι αδυνατον φασιν καθ’ εκαστην πενθειν και κλαιειν τινα. αδυνατον! “. αλλα πασας. Οι τοινυν τουτο αδυνατον ειναι λεγοντες ου µερικην τινα αιρεσιν κεκτηνται. οι αντιθεοι ουτοι η. οτι υµεις εις την βασιλειαν ουκ εισερχεσθε και τους θελοντας εισελθειν κωλυετε”. . οιµαι. Ω της αναισθησιας και του απυλωτου στοµατος. κλειουσι και την προς εκεινον ανοδον. ην αυτος εκεινος ηµιν ενεκαινισε. αδυνατον ηµιν εργω ταυτα ποιησαι και απαραλειπτως φυλαξαι. (378) Ει ουν α ο Θεος λεγει και παντες οι αγιοι πρωτον µεν απαντα επραξαν. εν τω φωτισθηναι δηλαδη και λαβειν Πνευµα Αγιον και δι’ αυτου τον Υιον συν τω Πατρι κατιδειν. Ανωθεν γαρ εκεινου του επι παντων Θεου προς τη πυλη οιονει του ουρανου ισταµενου και διακυπτοντος και υπο των πιστων ορωµενου και δια του αγιου Ευαγγελιου βοωντος και λεγοντος· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι καγω αναπαυσω υµας”.

εκχεας το Πνευµα το Αγιον αυτου πλουσιως. Οντως καλως περι των τοιουτων ο θεοπατωρ (379) λεγει ∆αυιδ· “Υιοι ανθρωπων. ως και ηµεις. υπερ ων αυτος ο Μονογενης Υιος του Θεοου το αιµα εκενωσεν. οι οδοντες αυτων οπλα και βελη· και η γλωσσα αυτων µαχαιρα οξεια”. ως παρα της θειας Γραφης ακηκοα. υστερον παντων εβοησε· “Παντες δακρυα. αδυνατον. εδακρυσαν· ουχι ενωδυνα και επιπονα δακρυα. και εν αυτω τω βαπτισµατι ηλικιωται τινες βαπτιζοµενοι. ουδ’ αν εκεινοι ταυτα κατορθωσαι ποτε ηδυνηθησαν. Ανθρωποι γαρ υπηρχον κακεινοι. και τοις µεν ως δυνατον ειναι τουτο εφησε. και πολλα εν µεσω απαριθµησαµενος. παντες αναβασιν και το τοις εµπροσθεν επεκτεινεσθαι”. Μη. Ει ην αδυνατον. τη επελευσει κατανυγεντες του Πνευµατος. ει µη προαιρεσιν εις το αγαθον. την µετα το βαπτισµα αµαρτησασαν. Ο γαρ τουτο λεγων απαρνειται την καθαρσιν· χωρις γαρ δακρυων ουκ ηκουσθη απο του αιωνος καθαρθηναι ψυχην του ρυπου της αµαρτιας. ειπε µοι. και ουδεν πλεον ηµων εκεκτηντο. ∆ιατι γαρ. τοις δε ως αδυνατον. καν το πραγµα µη λεγε ειναι αδυνατον. Οι ουν καταξιωθεντες ποτε εν πειρα τοιουτων δακρυων γενεσθαι τα ειρηµενα γνωρισουσι και αληθη ταυτα ειναι (380) συµµαρτυρησουσιν. Ταυτα τοιγαρουν κτησαι και αυτος. Αλλα. και γενησεται σοι πηγη δακρυων η νυνι πετρωδης υπαρχουσα ψυχη. Μη τι ουν διεστειλατο η διεχωρισεν εν τουτω των αλλων τινας. παντες καθαρσιν. απεριτµητοι ταις καρδιαις και τοις ωσιν . ο µεν τοδε.ινα και αξιως καθαψωµαι υµων. Φησι γαρ· “Προσφερετω τις. ως µοι και η θεολογος συµµαρτυρησει φωνη. Ει δε συ µη θελεις θλιβηναι και στενοχωρηθηναι. αλλ’ ενεργεια του Αγιου Πνευµατος και δωρεα τη εκεινου γλυκεα υπερ µελι. σπουδην τε και υποµονην και ταπεινωσιν και αγαπην προς τον Θεον.µιαρας εκπεµποντος κατα του Θεου του Υψιστου φωνας και τα του Χριστου προβατα ποιουντος γινεσθαι θηριαλωτα. ∆ια τινος δε αλλου οι αγιοι επι της γης ελαµψαν και φωστηρες εν κοσµω γεγονασιν. απονητι πως και αψοφητι δια των οφθαλµων ταυτα κενωσαντες.. οτι τινες ελαχον φυσεως σκληρας και ουκ αν ποτε δυνηθειεν κατανυγηναι και . ο δε τοδε”. ως υµεις φατε ασυνετως . ∆ια γαρ του βαπτισµατος αφειλεν ο Θεος παν δακρυον απο προσωπου της γης.

κλαυσαι. οτι µετα του τοιουτου κλαυθµου οφειλει και ζησαι τον παροντα βιον ο ανθρωπος και µετ’ αυτου συναποθανειν. Αµα γαρ τω προελθειν της γαστρος και πεσειν επι της γης κλαιουσι. ει αρα και σωθηναι βουλεται και εις την µακαριαν ζωην εισελθειν. ουδε ζην λεγεται· κλαυσαν δε δεικνυσιν αυτοθι οτι συνεποµενον η φυσις εχει απο γεννησεως το πενθος οµου και τα δακρυα. Ει τοινυν συνεποµενον εστι το φυσει το κλαιειν οµου και τα δακρυα. Ει δε τις απεγνωκως της εαυτου σωτηριας επι κλινης ραθυµιας ανακειται. ωστε ο µη καθ’ εκαστην κλαιων . και µηδεις της τοιαυτης εργασιας αµελειτω. µηδεις κακια και πονηρια και υπερηφανια ψυχης αλαζων γενηται και εις αντιτυπιαν λιθου παρα φυσιν µετενεχθη. αυτα τα γεννωµενα βρεφη σε διδαξατωσαν. αλλα σπουδη τη καλλιστη προς τας εντολας χρησαµενος του Θεου. εν υποµονη των πειρασµων και διηνεκει µελετη των θειων Γραφων. Ως δε και ο αγιος πατηρ ηµων ελεγε Συµεων ο Στουδιωτης. µηδεις οκνω και ραθυµια του τοιουτου καλου στερησειεν εαυτον. καθως αποδεδεικται. λιµω την ψυχην διαφθειρεται και απολλυται. Ανελε γαρ τα δακρυα και συνανειλες τουτοις την καθαρσιν· καθαρσεως δε διχα ουδεις ο . Ει γαρ µη κλαυσει το βρεφος. τουτο ειπεν η εγραψεν. Οτι δε εκ φυσεως το κλαιειν πασιν ηµιν προσεστιν. διατηρων αυτο εν ευτελεια και ταπεινωσει. και τουτο σηµειον ζωης ταις µαιαις και ταις µητρασιν ενδεικνυται. µετανοων αει και διαπαντος των οικειων µνηµονευων σφαλµατων. (381) Ως γαρ η τροφη και η ποσις αναγκαια εστι τω σωµατι.οκνω γαρ ειπειν καθ’ ωραν. ινα µη δοξω βαρυς . επειδη το της γενησεως δακρυον δηλωτικον εστι των δακρυων της παρουσης ηµων ενταυθα ζωης. ασυλον εν τη εαυτου καρδια. Μη γενοιτο! Ουτε φυσις ανθρωπου εστι µη φυσικως εχουσα µαλλον τα δακρυα και το κλαιειν και το πενθειν. καν µη λεγετω και τοις σπουδαιοις τουτο ειναι αδυνατον. παρακαλω. µηδεις το της φυσεως αγαθον απαρνησηται. τουτο και ο µεγας Γρηγοριος ειρηκε. ουτε ετερος τις των αγιων. Ο γαρ τουτο λεγων αυτην ηµιν πασιν αποκλειει την πυλην της βασιλειας των ουρανων. ουτω και τα δακρυα τη ψυχη. φυλαξατω το µεγα τουτο δωρον. ουτε ο αγιος ουτος. εν ακακια ψυχης και απλοτητι..

(383) εν αις των αλλων προτερευειν νοµιζοµεν. Που οι της πρωτοκαθεδριας αγωνες. Που οι επηρµενοι θρονοι και οι εκ τουτων δοκουντες ειναι των . Αλλα θαρσειτε. γεγονεν. Που τα µεγαλα τοτε ονοµατα. Που οι νυν κολακες και εµπαικται οι αγιους ηµας αποκαλουντες και την τριβον των ποδων ηµων εκταρασσοντες. ηργησε των αποστολων το κηρυγµα.οι δε και τω βαθυτατω και σεµνω πωγωνι – την σωτηριαν των ψυχων υµων. οπερ εγω πρωτος και οι ως εγω πασχοµεν µαταιοι.ινα και τουτο ειπω – το προλαβειν τον αδελφον και των προκειµενων λαβειν τα πλειω και τιµιωτερα. τω τριβωνιω µονω και τω κουκουλιω και αναλαβω . Που ο ακρατης και ασεµνος γελως. το καθ’ υµας. Που η των τραπεζων πολυτελεια. Ει δε ταυτα ουτως επακολουθει τοις µη πενθουσι κατα την εντολην του Κυριου. λοιπον η του Θεου συγκαταβασις και αναβασις γεγονεν. Που . Που τα στιλβοντα παλλια και διαφανη. Που των ασπασµων η προτιµησις.σωζοµενος. Που οι λωροι. ειπε µοι. (382) ηργησαν των αγιων απαντων αι κατηχησεις. Πασα Γραφη θεοπνευστος ανωφελης εις υµας τους ουτω εχοντας και φρονουντας. ινα ληψηται εκαστος τα δια του σωµατος προς α επραξεν. Που τα ευειδη σανδαλια και στερρα. χειρων αυτη η αιρεσις. ειτε αγαθον ειτε πονηρον. Που τα δειπνα τα πολυτελη και βραδεα τα αριστα και αι εν τουτοις ακαιροι οµιλιαι. ως οιοµαι. αι προς το πενθος ηµας αει εκκαλουµεναι. Που αι ευρυχωροι κελλαι και ως παστοι κεκελλωπισµεναι λαµπρως. Που των αρχοντων η απαντη. ως ορω. Ει δε οσον ουπω εις παντας τουτο γενησεται. γυµνοι και τετραχηλισµενοι – ει και µη ακουειν εθελοιτε καθ’ εκαστην εκβοωσης υµιν µεγαλα της θειας Γραφης – παραστησοµεθα τω βηµατι του Χριστου. πως ουχ αιρετικων παντων. Αλλα γαρ δια κενης. που εσται τοτε η τα σωµατα ηµων καλυπτουσα και κοσµουσα στολη. επιγραφεσθε και τουτοις θαρρουντες εγκαλλωπιζεσθε. οι γυναικειαις ζωναις παροµοιοι. Που τοτε ο τυφος και η αλαζονεια ηµων και το αρχειν και αρχεσθαι. ουδεις ο υπο του Κυριου µακαριζοµενος. Που η αγιωσυνη ην εχειν νυν νοµιζοµεθα η νοµιζοµεν. ουδεις οψεται τον Θεον. Που οι αναλαβοι οι περιφανεις. Ως γαρ ασπις κωφη και τα ωτα βυσαντες και υµεις. Που των διακονιων και διακονητων η προτιµησις.

κακεινο πολλη τη σπουδη εκλεξωµεθα. Λογος Λ΄. µεγας φοβος και (384) τροµος ληψεται εν τη ωρα εκεινη τους κατ’ εµε ραθυµους και χαυνους και οκνηρους. Που η περιδροµη και σπουδη του εν κατασχεσει γενεσθαι τινος η της µειζοτερας αρχης. µηδεν οντων ηµων. οτι εκ δεξιων αυτου εστολισµενος τοτε σταθησεται. Μακαριος ο ταυτα ακουων και µη µονον στεναζων. µηδε ηµεραν εξ ηµερας αναβαλλοµενος παρατρεχει τον χρονον αυτου της ζωης ανωφελως. “Μετανοειτε! “. Που η δοκουσα φρονησις των περιφανων εν τη γνωσει και τη σοφια του κοσµου. ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν χαριτι του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου.εν εαυτοις ηµιν και εν ταις θειας Γραφαις κινησαντες και ακριβως ερευνησαντες. ω η δοξα εις τους αιωνας των αιωνων. ως πασα Γραφη διαρρηδην βοα. µεγαλη αναγκη. Που η αντιλογια και ανυποταξια και το µη θελειν τινα του ετερου φανηναι δευτερον. σοφος. Που τοτε. αδελφοι. Οντως. Που η ευστροφος τοτε γλωσσα και τα ως απο πηγης ρητορευµατα. Που των συγγενων η προσπαθεια. (385) . και νυν µεν εκ παντων απαλλαγησεται των παθων. ινα επανιων ελθη και καθεσθωµεν αµα και περι της φοβερας ηµερας και ωρας εκεινης συµβουλευσωµεθα και παντα καλων – το δη λεγοµενον . Μακαριος δε εστιν. ο υποκατω πασης κτισεως κειµενος νυν. ο ηµας ωφελησαι ισχυσει τοτε. µαλλον δε νυν.αλλων περιφανεστεροι. που συζητητης του αιωνος τουτου. ευθυς του εργου αρχοµενος. πασων δε των αρετων εργατης γενησεται δοκιµος. αδελφοι µου αγαπητοι. Που των προς ηµας παραγενοµενων κοσµικων και αρχοντων η περιφανεια. Που η οιησις και το δοκειν ειναι τι. διδαχθωµεν εκειθεν και µαθωµεν τι εστιν. εν δε τω αιωνι τω µελλοντι κατατρυφησει των απορρητων αγαθων του Θεου µετα παντων των απ’ αιωνος ευαρεστησαντων αυτω. Ο τοιουτος γαρ ως υπηκοος και ευγνωµων δουλος ελεηθησεται και ουχι µετα των ανηκοων κατακριθησεται. δι’ ων οιοµαι και δοκω πρωτος εγω ο ταλαιπωρος των αλλων περιφανεστερος γινεσθαι. αλλ’ ο αµα τω ακουσαι του Κυριου λεγοντος. πενθων τε και κλαιων νυκτα και ηµεραν ενωπιον του Θεου. που γραµµατευς. Αµην.

ενεπλησα µου την γαστερα κρεων. τραπεζων πολλων και πολυτελων απηλαυσα. ει ζησοµαι εως της αυριον. ινα µη ελθων ο διαβολος και εν τουτοις ενασχολουµενους ευρισκων υµας. οινου και αδηφαγιας πολλης. Εν ω και περι δακρυων αµα και κατανυξεως. ουτω και αυτος αρη την µνηµην των λογων τουτων της κατηχησεως εκ της καρδιας υµων και παλιν διαµεινητε κουφοι και κενοι της σωτηριου διδασκαλιας· αλλα ει µεν τις εξ υµων εργοχειρον η διακονιαν επετραπη ποιειν και εργαζεσθαι. εψευσαµην. Λοετροις εχρησαµην εις κορον και µυροις. εργαζοµενος δε και διακονων λεγετω εν εαυτω· “Ω ποσας ηµερας παρηλθον και χρονους της ζωης µου µετεωριζοµενος ο αθλιος και γελων! Ω πως εµαταιωθην ακουων µεχρι του νυν τας θειας Γραφας και µη καθολου γνους το εκ τουτων ωφελιµον! Τι µε ωφελησεν η παρουσα ζωη. ελοιδορησα. Τις ουν οιδεν. Εκαλλωπισθην ιµατιοις. ακουσατε µου των λογων την δυναµιν και ως εις αγαθην ουσαν υµιν συµβουλην προσδεξασθε ασµενως αυτην και ποιησαι προθυµηθητε εις κοινην εµου τε και υµων ωφελειαν. . Εφαγον επι ετη πολλα. υπνον εις κορον υπνωσα. επαιξα τε οµου και εγελασα κατ’ εµου. Ουτω γαρ κατα βραχυ δια των δοκουντων µικρων βαδιζοντες. ωσπερ τις ευθυς κορωνη τον κοκκον του σιτου εκ του πεδιου πριν η υπο την γην καλυφθηναι αιρουσα πεταται. Ονοµα εν τω βιω περιφανες εκτησαµην. Ο δε σκοπος του λογου εστι τοιουτος· εξερχοµενοι της εκκλησιας µη αρξησθε µετεωριζεσθαι εις µαταια και ανωφελη. απελθετω κατω νευων (386) και προσεχων εαυτω.Περι µετανοιας και αρχης επαινετου βιου. οπως δει τον µετανουντα καθ’ εκαστην ποιειν. πεπορνευκα. επι τα τελεωτερα προκοπτοντες ανερχοµεθα και ανδρες γινοµεθα τελειοι εν Χριστω. ανεπαυσα το σωµα τουτο το γηϊνον. επι απαλων στρωµνων ανεκλιθην. Συνηθεσι και φιλοις συνανεστραφην περιδοξοις και πλουσιοις και αρχουσι συνηυλισθην. επερισσευθην εν νοµισµασι τοσοις η τοσοις και εξοδιασας αυτα επι µαταιοις αναλωσα. εκλεψα. τω πλησιον εφθονησα. Αδελφοι µου αγαπητοι. ιππους και ηµιονους επιβεβηκα. Ιδου παρηλθον ετη της ζωης µου τοσα και τοσα. µετα ταυτα παλιν εκτησαµην ετερα.

εως ου µηδε την γλωσσαν προς (387) συντυχιαν κινησαι µε δυνασθαι. και παλιν οτι “χαρα γινεται εν τω ουρανω επι ενι . Κυριε του ουρανου και της γης. “Ουτω γαρ ποιων. αλλα χαµευνια και ξηροκοιτια εµαυτον προθυµως εκδω. σκορπισω συν αυτοις και οσον χρυσιον κεκτηµαι εις χειρας των δεοµενων· τι γαρ µοι και το µεριµναν περι τουτων απο του νυν. και ουκ ειµι αξιος ελεους τυχειν ολως ποτε παρα σου. ινα ολιγον υπνωσω και µη βουλοµενος. Και νηστευσω µεν επι τοσουτον αντι της προλαβουσης αδηφαγιας µου. Ιππους επιβαινειν και ηµιονους αποταξοµαι. εγειροµενος µεσονυκτιον. τα εναντια τουτοις ως οι αγιοι πατερες καγω διαπραξοµαι. ει τω τα παντα τρεφοντι ολον εµαυτον αναθησοµαι. αλλα µην και εις στυγνοτητα και ωχροτητα και λυπην αµα τουτοις ελευσοµαι και του γαυριαµατος των λογισµων ελευθερωθησοµαι και του µετεωριζεσθαι και παιζειν και γελαν συν τουτοις ευκολως παυσοµαι. αλλα βαλλω απο του παροντος αρχην και παντα καταλιπων εκεινα. του φοβερου και απροσιτου Θεου µου. θλιψω δε την γαστερα εν πεινη και διψη. ως το επιστρεψαι και ζην αυτον”. προσπεσω και κλαυσω εν θλιψει της αµαρτησασης ψυχης µου και προς τον Θεον εν στεναγµοις και δακρυσιν ειποιµι· ∆εσποτα. ει αυριον ο εχων εξουσιαν πασης πνοης απο του κοσµου τουτου κελευσει αρθηναι µε. και δαµασθησεται παντως η αδαµαστος γλωσσα µου. επι κλινης στρωµνης µου ουκ αναβησοµαι. Οντως ουδεν! Λοιπον ουν µη µατην καν τας υπολοιπους διαξω ηµερας της ενταυθα ζωης µου. Τι γαρ. ει µη ηκουσα της αγιας φωνης σου λεγουσης· (388) “Ου θελησει θελω τον θανατον του αµαρτωλου. υπο της ξηρασιας στενοχωρουµενος. τους συγγενεις και φιλους και συνηθεις απαντας αρνησοµαι· ο γαρ πλεον του Θεου παντως τινα αγαπων ουκ εστιν αυτου εκεινου. εαν και αποθανοιµι. αρα δε ζην ειµι αξιος. φιλανθρωπε βασιλευ. ∆ια γαρ τουτο ουδε ετολµων προσελθειν η προσπεσειν σοι. ως αυτος λεγει. οιδα οτι ηµαρτον υπερ πασαν φυσιν ανθρωπων και αυτων των αλογων ζωων και ερπετων ενωπιον σου.“Τι ουν µε τουτων απαντων ωφελησε µεχρι του νυν η εν τη εξοδω της ταλαιπωρου ψυχης µου ωφελησει µε. αξιος. Περιβαλουµαι ευτελη και τα πολυτιµα δωσω τοις πενησι. Λοετρου ουχ αψοµαι.

ουκ απεστραφη σε δια τας αµαρτιας σου. ειπου και µεσον ηµων εστηκε και τα επιπονωτερα παρ’ ηµων ακουσαι διψα και του εργου επειγεται της αληθινης µετανοιας απαρξασθαι. Τουτων ουν απαντων αναµνηµονευσας καλως. προ του πλησιον σου γενεσθαι αυτον. ο µαθειν βουληθεις την τεχνην ταυτην των τεχνων της εναγωνιου ζωης και ασκησεως. τον απο του παροντος δουλον σον. εασας σε ζην και χαρισαµενος σοι απαντα τα προς απολαυσιν του σωµατος.. Πλην απο του νυν λογον σοι διδωµι. και ουκ ωργισθη. Συ δε. Κυριε. Βοηθησον µοι.αµαρτωλω µετανοουντι”. επιγινωσκεις µου την ασθενειαν. και µη εγκαταλιπης µε. ∆ιο και (389) προς τοιουτον ποιησοµαι την παραινεσιν. µηδε επι πολυ καταγελασθαι µε εασης και καταπαιζεσθαι υπο του εχθρου. θαρρησας εις το πελαγος της σης αγαθοτητος προσηλθον σοι εν οδυνη και λυπη και στυγνοτητι της καρδιας µου. ο Θεος µου.οπως ερχοµενου αυτου. Εσπερας δε εισελθων εν τω κελλιω. αδελφοι. ουκ εγκαταλειψω σε. ∆εσποτα. καθισον επι της κλινης σου και απαντα τα ειρηµενα εν σεαυτω αναλογισαµενος ευχαριστησον εν πρωτοις οτι φθασαι κατηξιωθης το τελος της ηµερας και την αρχην της νυκτος. προσπιπτω σοι. ενδυµατα και σκεπασµατα και αυτην την κελλαν καθισαι. αγαθε”. οτι εως κελευσεις ειναι µε εν τω βιω και τουτω τω σωµατι. ουδε τω θανατω η τοις δαιµοσιν παραδεδωκε του ολεσαι σε. και δια τουτο προς το σταδιον της αθλησεως αυτης εισελθων. την ταλαιπωριαν. ουκετι αψοµαι των µαταιων και πονηρων. µηδε τροφης µεταλαβης εως εσπερας. πεπωρωµενος ων και τετραυµατισµενος δεινως και εις πεταυρον αδου των εµων ανοµιων χαλεπως κειµενος. . ουδε εις τα οπισω στραφησοµαι. Προς γουν τοις ειρηµενοις. συ ο ευσπλαχνος προσελθων επεπεσας τω τραχηλω αυτου και κατεφιλησας αυτον . τροφην λεγω και ποσιν. . Ειτα κατανοησον σεαυτον και ενθυµηθητι οσα ηµαρτες τω ποιησαντι σε Θεω και ποσα ετη εµακροθυµησεν επι σοι. Αλλα γαρ µνησθεις και της περι του ασωτου υιου παραβολης ηνπερ ειρηκας. την ολιγοψυχιαν µου και τας µελλουσας µε τυραννειν και εκθλιβειν προληψεις. Ταυτα τοινυν δι’ ολης της ηµερας διαλογιζεσθαι και βουλεσθαι οφειλει εν εαυτω ο αρτι τον κοσµον αποφυγων και µετανοησαι προθυµηθεις. αγαπητε.

στηθι εις προσευχην ως κατακριτος. τυγχανων εν τω Θεω. Ο δε µολυνας εαυτον µετα τουτο πραξεσιν ατοποις και ανοµιαις και τον ναον του σωµατος αυτου. ωσπερ ειρηται. αλλα και ετερων µεθοδων πολλων και επινοων µετανοιας εις το εξιλεωσασθαι τον Θεον και ανακαλεσασθαι προς εαυτον. αδελφε. ειτα ειπον το Πατερ ηµων· και τουτο λεγων µνησθητι τις ων οποιον και τινα πατερα καλεις. της µετανοιας. Ο µεν γαρ εαυτον φυλαξας µετα το βαπτισµα ασπιλον τω Θεω και το κατ’ εικονα διατηρησας τω ποιησαντι και πλασαντι αχραντον. οικον ηδονων και παθων και δαιµονων ασωτως απεργασαµενος. προξενον σοι γενοµενον δια ταχους δακρυων και κατανυξεως. Μετα γουν το προευτρεπισαι. και µαλιστα ει λιθωδης τις ει τη καρδια και προς πενθος βραδυς και ακατανυκτος. τον οικον φηµι του Θεου. ου µονον ου µελλω ειπειν σοι και συµβουλευσασθαι τροπου προς µετανοιαν χρηζει. και πυρ εκπεµψει κατ’ εµου και . προς αυτον εµβλεψας τοις αισθητοις οφθαλµοις και προσχων αυταις και τη διανοια εαυτον επισυναξας. το της κοιτης ψιαθιον εν η µελλεις ανακλιθηναι. ο µελλω σοι συµβουλευσασθαι. ουδενος ετερου (390) προς ανακλησιν επιδεηθη των ισταµενων. Τις δε εστιν ο τροπος. ον σοι πατρικως συµβουλευων υποτιθηµι. ακουσον ασκανδαλιστως και συνετως. οπερ δια της εφαµαρτου ζωης απωλεσε. αβασανιστως καταφανη. Και ακουσον! Υποτιθητι σοι και ετερον τροπον θερµης ως αληθως µετανοιας. Οτε δε ειπειν ελθης το Κυριε ελεησον και εκτειναι θελησης τας χειρας σου εις το υψος του ουρανου. θειον αξιωµα. ων επραξα δι’ αυτων. Αλλα µη παραδοξον σοι και ασυνηθες τοις πσιτοις. Και πειθετω σε τοιαυτα πολλα περιεχων ο “Περι µετανοιας” λογος της Κλιµακος Ιωαννου.αναστα και το ψιαθιον θεις επι γης και µικρον τινα λιθον εις προσκεφαλαιον. και οσα ηµαρτες δι΄ αυτων και οποιων ποτε ηψω εργων ισως αισχρων δι’ αυτων. του θειου πατρος. προευτρεπισον την κοιτην εν η µελλεις ανακλιθηναι. και φοβηθητι λεγων εν σεαυτω· “Ουαι µοι τω ακαθαρτω και µιαρω! Μηποτε ιδων µε ο Θεος τας χειρας µου απλουντα αναιδως εµπροσθεν αυτου µνησθη µου των ανοµιων. µνησθητι των φαυλων σου εργων. Ποιησον εν πρωτοις Τρισαγιον.

ως ξενου τινος και επιβουλου σοι γεγονοτος εχθρου. µη υποχωρησης εως αν παρελθωσιν· ει δ’ ουν. Στρεψας ουν αυτας εις τα οπισω (391) και συνδησας. “ και παλιν στρεψον τας χειρας και ιστασο δεοµενος του Θεου. Οτε δε εξυπνος γενη. εκ βαθους στεναξας ψυχης ειπον ελεεινη τη φωνη· “Ελεησον µε τον αµαρτωλον και αναξιον του ζην. Μιµνησκου δε και της εν τω κελλιω ευχης. Ισταµενος δε προσεχε σεαυτω. εως ου το ξυλον κρουσει. Συ δε ποσα ετη παρεκαλεσας τον Θεον η εδουλευσας αυτω. Ποιησας δε ψαλµους δυο η τρεις νουνεχως και προσκυνησεις. αλλ’ ειπε ταυτα προς εαυτον· “Η κατανυξις και τα δακρυα των αξιων και προς ταυτα ηυπρεπισµενων εισι. µη συντυχης ολως εν τη συναξει τινι λογον αργον. τυπτε σφοδρως και αφειδως σεαυτον λεγων· “Πως τα και τα. ∆ια ποιων σου εργων ηυτρεπισας προς υποδοχην αυτων σεαυτον. µη θλιβης. Ουκ αρκει σοι οτι και ζης. αλλα ευχη και (392) αναγνωσει καρτερησον.”. στηθι παλιν συννους και τα προειρηµενα αναλογιζου εν σεαυτω. µη εξελθης εκειθεν προ της εσχατης ευχης. του µη βλεπειν ωδε κακεισε και περιεργαζεσθαι τους αδελφους. και τοτε µετα παντων εις την συναξιν απελθε και στηθι εν τω ναω. αλλα σεαυτω µονω και τη ψαλµωδια και ταις αµαρτιαις σου προσεχε. πως εκαστος ισταται η πως ψαλλει. συρων αυτας. Και ει µεν τουτο γενηται. αξιον δε πασης οντως κολασεως” και αλλα οσα η του Θεου χαρις δωη σοι του ειπειν. Ει . ειποτε και δωη ο Θεος ελθειν επι σε δακρυα και κατανυξιν. πονηρε και αθλιε. Αναµνηµονευων δε των εφαµαρτων σου πραξεων. µη στραφης επι το ετερον µερος. Ειτα ραπιζε παλιν το πρωσωπον σου. αναξιον εαυτον ηγουµενος και της εκεισε µετα των αδελφων παραστασεως. τιλλε τας τριχας σου. οσας νοησεις σεαυτον δυνασθαι.” και ουτω µαστιξας σεαυτον ικανως. αλλ’ ευθυς αναστας παλιν ευξαι τω προειρηµενω τροπω και µηκετι υπνωσης. ως επι θανατον αγοµενος. πεπραχας. και ειπε· “∆ιατι τα και τα πεπεοιηκας. δησον τοτε τας χειρας σου εµπροσθεν και στηθι εν ιλαρα τη ψυχη.εκλειξει µε”. επι του ψιαθιου σου πεσων ανακλιθητι. Ταυτα ειπων και ευχαριστησας κατασφραγισαµενος προσωπον τε και στηθος και ολον το σωµα σου τω σηµειω του τιµιου σταυρου. συντροµος. ως µετα αγγελων εν τω ουρανω.

ου βραδυνει Κυριος του ποιησαι ελεος αυτου µετα σου.δυνατον. ∆ιψυχια δε εστι το µη εις θανατον τελειως εαυτον εκδουναι υπερ της βασιλειας των ουρανων. αλλα µεριµναν ολως τι εις ζωην της σαρκος αυτου. ου λεγω σοι ταυτης εξω της εκκλησιας. ευ ισθι. οφειλει . εαν υπεριδη σε. και φοβου µη τινι καταφρονητικως παραλειψης (393) δουναι τον ζωοποιον αρτον ητοι τον λογον. Εαν δε και κανοναρχησαι προσταχθης. αλλ’ εν τοπω κρυπτω υποχωρει και ιστασο ακουων. Εξελθων ουν µετα την απολυσιν. µνησθητι οπως την χθες ηµεραν διηνυσας και. λεγε µυστικως εν τη καρδια σου προς παντας αυτους· “Ευξασθε και συγχωρησατε µοι. αγιοι του Θεου”. αγαπητε! ∆ισταγµος καρδιας εστι το λογιζεσθαι η ολως ενθυµεισθαι εν εαυτω οτι “Η ελεησει µε ο Θεος η ου. µη ραθυµως µηδε εκλυοµενως τουτο ποιης. µηδε εν διψυχια ταυτα ποιης! Τι δε εστι το εν δισταγµω και διψυχια. Προσεχε. Μονον µη εν δισταγµω καρδιας. του Θεου και εκβληθηση εξω ως καταφρονητης.”. εαν εγκαταλειψη σε. Το “ου” τουτο απιστιας εστιν. τω αµαρτωλω και αναξιω του ουρανου και της γης. αλλα της βασιλειας των ουρανων. εγω του ευσπλαχνου εγγυητης. ως ειρηται. αλλ’ ως υιους Θεου και αγιους απαντας λογιζοµενος. τι και προσερχη παρακαλων αυτον. ως αναξιος ων του εκδιηγεισθαι δια του στοµατος σου τας θεοπνευστους τοις αδελφοις σου Γραφας. ουτω διακεισο. ει και τολµηρον ειπειν. Ταυτα τοιγαρουν ει εµµεινης ποιων. ει εσφαλης εν τινι. µη καταφρονητικως µηδε ραθυµως. ως εκεινου αυτου σοι λαλουντος δια του αναγνωστου. µηδε εις αναγνωσιν καθισης. Τουτο µονον. Ει δε µη πιστευεις οτι ελεησαι σε θελει µαλλον εκεινος πλεον η οσον προσδοκας συ. προσπεσων και τω εδαφει προσεγγισας την κεφαλην σου. του επι παντων Θεου. Ει δε και αυτος προτραπης εις αναγνωσιν. εµαυτον υποτιθηµι αντιφωνητην! Αποθανουµαι εγω. και τελειωσας την θειαν αναγνωσιν και την συνηθη µελλων εις αµφοτερους τους χορους βαλειν µετανοιαν. Αντι σου τω πυρι τω αιωνιω παραδοθησοµαι. εγω του φιλανθρωπου. αλλα νουνεχως και νηφοντως ως ενωπιον του επι παντων βασιλεως Χριστου τα θεια λογια δια της σης φωνης ως δια χειρος τοις αδελφοις διανεµων. διορθωσαι σηµερον.

τα εις χρειαν δηλονοτι του σωµατος υµων επιτηδεια. δι’ ων οιδε τρεφεσθαι το σωµα και ζην. κατ’ ολιγον αυτος συ νοησειας ετι µειζοντα αλλα µυστηρια. και Πνευµατος Αγιου κοινωνον αυτον απεργαζεται. αγαπητε αδελφε. οπως προσελθειν σε δει τω Θεω και οποιαν αυτω επιδειξασθαι την µετανοιαν. και παλιν· “Ινα εν εαυτοις το αποκριµα του θανατου εχοντες. αλλα η χαρις του Θεου δια σε και την σην σωτηριαν δεδωκε µοι ταυτα ειπειν. Ει ουν ταυτα Θεου συνεργουντος σοι ποιησειας. µηδεµιαν φροντιδα προειτω κατα το λογιον· “Ζητειτε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου (394) και ταυτα παντα. µη ωµεν πεποιθοτες εφ’ εαυτοις. εγχρονιζοντος σου εις το εργον τουτο της µετανοιας. Σαβα και Ευθυµιου. και µαλλον εκεινος ευεκτει η οι των αβροτερων τραπεζων απολαυοντες. Το γαρ ζητειν αει µετανοιαν και κατανυξιν. ινα µη εαυτον δια τινος µηχανης αποκτεινη και αυτοφονευτης γενηται. ∆ιο τουτο και ο Παυλος ειδως ελεγε και αει λεγει· “Εχοντες διατροφας και σκεπασµατα. αλλ’ επι τω Θεω τω εγειροντι τους νεκρους”. αλλα και παντων παθων δια των τοιουτων πραξεων αλλοτριωσις. Ιδου τοιγαρουν ειποµεν σοι. και χαρισθησεται σοι ου µονον δακρυων πηγη. Μη ουν αποστης εως της εσχατης σου αναπνοης. ου µονον δε αλλα και Αντωνιου. µηδε επιλαθη της καλης συµβουλης εµου του αµαρτωλου· ου γαρ επραξα ταυτα και απο πραξεως εµης ειπον σοι. συντοµως εις προκοπην φερει (395) τον ανθρωπον και εις καθαρσιν και απαθειαν. τουτοις αρκεσθησοµεθα”.φυλαξασθαι ο εµπονως µετανοων. υπο της ανωθεν χαριτος αυτα διδασκοµενος. Και ταυτα µεν. των µεγαλων πατερων. ερευναν τε τινα τα βοηθουντα και συνεργουντα εις το πενθειν και κλαιειν και κατανυσσεσθαι και µετα σπουδης αυτα διαπραττεσθαι. εαν ακουσης µου και αγαπησης την µετανοιαν και κατανυξιν· ει δε µη θελησης ακουσαι µου και τα ειρηµενα . ∆υναται γαρ ο εναγωνιον εχων τον βιον και ζων κατα το Ευαγγελιον. προστεθησεται υµιν”. οιον η κρηµνω ριψας εαυτον η αγχονη χρησαµενος η ετερον τι εναντιον διαπραξαµενος. ισον αποκαθιστησι. Των δε λοιπων. µετα µονου αρτου και υδατος αποτρεφεσθαι καθ’ εκαστην και ζην. αλλα µηδε προτιµας εν µηδενι εαυτον η το της σαρκος ολως ποιειν θεληµα.

εισηλθον εις τοδε το σπηλαιον. διψωντας εποτισα. εµαυτον δε περιΐδω γυµνον και πενητα και εις τα εσχατα της πενιας γενοµενον και ουτω µελλοντα εν πενια των αγαθων αποθανειν και τω βηµατι του Χριστου παραστηναι τω φοβερω. ευ ισθι. περικυκλευσας τα περατα και εις τα εσχατα της θαλασσης γενοµενος. Ιδε ουν. Και χαιρε και αγαλλια. µηδε οτι· “Εξηγορευσα. παντα µου διεσκορπισα. εψωχες (396) ταις χερσιν. πεινωντας εθρεψα. Ει ουν ταυτα οιδας. και νυν εισηλθον εις τοδε το µοναστηριον και απεκαρην η και προαποκαθαρθεις καθηµαι εν ενι κελλιω. εις το ορος ανηλθον των Ελαιων. µηδε παραµυθου σεαυτον διακενοις εννοιαις. µητε συ µητε ετερος βλασφηµειτω και λεγετω τουτο αδυνατον. ως εν υποδειγµατι λεγω. Εγνως λευκα σου της ψυχικης γης τα ληϊα και προς θερισµον ετοιµα. εχω τοσους χρονους η τοσους”. Ενδεδυµενους ηµας δει και εστολισµενους του βιου τουτου και του σωµατος εξελθειν. Ταυτα γαρ παντα καλα και λιαν καλα. Εγνως αρα τον σπορον προκυψαντα εκ των λαγονων της γης. τι ωφελησας.οµως εστω εµων -. Παντως ουδεν! Αν γαρ ελεησω τον κοσµον απαντα εκ των ουκ εµων . µηδε απαριθµειτω µοι διαδοσιν και διασκορπισιν πλουτου και χρυσιου. αλλα σπορος εισιν. ετραφης αρα εις κορον και δυναµιν ελαβες. τι µοι το οφελος. αδελφε. µετα χαρας συλλεγων α κοπω και πονω πολλω εσπειρας. αγαπητε. αφρονως τουτο ποιων.εργον αδιαλειπτον κτησασθαι. ποιων τοσας η τοσας ευχας· και µετα τουτων σωθησοµαι και αρκετον µοι εστι! “. ει γε και βουλοιµεθα εν τω γαµω τω . ειπε µοι. Εγνως σταχυας φθασαντας. τον του Κυριου ταφον κατελαβον. την χωραν ενεωσας και εδιβολησας. Μη τοινυν απατα σεαυτον. οστις ει. Εγνως αυξησαντα. ινα γυµνον ιδης τον καρπον των πονων σου. προσκυνω σου τους ποδας και κατασπαζοµαι και τα ιχνη τουτων καταφιλω· ου γαρ ειµι αξιος το προσωπον σου ασπασασθαι. Ει δε αγνοεις και αυτα τα παρ’ εµου σοι λεγοµενα και ουδε ει εσπαρη εν τη γη σου τι των κρειττονων καρπων – λεγω δη εν τω χωριω της καρδιας σου .εγνωκας. Ιδων δε τουτον. αφικοµην εις τοδε το ορος. εσπειρας. µηδε λεγετω· “Τοσους η τοσους απο των εµοι υπαρχοντων χρυσιων ενεδυσα γυµνους. ετριβολησας. Ετιλλας σταχυας εξ αυτων.

” και παλιν· “Ο απολεσας την ψυχην αυτου ενεκεν εµου ευρησει αυτην. καθως φησιν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Τι ωφελησει ανθρωπος. αυτον διδαξον µε ειπειν εµαυτω τε και τοις συνδουλοις και αδελφοις µου τα προς σωτηριαν ψυχης. Εν ετερα τουτο. τι µοι το οφελος των λοιπων απαντων. ινα µη ταυτης εκπεσω. εαν τον κοσµον ολον κερδηση. Πνευµα Αγιον ληψωµαι· τουτο γαρ εστιν ο σπορος Χριστου. δι’ ου συγγενεις αυτου γινοµεθα οι πενητες ηµεις και βροτοι. η αληθινη Σοφια.βασιλικω συνανακλιθηναι τοις φιλοις του βασιλεως. εν η ουκ εισελθω και προσκυνησω και ευξοµαι και τα εν αυτοις καλως ιστορησω και ακριβως. αδελφοι. ω αδελφοι. την συµµετριαν του λογου πραγµατευοµενοι. ουδεν ηµας ωφελησει των αλλων απαντων η εργασια. τα δ’ αλλα απαντα τουτου χωρις ουδεν ωφελουσιν. και Θεος! Εαν δε πασαν αυθις την υπο τον ουρανον γην περιελθω ως µιαν οικιαν και ουδεµιαν καταλιπω χωραν η πολιν η εκκλησιαν. και παλιν ευρω αυτην ζησασαν την ζωην την αιωνιον. Ουδεν οντως. Ναι οντως. ουκ ην µοι κρεισσον µη γεννηθηναι µηδε πεσειν επι γης. ο καταξιωσας γενεσθαι διδασκαλος ηµων των αµαρτωλων. Η τι δωσει ανθρωπος ανταλλαγµα της ψυχης αυτου. ος εαν πεση εις την γην την καλην καρποφορει εν τριακοντα και εν εξηκοντα και εν εκατον. εαν µη παντα και παντας αφεντες εαυτους ηµας µονους επισκεψωµεθα. ηγαπηµενοι δουλοι Χριστου. Εαν γαρ µη εαυτους ευρησωµεν τας ψυχας ηµων κεκαθαρµενας και πληρεις φωτος. Αν τα προειρηµενα απαντα διαπραξαµενος. ω φιλοι και αδελφοι. Τι δε εστιν ο εγω και παντες οφειλοµεν επενδυσασθαι. την δε ψυχην αυτου ζηµιωθη. εις θανατον εµαυτον εκδεδωκως δια τον Χριστον. Συ γαρ ει ο οδηγος και φωτισµος . Ο Χριστος. ουδεν ηµας ου µη ωφελησει. η αναπνευσαι τουτον δη τον αερα και τον ηλιον οφθαλµοις κατιδειν. ως ειρηκα. ουδε του αιωνιου πυρος εξελειται. (398) Τι δε εστι το εαυτους επισκεψασθαι. και τουτο αυτο εστιν η βασιλεια των ουρανων. ο δε ευρων αυτην απολεσει αυτην “. (397) της δε βασιλειας αποπεσω των ουρανων. κρεισσον µοι κατα πολυ ην! Τι ουν ποιησω. Ει ουν εγω µη απολεσω την ψυχην µου τω προτερω τροπω. Αυτος δε ο Θεος. κατηχησει ταµιευσοµεθα. ινα µη γυµνοι τοτε ευρεθωµεν.

επαυξηση και επιτεινη την εργασιαν αυτου· ει δε αµελως. Το προσχειν εκαστον εαυτω τουτο εστι. δια το µη τον λογον µηκυνειν επι πολυ. λεγει γαρ ο Χριστος και Θεος· ”Ιωτα εν η µια κεραια απο του νοµου των εντολων µου ου µη παρελθη. Οιον τι λεγω. και σοι την δοξαν αναπεµποµεν νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. και παλιν· “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων και διδαξας ουτω ποιειν τους ανθρωπους. το καθ’ εαυτον ειπειν· “Μη τι γε αρα το οιονουν παθος κατεχη µε. Αδελφοι και πατερες. η αµελω και καταφρονω αυτης και ταυτην ου διαπραττοµαι. γεγραπται γαρ· “Εαν τις τον νοµον ολον τηρηση. Και εαν καλως µετανοη. διορθωσηται. Τι ουν εστιν. Μνησθηναι ουν οφειλει οπως διερχεται τας ηµερας αυτου. εως αν παντα γενηται.των ψυχων ηµων. Αµην. Και γαρ ως εν ταις θειαις ακουω Γραφαις. Αλλα γαρ προσεχειν δει και ταις θειαις Γραφαις. κακεινων αναγινωσκοµενων βλεπειν οφειλει ο ανθρωπος εαυτον. κατανοειν τε και καταµανθανειν ως εν εσοπτρω την εαυτου ψυχην. ο διδους λογον ηµιν εν ανοιξει του στοµατος και ρηµα τοις ευαγγελιζοµενοις δυναµει πολλη. Και πως τα εαυτου αντιπαρατιθεναι χρη ταις εντολαις του Χριστου. Ακουει λεγοντος του Κυριου· “Μετανοειτε. πταιση δε εν ενι. τα κατηχηθεντα τοτε ελλιπη κατελιποµεν. εν τη προλαβουση κατηχησει. . ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. Οµοιως δε και το εαυτον επισκεπτεσθαι τοιουτον εστιν. εν τω λεγειν καθ’ εαυτον· (400) “Μηποτε τηνδε η τηνδε την εντολην παρηµελησα. ειπειν επειγοµενοι τι εστι το εαυτον επισκεψασθαι· νυνι δε δια της παρουσης κατηχησεως αποδουναι ηκοµεν το χρεος υµιν του λογου. το προσχειν και εαυτον επισκεψασθαι. οτι ο εχων εν µονον παθος εις την βασιλειαν των ουρανων ουκ εισερχεται. ως επι τουτο τεθεντες και αει χρεωστουντες διδοναι τη αγαπη υµων του λογου το σιτοµετριον. (399) Περι του πως δει εκαστον επισκεπτεσθαι και τα καθ’ εαυτον επιµελως ερευναν. ως τηνικαυτα προειποµεν. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. Λογος ΛΑ΄. εν ποιοις εστιν. γεγονεν παντων ενοχος”.

ει αρα και εστιν η αρετη αυτη εν αυτω της ταπεινωσεως η ου· ο γαρ ταυτην κεκτηµενος φερει παντα αλυπως και αβαρως. εις ακινησιαν µετατεθηναι και ελθειν το θυµικον της ψυχης αυτου. Και σκοπει πως ου λεγει οι πενθησαντες. τον κοσµον ολον και τα εν κοσµω ηγειται σκυβαλα. αλλ’ οι αει πενθουντες· σκοπειν ουν και ενταυθα οφειλοµεν. και ουτω προσπιπτων τω Θεω εξοµολογειται αυτω. οτι ολως µικρον ελυπηθη και ουχι µετα χαρας µαλλον τα συµβαντα εδεξατο. Οφειλει τοινυν εξεταζειν και δοκιµαζειν αει εαυτον εις παν συναντηµα ευτελες. Ωσπερ γαρ φλοξ πυρος υπο υδατος. αλλ’ ου τελειως ταρασσεται· υπερ δε του κεντηµατος µαλλον εκεινου της καρδιας αυτου.· ειθ’ ουτως. εισερχοµενος εν τω ταµιειω της ψυχης η της κελλης αυτου. Τις δε καθ’ εκαστην πενθων οργιλως ζων διαµεινη και µη πραΰς γενηται. µη κεντουµενος εν τινι των γινοµενων την καρδιαν αυτου. ει πραος οντως εστιν . οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων”. ει την δικαιοσυνην πεινα και διψα του Θεου· εστι γαρ και δικαιοσυνην τινα µετιοντα ευρειν. Ο γουν πεινων αυτον και διψων. ως πασαν απολεσας την εαυτου ζωην. υβρεως φηµι. αλλ’ ως εκεινος αµαρτανων υπερ των αµαρτανοντων αδιαλειπτως θρηνει . ευδηλον οτι ου µη παρελθη ηµιν ηµερα η µια νυξ ανευ δακρυων και πενθους και κατανυξεως. Και παλιν· “Μακαριοι οι πραεις”. Ειτα παλιν ακουει· “Μακαροι οι πενθουντες”. ει καθ’ ηµεραν πενθουµεν.ο γαρ τοιουτος εν ουδενι ανεχεται παραβασιν ιδειν της εντολης του Θεου. ατιµιας και εξουδενωσεως. .Παλιν ακουει λεγοντος· “Μακαριοι οι πτωχοι τω πνευµατι. (401) λυπειται και κλαιει. µαστιζει εαυτον και ευτελιζει. ωσπερ ηλιον αυτον δικαιοσυνης ακουεις καλουµενον. Εαν γαρ ταπεινοι απο της µετανοιας γενωµεθα. µη πεινωντα µηδε διψωντα αυτην· δικαιοσυνη γαρ ο Θεος εστιν. τιµας δε αρχοντων ως αισχυνην ταυτα λογιζεται η ουδολως των ανθρωπινων τιµων επαισθανεται. Ει δε και µικρον κεντηθη. ουτως υπο του πενθους και των δακρυων ο θυµος της ψυχης σβεννυται· και τοσουτον ως χρονισαντα τινα εν τουτω. ∆ιο βλεπειν οφειλει τις και εν τουτω εαυτον. και ουτω βλεπειν εις εαυτον.

Αλλα . οτι αυτοι υιοι Θεου κληθησονται”. Οι τα χρηµατα διδοντες και διατρεφοντες πενητας. οι τω ελθοντι δουναι ειρηνην τοις εγγυς και τοις µακραν εαυτους γνωστως καταλλαξαντες. Ενθεν τοι και απο ταυτης ο Θεος τους καθαρους εµακαρισε την καρδιαν. ευδηλον οτι και αυτω αληθως κατηλλαγησαν. ον ουχ εωρακας.(402) Και αυθις· “Μακαριοι οι ελεηµονες”. Ει δε µη ταυτα γενηται. την ζητουµενην ειρηνην αποτελεσαντες και υιοι Θεου γεγονοτες. δηλον οτι ουδε κατηλλαγηµεν αυτω. και τηνικαυτα (403) ως ειρηνοποιος παρα του Θεου µακαριζεται· “Μακαριοι γαρ. τω ειρηκοτι πειθοµενοι· “Αδολως τε εµαθον αφθονως τε µεταδιδωµι”. οι αληθεις ελεηµονες· διο και εκ της τοιαυτης ελεηµοσυνης. και γινεται ειρηνη αναµεταξυ του Ποιητου ηµων και Θεου και της πρωην εχθρας ουσης αυτω ψυχης. ου! Αλλα τινες. οτι αυτοι τον Θεον οψονται”. Οι πτωχευσαντες δια τον πτωχευσαντα δι’ ηµας και µηδεν εχοντες δουναι. ουτε ως εσοπτρον καθαρον γινεται. οι ειρηνοποιοι. ουκ αγαπας. Ουτοι εισιν οι υπο Κυριου µακαριζοµενοι. οτι ει µη εις τοιαυτην ελθη διαθεσιν η ψυχη ηµων. οιτινες και οταν εχωσιν ελεουσι τουτους εν ιλαροτητι και τα προς σωτηριαν ψυχης παντας αφθονως υποµιµνησκοντες. ως δια βαθµιδος τινος. ουτε διψα τον Θεον. ειδως ως ατε Θεος και νοµοθετης ηµων. ουδε καθαρως το προσωπον εν εαυτη ποτε του ∆εσποτου θεασεται· η δε γενοµενη τοιαυτη ορα τον Θεον εκ παντος και καταλασσεται αυτω. Ει δε τον αδελφον σου συ. εις την της ψυχης τελειαν ανιοντες φθανουσι καθαροτητα. τω καταλλαξαι ηµας εχθρους οντας τω ιδιω Πατρι και ενωσαι ελθοντι τα διεστωτα εις εν. οιος ην ο Ιωβ λεγων· “Εγω δε εκλαυσα επι παντι αδυνατω”. των δε πτωχων και χηρων και ορφανων και των εν ασθενεια νοερως αει µεµνηµενοι. Οι τοινυν ιδοντες αυτον. ουτε πραεια τελειως γινεται. τις ο κατακρινων. ουτως ειπων· “Μακαριοι οι καθαροι τη καρδια. τον Θεον. τουτεστι µεταδουναι ηµιν Πνευµατος Αγιου και λαβειν αυτον σαρκα την ηµετεραν. πολλακις δε και ορωντες και συµπαθουντες τουτοις και υπερ αυτων θερµως κλαιοντες. Ει δε αγαπαν αυτον ου δυναµεθα η µαλλον ειπειν ου βουλοµεθα. φησιν. ουτε των παθων καθαιρεται. “Θεος δε ο δικαιων. πως δυνασι αγαπαν. Αρα τινες εισιν οι ελεηµονες. ουτε αενναως πενθει.

και πενθειν καθ’ εκαστην αξιουται και πραος γινεται και τον ηλιον της δικαιοσυνης απο ψυχης πεινα και διψα και ελεηµων αποτελειται και συµπαθης. κλαιων τε και καθαιροµενος βλεπει τον Θεον και αυτω καταλλασεται και γινεται τω οντι ειρηνοποιος και υιος αυτου του Θεου κληθηναι καταξιουται.σπουδασωµεν ιδειν και καταλλαγηναι και αγαπησαι αυτον. Χαιρετε και αγαλλιασθε. εξ ολης ψυχης. πως αµνησικακως αρα ταυτα παντα υπενεγκειν δυνησεται. Ουδαµως! ∆ιο ουν. και καταστοχαζεται ερευνων εαυτον. δραµωµεν. λοιδορουµενος τε και υβριζοµενος και παν πονηρον ρηµα κατ’ αυτου λεγοµενον ακουων. ει οιον τε. ει ενεκεν εντολης εδιωχθη Θεου. ∆ιο και επιφερων φησι· “Μακαριοι εστε. αλλα πασας. πατερες και αδελφοι µου. ανακρινειν και διερευνασθαι µηδεποτε παυσωµεθα. ως αυτος ενετειλατο. ευχαριστησωµεν τω ∆εσποτη Θεω και εις το εξης ασφαλως ταυτην φυλαξωµεν· ει δε µηπω ταυτης εµνησθηµεν η αυτην πεποιηκαµεν. και τουτο ειδως ο ∆εσποτης Θεος µετα αποφασεως ειρηκε· “Χαιρετε και αγαλλιασθε”.ινα σοι παλιν δευτερων τα αυτα ειποιµι -. τας εντολας διερχοµενοι και εν µια εκαστη αυτων εαυτους ηµας εξεταζοντες και κατασκοπουντες ορωµεν. ως ειποµεν. οτι ο µισθος υµων πολυς εν τοις ουρανοις”. υποµενειν µετα χαρας και αφραστου αγαλλιασεως. αδελφοι. Τινος ουν ενεκεν εσχατον τεθηκε τους δεδιωγµενους και ονειδιζοµενους. Ο γουν τοιουτος δυναται και διωκοµενος και τυπτοµενος και ονειδιζοµενος. Ειτα παλιν ακουει λεγοντος· “Μακαριοι οι δεδιωγµενοι ενεκεν δικαιοσυνης”. και προστασσει µετ’ εξουσιας επιφωνων αυτοις το “Χαιρετε και αγαλλιασθε”. ως τα παθη παντων και τας θλιψεις και τας ασθενειας εαυτω οικειουµενος. και ει µεν ευρεθωµεν αυτην εκπληρωσαντες. επειδη “παντες οσοι εν Χριστω θελουσι ζην διωχθησονται”. παρακαλω. οταν ονειδισωσιν υµας και διωξωσι και ειπωσι παν πονηρον ρηµα καθ’ υµων ψευδοµενοι ενεκεν εµου. Ο δε µη τοιουτος γεγονως µηδε την ενυποστατον χαραν εντος αυτου πλουσιως κτησαµενος. (404) Επειδη ο µετανοιαν αξιαν των εαυτου πληµµεληµατων επιδειξαµενος και ταπεινος εντευθεν γενοµενος . εως . παση σπουδη εαυτους ηµας καθ’ ηµεραν και καθ’ ωραν. καθως φησιν ο αποστολος.

καθα δη και Ιουδαιοι ποτε εις τον Υιον του . “πασα αµαρτια”. ευ οιδα. Ουτω γαρ µιαν µιαν κατα µικρον ως βαθµιδα κλιµακος ανερχοµενοι. φησι το ιερωτατον λογιον του Σωτηρος. ητις εστι το Πνευµα το Αγιον. Και οτι ο λεγων µη δυνασθαι τινα την παρουσαν γενεαν εν µετοχη του Αγιου γενεσθαι Πνευµατος. ως αυτος ο ∆εσποτης διαρρηδην βοα. ως προειρηκαµεν ανωθεν. Βλασφηµια εστιν εις το Πνευµα το Αγιον το επιφηµιζειν τας ενεργειας αυτου τω πνευµατι τω εναντιω. ελαχιστοι κληθωµεν εν τη βασιλεια των ουρανων. καθα φησιν ο µεγας Βασιλειος. τω δε εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµησαντι ουκ αφεθησεται ουτε εν τω νυν αιωνι. Αµην. καγω αναπαυσω υµας”. µαλλον δε ως υιοι Θεου αγιοι και εν πασι µιµηται του ιδιου Πατρος και Θεου· ου γενοιτο παντας ηµας της γλυκυτατης θεας αναπολαυσαι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. λεγων υπο δαιµονων πλανασθαι. ουτε εν τω µελλοντι”. τους τα προσταγµατα ποιουντας του Πατρος αυτων και Θεου. αλλα και ο διαβαλλων τας ενεργειας του Πνευµατος και τω εναντιω ταυτας επιφηµιζων. εν η. και ουτω διαξοµεν ως αγγελοι επι της γης. “αφεθησεται τοις ανθρωποις. φθασοµεν εις αυτην την πολιν του ουρανου. ινα µη (405) καταφρονησαντες αυτης. Οποταν η γινοµενα θαυµατα τω Αγιω Πνευµατι η ετερον τις ορων θειον χαρισµα εις ενα των αυτου αδελφων -. Λογος ΛΒ΄. (406) Περι βλασφηµιας. φηµι δη κατανυξιν η δακρυα η ταπεινωσιν η γνωσιν θειαν η λογον σοφιας της ανωθεν η αλλο τι χαριζοµενον υπο του θειου Πνευµατος τοις τον Θεον αγαπωσι -. Πως δε τις τουτο ποιει. (407) λεγει ειναι τουτο απο της απατης του διαβολου· αλλα και ο τους υπο θειου Πνευµατος αγοµενους ως υιους Θεου. αιρεσιν νεαν εις την του Θεου εκκλησιαν ανακαινιζει. και αυτος εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµει το ενεργουν εν αυτοις. ισταται διακυπτων ο ∆εσποτης ηµων λεγων πασιν ηµιν· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι.ταυτης δραξωµεθα και γενωµεθα αυτης εγκρατεις. εντος ηµων ταυτην αει εξοµεν. κακεισε γενοµενοι και αυτον ως δυνατον ανθρωπω ιδοντες και την βασιλειαν παρ’ εκεινου λαβοντες των ουρανων. Αδελφοι και πατερες. Ζητησωµεν ουν τις εστιν η εις το Πνευµα το Αγιον βλασφηµια.

καθως ο Κυριος τουτο βεβαιων προς τον Νικοδηµον εφη· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. Αλλα ταυτα ακουοντες τινες ουκ ακουουσι και βλεποντες ου βλεπουσι. οπερ ασεβεια εστι µαλλον η αιρεσις. ωσπερ µη φεροντες την υπερβαλλουσαν αιγλην των λογων και δυναµιν. ωσπερ εαυτων εξω γενοµενοι και πασαν θειαν Γραφην απο των ψυχων αυτων αποπτυσαντες και την εξ αυτων εγγινοµενην γνωσιν των διανοιων αυτων εξωθησαντες. αρχοντι των δαιµονιων.Θεου· εκεινοι γαρ εβλεπον δαιµονας απελαυνοµενους υπο Χριστου και κατα του Αγιου Πνευµατος εβλασφηµουν και αναιδως οι αναιδεις ελεγον· “Εν Βεελζεβουλ. καν περι ταπεινωσεως και δακρυων των εξ ενεργειας και χαριτος του Αγιου Πνευµατος εκχεοµενων. καν περι θεωριας και απαθειας. µηδε Πνευµατος Αγιου τουτους καταξιουσθαι και υπ’ αυτου βαπτιζοµενους υιους Θεου και θεους εν γνωσει και πειρα και θεωρια γινεσθαι. ουτε την των ακουοντων αυτους βλαβην φριττουσι. πασι δε αναιδην οι τολµητιαι διαµαρτυρονται µηδεν τοιουτον νυν εν τινι των πιστων παρα Θεου γινεσθαι. παντα δε τα υπο της θειας Γραφης µαρτυρουµενα εργα εκ Πνευµατος Αγιου και ενεργειας θειας γινεσθαι. ου µη εισελθη εις την βασιλειαν των ουρανων”. εκβαλλει τα δαιµονια”. ευθυς. εκ µεθης και δαιµονικης εργασιας ταυτα γινεσθαι λεγειν ου φριττουσι. και . Αιρεσις µεν γαρ εστι το εν τινι παρεκκλιναι των κειµενων ηµιν δογµατων περι της ορθης ηµων πιστεως· το δε λεγειν µη ειναι αρτιως τινας τους τον Θεον αγαπωντας. καν περι ελλαµψεως θειας ακουσωσι. εκ πλανης δαιµονων ειναι ταυτα τολµηρως αποφαινονται και ουτε το του (408) Θεου κριµα. την επι αφθαρσιαν αυτης γενοµενην και αθανασιαν ανακλησιν. ουτως ουδε τον µετα το βαπτισµα αµαρτησαντα. Ως γαρ ουκ εστι τον µη βαπτισθεντα δι’ υδατος και Πνευµατος σωθηναι ποτε. καν περι φωτισµου ψυχης και νοος. σκοτιζοµενοι τους οφθαλµους της καρδιας µαλλον η αυγαζοµενοι. Καθαπερ γαρ απιστοι και παντελως των θειων µυστηριων οντες αµυητοι. πασαν ανατρεπει του Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου την οικονοµιαν και φανερως απαρνειται την ανακαινισιν της φθαρεισης εικονος και θανατωθεισης. εαν µη βαπτισθη ανωθεν και αναγεννηθη.

και ου µονον αυτον. ∆ια τουτο τοιγαρουν. την του ∆αβιδ µετανοιαν και των λοιπων αγιων µιµησασθε και παση σπουδη δια παντοιων εργων και λογων αξιαν µετανοιαν επιδειξασθε. βοω προς υµας. αλλα και τοις πλησιον αυτου αδελφοις γνωριζη τον πλουτον αυτου και προτρεπηται αυτοις ζητησαι και ευρειν και πλουτησαι αυτον. το δευτερον τε – το δια Πνευµατος λεγω. εν τη καθ’ ηµας γενοµενον γενεα.προς τους αποστολους αυθις· “Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. αναγεννησαν υµας απεργασηται – ει αρα και βουλεσθε των αγιων συγγενεις και συγκληρονοµοι φανησεσθαι και µετα παντων αυτων εις την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν.· οιον νυν και τον αγιον πατερα ηµων εγνωµεν τον Στουδιωτην. ινα και υµεις αυτοι σπουδασητε του τοιουτου καταξιωθηναι καλου. αλλα πιστει µονη τουτο αποσµηξαµενος. Τι γαρ. αλλα τη αγαθοτητι ευχαριστων του Θεου και κηρυττων ταυτην πασιν υµιν. αλλα και τινας αλλους των αυτου µαθητων. και εγκολπωσαµενος υµας. (409) ∆ια τουτο ουν διαµαρτυροµαι πασιν υµιν και λεγω και λεγων ου παυσοµαι. Τουτο γαρ εστι το γνωρισµα της κατα Θεον αγαπης. εκ φθαρτων αφθαρτους. κολυµβηθρα φωτοειδης υµιν γενηται. πως ποτε αλλως σωτηριας τυχειν δυνησεται. ανωθεν φιλανθρωπια Θεου διδοµενον τοις δια µετανοιας αυτο εκζητουσιν απαρνουµενος. Ο ουν αγνοων και οπερ νηπιος εβαπτισατο βαπτισµα και µηδε οτι εβαπτισατο επισταµενος. Τουτο γαρ το Πνευµα. ως ορατε. ινα την του Παναγιου Πνευµατος χαριν εφ’ εαυτοις επισπασησθε. τας προφητικας αναλαµβανων φωνας· “Προσελθετε προς αυτον και φωτισθητε και τα προσωπα των (410) συνειδησεων υµων ου µη καταισχυνθη “. καλου. ως εφην. οσοι το πρωτον βαπτισµα δια παραβασεως των εντολων του Θεου εµολυνατε. κατελθον εφ’ υµας. Ουδαµως. υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω”. Τη ραθυµια και αµελεια και ταις . αφατω φιλανθρωπια του υπεραγαθου Θεου του τοιουτου καταξιωθεντας. Λεγω δε τουτο ουκ εν τη εκεινων δυναµει καυχωµενος. ινα µη µονον εαυτω τις την κτησιν περιποιηται του καλου. αρρητως ολους εν εαυτω. εκ θνητων αθανατους και αντι υιων ανθρωπων Θεου υιους και θεους θεσει και χαριτι. δια των αυτου δεησεων και ευχων.

ουτως ουκ ενδεχεται µη πταιειν τον µηπω καθορωντα το θειον φως. τιµη και προσκυνησις εις τους αιωνας. ουκ εστιν. Ουκ εστι τουτο αδυνατον. καθως φησιν ο Χριστος· “Εαν τις περιπατη εν τη ηµερα. καν πασαις το δοκειν κοσµηται ταις αρεταις. Αδυνατον µεν γαρ ην προ της αυτου επι γης παρουσιας· αφ’ ου δε ευδοκησεν ανθρωπος γενεσθαι και κατα παντα χωρις αµαρτιας εξοµοιωθηναι ηµιν ο ∆εσποτης των απαντων Θεος. ουδε αλλους ωφελειν δυναται η αλλοτριους δεχεσθαι λογισµους. ουτω και η ψυχη. ειτ’ ουν ουσιας θειας και φωτος ου µετελαβεν. Αδελφοι και πατερες. Εαν δε τις περιπατη εν τη . δυνατα ηµιν ταυτα και ραδια απειργασατο. πυρ εστιν ο Θεος και τουτο παρα πασης θεοπνευστου Γραφης ονοµαζεται.επιθυµιαις και ηδοναις της σαρκος εκδοτους εαυτους ποιησαντες. Αµην. η δε ψυχη εκαστου ηµων λυχνια. αδυνατον ειναι υµιν δια µετανοιας εκκαθαρθηναι και Θεω προσεγγισαι λεγετε· και ου τουτον µονον. εστιν ετι εσβεσµενη και εσκοτισµενη και τα εργα αυτης αβεβαια. προ του µετασχειν του πυρος και αναφθηναι ολη εσκοτισµενη εστιν. ου χωρις ουδεις προς αρετην κατευθυνεται. Ως γαρ ουκ ενδεχεται µη προσκοπτειν τον περιπατουντα νυκτος. ου προσκοπτει. (411) Περι µετοχης Πνευµατος Αγιου. Παντα γαρ υπο του φωτος ελεγχθηναι δει και φανερωθειναι. Ωσπερ ουν η λυχνια. Και οτι αδυνατον αλλως βεβαιωθηναι τα εργα της αρετης. Λογος ΛΓ΄. οτι το φως τουτο βλεπει. καν ελαιου πεπληρωται καν στυππειου καν αλλην υλην εχη ευαναπτον. του δε πυρος ου µετεσχεν. ει µη δι’ επιδηµιας του Πνευµατος. Και περι το ισον κατα παντα και ωσαυτως ον της Τρισυποστατου Θεοτητος. δεδωκως ηµιν εξουσιαν υιους γενεσθαι Θεου και συγκληρονοµους αυτου. ω πρεπει πασα δοξα. οδηγου δεεται µαλλον και λυχνου φαινοντος αµα και διακρινοντος τας πραξεις αυτου και τα δι’ εξαγορευσεως συµπαθουντος αυτω σφαλµατα και τα στρεβλως υπ’ αυτου καθ’ ωραν διαπραττοµενα επανορθουντος. αλλ’ ουδε την του Πνευµατος αυτου χαριν λαβειν δυνατον και δι’ αυτης αναγεννηθηναι και υιοθετηθηναι και εξοµοιωθηναι αυτω. (412) Ο ουν ουτως εχων ετι την λυχνιαν της ψυχης αυτου αµετοχον δηλονοτι του θειου πυρος -.

και ολον το ασωµατον σωµα σου της ψυχης φωτεινον εσται· επαν δε πονηρος η ο νους. ος ουδεποτε αν γενηται απλους. ουδε υπο τον µοδιον. εαν λυχνον εσβεσµενον επι ετερα λυχνια τις επιθειη.. Αλλ’ ουδε αλλους οδηγησαι η το θεληµα του Θεου διδαξαι δυναται. ει και πατριαρχης εξ ανθρωπων γενησεται. Ορατε οτι τα αυτα και ηµεις τω . Τι ουν οφελος. Φησι γαρ ο Χριστος· “Περιπατειτε εως το φως εχετε. και το σωµα σου τουτο σκοτεινον εσται. ουδε τας αυτου πραξεις καλως ιδειν. Ου γαρ ουτω δει ποιειν! Αλλα πως. Ο γουν αει εχων το φως αυτου λαµπον εν διανοια. ουτως ουδε ο τας αρετας πασας. ινα µη σκοτια υµας καταλαβη. – “Εν εαυτω” δε ειπων. Φως δε απλουν ο Χριστος. ουδε λογισµους αλλοτριους εστιν αναδεχεσθαι αξιος. πυρος καιοµενου εστερηµενη και φαινοντος. µη δοκεις εχειν οπερ ου κεκτησαι”. Τινα τοινυν λεγει δια τουτου τον οφθαλµον η παντως τον νουν. Ως αυτος ο επι παντων Θεος διωρισατο. Σκοπει ουν µη το φως το εν σοι σκοτος εστι· “Βλεπε. νουν Χριστου εχειν λεγεται. µη εχων το φως εν εαυτω του Αγιου Πνευµατος. ινα οι εισπορευοµενοι το φεγγος βλεπωσι”. προσκοπτει. “Σκοπει” λεγων. ουτω λεγων· “Ο λυχνος του σωµατος εστι ο οφθαλµος”. το θειον εδηλωσε και αϋλον φως· εν εαυτω γαρ το αισθητον ουδεις δυναται κτησασθαι. εαν λαµπαδας κατεχη εσβεσµενας πολλας και περικαλλεις – ουτε γαρ εαυτον ουτε ετερον τινα ως εκ τουτων ορα . δοκων εν εαυτω εχειν. Τουτο ουν ειπων προστιθησι και τα γνωρισµατα του οδηγουµενου λυχνου και εχοντος µεθ’ εαυτου το φως. εως αν το φως εν εαυτω φαινον κτησηται. ει µη οτε το απλουν θεασηται φως. τουτεστιν εσκοτισµενος και εσβεσµενος. αλλ’ επι την λυχνιαν. (413) πως την οδον αλλοις υποδειξει. Οταν ουν ο οφθαλµος σου ουτως απλους η. ει οιον τε. “µη λαθης σεαυτον και εν σοι φως ειναι οιοµενου σου. Ορατε πως και αυτος ο ∆εσποτης ισως ηµιν τοις αυτου δουλοις προς υµας διαλεγεται. φησι γαρ· “Ουδεις λυχνον αψας εις κρυπτην τιθησιν.νυκτι. και ο περιπατων εν τη σκοτια ουκ οιδε που υπαγει"” Ει ουν εκεινος οιδε που υπαγει. Ωσπερ ουν ουδεν ωφελειται ο εν σκοτει περιπατων. οτι το φως ουκ εχει εν εαυτω”. τελειως πεπληροφορηται. φησι. ουδε ει προς αρεσκειαν Θεου εισι. αυτο ουκ εστι φως αλλα σκοτος”.

Ει γαρ ηψατο των λαµπαδων υµων . φησι. αφιενται αυτοις· αν τινων κρατητε. .ηγουν των ψυχων -. Ποιαν ουν µαρτυριαν αλλην µειζονα τουτου προς πληροφοριαν σοι παρεισαξοµεν. ουδεις εις την οικιαν εισερχεται του Πατρος. ειπε µοι. ει δε τω ∆εσποτη διαπιστησεις. µηποτε δοκουντες ειναι εν τω Θεω και κοινωνιαν εχειν οιοµενοι µετ’ αυτου. η θυρα”-. ο θυρωρος ανοιγει” -. ως οταν ο λυχνος τη αστραπη φωτιζει σε”. καθως φησιν ο Χριστος· “Ουδεις ερχεται προς τον Πατερα. οτι ηρατε την κλειδα της γνωσεως. µητε ταυτα ετερους διδασκοντας η εις φως εναγοντας γνωσεως. Τι γαρ αλλο η κλεις εστι της γνωσεως. Προσεχε ουν ακριβως τη θεωρια του λογου.. ει µη δι’ εµου”. Οταν µηδεν των αναγκαιων και θειων πραγµατων αυτους επισταµενους ορω. φησιν. Ει µη ουν η κλεις ανοιξει – “Τουτω γαρ. και εαυτους ειναι λεγοντας αξιους της του δεσµειν και λυειν εγχειρησεως. η την γνωσιν ως αληθως και επιγνωσιν δια φωτισµου εµποιουσα και διανοιγουσα τον κεκλεισµενον και κεκαλυµµενον ηµων νουν. ει µη η δια πιστεως διδοµενη χαρις του Αγιου Πνευµατος. κεκρατηνται”-. καθως πολλακις δια πολλων παραβολων και αινιγµατων.∆εσποτη προς τους οµοδουλους υµας φθεγγοµεθα και ουδεν διεστραµµενον η φαυλον λεγοµεν. εξω ευρεθειητε τουτου και κεχωρισµενοι δια το µη θεωρειν υµας ηδη το φως αυτου. µερος τι µη εχον σκοτεινον. αδελφοι. τω συνδουλω πιστευσεις. φησιν. πως. ελαµψεν αν τρανως εν υµιν. η κλεις δε της θυρας το Πνευµα το Αγιον εστι – “Λαβετε. και λογισµους αλλοτριους αναδεχεσθαι θελοντας. (415) ετι δε και φανερων αποδειξεων. καθως αυτος ο Θεος και Κυριος ηµων Ιησους Χριστος εφη· “Ει ουν το σωµα σου ολον φωτεινον. οικια δε ο Πατηρ – “Εν γαρ τη οικια του Πατρος µου πολλαι µοναι εισι”. (414) Λεγοµεν γαρ· βλεπετε. εσται φωτεινον ολον. Πνευµα Αγιον· αν τινων αφητε τας αµαρτιας. η θυρα ουκ ανοιγεται· αν δε µη η θυρα διανοιχθη. Αυτοι ουκ εισηλθετε και τους εισελθειν βουλοµενους εκωλυσατε”. τι ετερον η ο φησι Χριστος τοις φαρισαιοις και νοµικοις· “Ουαι υµιν τοις νοµικοις. ειπον υµιν και παλιν ερω· η θυρα ο Υιος – “Εγω ειµι. Αλλα τι ειπω προς τους αγαπωντας ονοµαστους ειναι και ιερεις και αρχιερεις και ηγουµενους καθιστασθαι.

υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω”. ινα µενη µεθ’ υµων εις τον αιωνα. και ισως τοις πασι γενησεται αβατος. σωµατικον τι σχηµα . Οταν δε ελθη εκεινος. αλλ’ υπο της θυρας κατακαησεται η και η θυρα υπο του οικου. Μαλλον δε και η πιστις ηµων καταλυθησεται. ο Παρακλητος. το Πνευµα της αληθειας” και µετ’ ολιγον· “Εν εκεινη τη ηµερα . το δε απροσιτον. φως οικων απροσιτον”. . φησιν. ου κλεις παντως χαλκας η σιδηρας. Ει δε το µεν προσιτον ειπης. το Πνευµα της αληθειας. απο των αισθητων οικιων οµου και θυρων τας εικονας λαµβανοντες. ο παρα του Πατρος εκπορευεται. του ζωοποιουντος τα παντα.και παλιν· “Εαν γαρ εγω µη απελθω. Ποταπη δε εστιν η οικια εκεινη. ει µη και αυτη απροσιτος η και της αυτης φυσεως. εστιν απροσιτος. τας εντολας τας εµας τηρησετε. αλλα κλεις αξιας της οικιας εκεινης. ο Πατηρ και ο Υιος αχωριστως επιγινωσκονται. ο βασιλευς των βασιλευοντων και Κυριος των κυριευοντων.οτε δηλονοτι το Αγιον Πνευµα ελευσεται προς (416) υµας – γνωσεσθε υµεις οτι εγω εν τω Πατρι µου και υµεις εν εµοι καγω εν υµιν” και παλιν· “Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι.ορας πως δια του Πνευµατος. δηλονοτι και η του οικου θυρα φως και αυτη και απροσιτος εστιν. Ορατε δε µη ταυτα υµεις ακουοντες. το προσιτον υπο του απροσιτου αναλωθησεται και ουκ αν ποτε η κλεις ανοιξαι ισχυσει. Ει γαρ ο οικος. αναµνησει υµας παντα” και παλιν· “Εαν αγαπατε µε. ακουε Παυλου λεγοντος εν τη προς Τιµοθεον επιστολη· “Παραγγελλω σοι ενωπιον του Θεου. φησιν. και εγω ερωτησω τον Πατερα και αλλον Παρακλητον δωσει υµιν. και µετ’ ολιγα· “Ο µακαριος και µονος δυναστης. ουτε υιος Θεου ουτε συγκληρονοµος Χριστου γινεται. ο µονος εχων αθανασιαν.Οτι δε το Πνευµα το Αγιον προτερον διανοιγει τον νουν ηµων και διδασκει ηµας τα περι του Πατρος και του Υιου. ουκ ελευσεται προς υµας. Αλλα και τω Πετρω φησι· “Σοι δωσω τας κλεις της βασιλειας των ουρανων”. αυτος παλιν εφη· “Οταν δε ελθη εκεινος. και Χριστου Ιησου”. µαλλον δε εν τω Πνευµατι. και εικοτως· ει µη γαρ εν Αγιω βαπτισθη τις Πνευµατι. της Αγιας Τριαδος διαιρουµενης εις προσιτον και απροσιτον και µειζον και ελασσον. εκεινος µαρτυρησει περι εµου και οδηγησει υµας εις πασαν την αληθειαν”. .

ως ο Παυλος φησι· “Το γαρ Πνευµα ο Κυριος εστιν”. ωσπερ και ο Πατηρ – φησι γαρ· “Συ. καθως ο Παυλος φησιν· “Αυτο το Πνευµα εντυγχανει υπερ ηµων στεναγµοις αλαλητοις”. Ει ουν ο Κυριος το Πνευµα εστι και ο Πατηρ εν αυτω και αυτο εν ηµιν. ωσαυτως δε παλιν ηµεις εν αυτω. και εις αµφιβολιαν και βλασφηµιαν περιπεση υµων η ψυχη. χωρις του “Πατηρ” δηλαδη και “Υιος” και “Αγιον Πνευµα”. Πατερ. και αυτο µετα Θεου και Πατρος και ο Θεος εν αυτω. τουτο κατα φυσιν και εις τα λοιπα θεωρειται. βαπτιζοµεθα τε ανωθεν και αναγεννωµεθα και τεκνα Θεου χρηµατιζοµεν. κατα τον της θεωριας λογον και νοµον εν εαυτοις αναλογιζοµενοι. δια του Πνευµατος δηλονοτι. ευρησετε ορθως απαντα διερµηνευοµενα. Ει τι ουν το εν ονοµαζεται. Θεολογικως δε οικια και ο Υιος καλειται. εν εµοι καγω εν αυτοις και αυτοι εν εµοι καγω. Εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ’ αυτω ποιησοµεν”. οπερ το εν εστι. τουτο και τα δυο. Αλλα θεοπρεπως απαντα και καλως. Πατερ εν σοι. καθως και φως εστιν ο αυτος και Θεος. (417) ειγε δυνασθε. ινα εν ωµεν”. Ει δε µη δυνασθε ταυτα θεοπρεπως ουτω νοειν.τω νοΐ υµων προεντυπωθη. Τα τρια γαρ εν τω αυτω εισι και εις µιαν νοουνται ουσιαν και φυσιν και βασιλειαν. Ουκ αλλος δε ο οικων Θεος και ετερον φως η οικια αυτου. πιστει ταυτα δεχεσθε µονη και µη πολυπραγµονειν ολως θελησητε. και παλιν· “Εδωκεν ο Θεος το Πνευµα αυτου εν ταις καρδιαις ηµων κραζον· Αββα ο Πατηρ”. (418) Και ει χρη ακριβεστερον τι ειπειν. Τουτο τοιγαρουν δεικνυει την θυραν ηµιν οτι εστι φως. ωσπερ ουδε αλλο φως το της Θεοτητος και αλλο Θεος. ητοι του “γενναν” εκτος και “γεννασθαι” και “εκπορευεσθαι”· µονα γαρ ταυτα τη Αγια Τριαδι φυσικως τε και κατ’ ιδιοτητα αναντιρρητως παρεπεται. και το Πνευµα ωσαυτως· “Ενοικησω. Αλλ’ ο αυτος εις εστιν. οτι δι’ αυτου και εν αυτω πρωτον τον νουν ελλαµποµεθα και καθαιροµενοι φωτιζοµεθα φως γνωσεως. οικια και ενοικος. Κλεις µεν γαρ το Αγιον Πνευµα λεγεται. εν αυτοις και εµπεριπατησω. η δε θυρα διδασκει ηµας οτι ο ενοικων τη οικια και αυτος φως απροσιτον εστιν. φησιν. Αλλοιωσιν δε η αναποδισµον η την των ονοµατων εναλλαγην εν τουτοις ουκ εστιν εννοησαι ηµας η .

αξιω. τουτο περι του Πατρος ο λογος εννοειν διδωσι. και εις ταυτα ∆ηµιουργος των ολων Θεος. Κτιστης των απαντων. ετι δε και ιδειν ποτε βουληθητε και τη πειρα θεοειδεις γενεσθαι. Φησι δε και το παλαιον· (419) “Εν αρχη εποιησε ο Θεος τον ουρανον και την γην. “και τω Πνευµατι του στοµατος αυτου πασα η δυναµις αυτων”. τα τρια µια ζωη. µη διακοπης τινος εν τουτοις απο χρονου η στιγµης το λεπτοτατον γινοµενης. “ Παντα δι’ αυτου εγενετο. αλλα συν τω Πατρι αµα και ο Υιος εστι γεγεννηµενος και το Πνευµα εκπορευοµενον· εν δε τοις αλλοις πασι το εν ονοµα η παραδειγµα και καθ’ εν αναθεωρειται και εν τρισιν· οιον “φως” εαν ειπης. και ειπεν ο Θεος· ῾ Γενηθητω φως’ και εγενετο φως”. και καθ’ εκαστον τουτων φως και τα τρια εν φως εστι· “ζωη αιωνιος”. εν Ευαγγελιοις φησιν· “Εν αρχη ην ο Λογος. οι προ της γνωσεως των του Θεου µυστηριων ατελως επιτρεχοντες ταις . συναθροισθητε αµα εν αγαπη Θεου· και πρωτον ζητησατε εργω ταυτα µαθειν και παθειν. ο υιος της βροντης. Υιος και Αγιον Πνευµα”. ∆ια τουτων γαρ τα τρια προσωπα γνωριµα καθεστηκασι και ουδε τον Υιον εν τουτω προταξαι του Πατρος εστι δυνατον. Αλλα µη τη σκηνη µονη και τη περιβολη προθυµηθητε και τηνικαυτα των αποστολικων αξιωµατων επιβητε. και ο ∆αυιδ· “Τω Λογω Κυριου οι ουρανοι εστερεωθησαν’. Αλλα και Ιωαννης. και ο Λογος ην προς τον Θεον” τον Πατερα δηλαδη. αλλα αµα ουτως ειπειν· “Πατηρ.ειπειν. και χωρις αυτου εγενετο ουδεν ο γεγονεν”. Μαθετε ουν ταυτα. καθ’ εν. οι διδασκοντες αλλους διακενης λογους και οι αρχειν οιοµενοι – πλην ψευδως . και οι δοκουντες ειναι χριστιανοι. ουδε του Υιου το Αγιον Πνευµα. οι τεκνα επονοµαζοµενοι του Θεου. τουτο περι του Υιου δηλουµενον εγνωµεν.ιερεις και µοναζοντες! Ερωτησατε τους πρεσβυτερους και αρχιερεις υµων. περι του Αγιου Πνευµατος και τουτο υπολαµβανοµενον. Πνευµα ουν ο Θεος και Πατηρ και το Πνευµα ο Κυριος εστι και Θεος το Πνευµα το Αγιον· Θεος ταυτα καθ’ εν και αµα τα τρια Θεος· εις Κυριος εκαστον και τα τρια Κυριος· εις ο επι παντων Θεος. και καθ’ εν ωσαυτως τουτων ο Υιος εστι και το Πνευµα και ο Πατηρ και το Πνευµα και ο Πατηρ. ινα µη ακουσητε. “και Θεος ην ο Λογος” ο Υιος δηλονοτι.

τη αειζωω και αθανατω πηγη και ζωη. καν τινες απαρεσκωνται. της ανωθεν διδοµενης παρα του Πατρος των φωτων. καλως τα του λογου της διδασκαλιας οικονοµησαντες εν τοις συνδουλοις ηµων και προ γε τουτου τα του βιου ηµων. φωτοειδεις και Πνευµατος Αγιου πεπληρωµενοι. τι προς τα κατηχηθεντα παρ’ ηµων εν διαφοροις πολλακις λογοις υπενοησατε. εισελθωµεν εις αυτον ακωλυτως εν λαµπροτητι βιου και γνωσεως ουρανιου. Αδελφοι και πατερες και τεκνα εν Χριστω τω Θεω. Λογος Λ∆΄. τα της βασιλειας του Θεου και Πατρος συγκληρονοµουντες αυτω εν Αγιω Πνευµατι. τι το θεληµα του Θεου το αγαθον και τελειον και ευαρεστον. τω δια του Πνευµατος αυτου του Αγιου εις διδασκαλους προχειρισαµενω ηµας της εκκλησιας αυτου. αλλ’ ως φρονιµοι µαλλον οικονοµοι. ω πρεπει πασα δοξα τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. ως δυνατον ηµιν ανθρωποις ουσι. και συµβασιλευσωµεν Χριστω. (421) Οτι ουκ ακινδυνον το διδοµενον ηµιν παρα Θεου ταλαντον κατορυττειν· χρη γαρ δηµοσιευειν αυτο και τοις πασιν υποδεικνυειν και τας ευεργεσιας Θεου ευγνωµονως ανακηρυττειν εις την των ακουοντων ωφελειαν. Παρακαλω ουν παντας υµας. και δια της διδασκαλιας ηµων προσαξαι τω Θεω λαον περιουσιον. θειναι πρωτον θεµελιον εν τη οικοδοµη των αρετων αγαθον ταπεινωσεως· (420) ειτα δι’ αγωνων ευσεβειας εγειραι τον οικον της γνωσεως των µυστηριων του Θεου και υπο του θειου καταλαµφθηναι φωτος και ιδειν οµµατι καρδιας κεκαθαρµενω Θεον. επι τον λογον της διδασκαλιας ελθειν και διδαξαι τους πλησιον ηµων. Τι κατα του ταυτα παρρησια λαλησαντος εν εαυτοις απεφηνασθε. κακειθεν µυσταγωγηθηναι τα τελεωτερα των µυστηριων της βασιλειας των ουρανων και ουτως απο της γνωσεως ταυτης.των αλλων αρχαις· “Ουαι οι φρονιµοι παρ’ εαυτοις και ενωπιον αυτων επιστηµονες! Ουαι οι τιθεντες το φως σκοτος και το σκοτος φως”. ινα µη ως καταφρονηται και γυµνοι του ενδυµατος του γαµου εξω ριφωµεν του νυµφωνος Χριστου. Μη τι των θειων εξω Γραφων ειπειν ηµας . εν Χριστω αδελφοι. Αµην.

Ωσπερ γαρ πτωχος τις φιλαδελφος παρα τινος φιλοχριστου και ελεηµονος αιτησας και λαβων νοµισµατα. επι της παλαµης απογυµνωσας δεικνυσι και αυτο. Ου γαρ ενδειξεως χαριν ταυτα γεγραφαµεν. την χαριν απειληφως ο αναξιος πασης . ο πτωχος και γυµνος αγαθου και δουλος της αγιωσυνης παντων υµων. ινα πιστευσαντες σπουδη χρησωνται και τον ελεηµονα εκεινον ανδρα ταχυ καταλαβωσιν. Τουτο γαρ ποιειν µη δυναµενοι. και το επιδοθεν ηµιν παρ’ αυτου ταλαντον ευγνωµονως πασιν υµιν καταβαλλοµεν. ει δε και διαπιστουσιν. οιτινες εστε υµεις. πειραν της του Θεου φιλανθρωπιας και συµπαθειας λαβων. ευχαριστουντες (422) ανυµνουµεν αυτον. οι Χριστου λαος και ποιµνιον ιερον και βασιλειον ιερατευµα ακουειν και καλεισθαι ηξιωµενοι. Ουδεν γαρ υµας εν τουτω αδικουµεν η ηδικησαµεν. ως υπερογκα λελεχοτας.υπελαβετε. Ει ουν ουτω προς τα ρηθεντα διετεθητε. ινα λαβητε”. αποτρεχει προς τους συµπενητας αυτου εν χαρα και καταµηνυει λεγων εν µυστηριω αυτοις· “∆ραµετε σπουδη και υµεις. ως µεγαλορρηµονουντας ηµας. ιλεως υµιν γενοιτο ο Χριστος. πασι δεικνυοµεν την προς ηµας αυτου αγαθοτητα και παρακαλουµεν και υµας δια της διδασκαλιας του λογου αγωνισασθαι µετασχειν των αυτου δωρεων και απολαυσαι. Μη τι λεληθοτως ηµας κατεµεµψασθε. ανακηρυττοµεν τον αυτου ελεον. αλλα µεµνηµενοι των δωρεων του Θεου. εγω δε παρακαλω την αγαπην υµων ινα µηδεις τω τοιουτω κριµατι επιµεινη. ων απ’ αρχης βιου και µεχρι του παροντος πεποιηκε µεθ’ ηµων των αναξιων. του πατρος µου και πατρος υµων. οµολογουµεν την χαριν. ως ευσπλαχνον ∆εσποτην και ευεργετην ηµων Κυριον. δακτυλοδεικτων και υποδεικνυων αυτοις τον το νοµισµα αυτω επιδοντα. Μη τι κατεκρινατε. ουτω δη και ο ταπεινος εγω. αλλα µεταδουναι ποθουµεν εξ ων ειληφαµεν τοις συνδουλοις ηµων. Που γαρ και δυναµεθα το τοσουτον µεγεθος των ευεργεσιων αυτου σιωπαν η αγνωµονως ως αµνηµονες και κακοι δουλοι κατορυττειν το δοθεν ηµιν ταλαντον. ως δια µετανοιας (423) αυτω προσελθων και δια της του αγιου Συµεων µεσιτειας. µη τουτο συγχωρηση ο ελεησας και αγαγων ηµας εις ταυτα Θεος. ων και ηµεις οι αναξιοι δια της αφατου αυτου αγαθοτητος απηλαυσαµεν.

αλλα µεγαλη βοων τη φωνη· “∆ραµετε. και λεγω ουχ ως εν παραβυστω και µυστηριω. και µαλιστα οι ταυτην αγνωστως εχειν εν εαυτοις οιοµενοι. Ο µη εντος αυτου την βασιλειαν των ουρανων γνωστως κτησαµενος. τον λογον παλιν αντι δακτυλου υµιν προβαλλοµενος. αδελφοι. οσον το επ’ εµοι. Πως ουν. αλλα και περι . και παλιν· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. λεγων. τον του Χριστου Πατερα θεασηται. δια τινος η πως ειπη· “Αββα ο Πατηρ”. οργιζεται και προς το δουναι µαλλον σκληρυνεται.χαριτος. ο νουν Χριστου µη κτησαµενος. θελω ινα οπου ειµι εγω. “προς τον απλως διδοντα ∆εσποτην και µηδενα κενον αποστρεφοντα”. ειπε µοι. σπευσατε ινα λαβητε. σπουδασατε την των ουρανων βασιλειαν εντος υµων και γνωστως κτησασθαι και µη κενοι ταυτης εντευθεν αποδηµησητε. Ο µη µενοντα εν αυτω δια του Πνευµατος τον Υιον συν τω Πατρι θεασαµενος. δραµετε”. ειτα εκεινος προς το και ετεροις δουναι τουτον καταµηνυσειεν. αλλα λαβων κρυψειε κατορυξας αυτο. κρουσατε ινα προ της τελευτης (424) τας του παραδεισου πυλας ο ∆εσποτης υµιν ανοιξειε και εαυτον υµιν εµφανισειε. ο δε Θεος ουχ ουτως. α ειδον και α εργω και πειρα Θεου θαυµασια εγνωκα. λεγων µεγαλη τη φωνη· “∆ραµετε παντες προ του κλεισθηναι δια θανατου την της µετανοιας θυραν υµιν. καθως ο Κυριος ειπε· “Πατερ. πως µετ’ αυτων εν τω µελλοντι εσεται. Ο δε εκεινον µη βλεπων λαλουντα εντος αυτου. αλλα πασι τοις αδελφοις υµιν λεγω και πατρασι µου τας δωρεας του Θεου και οποιον εστι το δοθεν µοι ταλαντον. ου φερω µονος ταυτην κρυπτειν εν κολπω ψυχης. τοτε µαλλον οργιζεται κατα του λαβοντος ως φθονερου και µη θελοντος τους εαυτου αδελφους λαβειν. ∆ια τουτο ουν. φανερω υµιν και δια του λογου ως επι παλαµης απογυµνω τουτο. αλλα και υποδεικνυω τον διδοντα ∆εσποτην. και ου βοω µονον. κακεινοι ωσι µετ’ εµου”. µη λαλειν ουκ ανεχοµαι. ους δεδωκας µοι. µηδεν δε δια την οιησιν εχοντες”. “Προσελθετε”. Εαν γαρ τινι δω πνευµατικον χαρισµα ηγουν ταλαντον και ου κηρυξη τοις πασι και δηµοσιευση αυτο. αλλα και τοις λοιποις απασιν ως ενωπιον Θεου προµαρτυροµαι. αλλα τουναντιον απαν ποιει. Ανθρωπος µεν γαρ εαν οβολον πτωχω τινι δω. ως αυτος ελαβε. δραµετε ινα προ της εξοδου καταλαβητε. πως εν αυτη µετα θανατον εισελευσεται.

ελευθερος. Σκυθης.” – “Ου”. Ουτω µε η αγαπη του Θεου κινει προς υµας τους εµους πατερας και (425) αδελφους αποκαλυψαι την αφατον προς ηµας του Θεου αγαθοτητα και αγαπην. Θεου γνωσιν µη εσχηκοτες. παντως ειποιτε. Αλλ’ ερωτωντι αποκριθητε µοι. Ει γαρ τουτο δωµεν και αγνοειν αλληλους τον Πατερα και τον Υιον δογµατισοµεν. αδελφοι. Ο Πατηρ αγνωστως αγαπα τον Υιον και ο Υιος αγνωστως και αορατως συνεστι τω Πατρι. Πλην του µεν Υιου προς τον Πατερα η ενωσις φυσικη εστι και συναναρχος. ο Πατηρ τον Υιον. Πατερ. εν εµοι καγω εν σοι και αυτοι εν ηµιν εν ωσι. ας λαµβανουσι απο Θεου οι εν πιστει θερµη προστρεχοντες αυτω και ποιουντες αυτου τας εντολας. ως τινες οιονται. το ισον παντως δηλοι της µετ’ αλληλων ενωσεως. καθως εµε ηγαπησας”. η δε ηµετερα προς τον Υιον θεσει και χαριτι. εν εµοι καγω εν σοι. µεγαλορρηµοσυνης. βαρβαρος. καθως συ. Πατερ. φησιν. ινα παντες εν ωσι. ως αυτος παλιν φησιν· “Εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. Ταυτα τοιγαρουν ακουσατε οι δοκουντες ειναι (426) πνευµατικοι και τω λαλουντι πιστευσατε. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν και ινα γινωσκη ο κοσµος οτι συ µε απεστειλας και ηγαπησας αυτους καθως εµε ηγαπησας”. εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν. λειτουργουντα τω ανωθεν ενηχουντι . καθως ηµεις εν εσµεν. . Ουτος τοινυν ο τροπος. και ο Παυλος· “Οπου ουκ ενι Ελλην και Ιουδαιος. ουτω και αυτοι εν εµοι ωσι καγω εν αυτοις”. της εµης. αρα αθεοι εσµεν. ως οταν λεγη· “Καθως συ. Ει δε “καθως εκεινος γινωσκει. δουλος. εµε δε τον λεγοντα υµιν εν τω λογω της χαριτος τας δωρεας. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος”.παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. παρακαλω· “Τι ουν. οιχεται η πιστις ηµων και απολωλεν· αγνοουντων γαρ εκεινων αλληλους αναγκη πασα και ηµας παντελως αγνοειν αυτους· ει δε τουτο. Καγω την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. δι’ ην ουτω και εν τηλικουτοις δοξαζει τους εις αυτον ηλπικοτας ανεπιφθονως. ινα ωσιν εν. οµως εις το αυτο οι παντες εσµεν ηνωµενοι Θεω και αχωριστοι. και ο Υιος γινωσκει τον Πατερα” και ως Θεος συνεστι τω Θεω και Πατρι και ο Πατηρ οµοιως συνεστι τω Υιω.διατι. ινα γινωσκη ο κοσµος οτι συ µε απεστειλας και ηγαπησας αυτους.

ει τις διακονει. ουκ εγω. αλλα δευτε προσκυνησατε και προσπεσατε συν ηµιν και µη αναστητε εκειθεν µεχρις αν λαβητε την δωρεαν του Θεου. Θεος γαρ αχωριστος εστι και αδιαιρετος· το γαρ Αγιον Πνευµα της του Πατρος και του Υιου αϊδιοτητος τε και βασιλειας αχωριστον. ως ο Κυριος και ο τουτου πιστος µαθητης ηµας εβεβαιωσαν. που φευξοµαι το της δικης αφυκτον. φησι. πασης απολυσατε µεµψεως. εις το Πνευµα το λαλουν εξαµαρτανει και βλασφηµει. του εις την ιερωσυνην ηµας τελειωσαντος. Ωσπερ δε ο τω λαλουντι δια του Πνευµατος απιστων. (427) Τοιγαρουν το Πνευµα εστι το λαλουν. αλλα το Πνευµα του Θεου το λαλουν εν ηµιν. αδελφοι. το τους ψευδοµενους εις απωλειαν παραπεµπον. αλλ’ ου δυναµεθα αρνησασθαι την δωρεαν την δοθεισαν ηµιν απο Θεου. αδελφοι. ουτω παλιν ο της ανωθεν χαριτος εστερηµενος του Πνευµατος. Ει δε ψευδοµαι. ως Σιµων ο Μαγος και οι εκεινου συµφρονες εσται αλλοτριος του Θεου και αντιθετος. Τις δε ο λαλων. ως και ηµεις ελαβοµεν οι αναξιοι ταυτην τη αυτου χαριτι. “Απολεις γαρ. αλλα το Πνευµα του Θεου λαλουν εν υµιν”. φησι γαρ· “Εκαστος καθως ελαβε χαρισµα. Τουτο δε και Πετρος ο κορυφαιος επιµαρτυρει λεγων· “Ου γαρ θεληµατι ανθρωπου ηνεχθη ποτε προφητεια. καθως αυτος ουτος ο κορυφαιοτατος ηµιν των αποστολων εντελλεται. αλλ’ υπο Πνευµατος Αγιου φεροµενοι ελαλησαν αγιοι Θεου ανθρωποι”· Ει δε ηµεις ευτελεις οντες και αναξιοι µακραν εσµεν πασης αγιωσυνης και των αγιων του Θεου ανθρωπων. ως λογια Θεου. αλλα την αγαπην ηµων . ως εξ ισχυος ως χορηγει ο Θεος”. ως δε υποχρεοι της αυτου χαριτος διακονουµεν υµιν τα λογια του Θεου και ανακαλυπτοµεν το ταλαντον ο εδοθη ηµιν και το χαρισµα δια προφητειας µετα επιθεσεως των χειρων του αρχιερεως.Πνευµατι. Ο γαρ τοις λογοις αντιπιπτων του Πνευµατος παντως αντιθεος. αδελφοι. εις εαυτους αυτο διακονουντες ως καλοι οικονοµοι ποικιλης χαριτος Θεου. Μη ουν θεοµαχοι και αντιθεοι γενεσθαι θελησητε. Ουδεν εναντιον λεγοµεν προς υµας. Ορατε ως ουκ εγω τα υπερφυη και µεγαλα προς την υµετεραν αγαπην λαλω. εαν τολµηση ειπειν οτι “Εν Αγιω φθεγγοµαι Πνευµατι ”. Ει τις λαλει. παντας τους λαλουντας το ψευδος”. αυτου του Κυριου ακουσατε λεγοντος· “Ου γαρ υµεις εστε οι λαλουντες.

Ει ουν ελεγοµεν οτι ηµεις µεν ελαβοµεν χαριν δωρεαν παρα του Πατρος των φωτων οθεν παν δωρηµα τελειον. φησι. εκ του Πνευµατος ου δεδωκεν ηµιν”.δεικνυοµεν πλουσιαν προς παντας υµας. Αλλ’ ισως παρελθων τις εις µεσον ειποι· “Μεγαλα και υπερβολικα και υπερ ανθρωπινην δυναµιν τα λεγοµενα”. ω ανθρωπε. δι’ ην ταυτα και µη βουλοµενος εξεκαλυψα. Μη φανερως γαρ λεγοντων ηµων. Η των λεγοντων µη ειναι τα νυν τοιουτον επι της γης και εν µεσω ηµων αρτι ανθρωπον ψευδης και παραλογος ανοια και υποληψις.“Και πως ουδεις. Οµως εχω και αλλην αιτιαν ειπειν. γνωτε και µαθετε οτι τα µωρα του κοσµου ο Θεος εξελεξατο. Τις δε αυτη εστιν. αλλα το αξιοπιστον των λεγοντων ευπαραδεκτα και πιστα ποιει τα λεγοµενα.”. οιους λαλεις συ. το “Ηµεις νουν Χριστου εχοµεν”. καθως ειρηται”. Ποιας δη ταυτας. τι υµας αδικουµεν. ως υπερηφανων ηµων αυτικα καταγινωσκουσιν. Θεου γαρ εισι λογοι. των µεγαλων πατερων ουτως αναφανδον περι εαυτου απεφηνατο η τοιουτους λογους λελαληκεν. ινα καταισχυνη τα ενδοξα και ισχυρα. Μαλλον µεν ουν οι αποστολοι και οι πατερες συναδοντα µου τοις λογοις και υπερβαινοντα λελαληκασιν. προς αυτους αν ειποιµι. αλλ’ υποκρυβειν σπευδοντων το χαρισµα. Καγω σοι λεγω· “Μεγαλα τω οντι και υπερ φυσιν εισι. αγνοουντες τας των αγιων αποστολων φωνας. Αλλα και το “Η δοκιµην ζητειτε του εν εµοι . περι εαυτου. Αρα υπερβολην κρινετε. Τουτο δε πως εκλαβοιτε κατα του λεγοντος. δικαιως αν και εκ Θεου και εξ υµων αυτων εµισουµεθα· νυνι δε την αληθειαν απο της θειας Γραφης και απο της πειρας αυτης παριστωντες και την βασιλικην υποδεικνυοντες υµιν οδον. ινα καταισχυνη τους σοφους και τα ασθενη και απερριµενα. η δε ηµετερα ευτελεια και τα πασιν ωµολογηµενα ως ψευδη και βδελυκτα υµιν ποιει καταφαινεσθαι”. αληθευειν εκεινοι νοµιζουσιν· εαν δε ηµεις εκκαλυψαντες την αληθειαν ειπωµεν. Και ορα µοι την κακιαν. οπως εστι πολυµηχανος. (429) το “Εκ τουτου γινωσκοµεν οτι εν ηµιν εστιν. τουτο υπερηφανιας.“Λεληθας σεαυτον. υµας δε λαβειν ου βουλοµεθα. Ει δε ως ανωνυµον µε (428) και αφανη και ελαχιστον λογιζοµενι ου καταδεχεσθε παρ’ εµου εκδιδασκεσθαι.

και το “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. και το “∆οκω Πνευµα Θεου εχειν “. και φυσικως ταυτης επιλαµβανεται. ιν’ ειπω. τον εγγινοµενον τοις αγαπωσι τον Κυριον. Ει δε µη αποδυεται τις παντα και γυµνος προσερχεται και ζητει του λαβειν. και το “Γινεσθε αγιοι. λαµπων ως φως επι γης. οτε το Πνευµα αυτου το Αγιον πλουσιως εξεχεεν εφ’ ηµας. ακουε αυτου του Παυλου λεγοντος· “Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσιν”. και το “Ηµεις δε ουκ ελαβοµεν πνευµα δουλειας παλιν εις φοβον. “Οτι και θελοντα τινα. φησι. αναφθωσι και ως θεοι λαµψωσιν εν µεσω ηµων. ινα επευλογηται και πληθυνηται το σπερµα του Θεου Ιακωβ και µη εκλειψη θεοειδης ανθρωπος. τι. και το “Ει θελετε. Ει τοινυν και θελοντα λεγεις µη δυνασθαι. τοιουτος τα νυν. οµου. µη θελων µηδε προαιρουµενος γενεσθαι· ει γαρ θελεις γενεσθαι. ∆ιατι ουκ εστιν. ουτω και η χαρις του Παναγιου και προσκυνητου Πνευµατος των ηµετερων ψυχων ζητει αψασθαι. Ει δε και µη θελοντα µηδε γινεσθαι. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων “. Ει δε συ µη τοιουτος. ους αυτος αγνοεις. ειπε. οτι εγω αγιος ειµι”. εν ω κραζοµεν· Αββα ο Πατηρ”. του µη βουλοµενου το αιτιον. (430) πολλω µαλλον νυν. Ει γαρ επι του Ηλιου επτακισχιλιους ειχεν ο Θεος τους µη καµψαντας γονυ τη Βααλ.”. Ταυτα ουν παντα υπερηφανιας υµιν λογισθησονται ρηµατα. ειτ’ ουν σωµασιν. αλλ’ ετεροι πλειστοι.λαλουντος Χριστου”. θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες. Ω της ευηθειας! Ει δε και τον της ελλαµψεως τροπον βουλη µαθειν. Εγω µεν ουν ουτως οιοµαι την αληθειαν εχειν και ειναι το βουληµα του Θεου εις ηµας. µηδε γινεσθαι”. φησι. ως αν καλως οδευοντες και αυτοι πλησιασωσι τω πυρι και εις καθ’ εις η και παντες. µη δυνασθαι οιοµαι γενεσθαι τοιουτον τα νυν. ιδε οτι συ σεαυτον κατεδικασας. ει οιον τε. δυνασαι. “Ει δε µη εστι. Θεου βουλοµενου. ου του Θεου. ους αυτος επλασε και ετιµησε και εδοξασε παλαι τη δοξη της εικονος αυτου· υµεις δε ιδετε και . ινα και τοις εν τω κοσµω λαµψη και κατευθυνη δι’ ων λαµπει τα των πολλων δαβηµατα. αλλα Πνευµα υιοθεσιας. ως και µη θελοντα. Ωσπερ γαρ το πυρ προθυµως της υλης. που θησοµεν το “Οσοι δε ελαβον αυτον εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου γενεσθαι”.

(431) εστω µεν εµοι αναθεµα απο Κυριου Θεου και Ιησου Χριστου δια Πνευµατος Αγιου. Ει δε τα ∆εσποτικα και αποστολικα δογµατα. Και ει µη τα αυτα τοις αποστολοις και τοις αγιοις και θεοφοροις πατρασι φρονουµεν και λεγοµεν κατα τα ειρηµενα.δοκιµασατε τα λεγοµενα παρ’ ηµων. ου κατωκνησα διεγερθηναι και τουτον ερευνησαι και ιδειν. υµεις δε µη µονον τα ωτα προς την ακροασιν αποφραξητε. ανορθουµεν. διαστρεφοµενα παρα τινων. ο δε µη εαυτω κρυπτων. ως της τελειας αγαπης εργον επιδεικνυµενοι. φαινοµενα τε και ορωµενα και ως αρραβωνας τοις εκλεκτοις και σωθηναι µελλουσιν απεντευθεν ηδη διδοµενα εκδιδασκοµεν. κακως δε αποσβεσθεισαν υπο συλλογισµων ασυνετων. ουτω καγω εν τοις πνευµατικοις εσοµαι παραφρονων. ως διδασκοντι παρ’ ο οι θειοι αποστολοι εδιδαξαν και ευηγγελισαντο. Ωσπερ γαρ ο κεκρυµµενον ευρων θησαυρον και εαυτω µονω τηρησας αυτον. τα δε µετα θανατον και την αναστασιν εις αυτους προτιθεµενα αποδειξαι και βεβαιωσαι προτεθυµηµεθα. µηνυθεντα µοι υπο αγιου ανδρος εν τοπω τινι. οσον το επ’ αυτοις. την αναστασιν τε και την αφθαρσιαν και την ζωην και την βασιλειαν των ουρανων και αυτα τα αιωνια αγαθα µη εν ελπισιν αυτοις απαντα προσδοκαν παραινουµεν. ει µη την εν αυτοις ουσαν. παντως επαινετος και Θεω και ανθρωποις αποδεκτεος. λαλων Θεου χαριτι. ψεκτος παρα παντων και ως φιλαργυρος κατακρινεται. Και γαρ θησαυρον αποκεκρυµµενον (432) υπο των θειων Γραφων οντα. αλλα τα µεν προκειµενα και αποκαλυπτοµενα. εξ αυτων δηλονοτι των αγιων Γραφων παντα και συνιστωντες και λεγοντες. εξ αυτων των θειων παλιν Γραφων τα υποστηριζοντα και διορθουντα την εκεινων και των πειθοµενων αυτοις διανοιαν συλλεγοµενοι. ουχι µαλλον αποδεκτοι αυτοις και πασιν ειναι οφειλοµεν και λιαν αγαπητοι. ζωοποιον ενεργειαν τε και δωρεαν δια αποδειξεων εν πασι τρανως αναπτοµεν και το φως ηδη λαµπον υποδεικνυοµεν. και τα των αγιων Ευαγγελιων ρηθεντα παρα του Θεου και ηµεις δευτερουµεν. αλλα τοις πασιν υποκεικνυων και φανερων και αφιεις εκαστον λαβειν οσον βουλεται. αλλα κακεινον µοι βοηθον γενεσθαι εξαιτησαµενον και . αλλα καµε λιθοις βαλοντες ως ασεβη και αθεον αποκτεινατε.

εγω ειµι η βασιλεια των ουρανων η εν µεσω υµων κρυπτοµενη. Επι πολυ ουν κοπιασας εξορυττων και τον χουν απορριπτων.υπερανω παντων των ουρανων. αφθονως τε µεταδιδωµι”. αλλ’ ηδη που προκειται προ των οφθαλµων και χειρων και ποδων υµων ο υπερανω πασης αρχης και εξουσιας ανεκλαλητος θησαυρος. ∆ευτε πιστωθητε οτι το φως του κοσµου ο θησαυρος ουτος. επιστας. τον χουν εξω βαλλειν και εις βαθος ποιειν ουκ επαυσαµην το ορυγµα. ουτω λαµψω και εν αυτοις και επανω παντων αυτων. διο δη τουτο ουτω βοω τοις πασιν. ον υµιν λεγω.συνεργον και λαβων. εν ω µοι ειναι τον θησαυρον ο αγαθος εκεινος ανηρ δια γραµµατων εδηλωσεν. αλλ’ οσον η των ορωντων µε φυσις και δυναµις επιδεχεται. Τουτο δε ποιω τω Σολοµωντι παντως πειθοµενος λεγοντι· “Αδολως τε εµαθον. και ορων αει κραζω και ουτω τοις διαπιστουσι και κοπιαν και ορυσσειν µη θελουσιν εκβοω· “∆ευτε ιδετε παντες οι τας θειας διαπιστουντες Γραφας”. αναζυµουται και ολη εµοι οµοια καθισταται· οια γαρ η ζυµη. (433) υπο των πιστων. αυτοι αντι υδατος και αλος πεφυκασι γινεσθαι. ο αχωρητος κατα φυσιν. ως οιοµαι. φησι. ουχ οσος ειµι δεικνυµενος. ολον τον κατω που κειµενον θησαυρον ενωθεν. ως νυν ειµι λαµπων αποκεκρυµµενος ων . ως ειρηται· “∆ευτε µαθετε οτι ουκ εν τω µελλοντι µονον. εν υµιν κατα χαριν γινοµαι χωρητος και ο αορατος ορατος. τοιουτος γινεται και ο ταυτη αναφυροµενος συν τω υδατι και τω αλατι αλευρος· συν εµοι γαρ. ην λαβουσα ψυχη και βαλουσα εν τω τριµερει αυτης. σκαπτειν. πασαν αλλην εργασιαν και πραξιν του βιου καταλιπων και τω τοπω. και καθως ορωµαι υπο των ζητησαντων και ευροντων µε νυν. εστι”. εγω ειµι ο µαργαριτης ο ωνουµενος. Εγω ειµι ο αντι του αισθητου παραδεισου νοητος τοις εµοις . Εγω ει µι η ζυµη. Εγω και ενταυθα. τω Υιω υπαρχων ο οµοφυης µου Πατηρ και ο τουτου Παρακλητος. κοπω πολλω και µοχθω νυκτος και ηµερας ορρυσειν. ει και ολος µενω ορωµενος. αλλ’ αυτος ειπε και λεγει ο θησαυρος· “Εγω ειµι η αναστασις και η ζωη. πασης της γης και αµιγη και παντος ρυπου καθαρον εφηπλωµενον τεθεαµαι. εγω ειµι ο κοκκος του σιναπεως ο κατακρυπτοµενος εν τη γη. εως ο θησαυρος διαυγαζειν συν τω χοΐ ανωθεν ηρξατο. Και ουκ εγω απ’ εµαυτου τουτο λαλω.

αδυνατον δε τους ετι οντας ανθρωπους εν σωµατι καθοραν αυτο.δουλοις παραδεισος γεγονως. και νυν λαµπει και η σκοτια αυτο ου καταλαµβανει ειτ’ ουν ουχ απτεται αυτου. ειπερ ολως εµβλεπουσι. εγνωσθη δε και το φως αυτου της Θεοτητος απεκαλυφθη µονοις εκεινοις τοις δια των εργων πιστοις. εν η ου µετα θανατον. τι και ελαµψε και λαµπει µη καθορωµενον υπ’ αυτων. και ετερος· “Τοτε ραγησεται πρωϊµον το φως σου και τα ιαµατα σου ταχυ ανατελει”. Ει γαρ µη ην δυνατον. ουδε ο του κοσµου αρχων ισχυει τι κατ’ αυτων· εγω ειµι εν αυτοις και αυτοι εν εµοι και νικωσι τον κοσµον. Εγω ειµι ο αντανισχων καθ’ ωραν εν τουτοις ως εν πρωΐ και ορωµενος ηλιος νοερως. το αρτι ευδοκησαι αποκαλυφθηναι εστιν εις ους και εµφανιζεται· οι γαρ αλλοι εν τη σκοτια οντες ου καταλαµβανουσιν αυτο. εν ω τιθω παντας τους πιστευοντας εις εµε και αναγεννωµενους δια του Πνευµατος. οτε δηλονοτι και συ τας εντολας µου τηρησεις”. φησιν ο ∆αυιδ. Εγω ειµι η φωτοειδης πηγη του αθανατου ρειθρου και ποταµου. επικαλουµενοι µε αει· “Το πρωΐ γαρ. το πρωΐ παραστησοµαι σοι και εποψει µε”. το µεν δια του σωµατος τοις αισθητοις οφθαλµοις πασι τοις θεασαµενοις αυτον απιστοις τε και πιστοις. . καθως και πρωην εν τοις προφηταις ενεφανιζον εµαυτον και αυτοι ορωντες ανυµνουν. (435) Ο γαρ αορατος ωφθη. και ινα µη τινες εξ υµων λογιζωνται οτι ελαµψε µεν. δια το ειναι αυτους εξω του κοσµου και τον ισχυροτερον παντων εµε µεθ’ εαυτων εχειν. οι ουκετι δυνανται αµαρτανειν. Και τι παντα λεγειν προς την υµετεραν αγαπην ουτω καταναγκαζοµαι. και εν τω σκοτει εφαινε και η σκοτια αυτο ου κατελαβε. αλλ’ η παντως. Μαλλον δε το µεν φως αει ην και αει ελαµπε και λαµπει εν τοις κεκαθαρµενοις. οιτινες και ελεγον προς αυτον· “Ιδου ηµεις. οτι ανετειλε τω εν σκοτει καθηµενω λαω. ινα δια παντων µαθοντες πεισθησησθε οτι οι καθηµενοι εν σκοτει το µεγα φως λαµπον βλεπειν οφειλουσιν. αλλα καθ’ ωραν οι εµε φιλουντες απο ψυχης λουονται (434) τω απορρεοντι υδατι εξ εµου και παντος ρυπου καθαιρονται το σωµα και την ψυχην και απαστραπτουσιν ολοι. ωσπερ λαµπας και ως ειδος ακτινος ηλιακης. εισακουσον µου. οσα ο Θεος διψων την σωτηριαν ηµων προς ηµας φθεγγεται. Το δε ῾νυν’ ειπειν.

αλλα πρωτον µεν αυτοι µαθετε πρασσειν αει το καλον και ουτω διδαξατε αλλους τουτο ποιειν. σπουδασαι µετασχειν της τοιαυτης ζωης ητις το φως εστι του Θεου.Κυριε. ων τοις εµπονως ζητουσι την µεθεξιν δια πιστεως διδωσιν αει και µεχρι του νυν ο αυτος αγαθος και ευεργετης Θεος ηµων. Και των τοσουτων λογων. οτι πασαν µου την αιτησιν και επιθυµιαν εις αγαθον εξεπληρωσας κατα τας προς ηµας τους δουλους σου υποσχεσεις. Ει δ’ ουν. ου γαρ υπεστειλαµην του µη αναγγειλαι υµιν τα λαληθεντα µοι και γνωρισθεντα και προσταχθεντα υπο του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου δια του προσκυνητου και αγιου αυτου Πνευµατος περι των υψηλων δωρεων και χαρισµατων του συναναρχου (536) Θεου και Πατρος αυτου. ολον εχων µε εν εαυτω. αυτο το Πνευµα το Αγιον. αφηκαµεν παντα και ηκολουθησαµεν σοι”· τω δε ειπειν ῾παντα’ συνεκλεισε τα τε κτηµατα και χρηµατα και θεληµατα και το καταφρονησαι και αυτης της προσκαιρου ζωης και βδελυξασθαι ταυτην δια το γευσασθαι αυτης εκεινης της ενυποστατου και αιωνιου ζωης. Αµην. εγω αθωος εκ παντων υµων ειµι. Ευχαριστια προς Θεον υπερ ων ηξιωται δωρεων. ω πρεπει πασα δοξα. ων λελαληκα προς υµας. βασιλεα µε των επιγειων παντων πεποιηκως εις δοξαν της σης µεγαλουργιας και αγαθοτητος. τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. Ευχαριστω και προσκυνω και προσπιπτω σοι. µη επιλαθησθε. οπερ εστιν αυτος ο Θεος. . Και εισηγησις οπως τοις κεκαθαρµενοις τη καρδια Θεος αει επιφαινεται. και εν ποιοις τοις πραγµασι και γνωρισµασι. (437) Του αυτου. Ευχαριστω σοι. ινα ο λογος της διδασκαλιας υµων εµπρακτος υπαρχη και ευπαραδεκτος τοις ακουουσιν. λογω και εικονι µε τη ση δοξασας ετιµησας. Αλλα παρακαλω παντας υµας. ω πατερες και αδελφοι. επειδη και προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα σου. το τους µετεχοντας αυτου αγιαζον και θεους τη θεσει απεργαζοµενον. το γαρ ηδυτερον εστι παντως και προτιµοτερον. οτι ελεησας αναξιον οντα µε και ετιµησας και εδαξασας. Κυριε του παντος και παναγιε Βασιλευ. Ουδε γαρ δι’ αλλο τι η δι’ εµε τον κατ’ εικονα συν και καθ’ οµοιωσιν παντα εξ ουκ οντων παρηγαγες. ως αυτος ηθελησας ανωθεν. Λογος ΛΕ΄.

οτι συ αορατος ων και αχωρητος. εγκυψας ανεγνων περι τουτων ποτε. Ποθεν που ηδειν οτι φανεροις σεαυτον τοις ερχοµενοις προς σε εν τω κοσµω ετι διαγουσιν. τον µακαριον λεγω και αγιον Συµεων. Ποθεν δε ηδειν. πατερα και αδελφον και βασιλεα. οτι τοιουτον εχω Θεον. οτι ενα των αγιων σου επιποθησαντα µε ιδειν και δι’ αυτου πιστευσαντα ευρειν ελεος παρα σοι. ως υστερον εργω τουτο µεµαθηκα. µηδε εννοιαν ποτε περι τουτων δυνηθεις λαβειν. ουδεν ουδαµως τουτων απαντων εγινωσκον. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον”. και θεοφορους τουτους εργαζη και υιους σου ποιεις. ορασαι και χωρησαι εντος ηµων. ας οι αγιοι σου εξεθεντο. Ει γαρ και εν ταις θειαις Γραφαις. Ποθεν που εγινωσκον οτι χαρας τοιαυτης και ανεσεως καταξιουνται οι της χαριτος σου το φως εν εαυτοις εισδεχοµενοι. Ποθεν που ειχον ποτε λογισασθαι οτι ο κτισας ∆εσποτης τα συµπαντα ανθρωποις ενουσαι. Ακουων γαρ του κηρυκος σου Παυλου βοωντος και λεγοντος· “Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. αλλα και µυρια αλλα. ινα και εις ποθον τουτων ηλθον και ταυτα λαβειν εζητησα παρα σοι. καθυπεδειξας και παρ’ εκεινου µε αγαπηθηναι ηυδοκησας. Κυριε. τοιουτον προστατην. Ειπας γαρ· “Παν ο εαν αιτησητε εν τω ονοµατι µου (438) πιστευοντες ληψεσθε”. αδυνατον ειναι . αγαθε. σε τον πτωχευσαντα δι’ εµε και µορφην δουλου λαβοντα. Ποθεν που εγινωσκον. τοιουτον ∆εσποτην. α ουκ ηλπιζον. Ευχαριστω σοι. ινα και θεασασθαι σε εξεζητησα. ινα επιθυµιαν λαβω την περι σου. εδωρησω µοι αγαθα. ους αυτος επλασας. (439) Οντως. Ποθεν δε η πως ο ταλας εγινωσκον οτι το Πνευµα σου το Αγιον οι σε πεπιστευκοτες λαµβανουσι. ∆εσποτα. Πιστευειν γαρ τελειως εις σε ενοµιζον και παντα εχειν εδοκουν οσα χαριζη τοις φοβουµενοις σε. µηδεν ολως εχων. Ποθεν γαρ που εγινωσκον ο ταλας εγω οτι τοιουτος υπαρχεις ο καλος ∆εσποτης ηµων. ∆εσποτα µου φιλανθρωπε. αυτος ου µονον τουτο πεποιηκας. αλλ’ ως περι αλλων τινων η προς τινας αλλους λεγοµενων ηκουον και αναισθητως προς παντα διεκειµην τα γεγραµµενα. και δουλον σου γνησιον.και υπερ α ηλπιζον και επεθυµουν εχαρισω µαλλον τω αναξιω του ουρανου και της γης.

Ποθεν που εγινωσκον οτι συ αντι τροφης αισθητης αθανατος και αφθαρτος αρτος τοις δια σε πεινωσιν ακορεστος γινη και πηγη τοις διψωσιν αθανατος και χιτων απαστραπτων τοις ευτελη δια σε περιβεβληµενοις ιµατια. αλλα προς τους τοιουτους απεκριναµην. ∆εσποτα. µακαριου Θεου µακαριον µελος γενοµενος. Ενοµιζον δε οτι εκεινω µονω κατα φιλοτιµιαν ταυτα υπεδειξας και ουκ ηδειν ο αθλιος οτι και επι παντας τους αγαπωντας σε τουτο γινεται παρα σου. ∆εσποτα Χριστε. και ελεγον· “Κυριε µου. επεθυµησα. φιλανθρωπε βασιλευ. Ως δε ηκουον οµοθυµαδον απαντας λεγοντας µη ειναι τοιουτον επι της αρτι αγιον. Ταυτα ουτε ηδειν. εν τω του βιου σκοτει και εν µεσω των κακων καθηµενω µοι το φως σου το αγιον ελαµψας και εν αυτω τον σον µοι καθυπεδειξας αγιον. ως ανωθεν ειπον. ουτε εν επιθυµια τουτων ποτε γεγονα. Ταυτα γαρ ακουων δια των σων κηρυκων λεγοµενα. ελεησον.” ουκ ειπας· “Εγω ειµι ο ποιησας τον ουρανον και την γην. . εις πλειονα λυπην επιπτον. διωκοντα σε καλεσας αυτον δια της θεϊκης εµφανειας σου – και γαρ εκεινου θεασαµενου σε και ειποντος· “Τις ει. ∆ια τουτο. Και ον τροπον επι του δουλου σου Παυλου εποιησας. Και τοσουτον ο διαβολος του ∆εσποτου Θεου εγενετο δυνατωτερος.”. εν τω µελλοντι αιωνι και µετα την αναστασιν µονον υπελαµβανον γινεσθαι και ουκ ηδειν οτι και νυν µαλλον επιτελουνται. την εκεινων συγχωρησιν µονον εζητουν µεσιτην και πρεσβευτην ευρειν.και µακαριος γενηται. ουτε ητησαµην τι εκ τουτων λαβειν παρα σου. ινα παντας εφελκυση προς εαυτον και εις την αυτου µεριδα ποιησηται. οτε και τουτων εν χρεια πλειονι καθεστηκαµεν. Πλην οµως ουδεποτε τουτο επιστευσα. καθως οιδας. χαριτι απαστραπτων Θεοτητα – τις δε τουτο πιστευσει. (440) αλλ’ η των αµαρτιων µου µιµνησκοµενος. ως οιµαι. Εγω ειµι ο εκ του µη . ινα δια της εκεινου εντευξεως και της προς εκεινον µου δουλωσεως καν εν τω µελλοντι ευροιµι των πολλων µου αµαρτηµατων την αφεσιν. παναγιε Βασιλευ.επειθοµην του εν σαρκι οντα τινα εκεινων εν θεωρια γενεσθαι. Ποθεν δε η πως ηδυναµην ειδεναι οτι πας ο πιστευων εις σε µελος σον γινεται. ωστε µη καταληφθηναι τινα εις το µερος του Θεου.

η· ο Θεος Σαβαωθ. εγω ευθυς θειας ησθοµην θερµοτητος. ινα γνω σαφως οτι συ υπαρχεις (441) ο σαρκωθεις Θεος δι’ ηµας. αλλ’ η τουτο µονον προς αυτον ειρηκας· “Εγω ειµι Ιησους ο Ναζωραιος. ουδε ουτω µε απεστραφης. η· ο Θεος των πατερων σου”. Βασιλευ ευσπλαχνε και µακροθυµε. αλλ’ οιος ην συνδιαγων ηµιν και ορωµενος καθ’ εκαστην επι της γης. ουδε ειπας· “Εγω ειµι ο ων. Προσκηνωσαντος σου γαρ εν εκεινω και τω φωτι της θεϊκης δοξης εκλαµποντος. µαλλον δε αυτος παντα µοι γεγονας. τοις προτεροις κακοις η και χειροσι περιεπεσον. ω του θαυµατος. αλλα και τα προειρηµενα απαντα αγαθα ταις του αγιου σου πρεσβειαις µοι δεδωκας. ω της προς ηµας αγαπης και συµπαθειας σου του φιλανθρωπου Θεου. Του φωτος σου γαρ του θεϊκου τα παντα καµε τον ταλανα καταφωτισαντος και την νυκτα ως ηµεραν φαεινοτατην ποιησαντος. ου µονον των αµυθητων (442) µου κακων την συγχωρησιν. τοιουτον µοι αυτον καθυπεδειξας εν τω ουρανω. ∆εσποτα.οντος εις το ειναι τα παντα παραγαγων”. ραθυµια δε και ολιγωρια κατ’ ολιγον κλαπεις. της θεϊκης σου δοξης πλησιον ισταµενον. ουκ ενδυµατι φαεινω. Αλλα γαρ ουδε εν τουτω τω γεγονοτι θαυµατι συνηκα ο αθλιος. ου στεφανω τινι. ουτω και επ’ εµοι εποιησας. ον συ διωκεις”. οτε µοι τον αγιον σου Συµεων καθυποδειξαι ευδοκησας. Τινα τροπον. αλλα δι’ αυτου µε του αγιου επεστρεψας και εις τους αγιους αυτου προσπεσειν ποδας µε κατηξιωσας. το απολωλος εγω προβατον. Μετα ταυτα ουν. Συ δε. πλησιασας αυτω εν µετανοια και πιστει τους εκεινου ποδας κρατησας. ειτα θειου . και αλλον τον εκει µοι οφθεντα λογισωµαι και αποπλανηθεις του καλου ποιµενος αστοχησω. τον συν ηµιν. Ινα µη ετερον ειναι τουτον. εν αυτω µε τω υψει της σης Θεοτητος ως εν ουρανω φρικτως ιδειν αυτον κατηξιωσας. ουδε ετερον τι εκ των της δοξης σου προσηγοριων. ειτα µικρας αυγαζουσης λαµπροτητος. ον εκεινος εδιωκεν -. εστησας εν τη ταξει των δουλευοντων σοι. ∆εσποτα. τη κραταια σου χειρι και τω βραχιονι σου τω υψηλω εξαξας απο του πλανου κοσµου και των του κοσµου πραγµατων και ηδονων και αποχωρησας µε παντων σωµατικως τε αµα και ψυχικως. ουκ ενηλλαγµενη θεωρια κοσµησας αυτον.

Ουπω δε το τις ης ο ορωµενος τρανως τοτε εγινωσκον. ο απο πηλου πλασας µε. Ουπω εγνων οτι αυτος συ υπηρχες ο ανυπερηφανος Θεος µου και Κυριος. Ειτα αναλογιζοµενος το ορωµενον ειναι. Και σε µεν ουτω τον Θεον µου εωρων· µη ειδως δε µηδε προπεπιστευκως οτι Θεος. Τεως εωρων . αλλα το µεν ασυνηθες κατεπληττε µε του θαυµατος. χαρας δε ολην µου την ψυχην επληρου και την καρδιαν. ∆εσποτα. οτι συ ης. “.απο των εκεινου λογων εµφυσηµατος. ουκ ενενοουν οτι Θεος η Θεου δοξα εστι το ποτε µεν ουτω µοι ποτε δε αλλως δεικνυµενον. καθ’ οσον οιον τε ορασθαι. ταυτα µοι παντα χαρισαµενος τα καλα. και “Ποθεν τουτο ασυνηθως”µου λογιζοµενου. ετερον τι υπερ ταυτα παντα παραδοξοτερον γινεται. ινα γνωρισω σε. (443) και τοτε εγνων ειναι σην την νικην. Ειτα απεπτη και µετ’ ου πολυ ωφθη µοι εν τω ουρανω. Ως δε καθ’ εαυτον την ενστασιν και την ανδρειαν. ευθυς ον εν τω ουρανω ειναι ενοµιζον εντος µου τουτον ειδον. Κατα τους υπνους γαρ υπο των πονηρων δαιµονων πειραζοµενου µου και προς παθος ρευσεως δια µηχανης ελκοµενου µου και ανθισταµενου µου εις βοηθειαν. “το τροπαιον γεγονεν. σε λεγω τον εµον ∆ηµιουργον και Βασιλεα Χριστον. κειµενου µου επι προσωπον και ποιουµενου την δεησιν.ω του θαυµατος. Αναξιος γαρ ετυγχανον και ακαθαρτος. ην µε νενικηκεναι εποιησας τον διαβολον. ειτα ως φως εν νυκτι και ως νεφελη εφανη µοι µικρα και φλογοειδης επι της κεφαλης µου καθισασα. ετι τα ωτα της ψυχης εµπεφραγµενα τω της αµαρτιας εχων πηλω και τους οφθαλµους µου κεκρατηµενους υπο απιστιας και αγνοιας και της των παθων αισθησεως και αχλυος. εξυπνος γεγονα. ινα και κοιµωµενος αντιµαχωµαι και ισχυροτερος των αντιπαλων και εχθρων µου γινωµαι και κατα κρατος αυτους νικην νικω παραδοξως δια Χριστου. µαλλον δε την ακινησιαν µου προς το παθος εθαυµαζον. ειτα ακτινος εν τω νοΐ µου λεπτης ταχυτερον αστραπης διελθουσης. οραται τινι. των πειραζοντων τας χειρας αβλαβης εκφυγων. Ουπω γαρ φωνης σου ηξιωθην ακουσαι. Αλλ’ οµως ουπω εγινωσκον. ως και αυτο µου οιεσθαι µε το σωµα µεταλαµβανειν της χαριτος της αφατου εκεινης. ουπω ης ειπων µοι µυστικως οτι “Εγω ειµι”. ειτα πυρος εκ τουτου εγκαρδιου δια δακρυων βλυζοντος ρειθρα αενναα.

ουκετι ως το προτερον αµορφος η ανειδεος ο αµορφος και ανειδεος ερχεται η την παρουσιαν και αφιξιν του φωτος αυτου σιωπη προς ηµας απεργαζεται. Εν µορφη τινι. ο ακινητος. ποτε δε εξω που µακραν εφαινετο η και τελειως εκρυπτετο και κρυπτοµενον θλιψιν µοι ενεποιει αφορητον. τεως εµφανως δεικνυται και γνωριζεται πανυ γνωστως και λιαν οραται τρανως ο αορατος. το παχος του νεφους διατεµνων και κατα µικρον προσηνης και σφαιροειδης ενδεικνυµενος. το νεφος απηλασας. ως ει τις φιλος προς φιλον ενωπιος ενωπιω. (444) ο αναφης. προσοµιλει ο φυσει Θεος τοις κατα χαριν εξ αυτου γεννηθεισι θεοις. ο πανταχου αει και εν πασι παρων και τα παντα πληρων. ο πανταχου παρων αιφνης ευρισκη και ως αλλος ηλιος αναδεικνυσαι. Βαβαι της αφραστου συγκαταβασεως! Ταυτα προς ηµας του Θεου τα θαυµασια. κατα µικρον µικρον το σκοτος εν εµοι απεδιωξας. ουκ οιδ’ οπως η ποθεν ερχοµενος. Αλλα πως. εν ηµερα τε και νυκτι ορωµενος και κρυπτοµενος. ιν’ ειπω. συν τουτοις παν παθος και πασαν σαρκικην ηδονην κατεκοιµησας και τελεον απ’ εµου εξωρισας. Ουτως ουν ο αφραστος συ. αορατως λαλει και ακουει και. γινοµενος αφανης και αιφνης φαινοµενος. πλην Θεου· Θεος δε ουκ εν σχηµατι η εκτυπωµατι. αλλ’ εν ακατανοητω και αµηχανω και αµορφω µεµορφωµενος φωτι απλους δεικνυται – ουδεν γαρ πλεον ειπειν η εκφρασαι δυναµεθα -. οτε γαληνης και ειρηνης η ψυχη µου απηλαυε. της αναισθησιας περιηρας το καλυµµα. την ληµην των νοερων οφθαλµων απεκαθηρας. το παχος ελεπτυνας. ποτε µεν ενδον. καθ’ ωραν. λογιζοµενου µου ως ουκετι παντως φανησεται. ο αορατος. αδελφοι! Ανερχοµενων δε ηµων επι το τελεωτερον. Αλλα µοι παλιν θρηνουντι και κλαιοντι και πασαν ενδεικνυµενω ξενιτειαν και υπακοην και ταπεινωσιν επεφαινετο ωσπερ ο ηλιος. τον ουρανον παντος νεφους εκαθηρας· ουρανον δε λεγω την καθαρθεισαν ψυχην εν η αορατως. απιων και ερχοµενος. Τοιγαρουν και τοιουτον µε απεργασαµενος. τα ωτα της διανοιας απεφραξας και διηνοιξας. µητε λαλεισθαι παρ’ αυτων αξιως . και ως πατηρ αγαπα και παρα των υιων φιλειται αγαν θερµως και γινεται (445) τουτοις ξενον θεαµα και φρικτοτερον ακουσµα.συχνοτερον φως.

Ει γαρ και εντος ηµων παντα δια το τον παροχον τουτων Θεον περιφερειν κεκτηµεθα. Οντως ουδαµως. Και ποτε µεν. πως γλωσσα µετρησασα ταυτα λογω εκδιηγησεται. αις ως οιµαι ουδε η θαλαττια ψαµµος τω πληθει συνεξισαζεται. ει µη εκ κοιλιας µητρος ηµων αµαρτιας και ακαθαρσιας και ανοµιας πολλας. πηγη ζωσα τε και αλλοµενη. αρτος. . µητε σιωπη συγκαλυπτεσθαι ανεχοµενον· ου τω ποθω αει αναπτοµενοι και µυστικως παρ’ αυτου ενηχουµενοι. κλινη. ∆ιδασκει γαρ ο λογος ηµας την ενουσαν εν πρωτοις ηµιν παντελη σκοτωσιν τε και ζοφωσιν ηγουν την αλλοτριωσιν του θειου φωτος. ποτε µεν περι των αλλοτριων παθων αποδυροµενοι γραφουσι. οτε δηλαδη και την περι Θεου αγνοιαν σαφως .λαµπας. µη γενοιτο – τι γαρ και εχοµεν ηµετερον ενδειξασθαι. ους και κινει και υπ’ αυτων παλιν κινειται αυτο. ποτε δε τα εαυτων θριαµβευουσι πταισµατα. ποταµους ρεουσα λογων πνευµατικων. µαργαριτης. Ταυτα τοινυν εγραψαµεν. ει τι εναντιως και εσφαλµενως λεγοµενον περι της ψυχικης σωτηριας ηµων ακουσωσι. αλλα του εν αυτοις εισι Πνευµατος.αλλα του Θεου τα θαυµασια φανερουµεν και παρατιθεµεθα υµιν. ουκ ενδειξεως χαριν. θεολογικως ανυµνουσι τον θεουργικως αυτους αλλοιωσαντα· ποτε δε. ουτε λογω εξηγησασθαι ταυτα ολως δυναµεθα. ζυµη. τας µαρτυριας απο των θειων παριστωντες Γραφων και ηρεµειν ολως η κορον της διηγησεως λαβειν ουκ ισχυουσι. νυµφων. ω πατερες και αδελφοι. τουτο γραφουσι. κατα το δοθεν αυτοις µετρον της γνωσεως διορθουµενοι. Τινα τροπον. παστας.δυναµενον. (446) αδελφος και πατηρ.νυµφιος. ποµα ζωης. αλλ’ ουτε νοΐ εκµετρησαι. τας εις αυτους γενοµενας ευεργεσιας και ενεργειας της χαριτος ευχαριστως εκδιηγουµενοι. πυρ. λογων θειας ζωης. κοκκος σιναπεως. . Α γαρ οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. ει και µη αξιως. υδωρ. Και τι πολλα λεγων πειρωµαι τα παντα διεξελθειν και ιδου εισιν αναριθµητα. Επειδη ουκετι εαυτων. αλλ’ ουν κατα γε την ηµετεραν δυναµιν· προς τουτοις και ινα τους οιοµενους Πνευµα Αγιον αγνωστως εχειν απο του θειου βαπτισµατος δια ταυτης της εξηγησεως ωφελησωµεν. φιλος. και γινεται εν αυτοις παντα οσα εν ταις θειαις ακουεις Γραφαις περι της βασιλειας των ουρανων λεγοµενα.

παλιν εν σκοτει αµαρτιων πολλων περιεπεσε. ην ο µη επεγνωκως εν εαυτω γενοµενην κατα την του λογου εξηγησιν. ως αν πασα προφασις και παρακοην ενδικον αποληψεται την µισθαποδοσιαν εν ηµερα η κρινει ο Θεος το γενος των ανθρωπων. οτι προ του φθασαι την ηµεραν και ωραν. Αλλα ταυτα µεν ο λογος. επειτα τον εκ της συνειδησεως γινοµενον ελεγχον. πως τε µετα το γενεσθαι την αποκαλυψιν παλιν η θεωρια παρηλθε του Πνευµατος και. την πιστιν. στερηθεις ταυτης. ο µονος αγαθος και φιλανθρωπος. των κολπων των πατρικων µη εκστας και εκ . ειτα το φοβον. Αµην. Ευχαριστω σοι.οτε και µεσιτην ο ανθρωπος επιζητει προς τουτο και βοηθον. ∆εσποτα. (448) Του αγιου και µεγαλου πατρος ηµων Συµεων του Νεου. Ευχαριστια προς Θεον περι των γεγονοτων ευεργεσιων εις αυτον παρ’ αυτου. Εν η και περι ευχης πνευµατικης και της εν ταυτη προκοπης. Και περι ελλαµψεως θειας θεωριας τε απλανους και αγαπης της προς Θεον. τιµη και προσκυνησις νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. εκ δε τουτων την κατα µικρον εν γνωσει και θεωρια γινοµενην εν ηµιν εναργεστατην αλλοιωσιν. την ταπεινωσιν. Ευχαριστω σοι. ου καυχωµενους ηµας αποδεικνυει. ειτα την επιτυχιαν του µεσιτου και ποιµενος και πρεσβευτου· (447) και πως τη νοερα ελλαµψει του Πνευµατος και τουτον τεθεαται. Κυριε ουρανου και γης. Λογος Λστ΄. καθως µοι ανωθεν ειρηται. ο µονος παντοδυναµος. κετελθων εξ υψους αγιου σου. α εν τοις εκζητουσιν αυτον εξ ολης ψυχης και καρδιας φιλαγαθως εργαζεται. ου δυνατον εχειν Πνευµα Αγιον τον τοιουτον κατοικουν εν αυτω. ω πρεπει πασα δοξα. ειτα την επιθυµιαν της αφεσεως των χρεων . ης πρωην υπηρχεν αµυητος. αλλα διηγουµενους τα θαυµασια του Θεου. Μετα δε ταυτα και την δια του ποιµενος δευτεραν κλησιν εδηλωσεν. ειτα την υπακοην.διεξερχεται. την υποταγην. διεξοδικωτερον διερχοµενος. ο εκ µη οντος εις το ειναι προ καταβολης κοσµου γενεσθαι µε προορισας. εν η εκελευσας παραχθηναι µε. αυτος ο µονος αθανατος. ο και αρχην γενοµενην ελλαµψεως δεικνυσιν. ως µη δυναµενος δηλονοτι µονος αναιδως προσελθειν δια το καταβαρεισθαι αυτον υπο πολλων της αισχυνης αµαρτιων -.

δοξαν και περιφανειαν βιου. αλλα δια σπλαγχνα ελεους σου εξαπεστειλας κακειθεν µε ανηγαγες και λαµπροτερον ετιµησας. ειασας καµε τω αυτεξουσιω τιµασθαι και την προς σε αγαπην εκ της των εντολων σου φυλακης αυτοπροαιρετον επιδεικνυσθαι. Ειτα και παραχθεντα µε και κατα (449) µικρον αυξανοντα. καιτοι φιλαργυρου µου οντος. ωσπερ ιππος απολυθεις εκ δεσµων. αρρητοις σου κριµασιν απελυτρωσας· δωρα χρυσιου και αργυριου. προανεπλασας και προεζωωσας και του προπατορικου µε πτωµατος ηλευθερωσας και την εις ουρανους ανοδον προηυτρεπισας. εγω δε ο αγνωµων και καταφρονητης. αυτος και τω της αναπλασεως αγιω βαπτισµατι σου εξανεκαινισας. κακει κατελθων τοις εγκεκρυµµενοις εν τω σκοτει περιεπεσον. διδοµενην µοι εις απεµπολησιν του αγιασµου σου. Κυριε ο Θεος του ουρανου και της γης. και απο βασιλεων και αρχοντων. της σης δεσποτειας αποσκιρτησας. εις κρηµνον εµαυτον. εις λακκον και ιλυν βυθου αισχρων εννοιων τε και (450) πραξεων εµαυτον ο αθλιος εναπερριψα. ουκ απεστραφης. ο ευσπλαχνος συ και φιλανθρωπος ∆εσποτης. λαβειν µε ουκ ειασας. ουκ εµνησικακησας. και αγγελον φωτος φυλακα µοι κατεστησας. και απο των εναντιων εργων και των του εχθρου παγιδων µεχρι τελειας ηλικιας µε ατρωτον διεφυλαξας. Επει δε ου βια ηµας. απερριψα.της αγιας Παρθενου Μαριας σαρκωθεις και γεννηθεις. ως βδελυγµα ταυτην λογισασθαι εδωρησω µοι. εις ουδεν παλιν θεµενος. αλλ’ αυτοπροαιρετω γνωµη σωζεσθαι εδικαιωσας. Κακει µε κειµενον και αναισθητως εγκυλιοµενον και επι πλειον συντριβοµενον. εξοµολογουµαι σοι. εξ ων ουκ εµαυτον εγω µονον. ως σκευος ατιµον βουληθεντων µοι χρησασθαι εις λειτουργιαν των θεληµατων αυτων. αλλ’ ουδε ο συµπας κοσµος εις εν αθροισθεις εκειθεν αναγαγειν µε και των χειρων αυτων εξελεσθαι ηδυνατο. Αλλα ταυτα παντα. ουκ απεστραφης µου την . ου παρειδες µε. ουκ ειασας κεισθαι και τω βορβορω µολυνεσθαι. ουτω την αξιαν της αυτεξουσιοτητος λογισαµενος. και τω Αγιω Πνευµατι κατεκοσµησας. Οµως εκεισε κρατουµενον µε ελεεινως και αθλιως περισυροµενον και συµπνιγοµενον και καταπαιζοµενον παρ’ αυτων.

των τριχων της κεφαλης µου εκρατησας κακθειθεν µε βιαιως συρων ανεσπασας. ει µη µονον γνοντα οποιος τις ποτε αγαθος και φιλανθρωπος υπαρχεις. αλλ’ εσπλαχνισθης. Αλλα γαρ εκεινος µεν εν παση πηγη και βρυσει αφ’ εαυτου καθ’ ωραν ενιπτετο και ελουετο. και πολλους πονους και πολλας κακωσεις και θλιψεις υπεµεινα. εµου των µεν πονων και της προς τα ανω αθροας φορας αισθανοµενου και οπως ανερχοµαι. ενθα βλεπων εκεινος καλως τους ποδας ανελαµβανε και δια των λιθων και βοθυνων και σκανδαλων διηρχετο απαντων υπεραλλοµενος. αγνοουντος δε υπο τινος ολως αναγοµαι η τις ποτε εστιν ο κρατων και αναγων µε. δουλω σου και µαθητη παραδεδωκας. Τω γουν υποδειχθεντι µοι παρα σου. ουκ επι πολυ αφηκας υπο των ληστων εθελοντι τυραννεισθαι µε.αγνωµονα γνωµην. τα ωτα και το στοµα εµπεφραγµενον. του βαθυτατου µε λακκου εκεινου και βορβορου εξηγαγες. ολον οντα µε ρυπαρον και υπο του βορβορου τους οφθαλµους. συ ασχηµονως οραν µε περιαγοµενον και συροµενον ουκ εφερες. υπεχωρησας. τω βαθυτατω λακκω εκεινω επικλιθεις και εν τω βαθει του βορβορου κατω που συγκεχωσµενω και καθηµενω την αχραντον σου υφηπλωσας χειρα. αλλ’ αυτος συ υπο των της αγαθοτητος σου σπλαγχνων κινουµενος. αγνοω. καµου µη ορωντος σε – που γαρ και ειχον η πως αναβλεψαι ολως ισχυσα αν. ουδε ανθρωπον προς µε τον αµαρτωλον και αθλιον εξαπεστειλας. κατα το προσταγµα σου αµεταστρεπτι ηκολουθησα. ∆εσποτα. παναγιε ∆εσποτα. . Που ουν γεγονως ης. Αλλ’ ει και εγω αναισθητως συναπαγοµενος αυτοις εχαιρον. αλλα ηλεησας και ουκ αγγελον. εµε εις ταυτα προσκρουειν και εµπιπτειν συνεβαινε. κακεινου προς τας βρυσεις και τας πηγας κοπω πολλω αγαγοντος µε. υπο του βορβορου συγκεκαλυµµενος και συµπνιγοµενος. Αλλ΄ αναγαγων και στησας µε επι την γην. πιστιν τε βεβαιαν εις τουτον µοι χαρισαµενος. τυφλον οντα και οπισθεν εφελκοµενον εκεινου τη παρα σου µοι δοθειση χειρι της πιστεως και ακολουθειν αναγκαζοµενον. Ειπων ουν µοι· “Κρατησον και τω ανθρωπω τουτω κολληθεις ακολουθησον· ουτος γαρ σε απαγαγων απολουσειε”. (451) και µηδε ουτω βλεποντα οστις ει. εγω δε µη βλεπων παρηρχοµην τας πλειω. .

Υποδειξαντος δε και πολλακις εασαντος µε του νιψασθαι. αλλα και την βρυσιν πολλακις ψηλαφων του υδατος ευρειν συγκατεσπων τον χουν και τον βορβορον ανεταρασσον και µη βλεπων ολως. µολυνων τω βορβορω το προσωπον ωσπερ εν υδατι. οτι και την διδοµενην σοι θεραπειαν παρα των φιλοχριστων και φιλαδελφων και συµπαθων ανδρων απολεσεις και τας κακωσεις και θλιψεις. . (452) Πως δε την εκ τουτου παλιν αναγκην και βιαν εκδιηγησοµαι. ερρυσω µε δια της χαρισθεισης µοι παρα σου πιστεως και ελπιδος. δι’ ης και τα ρηθεντα και αλλα πλειονα ενισχυσας. αφρονως ποιων. ουδε νυν αναβλεψαι ποτε. Και ηµων διχα συ ου συλλογιζη εν σεαυτω. των ανατροπην θολεραν τον πλησιον ποτιζοντων. Οντως βλεποµεν απαντες. καθαρως ενοµιζον αποπλυνεσθαι. Τι δαι.Ει µη γαρ εκεινος της χειρος εκρατησε µου και προς τη πηγη εστησε και τας χειρας ωδηγησε µου του νοος. αναβλεψις”. Ουδε γαρ νυν δυνατον. Ου γαρ ενδεχεται σε της λεπρας απαλλαγηναι της ψυχικης. Αλλα τουτων µε παντων. ας υφιστασαι επι µαταιαις ελπισιν. Τι δε µη µαλλον ελεηµοσι προσερχη. των οντως απατεωνων και πλανων. Ου µονον δε αλλα και των πολλακις διαµαρτυρουµενων και υποτιθεµενων και καθ’ εκαστην λεγοντων µοι· “Τι µαταιοπονεις. Ουχι και ηµεις παντες βλεποµεν. υπαρχοµεν. ουδε φρονεις. Τι γαρ και ισχυει ολως. και τω εµπαικτη τουτω και πλανω ακολουθεις. Ποθεν γαρ ο εµπαικτης αυτος ανεφανη αρτι θαυµατουργος. συ ο ελεηµων και ευσπλαχνος. υπισχνουµενος σοι τα παρα πασιν ανθρωποις της νυν γενεας οντα αδυνατα. ουδ’ οπου ποτε ουσαν ηδυναµην ευρειν την βρυσιν του υδατος. συν τω καθαρω υδατι και πηλον που προσπαρακειµενον τη πηγη και βορβορον ισως εν ταις παλαµαις συνανελαµβανον και το προσωπον µου εµολυνον. Ουαι σοι. και ουκ εστιν αλλη µειζων ταυτης. παρακαλουσι του αναπαυειν και διατρεφειν και καλως θεραπευειν σε. Τι και τους ποδας προσκρουων και αιµασσων ακολουθεις. µη απατω. αναβλεψαι µαταιως και ανωφελως προσδοκων. ως ο πεπλανηµενος αυτος σοι λεγει. Η τυφλοι. υποµενεις και των επαγγελλοµενων σοι υπο του απατεωνος και πλανου αυτου επ’ αληθειας εκπεσης. υποµειναι µε.

αλλα παραγινοµενος και κρατων µου πρωτον την κεφαλην. ως ο αποστολος σου και µαθητης µε εδιδασκε. σε αυτον ιδειν η γνωναι. Και τοτε πρωτον τη του προσωπου σου αχραντω αιγλη τα ασθενη µου περιηστραψας οµµατα. αλλα και της θεας αυτων την βλαβην εξεφευγον. ηγαπων απο ψυχης. µη διδους εννοειν µε οστις αυτος ης. προσπιπτων αυτου τοις ποσι νυκτος και ηµερας και “Ει τι δυνασαι. ως αυτον σε τον εµε πλασαντα. η οθεν τε ηλθες η που αφικεσαι. ουκ εγινωσκον. τη ελπιδι πτερουµενος και εως ουρανου ανερχοµενος. εν τη οδω προσυπηντησας.(453) Αλλα γαρ εν απασι τουτοις καρτερησαντι και µη αφισταµενω µοι. ουτινος ουδε την του προσωπου αιγλην ιδειν. ουδε γαρ ετι τουτο εδιδως µοι. τον δε συνεργον και βοηθον µου. τας αστραπας τας περιλαµπουσας µε και τας ακτινας του προσωπου σου αναµιγεισας εθεασαµην τοις υδασι και εξεστην. τους τα ρηµατα της απατης και του ψευδους υποτιθεµενους µοι. ο ανυπερηφανος ουκ απηξιους κατερχεσθαι. βοηθει . Τουτο δε εγχρονισας ποιων. µονον δε λουοµενος εχαιρον τη πιστει αυξανων. Ευθυς δε αφιπτασο. Εκτοτε ουν συχνοτερως και προς αυτη τη πηγη ισταµενου µου. τον αγιον σου λεγω µαθητην και αποστολον. γνωρισαι σε µη δυνηθεις. ορων φωτοειδει µε υδατι εκπλυνοµενον. ουτω πως τεθολωµενους και ψηλαφητως καθ’ εκαστην απονιπτοµενω και τω δοκειν απολουοµενω. ετιµων. ενεβαπτες αυτην εν τοις υδασι και καθαρωτερον εποιεις οραν µε το φως του προσωπου σου. αυτος συ παλιν. φρικτον µε πραγµα και µυστηριον ιδειν κατηξιωσας. (454) Και που ποθεν ην τις ο τουτου παροχος. ουδε προς συντυχιαν η οµιλιαν ολως αυτοις συνηρχοµην. σφοδρα µισων και της πλανης κατελεων. οστις ποτε ης. ουδε καταµαθειν η κατανοησαι εξισχυσα. κατ’ ολιγον εφαινου πλεον και πλεον καµε περιηντλεις τοις υδασι και καθαρωτερον οραν και πλεον φως εχαριζω µοι. ο ταυτα ποιων. Σου γαρ παραγινοµενου και τω δοκειν µε τοις υδασι πλυνοντος και περιαντλουντος και εν αυτοις πολλακις εµβαπτοντος. ποτε περιπατουντι και προς την πηγην τρεχοντι. Ουτω δε ερχοµενου επι χρονον και απιοντος σου. και ο εχειν εδοκουν φως κακεινο απωλεσα. τους δε πλανους εκεινους. εσεβοµην. Και πως αν ηδυνηθην. ο και πρωην εκ του βορβορου εκσπασας µε.

Σεληνης γαρ φαινουσης και περιπατουντων οιονει των νεφων. και τη του σκοτους υποχωρησει αυτον σε πλησιαζοντα και ερχοµενον κατεµανθανον. ο αναφης και αληπτος. και της δοξης – τινος δε αγνοω και ουτινος – το µεγεθος. ειτε εκτος του σωµατος. ον ουκ εγινωσκον. ∆ιο και απο της πολλης βιας και του πυρος της αγαπης σου διαπαντος εκλαιον. και αλλον ειναι αφρονως υπονοουµενος παλιν εζητουν µετα δακρυων ιδεσθαι σε. Ειτα κατω µετ’ ου πολυ οντος µου. Ουτως ουν εν πολλη λυπη και θλιψει και στενοχωρια εµαυτον εκπιεζων και εµαυτου επιλανθανοµενος και ολου ολως του κοσµου και των εν κοσµω. διανοιχθεντων αυτων. αυτος ο πασιν αορατος. µη λαλησας µοι. συνανηγαγες. η . εµιµνησκοµην οπου ποτε ανω ειδον σε. ουδ’ ουτω µοι γνωναι δεδωκας – πως γαρ. κρατειν δε ταυτας ολως αµηχανων. τας αστραπας δε και την αιγλην την του προσωπου σου ορων. Παλιν δε µε µονον αφηκας εν γη. . ανω εις ουρανους. τον εκ του µη οντος εις το ειναι παραγαγοντα µε και εκ του βορβορου εξαγαγοντα και τα ειρηµενα απαντα γεγονοτα µοι. πληροφοριας εχων οτι οσα και βουλεται. και ευρεθην θρηνων και την παλαιπωριαν µου εκθαµβουµενος. Ουτως ουν εφ’ ικανον χρονον τη χαριτι σου διατελων. καθα πολλακις και εν τοις αισθητοις πασχοµεν. ολος εφριξα.αλλ’ εκρυβης ευθυς καγω περιην ζητων σε. Αλλα γαρ ωραν εκεισε µετα σου µε ποιησαντα. εν η και ισταµην το προτερον. εις ουρανους ανελθων. ωσπερ προτερον εν τοις υδασι. Και οστις ποτε ης. ειτε εν σωµατι. µη ειδως αυτον σε οστις ει. εκπλαγεις και τω αµετρητω υψει εκθαµβηθεις. εφανας και εδοκεις µοι τον εµον νουν καθαιρων και πλατυνων το της ψυχης οπτικον και επι πλειον παρεχων οραν την δοξαν σου. και οτι µαλλον αυξανεις αυτος και λαµπων πλεον πλατυνη. παλιν και πολλακις περικυκλουσας µε. συ µονον οιδας. ως ηλιον αµορφον.µοι” αυτον εξαιτουµενος. δυναται παρα σοι. αλλο παλιν ειδον φρικτον µυστηριον. κατηξιωσας υποδειξαι µοι. το προσωπον σου. Λαβοµενος γαρ µε. και µορφην σου ιδειν και γνωστως γνωναι (455) οστις ης επεποθουν. ουκ οιδα. Ως ουν ουτω παλιν πολλακις ωφθης και πολλακις παλιν µη λαλησας εκρυβης µοι µηδολως ορωµενος. ο και τουτο ποιησας. µηδε οτιουν η οτι εστι τι ποτε το ορωµενον εννοων. και µηδε σκιαν.

ιδου υπαρξεις απο του νυν αδελφος µου και συγκληρονοµος µου και φιλος µου”. και ταλαιπωρος. τω φωτι τρανως του Αγιου Πνευµατος εκκαθαρας µου τον νουν ολικως. αλλα το οπτικον µαλλον των οφθαλµων αυτου αποκαθαιροµενον. και χαρακτηρα µορφης αµορφου οραν εµπαρειχες µοι. φησιν. ουχ ο χαρακτηρ προς την ορασιν µεταποιειται η µεταπλαττεται. ∆εσποτα. και εξω µε του κοσµου τοτε πεποιηκας – δοκω ειπειν και του σωµατος.σεληνη οραται και δοκει τρεχειν ταχυτατα. τοτε φωνης µε πρωτον τον ασωτον κατηξιωσας και ουτωσι προσηνως προσεφθεγξω µοι. εξανισταµενω και θαµβουµενω και τρεµοντι και εν εµαυτω ποσως εννοουντι και λεγοντι· “Τι ποτε αρα η δοξα αυτη και το της λαµπροτητος ταυτης µεγεθος βουλεται. ινα µε τοιουτων αγαθων αξιον καταστησης και τοιαυτης δοξης συµµετοχον και συγκληρονοµον ποιησης.. Επι τουτοις ουν καταπλαγεντος (457) µου και τη ψυχη εκχυθεντος και την ισχυν διασκορπισθεντος και “Τις ειµι”ανταποκριθεντος “εγω η τι πεποιηκα ο αθλιος. ειµι ο Θεος ο δια σε γεγονως ανθρωπος. Ουτως ουν. ο ∆εσποτης παλιν συ. τον χαρακτηρα. Πως δε η ποθεν εγω τοιουτων αγαθων κατηξιωµαι. οιος εστιν. αυτος µοι ποθεν εδοκεις εξερχεσθαι και λαµπροτερος φαινεσθαι. και οτι µε εξ ολης ψυχης επεζητησας.” – λογισαµενου µου δε ταυτην υπερ νουν ειναι την δοξαν και την χαραν. εντυπουµενης οιονει της εµφερειας αυτου ολης τω οπτικω και δια τουτου διϊκνουµενης και αποµασσοµενης και ως εν πινακι εγχαραττοµενης τω νοερω τε και µνηµονευτικω της ψυχης. υπερηυγασας δ’ ουν και τω δοκειν ολως ολω καλως βεποντι ωφθης µοι. εδοκεις ερχεσθαι ο ακινητος και ο αναλλοιωτος µεγεθυνεσθαι και µορφουσθαι ο αµορφος. ορα. µηδεν τω συνηθει προστιθεισα δροµω η την εξ αρχης υπαλλασσουσα πορειαν.” – “Εγω. τουτο γαρ ακριβως γνωναι ουκ εδωκας . ουτω και αυτος ωραθης. “τις ποτε ης. και “Ω ∆εσποτα” λεγοντα µε. οιονει φιλος φιλω διαλεγοµενος δια του εν εµοι λαλουντος σου Πνευµατος. (456) Ωσπερ γαρ επι τυφλου κατα µικρον αναβλεποντος και τον χαρακτηρα του ανθρωπου κατανοουντος και οιος εστιν εκ του κατ’ ολιγον ανιστορουντος. ∆εσποτα. ειπας µοι· “Ταυτα δια µονην την προθεσιν και . Κακεινου τρανοτερον και καθαρωτερον βλεποντος.”.

Πως γαρ και µη εχαιρον. την ενυποστατον αγαπην. ως εν µια ριζη δενδρου. Οθεν µιµνησκοµενος του καλλους της δοξης και των ρηµατων σου. παραγεγονως δια της των πειρασµων µαχαιρας. Τεως δ’ ουν εγενοµην παλιν ολος εν εµαυτω. Απο ουν τοτε ουχι µνηµονευων σου και των περι σε ηγαπων σε απο της των τοιουτων µνηµης. Εµου δε ειποντος· “Και τι τουτου µειζον ειτε λαµπροτερον. ινα εκεινο λαβων αντ’ εκεινου ταυτα σοι δωσοιµι. (458) περιπατων. εχειν επ’ αληθειας επιστευσα. ως απηλθον ποτε προς το την αχραντον εικονα της σε Τεκουσης ασπασασθαι και ταυτη προσεπεσα.προαιρεσιν και πιστιν σου εδωρησαµην σοι και ετι δωρησοµαι. τους εις πολυ υψος αναχθεντας περιττους κλωνας των λογισµων αφελων. εκλαιον και εν χαρα διηγον ανεκφραστω γνωρισας σε. το τελειον ου θεαση. καθεζοµενος. αυτος προ του αναστηναι µε. ουδε επαπολαυσαι ολου αυτου ισχυσεις καλως”. Η γαρ οντως αγαπη συ ει. ερριζωθη και ηυξηθη καλως. Τη ουν πιστει η ελπις εµφυτευθεισα και εν αυτη υπο της µετανοιας και των δακρυων ποτισθεισα. ο καλος τεχνιτης και δηµιουργος. την σην αγιαν αγαπην ενεκεντρισας. τοσουτω πλεον ασυγκριτως η µελλουσα δοξα υπερ την νυν ορωµενην σοι αποκαλυφθησεται”. εσθιων. Ταυτην ουν ορων οσηµεραι αυξανουσαν και αει . πινων και προσευχοµενος. ποθεν νοµισας ελθειν. Τι γαρ εχεις αλλο η εσχες ποτε σον. φηµι δη της ταπεινωσεως. ουκ οιδα. εντος της ταλαιπωρου καρδιας µου. γυµνος παρ’ εµου παραχθεις. και εισηλθον εν τω πρωτω σκηνωµατι. Αλλα γαρ παλιν λυπουµενος και ουτως αυθις ιδειν σε επιποθων. Ειτα συ αυτος. Εµοι τεως αρκει το ουτως ειναι και µετα θανατον” – “Ως λιαν ει συ µικροψυχος. ειτε εµου µακρυναντος απο σου. επειτα και υπο του σου φωτος ελλαµφθεισα. ως φως αποτελεσας αυτην. ειπας. Εαν γαρ µη λυθης της σαρκος. και τοτε εγνων οτι εν εµοι σε γνωστως εχω. τοις τοιουτοις αρκουµενος. ο Θεος. ειτε σου απ’ εµου απελθοντος. ωραθης µοι. τον Ποιητην των απαντων. αλλ’ εν εµοι σε. τη ελπιδι µονη. Ταυτα γαρ προς τα µελλοντα ισον εισιν ιστορηθεντος εν χαρτη ουρανου και ταις χερσι κρατουµενου· οσω γαρ ουτος του αληθινου ουρανου απολειπεται. Ταυτα ειπων εσιωπησας και µικρον µικρον ο γλυκυς και καλος ∆εσποτης εκρυβης εξ οφθαλµων µου.

µη υπο καταιγιδος θραυσθη. Ει ουν εγω σε εχω. των υπαρχοντων αυτοις κυριους ειναι και επαπολαυειν αυτων και ζην εξεστιν. φυλαξον µε τον αµαρτωλον και αναξιον ον (460) ηλεησας. ουτω χαιρων διακειµαι. ειτα παντων εκπεσοντι εκεινων και εις παντελη πτωχειαν κατενεχθεντι. αλλ’ ευθυς απαντων γυµνουται και τοις εχθροις εµου τε και αυτου αιχµαλωτος παραδιδοται.η ζωη γαρ αυτου εγω ειµι -. “δυνατοι δυνατως ετασθησονται”. εµου δε της αγαπης και φιλιας ει εκπεσειε τις. ζην ολως ου δυναται . καταξιωθηση και µετα θανατον. µαλλον µεν ουν και µειζονως κατακρινουσι και πλειονα θλιψιν σοι προξενησουσιν. µη υπο ραθυµιας και µετεωρισµων . τη δυναµει σου στηριξον. ως τω πλουτησαντι και δοξασθεντι και υψωθεντι και τω επι γης βασιλει οικειωθεντι. καταγελωντες και καταπαιζοντες”. καιτοι µη ουχ ουτως οντων των πραγµατων εν τοις επιγειοις και ορωµενοις και εν αυτοις τοις πνευµατικοις πραγµασι και αορατοις. Ναι οντως. ουτω και το εν σοι γινοµενον νοει µοι και ασφαλιζου σεαυτον και σπουδαζε αει εντος σου καθαρως και τρανως. “Ακουσον τι” παλιν εφησας. τιµωρουντες. Και γαρ ουχ ουτω πενητι εκ γενετης αισχυνης αιτια γινεται η πενια. καθοραν µε· και ειθ’ ουτως ιδειν µε. µανιωδεστερον αυτω επεµβαινουσι. ο κυκλος ολος των εργων και κοπων και λογων σου τουτων ωφελησουσι σε ουδεν. µαλλον δε δια ταυτης συ και διδασκων και περιλαµπων µε. επειδηπερ. τι πλεον ελπισω. ως τον ηλιον εν τοις καθαροις υδασι. ουδε η εκ ταυτης λυπη επι τοσουτον λυπει. ∆εσποτα· “ωσπερ τον ηλιον ορας εν τοις υδασιν. µη υπο εχθρου τινος εκσπασθη. ης προς µε εκεκτητο. Ει δε µη. παναγιε Βασιλευ. (459) εκεινον δε αυτον ουδολως τοτε µαλλον κατω νευων ορας. Τοις µεν γαρ εκπεσουσι της φιλιας και δουλειας του επιγειου βασιλεως εκ τινος αιτιας. καθα και Παυλος βοα λεγων· “Ο γαρ τις βλεπει.”. ωσπερ ειπον σοι. µη υπο αµελειας καυσωνος φλεχθη. και το φυτον της αγαπης σου. ον εκεινοι λαβοντες υπερ της προτερας αυτου ευνοιας και αγαπης. ως ακουεις. τι και ελπιζει. ως ηδη υπερ πασαν πιστιν γεγονως και ελπιδα.οµιλουσαν µοι. ουτως ειναι καγω πιστευω σοι τω Θεω µου και προσπιπτων καθικετευτω σε. Μη υπο ανεµων σεισθη. οπερ ενεκεντρισας εν τω δενδρω της ελπιδος µου.

και εν αινιγµατι. οτι ενεκεν τουτου απο παντος ανθρωπου ειµι αβοηθητος. ως αυτος ηβουληθης απ’ εµου σωµατικως απεχωρισας. τοτε δε εν ολη τη αγαπη ολον σε. αλλα εν τη ση αγαπη ιδρυσον µου την ψυχην και εν ταυτη ριζωσαι την σην αγαπην ποιησον ασφαλως. συ επιστασαι την ταλαιπωριαν και την εις απαν αδυναµιαν µου. εν αυτη καγω δε οραν σε καταξιουµαι δι’ αυτης. Συ γαρ οιδας. καθως ειπας. ινα κατα την αχραντον και αγιαν και αψευδη σου επαγγελιαν συ ης εν εµοι καγω υπαρχω εν σοι. τον αγαπην οντα και ουτω καλεισθαι καταξιωσαντα. µη υπο φιλοδοξιας τελεον εξαφανισθη. και συ µεν βλεπεις µε. Συ γινωσκεις µου την ασθενειαν. και σκεποµαι υπ’ αυτης καγω σκεπω και φυλαττω αυτην εν εµοι. τον γαρ συνεργον µου και βοηθον. τω Πατρι και τω Υιω και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων. ∆εσποτα. Τοιγαρουν δια τουτο σπλαγχνιθητι επι πλειον απο του νυν επ’ εµοι ο πολυευσπλαγχνος Κυριος. . οτι σοι πρεπει πασα ευχαριστια. κρατος. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ∆ΕΥΤΕΡΟΣ (Β’) ΒΙΒΛΟΣ ΤΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΩΝ ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΩΤΟΣ (13) Και κατα των τιθεµενων το πρωτον επι του Πατρος. τιµη και προσκυνησις. σον δε αποστολον. ινα µη εασης µε εις το θεληµα µου. νυν µεν ως εν εσοπτρω. Προσπιπτω σοι απο καρδιας.ξηρανθη. ο τουτο και χαρισαµενος και κατεργασαµενος εν εµοι. ο ποιησας τοσαυτα καλα µετ’ εµου. Αµην.

φησι. την αιτιαν δι᾿ ην ταυτα προς των θεολογων ελεχθησαν προς αιρετικους αγνοουντων· την γαρ δυναµιν των γεγραµµενων νοησαι µη ικανως εχοντες. και εστι και εσται αει η παναγια Τριας. Οια δε φασι των θειων κατατολµωντες! Κατα τουτο. ω ουτοι. εννοουντα το φρικτον του εγχειρηµατος και το τοις τολµητιαις αποκειµενον κριµα. ουκ αν πατηρ ο Πατηρ ωνοµαζετο. Προς ους εικοτως ουκ αφ᾿ εαυτων. αλληλων πρωτα ειναι ου δυνανται. ουχ ινα πνευµατικην τινα ωφελειαν καρπωσωνται. και κατα τουτο µαλλον και µειζονα. Τα γαρ αει ηνωµενα και αει ωσαυτως οντα. τις εδιδαξε. µειζον και ελαττον εν αυτη.Το περι Θεου λεγειν η φθεγγεσθαι και τα κατ᾿ αυτον ερευναν και τα ανεκφορα ποιειν εκφορα και τα πασιν ακαταληπτα ως καταληπτα υπεµφαινειν τολµηρας αν ειη και αυθαδους ψυχης ενδειγµα. αλλ᾿ εκ του διδασκοντος ανθρωπον γνωσιν µυσταγωγουµενοι. αλλ᾿ ινα θαυµαζωνται παρα των ακουοντων εν ποτοις και συνεδριοις και θεολογοι επιφηµιζωνται· ο και µαλλον λυπει µε και εν αδηµονια ποιει. ως εξ αυτου γεννηθεντος. κενεµβατουσιν και α λεγουσιν ως βεβαια και αληθη και ουτως εχοντα διαβεβαιουνται. Ει δε προτασσεις ολως του Υιου τον Πατερα και πρωτον αυτον ως αιτιον της του Υιου γεννησεως ονοµαζεις.λεγω δε αντι του πρωτος -· εκ του Πατρος γαρ. Ει δε πρωτον βουλει συ τον Πατερα ειπειν του Υιου. Και η ανθυποφορα· µειζονα του Υιου τον Πατερα πως (14) φης. Και τουτο πασχουσιν ουχ οσοι αφ᾿ εαυτων τι λεγειν τολµωσι µονον περι Θεου. Οτι δη. τω υπηχουντι ανωθεν πειθοµενοι Πνευµατι. Ει αδιαιρετος ην. . ειπωµεν ωδε. αλλα και οσοι τα προς αιρετικους παλαι λαληθεντα παρα των θεσπεσιων θεολογων και γραφη παραδοθεντα αποστηθιζουσι τε και πολυπραγµονουσιν. µονον µειζων ο Πατηρ του Υιου. η το παν εκ του µη οντος παραγαγουσα. φησι. Τις τοις αθεατοις και αγνωστοις και παντη ανερµηνευτοις και ακατανοητοις ταυτα εξεθετο. Ταυτα της καινης κενοφωνιας αυτων και ασυνετου θεολογιας. τις ενενοησε µετρα και βαθµους. πρωτον και δευτερον. µειζων ο Πατηρ του Υιου . λεγω σοι καγω πρωτον ειναι του Πατρος τον Υιον· ει µη γαρ ουτος εγεννηθη. καθ᾿ ο αιτιος εστι της υπαρξεως του Υιου. και το ειναι του Υιου αιτιον αποβαλλοµαι.

ως και ο Υιος εν ολω τω οµοουσιω Πατρι. η τουτο σου λεγοντος. ως ασεβουντα. οτε ουκ ην Υιος. Το γαρ µετρειν τα αµετρητα και τα αρρητα λεγειν και τα αφθεγκτα φθεγγεσθαι επισφαλες υπαρχει και επικινδυνον. και τηνικαυτα το αιτιον λεγειν σε τον Πατερα δεξοµεθα. αλλ᾿ ολος ων εν ολω τω οµοτιµω Υιω. Η τοινυν το πρωτον λεγειν του Υιου τον Πατερα αποδραθι. και οτι εγεννησεν αυτον υστερον αιτιος γενοµενος της αυτου υπαρξεως. Ουτε γαρ πρωτον. και θελοντος του Πατρος η µη θελοντος. ο πρωτον λεγων αναγκη και δευτερον ονοµασαι και τριτον. και µετα των λεγοντων ασεβων τον Υιον υπο του Πατρος γεγενησθαι ποιει· τουτο γαρ και το µονον εννοησαι πασης αθεοτητος και ασεβειας εστιν. ωσπερ ειρηται. . ηνωµενα και αει ωσαυτως οντα αλληλων αιτια ειναι ου δυνανται. το γε νυν εχον και αυτο παραιτουµεθα· τα γαρ αει. ει µη που υπονοιαν εµποιεις οτι ην ποτε ο Θεος µονος. οπερ εν τη παναγια Τριαδι εµφασιν ολως ουκ εχει λεγεσθαι. εις τρεις θεους την αδιαιρετον και µιαν θεοτητα διαιρουντες. ινα µη τον αριθµον πλεονασωµεν. Αιτιον γαρ του γεννωµενου υιου τον πατερα ειναι επι της σωµατικης γεννησεως λεγοµεν· επι δε της θειας και ανυπαρκτου υπαρξεως και αγεννητου γεννησεως και ανυποστατου υποστασεως και υπερουσιου ουσιωσεως. ο δε µητε προων. (15) τον λογον οικονοµουντες εν κρισει. φηµι καγω. και θελων εγεννηθη η µη θελων. οπερ σε πορρω του Θεου και της αληθειας απαγει. η τι ετερον ειπω ουκ οιδα. πως πρωτος του συναϊδιου κληθησεται. µητε ποτε γεγονως η γενοµενος πρωτος του συναϊδιου και συναναρχου Υιου. πρωτον δε ουδαµως. Μη δη εννοησης προϋπαρξαι ποτε του Υιου τον Πατερα και ουτε πρωτον ουτε µειζονα καλεσεις αυτον του Υιου· το γαρ προϋπαρξαν πρωτον αν κληθησεται του εξ αυτου γεννηθεντος η προελθοντος η ποιηθεντος. ουτε δευτερον. Τοιγαρουν και επι της αρρητου και θειας του Θεου Λογου γεννησεως αιτιον µεν του Υιου λεγοµεν τον Πατερα. εκ των τοιουτων εµπιπτοµεν συζητησεων. ως νουν λογου και πηγην ρευµατος και ριζαν των κλαδων αυτης. ινα µη λεγω βλασφηµιας. Ει δε αιτιον λεγεις του Υιου τον Πατερα. Ορας εις οσας ατοπιας.Υπονοιαν γαρ παρεχεις οτι ουκ ην ο Υιος προ του γεννηθηναι. και εγνω οτι εγεννηθη και πως η ουδαµως.

εγω δε σε εγνων” και αυθις· “Εγνωρισα σου το ονοµα τοις ανθρωποις” και παλιν· “Πατερ. Μετα γαρ την ενανθρωπησιν του Θεου Λογου και Πατηρ ο Θεος και Πατηρ εγνωρισθη ηµιν τοις πιστοις (17) και Υιος Θεου ο σαρκωθεις δι᾿ ηµας Θεος Λογος κατα το υπο του Πατρος ανωθεν ειρηµενον· φησι γαρ· “Ουτος εστιν ο Υιος µου ο αγαπητος· αυτου ακουετε”. που η πατροτης ενταυθα και η υιοτης. Και ο Υιος· “Πατερ δικαιε. (16) εστιν εννοησαι η ειπειν εν τη αδιαιρετω και ασυγχυτω Τριαδι· αφθεγκτα γαρ παντη και αρρητα και ακατανοητα τα της θειας και υπερουσιου φυσεως και ανθρωπινω νοΐ ακαταληπτα.ουτε τριτον. ω συ. η ινα διδαξη ηµας οτι ουτε Υιος απο τινος εγνωριζετο προ του κατελθειν και σαρκωθηναι τον Θεον Λογον. ουκ ειπεν η θεολογος φωνη. και ο κοσµος σε ουκ εγνω. ουτε Πατηρ ο Θεος. ινα και πρωτον και µειζον µοι εν τη θεια και ακαταληπτω φυσει. του Υιου και του Πατρος. ινα και ο Υιος σου δοξαση σε” και· “Εγω και ο Πατηρ . ο Θεος” και παλιν· “Το δε πνευµα ο Κυριος εστιν”. ινα και δευτερον τουτου τον Υιον αποδειξης και τριτον αυθις το Πνευµα το Αγιον. ολην εν αυτω ευρησεις και των συναϊδιων ως οµοουσιων την συµφυΐαν. αλλ᾿ οτι ουπω ην γνωρισθεν το της οικονοµιας µυστηριον. κηρυσσων ηµιν ως αλλος τις θεολογος του πρωην βαθυτερος τε και τω Υιω του Θεου οικειοτερος ετερον ευαγγελιον. Συ δε. Ει βουλει δε και αλλως γυµνασαι τον λογον και µαθειν ως ακαταληπτος εστιν ο εκ του µη οντος το παν ουσιωσας Θεος. Της βλασφηµιας! Πως. διδως ηµιν και τω κοσµω παντι το πρωτον εν τω Πατρι. Ιωαννης “Εν αρχη ην ο Λογος” εφη θεολογων. Ει ουν πνευµα “Θεος και το πνευµα ο Κυριος εστι. αλλ᾿ ο Λογος. και τουτου βαθυτερα υπο της αυτοσοφιας. αλλ᾿ “Εν αρχη ην ο Λογος”. ο την τριθεΐαν ηµιν δογµατιζων υπουλως. φησιν. ο επιστηθιος του Χριστου· “Εν αρχη ην ο Πατηρ”. ∆ια τι δε ουκ ειπεν ο Υιος. δοξασον σου τον Υιον. διδως και λεγης και αριθµης. καινε θεολογε. ουκ ελασσον. µυσταγωγηθεις. Ουχ οτι ουκ ην η τα παντα παραγαγουσα τρισυποστατος θεοτης. ει γε και ουτως θεολογειν εξεστι. καν το Πνευµα προταξης. ειπε. Ιησου. ου µειζον. Και ορα ως ακαταληπτα τα της θειας φυσεως τοις ανθρωποις ηµιν. “Πνευµα. και ουχ ο Πατηρ.

ωσπερ ειρηται. ακαταληπτος. ο τα της θειας φυσεως µη φειδοµενος ερευναν· πιστευεις οτι εστι Θεος τρισυποστατος. αλλ᾿ ως απιστοι τινες και παντη των του Χριστου µυστηριων αµυητοι ουτω και φρονουµεν και αφειδως λαλουµεν αναισχυντω ψυχη τα περι Θεου. ωσπερ εαυτους οιονει αγνοησαντες εις αµετριαν επεκτεινοµενοι. και τας υποστασεις καλειται· επει δε µεριζεται µεν αµεριστως. ω ουτος. ουτε τριτον το Πνευµα το Αγιον. η του Πατρος αυτου του Υιου. τα αγγελοις και πασαις ταις ουρανιαις δυναµεσιν ακαταληπτα και ανεκφορα εξερευναν και πολυπραγµονειν. Ινα δειξη το εν πασιν ισοτιµον και οµοδοξον εαυτου µετα του Πατρος και οτι ουτε “Πατηρ πρωτος. αµεριστος. η του Υιου αυτου του Πατρος. οι γη και σποδος. Και σκοπει µοι συνετως των ρηµατων την δυναµιν. ουτε των συν αυτω υποστασεων· ουδε γαρ προϋπεστη του ετερου το ετερον. Ηµεις δε. καν αιτιος του Υιου. Λεγει γαρ· “Εγω και ο Πατηρ εν εσµεν” και προεταξεν εαυτον του Πατρος. Ει γαρ εν εξ αρχης η Τριας και τουτο καλειται κατα τας υποστασεις Τριας. η των αµφοτερων του Πνευµατος. αναρχος. νοειν τε και επινοειν και αναπλαττειν ου φριττοµεν. ινα και πρωτον του ετερου το ετερον γενηται· συνδροµον γαρ την αναρχον εσχον αρχην και συναΐδιον. Ει τοινυν και µετα την σαρκωσιν του Θεου Λογου εν ο Υιος και ο Πατηρ εισι. Τοιγαρουν εις Θεος η Τριας. ινα το προϋποσταν πρωτον του εξ αυτου λαµψαντος γενηται. Τι τουτο.εν εσµεν”. συνεχωρηθη ηµιν κατα το εγχωρουν τη ανθρωπινη φυσει λαλειν τα περι Θεου και των θειων καθως απο των θειων αποστολων και των θεοπνευστων πατερων ηµων εδιδαχθηµεν. ουτε δευτερος ο Υιος. µη προϋπαρξαντος τουτων ενος ουδαµως πως. καν εκ του Πατρος. µια καλειται Τριας ο Θεος. . Μια γαρ θεοτης η µια Τριας και τουτο δια τα προσωπα. πολλω µαλλον προ της σαρκωσεως. µητε νοηθηναι παρ᾿ ηµων µητε ρηθηναι δυναµενη. καν εκ του Πατρος εκπορευηται. αναρχος. αφραστος. Ειπε ουν µοι. ηνωται δε ασυγχυτως. ως αν συνεχη την περι αυτου µνηµην αναλαµβανοντες δοξαζωµεν την αυτου αγαθοτητα και την περι ηµας φιλανθρωπον οικονοµιαν αυτου. ακτιστος. αρα το εν ουτε εαυτου πρωτον δυναται ειναι. Ινα δε µη τη µακρα σιωπη (18) ληθην Θεου παντελη νοσησωµεν και ως αθεοι τινες εν τω κοσµω διαξωµεν.

τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις εκ του µη οντος εις το ειναι παρηγαγε και τας ουρανιους πασας δυναµεις εποιησεν. αναρχος. και αει και προ παντων ην η τρισυποστατος µονας ο Θεος. Αλλως δε πως ειποις αρα το ποιηθεν εκ Θεου τον εαυτου ποιητην επιγνωναι. εις ον δια του λογου της διδασκαλιας επιστευσεν. µητε αρχην ηµερων. ειτε αορατα. ειτε ορατα. (19) την ακαταληπτον αυτου φυσιν τολµηρα και αυθαδει περιεργαζη ψυχη. ειτε γινωσκοµενα παρ᾿ ηµων. ωσπερ δη πνοην και ζωην. δια . ανεξιχνιαστος. ωσπερ και ην. Ει ουν τουτο πιστευεις οτι ην. Αλλα γαρ και το µετρον της γνωσεως κατα το µετρον της πιστεως ηµιν τοις πιστευουσιν εις αυτον δεδωκεν. Ταυτην ουν δια ποικιλων και πολυτροπων σηµειων λαµβανουσιν οι πιστοι. τι και αυτος ου σιωπη και φοβω τον δηµιουργον προσκυνεις. ειτε αγνοουµενα. ειτα και τον ανθρωπον τουτων απαντων εποιησεν εσχατον. ει µη οσον παντως ο ποιητης αυτος των ποιηθεντων εκαστω. ουτω και την περι αυτου γνωσιν φιλανθρωπως και καθ᾿ οσον συµφερει δωρησεται. δια της οµοουσιου και αδιαιρετου Τριαδος της µιας παρηχθη θεοτητος. Αµηχανον ετερως τουτο γενεσθαι πασι παντη αδυνατον. ειπε. και οτι ην αει ο αυτος.ακτιστος. και αει ων και προ παντων ων. επιγνωναι το οιος και οσος και οπως εγεννηθη ολως δυνησονται. φησιν. µητε νω καταληπτος. δι᾿ αινιγµατων. µονος Θεος η Αγια Τριας. και ουδεν εστιν η των εν τω ουρανω η των επι της γης η των εν τοις καταχθονιοις ο µη παρηχθη και γεγονεν εξ ουκ οντων. Ναι. ειτε ασωµατα. καθα πασαι των ουρανων αι δυναµεις. τα παραχθεντα τον παραγαγοντα και τα γεγονοτα τον αει οντα. Ει γαρ ακτιστος. οτε δε ηβουληθη. Ουδαµως. Ου φριττεις µη που σκηπτος ανωθεν κατελθων παραναλωµα σε ποιησει πυρος. ακαταληπτος. µονος δε ο τουτων ποιητης και κτιστης Θεος ακτιστος. αορατος. µητε λογω ρητος. τα κτιστα τον ακτιστον. αναρχος. και τον αναρχον τα υστερον παρ᾿ εκεινου λαβοντα την υπαρξιν. παντα δε. αλλα το εαυτον αφεις επισκεπτεσθαι. ψυχην τε και νουν και λογον χαριζεται. ως αν η γνωσις την διχα γνωσεως πιστιν επιβεβαιωση και βεβαιωθη δια της γνωσεως ο τον λογον κατηχηθεις και πιστευσας οτι εστι Θεος. πω. αλλα αει ων. δι᾿ εσοπτρων. µητε χρονων η αιωνων ποτε εσχηκως. ειτε ενσωµατα.

αντιληψεις τε και κυβερνησεις πολεων και λαου. οι καταξιωθεντες ειναι πιστοι. και ετερων πολλων εξ ων καθ᾿ εκαστην αυξει η πιστις των τοιουτων και εις αγαπην Θεου ανεισιν. ηµεις δε. µιας ουσιας οντων και φυσεως. ακτιστος και αιωνιος και αΐδιος και ακαταληπτος εστιν ο Θεος. δι᾿ ελλαµψεων αµυδρων. δια θεωριας των λογων της κτισεως. δια θειων αποκαλυψεων. Εκ τουτων ουν και των τοιουτων πληροφορουµεθα και βεβαιουµεθα οτι αυτος εστιν ο τα παντα ποιησας Θεος. οτι ωσπερ τον νουν τον ηµετερον και την ψυχην και αυτον ηµων τον ενδιαθετον λογον εν τη πλασει του σωµατος ηµων αµα παρηγαγε. και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου πνευµα ζωης και εγενετο αυτω εις ψυχην ζωσαν” δεικνυσιν οτι συνυπηρχε τη ψυχη ο νους ηµων και ο λογος. ο και παραγαγων ηµας χουν λαβων απο της γης.το γαρ ειπειν οτι “επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον. Πασαν γαρ γνωσιν και επιγνωσιν και παντα λογον σοφιας και λογον γνωσεως µυστικωτερας. ουτως ουδε εν . υιοθεσιαν τε και αυτο το ενδεδυσθαι Χριστον και το ειδεναι τα µυστηρια Χριστου και το γνωναι το περι ηµας της οικονοµιας αυτου µυστηριον και απαξαπλως παντα. ως εν οντων αµα των τριων και εις εν πνευµα ζωης δοθεντων ηµιν ωσπερ ουν εν τουτοις ου προϋπηρξεν εν ουδε προϋπεστη του ετερου το ετερον. ειδεναι και φρονειν και λεγειν δυναµεθα. οσα µεν οι απιστοι αγνοουσιν. παρ᾿ ων και πιστευοµεν. .µυστικων και ανεκφραστων ενεργειων. ως αρρητος και ανεκφραστος. προς δε και θαυµατων ενεργειαν και προφητειας χαριν και γενη γλωσσων και ερµηνειαν γλωσσων. δια της αποστολης και παρουσιας του Αγιου Πνευµατος· (20) και φωτιζονται τελεωτερον και διδασκονται δια του φωτος. δι᾿ ων και ορωµεν. Ου µονον δε· αλλα γαρ και πληροφορει αυτους ο Θεος. δια µονου του Πνευµατος εκδιδασκονται. (21)µη προϋπαρξαντος ενος εξ αυτων µηδε προϋποσταντος. ωσπερ τους αποστολους. ο κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν αυτου ποιησας ηµας και το σκοτος της αγνωσιας αποδιωξας ηµων· και αυτος εστιν ο τα υπερ ηµας εκ των καθ᾿ ηµας αµυδρως πως καταξιωσας ως εν σκια υποδειξαι ηµιν αφ᾿ ων και εµαθοµεν. και της βασιλειας των ουρανων επιτευξιν. χουν λαβων απο της γης. και επιγνωσιν των µελλοντων αγαθων. ο νουν και λογον και ψυχην νοεραν ηµιν χαρισαµενος.

Και εικοτως· ει γαρ εαυτους ακριβως εγινωσκοµεν. ουδε πατειν την γην αυτην αξιους αν ηµας εαυτους ελογισαµεθα πωποτε. περι ων ουκ οιδαµεν λεγοντες. ωσπερ τειχος µεσον ηµων και Θεου των αµαρτιων ηµων προκειµενων και διειργοντων ηµας απ᾿ αυτου. Πως δε Τριας η ποτε η οποια και ποδαπη. ου µονον ου γνωναι Θεον δυνηθωµεν. η ουσα κτιστις των ολων. ο Θεος. ωσπερ ουδε οιδαµεν. προϋποσταν των τριων εν. Ει δε ουκ ισµεν. οι αισθητοι. Τι γαρ ακαθαρτοτερον. η που απαγοµεθα και τινες εσµεν εν αληθεια επιγνωσοµεθα. (22) ουκ αν τολµηρως περι Θεου εφθεγγοµεθα· το γαρ περι Θεου και των θειων λεγειν αφωτιστους οντας ηµας και κενους Πνευµατος Αγιου. ο ει µη δια µετανοιας ανελωµεν η και υπερβωµεν. τρισυποστατος ων. Το γαρ µη ον των γεγενηµενων απαντων µηδεν. αλλα τουτο µεν αφεντος. του µετα οιησεως και υπερηφανιας διδασκειν επιχειρουντος τα του Πνευµατος ανευ Πνευµατος.τη αγια και οµοουσιω και οµοτιµω Τριαδι προϋπηρξε του ετερου το ετερον. ουδε το φως του κοσµου τουτου βλεπειν. Ουδε γαρ εσχε ποτε ο ποιητης της εικονος Θεος. ηµεις οι ορατοι και κτιστοι. η οποιοι εσµεν και ποδαποι. ποσων εσµεν σκηπτων αξιοι. δια µονης δε . πως ειδεναι δυναµεθα. Τουτο τοιγαρουν οµολογουντες πιστευοµεν και πασιν αλλοις οις ου τολµηρον τα περι Θεου λεγειν και ερευναν διαµαρτυροµεθα οτι εστι Θεος τρισυποστατος. οι τυφλοι και αφωτιστοι. ειπε µοι. Ει δε ηµας αυτους αγνοουµεν. πολλω µαλλον τον οντα ασυγκριτως υπερ ηµας. αλλ᾿ υπο γην κατορυξαι προεθυµηθηµεν αν. Πατηρ. αλλ᾿ αµα τα τρια εν. Ει γαρ µη εαυτους ηγνοουµεν. οι κτισθεντες ουκ ισµεν ηµεις. πως εν σκοτει διαγοντες εαυτους καταµαθειν ισχυσοµεν. Υιος και Αγιον Πνευµα. µητε των αορατων. εις ην βεβαπτισµεθα· ο εκ των εις ηµας γεγενηµενων ενεργειων και χαρισµατων του Πνευµατος και εξ αυτων των ιερων θεσµων τε και ευαγγελιων εβεβαιωθηµεν. αγνοιαν ηµων εαυτων εµφανιζει. οι φθαρτοι. µητε των ορωµενων. αλλ᾿ ουδ᾿ οτι ανθρωποι εσµεν εισοµεθα. Τι µιαρωτερον του µη µετανοησαντος και προκαθαραντος εαυτον. Του γαρ φραγµου ισταµενου και χωριζοντος ηµας απο του φωτος. και το εν ωσαυτως αει τρια. Και ταυτα. η που και ποθεν φεροµεθα. ουδε εις ουρανον ατενισαι. η Αγια Τριας.

καγω σου των λογων γνωρισω την δυναµιν. ωστε µηδε λεγειν µηδε νοµιζειν ηµαρτηκεναι αυτους. Ει γαρ και εν γραµµασι κεινται και παρα παντων τα θεια και περι των θειων πασιν αναγινωσκονται. Και ει ενδιαθετω γνωµη ψυχης υποκατω παντων εαυτον εσχες. ει µη εις ο Θεος· “Παντες γαρ” φησιν “ηµαρτον” ο θειος Αποστολος. ην ουδεις αν πλουτηση προ της εργασιας των ειρηµενων. Της µανιας! Ουδεις αναµαρτητος. και τοτε λαλει περι θειων και ανθρωπινων πραγµατων. Ο γαρ καρπος και το εργον της µετανοιας ταυτα εισιν. το ασχηµατιστον. ως ειποντι· “Θησω τον θρονον µου επι των νεφελων και εσοµαι οµοιος τω Υψιστω”. “και υστερουνται της δοξης του Θεου. ει και πασαν εγκυκλιον διελθοι φιλοσοφιαν· ει δε µη ταυτης εν µετοχη γενηται πλουσια εν σκοτει βαθυτατω διαξει της αγνωσιας τον της ζωης αυτου χρονον. δικαιουµενοι δωρεαν τη αυτου χαριτι”. . τουτο δε αυτο µονον υποδικον κρισεως αιωνιου καθιστησι τον τοιουτον. επειτα των υπερ ηµας και των θειων των τοις αµετανοητοις αθεατων και αγνωστων µυστηριων. αφ᾿ ων και δι᾿ ων η καθαρσις επιγινεται της ψυχης τω σπουδαιω και η των του Θεου µυστηριων επιγνωσις. ετι δε την απο ψυχης ταπεινωσιν. Εις τοσουτον γαρ ανοιας εξωκειλαν των τοιουτων τινες. την υποταγην. την δε γνωσιν οµου προστιθεασι· γνωσιν δε λεγω την περι ηµας πρωτον και των καθ᾿ ηµας. το απλαστον και ανυποκριτον ηθος. δειξον µοι την γνησιαν υπερ των ηµαρτηµενων εξοµολογησιν. κατα το οσιον λογιον. Ει δε. φηµι δη της καθ᾿ ηµας πιστεως. την εν τοις υποδεεστεροις των αδελφων υπηρεσιαν. ουδεις αναµαρτητος ει µη εις ο Θεος και παντες ηµαρτον και υστερουνται της δοξης του Θεου. Ει γαρ και µηδεν ετερον αµαρτησας εστιν. ο λεγων µη ηµαρτηκεναι. την προς τον αναδεξαµενον σου τους λογισµους πνευµατικον πατερα πιστιν ειλικρινη. επειδη “ακαθαρτος παρα Κυριω πας υψηλοκαρδιος”. α την µεν αγνοιαν αποδιωκουσι.της ψευδωνυµου γνωσεως και της εξω σοφιας βουλοµενου θεολογειν και περι των οντων και αει ωσαυτως οντων τολµηρως διαλεγεσθαι. οπερ αδυνατον. την (23) εν τοις ευτελεσιν εργοις υπακοην. Ει δε ηµαρτηκεναι οµολογεις. την εν τοις ασθενουσι διακονιαν. οθεν η διηνεκης κατανυξις και τα χαροποια δακρυα τικτονται.

Μη θεασαµενος δε ταυτην. πως τα κατ᾿ αυτην η τα περι αυτην αλλοις εκδιηγησεται. Ει δ᾿ επιχειρησειε περι τοιουτων και τηλικουτων διδασκειν. καθ᾿ οσον η αναλογια και το µετρον υπαρχει της αυτων µετανοιας οµου και καθαρσεως· οις και φανερουνται τα βαθη του Πνευµατος και αφ᾿ ων ο λογος πηγαζει της του Θεου σοφιας και γνωσεως. τα αλογα ζωα την εαυτων φυλαττει και φυσιν και ταξιν. ο και χειρον πασης αγνωσιας εστιν – ουτως. . κακως οιδεν. Και εικοτως· “Το γαρ µυστηριον µου. πως εις τον νυµφωνα αυτου συν αυτω εισελευσεται.αλλα µονοις εκεινοις ταυτα αποκαλυπτονται τοις θερµως µετανοησασι και δια της ειλικρινους µετανιας καλως καθαρθεισι. ο παρεκλινων και εξω που. φηµι δη της µακαριας ταπεινοφροσυνης. µωροι τω οντι γεγονασιν. ως δει· ων της οιησεως και υπερηφανιας ρυσαιτο ηµας ο Θεος Ισραηλ και µιµητας γενεσθαι της αυτου ταπεινωσεως αξιωσοι. και τοσουτον. ωσπερ εξεστηκοτες και εκφρονες τας εαυτων ηµερας οι δυστυχεις διερχοµενοι και µηδεν των του Χριστου µυστηριων ειδοτες. ως ποταµος πολυρρους κατακλυζων τας φρενας των εναντιων. Αρα ουχι και αυτων των τετραποδων κτηνων αλογωτερος εσται και πανταπασι κτηνωδεστερος. Ταυτης ουν της οδου. . αισθησιν των αναγινωσκοµενων λαβειν µη δυναµενοι. Και καθαπερ εκαστος των απιστων φρονειν οιεται µη φρονων. Πως περι ων ουκ οιδε και ουκ εθεασατο πωποτε ειπειν καθολου τολµησειεν. (24) φησιν. βαδιζων και προευοµενος και τοις ιχνεσι του Ιησου και Θεου µη καταδεχοµενος επεσθαι. Παντα γαρ. αρα του τοιουτου ανθρωπου εστιν επι της γης αφρονεστερος. οιµαι. και ειδεναι τι δοκει µηδεν ολως ειδως. ∆οκουντες γαρ ειναι σοφοι. Τοινυν και δοκουσι βλεπειν µη βλεποντες οι τοιουτοι και ακουειν µηδολως ακουοντες και συνιεναι ασυνετοι οντες. και ουτοι. Τοις δε γε αλλοις απασιν αγνωστα και κεκρυµµενα υπαρχει και µηδολως αναπτυσσοµενα υπο του διανοιγοντος τον νουν των πιστων εις το συνιεναι τας γραφας.ει τι γαρ και οιδε. και τους ιδιους ορους εκαστον αυτων ουχ υπερβαινει ποτε. ουκ εις δεον εχρησατο τη αξια. εµοι και τοις εµοις”. Ουτος δε ο χειρι Θεου πλασθεις. ουδε την ιδιαν επεγνω ασθενειαν. δεξια τυχον η αριστερα. ο λογω και αυτεξουσιοτητι παρ᾿ αυτου τιµηθεις. ως οραται.

ει εκ του αδου πρωτον ανηλθες και προς τη γη γεγονας. Ειτα διδαξεις ηµας πως παλιν ανηχθης απο της . µαλλον δε υπο του θανατου (26) κρατουµενος και νεκρος ων ετι. δικαιως απεστερηθη. ουδε εντος των ιδιων ορων εστη (25) η τα εαυτου συνηκεν· αλλ᾿ ως ο Εωσφορος η και ο Αδαµ υστερον.ουδε ενεµεινεν εν τοις υπο του Θεου εντεθεισι τη φυσει αυτου αγαθοις. Ει γαρ ο κατ᾿ εικονα Θεου πλασθεις ανθρωπος και καταξιωθεις ισαγγελου και αθανατου ζωης. δια φιλοδοξιας τε και ανθρωπαρεσκειας µετα οιησεως οικοδοµησας αυτους. δια µιας εντολης Θεου παραβασιν ου µονον της αγγελικης εκεινης διαγωγης. πως εζησας και ισχυροτερος γεγονας του θανατου και τας εκεινου χειρας διαδραναι εξισχυσας. η των κτηνων αυτων ισον η ολως αισθησιν εχοντα. Τον τοιουτον ουν τις αρα καλεσειεν ανθρωπον. ο δε ανθρωπος. και εις ουρανους η και υπερ τους ουρανους ειναι οιοµενος και υπερανω αυτων ιστασθαι φανταζοµενος. κατεπαρθεντες του ποιητου. αλλα δια υπερηφανιας και επαρσεως· οιονει πλινθους της ψευδωνυµου γνωσεως αλλοθεν αλλους συλλεξας και δι᾿ επιµονου µελετης εξοπτησας αυτους. δια τινων δε και οποιων των συνεργησαντων και βοηθησαντων προς την αναβασιν. αλλα διδασκειν επιχειρων. τους ορους της ιδιας φυσεως υπερβας και των υπερ αυτον επιθυµησας και φαντασθεις. Αλλα γαρ ειπε µοι. θανατω και φθορα και καταρα καταδικασθεις. τι πεισονται αρα οι εξ αυτου γεννωµενοι απαντες και ετι του χοϊκου την εικονα φορουντες και θεολογειν αναγνως επιχειρουντες. ουτως οιµοι και ουτος. αλλα και της αιωνιου ζωης. ου δια ταπεινωσεως και χριστοµιµητου πολιτειας προς υψος πνευµατικης γνωσεως ανελθειν ηβουληθη. και πως τουτο σοι παθειν εξεγενετο. Ανελθων δε οδωδως και βρυων φθοραν. πυργον θεολογιας και πνευµατικης γνωσεως κτησασθαι προσεδοκησε· προς δε. Φρασον ουν ηµιν και ειθ᾿ ουτως ερεις παντως και πως µετα το ανελθειν εκ του αδου και επιβηναι τη γη της τε φθορας απηλλαγης και της καταρας ηλευθερωθης. ο µεν αγγελος ων. και δια ποιων των επιστηριγµατων και επιβασεων. πας τις ο περι Θεου και των θειων µη διδασκεσθαι. περι του ποιησαντος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις διαλεγεται. θεοι γενεσθαι προεθυµηθησαν.

ωσπερ τον Ενωχ. και τηνικαυτα προσδεχεσθαι και ακουειν τους λογους αυτου ως λογους Χριστου· ει δ᾿ ουν. εν σωµατι ων χωρις σωµατος. ως µαινοµενον και εκφρονα και δαιµονωντα σε αποστραφησοµεθα. ουτε ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ανευ της υπολαβουσης αυτον νεφελης του Πνευµατος. και µαλιστα εαν ταις του Κυριου και των αποστολων και των αγιων πατερων διδασκαλιαις συναδωσιν οι λογοι αυτου και αι πραξεις. καν µυρια αλλα θαυµατα επιδεικνυται. Ει δε χωρις των ειρηµενων τουτων. των αει µυστικως γινοµενων εν τοις εις ανδρα τελειον εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος αναδεδραµηκοσι Χριστου. επειδη ουτε Ηλιας ανευ του φλογερου αρµατος εκεινου σωµατικως προς ουρανον ηρθη. Ινα διδαξη ηµας οτι και ο νους ηµων δεεται τινος παντως του αναφεροντος αυτον εις τον ουρανον και τα εκεισε θεαµατα υποδεικνυοντος αυτω και τα µυστηρια του Θεου εκκαλυπτοντος· ως γαρ ουκ ενδεχεται ανευ πτερυγων εις υψος πετασθηναι πτηνον. ποιοις πτεροις πετασθεις υψωθης προς ουρανους. υπερεβης αυτους. αλλα απο του βιου και των πραξεων αυτου προτερον βεβαιουµενους. αλλα τουτο ου ποιει. ει µη τον προαγοντα και αναφεροντα αυτον σχη. ποια σε νεφελη υπελαβε. ως δαιµονα αυτον αποστρεφεσθαι και µισειν. αλλ᾿ ει και νεκρους ανιστα. ποιαις χρησαµενος βαθµισι. ∆ειξον ηµιν ταυτα και διδαξον υπερ των τοιουτων ηµας και τοτε δεξοµεθα σε περι Θεου µετριως πως και µετα φοβου και τροµου λεγοντα. και µαλιστα οταν νουθετουµενον µη καταδεχοµενον ορωµεν µεταθειναι το ιδιον φρονηµα. µεταθειναι απο της γης εις ουρανον ισχυε και αυτος παλιν ο ∆εσποτης ανευ νεφελης και των συνεποµενων αγγελων εις ουρανους ανελθειν ηδυνατο. ελλ᾿ ετι . Καιτοι και τον Ηλιαν αυτον διχα του οφθεντος αρµατος. Αλλως δε και ινα δι᾿ αυτων των εργων πιστωσηται την του δουλου και την ιδιαν ο ∆εσποτης αναληψιν και εις ουρανους ανοδον και διδαξη ηµας µη λογοις µονοις εξαπατασθαι και παντα ανθρωπον πιστευειν πνευµατικον εαυτον ειναι λεγοντα. και προ της πραξεως των εντεταλµενων υπο Θεου φθεγξασθαι τολµηρως επιχειρησεις. Τι τουτο.γης. ποιου αρµατος επιβας. ουτως ουδε νουν ανθρωπου αναβηναι (27) προς τα εξ ων εξεπεσεν.

η εις το περιεργαζεσθαι και πολυπραγµονειν τα και αγγελοις ανεφικτα. καν ειτε εσθιη. κενοφωνιας· κρατουµεν δε την οµολογιαν ηµων της πιστεως ασινη και ακραδαντον. ην ανωθεν παρ᾿ αυτων παρελαβοµεν. καν ειτε πινη. ευρυχωροτερον σπουδαζει τουτο καθ᾿ ωραν ποιειν εις αφθονωτεραν υποδοχην του λογου της ζωης. δι᾿ ης και ζωµεν και γινωσκοµεν και νοουµεν. παντα εις δοξαν Θεου ποιειν. ο ανοιγων το στοµα αυτου και ελκυων πνευµα ζωης. υφ᾿ ην και εσµεν και εις αιωνας αιωνων εσοµεθα. αδιαλειπτως προσευχεσθαι. περι ου ειρηται· “Πλατυνον το στοµα σου και πληρωσω αυτο”. τιµη και προσκυνησις. δυναται δε και κατα την αποστολικην υποθηκην παντοτε χαιρειν. Ο ανωθεν ειληφως την του Θεου αινεσιν εν τω στοµατι δια παντος περιφερειν. ος εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. µεθ᾿ ης και µετασταιηµεν των ενταυθα εις γαληνους λιµενας ζωης ακηρατου. εν η βεβαπτισµεθα. ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ∆ΕΥΤΕΡΟΣ (29) Και κατα των επιχειρουντων θεολογειν ανευ Πνευµατος. ενθα παντων ευφραινοµενων η κατοικια και ο χωρος (28) των εορταζοντων εν Πνευµατι. η πρεπει πασα δοξα. αποτρεποµεθα τας διακενους των εις µηδεν ετερον ευκαιρουντων. ως εξ αυτης εσχηκοτες το ειναι και το ευ ειναι της το παν εξ ουκ οντων παραγαγουσης σοφια. υπο του αρτου δηλαδη της ζωης διηνεκως τρεφοµενος τε και δυναµουµενος. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Τοινυν και ο γενεσθαι τοιουτος αξιωθεις απο του Θεου δυναται εντετυπωµενην απαξ και οιονει εσφραγισµενην τω ηγεµονικω της ψυχης την περι Θεου εννοιαν εχειν δια παντος ενυπαρχουσαν τη ψυχη.εµµενοντα τη πεπλανηµενη γνωσει αυτου και εις ουρανους οιοµενον το πολιτευµα και την διαγωγην εχειν. Ουτω γαρ ανωθεν υπο των αποστολων Χριστου και των θεσπεσιων πατερων ηµων της θεοπνευστου µυσταγωγηθεντες διδασκαλιας. την εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι της µιας θεοτητος και ασυγχυτου και αδιαιρετου Τριαδος. εν παντι ευχαριστειν. Του τοιουτου καθευδοντος η καρδια .

∆ια δη τουτο και οταν περι θειων και ανεφικτων πραγµατων ακουω τουτων τινας φιλοσοφουντας και αναγνως θεολογουντας και τα περι Θεου και τα κατ᾿ αυτον εξηγουµενους ανευ του συνετιζοντος Πνευµατος. ηνικα και ο της φιλοσοφιας ερως εσβεσθη τη βιαια φορα και αντιπνευσει της κατασχουσης ηµας αµελειας και των πραγµατων του βιου. πας ο αµαρτανων ουχ εωρακεν αυτον ουδε εγνωκεν αυτον”. ινα τας αµαρτιας ηµων αρη και αµαρτια εν αυτω ουκ εστι· πας ο εν αυτω µενων ουχ αµαρτανει. τεκνον χρηµατιζων αυτου. πολλω µαλλον το γνωναι Θεον χαλεπωτερον και προσετι παντη αλογον . αµαρτανειν ου δυναται· φησι γαρ η θεολογος φωνη· “Εις τουτο εφανερωθη ο Υιος του Θεου. οι προ του γεννηθηναι εκ του Θεου και τεκνα χρηµατισαι αυτου θεολογειν και περι Θεου λεγειν ου φριττουσι. και ου δυναται αµαρτανειν οτι εκ Θεου γεγεννηται”. οτι σπερµα αυτου εν αυτω µενει. θαυµαζειν µοι επεισιν επι τους πολλους των ανθρωπων. τα εν ποσιν αγνοουντες και αυτους ηµας. Ει γαρ το γνωναι µονον εκαστον εαυτον χαλεπον και κοµιδη ολιγοις φιλοσοφουµενον. φριττει µου το πνευµα και οιονει εξω εµαυτου γινοµαι. ωστε εν πνευµα γενεσθαι µετ᾿ αυτου. Τοιγαρουν και ο ουτω συναφθεις πενυµατικως τω Θεω. και ταυτα κενοι Πνευµατος οντες του ταυτα φωτιζοντος η και αναπτυσσοντος και αυτο τουτο το περι Θεου λεγειν τι αµαρτανοντες. περι των ανεφικτων ηµιν αφοβια Θεου και τολµη φιλοσοφειν προθυµουµεθα. µικρου δε ουδ᾿ ολιγοις εν τω καιρω τουτω και τη γενεα ταυτη. Ει ουν πας ο αµαρτανων τον Θεον ουχ εωρακεν ουδε εγνωκεν αυτον. αναλογιζοµενος και σκοπων το πασιν ακαταληπτον της θεοτητος και οπως. “Πνευµα γαρ ο Θεος και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι ( 30) και αληθεια δει προσκυνειν”.εγρηγορε και εγρηγοροτος ουδεποτε του Θεου καθ᾿ οιονδηποτε τροπον χωριζεται· και τουτο δηλων ο Αποστολος λεγει· “Ο κολλωµενος τη γυναικι εν σωµα εστι και ο κολλωµενος τω Κυριω εν πνευµα εστι”. αλλοτε αλλως µετατυπουµενα και ορον µη εχοντα στασεως. ο δε γεγεννηµενος εκ του Θεου αµαρτιαν ου ποιει. Και παλιν· “Πας ο γεγενηµενος εκ του Θεου αµαρτιαν ου ποιει. ανταλλαττοµενοις των αιωνιων τα µηδενος αξια και µηκετ᾿ οντα (31) η ουδαµως οντα.

καθοσον οιον τε και απο Θεου ελλαµποµεθα. Ουδε γαρ ανυποστατον τον ενυποστατον και τρισυποστατον φαιη τις αν. τον δε ποιητην εαυτου και Θεον αλογως . κατ᾿ εικονα του κτισαντος εαυτον αποδεικνυσι ψυχην λογικην τε και νοεραν και αθανατον περιφεροντα. Αλλα τι τα εαυτων αφεντες. καλως διατιθεσθαι. εξ οµοουσιου Πατρος. Ουτω δε καλως περι Θεου νοων και αµα οµολογων. Ποθεν γαρ αν αλλοθεν και εκ ποιων αρα των χαρακτηρων κατ᾿ εικονα του κτισαντος εσται. νουν και λογον τα συνεποµενα εχουσα· και ουτως εκ των κατ᾿ αυτον τα περι Θεου νω σοφωτατω και λαµπροτατω νοει. αλλ᾿ εκ των κατ᾿ αυτον τα υπερ αυτον διδασκοµενος εν τρισιν οµοουσιοις προσωποις προσκυνει την µιαν θεοτητα. Ει γαρ το κατ᾿ εικονα τοις παθεσι µη συνεχεε τε και συνεζοφωσε. µεθ᾿ ου και το θειον Πνευµα συνεκπορευεται. πρεσβευων ορθως την αληθειαν. τον αει οντα και προοντα και αϊδιως εσοµενον ενα Θεον εν τρισιν υποστασεσιν. τα περι Θεου και των θειων εξερευνατε. Μεταβηναι δει πρωτον ηµας εκ του θανατου εις την ζωην. ο το παν εξ ουκ οντων τω εαυτου Λογω υποστησαµενος και δυναµει του Πνευµατος αυτου συνεχων αυτο και διακρατων. πρωτον µεν επιγνους επισταται εαυτον οτι δη ψυχην ζωσαν και ενυποστατον παρα του κτισαντος ειληφεν. Ει δε ταυτα µεν τις εαυτω προσµαρτυρει και ορθως επιγραφεται.και ασυνετον και φυσιν Θεου και ουσιαν εξερευναν. Κινειται γαρ νοειν απο του κινουντος ανωθεν Πνευµατος οτι δη ο Θεος και Πατηρ. Το δε νυν εχον πιστευε µοι εις ενα Θεον. ειθ᾿ ουτω δεξασθαι σπερµα εν εαυτοις ανωθεν του ζωντος Θεου και γεννηθηναι υπ᾿ αυτου. ως χρηµατισαι τεκνα αυτου. γεννα τον οµοουσιον αχρονως και αϊδιως Υιον (32) µηδαµως εξ αυτου χωριζοµενον. νω και λογω τοις οµοουσιοις και ενυποστατοις δεδηµιουργηµενην· ει δ᾿ ουν. και ελκυσαι Πνευµα εν τοις εγκατοις και ουτως ελλαµποµενους τα περι Θεου φθεγγεσθαι. οµουσιον ον τω Υιω. ω ουτοι. µητε πεποιηκοτα εαυτον. των θειων εµπιπτων ιδιωµατων. ως τινες των λιαν ανοητων υπελαβον (αυτοµατως γαρ το µη ον γενεσθαι αδυνατον). τον µη παρ᾿ ετερου γεγονοτα τινος (ουδε γαρ ην προ αυτου τι πρεσβυτερον ουτε γεγονε). αλλ᾿ ανουν παντως και αλογον κατηγορει εαυτον. ο και ουτω θεολογειν εφιεµενος. αυτη δε τριµερης εστι.

ουδεν µοι των εθνικων διενηνοχε ο τοιουτος· οκνω γαρ ειπειν κτηνων η ερπετων και θηριων. τον Υιον ουχ υστερον γεννηθεντα η γεγονοτα. (33) και ολον τον Πατερα εν ολω και µονω τω συναϊδιω Υιω και ολον τον Υιον εν ολω και µονω τω Πατρι και τω Πνευµατι. την µιαν τρισυποστατον και συναΐδιον και οµοουσιον. αλλ᾿ ως ο νους υπαρχει εν τη ψυχη τον δε λογον εχει παρ᾿ εαυτω. τω οµοιω τροπω ο Θεος και Πατηρ εν ολω υπαρχει Πνευµατι τω Αγιω και τον Θεον Λογον γεγεννηµενον εχει ολον εν εαυτω· και καθαπερ αδυνατον διχα ψυχης λογον η νουν ειναι. ο δε νους τον λογον απογεννα και εξαγει δι᾿ αυτου την βουλησιν της ψυχης. αδιαιρετον τε και ασυγχυτον ουσιαν και φυσιν. . αλλ᾿ ως ανθρωπον ενα. προσκυνουµεν και τιµωµεν αυτον δια την κοινην εικονα του κτισαντος. ασυγχυτως. η του Υιου. Εγωγε ουν πιστευω οτι. επειδη και εν ολω τω ενυπαρχοντι σοι νω. συναΐδιον δε και οµοουσιον αυτω συν Υιω τω Πατρι· προσκυνει ολον το Αγιον Πνευµα εν ολω και µονω τω συναναρχω Πατρι. η του Πνευµατος προϋπεστη. ης προς αυτου ηξιωθης. ιν᾿ εκ των κατα σε τα υπερ σε µυσταγωγουµενος της εικονος µη επιλαθη. ουτως ουδε ο Πατηρ και Θεος. αλλ᾿ αµα µεν εχουσι το ειναι υπο Θεου. ως µιαν των ολων αρχην και ενα Θεον τον δηµιουργον του παντος. Πως γαρ τον ζωντα Θεον διχα ζωης υπαρξαι ποτε. Τοιγαρουν οµολογει µοι τον Πατερα ου προοντα γεννωντα. Ζωη γαρ και ζωοποιον το Πνευµα το Αγιον. αλλ᾿ ως αδιαιρετα εχοντι τα τρια εν εαυτω και ασυγχυτα· και ουχ ως τρια οντα. ολος ο λογος εστι και το πνευµα εν τοις δυσιν η ψυχη αδιαιρετως. το Πνευµα το Αγιον εκπορευτον µεν.των ειρηµενων αποστερει το γε εφ᾿ εαυτον. ου διαιρουντες η προτιµωντες τουτων εν των τριων. ωσπερ ου προϋπεστη η προϋφισταται η ψυχη του νοος η ο νους του εξ αυτου γεννωµενου λογου. ουτως αµηχανον Υιον συν Πατρι ανευ Αγιου λεγεσθαι Πνευµατος. Τουτο γαρ η εικων και τουτο πεπλουτηκαµεν ανωθεν το αφοµοιωθηναι Θεω τω Πατρι και την εικονα φερειν του γεγεννηκοτος και κτισαντος· ταυτη γαρ και ανθρωπον προσκυνουντες µιαν αυτω προσαγοµεν την τιµην. ως νουν εχοντι και εµψυχω και λογικω.

Ο δε τον Πατερα και τον Υιον απαρνουµενος. οιονει τεµνοµενος και διχοτοµουµενος του συνοντος αυτω λογου. Νους γαρ µη προϊεµενος λογον ουδε λογον ετερου εισδεξεται· πως γαρ. ο λεγω. ανενεργητον το ολον ζωον πεποιηκας. ως ενα Θεον ευσεβως την αγιαν και οµοουσιον και συναναρχον προσκυνει Τριαδα και ορα οιοις σε τετιµηκεν ο Θεος αγαθοις. ως µιαν αρχην και εξουσιαν και κυριοτητα· ισοτιµον ισθι και οµοτιµον και οµοουσιον τον εν σοι νουν συν τω λογω και τη ψυχη. δηµιουργησας σε κατ᾿ εικονα αυτου και τοις αυτου συνδοξασας σε ιδιωµασιν. ει δοκει. εαν µη εις τον επιτηδειον φυσικως τεκη καιρον. νεκρουται και εις ουδεν εστι χρησιµος. συνανειλες και τον τουτου γεννητορα. εαν τουτον ανελης. εκ των σωµατικως επισυµβαινοντων ποιησωµαι. Καθαπερ ουν η συλλαβουσα το βρεφος γυνη. εικονα του λογου την ωδινουσαν τεκειν ληψοµαι. ου µην αλλα γαρ και το τον λογον απογενναν· εαν ουν του φυσικως απογενναν στερηθη. συν αυτω < τω > εµβρυω απολλυται. τη διανοια προς τα πρωτοτυπα και µαθε ακριβως οτι ο τον Υιον του Θεου απαρνουµενος και αυτον απαρνειται τον τουτου γεννητορα. και εαν µη. αλλ᾿ εκλειποµεν αµα. πως ουχι και του Αγιου Πνευµατος . ο απαξ κωφευθεις και της οικειας παρακινηθεις φυσεως. Ισοτιµον οµολογουµεν και οµοουσιον και οµοδυναµον τον Πατερα συν Υιω και τω Πνευµατι. ανθρωπος ειναι ου δυναται· καν γαρ τον νουν συστειλης. Μεταβηθι τοιγαρουν. την Αγιαν Τριαδα. Και ινα σαφεστερον. συνεστειλες αυτω και τον λογον και εσται ανους και αλογος· (34) καν την ψυχην. Τοινυν και ει ενος λειπετε τουτων ο ανθρωπος των τριων. ον αδιαιρετον εχει και συνουσιωµενον εν εαυτω. συνανειλες ταυτη τον νουν και τον λογον· καν µονον ενδιαθετον λογον. ως µιας οντα ουσιας και φυσεως.Ουτω µοι εκ των θειων ιδιωµατων ων επιφερη νοων και τα περι Θεου του ταυτα σοι δωρησαµενου. ουτω δη και ο ηµετερος νους το γενναν αει τον λογον φυσικως λαβων εκ Θεου. ιν᾿ ως πατερα και δηµιουργον οι εξ αυτου γεννηθεντες και γεγονοτες γνωριζωµεν και σεβωµεθα τον Θεον. ουτω και ο νους το λογιστικον φυσικως εχειν εν εαυτω. Τουτο γαρ η τιµη και το ειναι απο Θεου. Καθαπερ γαρ το αναπνειν ηµεις φυσικως εχοµεν και το πνευµα εν ηµιν αυτοις.

ισθι οτι. ανθρωπε. ουπω του βυθου των παθων την κεφαλην του νοος ανενηξατο. ουδε η ψυχη του νοος. αλλ᾿ εν ενι εκαστω αµα των τριων νοουµενων η ορωµενων εν µια τη ουσια και εν ενι τω θεληµατι. Ο τοινυν η µειζονα η ελαττονα ενα τουτων των αλλων προσωπων αποκαλων. η ο Υιος του Πατρος. τα υπερ σε εκ των κατα σε και αφ᾿ ων εικων εδειχθης Θεου· των αλλων απαντων κτισµατων υπερτιµηθεις τη του λογου αξια. τον δε Υιον γεννασθαι τον αει αδιαιρετως προς τον γεννωντα Πατερα οντα συναϊδιως και µηδαµως εξ αυτου χωριζοµενον. µη συγχεοµενων αυτων δηλαδη η διαιρουµενων εις τρια. ουτως ουδε ο Πατηρ του Υιου. ωσπερ ο νους ο ανθρωπινος δια του λογου – καλον γαρ αει και δια παντος του λογου εν τοις αυτοις διατριβειν. και το Πνευµα το Αγιον δια των συναϊδιων Πατρος και Υιου εγνωρισθη ηµιν τοις πιστοις και γνωριζεται. η το Πνευµα το Αγιον τουτων δη των συναναρχων και οµοτιµων µειζον η ελαττον εστιν· ολως γαρ ταυτα εν τη αγια και οµοτιµω Τριαδι ου χρη εννοειν. επειδη ουτω πασι τοις ελλαµποµενοις ανωθεν και ηµιν τοις ταπεινοις . ινα δυνηθη βλεψαι τοις νοεροις οφθαλµοις και επιγνωναι καλως εαυτον κακειθεν µαθειν οτι.αρνητην εαυτον και µη βουλοµενος αποδεικνυσιν. δι᾿ ου και αρχεις και βασιλευεις αυτων. ως συµπροσκυνουµενον και συνδοξαζοµενον αυτοις παρα πασης πνοης. το της ψυχης θεληµα. ον εν αρχη εσχεν εν εαυτω και εχει γεγεννηµενον αχωριστως και υπερ λογον. τοις ακουουσι γνωριµον γινεται η δια ζωσης φωνης η δια γραµµατων. ως ουκ εστι µειζων ο νους της ψυχης. ουτω µοι νοει και ευσεβως οµολογει και επι της αγιας και οµοουσιου και αδιαιρετου Τριαδος τον µεν Πατερα γενναν αφραστως τον Θεον Λογον. ουτω και ο Θεος και Πατηρ δια του µονογενους Υιου και Λογου αυτου. ουδε ο λογος των αµφοτερων µειζων η ελαττων. το δε Αγιον Πνευµα εκ του Πατρος εκπορευεσθαι συµφυες ον και συνηνωµενον τοις οµοουσιοις Πατρι τε και Υιω. ως αν δυνηθης τρανωθηναι τα αισθητηρια και γνωναι καλως τα εν σοι κεκρυµµενα της βασιλειας µυστηρια – και η ψυχη δια των δυο τουτων γνωριζεται. Και καθαπερ του νου τον λογον γεννωντος. Τουτων εν και το αυτο θεληµα γνωριζε. ως κοινον αµφοτερων. (35) Εννοει µοι.

ως ειρηται. (37) Οποια δε εστι τη ουσια. γηΐνοις ουσιν ετι και ταπεινοις. η ποδαπη τη ιδεα. αυτον δε τον του παντος ποιητην. η πως τη συνουσια η τη ενωσει. ο αορατος. εστι δε των ολων αρχη και εσται αϊδιως εις απειρους και ατελευτητους αιωνας ο απροσιτος. ανεξιχνιαστον.γνωριζοµενον τε και αποκαλυπτοµενον εστιν εν Αγιω Πνευµατι ευδοκια του Πατρος δι᾿ Υιου. η ποση τω µεγεθει. ακαταληπτον. ως µητε εις εν συγχεοµενων των τριων υποστασεων. εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι ευσεβως οφειλουσι προσκυνεισθαι. ος και ηγνοηθη ηµιν περι πολλους προτερον θεους πλανωµενοις και λατρευουσι τη κτισει και προσκυνουσιν ειδωλοις. . υπο Θεου κτισθεις. Ταυτα ενα Θεον πιστευε. τα τε εν ουρανω.ινα παλιν επι τοις αυτοις γενωµαι. ου µονον ουκ ανθρωποις εννοησαι γεγονε ποτε. η που. ο πασιν ακατανοητος τοις υπ᾿ αυτου γενοµενοις. τα τε επι της γης και τα εν τοις καταχθονιοις. Ου γαρ ην χρονος ποτε. Οιδε γαρ κτισµα εαυτον εκεινου και ταλλα παντα. τη µνηµη και τω λογω αγιαζοµενος – (36) τρισυποστατον πιστευε και πιστευων συνοµολογει µοι τρανως και ανυποστολως. µενει των ιδιων ορων εντος.τους γαρ αιωνας αυτος εποιησε και προ πασης αρχης αυτος ην. ος και κατελεησας ηµων την αγνοιαν.αλλ᾿ ην µεν αναρχος. µητε διαιρουµενων εις τρια των φυσικως ηνωµενων· εν γαρ ενι τουτων εκαστω τα συναµφοτερα νοουµενα καθορωνται. ανυµνει και δοξαζει αυτον ως δηµιουργον των απαντων και ουδαµως την ακαταληπτον αυτου φυσιν περιεργαζεται. ως µητε αρχην περι αυτον εννοεισθαι µητε τελος ευρισκεσθαι . ο αφραστος. . εν µια τη ουσια και φυσει και δοξη και ενι θεληµατι. αλλ᾿ ουδε ταις ανω δυναµεσι καταληπτον εξεγενετο το της υπερουσιου φυσεως ακαταληπτον. ακτιστον. ανερµηνευτον. τοσουτον συγκατεβη τη ασθενεια ηµων. παντων ποιητην και δηµιουργον ορατων τε και αορατων. Ο γαρ πιστευων οτι ο Θεος παντων εστι ποιητης και οτι τα παντα εξ ουκ οντων παρηγαγε. τον πεποιηκοτα γινωσκων· και προς αυτον τον γενεσιουργον απο της καλλονης αναγοµενος των κτισµατων. αναρχον. Τουτων την υπερουσιον ουσιαν της µιας θεοτητος τε και βασιλειας . ο ανεκδιηγητος. οσον ινα γνωµεν οτι εστι Θεος τελεια Τριας. αει οντα και προοντα. οτε ουκ ην ο Θεος.

παντοκρατωρ. εκφρασαι ολως ουκ εφικνουµεθα.Και µη µοι τας απο της θειας Γραφης λεγειν επιχειρησης θεολογιας· προς γαρ τας βλασφηµους εκειναι των αιρετικων αντιθεσεις προς των θεολογων ερρεθησαν. παντοδυναµος. Εγωγε ουν οιµαι. την ποιοτητα. κτιστης και δηµιουργος των απαντων. λιµνας και φρεατα και θαλασσας ποταµων υποτιθεµενος· ο δε ηρετο µαθειν την φυσιν. το δε ακατανοητον παντη και αφραστον· αυτο γαρ πολλακις. Και οιδε µεν οτι θαλασσα το ορωµενον και οτι πελαγος αχανες και οτι θεαθηναι ολον υπ᾿ αυτου των ουκ ενδεχοµενων εστι· το δε ολον. (38) Ει δοκει δε. την ιδεαν. καν ει λιαν διαβατικωτατος ησθα και θεωρητικωτατος . ει και µη εφικνειται ειπειν ποταπον. προσµαρτυρουσα µονον αυτω το αει ειναι και το ο ων. αυτην αυτου την ποσοτητα και πως κινειται και ποθεν την αρχην εχει και πως δια παντος εκχειται και ουκ εκλειπει. ουχ οιος δε εστι. Τον ουν αορατον και ακατανοητον και τουτο παρα πασης µαρτυρουµενον της θεοπνευστου Γραφης τις ανθρωπων η αγγελων ερµηνευσαι ισχυσει. Παντως µικρον η ουδεν. ανενδεης. φησι. Του γαρ ολου των απειρων εκεινων θαλασσων ποσον οιει οραν τον τοιουτον. Αλλ᾿ εκεινο εννοει µοι. Ουδεις ουδαµως· ου γαρ δυναται ποτε το µηδεν ον υπο ανθρωπινης εννοιας εννοηθηναι και ενσηµανθηναι ονοµατι. Παριστησι δε πασα θεια Γραφη δια πασων των περι Θεου λεγοµενων εννοιων και λεξεων οτι εστιν. ο κατανοουµεν του ειπειν. παντεποπτης. καλον το υδωρ. υπερφυης. η τουτο αυτο το υδωρ οποιον εστι µη ειδως. Τι προς ταυτα αν τω πυνθανοµενω σου απεκριθης. τρισυποστατος. εν νυκτι παρα των αιγιαλον ισταµενος και λαµπαδα φαινουσαν κρατων. Εαν ουν ανθρωπος τις πηρος τας οψεις µη θεασαµενος ποτε πηγην υδατος ευρεθη. ην δε απειρος τουτου και αγευστος· αυτος δε εξηγου τουτω τα περι της φυσεως των υδατων και οτι. Πλην οµως ακριβως βλεπει το υδωρ οποιον και απλανως. και παραδειγµατι αµυδρω τω σκοπω του λογου χρησοµεθα. καθορα. αλλα δοκει πως καθοραν απο του µερους και το απειρον των υδατων τεκµαιρεσθαι. οσον τις πελαγος αοριστον υδατων θαλασσης. τοσουτον παρ᾿ ηµων γινωσκοµενος. ει και µη ορα. Θεος ο αει ων. οτι απροσιτος ουσα η θεια φυσις και ακατανοητος δηλονοτι.

ει τι ο Πατηρ. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην.την διανοιαν. ουδ᾿ οποιον εστι τη ποσοτητι και ποιοτητι διδαξαι τον απειρως περι την µεθεξιν και θεωριαν εχοντα του τοιουτου καν ποσως ηδυνηθης. Ουδεις αν ουδαµως. και ει τι ο Υιος. ΘΕΟΛΟΓΙΚΟΣ ΤΡΙΤΟΣ (40) Και οτι. διδασκαλιας ετερου ου δεηθησεται· εχει γαρ αυτον ολον εν εαυτω µενοντα και κινουµενον και λαλουντα και µυσταγωγουντα αυτον τα κεκρυµµενα τουτου µυστηρια κατα το υπ᾿ αυτου ειρηµενον οσιωτατον λογιον· “Το µυστηριον µου. εµοι και τοις εµοις”. τουτο και ο Υιος. ισχυσει καν ολως ποτε. η συντοµωτερον η βραδυτερον. τον µισθον της θεοπτιας κοµισονται και κοινωνοι θειας γενησονται φυσεως και θεοι και θεσει και υιοι Θεου χρηµατισουσιν εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. φησιν. οιος εστιν ο το παν ουσιωσας και τινα τα της ουσιας και δοξης αυτου. πλειον η ελαττον. Τοιγαρουν “και οσοι τω κανονι τουτω στοιχησουσιν” “ου µακραν ευρεθησονται της βασιλειας των ουρανων” αλλα κατα αναλογιαν της σπουδης και της µετα προθυµιας και εν χαρα εργασιας αυτων. Αλλως δε θεασασθαι τουτον αµηχανον ει µη δια της (39) των εντολων αυτου ακριβους φυλακης. Ο δε γε ιδειν καν ποσως αξιωθεις τον Θεον εν τη απροσιτω δοξη του απειρου και θειου φωτος αυτου τω τροπω ω προειρηκαµεν. . ουδαµως παραστησαι τω λογω ισχυσας την τουτου αρχην και ουσιαν και κινησιν. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω παναγιω Πνευµατι. πως αν τις των αγγελων η των απαντων αγιων τους αγνοουντας τα περι Θεου και τα κατ᾿ αυτον διδαξαι. αλλα διατηρουµενης και εργαζοµενης εµµελως και σπουδαιως. τουτο και το Πνευµα το Αγιον. Ει δε περι ρεουσης και ορωµενης και κρατουµενης ουσιας ουτως ουκ εφικνουµεθα τι ειπειν η διερµηνευσαι τω λογω τοις πυνθανοµενοις ηµων. µη παραφθειροµενης δηλονοτι τη αµελεια και καταφρονησει της εργασιας αυτων εν µηδενι µηδαµως. τις εστιν η φυσις αυτης και ποθεν η εκ ποιων ειδων την συστασιν εχει. οµοουσιον και οµοθρονον. και οτι εν ταυτα πνευµα οµοτιµον.

η οµοτιµος ουσια και τρισυποστατος. Οπηνικα δε τω µονογενει του Πατρος Υιω εν τω συνετιζοντι Πνευµατι . οποταν προς τον Πατερα και Θεον αναγωµεθα τω συναναφεροντι Πνευµατι δια του Λογου και τας χειρας εκτεινωµεν προς αυτον και τα οµµατα. αλλον παλιν παρακλητον ονοµαζων το Πνευµα. ο συναναρχος Υιος του Πατρος.Αει µεν ο Θεος υµνουµενος τε και παρ᾿ ηµων δοξαζοµενος ο αναρχος Πατηρ. ως ειδεναι ολον εκεισε ειναι τον Πατερα µετα του Πνευµατος. εις Θεος και εστι και λεγεται. και ολον εκεισε ειναι τον Υιον δια του Πνευµατος εν οις ολος ο Θεος και Πατηρ ανυµνειται. η οµοουσιος Τριας. η µια ταυτα φυσις και δοξα και συµφυΐα. ος ποτε µεν µονας θεωρουµενος τε και πιστευοµενος µοναδικως παρ᾿ ηµων και λατρευεται. βαπτιζειν προτρεποµενου εις ονοµα Πατρος και Υιου και Αγιου Πνευµατος και παλιν ουτω λεγοντος· “Ο Πατηρ µου µειζων µου εστιν” ετερον εαυτον παρα τον Πατερα δεικνυντος. η των ολων αρχη και υποστατικη και δηµιουργος δυναµις. η οµοθρονος. ενθα ολος οΥιος και Θεος ονοµαζεται. ποτε δε τριας οµολογουµενος τριαδικως ανυµνειται εν διηρηµεναις ταις υποστασεσιν. η µια εξουσια και παντοκρατορικη κυριοτης και βασιλεια. και ολον εκεισε ειναι το Πνευµα το Αγιον. η µια θεοτης. Ουτω δε µυσταγωγηθεντες παρα του Πνευµατος ταυτα ουτως εχειν οµοουσιως και οµοτιµως τα προσωπα. Εντευθεν ουν ηµιν η χαρις εννοειν διδωσι το εν κατα παντα της τρισυποστατου και οµοουσιου θεοτητος τε και βασιλειας και το ταυτον και ωσαυτως ον των αυτης υποστασεων της αϊδιου δοξης και αχωριστου ενοτητος. ενθα ολος ο Πατηρ τω Υιω συνοµολογειται και συνδοξαζεται. και “Εγω απ᾿ εµαυτου ποιω ουδεν” και παλιν· “’Ερωτησω τον Πατερα και αλλον παρακλητον πεµψει υµιν το Πνευµα (41) της αληθειας ο παρα του Πατρος εκπορευεται”. η οµοδοξος. το συναΐδιον και οµοουσιον του Πατρος και του Υιου παναγιον Πνευµα. “Πατερ ηµων” λεγοµεν “ο εν τοις ουρανοις”. ειτ᾿ ουν ασυγχυτους ειναι τας υποστασεις αυτων και αδιαιρετους αµα εν τη µια τουτων και θεια των ολων υποστατικη φυσει τε και αιτια. ως παρ᾿ αυτου του ενος της τρισυποστατου θεοτητος Κυριου ηµων Ιησου Χριστου µεµυσταγωγηµεθα.

το φιλανθρωπον. Πνευµα ποθου και ποθον εµποιουν. το ενδοξον. η εκ της ζωης ζωη. αυτοθελητον. Πνευµα αγιωσυνης (42) και τελειοτητος. συναΐδιον. συναναρχον. αµαρτιας αναιρετικον. πιστεως. το σοφον. σωφροσυνης. “Ο µονογενης Υιος” λεγοµεν “ο συναΐδιος Λογος του Θεου και Πατρος. αµεριµνιας των κατω. ο εξ αϊδιου αΐδιος. . διωκτηριον ακηδιας. πραοτητος. αγιαζον και µεταποιουν και φωτιζον ηµων τας καρδιας. σοφιας. το φωτιζον. περιεργιας και πονηριας φυγαδευτηριον. το ελεουν. προφητειας πηγη. πασαν δε αρετην συνεισφερον τη εισοδω σου. ελθε και ενσκηνωσον και µεινον εν ηµιν αχωριστως. το εκ του φωτος φως. αλλ᾿ ως εν τω Πατρι τον Υιον και το Πνευµα. την εισοδον τοις αγωνιζοµενοις υποδεικνυον οια δη θυρωρος. ειρηνης. ιλασθητι ταις αµαρτιαις ηµων”. αδιαιρετως. ευφροσυνης. το ηδυ. αρραβων ουρανων βασιλειας. µετανοιας θυρα. ουκ εξωθεν ταυτα συνεπαγοµενον. οµοδυναµον. Πνευµα ζωης και συνεσεως. ο εκ του απροσιτου απροσιτος. ο εξ αιωνιου αιωνιος. ο αναρχος εξ αναρχου. Τοιγαρουν και ουχ ως διαιρουντες το ατµητον της ολικης εναδος. ο εκ Θεου Θεος. το δυναµουν. διδασκαλιας κρατηρ. θεωριας των ανω. ο αναλλοιωτος εξ αναλλοιωτου. Ουτω δε και το Πνευµα το Αγιον επικαλουµενοι λεγοµεν· “Το Πνευµα το Αγιον το εκ του Πατρος αφραστως εκπορευοµενον και δι᾿ Υιου ηµιν επιφοιτων τοις πιστοις. αυτοδυναµον. Πνευµα µυστηριων δηλωτικον. Πνευµα το αγαθον.προσερχοµεθα τας ευχας αποδουναι. Πνευµα χαρας µεταδοτικον. παντοδυναµον. οµοουσιον. ο αφραστος εξ αφραστου. Πνευµα αγαπης. εχουσιν ουσιωδως εν εαυτοις το παν αγαθον”. Πνευµα θειον υποµονης. αλλ᾿ αυτο εκεινο υπαρχον παν οτιουν και εστιν αγαθον· εν οις γαρ εγκατοικησεις. το τρεφον οµου και ποτιζον. ο ακατανοητος εξ ακατανοητου. εν δε τω Υιω το Πνευµα και τον Πατερα. εν δε τω Πνευµατι τον Πατερα προσκυνουντες και τον Υιον· α και µιαν φυσιν δοξαζοµεν µιας τρισυποτατου θεοτητος. τρισι θεοις και ουχ ενι τον υµνον προσφεροµεν. ο µονος εκ µονου. αµελειας απελατηριον. ο ακαταληπτος εξ ακαταληπτου. γνωσεως. αµνησικακιας. εγκρατειας. ως οµοουσιον και οµοτιµον τω Υιω και τω Πατρι και ως θεους τους υποδεχοµενους σε εργαζοµενον και πασαν µεν αµαρτιαν εξαφανιζον.

αλλ᾿ ως δι᾿ ενος της Τριαδος. (44) Καλον γαρ παλιν τα αυτα εν τοις αυτοις αναλαβειν και ειπειν. επειδη και το εντρυφαν τοις τοιουτοις αει ηδονην εµποιει τω τα τοιαυτα θεοπρεπως ειδοτι τρυφαν και τας ψυχικας αισθησεις . ο παρα του Πατρος εκπορευεται”. Υιος και Αγιον Πνευµα. Πνευµα το Πνευµα το Αγιον.υπερουσιον. Αλλα συνες εντευθεν πως εν τα τρια η αγια λεγει Γραφη. ολον εν ταις υποστασεσιν ενιζοµενον και ολον εν τη υπερουσιω εναδι τρισσουµενον· τον αυτον τρια τοις προσωποις και εν τη ενοτητι της ουσιας ειτε φυσεως χρη λεγειν. Ουτω γαρ και ο µονογενης αυτος Υιος του Πατρος το κατα παντα οµοτιµον και οµοουσιον και οµοθρονον εαυτου µεθ᾿ αµα των οµοουσιων Πατρος και Πνευµατος πασιν ηµιν διετρανωσεν ουτως ειπων· “Εγω και ο Πατηρ εν εσµεν”. την µη τεµνοµενην εναδα τε και θεοτητα διαιρουντες. ταις δε υποστασεσι προσωπικως ονοµαζεται Πατηρ. φρονουµεν. τα τω Πατρι δοκουντα ως οικεια θεληµατα εκπληρουν. εις εκφυλους αλλοτριοτητας ασυνετως εκκλινοντες. Και παλιν ετερωθι περι του Πνευµατος. το εκ της ουσιας εκεινης απαραλλακτως ειναι δηλων. Τη γαρ φυσει και τη ουσια και τη θελησει αµεριστος η Αγια Τριας. ονοµα δε αυτου Τριας. αλλ᾿ ενα ταυτα Θεον αδιαιρετως ταις υποστασεσι διαιρουµενον και ασυγχυτως (43) τη ενοτητι της µιας ουσιας ενουµενον εγνωµεν. ος υπερανω παντος ονοµατος ονοµαζοµενου και λογου και ρηµατος ων υπερκειται και πασης διανοιας καταληψιν υπερεκπιπτει. Ου γαρ αλλο και αλλο και αλλο ετερας και ετερας φυσεως. Ει γαρ και σαρκα ανελαβεν. διο και φησι· “Πνευµα ο Θεος και τους προσκυνουντας αυτον εν πνευµατι και αληθεια δει προσκυνειν”. υδωρ ο ποταµος εκπορευεται. µηδεν ων. και ο εξ αυτου γεννηθεις Υιος πνευµα δηλονοτι εστι· και τουτο δηλων ο Παυλος ελεγε· “Το δε πνευµα ο Κυριος εστιν”. Ως γαρ εξ οφθαλµου. ασυγχυτον τε και αδιαιρετον. Ει ουν ο Πατηρ πνευµα εστι. αλλα και ταυτην θεωσας πνευµατικην απειργασατο. ητοι πηγης υδατος. ουχ ως µη θελον πεµποµενον η διανεµοµενον. αυτου του Υιου. οτι εκ του Πατρος εκπορευεται και δια του Υιου διδοται τοις αναξιοις ηµιν. ουτω φησι· “Το Πνευµα της αληθειας. εις ων ταυτα Θεος. ουτως εκ Θεου του Πατρος Θεος εκπορευεται το Πνευµα.

µητε µην ολως καθ᾿ οιονδηποτε τροπον εν αυτοις χωρισµον· ου γαρ δια τουτο. το προσωπον αυτου φως· η χειρ. οµοτιµον και οµοδοξον. η αγαπη.ο Πατηρ φως εστιν. πως ο Θεος και τα περι Θεον και τα απο Θεου και τα εν τω Θεω παντα εν φως εστιν. Προς τουτοις και τα εξ αυτου παντα φως εισιν ως εκ φωτος ηµιν χορηγουµενα· η ζωη φως. και ουτω σε ταυτα µυσταγωγησοµεν. “Ο Θεος φως εστι” και φως απειρον τε και ακαταληπτον· τα γαρ περι αυτον φως εισιν ενουµενα τε και διαιρουµενα τοις προσωποις αδιαιρετως και . ινα µηδεµιαν ανισοτητα υπεροχης η υφεσεως υπολαβης εν τοις τρισι της Τριαδος προσωποις. “Πνευµα” φησιν “ο Θεος”. η γη των πραεων. το ποτηριον του τιµιου αυτου αιµατος φως. ωσπερ ειρηται. ειρηνται. τουτο δε και ο Υιος. το Πνευµα το Αγιον φως· εν ταυτα φως απλουν. ο δακτυλος. φως· ο αρτος της αχραντου σαρκος αυτου φως. ο παραδεισος. εκδιδαχθης. η ειρηνη. η πηγη της ζωης φως. το στοµα αυτου φως. η αθανασια φως. συναΐδιον. Ουτω ταυτα µαθων και ουτω καλως τα περι Θεου µυσταγωγηθεις. Ταυτα δια τουτο ουτως ειρηται πνευµα εν.αυτου ο λογος θειος καθαγιαζει. οι οφθαλµοι αυτου φως· ο Κυριος φως. Ει ουν “ο Θεος πνευµα εστι” και το “πνευµα ο Κυριος” και ο Κυριος πνευµα παρα της θειας καλειται Γραφης. αλλ᾿ οπως δια µονων των ονοµατων τα προσωπα. η φωνη αυτου ως εκ . αυτη φως η βασιλεια των ουρανων· ο νυµφων φως. ο σωτηρ και βασιλευς του παντος. η αναστασις αυτου φως. η θυρα της βασιλειας των ουρανων. εν πνευµα εστιν εν τρισι προσωποις ειτ᾿ ουν υποστασεσι γνωριζοµενον ο Θεος ( καθως εφη τουτο παραδηλων ο Υιος “εν”). ισοδυναµον. αχρονον. αυτα τα των αγιων ενδυµατα φως· ο Χριστος ο Ιησους. πιστει δε µονη ταυτα παραδεξαµενος µεχρι τουτου στηθι. ο Υιος φως εστι. οµοφυες. η του παραδεισου τρυφη. οι στεφανοι της ζωης. Ινα δε ειδης και τα της θειας φυσεως ιδια. εν εκαστη των υποστασεων προσκυνουµενον και εν πασι τοις ιδιωµασιν αυτου και χαρισµασι καθορωµενον. η παστας. ακαταληπτα παντη τα υπερ ταυτα και πληροφορουµενος και οµολογων. (45) ασυνθετον. η αληθεια.ινα καθ᾿ εν σοι τα αδιαιρεται διαιρων ειπω . µηδεν περαιτερω πολυπραγµονων εκζητησης. οµοουσιον. οµοθρονον. το υδωρ το ζων φως. αυτας δη τας υποστασεις.

τουτο ειποις ειναι “ειρηνην την υπερεχουσαν παντα νουν”. ουτω δη και η αληθεια. Ωσπερ γαρ λογοι µεν ανθρωπων ρευστοι και διακενης. πατερες καλουνται και των ανθρωπων οι πλειονες· Υιος Θεου ο Χριστος και Θεος. η πιστις φως. φως ων απροσιτον τε και προαιωνιον. ζην λεγοµεθα και ηµεις· αγαπη ο Θεος. Την των ανθρωπων αγαπην καλεσεις Θεον. Ταυτα τοιγαρουν και ετερα τουτων. εκεινω δε ταυτα προσεστιν ως Θεω. ως παρα των εξ αυτης της πειρας διδαχθεντων και τη θεωρια πιστωθεντων και βεβαιωθεντων περι των προσοντων καλων τω υπεραγαθω Θεω εµαθον. (46) η χρηστοτης αυτου φως. αλλα καθαπερ . αγαπην εχουσιν εις αλληλους και οι λιαν αµαρτωλοι. ενυποστατος τε υπαρχει και ζων. Ουτω τοιγαρουν ουτε το υδωρ το παρ᾿ ηµιν ως το υδωρ εκεινο το ζων. Και ινα µη κατοκνησω καθ᾿ εν σοι ταυτα παλιν ειπειν. οσα αν δια προφητων και αποστολων ακουεις λεγοµενα περι της ανεκφραστου και υπερουσιου θεοτητος. ο Θεος. το ελεος αυτου. ο ασπασµος αυτου φως. την εν µοναδι τριαδικου προσκυνουµενην φωτος. ο και πολυωνυµον υπαρχον καλειται παντα τα ειρηµενα και τουτων ετερα πλειονα· και ου µονον ταυτα καλειται. υπερ εννοιαν και υπερ λογον ανθρωπων εστιν· ατρεπτος. πνευµατα λεγονται και ηµων αι ψυχαι· ζωη ο Θεος. η αγαθοτης αυτου φως. ο Παρακλητος φως· ο µαργαριτης. η ραβδος. Απαγε της βλασφηµιας! Αλλ᾿ ειρηνην την εις αλληλους εν τω µη διαµαχεσθαι η αµφιβαλλειν περι τινος. αλλα και ενεργει. Ουµενουν. υιοι παλιν ανθρωπων ηµεις· Πνευµα Θεου το παναγιον Πνευµα. η ζυµη. Ουδαµως. Εις γαρ Θεος εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι. ο κοκκος του σιναπεως.φωτος φως. Ει δε και εν ηµιν τα πλειονα τουτων η και παντα προσειναι λεγονται. η ελπις. αλλ᾿ ηµιν µεν ως ανθρωποις. Θεος αληθης. η ευσπλαγχνια. Και ινα προς τοις ειρηµενοις και ετερα σοι φωτα Θεου παραδηλωσω τινα. Πατηρ ονοµαζεται ο Θεος. ουτε ο αρτος ο παρ᾿ ηµιν ως εκεινος ο αρτος εστιν. αρρευστος. Αλλα αληθειαν Θεου το µη ειπειν σε λογον ψευδη προς τινα. Τι ουν. αυτην ουσιωδως τα παντα ειναι µοι νοει την µιαν υπεραρχιον αρχην. ο δε του Θεου Λογος ζων τε εστι και ενυποστατος και ενεργης. η βακτηρια και η παρακλησις αυτου φως. η αµπελος η αληθινη.

απαντα φως εκεινα και φως εν ο Θεος. Γινεται δε και πραος και ταπεινος· ταυτα δε παλιν φως συν τοις ειρηµενοις εισι. Πως ενουνται τω Χριστω και Θεω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. ε΄. (47) ος αυτη γινεται παν αγαθον· και ουχ υστερειται. α΄. παντος αγαθου. Πως δει πληρωθηναι τον ανω κοσµον και οποιος τις εστι και κατα τινα τροπον πληρωθησεται. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. .ανωθεν ειρηται. Οτι ει µη παντες οι προωρισµενοι κατα γενεας και γενεας τεχθησονται εως εσχατης ηµερας και πληρωθησονται. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. η΄. ου µετασχων τις τη µετοχη εκεινου µετοχος αµφοιν γινεται παντων ων ειποµεν αγαθων. ενοικον εχουσα τον Θεον η τοιαυτη. Μερικη τις φυσιολογια περι της του κοσµου κτισεως και της πλασεως του Αδαµ. αλλ᾿ εµπιπλαται και περισσευει αει εν πασι τοις απορρητοις εκεινοις αγαθοις του Θεου. Οποια εσται η εσχατη λαµπροτης της κτισεως· εν ω και περι αγγελων και περι ψυχης. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι. ζ΄. β΄. Περι της του Λογου σαρκωσεως και κατα τινα τροπον δι᾿ ηµας εσαρκωθη. µαλλον δε συν τω φωτι εχει και ταυτα ο εχων εκεινο το φως. ων γενοιτο και παντας ηµας επιτυχειν και εν απολαυσει τουτων πλουσια γενεσθαι. Αλλα γαρ συναµα τουτοις και εγρηγορσις λεγεται ο Θεος. (49) Κεφαλαια του λογου. στ΄. ως διεγειρων προς τα καλα την ψυχην του ανθρωπου εφ᾿ ην κατοικει. γ΄. Πως αυθις η κτισις µελλει ανακαινισθηναι και γενεσθαι καινους ουρανους και καινην γην κατα τον θειον Αποστολον. ΒΙΒΛΟΣ ΤΩΝ ΗΘΙΚΩΝ ΛΟΓΟΣ Α΄. Περι της παραβασεως και της εξοριας του Αδαµ. ο ανω κοσµος ου πληρωθησεται. συνδιαιτωµενη και συνευφραινοµενη ταις ταξεσι των ουρανιων δυναµεων. δ΄.

ικανως εχει και ως ο Λογος τον λογον ευωδωσεν. ως αν τινες οιονται. τις ο πλουτος της προς ηµας αυτου αγαθοτητος. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν”. Α µεν ουν απολογησασθαι και ειπειν εδει προς τους αντιδιατιθεµενους ηµιν και τας πικρας γλωσσαλγιας αυτων αις το προσπεσον απαν οµου κατασυρεται. καν ει τι των τιµιωτερων εστιν. ια΄. ιβ΄. αλλ᾿ η ανωθεν και απο της του Πνευµατος συµµαχιας. Χρεων δε αρτι της προς εκεινουτς ληξαντας στασεως ιδειν και κατασκοπησαι και σκεψασθαι τινα τα υπο Θεου χαρισθεντα ηµιν. α΄. Εις τον ρητον του Ευαγγελιου· “Ωµοιωθη η βασιλεια των ουρανων βασιλει”. παρ᾿ ου πασιν ευοδουται το κατορθουµενον. τοις πρωτοπλαστοις δεδωκεν εξ αυτης αρχης. ινα µη εξ ηµων η τα της ευδροµιας του λογου και των ευστοχων βολιδων αυτου. τις η πλασις ηµων και πως παρεβηµεν την δοθεισαν ανωθεν εντολην και των αθανατων εκεινων αγαθων εξεπεσοµεν. Οτι και παντες οι αγιοι τον Λογον του Θεου εν εαυτοις συλλαµβανουσι τη Θεοτοκω παραπλησιως και γεννωσιν αυτον και γενναται εν αυτοις και γεννωνται υπ᾿ αυτου· και πως υιοι και αδελφοι και µητερες αυτου χρηµατιζουσιν. Παυλω τω θειω πειθοµενους. ον ηµιν απ᾿ αρχης εχαρισατο κτισεως. (51) ουτε αφθαρτον . Και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου. Αρξοµαι δε εντευθεν. (50) Οτι ου χρη προ της εργασιας των εντολων και της εις αρετην προκοπης τε και τελειωσεως τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων ερευναν των αµυητων τινα· και οτι εν τη δευτερα του Κυριου ελευσει παντες αλληλους γνωριζουσιν οι αγιοι.θ΄. αρχην του λογου ποιουµενος τον Θεον. (50) Ο Θεος ουχι τον παραδεισον µονον. και τινα τα µετα ταυτα διαδεξοµενα τους προσκυνητας της Τριαδος ηµας. Μερικη τις φυσιολογια περι της του κοσµου κτισεως και της πλασεως του Αδαµ. ι΄. τις δε ο νυν βιος και τις ο κοσµος ουτος υφ᾿ ον και µεθ᾿ ον το παν οραται κινουµενον.

ου µην αλλα και τον ουρανον και τα εν αυτω εν πεντε ηµεραις παραγαγων. αλλ᾿ ως εν τη του Αδαµ πλευρα ουσης και αυτω συνουσης· και τουτο µετα ταυτα σαφεστερον γνωσεσθε. Και εποιησεν ο Θεος τον ανθρωπον. αλλ᾿ ουτος ο κοσµος ωσπερ τις παραδεισος υπο του Θεου γεγονεν εις. ως ενα παραδεισον. ηµερα πεµπτη”. “Και ευλογησεν αυτους ο Θεος λεγων· αυξανεσθε και πληθυνεσθε και πληρωσατε την γην και κατακυριευσατε αυτης και αρχετε των ιχθυων της θαλασσης και των πετεινων του ουρανου και παντων των κτηνων και πασης της γης και παντων των ερπετων των ερποντων επι της γης”. αναµεινον δε τον λογον και εξ αυτης της θειας Γραφης αποδειξει τουτο σαφεστατα.µονον εκεινον εδηµιουργησεν. µετα το ειπειν· “Και εγενετο εσπερα και εγενετο πρωΐ. κατ᾿ εικονα Θεου εποιησεν αυτον. τη εκτη ηµερα επλασε τον Αδαµ και πασης της ορωµενης κτισεως κυριον αυτον και βασιλεα κατεστησε. ως ειρηται κατοικουµεν ηµεις. ως ειρηται. επηγαγε· “Και ειπεν ο Θεος· ποιησωµεν ανθρωπον κατ᾿ εικονα ηµετεραν και καθ᾿ οµοιωσιν και αρχετωσαν των ιχθυων της θαλασσης και των πετεινων του ουρανου και των κτηνων και πασης της γης και παντων των ερπετων των ερποντων επι της γης. ει µη ταυτην εν η και νυν. Γεγραπται γαρ· “Εν αρχη εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην· η δε γη ην αορατος και ακατασκευαστος”. ετεραν δε ουδαµως. Και ουτε η Ευα παραχθεισα ην τοτε ουτε µην ο παραδεισος. Αλλα µη φανη σοι τουτο παραδοξον. τω Αδαµ και τοις εξ αυτου εις απολαυσιν δεδωκεν. τω ανθρωπω εξ αρχης δεδωκεν ο Θεος. αρσεν και θηλυ εποιησεν αυτους”. ταυτην δη ην ηµεις κατοικουµεν. Καθεξης δε τα λοιπα απαντα εργα της του Θεου δηµιουργιας ακριβως εξηγουµενος. αλλα πολλω µαλλον προ εκεινου την απασαν γην. υλικος δε και αισθητος παραχθεις· τουτον. Ποιαν γαρ αλλην γην λεγει. ∆ιο και επιφερων φησι· “Και ειπεν ο Θεος· Ιδου δεδωκα υµιν παντα χορτον σποριµον σπειρον σπερµα ο εστιν επανω της γης· και παν ξυλον ο εχει εν εαυτω καρπον σπερµατος σποριµου υµιν εσται εις βρωσιν και πασι τοις θηριοις της γης και πασι τοις πετεινοις του ουρανου και παντι . (52) Ορας πως τουτον ολον τον κοσµον. και τα εν τη γη απαντα. αφθαροτος µεν. Αρσεν δε και θηλυ λεγει ουχ ως της Ευας ηδη γενοµενης.

οπως τε κατα προκοπην της φυλακης των εντολων του Θεου και της εργασιας των αγαθων εννοιων εις τελειοτεραν εµελλον αναγεσθαι κατα καιρον δοξαν τε και αλλοιωσιν. το δε αισθητον και υλωδς σωµα εις αυλον και πνευµατικον υπερ αισθησιν πασαν µεταποιεισθαι τε και µεταβαλλεσθαι· οποση δε και η εκ της µετ᾿ αλληλων διαγωγης (53) ευφροσυνη και αγαλλιασις ηµιν προσγινεσθαι εµελλεν. κατ᾿ εικονα Θεου εποιησεν αυτον· αρσεν και θηλυ εποιησεν αυτους και ευλογησεν αυτους” και τα λοιπα καθεξης. Ει γαρ και παραβαντες την εντολην αυτου και βιουν και αποθνησκειν κατακριθεντες εις τοσουτον πληθος οι ανθρωποι εγενοµεθα. εννοει µοι οσοι εµελλον ειναι οι απο κτισεως κοσµου γεννηθεντες. ουτω τον κοσµον απαντα τω Αδαµ. πλησιαζοντες τω Θεω και τας πηγαζουσαις αυγαις της θεοτητος. ως ειδως οτι εις απειρα πληθη και αναριθµητα εµελλε το γενος ηµιν πληθυνθηναι επι της γης. αναµαρτητον δηλονοτι και αλυπον. ηµερα εκτη· και συνετελεσεν ο Θεος εν τη ηµερα τη εκτη τα εργα αυτου α εποιησε. και κατεπαυσεν ο Θεος εν τη ηµερα τη εβδοµη απο παντων των εργων αυτου ων ηρξατο ο Θεος ποιησαι”.ερπετω ερποντι επι της γης”. την µεν ψυχην λαµπροτεραν εκαστου γινεσθαι. Οσα γαρ τω Αδαµ ειπεν. τα τε εν τη και τα εν τη θαλασση. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Ωσπερ ουν χωραν µιαν η αγρον ενα. ως προς παντας ηµας ταυτα ελεγε. ως ειρηται. αµεριµνον τε και αµοχθον διανυοντες βιον. ει µη απεθανον. πασι λεγω”. εχαρισατο. τω Αδαµ και ηµιν τοις εξ αυτου δεδωκεν εις απολαυσιν και ουχι τον παραδεισον µονον αυτω εχαρισατο. Μετα γαρ το ειπειν· “Και εποιησεν ο Θεος τον ανθρωπον. Ταυτα δε εν ταις εξ ηµεραις συνετελεσεν ο Θεος· και ακουε της θειας Γραφης τουτο δηλουσης σαφεστατα. ανακεφαλαιωσαµενος τον . Ειτα βουλοµενος διδαξαι ηµας οπως εποιησε τον ανθρωπον ο Θεος και ποθεν. αρρητος παντως τω οντι και λογισµοις ανεπιβατος. ινα τα αυτα παλιν ειπω. οποιαν δε ζωην και διαγωγην εχειν εν αφθαρτω κοσµω αφθαρτοι διατηρουµενοι και αθανατοι. τοτε επηγαγεν ουτως ειπων· “Και ειδεν ο Θεος παντα οσα εποιησεν και ιδου καλα λιαν· και εγενετο εσπερα και εγενετο πρωΐ. καθως και προς τους αποστολους υστερον ο αυτος δια του ζωντος Λογου εφη· “Α δε λεγω υµιν. Ειδες πως τα ορωµενα απαντα.

ουτω πως παλιν φησιν· “Αυτη η βιβλος γενεσεως ουρανου τε και γης.λογον. ωσπερ τινα βασιλεια εν ενι µερει του κοσµου τουτον φυτευσας. ως αν το αυτου οικητηριον περιφανεστατον και ενηλλαγµενον η δια παντων και ινα τοις µεν αγνωµοσι φιλοις και πονηροις και αυτοις τοις προσκεκρουκοσι των υπο χειρα και δουλων. και εθετο εκει τον ανθρωπον ον εποιησε. αλλα και φυλακας. την δε εις αµπελωνα αφοριζει. την µεν σποριµην ειναι εα. αλλα µετα την παραγωγην πασης αµα της κτισεως κατα ανατολας τουτον εφυτευσεν. αβατος εσται. αποκαθιστα. τον δε . “και ενεφυσησεν εις το προσωπον αυτου πνοην ζωης και εγενετο ο ανθρωπος εις ψυχην ζωσαν”. τοις δε γνησιοις και πιστοις φιλοις και αυτοις τοις ευγνωµοσι δουλοις ακωλυτος η προς αυτον υπαρχη εισοδος τε και εξοδος· ουτω δη και ο Θεος τω πρωτοπλαστω εποιησε. ταξει και καταστασει ευκοσµω την κτισιν εδηµιουργησε και τας µεν επτα ηµερας εις τυπον των επτα αιωνων των υστερον µελλοντων διελθειν εταξε. Επειδη ο Θεος. κλεις τε και πυλας ανοιγοµενας και κλειοµενας ποιει· ου µονον δε. ει ποτε τινες τοιουτοι φανωσιν. τοτε καθαπερ ανθρωπος τις βασιλευς η αρχων και πλουσιος την υπ᾿ αυτου δεσποζοµενην χωραν και γην ουτε πολιν πασαν περιτειχισας µονον ποιει. οτε εγενετο”· και µετ᾿ ολιγα· “Και επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον χουν απο της γης”. ουτε οικον ενα περιφραξας ολην αποτελει. ει και µηδενα πτοειται. λουτρα τε κτιζει και παραδεισους φυτευει και παντοιας εκεισε απολαυσεις επινοει και φραγµον εξωθεν τουτων απαντων περιτιθει. τοτε εφυτευσε τον παραδεισον εν Εδεµ κατα ανατολας. ετεραν χερσον ειναι αφιησιν. αλλα εις πολλα την µιαν διαχωρισας. ∆ιατι ουν εν τη εβδοµη ηµερα ουκ εποιησε τον παραδεισον µελλοντα γενεσθαι. οπερ χρη εννοειν ουτως· εποιησε δε ο Θεος τον ανθρωπον χουν λαβων απο της γης. ενθα και παλατια οικοδοµει και οικους κατασκευαζει. εν ενι δε µερει και τοπω (54) τερπνω τε και περικαλλει τας κατασκηνωσεις ποιειται. Μετα γαρ το κτισαι παντα εξ ουκ οντων και αυτον πλασαι τον ανθρωπον και καταπαυσαι αυτον τη εβδοµη ηµερα απο παντων των εργων αυτου ων ηρξατο ποιειν. Τον ουν τροπον της δηµιουργιας δηλον ποιησας ηµιν. ως προειδως τα παντα.

αλλα νεαρους αει και µαλα δη το ηδυνον εχοντα και αφραστον την ηδονην τοις πρωτοπλαστοις και την τρυφην εµποιουντας. Επει δε και νοµον αυτοις δεδωκεν εντειλαµενος µη φαγειν εκ µονου του ξυλου εκεινου. µελλει δε γενεσθαι και αρχην ληψεσθαι· αλλα και ην προ των αιωνων και εστι νυν και εσται εις αιωνας αιωνων. (56) καταφρονησας δε ηπιστευσε τω πλαστουργω και δεσποτη ουτως ειποντι αυτω· “Η δ᾿ αν ηµερα φαγησθε απ᾿ αυτου. ουδε οτι “Ειπε· Γενηθητω. πολλας εν τουτω τας πρωτας και τοσαυτας τας εβδοµους απεργαζοµενας ηµερας. και ως βασιλευς αθανατος εν αφθαρτω κοσµω. Τινος ουν ενεκεν την ηµεραν.παραδεισον εφυτευσε µετα ταυτα. αλλ᾿ οτι “εφυτευσεν αυτον και εξανετειλεν ετι εκ της γης ο Θεος παν ξυλον ωραιον εις ορασιν και καλον εις βρωσιν”. αλλ᾿ εξωθεν τουτων εκεινην ειναι εχρην ως αρχην η τελος µη εχουσαν. Επρεπε και γαρ τοις αφθαρτοις αυτων σωµασιν αφθαρτον και την τροφην επιχορηγεισθαι· οθεν και αµοχθος ην αυτων η διαγωγη και ακαµατος η ζωη. (55) Τοιγαρουν και επλασθη σωµα µεν εχων ο Αδαµ αφθαρτον. πιστοτερον τον σκολιον ηγησαµενος οφιν ουτως ειποντα· “Ουχι . εν µεσω δηλονοτι του παραδεισου. ητις εστιν η ογδοη. β΄. Επειδηπερ τω κυκλω τουτων των ηµερων συναριθµεισθαι ταυτων ουχ ηρµοζεν. καρπους παντοδαπεις και ποικιλους εχον µητε φθειροµενους καν ολως µητε εκλειποντας. Περι της παραβασεως και της εξοριας του Αδαµ. αλλ᾿ εν παση τη υπ᾿ ουρανον. και εγενετο”. κατεστη υπο του δηµιουργου Θεου. ταις προλαβουσαις επτα ου συνηψε το Πνευµα το Αγιον. Ορα δε οτι ουδε γεγραπται· “Εποιησεν ο Θεος τον παραδεισον”. εν ω πρωτη και δευτερα καθεξης (55) αι επτα ανακυκλουσαι τας εβδοµαδας αποτελουσι. θανατω αποθανεισθε“. Ουδε γαρ νυν µεν ουκ εστι. οτε παντως ελευσεται και ηµιν εσχατως αποκαλυφθη ανεσπερος µια ηµερα και ατελευτητος εν τω καθ᾿ηµας γινοµενη. υλικον µεντοιγε και ολον ουπω πνευµατικον. ου λεγω µονω τω παραδεισω. ως του µελλοντος αιωνος οντα σηµαντικον. αρχην δε λαβειν λεγεται. ον περιτειχισας οιονει πως ο τουτου δηµιουργος εισοδον εθετο αυτοις δι᾿ ης εισησεσαν και εξηεσαν.

προκατηρασατο αυτην ουτως ειπων· “Επικαταρατος η γη εν τοις εργοις σου· εν λυπαις φαγη αυτην πασας τας ηµερας της ζωης σου· ακανθας και τριβολους ανατελει σοι και φαγη τον χορτον του αγρου τον τοις θηριοις και τοις αλογοις ζωοις αφωρισµενον· εν ιδρωτι του προσωπου . ει µη απο του ξυλου ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. αυτη εδωκε µοι και εφαγον”. αλλα δια το τυπον αυτον επεχειν της µελλουσης ακαταλυτου ζωης και εικονα τυγχανειν της αϊδιου βασιλειας των ουρανων· ει γαρ µη τουτο ην. κακεινη παλιν τω οφει την αιτιαν επεγραψατο και µετανοησαι και προσπεσειν τω ∆εσποτη η συγχωρησιν εξαιτησασθαι ουδαµως ηβουληθησαν. αφθαρτος ην καθως και ο παραδεισος. απ᾿ αυτου εφαγες. (57) ουδε τουτου χαριν ου κατηρασατο αυτον ο Θεος. τουναντιον µαλλον µεν ουν και αιτιαν προσηψε τω παντα καλα λιαν πεποιηκοτι Θεω εν τω ειπειν· “Η γυνη ην δεδωκας µοι. Επει δε ειπειν εκεινος το ηµαρτον ουκ ηθελησε. ουχ ως εν αυτω µελλοντων παλιν τω αισθητω τε και υλικω παραδεισω µετα την ανακλησιν επαναγεσθαι· ουδε γαρ δια τουτο µεχρι του νυν ετηρηθη. εσεσθε ως θεοι γινωσκοντες καλον και πονηρον· και εφαγεν απ᾿ αυτου”. ως εφαµεν. την ασχηµοσυνην αυτου καλυψαι πειρωµενος. τοτε αυτους. παντα αυτοµατως προσφερουσα. ως εν αυτω και της παραβασεως γενοµενης. που ει.θανατω αποθανεισθε. “Της φωνης σου“ φησιν “ηκουσα και την γυµνωσιν µου κατανοησας. αλλ᾿ η δ᾿ αν ηµερα φαγητε. “Και ευθυς εταξε την φλογινην ροµφαιαν του φυλαττειν την εισοδον του ξυλου της ζωης “.”. φοβηθεις εκρυβην”. Αλλα τουτο µεν ου ποιει. εξωθει και εκβαλλει. ευθυς εγυµνωθη της αφθαρτου καταστολης και δοξης και της φθορας γυµνοτητα ενεδυσατο. ωσπερ εκ παλατιων βασιλικων και οικων πανευπρεπων. ινα εν ταυτη τη γη ως εξοριστοι διατελωσι και υπεροριοι. την δε λοιπην απασαν γην. Οθεν και του Θεου ειποντος αυτω· “Αδαµ. αυτου δη λεγω του παραδεισου. κοπων και ιδρωτων απηλλαγµενον. ιν µη κακειθεν εξερχοµενος ο Αδαµ αµοχθον εχη και αυθις βιον.”. επει. Ιδων ουν εαυτον γυµνον ο Αδαµ εκρυβη και φυλλα συκης ραψας περιεζωσατο. εκεινον εδει καταραθηναι µαλλον. Προς µετανοιαν δε αυτον εκκαλουµενος ο Θεος φησι προς αυτον· “Και τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει.

οτε παλιν εκεινος ανακαινισθη και πνευµατικος. παραβηναι µελλοντα προ καταβολης κοσµου γινωσκων την εντολην τον Αδαµ και την εκ παλιγγενεσιας αυτου ζωην και αναπλασιν δια της ενσαρκου γεννησεως του µονογενους αυτου Υιου και Θεου προορισας. Τοιγαρουν και (58) εξελθοντα του παραδεισου αυτον πασα η κτισις. η σεληνη φαναι ουκ εφερε. η αφθαρτος και ακαµατος διαγωγη. µη εργαζοµενη δε µενη ακαρπος. τοτε και αυτην . οτι γη ει και εις γην απελευση “. αι πηγαι βρυειν ουκ εµελλον· ουκ εβουλοντο ρεειν οι ποταµοι. ινα τω δι᾿ ου γεγονεν ανθρωπω δυλευσασα. Τι ουν. Εικοτως ουν εδει τω εις φθοραν και θανατον κατενεχθεντι δια της παραβασεως ρευστην και φθαρτην ωσαυτως γην κατοικειν και τοιαυτης αξιως µετεχειν τροφης. Συγκρατει παντα τη οικεια δυναµει και ευσπλαγχνια και αγαθοτητι. καταφρονησαντα αυτου. ακανθας και τριβολους µονον προσφερουσα. γυµνωθεντα τουτον της πρωην θεασαµενα δοξης. εν κοπω κατεδικασθη δικαιως και ιδρωτι την γην εργαζεσθαι και ουτω κατ᾿ ολιγον εξ αυτης ως υπο οικονοµου τινος κοµιζεσθαι τας τροφας. ευθυς και τουτω τα παντα ωσαυτως καθυποταττει. φθαρτω φθαρτη γεγονυια. ουκετι υποταγηναι τω παραβαντι εβουλετο· ο ηλιος λαµψαι ουκ ηθελεν. ετραχυνθησαν απαντα ευθυς κατ᾿ αυτου· ο ουρανος καταπεσειν δικαιως επ᾿ αυτον οιονει πως κεκινητο και η γη επι του νωτου φερειν τουτον ουκ εστεγε. Ειδες πως καταραθεισα η γη προτερον και της προτερας αυτοµατου βλαστησεως στερηθεισα. εφ᾿ εαυτον εµελετα ο αηρ συσταληναι και µη δουναι τω προσκεκρουκοτι αναπνοην· τα θηρια και παντα τα ζωα της γης.σου φαγη τον αρτον σου. αφθαρτος και αθανατος γενηται. τι ποιει. τα αστρα οφθηναι τουτω ουχ ειλοντο. Ινα εργαζοµενη µεν παρ᾿ αυτου εν ιδρωτι και κοπω παρεχη τα εξ αυτης συµµετρως φυοµενα εις αυταρκη χρειαν αυτω. θεασαµενη. Ου χαριν και διατι. Ο δηµιουργησας τα παντα και πλασας τουτον Θεος. Επειδη γαρ η αφθονος τρυφη. ουτως τον παραβατην εδεξατο. αναστελλει την ορµην των κτισµατων απαντων. εις ληθην των παρα Θεου γεγονοτων αγαθων και εις καταφρονησιν αυτον της δοθεισης ηγαγεν εντολης. η υπο Θεου παραχθεισα εκ του µη οντος. εως του επιστρεψαι σε εις την γην εξ ης εληφθης.

αυτους ηλευθερωσεν υστερον τεθνηξεσθαι η. εσεβοντο τον Θεον και ως δεσποτην ετιµων αυτον. αληθεστερον ειπειν. ει µετα την αποφασιν την κατα του Αδαµ και του σπερµατος αυτου εξενεχθεισαν. Ηλιας δε εν αρµατι ανεληφθη πυρος. ταυτη ελατρευσαν. Υστερον δε πληθυνθεντων των ανθρωπων και την εαυτων διανοιαν εκ νεοτητος επι τα πονηρα εκδεδωκοτων. Ουτως ουν επι χρονους τα περι Θεου κατα διαδοχην διδασκοµενοι υπ᾿ αλληλων τον ποιητην αυτων οι παλαιοι επεγινωσκον. η και µετα το παραβηναι ει µετενοησε. ητοι της εις γην αποστροφης και της εν τω αδη καταβασεως. του παραδεισου εκβληθεις ο Αδαµ ετεκνωσεν. εις ληθην και αγνοιαν του πεποιηκοτος αυτους Θεου κατηνεχθησαν και ου µονον ειδωλα και δαιµονας ως θεους εσεβασθησαν. δοξης και τιµης και συµπαθειας ηξιωσεν ενδον εασας ειναι του παραδεισου αυτον. ποσης αν αυτον εκεινον.ελευθερωθεισα της δουλειας η κτισις η υπο του Θεου τω προσκεκρουκοτι υποταγεισα και αυτω εκδουλευσασα συνανακαινισθη αυτω και αφθαρτωθη και πνευµατικη ολη γενηται· τουτο γαρ προ καταβολης κοσµου ο πολυευσπλαχνος Θεος και Κυριος προωρισατο. ει µη παρεβη την εντολην. επι δε του Καϊν ουκετι· και τουτο γνοντα τον Καϊν λυπηθηναι λεγεται εως θανατου και εντευθεν προς φθονον και φονον του αδελφου προχωρησαι. εις πασαν τε ασελγειαν (60) και ακαθαρτον πραξιν εαυτους εκδεδωκασι . ∆ια δη τουτο και ο Αβελ συν τω Καϊν θυσιας εκ των υπαρχοντων αυτοις αυτω προσεφερον· οθεν και επι µεν του Αβελ τη προσφορα και θυσια προσεσχηκεναι τον Θεον γεγραπται. Αλλ᾿ Ενωχ µεν µετα ταυτα ευαρεστησας Θεω υπ᾿ αυτου µετετεθη. εβιωσε και απεθανεν· ουτω δε οµοιως και οι εξ αυτου. (59) υπο του Αδαµ και της Ευας ταυτην εκδιδασκοµενοι. Τοινυν και νεαραν την µνηµην εχοντες οι τοτε ανθρωποι της εκπτωσεως. αλλαγησεσθαι µελλοντας. του Θεου δεικνυντος εκ τουτων οτι. αλλα και αυτην την κτισιν την εις υπηρεσιαν αυτων υπο του Θεου δοθεισαν αυτοις θεοποιησαντες. ει µετα το εξοριστον αυτον παρ᾿ αυτου γενεσθαι τους ευαρεστησαντας αυτου υιους ουτως τη µεταθεσει και µακροζωΐα ετιµησε και της φθορας. Αλλα τουτων ουτω σοφως εκ Θεου γεγονοτων.

(60) Καθαπερ ουν εν τη πλασει παλαι της προµητορος Ευας την του Αδαµ πλευραν εψυχωµενην ελαβεν ο Θεος και εις γυναικα ταυτην ανωκοδοµησε – δια τουτο γαρ ουδε ενεφυσησεν εις αυτην ως εις τον Αδαµ πνοην ζωης. παρακαλω. Αλλα προσεχετε. κατα τον θειον Αποστολον. µαλλον δε τη ηµετερα ουσια ολην της θεοτητος αυτου την υποστασιν . Χρεων δε εξ εικονος τινος την του Λογου σαρκωσιν και την εκ της αειπαρθενου Μαριας απορρητον γεννησιν αυτου θεωρησαι και γνωναι καλως το της οικονοµιας εκειθεν µυστηριον το αποκεκρυµµενον προ των αιωνων εις σωτηριαν του γενους ηµων. τον αερα. Τοιγαρουν και πασα η κτισις παρα των ανθρωπων θεοποιηθεισα και προσκυνηθεισα κατερρυπωθη και εις τελειαν κατηχθη φθοραν· οτε δε ο κολοφων επληρωθη της αγαν κακιας και εις απειθειαν απαντες συνεκλεισθησαν. ο πλαστουργος και κτιστης Θεος ηνωσε τη εαυτου ακαταληπτω και απροσιτω θεοτητι. γ΄. τα αµφοτερα ανθρωπον εργασαµενος αµα . ητοι εκ της ψυχης οµου και του σωµατος. αλλα το µερος. ως το θεοποιηθηναι αυτο τουτο και λατρευθηναι ισα και θεω παρα τον πεποιηκοτα και κτισαντα.καταµιαναντες την γην. τον αυτον δη τροπον και εκ της αγιας θεοτοκου και αειπαρθενου Μαριας εψυχωµενην σαρκα λαβων ζυµην οιονει και µικραν απαρχην εκ του φυραµατος της φυσεως ηµων.. εις σωµα γυναικος ολοκληρον απετελεσε· και την απαρχην του πνευµατος. Περι της του Λογου σαρκωσεως και κατα τινα τροπον δι᾿ ηµας εσαρκωθη. τη ακριβεια του λογου· εσται γαρ ηµιν τε ωφελιµος ο λογος και ταις µετεπειτα γενεαις. ζωοποιησαι τον τεθανατωµενον και το εαυτου πλασµα εκ της πλανης ανακαλεσασθαι. Ουδεν γαρ ετερον των αλλων απαντων ουτω µιαινει και ακαθαρτον το καθαρον εργον απεργαζεται του Θεου. ο εκ της σαρκος αυτου ειληφεν. ην συν τη εµψυχωµενη σαρκι ειληφεν. τον ουρανον και τα υπ᾿ αυτον απαντα ταις πραξεσι ταις ατοποις αυτων. (61) εις ψυχην ζωσαν τελειαν πεποιηκε. τοτε κατηλθεν επι γης ο Υιος του Θεου και Θεος αναπλασαι τον συντριβεντα.

ακουε νουνεχως! Πρωτον µεν την ψυχην ην ανελαβεν εζωωσε και αφθαρτωσας εθεοποιησε. Και ταυτα µεν περι τουτων· εχεσθω δε και αυθις της ακολουθιας ο λογος. την ανθρωπινην τη εαυτου. τοιουτοι και οι επουρανιοι”. τοιουτοι και οι χοϊκοι· και οιος ο επουρανιος. ωκοδοµησε ταυτην εις ναον αγιον εαυτω και αναλλιωτως και ατρεπτως αυτος ο του Αδαµ ποιητης τελειος εγενετο ανθρωπος. αµικτως τε µιξας αυτην εκεινη.ενωσας ουσιωδως. Επειδη γαρ ψυχη και σωµατι τελειος εχρηµατισεν ανθρωπος οµοιος ηµων κατα παντα πλην αµαρτιας. συγγενεις και ηµας αυτου κατα την της θεοτητος αυτου φυσιν και ουσιαν εργαζεται. ουτως ο Χριστος και Θεος δια της εκπληρωσεως απασης δικαιοσυνης απαρχη της εν αφθαρσια αναπλασεως και αθανασιας ηµων γενηται. Και ορα µοι του µυστηριου το καινον και παραδοξον. Ελαβεν ο Θεος Λογος ην κατα (62) φυσιν ουκ ειχε σαρκα και εγενετο ανθρωπος. Και ακουε Παυλου τουτο παραινουντος του θειου· “Και καθως εφορεσαµεν την εικονα του χοϊκου. διο και εγενοντο και αει ωσαυτως γινονται και ουδεποτε του µη γινεσθαι ληξουσι. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου· οιος ο χοϊκος. ινα καθαπερ εκεινος δια της παραβασεως αρχη της εν φθορα και θανατω γενεσεως ηµων εχρηµατισεν. Ωσπερ γαρ εκ της εκεινου πλευρας την γυναικα εποιησε. Και παλιν· “Απαρχη Χριστος. οπερ ουκ ην· µεταδιδωσι τοις πιστευουσιν εις αυτον της αυτου θεοτητος. ουτως εκ της αυτου θυγατρος Μαριας της αειπαρθενου και θεοτοκου σαρκα δανεισαµενος και αναλαβων ανευ σπορας οµοιως εγεννηθη τω πρωτοπλαστω. καθα προσθεν ειρηκαµεν. Τουτο γαρ βουλεται και Παυλος ουτω λεγων ο θειος· “Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. ην ουδεις ουδεπω αγγελων η ανθρωπων εκτησατο. θεσει και χαριτι· ουτω γαρ χαριζεται αυτοις εξουσιαν του υιους Θεου γινεσθαι. το δε αχραντον . επειτα οι του Χριστου”. φορεσοµεν και την εικονα του επουρανιου”. οπερ ουκ ησαν. δια της εις αυτον πιστεως µεταδιδους ηµιν εκ της αυτου θεοτητος. και γινονται θεοι. Επειδη γαρ δια της σωµατικης παρουσιας αυτου ο επι παντων Θεος του αναπλασαι και ανακαινισαι τον ανθρωπον εληλυθεν επι γης και την δι᾿ αυτον καταραθεισαν απασαν κτισιν επευλογησαι.

ηµεις. το κοπιουν και ιδρωτας φερον. Το γουν µυστηριον τουτο ου µονον τω ρηθεντι τροπω γεγονεν απ᾿ αρχης Χριστου εν ολω τω κοσµω. οµοιοι αυτω τω φιλανθρωπω Θεω και ∆εσποτη ηµων κατα χαριν γινοµεθα. Λαµβανοντες γαρ το του ∆εσποτου ηµων και Θεου Πνευµα. συµµετοχοι αυτου της θεοτητος και της ουσιας γινοµεθα· εσθιοντες δε την παναµωµητον αυτου σαρκα. τα δε σωµατα αυτων ουκετι. Επειδη φαγων και ο Αδαµ εκ του ξυλου. αλλα κατελθων εν τω αδη. θειον παντη και αϋλον. τα θεια λεγω µυστηρια. και αυτο το σωµα πνευµατικον. ει και εθεωσεν. δηλονοτι παντες. οτι “εκ του πληρωµατος αυτου της θεοτητος. και δια τουτο την το επιτιµιον δεξαµενην ψυχην της του θανατου τιµωριας πρωτον ανεστησε τε και εζωωσε και εθεωσεν. ου ενετειλατο αυτω ο Θεος µη φαγειν. ειθ᾿ ουτως το σωµα. το δεσµουµενον και τυπτοµενον. αλλ᾿ ειασεν αυτα εν σοροις µεχρι της κοινης αναστασεως. αλλα και εφ᾿ ενι εκαστω των παλαι αγιων εγενετο και µεχρι του νυν αει γινεται. ∆ιατι δε ουκ ευθυς συν τη ψυχη και το σωµα οπερ ανελαβε πνευµατικον και αφθαρτον απειργασατο. οθεν και απεθανεν και εν µνηµειω κατετεθη νεκρος. ευθυς µεν τον της ψυχης παραβας απεθανε θανατον. την αφθαρσιαν δια της αναστασεως απολαβειν ωκονοµησεν· ου µονον δε. Μετα δε το αναστηναι αφθαρτον. Το γαρ εσθιον και πινον. ανακαινιζοµενοι και . των µεν εκεισε κατεχοµενων αγιων τας ψυχας των αιωνιων ελευθερωσας δεσµων εξανεστησε και εις τοπον αναπαυσεως και φωτος ανεσπερου κατεταξε. κατα την παλαι εξενεχθεισαν αποφασιν αποστρεφειν δια του θανατου εις γην. συνανεστησεν· ενθεν τοι ουδε τας σφραγιδας του µνηµατος ελυσεν εξελθων. ελαβοµεν και χαριν αντι χαριτος”. τον δε του σωµατος (63) µετα πολλους υστερον ενιαυτους.αυτου και θειον σωµα. καθως και αυτος ο θειος Παυλος φησιν οτι “οστουν εσµεν εκ των οστεων αυτου και σαρξ εκ της σαρκος αυτου “ και παλιν. επι σταυρου τε αναρτωµενον και καθηλουµενον. αλλα και των θυρων κεκλεισµενων ακωλυτως εισηρχετο και εξηρχετο. συσσωµοι αυτου και συγγενεις εν αληθεια ολοκληρως γινοµεθα. φθαρτον εστι δηλονοτι και υλικον· ταυτα γαρ απαντα φθαρτου σωµατος ιδιωµατα καθεστηκασιν. Τουτο δε γινοµενοι. αλλ᾿ ετι φθαρτον αυτο και υλικον περιεφερε.

υστερον.ανανεουµενοι την ψυχην. οι παλαι τε και νυν πνευµατικως βλεποντες. αλλ᾿ ωσπερ αυτη παρηχθη πρωτον αφθαρτος. Οτι ουκ επρεπε προ της των κτισµατων ανακαινισεως τα των ανθρωπων αναστησεσθαι και αφθαρτωθησεσθαι σωµατα. Τοιουτος δε εκαστος των αγιων γινοµενος. αλλα φως ασχηµατιστον. αλλα και της αφθαρσιας και της φθορας τα γνωρισµατα εν εαυτοις διασωζουσιν. ως και αυτοι φως εκ του φωτος Πνευµατος χρηµατιζοντες. ουτω παλιν πρωτον την κτισιν απο της φθορας εις την αφθαρσιαν χρη µεταποιηθηναι. ευθυς και αυτα τη φθορα παραδιδονται και εκ του κατα µικρον διαλυονται· τα δε και επι πολλους χρονους διαµενουσι. αλλα καθαπερ σιδηρος υπο του πυρος εκπυρουµενος της λαµπροτητος µεν αυτου µεταλαµβανει και την µελανιαν ευθυς αποβαλλεται. χωριζοµενος δε παλιν του πυρος ψυχρος και µελας καθοραται και γινεται. αυτον δηλαδη τον οµοιον ηµιν γενεσθαι καταξιωσαντα βλεποντες και βλεποµενοι υπ᾿ αυτου οι αξιωθεντες οµοιοι γενεσθαι αυτω. ουχι και το σωµα αυτου ευθυς αφθαρτον και πνευµατικον γινεται. µητε αφθαρτα µενοντα παντελως. ου σχηµα η ειδος η εκτυπωµα βλεπουσιν. εις την τελευταιαν εξαναστασιν αφθαρτωθηναι τελειως και και ανακαινισθηναι τηρουµενα. ως ει τις απο µακροθεν προσωπον φιλου αυτου καθορα και διαλεγεται αυτω και προσοµιλει και φωνης ακουει αυτου. ακουε Πετρου λεγοντος του αποστολου· “Ηξει δε η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι. µητε παλιν τελειως φθειροµενα. αγιαζονται και εκπυρουµενα διαυγη και αυτα γινονται και πολυ των αλλων σωµατων διαφορωτερα και τιµιωτερα αποκαθιστανται. Και οτι τουτο εστιν αληθες. επειτα ο ανθρωπος. και ουτω συν αυτη και αµα αυτη και τα φθαρεντα σωµατα των ανθρωπων ανακαινισθηναι. αφθαρτοποιουµενοι τε και ως εκ νεκρων ζωντες εξανισταµενοι. εν η ουρανοι πυρουµενοι . ειτ᾿ ουν αλλαγηναι. ητοι του θειου πυρος µταλαµβανοντα. Επειδαν δε η ψυχη εξελθη και του σωµατος χωρισθη. ινα και αυθις πνευµατικος και αθανατος ο ανθρωπος γεγονως εν αφθαρτω χωριω και αϊδιω και πνευµατικω κατοικη. ουτω δη και τα σωµατα των αγιων υπο της ενωθεισης τη ψυχη αυτων χαριτος. (64) Ουτω τοιγαρουν οι απ᾿ αιωνος αγιοι. Τινος ουν ενεκεν και δια τι.

ουχ ως απολλυµενων τουτων. Και τουτο. ανακαινισθησεται και ελευθερωθησεται απο της δουλειας της φθορας και· και συµµεθεξει τα στοιχεια ταυτα µεθ᾿ ηµων της εκειθεν λαµπροτητος και (66) ον τροπον απαντας ηµας το πυρ δοκιµασει. εν η ουρανοι ροιζηδον παρελευσονται. Παρελευσιν του ουρανου την εναλλαγην αυτου ειρηκως. κατα τον θειον αποστολον. Εξ αυτων παλιν των ρηµατων του αποστολου. αλλ᾿ οι εµοι λογοι το αναλλοιωτον και παγιον εξουσι. ουτως και η κτισις πασα δια πυρος ανακαινισθησεται. δι᾿ ων επιφερει λεγων· “Καινους δε ουρανους και καινην γην κατα το επαγγελµα αυτου προσδοκωµεν”. δι᾿ ων ο αποστολος Πετρος γραφει.(65) λυθησονται και στιχεια καυσουµενα τηκεται”. Ορας πως δια πυρος λεγει τα παντα . Κατα το του Χριστου παντως και Θεου ηµων ειποντος· Ο ουρανος και η γη παρελευσεται. φησιν. Πως αυθις η κτισις µελλει πασα ανακαινισθηναι και γενεσθαι καινους ουρανους και καινην γην κατα τον θειον Αποστολον. αλλα παλιν δια της αναστασεως ανακαινιζεται. Αλλα σκοπησωµεν πως η κτισις ανακαινισθησεται και εις το αρχαιον αποκατασταθησεται καλλος. στοιχεια δε καυσουµενα λυθησονται και γη και τα εν αυτη εργα κατακαησεται”. φησιν. αλλ᾿ ως αναχωνευοµενων δηλονοτι και αναστοιχειουµενων εις κρειττονα τε και αΐδιον ληξιν. η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι. αλλαγησεται. δ΄. ηγουν πασα η κτισις. καν γαρ ο ουρανος. Ποθεν τουτο δηλον. µαθειν εστιν· “Ηξει γαρ. Τουτο γαρ και ο προφητης ∆αυιδ προανακεκραγε ουτως ειπων· “Και ωσει περιβολαιον ελιξεις αυτους και αλλαγησονται· συ δε ο αυτος ει και τα ετη σου ουκ εκλειψουσι”. ουδεις αντερει των πιστων· ουδε µην αρα τω Κυριω ταυτα λεγοντι απιστησει. Κατα ποιον και τινος επαγγελµα. (65) Καινους τοιγαρουν ουρανους και καινην γην επαγγειλαµενου αυτου. Καθαπερ γαρ τα ηµετερα λυοµενα σωµατα ουκ εις το µηδαµη µηδαµως ειναι χωρει. οι δε λογοι µου ου µη παρελθωσιν”. ουτω δη και ο ουρανος και η γη και τα εν αυτη παντα. Τι τοινυν των λογων τουτων σαφεστερον γενοιτ᾿ αν.

αγαπητοι. υπο του δηµιουργου των ολων δια πυρος λυθησεται. ποταπους δει υπαρχειν ηµας εν αγιαις αναστροφαις και ευσεβειαις. τω πυρι παραδιδοται υπο του τεχνιτου και ουτως αναχωνευοµενον καινον υπ᾿ αυτου παλιν κατασκευαζεται. Ωσπερ σκευος χαλκουν πεπαλαιωµενον. ειτ᾿ ουν αναχωνευθησεται και αναστοιχειωθησεται και λαµπρα και καινοτερα ασυγκριτως της νυνι ορωµενης γενησεται. επει επαλαιωθη και υπο των αµαρτιων ηµων ερρυπωθη. συνηγορους οιονει (67) των ιδιων παθων και επιθυµιων και της απωλειας ηµων σπουδαζοντες εχειν και ποιειν τας θειας Γραφας. αλλα και νυν οι πλειστοι η και οι παντες σχεδον ειπειν πασχοµεν εξ αγνοιας. ως και εν πασαις ταις επιστολαις λαλων εν αυταις περι τουτων. εν οις εστι δυσνοητα τινα.αναχωνευθησεσθαι και αλλοιωθησεσθαι. ταυτα προσδοκωντες σπουδασατε ασπιλοι ευρεθηναι εν ειρηνη και την του Κυριου ηµων µακροθυµιαν σωτηριαν ηγεισθε. ∆ιο και επιφερων φησι· “Τουτων ουν παντων λυοµενων. οι του δικαιου Θεου υιοι δηλονοτι. µετ᾿ ολιγα παλιν φησι· “∆ιο. επιφερων φησι· . την σφοδραν επιθυµιαν φησιν. τον αυτον τροπον και η κτισις. “ Λυθησονται δε αρα πως. παντα τα της θειας Γραφης προς την απωλειαν ηµων στρεβλουντες ηγουν παρερµηνευοντες. Ινα δε µη υπολαβης ετεραν τινα κτισιν τον θειον λεγειν αποστολον. καθως γεγραπται· “Τοτε λαµψουσιν οι δικαιοι ως ο ηλιος”. καθως και ο αγαπητος ηµων αδελφος Παυλος κατα την αυτω δοθεισαν σοφιαν εγραψεν υµιν. Αποκαραδοκιαν την προσδοκιαν. ρυπωθεν και αχρειωθεν υπο ιου. αποκαλυψιν δε την εν τη αναστασει φανερωσιν· εν ταυτη γαρ δια της του Χριστου και Θεου παρουσιας φανερωθηναι δει τους υιους του Θεου και φανηναι το καλλος αυτων και αυτους ολους οιοι εισι. Αλλ᾿ ιδωµεν τι και Παυλος ο θειος φησι περι της κτισεως και του ταυτης ανακαινισµου· ειπων τοινυν· “Λογιζοµαι οτι ουκ αξια τα παθηµατα του νυν καιρου προς την µελλουσαν δοξαν αποκαλυφθηναι εις ηµας”. επηγαγεν· “Η γαρ αποκαραδοκια της κτισεως την αποκαλυψιν των υιων του Θεου απεκδεχεται”. παντα συγχεοντες. α οι αµαθεις και αστηρικτοι στρεβλουσιν ως και τας λοιπας γραφας προς την ιδιαν αυτων απωλειαν”· Τουτο δε ουχ οι τοτε µονον. Ουτως δε περι τουτων του αποστολου γραψαντος Πετρου.

ουχ εκουσα εις φθοραν µετηχθη και φθαρτους προφερει καρπους και βλαστανει ακανθας οµου και τριβολους. Τοιγαρουν και ανακαινιζοµενη. αλλα τη του Θεου πειθαρχουσα προσταξει του επ᾿ελπιδι παλιν ανακαινισεως ταυτα διορισαµενου. Ορα δε και οια εσται η εσχατη λαµπροτης αυτης. υλικον δηλαδη και αισθητον και τρεπτον. αλλα δια τον υποταξαντα. Οποια εσται και η εσχατη λαµπροτης της κτισεως. προ καταβολης κοσµου την εκ παλιγγενεσιας αυτου σωτηριαν ο Θεος προορισας. συν αυτω αλλιωσει και αΐδιον ταυτην αποτελεσει· τουτο γαρ δι᾿ ων ειπεν εδηλωσεν· (68) “Τη γαρ µαταιοτητι. Ειδες πως ουκ απεικος ειποµεν οτι και η κτισις αυτη αφθαρτος πασα το κατ᾿ αρχας και εις παραδεισου ταξιν παρηχθη παρα Θεου. Μη γενοιτο! Αλλα. φθαρτη και αυτη γενηται. ουχ εκουσα. επ᾿ ελπιδι”. Οιον. ως το λογιον. Ορας οπως ουκ απο σκοπου εφθην ειπων οτι ουκετι δουλευσαι τω παραβαντι Αδαµ η κτισις εβουλετο. επ᾿ ελπιδι”. ουχ εκουσα. καταραθεισα δε εις φθοραν και δουλειαν µετηχθη. ως αν φθαρτην αυτω την τροφην ετησιως παρεχη· οποταν δε ανακαινιση τον ανθρωπον και αφθαρτον και αθανατον και πνευµατικον αυτον απεργασηται. η κτισις υπεταγη. καθαπερ σπειρεται σωµα ψυχικον. οιον το . καταρασαµενος ταυτην ινα. ουκ αφ᾿ εαυτης. δεοµενον τροφης αισθητης. Τουτο δε ποιησαι σαφεστερον βουληθεις εφη· “Και γαρ και αυτη η κτισις ελευθερωθησεται απο της δουλειας της φθορας εις την ελευθεριαν της δοξης των τεκνων του Θεου”. αλλα εγειρεται σωµα πνευµατικον ολον και ατρεπτον. αλλα δια τον υποταξαντα. τη µαταιοτητι των ανθρωπων υποταγεισα. και εγειρεται σωµα ουχ οιον το του πρωτοπλαστου προ της παραβασεως ην. υπεταξεν αυτω την κτισιν. φθαρτω γενοµενω τω δι᾿ ον παρηχθη ανθρωπω. φηµι. τη ανθρωποτητι υπεταγη.“Τη γαρ µαταιοτητι η κτισις υπεταγη. φησι. ∆ια δη τουτο. τηνικαυτα και αυτην ολην την κτισιν. ουχι οια εξ αρχης παρηχθη τοιαυτη και αυθις γενησεται. τουτον ιδουσα εκπεπτωκοτα της θειας δοξης ως προσκεκρουκοτα Θεω τω αυτου ποιητη. ε΄. φησιν.

κατα πολυ διαφερον εκεινου. προς δε τα εγκοσµια και ηµας οµολογουµενως γινεται. Αλλως τε δε και καθως ο θειος Παυλος φησιν οτι (69) “παντες µεν ου κοιµηθησοµεθα. οι πνευµατικοι χρηµατιζοντες. υλικα µεν ταυτα. µητε ολως κρατουµενον.του ∆εσποτου ηµων και Θεου µετα την αναστασιν ην. αϋλα δε τα υπερ ηµας· και αλλαχου· “Ο ποιων τους αγγελους αυτου πνευµατα και τους λειτουργους αυτου πυρος φλογα”. αλλ᾿ εις αϋλον και πνευµατικον υπερ πασαν αισθησιν εν τη παλιγγενεσια µεταποιηθησεται οικηκηριον. ως δοκει τη αληθεια και Παυλω τω µυσταγωγω των τοιουτων. Επει ουν λειτουργικα εισι πνευµατα και οι νοες οι επουρανιοι εις διακονιαν αποστελλοµενα. Ουδεις ουδαµως. παντες δε αλλαγησοµεθα εν ατοµω. Ει δε τουτο ουτως δοκει τη καταληψει της αληθειας. Το ουν υπερ αισθησιν ον και πνευµατικον χρηµατισαν αληπτον εστι παντως το καθ᾿ ηµας και αορατον· το δε µητε ορωµενον. υλικη τε και αισθητη. Τοιουτος τοινυν εστιν ηµιν και ο περι των αγγελων λογος. του δευτερου Αδαµ δηλονοτι και πρωτοτοκου ηµων γενοµενου εκ των νεκρων.πως γαρ. . καθως γεγραπται· “σωµατα επουρανια και σωµατα επιγεια”. ουκ αισθητην παντως. ινα οι ασωµατα κεκτηµενοι τα σωµατα και υπερ αισθησιν εν αισθησει γενοµενοι. οτε παντως αγγελος θειος ανωθεν καταπεµφθη εκ Θεου τω θειω λειτουργησων προσταγµατι επι της γης. εν ριπη οφθαλµου” ουτω και η κτισις υπο του θειου φλεχθεισα πυρος αλλοιωθησεται. πως καν ολως εσται περιοριστον παρ᾿ ηµιν. Και γαρ και αυτοι οιονει σωµατοι πως εισι και περιγραπτοι τη αΰλω και ασωµατω φυσει συγκρινοµενοι της θεοτητος.αλλα πνευµατικην πασαν και αϋλον. αξιον εχωσι της εαυτων δοξης κατοικητηριον. Τοιγαρουν και νοει µοι αρτι κοσµον πνευµατικον και υπερ την ηµων αισθησιν πελοντα. . περιγραπτος εν τουτω ων δεικνυται και περιοριστος· (70) προς γαρ εκεινην την θειαν και ακτιστον . τον αυτον δη τροπον και η κτισις απασα θειω γενησεται νευµατι ουχ οια παρηχθη. και απεριγραπτοι εν απεριγραπτοις οντες οι περιγραπτοι. ως αν και το προφητικον πληρωθησεται λογιον το ουτω φασκον· “∆ικαιοι δε κληρονοµησουσι γην”. η τις ευ φρονων τουτο ειποιεν. τας µεν ουρανιους χοροστασιας καταλιµπανει.

ουτε εκγαµιζονται. ει και µη τη φυσει. Ει γαρ ψυχικα σπειρονται και πνευµατικα ταυτα εγειρονται. Η γαρ απασα κτισις. αισθητης ολως γαιας και κατοικιας. Τοιουτων τοινυν γινοµενων ηµων εν τη αναστασει. φησι. ουτε γαµουσιν. ως το λογιον. ανακαινισθεισα. ως ειρηται µοι πολλακις. αισθησει δε και οψει βροτεια παντη ασωµατος τε και ακαταληπτος. αλλ᾿ ακουετω του Κυριου λεγοντος· “Εν τη αναστασει. αληπτοι και αορατοι. προς δε την ηµετεραν και παντη ασωµατοι. οτι τα σωµατα ηµων πνευµατικα και οιον ειπειν των αγγελων παροµοια µελλουσι γενεσθαι. των δικαιων. ει και µη κατα την αξιαν αυτων. και ειναι εν τω αιωνι τω µελλοντι οφειλοµεν ως Θεου αγγελοι. αλλ᾿ εισιν ως αγγελοι Θεου”. ποια του λοιπου χρεια τοις ουτω πνευµατικοις γενοµενοις και υπερ πασαν αισθησιν την ενταυθα. σωµατη πως οιονει εστι και περιγραπτη. εγειρεται σωµα πνευµατικον”. Τοιουτος και ο περι ψυχης ηµιν λογος. µη δυναµενη περιγραφηναι τοποις η χωριοις αισθητοις το καθολου. αλλα τη αξια εσοµεθα. ανισταµενων απο νεκρων. τω αυτω δε τροπω και τας ψυχας λαµβανειν αυτους των ανθρωπων. το βλεπειν την δοξαν και λαµπροτητα αυτου του απροσιτου και απειρου φωτος και απολαυειν της αφραστου και τρισυποστατου θεοτητος. καθα και ο Κυριος ειρηκε. ως δε προς ηµας αΰλους και αορατους· ει δε τουτο. ως ο λογος απεδειξε. Και θαυµαση µηδεις ταυτα ακουων. εννοουµενος οπως και των θυρων κεκλεισµενων αορατως εισερχεσθαι και εξερχεσθαι γινεται τους ασωµατους αγγελους. δηλονοτι οµοιοι αυτοις. κτιστοι και περιγραπτοι πελουσι. συν αυτω παραδεισω ολη γενοµενη . Σωµατους δε αυτους ως προς Θεον φηµι. αλλα µονω τω δεσµειν δυναµενω ταυτην και εξουσιαν εχοντι συν τω σωµατι εις γεενναν εµβαλειν πυρος. την ασωµατον παντη και απεριγραπτον. Αξια δε αγγελων Θεου και στασις και εφεσις το ελλαµπεσθαι απο του πρωτου και θειου φωτος ως φωτα δευτερα. κακειθεν ακριβως µανθανετω. πολλω µαλλον αι ψυχαι κατα τον αποδοθεντα ορον και νοµον της ειρηµενης συγκρισεως.φυσιν. (71) τοις ως αγγελοις ουσι Θεου. Θεω γαρ τω φυσει ασωµατω και αγγελοις συγκρινοµενη. και Παυλου· “Σπειρεται” λεγοντος “σωµα ψυχικον.

ενουνται τοις νοητοις και γινονται παραδεισος νοερος αλλος και Ιερουσαληµ επουρανιος.πνευµατικη. Γη δε αφραστον και καινον αναληψεται καλλος και χλοης ειδος αµαραντον. Λαµψει δε επταπλασιως ο ηλιος της δικαιοσυνης. η ορωµενη αυτη και αισθητη. Νυν µεν γαρ τα µεν ηνωθη τοις ουρανιοις. καθως πασα θεια υπαγορευει Γραφη. ανθεσι δηλαδη φωτοειδεσι και ποικιλια πνευµατικη ωραϊζοµενη. ην οι µακαριζοµενοι πραεις παρα του κυριου κληρονοµουσι. κατα το οσιον λογιον. πλην οµως πνευµατικα οντα και θεια. αλλ᾿ εν σοροις και φθορα αφιενται. αλλ᾿ ουδε κατωκησεν εν ταυτη. Παντα δε υπερ λογον. Οποταν ουν ολοκληρως παντα τοις επουρανιοις (72) ενωθη τα επιγεια. κολλωνται Θεω και ανακαινιζοµεναι αλλοιουνται και εκ του θανατου ανιστανται και εν ανεσπερω φωτι εν δοξη αποκαθιστανται µετα κοιµησιν· τα δε γε σωµατα αυτων ουκετι. ατρεπτον τε και αΐδιον και νοερον µετασκευασθησεται οικητηριον. δια της δωρεας και ενωσεως του Αγιου Πνευµατος. ης κληρονοµος ουδεις ουδαµως των επι γης εχρηµατισεν. ουδε βηµατος ποδος κυριος γεγονε· παντες γαρ παροικοι εγενοµεθα και εσµεν και εσοµεθα εν αυτη. οτε και πασα δηλονοτι η επιγειος κτισις. εν οις δικαιοσυνη. και κληρος ασυλος των υιων του Θεου. η δε σεληνη του νυνι λαµποντος ηλιου διπλοτερον εξαστραψει· τα δε γε αστρα εσονται τω ηλιω τουτω παροµοια. τηνικαυτα και οι δικαιοι την ανακαινισθεισαν ταυτην κληρονοµησουσι γην. Τουτο τοιγαρουν πληρωθηναι δει πρωτον και τηνικαυτα ελευσεται µετα δοξης πολλης και δυναµεως ο περιποθητος ηµων και γλυκυτατος βασιλευς Ιησους ο Χριστος και Θεος . ως πασαν διανοιαν υπερβαινοντα. εξοµοιωθεισα τοις επουρανιοις και ενωθεισα. καθα προσθεν ειρηκαµεν. αλλοιωθησεται και τοις επουρανιοις ηγουν τοις αορατοις και υπερ αισθησιν ενωθησεται. τα δε µελλει· αι µεν γαρ ψυχαι των αγιων. κατοικει. αφθαρτα και αυτα γενησεσθαι µελλοντα εν τη κοιονη αναστασει. ετι αυτων οντων εν σωµατι. Και ουρανος µεν ασυγκριτως λαµπροτερος εσται. εις αϋλον και αφθαρτον. ει τινα ταυτα εστι και οιστισιν αναθεωρουνται τοις λογοις τοις υψηλοις την διανοιαν. οια δη καινος αλλος και του ορωµενου φωτοειδεστερος.

ως δυνατον. καθαπερ εν οικω µεγαλω η βασιλειοις πολλας εχουσι τας αναπαυσεις και τας κατασκηνωσεις και την διαφοραν πολλην αυθις εν αµφοτεραις οµου και θειοταταις µοναις. Πνευµατικων δε οντων αυτων και διαφανων και συνηµµενων εκειναις ταις θειαις µοναις τε και ανακλισεσιν. οπως γενωνται οι πολλοι εν σωµα Χριστου. αλληλων τα βαρη βασταζοντες η και το απολωλος αυτο αρτι αυτοις ευρεθεν. συµπαροντα εκαστω και συνοντα εκαστον αυτω και εν εκαστω εκλαµποντα και εκαστον (73) λαµποντα εν αυτω. ως µια τις ολη καθολου εστιν. οι µεν την εις χειρων ταξιν αποπληρουσιν εργαζοµενοι εως αρτι και ποιουντες αυτου το παναγιον θεληµα. πηγαζοντες τοις διψωσι και πεινωσι την δικαιοσυνην του Θεου. οι απ᾿ αιωνος δε και µεχρις εσχατης ηµερας αγιοι ωσι µελη αυτου. ως ειρηται. (73) Επειδηπερ µελη Χριστου του επι παντων Θεου οντως οι αγιοι χρηµατιζουσι παντες και.κριναι κοσµον και αποδουναι εκαστω κατα τα εργα αυτου. στ΄. φερε και περι του πως ενουνται τω Χριστω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. και πληρουντες τον νοµον αυτου· οι δε. υµας βεβαιωσωµεν. του στηθους. ινα εκεινος µεν η εν αυτοις κεφαλη. Πως ενουνται τω Χριστω και Θεω και εν γινονται µετ᾿ αυτου παντες οι αγιοι. ωσπερ ουν και εστιν. το παλαι εις ορη και βουνους και τοπους ους ουκ επισκοπει Κυριος περιπλανωµενον. των ωµων. οια δη ανθρωπος εις. αξιους εξ αναξιων αναπλαττοντες και αυτω ανασωζοντες· οι δε. ουτως εν αυτη τη καινη κτισει τας διαιρεσεις ποιησει. απονεµων εκαστω την κληρουχιαν κατα την αυτου αξιαν και την εκ των αρετων και εργων προσουσαν αυτω λαµπροτητα τε και περιφανειαν. Αρκουντως ουν και ικανως περι τουτων ειποντες και τους µη κατ᾿ εριν αντιλεγειν τι πειρωµενους πληροφορησαντες. Ειθ᾿ ουτως. Αλλ᾿ ουαι τοις εξωθεν τοτε του οικου εκεινου ευρισκοµενοις. εστια η βασιλεια των ουρανων και τουτο τοις πασι φανησεται δικαιοις. το διεισδεστατον ναµα του λογου της απορρητου . µονον τον βασιλεα εχουσα του παντος πανταχου ορωµενον αυτοις. εν αυτω ειναι κεκολληµενοι και συνηµµενοι οφειλουσι τω σωµατι αυτου.

δεδωκα αυτοις. οπερ εν τοις κουφοτεροις τυφον µαλλον και οιησιν εµποιει. και παλιν· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. “οτι τα δαιµονια υµιν υποτασσεται”. πατερ. κοιλιας. και µετ᾿ ολιγ· “Πατερ. αρτιον υπαρχει και ολοκληρον εις ενωσιν των υιων του Θεου των πρωτοτοκων των απογεγραµµενων εν ουρανοις. την ανδρειαν εν τοις πειρασµοις και την υποµονην ενδεικνυµενοι κατα τον Ιωβ και µηδοπωσουν σαλευοµενοι απο της επι τα καλα στασεως η ατονουντες. ην δεδωκας µοι. σκελων και ποδων. και χορηγουντες αυτοις τον αρτον. µηρων. παντας εγκολπουµενοι δια της αγαπης και εν τοις εγκατοις Πνευµα σωτηριας εγκυµονουντες και χωρητικην εχοντες διαθεσιν των απορρητων και κεκρυµµενων µυστηριων αυτου· αλλοι. ινα παντες εν ωσι”. οπου ειµι εγω.ον εσθιουσιν αι ανω δυναµεις των ουρανων. προς ους “Μη χαιρετε” λεγει και νυν ο Θεος. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν”. Οτι δε οι αγιοι παντες µελη οντες Χριστου εις εν γινονται σωµα αυτου. αλλα τα βαρη των αυτου χαρισµατων βασταζοντες. (75) επαναλαµβανων τον λογον φησι· “Καθως συ. ους δεδωκας µοι θελω ινα. ως επιστηθιοι και φιλουµενοι υπ᾿ αυτου· (74) οι δε. ινα και αυτοι εν ωσι”. το γονιµον εν εαυτοις φεροντες των θεοπρεπων νοηµατων της µυστικης θεολογιας και γεννωντες Πνευµα σωτηριας επι της γης.σοφιας και γνωσεως. ινα ωσιν εν. καθως ηµεις εν εσµεν· εγω εν αυτοις και συ εν εµοι. εν εµοι. επιφερει· “Και εγω την δοξαν. καγω εν σοι. οπως την µετ᾿ αυτου ενωσιν αδιασπαστον εµφαινει και αχωριστον εν τω λεγειν προς τους αυτου αποστολους· “Εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι· και υµεις εν εµοι καγω εν υµιν”. Και εν πρωτοις ακουσον αυτου του Σωτηρος ηµων και Θεου. Ουτως ουν το σωµα της Εκκλησιας Χριστου. πειρασοµαι τουτο και απο της θειας αποδειξαι Γραφης. “χαιρετε δε οτι τα ονοµατα υµων εγραφη εν τοις ουρανοις”. . Σαφεστερον δε τουτο ποιων. κακεινοι ωσι µετ᾿ εµου. αλλα και περι παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. αλλα και µελλουσιν εισετι γενεσθαι. συναρµολογουµενον δια των απ᾿ αιωνος αγιων αυτου. Βουλοµενος δε τον τροπον πιστωσασθαι της ενωσεως. ηγουν τον καρπον του Πνευµατος και τον σπορον εν ταις των ανθρωπων καρδιαις δια του λογου της διδασκαλιας αυτων· οι δε.

ην ηγαπησας µε. ου Σκυθης. οτι ωσπερ εκεινος εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν αυτω. επαγγελλεται. ουκ Ιουδαιος. ουχ Ελλην. Ειποντος γαρ πρωτον· “Εκαστω διδοται η φανερωσις του Πνευµατος προς το συµφερον” και τας διαφορας των χαρισµατων απαριθµησαµενου. Ω του θαυµατος. Ω χαριτος ανυπερβλητου. συγγενεις αυτου παντας τους τοιουτους πεποιηκεν. εαν θελωµεν. ουτως ο Υιος του Θεου εν ηµιν και ηµεις εν αυτω εσοµεθα τω Υιω. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος”. Εγνως υπερβαλλουσης δοξης υπεραπειρον υπερβολην. αλλα “Χριστος” εις. Ω επαγγελιας φρικτης. αναγκη πασα και ηµας τους εν εληθεια ταυτης µετεσχηκοτας αχωριστους εν ενι Πνευµατι εν σωµα µετα Χριστου ειναι. Και εικοτως· συγγενης γαρ απαξ ηµων γεγονως τη σαρκι και συµµετοχους αυτου της θεοτητος ηµας εργασαµενος. Και οτι ταυτα ουτως εχει. αδελφοι. οτι οιαν την προς τον Πατερα αυτου εχει ενωσιν φυσικως. ην δεδωκας µοι”. Και ακουε παλιν αυτου τουτο δηλουντος ετερωθι. τοιαυτην και αυτος εχειν εν χαριτι προς ηµας. τη χαριτι. Αλλως δε και της µεταδοθεισης (76) ηµιν δια της κοινωνιας θεοτητος ατµητου ουσης και αχωριστου. τουτο ηµιν προς αυτον τη θεσει διδωσι και τη χαριτι.ινα θεωρωσι την δοξαν την εµην. οτι την αγαπην ην ηγαπησεν ο Θεος και Πατηρ τον µονογενη αυτου Υιον και Θεον ηµων. Ορας οπως ουκ ειπεν “αλλ᾿ οι παντες χριστιανοι”. ακουε Παυλου λεγοντος· “Εν γαρ Χριστω Ιησου ουκ εστι δουλος ουδε ελευθερος. κατενοησας ενωσεως τροπον υπερ νουν οντα και υπερ απασαν εννοιαν. και ηµεις προς εκεινον οµοιως εξοµεν τας αυτου εντολας εργαζοµενοι· ο γαρ εκεινος φυσικως εχει προς τον Πατερα. και παλιν· ”Ινα η αγαπη. Ειδες µυστηριων βαθος. οτι την δοξαν ην δεδωκεν ο Πατηρ τω υιω και ο Υιος διδωσιν ηµιν θεια χαριτι· και το δη µειζον. υστερον παλιν ο αυτος επηγαγε· “Παντα δε ταυτα ενεργει το εν και το αυτο Πνευµα διαιρουν ιδια εκαστω καθως βουλεται”. ως εκ µελων πολλων σωµα εν. Τας διδοµενας δε δια του Πνευµατος . εν αυτοις η καγω εν αυτοις”. ω της αφραστου συγκαταβασεως της προς ηµας αγαπης του φιλανθρωπου Θεου. αυτην εν ηµιν λεγει εσεσθαι και αυτον εκεινον τον Υιον του Θεου εν ηµιν. ει βουλοµεθα. ου βαρβαρος.

ουτως και ο Χριστος· και γαρ εν ενι πνευµατι ηµεις παντες εις εν σωµα εβαπτισθηµεν. ινα αυτην αγιαση και παραστηση αυτην εαυτω ενδοξον την εκκλησιαν µη εχουσαν σπιλον η ρυτιδα η τι των τοιουτων. ο δε γε τουτου µαθητης και αποστολος. εν δε σωµα”. Ακουε και την ενωσιν των µελων ακολουθως τω ∆εσποτη και τουτον δηλουντα. και παντες εις εν ποµα εποτισθηµεν· και γαρ το σωµα ουκ εστιν εν µελος αλλα πολλα”. φησιν. οιαν ο ανηρ εχει προς την γυναικα αυτου και η γυνη προς τον ανδρα· διο και φησιν· “Αι γυναικες τοις ιδιοις ανδρασιν υποτασσεσθε ως τω Κυριω. αλλα τρεφει και θαλπει αυτην. Και µετ᾿ ολιγα· “Ο αγαπων την εαυτου γυναικα” προσεχε µοι τω βαθει του λογου. Ειδες τας διαφορας των µελων του Χριστου. ως και ο Χριστος κεφαλη της εκκλησιας και αυτος εστι σωτηρ του σωµατος”. τριτον διδασκαλους. ειτε Ιουδαιοι. αγαπα· ουδεις γαρ ποτε την εαυτου σαρκα εµισησεν. γενη γλωσσων”. ειτε δουλοι. ειτε Ελληνες. Και τουτο αυτος µετ᾿ ολιγα δηλοι εν ταυτη αυτου τη επιστολη λεγων· “Νυν δε ο Θεος εθετο τα µελη εν εκαστον αυτων εν τω σωµατι καθως ηθελησε· πολλα µεν ουν µελη. ουτως και εν τω σωµατι της Εκκλησιας εκαστος εν ω εστιν αξιος καταριθµηθησεται µερει του Χριστου. εφη· “Υµεις δε εστε σωµα Χριστου και µελη εκ µερους· και ους εθετο ο Θεος εν τη εκκλησια πρωτον αποστολους. και αυθις· “Οι ανδρες. οτι ανηρ εστι κεφαλη της γυναικος. Καθαπερ δε παλιν εκαστω. κυβερνησεις. παρακαλω! “εαυτον. Εκεινος µεν γαρ οιαν προς τον εαυτου Πατερα ενωσιν εχει. αλλ᾿ ινα η αγια και αµωµος”. παντα δε τα µελη του σωµατος του ενος πολλα οντα εν εστι σωµα. αγαπατε τας γυναικας εαυτων. . ως προειποµεν. καθως και ο Χριστος ηγαπησε την εκκλησιαν και εαυτον παρεδωκεν υπερ αυτης. και ηµας προς αυτον τοιαυτην εχειν οµοιως εδιδαξεν. ειτε ελευθεροι.ενεργειας αυτοις τοις αγιοις µελεσι του Χριστου γνωρισας ηµιν επιφερει και φησι· “Καθαπερ γαρ το σωµα εν εστι και µελη εχει πολλα. επειτα δυναµεις. (77) Ινα δε και τας διαφορας των µελων και τινα ταυτα και τινες εισιν αποδειξη. καθως και ο Κυριος την εκκλησιαν. ειτα χαρισµατα ιαµατων. Εµαθες τινες εισι µελη αυτου. δευτερον προφητας. αντιληψεις. κατ᾿ αξιαν υπο του Θεου εν ταις ακηρατοις µοναις η αποκληρωσις διδοται.

ουτω και ο Χριστος. Ορας οπως εδειξεν ηµιν οτι. Ουτω δε και η Εκκλησια τω αυτης πεφιληµενω Θεω ενωθεισα κεκολληται ως ολοκληρον σωµα τη κεφαλη τη ιδια αυτου. αντι του Χριστου. ωσπερ η Ευα εκ της σαρκος και εκ των οστεων εληφθη του Αδαµ και µια σαρξ οι δυο υπηρχον. εγω δε λεγω εις Χριστον και εις την Εκκλησιαν”. φησι. ηγουν τη Εκκλησια. Ετι δε καθ᾿ υπερβολην δειξαι θελων την προς Θεον ηµων συναφειαν. των υιων. µη τρεφοµενη υπ᾿ αυτου καθ᾿ εκαστην τον επιουσιον αρτον. ουτως ουδε η των πιστων Εκκλησια. Καθαπερ γαρ ου δυναται σωµα ανευ της προσπεφυκυιας αυτω κεφαλης το καθολου ζην. επιφερει και φησιν ο αυτος· “Το µυστηριον τουτο µεγα εστιν. οτι οιαν κοινωνιαν και ενωσιν. καθως εµε θεωρειτε εχοντα”.οτι µελη εσµεν του σωµατος αυτου εκ της σαρκος αυτου και εκ των οστεων αυτου”. τοιαυτην θεοπρεπως και υπερ πασαν εννοιαν και λογον εχει και ο δεσποτης και ποιητης του παντος µετα της Εκκλησιας απασης. δυναται ειναι εις σωµα αρτιον και ολοκληρον τω Θεω ανευ της κεφαλης. Οντως ουν µεγα και υπερ το µεγα εστι και εσεται το µυστηριον τουτο. ως προς µιαν γυναικα. µεταδιδους ηµιν εαυτον εις µεταληψιν εκ της σαρκος αυτου και (78) εκ των οστεων αυτου. οικειοτητα τε και συγγενειαν εχει η γυνη προς τον ανδρα και ο ανηρ προς την γυναικα. (79) αυτου του Χριστου και Θεου. Και οτι ουτως εχεται της διανοιας ο λογος και ουκ απο συλλογισµων ταυτα φθεγγοµεθα. ουτως ειπων· “Ψηλαφησατε µε και ιδετε οτι πνευµα σαρκα και οστεα ουκ εχει. εξ αυτων εκεινων τρωγειν ηµας διδωσι και εν µετ᾿ αυτου δια της κοινωνιας ταυτης ποιει και ηµας. “και προσκολληθησεται τη γυναικι αυτου”. καταλειψει αυτους. την του Χριστου και Θεου δηλονοτι. “και εσονται οι δυο εις σαρκα µιαν”. η ζην την οντως ζωην και ανωλεθρον. του Θεου και απογεγραµµενων εν τοις ουρανοις. επαγει λεγων· “Αντι τουτου καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα”. παρ᾿ ου το ζην και αυξειν εις . ων εδειξε τοις αποστολοις µετα το αναστηναι αυτον εκ νεκρων. φηµι. αµωµητως ταυτη και υπεραρρητως ενουµενος και αδιασπαστως και αχωριστως ων και συνων αυτη. ως ηγαπηµενη και πεφιληµενη αυτω.

Εµοι δοκει κοσµον ωραϊσµενον ειναι την Εκκλησιαν Χριστου και αυτον ολον τον ανθρωπον. ουτω και ναος αυτος ταυτη γινεται. ον δει πληρωθηναι και ου µη πληρωθεντος ουχ ηξει το τελος. φησι. εν ω κατοικειν λεγεται και εµπεριπατειν τον Θεον και τας ακτινας των χαρισµατων αυτου φαιδρας. Αλλα διαπερασατε µοι τας ακοας και τον ηγεµονα νουν τοις ρηθησοµενοις προσεχειν επιστησατε. οπως οι απ᾿ αιωνος αγιοι οι µεχρι του νυν και εως της συντελειας γινοµενοι εν σωµα µελλουσι γενεσθαι µετα Χριστου και εν τω Χριστω. επειδη περι θειων πραγµατων ηµιν ο λογος εκαστω ζητηµατι. αγε δη και περι του πως πληρωθηναι δει τον ανω κοσµον φιλοσοφησωµεν. και αυτο τουτο το τελος ο λεγεται. Ωσπερ γαρ κεφαλη της Εκκλησιας ο Χριστος εστι και Θεος. ως τα ανωτερω ειρηµενα µοι . ζ΄.ανδρα τελειον. Αρα γε ετερον τινα οικον εννοεις ειναι τον ναον και ετερον παρα τουτον τον βασιλεα. τω βασιλει παρθενοι ψυχαι οπισω αυτης· αι πλησιον αυτης ψυχαι απενεχθησονται σοι· απενεχθησονται εν ευφροσυνη και αγαλλιασει. Ει γαρ και περι της Θεοτοκου µονης (80) τουτο φασιν ειρησθαι. ως ηλιος δικαιοσυνης ων. καταπεµπειν· ην και σωµα οιδαµεν καλεισθαι Χριστου και νυµφην. αλλ᾿ οικειως µαλα δη εχει και προς την Εκκλησιαν του Υιου αυτης και Θεου. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος αυτου πασι τοις αγαπωσιν αυτον επιγινεται. Αλλα γαρ τουτων ουτως αποδειχθεντων λαµπρως και τρανωθεντος υπο του λογου του ρηθεντος ζητηµατος. τι εστιν. ως δηλωσει τρανοτερον τα εποµενα· “Απενεχθησονται. Πως δει πληρωθηναι τον ανω κοσµον και οποιος τις εστι και τινα πληρωθησεται τροπον. Ουδαµως δη. Χρεων δε ζητησαι πρωτον τινα καλει κοσµον ο λογος. καθα δη παλιν και η Εκκλησια αυτη ναος εκεινου και κοσµος ωραιος καθεστηκεν. Τινα ουν τον ναον τουτον υπολαµβανεις ειναι. ως Παυλος ο ταυτης νυµφαγωγος ανακραζει· “Ηρµοσαµην υµας ενι ανδρι παρθενον αγνην παραστησαι τω Χριστω”. πεποικιλµενη”. αχθησονται εις ναον βασιλεως”. και ∆αβιδ ο θειος· “Παρεστη η βασιλισσα εκ δεξιων σου εν ιµατισµω διαχρυσω περιβεβληµενη.

Μαθε τοιγαρουν και οπως παλιν οι πιστοι παντες. αυτος ουτος της του Θεου Εκκλησιας φηµι.διατρανοι. Α Χριστος αυτος ο Θεος προς τον εαυτου Πατερα περι των πιστων και αυτων εφη των αποστολων αυτου· “Ου περι τουτων δε ερωτω µονον. Τι δε ο Παυλος ο αυτου µαθητης. Ορας συναδοντα τοις δεσποτικοις ρηµασι µετα ακριβειας απασης τα του Αποστολου ρητα. α και χρη παλιν επαναλαβειν και ειπειν εις περισσοτεραν ακριβειας αποδειξιν. Ειδες πως και βασιλευς και ναος παντων αυτος των σωζοµενων καθεστηκε. Ποια δη ταυτα. και αυτος εστιν ο εν αµφοτεροις τουτοις λαλων και τα νυν. ουπω δε οι παντες παρηχθησαν η ευηρεστησαν. τα δε µελη του σωµατος αυτου οι αγιοι καθεστηκασι παντες. ουδε το σωµα δηλονοτι ολοκληρον εστι του Χριστου. ναος και κοσµος του Θεου και βασιλεως γενησονται. Γνωθι οτι αυτος ην ο εν προφηταις και αποστολοις. ινα παντες εν ωσι”. “Ουκ οιδατε οτι ναος Θεου εστε και το Πνευµα αυτου το Αγιον οικει εν υµιν. ο ανω κοσµος ου πληρωθησεται. πολλοι απειθεις οι και πεισθησονται. πολλοι ετι και ακµην τεχθησονται και ευαρεστησουσιν εως της εσχατης σαλπιγγος τω Θεω. Πως εν. πατερ. ουδε ο ανω κοσµος πεπληρωται. Και τουτο πρωτον εξ αυτου µαθηση του βασιλεως Χριστου· φησι γαρ· “Εγω εν αυτοις και συ. ινα και αυτοι εν ηµιν εν ωσιν”. η΄. πατερ. αλλα και περι παντων των πιστευοντων δια του λογου αυτων εις εµε. “Καθως συ. ((81) Επει δε σωµα Χριστου και νυµφη Χριστου και κοσµος ο ανω και ναος Θεου η Εκκλησια εστι. ινα ωσι τετελειωµενοι εις εν”. εν εµοι.” . Οτι ει µη παντες οι προωρισµενοι κατα γενεας και γενεας τεχθησονται εως εσχατης ηµερας και πληρωθησονται. ναον του βασιλεως Θεου και (81) πολιν και κοσµον την Εκκλησιαν αποδεικνυοντα. εν εµοι. τεχθηναι δει παντας τους προεγνωσµενους και παραχθηναι και πληρωθηναι τον υπερανω του κοσµου κοσµον της . ητοι η βασιλισσα Εκκλησια και αι οπισω αυτης ακολουθησασαι. πολλοι αµαρτωλοι και ασωτοι οι και µεταµεληθησονται µετανοησαντες. αλλα πολλοι µεν εισιν εν τω κοσµω σηµερον απιστοι οι και πιστευσουσι τω Χριστω.

µηδενος µελους λειποµενον. πληρωθησεται. προωρισµενων τε αµα και ηριθµηµενων ως και απογεγραµµενων κατ᾿ ονοµα εν τοις ουρανοις. και αι τριχες ηµων αριθµηµεναι παρα τω τα παντα ειδοτι Θεω. τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. Ειδες πως προωρισµενοι εισι και προεγνωσµενοι παντες οι αγιοι. Γνωθι ουν πως και απογεγραφθαι λεγει αυτους. Ιερουσαληµ επουρανιω και µυριασιν αγγελων πανηγυρει”. αυτην η επουρανιος Ιερουσαληµ ητις και εκκλησια των πρωτοτοκων εστι. καθα τη αληθεια (82) δοκει και Παυλω τω αποστολω ουτω λεγοντι· “Μεχρις ου καταντησωµεν οι παντες εις ανδρα τελειον. οι και προστεθηναι και κολληθηναι µελλουσι τω σωµατι του Χριστου· και τηνικαυτα ολοκληρον οιονει γενοµενον. ευδηλον οτι και ηριθµηµενοι. καθως γεγραπται· “Εγνω Κυριος τους αυτου”. φησι. µελη δε οντων αυτων οµου του Χριστου. επηγαγε· “και εκκλησια πρωτοτοκων εν ουρανοις απογεγραµµενων”. Των ουν αγιων παντων προεγνωσµενων οντων Θεω. φανερως αποδεδεικται δια του λογου οτι. οποταν ουτοι παντες εις εν σωµα αποσυναχθεντες γενωνται του Χριστου. τουτους και εδικαιωσε· ους δε εδικαιωσε. γενησεται. Που τοινυν εισιν οι εξωθεν της βασιλειας των ουρανων πολλας µονας αναπλαττοντες εν τη µαταιοτητι των διανοιων αυτων . τοτε και ο ανω κοσµος. Και το οσιον λογιον· “Υµων δε. ο εστι Χριστου του Θεου. τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε. ηγουν ολοκληρον το σωµα της βασιλειας του Θεου Εκκλησιας. Ους γαρ προεγνω. τουτους και εδοξασε συµµορφους γενεσθαι της εικονος του Υιου αυτου”. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. Ει ουν απογεγραµµενοι.Εκκλησιας των πρωτοτοκων Ιερουσαληµ εν τοις επουρανιοις· και τηνικαυτα το τελος και το πληρωµα του σωµατος Χριστου πληρωθησεται υπο των προωρισµενων Θεω εις το συµµορφους γενεσθαι της εικονος του Υιου αυτου· εισι δε οι του φωτος υιοι και της ηµερας αυτου. ποσω γε µαλλον ηµεις. Ειπων γαρ “Προσεληθυθατε Σιων ορει και πολεις ζωντος < Θεου >. εις σωµα εν οφειλοντων γενεσθαι και αποτελεσθηναι αυτου. Ουτοι ουν παντες προωρισµενοι εισι και απογεγραµµενοι και ηριθµηµενοι. πληρωθησεται ηγουν τελειωθησεται.

(83) “Ωµοιωθη” φησιν “η βασιλεια των ουρανων βασιλει οστις εποιησε γαµους τω Υιω αυτου και εκαλεσε πολλους” τινα λεγων βασιλεια. θ΄. Ποιαν δε ταυτην. εν ποιω τοπω υπολαµβανουσι ποτε γενησεσθαι εαυτους. Φησι γαρ περι αυτου ο προφητης· “Ο κατεχων . Μετα τινος δε αρα η ποιου βασιλεως ο των απαντων δεσποτης και κυριος το (84) της µνηστειας κατεδεξατο ποιησαι συναλλαγµα.προς απωλειαν εαυτων. ινα µη πειραν εκεινου λαβωσι και υπ᾿ εκεινου δοκιµασθησονται. Εκαστος γαρ ηµων των ανθρωπων νυµφην τω εαυτου Υιω αγαγεσθαι βουλοµενος σπευδει περιφανεστερου και ενδοξοτερου και πλουσιωτερου θυγατερα νυµφην λαβειν. ει µη αυτω τω µονογενει αυτου Υιω και Θεω τω Κυριω ηµων Ιησου τω Χριστω. ινα νυµφην εξ αυτου αγαγοιτο εαυτω. Και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου. η ου. εµωρανθησαν”. Και που ειναι αλλαχου οι τοιουτοι υπονοουσιν. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Ωµοιωθη η βασιλεια των ουρανων βασιλει”. πολυ γαρ τουτο εστιν. Τινι δε ετερω τους γαµους πεποιηκεν. Οντως “εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια· φασκοντες γαρ ειναι σοφοι. ει µη αυτον εκεινον τον εαυτου Πατερα και Θεον. Που εισιν οι λεγοντες (83) οτι εις την βασιλειαν των ουρανων εισελθειν ου θελοµεν. ηνικα εκαστω αποδιδοται απο του Θεου κατα τα εργα αυτου. εαν του σωµατος αυτου ευρεθωσιν αναξιοι και αποτµηθωσιν εξ αυτου. Ανακαινιζοµενου δε του κοσµου παντος δια πυρος. Ην ζητουσι τινες των αµυητων µαθειν. Φασι γαρ· “Αρα εν τω µελλοντι αιωνι γνωριζουσιν αλληλους οι αγιοι. Αλλ᾿ αγωµεν και τις εστιν ο γαµος ο µυστικος του Θεου εκζητησωµεν και ουτως εφ᾿ ετεραν υποθεσιν τον λογον ιθυνωµεν. Ο ουν Θεος τινα καν ισον ευρησει εαυτου. αλλ᾿ εν τοπω ανεσεως ειναι βουλοµεθα και αρκει ηµιν.” Χρη ουν απο των ευαγγελικων ρηµατων ηµας εναρξασθαι πρωτον και ουτως οδω προβαινων ο λογος και περι τουτων δηλωσει. Εν σωµα παντες ειναι µετα Χριστου οφειλουσιν οι απ᾿ αιωνος αγιοι.

Μαθε µοι τοινυν εντευθεν. ∆αβιδ ο του Ιεσσαι. αγιαν δε και υπεραγιαν και υπερ απαντας ανθρωπους πασων των γενεων καθαρωτατην και αχραντον. ταπεινουσθαι και µετριοφρονειν και µηδεποτε τινος κατεπαιρεσθαι. Θυγατερα προσκεκρουκοτος αυτω και µοιχειαν και φονον πεποιηκοτος. πας ο µεγαλα περι εαυτου οιοµενος. νυµφην ηγαγετο. Τουτου τοιγαρουν την θυγατερα. (85) τον ακαταληπτον. Ακουε νουνεχως. τον ποιητην και δηµιουργον των απαντων. Ειδες φιλανθρωπιας υπερβολην. τον δεσποτην βλεπων και κυριον των απαντων. την υπεραγνον και αγνην παρθενον. δια σε και την σην σωτηριαν. Και αλλος· “Ο Θεος ο αιωνιος ο κατασκευασας τα ακρα της γης” και θεµελιωσας επ᾿ ουδενος τους στυλους αυτης. τον αορατον. καν πλουσιων απαντων πλουσιωτερος ης. ος και τον Ουριαν απεκτεινε και την τουτου γυναικα εµοιχευσε. τον αγιον των αγιων. φριττω δε· εις δε την αυτου θαρρησαντες αγαθοτητα ερουµεν ωδε. ου την θυγατερα εις νυµφην ο Θεος εαυτω εξελεξατο. ανθρωπον µεν. Ο γουν τοιουτος και τηλικουτος τινος αρα σκοπησωµεν θυγατερα νυµφην ηγαγεο και τω υιω αυτου γαµους πεποιηκεν. ουτω συγκαταβαινοντα και εκ προσκεκρουκοτος νυµφην εαυτω αγοµενον εις τον µονογενη αυτου Υιον.εν τη χειρι αυτου τον γυρον της γης και τους κατοικουντας εν αυτη ως ακριδας”. τον ανεξιχνιαστον. Υπεραγνον δε λεγω και υπεραµωµον ταυτην ως προς ηµας και τους τοτε ανθρωπους. Ταυτην ουν ηγαγετο και γαµους εποιησε τω υιω αυτου. ως δε προς τον εαυτης νυµφιον και τον εκεινου Πατερα. . τον ενοικουντα εν απροσιτω και υπεραρρητω φωτι. Τινα τροπον. Μαριαν φηµι την υπεραµωµον. Τις ουν εστιν ο τον φονον και την µοιχειαν πεποιηκως. συγκρινων αυτην εκεινοις τε και ηµιν τοις δουλοις αυτης. καν βασιλεων παντων βασιλικωτατος. Ειδες αγαπης και χρηστοτητος µεγεθος. Ειδες ασυγκριτον και αφατον αγαθοτητα τε και συγκαταβασιν. νυµφην ηγαγετο εαυτω. οιον ειπειν µοιχου φονεως. Βουλεσθε µαθειν τινος. Αλλ᾿ εξιστα µου τον λογισµον το της συγκαταβασεως µεγεθος και βουλοµαι µεν ειπειν. τον µακαριον Θεον και µονον δυναστην. καν αρχοντων περιφανεστερος. Και ο ∆αβιδ· “Ο επιβλεπων επι την γην και ποιων αυτην τρεµειν”.

τον αρχαγγελον. (86) Ο Υιος του Θεου και Θεος εισελθων εν τη γαστρι της παναγιας Παρθενου και σαρκα αναλαβοµενος εξ αυτης και γενοµενος ανθρωπος ετεχθη. ο Θεος εµποιει τι µειζον ηµων της δυναµεως. τον Κυριον ηµων Ιησουν τον Χριστον. Αλλα γαρ εντευθεν οσον απο του ευαγγελικου ρηµατος νοειν µοι και ετερον τι διδωσιν η χαρις και ειπειν κατεπειγει. Και συν τω λογω συνεισηλθεν ο ενυποστατος και οµοουσιος και συναΐδιος Λογος του Θεου και Πατρος ολος εν τη της κορης γαστρι και επελευσει και συνεργεια του οµοουσιου αυτου Πνευµατος ανελαβετο σαρκα εννουν και εψυχωµενην εξ αγνων αιµατων αυτης και εγενετο ανθρωπος. και πως υιοι και αδελφοι και µητερες αυτου χρηµατιζουσιν.Ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ενα των αυτου δουλων. (86) και ανθρωποτητος. Επειδη εφ᾿ ενι εκαστω των πιστων και υιων της ηµερας ο αυτος αει γαµος παραπλησιως και απαραλλακτως γινεται. ο µυστικως αει γινεται και εν πασι τοις υιοις του φωτος. ως ειποµεν. Αυτη τοιγαρουν η αφραστος συνουσια και τοιουτος ο γαµος ο µυστικος του Θεου και ουτω γεγονε το συναλλαγµα Θεου προς ανθρωπους. Ενταυθα µοι το καινον του νοηµατος. ενωθεις ασυγχυτως τη φθαρτη και πτωχη ηµων ουσια και φυσει ο υπερ φυσιν και υπερουσιος. Εν υπεραµωµω και υπεραγνω γαµω ενουµενος ηµιν. Πως και τινα τροπον. ο Κυριος µετα σου”. Τι ουν εστι τουτο. θεοτητος. Ακουε συνετως. ∆ια τι. φηµι. Γαβριηλ. αλλα “γαµους”. εξαποστειλας εξ υψους αγιου αυτου µηνυει τη Παρθενω το χαιρε· ος και κατελθων διακονει το µυστηριον τη Παρθενω και λεγει αυτη· “Χαιρε. Οτι και παντες οι αγιοι τον Λογον του Θεου εν εαυτοις συλλαµβανουσι τη Θεοτοκω παραπλησιως και γεννωσιν αυτον και γενναται εν αυτοις και γεννωνται υπ᾿ αυτου. ∆ιατι γαρ ουκ ειπεν· “Εποιησε γαµον τω υιω αυτου”. µητε του κολπου χωρισθεντα του πατρικου. Συνελαβεν ουν η Παρθενος και ετεκεν εκ δυο φυσεων παραδοξως. µητε την παρθενιαν αυτης διαφθειραντα. ενα υιον. ι΄. λεγω. ανθρωπος τελειος και Θεος . Θεον τελειον και τελειον ανθρωπον. κεχαριτωµενη.

Συλλαµβανοµεν ουν αυτον ουχι σωµατικως. και οπου ο Πατηρ εκει και το Πνευµα. Ταυτα δε λεγει ινα. ως ειρηται. καν Υιον ακουης Θεου. ον και οµολογουντες τω στοµατι και υπερ των προτερων ηµων ανοµηµατων µετανοουντες απο ψυχης. ως η Παρθενος. παρθενους δηλαδη και αγνας επιφεροµενοι τας ιδιας ψυχας· και καθαπερ εκεινην υπεραµωµον ουσαν το πυρ ου καταφλεξε της θεοτητος. Οτι δε ουτως εχει το λεγοµενον διανοιας. (87) ωσπερ σπορος ευρισκεται.τελειος. ωσπερ εν τη γαστρι της Παρθενου εισηλθεν ο Θεος Λογος του Πατρος. θησαυρον το Αγιον Πνευµα καλων. επειδη και περι αυτου “πνευµα” φησιν “ο Θεος”. καθως ο θειος Παυλος φησιν· “Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. δια των εξης εδηλωσεν ουτως ειπων· “Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον εν οστρακινοις σκευεσι”. Προσεχε ουν· τι το γεγονος µειζον εις ηµας. Εκαστος ηµων των ανθρωπων πιστευοµεν εις αυτον τον Υιον του Θεου και Υιον της αειπαρθενου και θεοτοκου Μαριας και πιστευοντες δεχοµεθα τον περι αυτου λογον πιστως εν ταις καρδιαις ηµων. ουσιωδως δε· και εχοµεν αυτον εκεινον ον και η αγνη Παρθενος συνελαβεν. ος ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων προς φωτισµον της γνωσεως του Υιου αυτου”. οιον ειπειν αντι του “αυτος ολος ουσιωδως γεγονε εν ηµιν”. Εκστηθι το φρικτον ακουων του µυστηριου και τον λογον πιστον οντα µετα πασης υποδεξαι πληροφοριας και πιστεως. και τον Πατερα τουτω συνεννοης. Ετερωθι δε και τον Κυριον ειναι πνευµα καλει· “Το γαρ πνευµα. ο εις Θεος και Πατηρ συν Υιω και Πνευµατι τοις οµοουσιοις. διδασκοµενοι την ευσεβειαν. φησιν. εν ταις καρδιαις ηµων. τον Λογον του Θεου εν ταις καρδιαις ηµων. ευθυς. αλλα πνευµατικως µεν. και το Πνευµα νοης και συνακουης αυτω· καν Πνευµα παλιν. πανταχου διδασκων σε το αχωριστον και οµοουσιον της Αγιας Τριαδος και οτι. και οπου το Πνευµα το Αγιον εκει το παν της τρισυποστατου θεοτητος. ο Κυριος εστιν”. αµην. ουτως . ο αυτος ασυγχυτως τα αµφοτερα ων. Τοιγαρουν και ολοψυχως πιστευοντες και µετανοουντες θερµως. “ο ων ευλογητος εις τους αιωνας. οπου ο Υιος εκει και ο Πατηρ. ως η Παρθενος και Θεοτοκος τουτον συνελαβεν. συλλαµβανοµεν. ουτως και εν ηµιν αυτοις ο λογος ον δεχοµεθα.

ολον τον σαρκωθεντα Θεον και Κυριον ηµων Ιησουν τον Χριστον. ην προσελαβετο εξ αγνων λαγονων της παναχραντου Μαριας και θεοτοκου. Ουκετι γαρ κατα σαρκα γινωσκεται ων εν ηµιν ωσπερ βρεφος. µεθ᾿ ης και ετεχθη σωµατικως. ει µη το οµοουσιον αυτου της θεοτητος Πνευµα. Εκεινην αυτου την αχραντον σαρκα. µεθ᾿ ου συνεισερχεται και συνθεωρειται συν τω Πατρι και αυτος και ενδον ηµων γινεται. υπο του ανωθεν κινουντος και φωτιζοντος τας καρδιας ηµων κινηθεις Πνευµατος δια γραφης υµιν δηλα ταυτα πεποιηκα τα µυστηρια. (89) Αλλ᾿ επει βουλεται αει ο Θεος την προς ηµας αγαπην αυτου εκκαλυπτεσθαι και φανερουσθαι ηµιν. αλλα ασωµατως εστιν εν σωµατι. συνανακιρναµενος ηµων ταις ουσιαις και φυσεσιν αρρητως και θεοποιων ηµας ως συσσωµους αυτου και σαρκα οντας εκ της σαρκος αυτου και οστουν εκ των οστεων αυτου. ουχ ινα της τον Κυριον τεκουσης κατα τον τροπον της απορρητου γεννησεως αυτης . εξ αυτης µεταδιδωσιν ηµιν εις βρωσιν· και τρωγοντες αυτην. ο και ανενευον γραψαι και προς την εγχειρησιν ετρεµον. τον Υιον αυτον του Θεου και Υιον της παρθενου και παναµωµου Μαριας. τουτο το φρικης απασης γεµον µυστηριον. εν ηµιν εχοµεν. τον εν δεξια καθηµενον του Θεου και Πατρος. κατα το υπ᾿ αυτου ειρηµενον· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω”. εκαστος ηµων των πιστων των αξιως ταυτην εσθιοντων την σαρκα αυτου. τι ποιει. ινα και ηµεις ποτε την πολλην αυτου αγαθοτητα εννοησαντες και αιδεσθεντες αγαπησαι προθυµηθωµεν αυτον. Οτι δε και ηµεις το αστεκτον πυρ της θεοτητος ωσαυτως δεχοµεθα. ακουσον του Κυριου λεγοντος· “Πυρ ηλθον βαλειν επι της γης”. Επει δε απαξ εσαρκωθη ο Λογος του Θεου εκ της Παρθενου και σωµατικως εξ αυτης εγεννηθη αφραστως και υπερ λογον. Ποιον αλλο.ουδε ηµας αγνας και καθαρας (88) επιφεροµενους τας καρδιας καταφλεγει. µηδεποτε εξ ηµων προερχοµενον η σωµατικως γεννωµενον και χωριζοµενον αφ᾿ ηµων. αλλα δροσος η εξ ουρανου και πηγη υδατος και αθανατου ζωης ρειθρον εν ηµιν γινεται. παλιν δε σαρκουσθαι η σωµατικως τικτεσθαι αυτον ουκ ενδεχεται εξ ενος εκαστου ηµων. Τουτο το µειζον εν ηµιν της αφραστου οικονοµιας αυτου και υπερ λογον συγκαταβασεως.

οι δε γε αγιοι παντες κατα την χαριν και την δωρεαν συλλαµβανοντες αυτον εχουσιν· και εκ µεν της παναµωµου µητρος αυτου την σαρκα αυτου την παναµωµητον εδανεισατο. φησι.ω ξενου και καινου συναλλαγµατος! . αφραστως τουτον και απειρανδρως αποτεκουσα. Αλλη γαρ η ενσαρκος του Θεου Λογου αφραστος γεννησις εξ αυτης.ισον τινα των ανθρωπων αποδειξω – µη γενοιτο! – ουδε γαρ ενδεχεται τουτο. Πλην εκεινη µεν κυριως µητηρ αυτου καθεστηκεν ως σωµατικως. Ειδες πως παντας τους ακουοντας τον λογον αυτου και ποιουντας αυτον εις την της µητρος αυτου αξιαν ανηγαγε και αδελφους αυτου λεγει και συγγενεις τουτους παντας αποκαλει. ει βουλοιµεθα. αει εν ταις καρδιαις ηµων το µυστηριον της ανακαινισεως των ανθρωπινων ψυχων και την κοινωνιαν µετα του Θεου Λογου και ενωσιν απεργαζεται. σαρκωθεντα τον Υιον και Λογον του Θεου τεξασα. αντ᾿αυτης δε την θεοτητα αυτη εδωρησατο . ο τα διεστωτα ενωσας προς εαυτον και την αµαρτιαν του κοσµου αραµενος· αυτη δε. και αλλη η πνευµατικως παρ᾿ ηµων γινοµενη· εκεινη µεν γαρ. ην πλουσιως εξεχεεν επι παντας τους πιστευειν και (90) ακολουθειν αυτω ανεπιστροφως εθελοντας.αλλ᾿ ινα φανερωθη η υπεραπειρος αυτου προς ηµας και γνησια αγαπη και οτι. καθως αυτος τουτο βουλοµενος αριδηλως βοα· “Μητηρ µου.απο δε των αγιων σαρκα µεν ου λαµβανει. αλλα κατα την χαριν του Θεου και την δωρεαν. και παντες ηµεις κατα το θειον του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου λογιον µητηρ κατα τον ειρηµενον τροπον και αδελφοι αυτου χρηµατισωµεν και ισοι παντως των αυτου µαθητων και αποστολων γενωµεθα. καθαπερ εφθην ειπων. ουχι κατα την αξιαν εκεινων ουδε κατα τας περιοδους και τους κοπους ουσπερ υπεστησαν. ην και το θειον ουτω λεγον υπαινιττεται λογιον· “∆ι᾿ ου εν γαστρι ελαβοµεν και ωδινησαµεν και ετεκοµεν πνευµα σωτηριας. εν θειω Πνευµατι τον Λογον της γνωσεως του Θεου τικτουσα. και αδελφοι µου εισιν οι ακουοντες τον λογον του Θεου και ποιουντες αυτον”. ητις εστιν ο Κυριος ηµων Ιησους Χριστος και Θεος. µεταδιδωσι δε αυτοις την τεθεωµενην σαρκα . ο εκυησαµεν επι της γης” . το µυστηριον της αναπλασεως του γενους ηµων και την σωτηριαν του κοσµου παντος επι της γης τετοκεν.

εκ δε της φυσεως και ουσιας της κυριως και αληθως αποτεκουσης αυτον. επει η εν φθορα γεννησις ηµων δια της γυναικος Ευας εγενετο. ητοι του δευτερου Αδαµ και Θεου. ουτω και η Θεοτοκος τον του Θεου Πατρος Λογον αντι σπορας δεξαµενη συνελαβε και ετεκε µονον αυτον τον Μονογενη εκ του Πατρος προ αιωνων και µονογενη επ᾿ εσχατων εξ αυτης σαρκωθεντα· και παυσαµενη του συλλαµβανειν και τικτειν αυτη. (91) Και ωσπερ εκ του πληρωµατος αυτου ηµεις παντες ελαβοµεν. Ωσπερ γαρ εκ της συνουσιας και σπορας του Αδαµ η Ευα πρωτη ετεκεν και εξ εκεινης και δι᾿ εκεινης παντες εγεννηθησαν ανθρωποι. Η µεν ουν χαρις του Πνευµατος. Και ορα µοι εντευθεν την του λογου ακριβειαν· ανδρος θνητου και φθαρτου η σπορα φθαρτους υιους και θνητους δια γυναικος . Και ορα µοι το βαθος του µυστηριου. αλλ᾿ εκ της παναγνου και αγιας σαρκος της Θεοτοκου και εκ των παναχραντων αιµατων αυτης. γινεσθαι. και εξ αυτου παλιν παντες οι αγιοι. την σαρκα ην ανελαβεν εξ αυτης. Ταυτη τοι και µεταδιδωσι τοις αγιοις ο του Θεου και της αχραντου Παρθενου υιος εκ µεν της φυσεως και της ουσιας του συναϊδιου Πατρος αυτου την χαριν. ως δια του µετ᾿ αυτης και εν αυτη γεγονοτος υπεραµωµου και υπεραγνωστου γαµου γεννηθεντος του Υιου του Θεου < εξ > αυτης. ως ειρηται. ουτω και εκ της αµωµητου σαρκος της παναγιας Μητρος αυτου ην ανελαβε µεταλαµβανοµεν απαντες· και καθαπερ υιος αυτης και Θεος ο Χριστος και Θεος ηµων γεγονεν. ητοι την θεοτητα. καθως δια του προφητου φησι· “Και εσται εν ταις εσχαταις ηµεραις.ω της αφραστου φιλανθρωπιας! – υιοι της Θεοτοκου µητρος αυτου και αδελφοι αυτου του Χριστου γινοµεθα. το δε σωµα αυτου ουκ εστιν εκειθεν. αδελφος δε ηµων εχρηµατισεν. ηγουν το πυρ της θεοτητος. εκχεω απο του Πνευµατος µου επι πασαν σαρκα” δηλαδη την πιστευσασαν. Επρεπε και γαρ. κατα το οσιον λογιον· “Και ο Λογος σαρξ εγενετο”. την πνευµατικην γεννησιν ηµων και αναπλασιν δια του ανδρος.αυτου. εξ ης ταυτην αναλαβων ιδιοποιησατο. ο Υιος αυτης και εγεννησε και γεννα καθ᾿ εκαστην τους πιστευοντας εις αυτον και φυλασσοντας τας αγιας αυτου εντολας. του Σωτηρος ηµων εστι και Θεου εκ της φυσεως και της ουσιας αυτου. του Πνευµατος. ουτω και ηµεις .

Κατα τουτο ουν δεσποινα και βασιλις και κυρια και µητηρ παντων των αγιων η του Θεου Μητηρ εστι. φησι. (92) Τινες ουν ησαν οι απεσταλµενοι. οτι δια την κατα Πνευµα εγγινοµενην αγιωσυνην αυτοις δι᾿ αυτης εν εαυτω εκαστος συλλαµβανων οµοιως εχει τον των απαντων Θεον. ο τω µονογενει αυτου Υιω εποιησατο ο Πατηρ. καθαπερ κακεινη τουτον εσχεν εν εαυτη· ει γαρ και σωµατικως αυτος απεγεννησεν. (92) υιοι δε αυτης. και ουκ ηθελησαν ακουσαι αυτων· “Παλιν απεστειλεν αλλους δουλους λεγων· Ειπατε τοις κεκληµενοις· Ιδου το αριστον µου ητοιµασα. αλλ᾿ ολον αυτον και πνευµατικως εν εαυτη παντοτε ειχε και νυν αει και ωσαυτως εχει αχωριστον. Εις το ρητον του Ευαγγελιου· “Και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν”. Οι προφηται. οι δε αγιοι παντες δουλοι µεν αυτης εισι. Τουτο τοινυν το των γαµων µυστηριον. ια΄. καθο µεταλαµβανουσιν εκ της παναχραντου σαρκος του Υιου αυτης. ει µη τι αναξιως και εις κατακριµα εαυτων ταυτην µαλλον εσθιοµεν. ο συναΐδιος και οµοτιµος· και εκαλεσε πολλους και απεστειλε τους δουλους αυτου καλεσαι τους κεκληµενους εις τους γαµους και ουκ ηθελον ελθειν.απεγεννησε και γεννα· αθανατου και αφθαρτου Θεου αθανατος και αφθαρτος Λογος αθανατα και αφθαρτα τεκνα απεγεννησε και αει γεννα. Των Ιουδαιων οι παιδες· εκεινοι γαρ ησαν οι τοτε και εξ αρχης κεκληµενοι. (93) οι ταυροι µου . οτι εκ της προσληφθεισης σαρκος αυτης κοινωνιαν και µετουσιαν εχουσι µετ᾿ αυτης· καθ᾿ ετερον δε. Πιστος ο λογος· η γαρ σαρξ του Κυριου. καθο Μητηρ εστι του Θεου. της Θεοτοκου εστι σαρξ· και εξ αυτης της θεωθεισης του Κυριου σαρκος µεταλαµβανοντες. ζωην αιωνιον µεταλαµβανειν οµολογουµεν τε και πιστευοµεν. Συγγενεις δε αυτης τρισσως οι αγιοι εισι· καθ᾿ ενα µεν τροπον οτι εκ του αυτου πηλου και της αυτης πνοης ειτ᾿ ουν ψυχης συγγενειαν εχουσι· κατα δευτερον δε. Τινες οι κεκληµενοι. εκ της Παρθενου πρωτον αυτος τεχθεις δηλονοτι εν Αγιω Πνευµατι.

Αµνος δε λεγεται ο παναµωµος αµνος του Θεου ως ενιαυσιος. τον µοσχον οντα τη θεοτητι σιτευτον· ουτος γαρ και ταυρος εστι τη δυναµει οντως αηττητος. πορευθηναι δε µαλλον προς τα απολωλοτα προβατα του οικου Ισραηλ· οι δε ουδε τουτους εδεξαντο. εξ ων και Στεφανος ο πρωτος των µαρτυρων υπαρχει. οτι εις πολλα µεριζεται η αγια αυτου σαρξ και µια εκαστη µερις η εξ αυτου ολος εκεινος παλιν εστι. (94) Τους ασεβεις Εβραιους φησιν. ους και κατεσφαξε. ο µεν εις τον ιδιον αγρον. Τι δε εστι το αριστον.και τα σιτιστα τεθυµενα και παντα ετοιµα· δευτε εις τους γαµους. τοσουτον ων δυνατος. ο δε εις την εµποριαν αυτου· οι δε λοιποι κρατησαντες τους δουλους αυτου υβρισαν και απεκτειναν”. πληθυντικως δε ταυρους εαυτον εκαλεσεν. αλλα τους µεν υβρισαν και ετυψαν. “Τοτε τοινυν λεγει τοις δουλοις αυτου· Ο µεν γαµος ετοιµος εστιν. Ειδες παραβολης . οι δε κεκληµενοι ουκ ησαν αξιοι· πορευεσθε ουν επι τας διεξοδους των οδων και οσους αν ευρητε καλεσατε εις τους γαµους”. οτι και τους εχθρους των λαµβανοντων αυτον αποτρεπεται απαντας κακεινοις δυναµιν διδωσιν. Αυτον τον της Παρθενου Υιον και Θεον. ωστε νικησαι τον κοσµον και δυνηθηναι γενεσθαι αυτους υιους Θεου. δια της των Ρωµαιων εφοδου την παντελη ερηµωσιν αυτων εργασαµενος. Ταυρους δε τινας λεγει και σιτιστα. Οι δε αµελησαντες απηλθον. δι᾿ ου και την πληγην καιριαν τω αντιπαλω δεδωκε και εις ον εκεινοι τουτον σταυρωσαντες απεκτειναν. τους δε και απεκτειναν. Ποιους λεγει δουλους. καθως φησι δια Μωϋσεως ο Θεος· “Επαποστελω εις αυτους θυµον και οργην. εις τιµωριαν ετερων πονηρων εκπεµποµενοι. Η των ουρανων βασιλεια. “Ακουσας δε ο βασιλευς ωργισθη και πεµψας τα στρατευµατα αυτου απωλεσε τους φονεις εκεινους και την πολιν αυτων ενεπρησε”. ους και απεστειλε παραγγειλας αυτοις εις οδον εθνων µη απελθειν και εις πολιν Σαµαρειτων µη εισελθειν. Στρατευµατα δε Θεου και οι πονηροι λεγονται. Ειδες ακολουθιαν πραγµατων. αποστολην δι᾿ αγγελων πονηρων”. Αλλους δε δουλους φησι τους αγιους αποστολους αυτου. ην προητοιµασε τοις κατα προθεσιν κλητοις ουσιν απο καταβολης κοσµου. κριος δε ως κερατων δικην τον σταυρον επιφεροµενος ανωθεν. Τους αποστολους αυτου.

ουτε µεθυσοι. εκηρυξαν τον του Θεου λογον και τους υπακουσαντας παντας εις µιαν συνηγαγον θεογνωσιας πιστιν πονηρους τε αµα τοις τροποις και αγαθους. οι και ειδωλολατραι δηλονοτι. ειδεν εκει ανθρωπον ουκ ενδεδυµενον ενδυµα γαµου και λεγει αυτω· Εταιρε. Οτε οι Ιουδαιοι δηλονοτι. ουδε µεριδα εχουσιν εν τη ευφροσυνη του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. Τοτε. Τοτε ειπεν ο βασιλευς τοις διακονοις· ∆ησαντες αυτου χειρας και ποδας. Και οτι τουτο εστιν αληθες. οι δουλοι εκεινοι εις τας οδους. Οι ουν ανακειµενοι εν τοις γαµοις οι αγιοι εισιν. φησιν. ουτε αρσενοκοιται.ακριβειαν. αλλα και υβρισαντες αυτους απεκτειναν. . ουτε µοιχοι. Ο δε εφιµωθη. µεταβαλλοµενους δηλονοτι και προς αρετην επαναγοµενους. Αυτον δε τον µη εχοντα ενδυµα γαµου. ους και διακονους καλει. Τουτο γαρ δηλοι το “συνηγαγον”· αλλα γαρ και απο των εξης το αυτο τουτο παλιν διδασκοµεθα. πως εισηλθενς ωδε µη εχων ενδυµα γαµου. ουτε µαλακοι. συνηγαγον παντας οσους ευρον πονηρους τε και αγαθους και επλησθη ο γαµος ανακειµενων”. ολιγοι δε εκλεκτοι”. ουκ εστι· παντα γαρ τον υπο οιουδηποτουν παθους η κακιας λεγει ρερυπωµενον. ουτε κλεπται. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. καν εισελθωσι. ποτε. “Τοτε” γαρ φησι. οιδα οτι τινες τους εν πορνεια µονον και µοιχεια και φονοις τα εαυτων καταρρυπωσαντας σωµατα λογιζονται ειναι. Φησι γαρ· “Εισελθων δε ο βασιλευς θεασασθαι τους ανακειµενους. αρατε αυτον και εκβαλετε εις το σκοτος το εξωτερον· πολλοι γαρ εισι κλητοι. Ορας οπως τους µεταβαλλοµενους τον (95) τροπον συναγεσθαι εις τους γαµους λεγει. τους δε µετα πονηριας η κακιας τινος. τοτε απεστειλεν αυτους εις τον συµπαντα κοσµον και εις παντα τα εθνη. ακουε Παυλου λεγοντος· “Μη πλανασθε· ουτε πορνοι. Την γαρ οικουµενην περιελθοντες οι αποστολοι πασαν. παλιν µετ᾿ αισχυνης υπο των αγγελων εκβαλλεσθαι. “Και εξελθοντες. προσθησω δε ουτε οι µισος προς τινα αδελφον η φθονον εχοντες “βασιλειαν Θεου ου κληρονοµησουσιν”. ουτε πλεονεκται. κληθεντες εις την βασιλειαν των ουρανων υπο των αποστολων. ουτε λοιδοροι”. ου µονον ουκ ηνεσχοντο ακουσαι αυτων. Ορας πως το της ψυχης ενδυµα πασα πονηρια και αµαρτια µολυνει και ηµας ποιει της βασιλειας εκβαλλεσθαι.

και απαιτησαι ταυτην ηµας λεγει. Ερευνατε τας Γραφας και µη εξωθεν των αγιων Γραφων συζητησεις ποιεισθε. ουτως ειπων· “Ο θελων οπισω µου ελθειν απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι· οστις γαρ ερχεται προς µε και ου µισει τον πατερα αυτου και την µητερα και τους αδελφους και τας αδελφας ετι δε και την εαυτου ψυχην ου δυναται µου ειναι µαθητης”. Τι ουν καταλιποντες το ανακρινειν εαυτους περι τουτων. “Ερευνατε τας Γραφας”. οταν ευρειν τουτο δυνηθητε.ιβ΄. τα υπερ ηµας πολυπραγµονουµεν. Αλλως γαρ αδυνατον παντι ανθρωπω την προς Θεον αγαπην τελειαν κτησασθαι ει µη δια πιστεως ακραιφνους και ελπιδος βεβαιας και αδιστακτου. αλλα δια δογµατων ορθων της αποστολικης και καθολικης Εκκλησιας στερεουσθε και τον “λογον ορθοτοµειτε” αυτης. τηνικαυτα και την ελπιδα ακαταισχυντον κτησεσθε και την προς Θεον αγαπην εν αυτη ολικην εξετε. Οτι ου χρη προ της εργασιας των εντολων και της εις αρετην προκοπης τε και τελειωσεως τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων ερευναν των αµυητων τινα· και οτι εν τη δευτερα του Κυριου ελευσει παντες αλληλους γνωριζουσιν οι αγιοι. ινα περι πιστεως και ελπιδος και αγαπης διδασκησθε· (96) περι πιστεως. Ου µονον δε. αυτος ουτος δια των ευαγγελιων εδηλωσεν. (95) Τοιγαρουν εασωµεν τας µαταιας και ανωφελεις συζητησεις και µη τα του καιρου προ καιρου µανθανειν σπουδαζωµεν. αλλα και τον της πιστεως καρπον και το εκ ταυτης οφελος δια της πραξεως των εντολων του εκζητειν διδαχθησεσθε και. Ερευνατε και µη πολυπραγµονειτε. Οποια δε εστιν η πιστις ην απαιτουµεθα προς Θεου και ποταπη ην οφειλοµεν προς αυτον εχειν. µηδε τα εν ποσιν ειδοτες ποσως. πειθωµεθα δε µαλλον ουτω λεγοντι τω ∆εσποτη. ινα µη παντι ανεµω συµπεριφερησθε κατα την κυβειαν των αστηρικτων ανθρωπων. και ει αρα πιστιν εσχοµεν προς τον Θεον τοιαυτην οιαν αυτος εκεινος. Και παλιν· “Ο ευρων την ψυχην αυτου” εν τοις . και ταυτα. Ερευνατε τας Γραφας. ο και κριναι µελλων.

και εαν µηδεν των ειρηµενων ελλειψαντα σεαυτον ευρησης. αλλα την χρηστην ελπιδα και αληθινην εν αληθινω και ακαταισχυντω φωτι. Και ετι καθ᾿ υπερβολην εις υπερβολην πιστεως ευχεσθαι και αγαπαν κελευει τους εχθρους και καλως ποιειν τοις µισουσιν ηµας και υπερ των επηρεαζοντων ηµας ευχεσθαι. Ηκουσατε της πιστεως τα γνωρισµατα. Κατα µικρον δε αναγων επι τα τελεωτερα φησιν· “Εαν τις σε ραπιση εις την δεξιαν σιαγονα. ης το µαταιον και απατηλον ουδεις των κεκτηµενων αυτην επιγνωναι δυναται. εξ αυτου µαθετε ακριβως του Κυριου ουτω διαρρηδην βοωντος· “Μη µεριµνησητε περι της αυριον τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε”. (97) Ει ουν βουλεσθε µαθειν οτι τοιαυτην πιστιν απαιτει ηµας ο Θεος. Αρκεισθε τοις ειρηµενοις η ετι χρειαν εχετε και των εξης αναµνησθηναι. Ερευνησον τοιγαρουν σεαυτον ακριβως. και τοτε το πιστους ηµας ειναι λεγειν χρεων· χωρις γαρ τουτων νεκρα η πιστις ηµων και ηµεις νεκροι δηλονοτι. ου πολυπραγµονησεις εκτοτε των µελλοντων και αορατων ουδεν. ως αυτη τη πειρα µαθων οτι νω και λογω ακαταληπτα και αφραστα παντα εισι τα εκεισε. Και αλλα πλειονα κελευει ποιειν ηµας εξ ων προτερον δηλονοτι δεικνυται η προς αυτον πιστις ηµων. ουχι την εξ οιησεως εν τοις απολλυµενοις προσγινοµενην. ητις εστιν ο Θεος· ην εαν ουτως ευρων ιδης. αλλα και αλλους επιστοµισεις και παραγγειλης µη (98) πολυπραγµονειν τι µηδε συζητειν περι των εκεισε. Ει δε τα πιστον σε τεως και χριστιανον ποιουντα εν πρωτοις γνωριζεσθαι ουκ επραξας. ω ουτος. ωστε µηδε περι της παρουσης ταυτης ζωης το καθολου φροντιζειν πιστευοντας εις αυτον. στρεψον αυτω και την αλλην· και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα σου λαβειν αφες αυτω και το ιµατιον· και τω αιροντι τα σα µη απαιτει”.ειρηµενοις δηλονοτι “απολεσει αυτην· ος δ᾿ αν απολεση την ψυχην αυτου ενεκεν εµου και του ευαγγελιου µου” ηγουν της των εντολων µου εκπληρωσεως “εις ζωην αιωνιον ευρησει αυτην”. αλλα παντα µεθ᾿υπερβολης απο ζεουσης καρδιας και προθεσεως πραξαντα. παντως εχειν εν φωτι κατανοησεις εαυτον και ελπιδα ακαταισχυντον. Εν ταυτη δε ωσπερ επ᾿ οχηµατι χερουβικω κατιδοις την αγαπην εποχουµενην. αλλα µετα των απιστων πιστος και µετα των πιστων κατακεκριµενος υπο του συνειδοτος .

Κατεβη τοινυν και ηλθεν αντι γνοφου περικειµενος την σαρκα. Τις ουτος ο γνοφος. λογισµου κυριος ων. Ει δε εν τουτοις δικαιον τουτο και πρεπον εστι. Και αυθις· “Επεβη επι . οτι και ταυτα µαθων κατεφρονησας και την οιησιν αποβαλεσθαι και ταπεινωσιν κτησασθαι ουκ ηθελησας. και ουκετι τελειαν εχεις ελπιδα και πληροφοριαν σωθησεσθαι. Ει δε και τα στοιχεια των γραµµατων µη µαθη τις. κρινοµενω σοι. εν ειρηνη συ αποκριθητι. αλλα και κατακριµα µειζον µαλλον σεαυτω προξενησεις. επειδη τας ενταλθεισας υπο του Χριστου µεριδα µη εχοντι. αρα ανεξεται ποτε ανθρωπος. εαν τας εν τη βασιλεια αυτου απολαυσεις και δοξας και τρυφας και αποκαταστασεις µαθης διδασκοµενος παρ᾿ ηµων. οταν εν τη θεωρια του επι παντων Θεου γενοµενοι ορωσιν αυτον. επειδη περι αισθητων ο λογος αυτοις και µαταιοι περι µαταιων πραγµατων αι διηγησεις αυτων. Ηθελον γαρ ακουσαι και µαθειν παρα σου τι σοι το οφελος. τι πολυπραγµονεις και µαθειν ερωτας. αλλ᾿ οποια και πως. ακουσει δε απερ δι᾿ ετερων λεξεων οι Ελληνες συνεγραψαντο και νοησει αυτα τη ιδια διαλεκτω λεγοµενα. Η σαρξ αυτη του Κυριου.ως απιστος ει. Αλλως δε και ερωτωντι µοι πραως. Τα δε περι ου ερωτας ου τοιαυτα. τον δροµον τετελεκα. Ειπε µοι. τα περι γραµµατικης και ρητορικης ζητουντι διερµηνευεσθαι. ποσω µαλλον εν τοις υπερ λογον και νουν και διανοιαν. ει αρα µελλουσιν γνωριζειν οι αγιοι αλληλους εν τη βασιλεια των ουρανων. Παιδι µικρω µηδε τα στοιχεια καταδεξαµενω των γραµµατων µαθειν. Τι σοι εσται εκ τουτου οφελος. ως εφαµεν. καν λογου ψιλου αξιωσαι την αφροσυνην αυτου. Ουδεν ουδαµως παντως. και ουχι µαλλον απωσεται ως αφρονα και παιδικα φρονουντα και (99) αναισθητως αιτουντα τα υπερ την εαυτου δυναµιν. ουδεν θαυµαστον. την πιστιν τετηρηκα· λοιπον αποκειται µοι ο της δικαιοσυνης στεφανος. Ως ο προφητης λεγει ∆αβιδ· “Και εκλινεν ουρανους και κατεβη και γνοφος υπο τους ποδας αυτου”. ον αποδωσει µοι ο Κυριος ο δικαιος κριτης”. υπο του συνειδοτος. περι ης και Ιωαννης ο µεγας προδροµος αυτου υστερον εφη· “Ου ουκ ειµι ικανος κυψας λυσαι τον ιµαντα των υποδηµατων αυτου”. ουδε ως ο αγιος Παυλος λεγειν και συ δυνασαι· “Τον αγωνα τον καλον ηγωνισµαι.

“κυκλω αυτου την σκηνην αυτου” εφη ο προφητης ∆αβιδ· σκηνην δε λεγει ην ο Παυλος φως ονοµαζει – “φως γαρ. αµφοτεροι το ακαταληπτον και αστεκτον αυτου της(100) θεοτητος δηλουντες. Ορας οπως ου περι αισθητων σοι πραγµατων η ερευνα. επετασθη επι πτερυγων ανεµων. ουχι δε περιοριστον ποιουντες το θειον. πως.. ινα µη αρδην απολωµεθα. αλλα τοτε τουτο γενεσθαι οτε και τον καιρον ο Πατηρ αυτου εν τη ιδια εθετο εξουσια. αλλ΄ ηµας· “Ο Θεος γαρ ηµων. πυρ καταναλισκον” ουχι τους δικαιους. αφεις εργαζεσθαι τας εντολας αυτου. Μη υπολαβετε. φησι. φειδοµενος δε ηµων. µηπω του θειου φωτος κατοικητηριον γεγονως. Ινα γαρ µη υπολαβης. εθετο σκοτος καλυπτον ουκ εκεινον. ως εν σκοτει καθηµενος. Ιδου γαρ καθ᾿ εκαστην ακουεις του Αποστολου βοωντος περι εκεινων αυτων “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. ερευνας α µαθειν ουκ ισχυσεις. αλλα περι θειων και ακαταληπτων και ου ραδιως παρα παντων καταλαµβανοµενων. Ει γαρ γνοφον και σκοτος εθετο αποκρυβην των µυστηριων αυτου και πολλου δεεται τις φωτος του παναγιου Πνευµατος εις την κατανοησιν των αποκεκρυµµενων αυτου µυστηριων. φησιν. περι των αποκεκρυµµενων πασιν ανθρωποις επερωτας. αλλ᾿ οιον ουτω πως τον λογον ποιουµενοι προς τους περιεργοτερον εχοντας φασι. Ιδε ουν· εµαθες ως εν παραδροµη τα της πιστεως ηµων θεια τε και φρικτα µυστηρια παρ᾿ ηµων.Χερουβιµ και επετασθη. αλλα τους αµαρτωλους. µαλλον δε παρα του Αγιου Πνευµατος δι᾿ ηµων· εµαθες οτι και κατηλθεν επι της γης ο Θεος και ανηλθεν αυθις εις ουρανους και εθετο σκοτος αποκρυβην αυτου· ου γαρ εδει προ της κρισεως µετα της του Πατρος αυτου δοξης φανηναι ηµιν. οτι κακεινος εν τω σκοτει γεγονως εκρυβη. οικων απροσιτον “. ω ανοητοι. οτι εν σκοτει ο αναληφθεις Κυριος και Θεος εισελθων εκρυβη· αλλα εκεινος µεν εν τη ιδια δοξη τη το παν και υπερ το παν πληρουση θεοτητι εστιν εν η και προ τουτου ην. τι. Και εθετο σκοτος αποκρυβην αυτου· κυκλω αυτου η σκηνη αυτου”. Ει ουν ουτως υπαρχει τα µυστηρια κεκρυµµενα της βασιλειας των ουρανων και ου πασι δεδοται γινωσκειν αυτα κατα την του Κυριου φωνην. ατελης ετι και αφωτιστος ων. τα αγαθα “α ητοιµασεν ο Θεος .

µη εν οιησει της ψευδωνυµου γνωσεως (102) και αναπλασει λογισµων µαταιων.” Και . ως αν δια της εργασιας αυτων καθαιροµενοι φωτιζωµεθα κατα προκοπην υπο του Πνευµατος την γνωσιν των µυστηριων της βασιλειας των ουρανων. αλλ᾿ εν φοβω και τροµω σεαυτον ανακρινον· και ει βουλει µαθειν οπως εχεις βιου και καταστασεως. τους υπερ αρετης πονους οµου και πειρασµους διελευσονται οι πιστευοντες εις Χριστον και µαλιστα οι νηπιοι βαπτισθεντες και µη επαισθανοµενοι εχειν “την της χαριτος του Θεου δωρεαν”. την δε πιστιν τεχνιτην. εφυλαξας τας εντολας του Θεου πασας η ου. ως αν ειποι τις. ως ειναι ηµας µεν σκευη. Οπηνικα δε τα αµφοτερα εν αδιστακτω καρδια κτησωµεθα και ευχρηστον σκευος τω ∆εσποτη εις υποδοχην του νοητου µυρου γενωµεθα. τηνικαυτα και ο θεις το σκοτος αποκρυβην αυτου εγκαινιζει ηµιν τη του Αγιου Πνευµατος δωρεα και καινους αντι παλαιων και ζωντας ως απο νεκρων εξανιστησι και διατεµνει το σκοτος και διαβιβαζει εκειθεν τουτου τον ηµετερον νουν και ως εξ οπης τινος παρακυπτειν αυτον και βλεπειν χαριζεται αµυδρως πως. µαλλον δε εν αγαλλιασει καρδιας και χαρα. πληροφορουµενος οτι οντως αλλως ουκ ενι εν µερικη µετοχη των απορρητων γενεσθαι του Θεου αγαθων. ει µη εν ταπεινωσει καρδιας και πιστει αδιστακτω ολοψυχου προθεσεως παντα τον κοσµον ουτοι και τα εν τω κοσµω συν τοις θεληµασιν αυτων απαρνησονται εν πασαις ταις εντολαις του Θεου· και ου τουτο µονον. Συ ουν. αλλ᾿ εαν µη ανεπαισχυντως.τοις αγαπωσιν αυτον”. Προ γαρ του αναληφθηναι αυτον και το σκοτος θειναι αποκρυβην αυτου δεδωκεν ηµιν τας αγιας αυτου εντολας. δι᾿ ων ο τεχνιτης Λογος (101) αναστοιχειοι και νεουργει τους εργατας των αυτου εντολων. ο ταυτα αναγνους. η µαλλον ειπειν γινωσκει και µυειται. ερωτησον σου την ψυχην και ειπε αυτη· “Ψυχη. Και καθαπερ τα εργαλεια διχα τεχνιτου και ο τεχνιτης διχα εργαλειων ενεργειν τι ου δυναται. οσον ηλιου κυκλον η σεληνης εστιν· ενθεν τοι και διδασκεται. ουδε η εκπληρωσις των εντολων διχα πιστεως ανανεοι καθολου και αναπλαττει ηµας η απο παλαιων καινους ηµας απεργαζεται. εργαλεια ηµιν δεδωκως. τας δε εντολας εργαλεια. την δε πιστιν την εις αυτον ωσπερ τινα τεχνιτην. ουτως ουδε η πιστις διχα της των εντολων εκπληρωσεως.

φυσιοι -. αποκεκρυµµενων οντων και αορατων αυτων. υποκρισεως ενδυµα.η γαρ γνωσις. καθα δη και Εβραιοι. απιστουσι. ερει σοι παντως το αληθες· ου γαρ αιδεσθησεται σε. τα περι Θεου σοι και των θειων εκδιηγησοµαι. ινα γενη φρονιµος εν Χριστω. σπερµα φιλαργυριας εγκεκρυµµενον. ειπε. επανω δε τουτων απαντων εστω ανακειµενη φυσιωσις . πως. ινα και τα υπ᾿ αυτου καλυπτοµενα παθη ιδης και την ταλαιπωρον σου (103) ψυχην οικτειρησης και σπευσης αυτην εκκαθαραι και τους νοερους αυτης οφθαλµους και το προσωπον δακρυσι θερµοις απονιψης. αλλ᾿ απιστουντος. παντα γνωρισεις τρανως. τουτο αυτο του Παυλου λεγοντος προς αυτους. ειτε την εκ του Θεου διδοµενην µονον εποθησας· εν εαυτω παρακυψας ως εν κιβωτιω και το υποκειµενον αναψηλαφων. ειτε αγαθα. καθως . Ει γαρ τα τοτε µελλοντα γενεσθαι ουδε οι αγγελοι επιστανται του Θεου. ειτε τον κοσµον ηγαπησας. Παντως ερεις· ουδαµως. υποδειξει σοι. πως ισχυσεις. Υποθου µοι γαρ εν πρωτοις εναποκεισθαι φιλοδοξιας και κενοδοξιας ερωτα.ανοιξασα το του συνειδοτος αυτης στοµα. ειτε τουτου προετιµησας τον Θεον. Μη πειθοµενου σου οτι καλυµµα τι των τοιουτων επικειται τη καρδια σου. συν ταυτη οιησις και το δοκειν ειναι τι µηδεν οντα τον πεφυσιωµενον τον λογισµον. ως αν γενη µωρος εν τω κοσµω τουτω. ειδος ανθρωπαρεσκειας. πασαν απορριψαµενος οπισθεν σοφιαν και γνωσιν την εξωθεν. εν εν των αποκειµενων εκβαλλων. Εν γαρ τω συνειδοτι αυτης ευρησεις. Παυλω πειθοµενος. οντως αφρων εστιν. ο εµοι τω αφρονι τα περι των αορατων και ακαταληπτων παση πνοη τη υπο τον ουρανον και παση κτισει τη υπερανω ουση των ουρανων διηγουµενος”. ηδυσµατα των εξ ανθρωπων επαινων. και απλως πολλα εγκειµενα εν αυτω και ετερον υφ᾿ ετερου συγκαλυπτοµενον. µωρου οντος σου. φησι. αλλ᾿ ελεγξει σε και α προαπεθου και εχεις εν εαυτω. ταυτα θεασασθαι. Λεγε µοι ουν αρτι και τουτο. ειπε µοι. ειτε φαυλα. Τουτων τοιγαρουν επικειµενων τοις αλλοις οισπερ προειποµεν απασι. και µη περιαιρουντος σου το καλυµµα τουτο εκ της καρδιας σου. ειτε την των ανθρωπων δοξαν εζητησας. Ουκ αυτος συ καταγνωσεις µου ως αναξιον πραγµα ποιουντος και εν σεαυτω δικαιως ερεις· “Ουτος. φησιν.

ταις αισθησεσι πασαις ολους ολω δηθεν ενουµενους εκεινω. οποταν εν τη θεωρια τουτου γενησονται. συ. οποτε γενησεται και οποση. Τας ενεργειας του Πνευµατος µου του Αγιου αυτη τη πειρα εµαθετε η ου. ουτω και εν τοις αγιοις πασιν εγω εσοµαι κατοικων και οι αγιοι παντες κατοικησουσιν εν εµοι”. ∆εσποτα". αντι του εκπλαγησονται και θαυµασουσιν.” Οι ου µη τολµησωσιν αντιφθεγξασθαι. η τινα απερ τοτε τοις αγιοις αυτου µελλει χαριζεσθαι. καθως δε γινωσκει µε ο Πατηρ καγω γινωσκω τον Πατερα. Θεος αληθινος. ποθεν τουτο µεµαθηκας. Ει τοινυν αι δυναµεις αγνοουσι των ουρανων. Ει γαρ τουτο ερουσιν. Πως ουν εν αυτοις κατοικω. ο δε Κυριος περι της παρουσιας αυτου οτι “και αι δυναµεις των ουρανων σαλευθησονται”. αιφνης θεωµεναι απερ µεχρι τοτε παντως ουκ ειδον. συ. αλλα µονον εκεινον οραν. Θεος αγιος. τους εµε εν εαυτοις εχειν µελλοντας µη γνωριζειν αλληλους λεγετε. και ειπειν· “Ναι. πως ολως αποτολµας και λεγεις οτι ου µη γνωριζουσιν αλληλους οι αγιοι εν τη βασιλεια του Θεου. φθεγξεται πως και ειπη· “Εγνωτε µε. Προς γαρ τους λεγοντας µη οραν µηδε γνωριζειν αλληλους τους αγιους. Ω αγνοια και µανια και σκοτωσις! Ου φριττετε. Ο δε γε τουτω παλιν αντιπιπτων. εγω εν τω Πατρι µου και ο Πατηρ µου εν εµοι. Ειδετε µου το φως.ουδε την επι γης αυτου παρουσιαν οποια η ποταπη. ει τουτων εν πειρα γεγονατε. Προς δε τουτοις ερει και ταυτα· “Ει τοινυν εγω εν τοις αγιοις µου και οι αγιοι µου εν εµοι. Ενδεξασθε µε εν υµιν. ευδηλον οτι και οι αγιοι . Και οτι ταυτα ουτως εχει επι της αληθειας. Εγω Θεος αψευδης. φησι. ο µεν Παυλος εδηλωσεν ειπων· “Ινα γνωρισθη νυν ταις αρχαις και ταις εξουσιαις δια της εκκλησιας η πολυποικιλος σοφια του Θεου”. ουτω και οι αγιοι εν εµοι καγω εν αυτοις· και καθαπερ ο Πατηρ εν εµοι καγω παλιν εν τω Πατρι µου. αντερει προς αυτους· “Πως ουν. ποσω µαλλον την µετα δοξης αυτου παρουσιαν εσχατον αγνοειν οφειλουσιν. Ωσπερ ειπον οτι εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι. οιµαι. ω ουτοι. ο εν αγιοις εγκατοικων. (104) Εκ γαρ των λογων υµων αµφοτεροι καταδικασθησεσθε παρα του δικαιου και απροσωποληπτου κριτου. και φασκων· “Οντως οραν και γνωριζειν αλληλους οφειλουσι”. ου φοβεισθε. η ποτε η οτε κατελθειν εµελλε και ανθρωπος γενεσθαι εγινωσκον.

ει µη τι αλλο. Οποταν ουν αι βιβλοι του συνειδοτος εκαστου διανοιχθησονται. εαν φανερωθη. χρεων προσθειναι και ετι παλιν ειπειν· εν πασι τοις αγιοις Χριστος ενοικων εσεται. οσον ο Θεος επεγνω αυτους. εµοι ουκ εποιησατε. πως ουκ ερυθριατε περι ων ουκ οιδατε λεγειν και επερωταν και διδασκειν. το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου “. εν µεν ταις των αµαρτωλων καρδιαις και συνειδησεσιν ευρεθησονται. αλλα και οι µηδεποτε αλληλους σωµατικως εν τωδε τω κοσµω ιδοντες τοτε γνωριζειν αλληλους οφειλουσι. ως αν δηλον και τοις αναισθητοις εσται. αλλ᾿ ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. Ει ουν οµοιοι του Θεου οι αγιοι και τοσουτον επιγνωσονται τον Θεον. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. προσεχε! λαµψει ο νυν αποκεκρυµµενος εν αυτοις Χριστος ο Θεος. ει µη παντως ονπερ ειρηκαµεν. και καθως γινωσκει ο Πατηρ τον Υιον και ο Υιος τον Πατερα. ∆ια τουτο ουν “σκοτισθησονται οι οφθαλµοι αυτων του µη βλεπειν” και αισχυνθησονται και ακουσονται· “Εφ᾿ οσον ουκ εποιησατε µιαν των εντολων µου των ελαχιστων. αλλα ταυτης κατεφρονησατε. Ποιον δε αλλον λεγει καιρον η ηλιον. καθως και επεγνωσθην”. νυν τεκνα Θεου εσµεν. και εσονται οι αγιοι οµοιοι τω Υψιστω. οθεν ελλειψις εσται της αγαπης αυτου. αλλ᾿ αµελεια. και εαυτον τον ηλιον δικαιοσυνης µονον ονοµαζοµενον και εν δικαιοις µονον ανατελλοντα και εκλαµποντα. ραθυµια και το µη παση ισχυϊ ποιησαι (105) τας του Θεου εντολας. Και τουτο ο επιστηθιος και Χριστου µαθητης ηγαπηµενος εκδηλοτερον διατρανοι λεγων· “Αδελφοι. τοτε δε επιγνωσοµαι. ουτως οφειλουσι και οι αγιοι αλληλους και οραν και γινωσκειν. Ινα δε σαφεστερον τουτο γενηται. Αυτου του Σωτηρος ακουσον τουτο λεγοντος· “Τοτε εκλαµψουσιν οι δικαιοι ως ο ηλιος”. Εν δε τω διανοιγηναι τας του συνειδοτος των αγιων βιβλους. οιησις η κενοδοξια η αιρεσις η ζηλος η φθονος η τι των τοιουτων· ει δ᾿ ουν. Ποθεν τουτο δηλον. (106) ως ηδη και των υπερ ηµας την γνωσιν δηθεν πεπλουτηκοτες και ανωθεν . ως ελαµψε προ των αιωνων εκ του Πατρος.γνωριζειν και γινωσκειν οφειλουσιν”. Και ο Παυλος· “Νυν γινωσκω εκ µερους. Απελθετε απ᾿ εµου εις το πυρ το αιωνιον.

ολος ολη ψυχη και πασαις οµου ταις αισθησεσι κεκολληµενος εµεινεν. Ως γαρ ο απο γεννησεως εν σκοτεινη και ζοφωτατη ων φυλακη και υπο λυχνιαιου και βραχυτατου φωτος φωτιζοµενος. αλληλους ποτε αγνοησουσιν. Και τουτο αυτος δι᾿ εαυτου αριδηλως δεδηλωκε· φησι γαρ· “Και εγω την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. µη ειδως οτι φως ηλιακον εστιν εξωθεν. Τοιγαρουν οι λεγοντες. ουδ᾿ ου µη γνωριζωσιν αλληλους οι αγιοι εν τη θεωρια γινοµενοι του Θεου. λεγω δη τον ορωµενον κοσµον τουτον και τα ανεκδιηγητα εργα και κτισµατα του Θεου. ωσπερ και νυν. ως ο Υιος του Πατρος και ο Πατηρ του Υιου. Τις δε και οποια εσται των αγιων η δοξα. Ορας οτι η απο του Θεου και Πατρος δοθεισα προ των αιωνων τω Υιω δοξα υπ᾿ αυτου του Υιου τοις αγιοις δεδωρηται και εις εν οι παντες εισι. Οιονει γαρ λεγουσιν εν εκστασει και τοτε γινεσθαι. ων εκει. οτι ου µη ορωσιν. Οια εστι του Υιου του Θεου. αλλ᾿ αρχαριων εστιν. τους αγιους και επιλανθανεσθαι εαυτων τε και των συν αυτοις. µαλλον δε κακως τα των θειων νοουντες Γραφων.προχειρισθεντες διδασκαλοι. εν θεωρια Θεου γενοµενος και τον νουν αρπαγεις. αγνοων πανταπασι τα εξω της φυλακης. Ωσπερ γαρ ουδεποτε αγνοησει ο Πατηρ τον Υιον η ο Υιος τον Πατερα. ουτως ουδε οι αγιοι. θεσει θεοι γεγονοτες εν τω εχειν οικουντα εν εαυτοις τον Θεον. ινα ωσιν εν. αλλα µετα των αλλων απαντων και αυτου του ιδιου σωµατος επελαθετο. ως οιµαι. οτι η αυτη αλλοιωσις και αρπαγη νυν τε και εις το µελλον εσται τοις απ᾿ αιωνος αγιοις. εν τη βασιλεια λεγω των ουρανων. καθως ηµεις εν εσµεν”. δοκουντες. εσεσθαι. ουτε ποτε εθεασαντο. τοιουτον τι υπολαµβανουσι και τοτε. µηδεν ολως των επιγειων ενθυµηθεις. Οταν γαρ ακουσωσιν οτι ο δεινα ο αγιος. µολις καν µικρα τινα καθορα. τοσας η τοσας ηµερας και νυκτας εποιησε. ουτω και ο ετι εν τη . αγνοουντες ολως τα θεια του Πνευµατος (107) και του αορατου Θεου τα αορατα και ακαταληπτα και αγνωστα τοις εσκοτισµενοις µυστηρια και οτι η αρπαγη αυτη του νοος ουχι τελειων. αλλα βλεποντες εσονται αλληλων και εαυτων την δοξαν. οντως εν σκοτει πορευονται και εν µετουσια η θεωρια και επιγνωσει Θεου ουκ εγενοντο και λαλουσι και διαµαρτυρονται α ουτε επιστανται.

Και καθαπερ αυθις επιγινωσκειν ποιει τεως τον ανθρωπον εκεινον η χρονια και. επαν δε και της φυλακης εξωθεν εκβληθη. εις εαυτον ολον δηλαδη τον νουν επισωρευσας και θαυµαζων του φανεντος αυτω την θεωριαν και την λαµπροτητα. της πολλης εκπληξεως εξισταται. και εξω ταυτης θαυµαστα τινα εκ του ολιγου φωτος εκεινου ειναι υπονοει.σκοτεινη φυλακη της του κοσµου τουτου αισθησεως ων και υπο βραχυτατης γνωσεως ελλαµφθεις. τον αυτον τροπον και η κατα µικρον της ψυχης προκοπη. µολις περι των µυστηριων της πιστεως ηµων ολιγην τινα και αµυδραν γνωσιν λαµβανει. αιφνης δε τοιουτος ωραθη ηµιν. Και καθαπερ εκεινος επι πολλα ετη εν εκεινη τη αφεγγει καθεζοµενος φυλακη.. εκπληττεται και ως εξεστηκως τοις ου καλως ορωσι νοµιζεται. ον ουδεποτε ειδεν ουδε ειναι τοιουτον τι λαµπροτατον φως υπενοησεν. τοτε και το φως ολον και τα εν φωτι απαντα . αρτι πλατυνθεισαν και φωτιζουσαν επι πλεον τον ζοφωδη χωρον της φυλακης και εφ᾿ ικανους χρονους εν τω φωτι διαµενουσαν. αρτι δηλονοτι των δεσµων απολυθεις των παθων τε και της αισθησεως. εκπληξις ευθυς λαµβανει αυτον και ως εξεστηκως υπαρχει. εν συνηθεια της του νοητου φωτος ορασεως γινοµενη.ον τροπον και επι του ηλιου γεγονεν εφ᾿ ηµας· τη γαρ συνηθεια της ορασεως ως ευκαταφρονητον αυτον λογιζοµεθα· ει γαρ µηδεπω ηµεν αυτον θεασαµενοι. η συνηθεια της ορασεως του φωτος την πολλην εκπληξιν εκ του κατα µικρον αφαιρειται (108) . µυηθεισα τι εντευθεν ετερον ειναι της καταστασεως ταυτης και θεωριας τελεωτερον τε και υψηλοτερον. ουτω δη και ο αιφνης εν θεωρια του νοητου φωτος γεγονως. οποια δε εισιν εν αληθεια λογισαθαι η εννοησαι ου δυναται. τα των αιωνιων αγαθων του Θεου πανταπασιν αγνοων και τινα τα µελλοντα διαδεξασθαι τους αγιους. ει συµβη διανοιχθηναι οπην εν τω οροφω της φυλακης και θεασασθαι αυτον αιφνης τον αιθερα του ουρανου. ολιγον και κατα µετρον της γενοµενης οπης. επι πολυ ανω τα οµµατα εχων και θαυµαζων το αθροον γεγονος εν αυτω. απο γεννησεως αυτου καθειρξις οτι εν φυλακη ζοφωτατη εστι. Και ωσπερ παλιν. υπο της εκπληξεως διαπεφωνηκαµεν αν . επαν εκεινος συχνως και καθ᾿ ηµεραν προς εκεινην την οπην αποβλεπη.

το ταπεινουσθαι και τα λοιπα α προειποµεν. ως ουκ οιδε. λεγω δη . τα δε εν τω φωτι εκεινω πασι τοις εν τη φυλακη ταυτη γενοµενοις αορατα τε και αγνωστα. οθεν και προς την φυλακην ταυτην επιστραφηναι και βλεπειν αυθις τα εν αυτη ολως ου βουλεται. ουχι το ιδειν το εξωθεν ταυτης της φυλακης φως. το πενθειν. τηνικαυτα και διανοιγεται ηµιν ωσπερ οπη τις µικρα εν τω ορωµενω τουτω οροφω του ουρανου και το υπερανω τουτου φως αϋλον τε και νοητον παραδεικνυται· ο και η ψυχη κατιδουσα ολη καθολου εξισταται. ολη εκπληττεται. Οπηνικα ουν παση πιστει και παντι ποθω ζητησοµεν. Και τουτον µεν τον συµπαντα κοσµον ως µιαν οντα τω οντι σκοτεινοτατην και αφεγγη φυλακην αλλως µοι παλιν υπονοει. εξωθεν δε τουτου το ανεκλαλητον.. ουδε τα εν τω φωτι εκεινω και κοσµω πραγµατα – ουδεις γαρ των ταυτα ζητουντων ηξιωθη ιδειν. διανοιγεται αυτω. ουδ᾿ ου µη αξιωθησεται ποτε αυτα καθολου θεασασθαι . ει και δοκουσι τινες δια των Γραφων ταυτα νοειν τε και θεωρειν· τοις γαρ πλειοσιν ουδε οτι περα τουτων εστι τι γινωσκεται. το αφραστον. Επαν ουν χρονιση ανεπιστροφως προς την θεωριαν εκεινην. Τουτο τοινυν αρχην ισθι των εισαγωγικων εις ευσεβειαν και αρτι προς τους της αρετης αποδυσαµενων αγωνας. το υπερ εννοιαν και υπερ λογον και υπερ παν φως τρισυποστατον φως. υπο του φωτος εκεινου και ενδον του οικου της ψυχης αυτου. εν ω και επιµενει ωσπερ και αρπαζοµενη εις τον ουρανον και βιαζοµενη ειναι εκει και κατανοειν το τουτου ακατανοητον και µαλιστα εν τω βλεπειν αυτο ηµερας τε και νυκτος και διδασκεσθαι καθ᾿ εκαστην εκειθεν οτι πελει ανεσπερον. το µετανοειν. το απροσιτον. ουκ οιδα ο ουρανος. ουτω µοι νοει και τον αρτι εκδεδηµηκοτα των του σωµατος αναγκων και ολον εξω γεγονοτα του κοσµου και των ορωµενων της ταπεινωσεως. ουκ οιδα ο της καρδιας αυτου οφθαλµος και ουτος µαλλον η εκεινος. θαυµα καινον ορωσα.και απαντας οµου καθορα. λυχνιαιον δε φως το του ηλιου λογιζου µοι φως. (109) αλλα το φυλαξαι εν πρωτοις τας εντολας του Θεου. οτι απειρον υπαρχει και αφραστον. θαυµα παραδοξον και ο µεχρι τοτε ουδεπω τεθεαται. αφθεγκτα και ανερµηνευτα. ειπειν.

πως γραφειν ολως η λεγειν περι τοιουτων ου φριττετε. αλλ᾿ ως ο λογος ανωτερω απεδειξε. Και τουτο και εν τη παλαια οι προφηται και εν τη νεα πολλοι των αγιων εκ των εργων απεδειξαν. το φως εκεινο εισερχεται το θαυµαστον και υπερλαµπρον. (110) µαλλον µετα του φωτος. εκ τουτων πεισθεντες µη ζητειν περι ακαταληπτων πραγµατων. οιµαι. και τα εν αυτω αγαθα “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. και ο αναγνωρισµος και η γνωσις αλληλων πλειον και καθαρωτερον εν ανεκφραστω θυµηδια και αγαλλιασει εσεται εις αιωνας αιωνων. συνεστι και ουχ ως εν εκστασει διατελει. Οι ουν λεγοντες µη γνωριζειν µηδε βλεπειν αλληλους τους αγιους. Ει γαρ υπερ παντος αργου ρηµατος λογον αποδουναι οφειλοµεν. ουδε χαρτης ουδε µελαν αρκεσει αυτω. ιν᾿ ειπω. προσεχειν και εαυτους ανακρινειν µη παυσωνται. εαυτοις µαλλον. εξ ονοµατος καλεσαντες ους ουκ ειδον ποτε. επιλειψει δε. πως αρα γραψαι δυνησεται τα µη δυναµενα ρηθηναι. οσον η φυσις δηλονοτι χωρει. λογιζεται το τοιουτον· θαυµατα δε επι θαυµασι και µυστηρια επι µυστηριοις και θεωριας επι θεωριαις. αναλογως µαλλον και η του Θεου γνωσις και η θεωρια. αφραστα οντα και αρρητα παντη. Οθεν και ως εν φωτι τοτε. αλλα δη και εγνωρισαν ους ουκ εγινωσκον. φωτιζον συµµετρως αυτον. και ορων και νοων και µυουµενος εκδιδασκεται· α και ει γραφειν θελησει. ελλαµποµενος εξ αυτου καθ᾿ ωραν. ποσω µαλλον περι των τοιουτων . ειπερ εµοι πειθονται. κατα την του φωτος λαµπροτητα και θεωριαν. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον” αποκαλυφθησονται αυτω τρανοτερον δια του εν αυτω οντος νυνι φωτος υφ᾿ ου και φωτιζεται· ου γαρ στερουµεθα τοτε του γνωριζειν η βλεπειν. εαν εξω της φυλακης ταυτης γενηται και µαλιστα µετα την αναστασιν. Οι δε τα µεν ειρηµενα παντα αγνοουντες και αισθησει και γνωσει και πειρα θειου φωτισµου και θεωριας µη γεγονοτες. και ως αει ποτε τουτω συνων. και ο χρονος αυτον εξηγουµενον ταυτα λεπτοµερως. Μαλλον δε. αλλα και εαυτον και τα κατ᾿ αυτον καθορα και τους πλησιον βλεπει εν οιοις εισι και προλεγει και προγινωσκει οτι. Ουτω δε παλιν χρονισας. και το φως εκεινο το αστεκτον οσον εστι θεασηται. ως συνηθες εκ του κατ᾿ ολιγον.τουτου του σκηνους.

παυσασθε των συζητησεων τουτων και σπευσατε δια µετανοιας και δακρυων και ταπεινωσεως. των ανθρωπων καν υπερ παντας εν σοφια και γνωσει και επιστηµη νοµων θαυµαζηται. Οταν γαρ µη καταφρονησω της κατω δοξης (111) µηδε βδελυξωµαι ταυτην απο ψυχης. Ει δε και τουτο ποιησει. Οταν δε παλιν µη εν αισθησει και γνωσει λαβω την χαριν του Πνευµατος µηδε διδακτος Θεου γενωµαι δι᾿ αυτης. ειπε. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου µεθ᾿ . Ει βουλει δε. και συ του επουρανιου ως ουδενος καταφρονεις και των αποστολικων αξιωµατων ανευ της εκεινου ροπης και θελησεως επιχειρησαι κατατολµας. ως αν τις υπολαβοι. ινα και των παροντων και των µελλοντων εν αποκαλυψει και αισθησει και θεωρια επαπολαυσητε αγαθων. Ουµενουν ουδαµως. εκ των κατω και των ανθρωπινων διδαχθητι και τα ανω και θεια. Ω της αναιδειας! Του επιγειου βασιλεως ουδεις καταφρονησαι τολµα και τιµην η αξιωµα τουτου αρπασαι και αφορισαι εαυτω. Ποιος. αδελφοι. ο ανωφελης µονον εστιν. αλλ᾿ ο και προ της πραξεως και της εν πειρα γνωσεως λαλουµενος παρ᾿ ηµων. ουχι αργος και απρακτος και κενος ο λογος µου εσται και ως ψευστης κατακριθησοµαι. µετα κριτων ως κριτης καθεσθηναι και κριτην εαυτον ονοµασαι και αλλους νοµοθετησαι τολµα. Ολως δε ουτως εχων. καν δικαιοσυνη και ευσεβεια παση κοµα. ετι δε και τη των λοιπων απασων εντολων (112) εκπληρωσει τας εαυτων εκκαθαραι ψυχας “απο παντος µολυσµου σακρος και πνευµατος”. µονη δηλαδη τη ψευδωνυµω γνωσει προς τουτο χρωµενος. οιει ανεξεταστον τουτο τον ∆εσποτην καταλιπειν. Παρακαλω ουν υµας. Αλλ᾿ ω Κυριε. µηδε λογον λαβω σοφιας και γνωσεως ανωθεν. ουχι παρα του βασιλεως ατιµασθησεται και παρα της ακριβειας των νοµων τιµωρησθησεται. Ουδαµως δη. ως ψυχοβλαβη και της ανω δοξης αποστερουσαν µε. αλλους δε διδασκω περι αυτης και παραγγελλω ταυτης απεχεσθαι. Αργος γαρ λογος ουχ.ετασθησοµεθα και ως αργολογοι κολασθησοµεθα. δος ηµιν επιγνωναι σε και αξιως φοβεισθαι σε και τοις αγιοις σου εµµενειν θεληµασι. τα δε των θεοπνευστων Γραφων αναιδως διερµηνευειν επιπηδω και διδασκαλου ταξιν εµαυτω περιτιθεµαι. αρα γε ανεξεταστα ταυτα Θεος εασει και λογον υπερ τουτου ουκ απαιτησει µε.

Περι του κατακλυσµου και τινων εικονες ησαν τα εν τη κιβωτω. Οτι νεος κοσµος η του Χριστου Εκκλησια και νεος παραδεισος η προς αυτον πιστις· και προς τουτοις ανακεφαλαιωσις του πρωτου κοσµου. κρατος. µεσος τις ων των αρχαιων και των ες υστερον· και τινος ην εικων η της επαγγελιας γη. Εις το ρητον του Αποστολου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε” και τα εξης· και προσωποποιΐα των εκατερων λαων. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. αντιπαρατιθεµενων τοις εν εκεινω πραχθεισι των εν τη Εκκλησια δια Χριστου . Τα κεφαλαια της θεωριας του λογου. τιµη και προσκυνησις τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι. τινος ο Μωϋσης· τινων τυπους εφερον τα εν τω παραδεισω γεγονοτα και τα εν αυτω τω Αδαµ. ΛΟΓΟΣ Β΄. (114) ζ΄. τινος ο νοµος. τουτους και προωρισε” και εις τα εξης· και κατα των στρεβλουντων αυτο τε και πασαν την θειαν Γραφην. δ΄. (113) α΄. των εθνων φηµι και του Ισραηλ. και τι εστι το ληµµα τουτο. τινος η σταµνος. γ΄. Οτι παντες οι εις Χριστον βαπτισθεντες και πιστευσαντες εις αυτον προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισι τω Θεω εις το συµµορφους γενεσθαι αυτους του Υιου αυτου και εις το ρητον του Μωσεως· “Οτε διεµεριζεδν εθνη ο Υψιστος” και εις τα εξης· εν ω και περι της κλησεως και αποβολης του Ισραηλ και της µετα των εθνων αυθις τουτου ενωσεως. και περι του Αβρααµ και του κατ᾿ εκλογην ληµµατος. ε΄. και περι Ισραηλ και της περιτοµης. ων ο εσχατος τυπος εστι των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. Οτι τω παραχθεντι πρωτω κατ᾿ αρχας κοσµω ετεροι δυο συνεπεγενοντο. στ΄. β΄.ου δοξα. Προτρεπτικος εκ προοιµιων εις µετανοιαν και εις το ρητον του Αποστολου· “Ους προεγνω. τινος δε η κιβωτος. Ανακεφαλαιωσις των εν τω πρωτω λογω ρηθεντων περι της του Αδαµ και της Ευας και των επτα ηµερων και αιωνων και της του παραδεισου φυσικης θεωριας.

χαρα γινεται εν ουρανω επι ενι αµαρτωλω µετανοουντι”. διατι µη τα σωζοντα υµας αλλα τα απολλυοντα συλλογιζεσθε και τα δυσνοητα της θεοπνευστου Γραφης εκλεγοµενοι διαρπαζετε και στρεβλουτε ταυτα προς απωλειαν υµων εκλαµβανεσθε. προεγνωκα γαρ υµας”. αλλα καθ᾿ ηµεραν εν ολω τω κοσµω και εν παση βοα εκκλησια· “∆ευτε προς µε παντες οι κοπιωντες και πεφορτισµενοι. Ουδαµως. τουτους και προωρισε…. Προτρεπτικος εκ προοιµιων εις µετανοιαν· και εις το ρητον του Αποστολου· “Ους προεγνω. καγω αναπαυσω υµας”. φησιν. οτι ου θελησει θελω τον θανατον του αµαρτωλου ως το επιστρεψαι και ζην αυτον”. τουτους και εδοξασε. Ουκ ακουετε αυτου λεγοντος· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. οι εν πολλαις αµαρτιαις βαρουµενοι προς τον αιροντα την αµαρτιαν του κοσµου· δευτε οι διψωντες προς την αεναον πηγην και αθανατον. τον µεν ως προεγνωσµενον δηλονοτι καλων. τον δε ως µη τουτο οντα αποπεµποµενος. α΄. Μη ειπεν η λεγει τισι µεν· “Μη µετανοειτε. ∆ια δη τουτο “µη προφασιζεσθε προφασεις εν αµαρτιαις”.” Προς ους εικοτως αποφθεγξασθαι χρη και ειπειν· Ω ουτοι. και παλιν· “Αµην λεγω υµιν. αλλα τω ∆εσποτη καλουντι . τι µοι το οφελος εαν πολλους παραβαλλωµαι κοπους. προεγνωσµενος δε ουκ ειµι υπο του Θεου ουδε προωρισµενος εις το σωθηναι και συµµορφον γενεσθαι µε της δοξης του Υιου αυτου και Θεου. εαν επιστροφην και µετανοιαν επιδειξωµαι. Μη διεστειλατο η διαχωριζει τινα. Ουκ ακουετε καθ᾿ εκαστην του Σωτηρος βοωντος· “Ζω εγω. ου γαρ προσδεξοµαι υµας”.”.τελεσθεντων· και προς το τελος επαναληψις του αποστολικου ρητου· “Ους προεγνω. µηδε αφορµας εκ των αποστολικων ρηµατων προς απωλειαν υµων λαµβανειν εθελοιτε. Ουδαµως. τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. τουτους και προωρισε” και εις τα εξης· και κατα των στρεβλουντων αυτο τε και πασαν την θειαν Γραφην. (114) Πολλους ακηκοα λεγοντας των ανθρωπων· “Επειδηπερ φησιν· ους προεγνω ο Θεος. (115) τισι δε οιονει τοις προωρισµενοις· “Υµεις δε µετανοειτε. ∆ευτε.

ουκ αποστρεφεται ο ∆εσποτης αυτον. φιλειν τον Χριστον. µετα περιχαρειας ευθυς τον λογον αποδεξαµενος ειπατω· “Ναι. οτι ο Θεος. εκεινον δε ελευθερον ευθυς αποδεικνυσι. τουτους .” ειπατω συντοµως· “Κυριε. ινα αναβλεψω”. η καν ως η αιµορροουσα και συγκυπτουσα. Τοιγαρουν προσερχεσθω πας ο βουλοµενος και ο µεν βοατω· “Υιε ∆αβιδ. και ευθεως εκουφισθη του βαρους και την του σωµατος αυτου θεραπειαν πεπλουτηκεν. ευθυς αναστας κατα ποδας τρεχετω του καλεσαντος ανωθεν. Ει δε γε µη βουληται εκαστος.εκ παντος – και εκαλεσε”. προαιωνιος ων και ειδως παντα προ του ποιησαι αυτα. η ως η πορνη. (116) ως ο τελωνης ποτε ακολουθησατω αυτω. Κυριε. Καν γαρ τελωνης. καν πορνος.προσδραµετε απαντες. και ταυτα ειδως “κατηλθε κλινας τους ουρανους” και γενοµενος ανθρωπος δια σε ηλθεν ενθα κατακεισαι· και πολλα καθ᾿ εκαστην . ειπων αυτω” “Τεκνον. αντι τελωνου ευαγγελιστην αυτον απεργασεται. ελεησον µε”· και εαν ακουση· “Τι θελεις ποιησω σοι. και ευθεως ακουσει· “Θελω. αναβλεψον”. Καθως ποτε και του παραλυτικου ηρεν. και ακουσει· “Καγω ελθων θεραπευσω αυτην”. αφεωνται σοι αι αµαρτιαι σου”. ευ οιδα. Ταχα τω ουτως εχοντι ειποι τις αν ευλογως. Καν παραλυτος επι πολλους χρονους τη φιληδονια και αµελεια και ραθυµια κατακειται και η αυτον τον ∆εσποτην η µαθητην αυτου ελθοντα ιδοι και λεγοντα αυτω· “Θελεις υγιης γενεσθαι”. Ο δε· “Κυριε. προεγνω και σε. η ως ο ασωτος υιος. καν οτιουν ετερον πελη τις. καν φονευς. αλλα το µεν φορτιον αιρει των αµαρτηµατων αυτου. επαναστρεφειν εν µετανοια θερµη προς αυτον. αλλα ανθρωπον ουκ εχω. καν µοιχος. τι και λεγει προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις· “Ους προεγνω. οτι ου πιστευσεις ταις επαγγελιαις και τοις λογοις αυτου· αλλ᾿ οµως. Και εαν ακουση· “Εγειραι και αρον τον κραββατον σου και ακολουθει µοι”. Ει δε οκνηρος τις εστι και προσελθειν τω ∆εσποτη ου βουλεται. ινα εις την κολυµβηθραν” της µετανοιας “εµβαλη µε”. τουτω προσελθειν. καν ερχοµενω προς αυτον και λεγοντι αυτω· “Ακολουθει µοι”. φησιν. οτι καλουντι ουχ υπακουσεις αυτω. η θυγατηρ µου” ψυχη “κακως δαιµονιζεται”. Και πως αιρει το φορτιον αυτου. το τελωνειον και την πλεονεξιαν καταλιπων· και.

Και ουκ αφιησι µονους ηµας. εντολας τε δους διδασκουσας ηµας µαλλον το οπως χρη προς τους αντιπαλους αντικαθιστασθαι. αιτια της νικης η της ηττης αυτων υπαρχει. ουτω µοι νοει και επ᾿ αυτου του Θεου. αφιησιν εκαστον αυτοπροαιρετως η ανθιστασθαι και νικαν τον εχθρον η χαυνουσθαι και ηττασθαι ελεεινως υπ᾿ αυτου. καθαπερ δεοµεθα και ηµεις. ινα µη το αυτεξουσιον της κατ᾿ εικονα λογικης ηµων φυσεως αντανελη και εις αλογων ταξιν ηµας καταγαγη. τοις βουλοµενοις µεν αυτοπροαιρετως. ποτε µεν δι᾿ εαυτου. οτι ως προγνωστης ηδει σε ως ουχ υπακουσεις αυτω. αλλ᾿ ουτε τοις νικωσι της νικης ουτε τοις ηττωµενοις της ηττης αιτιος ταυτης η εκεινης καθισταται. παντως ερεις οτι ουκ εκεινος αιτιος. αλλ᾿ η ηµετερα απειθεια. η ηµεις εργαζοµεθα. Οπερ ο επιγειος βασιλευς ποιειν ου δυναται· ασθενης γαρ και αυτος ανθρωπος ων. οιδε γαρ της ανθρωπινης φυσεως την ασθενειαν. η σπουδη δε των πυκτευοντων. αλλα και αυτος εκεινος συµπαρεστιν ηµιν και µεντοιγε πολεµειν προαιρουµενοις συµµαχει και ισχυν µυστικως εµπαρεχει ηµιν και την κατα του εχθρου νικην αυτος µαλλον. και τα µεχρι της συντελειας γενησεσθαι µελλοντα και ουτως αυτα καθορα ως ηδη οντα· και γαρ παρ᾿ αυτω και εν αυτω τα παντα υφεστηκε. η αλλως η τουτων χαυνωσις. Προγινωσκει γαρ τα παντα. Ου γαρ η προγνωσις του Θεου αιτια της ηµετερας σκληροτητος. παρακαλει σε διαναστηναι του εν ω κατακεισαι πτωµατος και ακολουθησαι αυτω επι την βασιλειαν ανερχοµενω των ουρανων και συνεισελθειν αυτω εν αυτη. αλλ᾿ επιµεινης τη σκληροτητι σου και αµετανοητω καρδια. τω εχθρω πολεµειν (118) συµµαχει και νικητας αυτους αποκαθιστα του πονηρου διαβολου. δεεται µαλλον των υπο χειρα. η αυτος ο πλασας σε Θεος. Ποιος ουν. Τω γαρ αυτεξουσιω τιµησας ηµας. ισχυρος ων και αηττητος. Και καθαπερ εν θεατρω σηµερον τους τρεχοντας οµου και τους πυκτευοντας ο βασιλευς καθορα. µη βουλοµενους δε πολεµειν η παλαιειν και τρεχειν ουκ αναγκαζει. ποτε δε και δια των δουλων αυτου. ως ειρηται.επισκεπτοµενος σε. αλλ᾿ αυτος εγω. ειπε µοι. (117) της απωλειας σου και της σης παρακοης εστιν αιτιος. Ουτω τοιγαρουν . Οιµαι. Ο δε γε Θεος. τα τε παρελθοντα οµου και τα ενεστωτα. Συ ο απειθων και µη θελων ακολουθειν τω ∆εσποτη σου.

Της αναισθησιας! Αλλ᾿ ω ψυχης και αυτων δαιµονων απονενοηµενης και χειρω! Ποτε παρ᾿ εκεινων ηκουσθη τοιουτον τι λαληθεν ρηµα. Ναι. εγω δε εξ εκεινων ουκ ειµι. ους και προωρισε. επι κλινης φιλοκοσµου και φιληδονου ανακειµενοι· “Ους προεγνω ο Θεος. ουκ οιδε δε τισιν αυτους παρεξει· ο δε επουρανιος βασιλευς ακριβως και τους αµφοτερους προ των αιωνων επισταται. Τοιγαρουν και µετανοητωσαν εκεινοι. προωρισµενοι εισιν. η δε απιστια και η ραθυµια. ους δηλονοτι προεγνω. Τουτο τοινυν και αυτος ο Παυλος ειδως εικοτως εφη· “Ους προεγνω τουτους και προωρισεν· ους δε προωρισε. αλλ᾿ η εκαστου ηµων σπουδη και προθεσις και η ανδρεια αυτη προξενος υπαρχει της νικης. Αλλ΄ ο µεν επιγειος ου προγινωσκει τους ηττηθηναι η νικησαι οφειλοντας. Οθεν και προς τους αιτησαµενους αυτον εκ δεξιων και εξ ευωνυµων καθισαι εν τη δοξη αυτου ελεγεν· “Ουκ εστιν εµον τουτο δουναι υµιν”. τουτους και εκαλεσεν· ους δε εκαλεσε. Ουκουν ου το προγινωσκειν τον Θεον τους νικαν εκ προαιρεσεως και σπουδης µελλοντας αιτιον της νικης. συ. τουτους και προωρισε”. οντως προεγνω σε αµελη και απειθη και ραθυµον. ουτω τοιαυτα προφασιζοµενος. Οι µετανοησαι µελλοντες. τουτους και εδικαιωσεν”. Εκεινου γαρ λεγοντος· “Ουκ ηλθον καλεσαι δικαιους αλλα αµαρτωλους εις µετανοιαν”. ει µη την εκβασιν των αµφοτερων θεασοιτο. Συ δε τουτο λεγων (119) ψευστην φανερως αποκαλεις τον Θεον. ως δεδηλωται.ο Θεος ως εν θεατρω οντας ηµας καθορα. της ηττης και απωλειας ηµων. ου µεντοι δε προσεταξεν η ωρισε µη εχειν σε εξουσιαν µεταµεληθηναι η διαναστηναι η πεισθηναι βουλοµενον. ραθυµων και µη βουλοµενος µεταστρεψαι και µεταµεληθηναι απο της κακιας σου. αντιλεγεις οιονει αυτω και ψευδεσθαι φασκεις τον αψευδη. καθα δη και ο επιγειος βασιλευς τους εν τω θεατρω αγωνιζοµενους ορα. Μη ουν λεγωµεν. και αυτο τουτο ο τι ποτε λαλουµεν µη αισθανοµενοι. ως ουδε παλιν το προειδεναι αυτον τους πιπτειν και ηττασθαι αιτιον της ηττης εστιν. αλλ᾿ εκεινοις δοθησεται οις δηλαδη και ητοιµασται. και τους στεφανους προετοιµαζει µεν. φησι. η αµελεια τε και η χαυνωσις. Που ποτε ηκουσθη οτι δαιµων αιτιον της εαυτου απωλειας ειπε τον Θεον .

ειναι. ως νεωνητοι δουλοι αιµατι τιµιω ηγορασµενοι· και το υπερ ηµων τιµηµα αιδεσθεντες και τον τουτο καταβαλοµενον ∆εσποτην ηµων αγαπησαντες και αποδεξαµενοι την προς ηµας αγαπην αυτου. Μη ο Θεος η δι᾿ εαυτου η δια των αυτου προφητων η και δι᾿ αγγελου τουτο εδηλωσεν. αλλα συ της σης απωλειας υπαρχεις προξενος. Ποθεν ουν εµαθες. (120) Ει δε προλαµβανων συ αναξιον κρινεις σαυτον και αφοριζεις εκουσιως εαυτον της ποιµνης των προβατων Χριστου. καθως γεγραπται. ορα οτι ουδεις ετερος. β΄. ειπε µοι. Τοιγαρουν πασαν απιστιαν και νωθρειαν και δισταγµον απο των ψυχων ηµων απορριψαντες προσελθωµεν εν ολη καρδια και αδιστακτω πιστει και ζεοντι ποθω. οτι συ ουκ ει εκ των προεγνωσµενων και προωρισµενων εις το γενεσθαι συµµορφους της εικονος της δοξης του Θεου. προεγνωκως σε και προορισας σε αδελφον αυτου και συγκληρονοµον γενεσθαι. ουκ αν και εσφαζετο δι᾿ ηµας· αλλα. και πιστευεις οτι δια σε µαλλον σφαγεις ουκ εγκαταλειψει σε ουδε εασει σε απολεσθαι. αλλ᾿ υπολαµβανω µηποτε ουκ ειµι προεγνωσµενος εις το σωθηναι και εις µατην µοι απας ο κοπος γενησεται. Μη ουν αιτιωµεθα τους δαιµονας· ιδου γαρ και ψυχην ανθρωπου χειρονας επινοει βλασφηµιας υπερ εκεινους. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Η ουκ ακουεις αυτου λεγοντος· “Ει επιλησεται γυνη τα εκγονα της κοιλιας αυτης. γνωµεν οτι. και σπουδαζεις ολοψυχω καρδια αγαπαν αυτον και τηρειν τας σωτηριους αυτου εντολας. τις σοι τουτο ανηγγειλε. θελων παντας σωθηναι τουτο πεποιηκεν. Και ακουσον αυτου τουτο λεγοντος· “Ουκ ηλθον κριναι τον κοσµον. Και διατι µη µαλλον εχεις απο ψυχης οτι ο Θεος τον Υιον αυτου τον µονογενη δια σε µονον και την σην σωτηριαν απεστειλεν επι της γης. ει µη εβουλετο σωσαι δι᾿ αυτου τους εξαγορασθεντας ηµας. φησι. Ειπε µοι. ουκ αν και κατηρχετο επι της γης. Οτι παντες οι εις Χριστον πιστευσαντες προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισιν εις το συµµορφους γενεσθαι αυτους του . Ουχι. αλλ᾿εγω ουκ επιλησοµαι σου”. αλλα σωσαι τον κοσµον”.

αλλα και παντες ουτοι. Ο δε λεγει τοιουτον εστι. τουτου χαριν αντι καταρας και τιµωριας συνεχεεν αυτων τας γλωσσας. µοναχοι τε και λαϊκοι. αφθαρτος και αγγελων συµπολιτης και συνοµιλος ην. Τους Υιους αυτους του Αδαµ. Επειδη γαρ επληθυνθησαν και εις αγνωσιαν Θεου εµπεσοντες οµοιως τω ειποντι· “Επι των νεφελων του ουρανου θησω τον θρονον µου και εσοµαι οµοιος τω Υψιστω “ και αυτοι κακως λογισαµενοι πυργον οικοδοµειν ηρξαντο και ανελθειν εις ουρανους επεχειρουν. των µεν αγαθων τουτων απαντων εξεπεσε και φθαρτος και θνητος γεγονως του παραδεισου εκβεβληται. αρξοµαι δε ανωθεν και οθεν αµεινον αρξασθαι. εστησεν ορια εθνων κατα αριθµον αγγελων Θεου· και εγεννηθη µερις Κυριου και λαος αυτου και σχοινισµα κληρονοµιας αυτου Ισραηλ”. Επειδη. Οι γαρ µετα το βαπτισθηναι και πιστευσαι εις τον Χριστον τον Υιον του Θεου και γενεσθαι συµµορφοι της εικονος του Υιου του Θεου µη τηρουντες εαυτους εις τουτο απολλυνται· οι δε µενοντες απαντες σωζονται. Ει ουν υιοι Αδαµ εισιν απαντες. Αλλ᾿ εντευθεν της υποθεσεως αρξοµαι. προεγνωσµενοι και προωρισµενοι εισι και συµµορφοι γινονται της εικονος του Υιου του Θεου· ου µονον δε. Αλλα δεον και τον σκοπον των ειρηµενων και το βαθος της γνωσεως των αποστολικων ρηµατων και νοηµατων ειπειν. και δεδοξασµενοι υπαρχουσιν. ωσπερ ο Αδαµ προ του παραβηναι την εντολην του Θεου αθανατος. την επι κακω οµονοιαν αυτων διακοψας· οιονει δε µελη απο του σωµατος του Αδαµ εκκοψας και εξ αυτου και απ᾿ αλληλων διαχωρισας και διασπειρας. και δεδικαιωµενοι· ως δεδικαιωµενοι. ενι .Υιου του Θεου· και εις το ρητον του Μωσεως· “Οτε διεµεριζε εθνη ο Υψιστος” και τα εξης. τον παραδεισον κατοικων. ους διεσπειρεν υιους Αδαµ. ποια δη ταυτα. και κεκληµενοι εισιν· ως κεκληµενοι δε. (120) Εστι µεν ουν εκ του προχειρου και ταυτα σαφη τε και βεβαια. ∆ιαµερισας ο Θεος τα εθνη απαντα. αφ᾿ ου δε παρεβη την εντολην αυτου του Θεου. ινα µαθης εντευθεν οτι παντες οι εις Χριστον πεπιστευκοτες. ουτω δη και παντες οι εξ αυτου γεννηθεντες. (121) ως προωρισµενοι. πως αυτους εθνη καλει. “Οτε” φησι “διεµεριζεν ο Υψιστος εθνη.

∆ια δη τουτο ουδε αγγελος φυλαξ της µεριδος αποκατεστη. αλλα µερις Κυριου ευρισκετο. η αφορµη της καταρας επι το ολον σωµα. αλλα παιδαγωγος ωσπερ υιου. εδοθη αυτοις ο αρχιστρατηγος Μιχαηλ· Θεος δε φυλαξ αυτων και σκεπαστης ην. Εντευθεν και ο Χριστος εκ της θυγατρος Αδαµ και ∆αβιδ γεννηθηναι λεγεται δια γαρ τουτο και η µερις αυτη. ως απορραγεν δηλονοτι το ολον απο της µεριδος. καθως εκ του ολου σωµατος του Αδαµ η µερις ληφθεισα ωκοδοµηθη εις γυναικα. Τινα τροπον και δια τι. ην κατ᾿ εκλογην Παυλος ο θειος εκαλεσε· και καθαπερ εκ του ληµµατος. αυτης δηλονοτι της γυναικος. εκτος του σωµατος ον του Αδαµ. Τουτου γαρ ενεκεν ουκ ανθρωπους αυτους αλλ᾿ εθνη εκαλεσε. οινοει και την µεριδα ην ελαβεν εξ αυτου. ουτω παλιν δια του αυτου ληµµατος. ουτως ως εκ του αδαµιαιου µεν ταυτην δανεισαµενος σωµατος. ∆ιαµερισας δε αυτους εις πασαν την γην. ετεραν δε αντ᾿ αυτης αυτω χαρισαµενος. ∆ια γαρ τουτο και εν τω αδη κατηλθεν. εφ᾿ εκαστη µεριδι αγγελον δεδωκε φυλακα. ηγουν της µεριδος. ινα και επι τους αγιους τους προ της παρουσιας αυτου η σωτηρια και επιφανεια αυτου . και ανεπληρωσε µεν αντ᾿ αυτης σαρκα. την δε πλευραν ανωκοδοµησεν εις γυναικα.εκαστω µελει ξενην διαλεκτον δεδωκεν. ινα µηκετι δυνωνται (122) συναφθηναι. το οπερ εδανεισατο µερις αυτου ην και ουχ ως του αδαµιαιου σωµατος ελογιζετο. ουτω παλιν εκ της γυναικος η αυτη ληφθεισα µερις ανοικοδοµηθη εις ανδρα και γενηται νεος Αδαµ. υπο του αποστολου Ματθαιου γενεαλογειται και ουχ ολον το σωµα. Επει γαρ προωρισε την εκ παλιγγενεσιας αυτων αναπλασιν ο Θεος. διεβη. ηγουν το γενος. ο Κυριος (123) ηµων Ιησου ο Χριστος. Και ορα µοι ακριβως πως απ᾿ αρχης κοσµου και των αιωνων τα παντα προεγνωσµενα και προωρισµενα εισι τω Θεω. καθα δη και της θεϊκης δοξης ολος εξεπεσεν ο Αδαµ. Ινα. ως εκ σωµατος ενος του Αδαµ µεριδα µιαν <ελαβε> την πλευραν. διο και Ισραηλ τουτον εκαλεσε νουν ορωντα Θεον. η εκ του σωµατος φηµι του Αδαµ. επι την ανθρωποτητα πασαν η ευλογια διαδοθη. η και δηµαγωγος ωσπερ λαου και στρατου. ει και εξ αυτου εληφθη και συγγενες υπηρχεν αυτου. ηγουν του δεσποτικου σωµατος.

αυτο το ληµµα. τον Αδαµ φορεσαι λεγεται ο Χριστος και δευτερος Αδαµ εκ του πρωτου γεγονεναι και καλεισθαι γεγραπται. αµπελωνα τουτον εικοτως εκαλεσε και φραγµον αυτω περιεθηκεν. ατε Θεος ων και τα παντα ειδως. το της πλευρας φηµι του Αδαµ. ουτω µετα ταυτα και εν τω Ισραηλ γεγονεν. Τοιγαρουν και κληρον γεγονοτα Θεου τον Ισραηλ και µεριδα αυτου χρηµατισαντα. Αλλα γαρ επει και αυτη η προσληφθεισα σαρξ εξ αυτης της αγνης Θεοτοκου ουκ εκ της γυναικος ην αλλ᾿ εκ του Αδαµ εις γυναικα οικοδοµηθεισα. της προς αυτον λατρειας αποστας. ειδωλοις θυσιαν και σπονδας προσηξεν· ησθιε τε και επινεν εν αυτοις. υιος ων του Θεου και υιος ου της γυναικος αλλα του . οιον αλλω τινι νεω παραδεισω αφ᾿ ου παλιν ο Αδαµ εξεβληθη. Τουτο ουν προειδως ο Θεος. ηγουν το γενος του σωµατος αυτου. ανηρ θεανθρωπος γεγονως. Επει δε εις απιστιαν απαντες οι λοιποι συνεκλεισθησαν. την πιστιν και την αγαπην του εκλεξαµενου αυτον Θεου (124) παρα παντα τα εθνη. εξ αυτης δε της αγιας θεοτοκου και αειπαρθενου Μαριας την προσληφθεισαν σαρκα σπερµα της εις Θεον πιστεως εν εαυτω εχων. δουσα και αυτω απο του ξυλου φαγειν. Αθετησας γαρ και αυτος. ηγουν Μαριαν την υπεραµωµον. Και ο µεν αγγελος ην αντι της φλογινης ροµφαιας φυλασσων την αµπελον ταυτην του µη εισελθειν εν αυτη τα εθνη. ωσπερ εκεινη. παλιν εκ τουτων αυτων την µεριδα. του Αδαµ µη παροντος. φηµι δη τα εθνη. Καθαπερ ουν η Ευα πρωτη. τον κληρον.γενοµενη συναψη παντας τους απ᾿ αιωνος κεκοιµηµενους κατα των εως της συντελειας µελλοντων γενεσθαι αγιων· ουτω και εν µνηµειω ετεθη. αυτη η µερις του ολου αδαµιαιου σωµατος. ο δε γεωργος ην αυτης ο Θεος. ανωκοδοµησεν εις ναον εαυτω αγιον ο υπεραγιος Θεος. ινα και τα προκεκοιµηµενα σωµατα δια της νεκροτητος του σωµατος αυτου ζωης συµµετοχα και αναστασεως αιωνιου ποιηση. τω οφει ωµιλησε και πρωτη τα υπο του Θεου ενταλθεντα αυτη αυτω απεκαλυψε και πρωτη τα υπο του οφεως ενσπαρεντα εδεξατο και την εντολην παρεβη απο του ξυλου φαγουσα. εκ µεν τουτων το ληµµα λαβων ο ωκοδοµησεν εις γυναικα. εκ της του Ιουδα φυλης λαβων εαυτω συνετηρησεν. υστερον δε και διακονος αυτη τουτω εγενετο.

µεσον το της ζωης ξυλον εχοντα εαυτου. καθαπερ και τω Αβρααµ τουτο υπεσχετο. του Θεου”. ως εχον εν εαυτω το της πιστεως σπερµα. αυτων των εθνων. Εν τω κατα Λουκαν ευαγγελιω φησι· και. ως αλλον τινα δευτερον παραδεισον εφυτευσε.Αδαµ. υστερον φησι· “του Ενως. του Ματθαν” και καθεξης γενεαλογων το ληµµα και διελθων. προεγινωσκε δε ο Θεος οτι και τουτο παλιν το . ου τοτε τουτο ενθυµηθεις ο Θεος. ει δοκει. επαγει· “του Ηλι. ουκ εστι. του Αδαµ. επειδη επιστευσεν ο Αβρααµ τω Θεω. ηγουν την πιστιν την εις Θεον και το Πνευµα το εκ Θεου. και τουτο ειασεν ολως εν µυστηριω κεισθαι. ως αν τις οιηθειη των λιαν γνωστικων. ητοι το γενος απαν αυτου το εκ του ληµµατος αποβληθεν και ως εκ του νεου παραδεισου και της µεριδος και του αµπελωνος εξω βληθεν. λογιζοµεθα οτι. Τουτο δε που γεγραπται. οιονει αντιχαριν της του Αβρααµ πιστεως δοθεισαν ηµιν την επαγγελιαν ταυτην κακως υποπτευοντες. δια τουτο την ευλογιαν ταυτην και την δια πιστεως υιοθεσιαν ελαβοµεν. δια του (125) της πιστεως σπερµατος εν πιστει και αυθις τη προς αυτον εκρινε δικαιωσαι. του Σηθ. γενοµενον εις µεριδα Κυριου κατα το λογιον. Επει δε το ληµµα τουτο εκ της πλευρας ην του Αδαµ. και ουχι µαλλον δια της προορισθεισης προ των αιωνων απορρητου οικονοµιας. ωσπερ ειρηται. Ολον τον Αδαµ. της εν τω Αβρααµ δια της πιστεως επαγγελθεισης και φανερωθεισης ηµιν. Το ληµµα ουν. Απο του Ιωσηφ κατα αναποδισµον εις τον Αδαµ ανελθων. ερευνησον και ευρησεις γενεαλογουµενον αυτον ουτως. υστερον οιονει τω πιστω ευρεθεντι Αβρααµ την παλαι προορισθεισαν αυτου βουλην εν εαυτω εφανερωσεν· ην ακουοντες ηµεις. η δε γυνη παρεβη πρωτη. της γυναικος ολως µη µνηµονευσας. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. Το γαρ ληµµα τουτο εν τω διαµερισµω των υιων Αδαµ. αλλ᾿ ως προ καταβολης κοσµου τουτο γινωσκων και προορισας δια πιστεως το ληµµα και δια της κατα προθεσιν εν τω ληµµατι πιστεως παντας τους εκ τουτου του ληµµατος προτερον χωρισθεντας σωθησεσθαι. οτε και την πιστιν ο Αβρααµ επεδειξατο θυσας τον Ισαακ. ο Θεος ανθρωπος γεγονεν. λαβων. ειποντι προς αυτον οτι “εν σοι ενευλογησονται παντα τα εθνη”. Ειπων γαρ περι αυτου οτι ενοµιζετο υιος Ιωσηφ. ο και εις γυναικα εκτισθη.

Κυριος ο Θεος σου Κυριος εις εστιν) . Αλλα τοις λεγοµενοις προσεχε νουνεχως. την εαυτου µεριδα λαβων ο Θεος ακεραιον εαυτω ταυτην διατηρησει· το δε λοιπον σωµα. Αδαµ δευτερος του πρωτου υιος ως εκ της πλευρας αυτου διχα συνουσιας και ρευσεως γεννηθη και τηνικαυτα ευλογηθη ολον το σωµα και τα µελη του πρωτου Αδαµ. ητοι το εκ της µεριδος ταυτης αποσπασθεν µερος και εις ειδωλολατρειαν εκκλιναν. οιονει εξ ενος σωµατος του εκ ταυτης εκ πολλων µελων εις ενα λαον οικοδοµηθεντος. αυτων δη . δια του υιου αυτου του θεανθρωπου ανδρος ενωθεις εκ πιστεως τω ληµµατι τω εκ της πλευρας του Αδαµ. συσσωµοι δηλονοτι και συµµετοχοι και αδελφοι και συγκληρονοµοι Χριστου. ανακληθηναι και αντεισαχθηναι και τω εκ του ληµµατος ληµµατι προστεθηναι και ενωθηναι ευδοκησεν. αυτος δηλαδη ο εξωσθεις λαος των εθνων. της ουσης απο της πλευρας του Αδαµ. τοτε εξ αυτης παλιν. τω Υιω του Θεου και υιω του Αδαµ· και ουτως γενησονται οι αµφοτεροι εν. ινα παλιν ειπω. Ισραηλ. ως ολιγου τινος προσλαβοµενος σπερµατος.ληµµα ου µη φυλαξη την πιστιν την εις αυτον. ινα παντα τα εθνη απο ανατολων και µεχρι δυσµων προσκληθωσι και οσοι µεν πιστευσουσι κολληθωσι (127) τω εκ της πλευρας του πατρος αυτων σαρκωθεντι Χριστω τω Θεω. ηγουν. απωσεται και εξωσει αυτο· απο δε της κατ᾿ εκλογην πιστεως και µεριδος αυτου. οτε τουτο προεγνω προ των αιωνων. Οταν ουν ο ιουδαϊκος λαος ο και Ισραηλ κληθεις (ουτος γαρ εστιν η µερις η εκ της πλευρας του ανδρος) την δοθεισαν αυτω παρα του Θεου εντολην παραβη (ακουε γαρ. φησιν. και τα µακραν αποικισθεντα και διασπαρεντα εθνη· οσοι δε απιστησουσι. οτε ταυτην παραβη δαιµονιοις λατρευσει και ειδωλοις προσκυνησει και εκ των σπονδων των θυσιων αυτων φαγη. (126) ητοι τα αποικισθεντα και απαλλοτριωθεντα τουτου του ληµµατος. ο Θεος Λογος γενηται ανθρωπος. αυτος ο Χριστος. Τουτο ουν εστιν ο και Παυλος ο θειος προ αιωνων ορισθεν και προγνωσθεν λεγει απο του τα παντα προειδοτος Θεου. του αµπελωνος δηλονοτι της µεριδος αυτου. εκ του παραδεισου τουτου. µεινωσιν εξω µετα των εκ του ληµµατος της πιστεως. επειδη δυσνοητον εστι το εν τουτοις νοηµα. τοτε και τα εθνη παντα τα εκβληθεντα.

ως εν παλατιω τινι και πολει περιφανεστατη. οια δη βασιλευς. ουκ ειασεν αυτον εν τουτω τω κοσµω τω εν ταις εξ ηµεραις συν αυτω εκεινω τω Αδαµ κτισθεντι· αλλα µετα το καταπαυσαι εν τη εβδοµη ηµερα και πληρωθηναι αυτην. και ειθ᾿ ουτως επλασε τον κατ᾿ εικονα αυτου και καθ᾿ οµοιωσιν ανθρωπον. προηδει οτι µελλει ο ανθρωπος παραβηναι την αυτου εντολην και αµετανοητος µειναι. Ινα εκ του κοσµου τουτου. Τοιγαρουν και ταυτα ουτω ποιησας ο των ολων ∆εσποτης.των Ιουδαιων φηµι. των δια απιστιαν εκβληθεντων και απωσθεντων. µηδεν εν αυτη εργασαµενος µητε µην ογδοην ονοµασας ηµεραν την πρωτην. Τινα τροπον και δια τι. ως αν ευσυνοπτα µαλλον αρτι τοις πασι γενωνται. Και τουτο εκ των ευαγγελικων ρηµατων δηλον εστι τοις ακουουσι· φησι γαρ ο Κυριος προς τους αυτου µαθητας· “Εδοθη µοι πασα εξουσια εν ουρανω και επι γης. ως ατε Θεος ων. υπο του Θεου εν αυτω εισαχθη. Ανακεφαλαιωσις των εν τω πρωτω λογω ρηθεντων περι ταης του Αδαµ και της Ευας και των επτα ηµερων και αιωνων και της του παραδεισου φυσικης θεωριας. επει. οποταν δε την του Θεου παραβη εντολην και δια τουτο εκπεσειν µελλη της βασιλειας και των . τον δε µη µετανοουντα αναγκη πασα και τιµωρεισθαι τουτον και κατακρινεσθαι. ο δε απιστησας κατακριθησεται “. Εν εξ ηµεραις εποιησε ταυτα παντα και εν τη εβδοµη κατεπαυσε. τοτε υστερον εφυτευσε τον παραδεισον κατα ανατολας. Εν γαρ ταυταις ταις ηµεραις τους επτα αιωνας ο ∆ηµιουργος προϋποτυπωσας οραται. (127) Τοιγαρουν εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις. ινα παλιν εξετασωµεν τα εγκεκρυµµενα νοηµατα της θειας Γραφης. Πορευθεντες εις τον κοσµον απαντα κηρυξατε το ευαγγελιον της βασιλειας· ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. γ΄. ως αν µη οκτω αλλ᾿ επτα µοναι λεγωνται αι της εβδοµαδος ηµεραι και ουτως ανακυκλουµεναι τον (128) αριθµον των εβδοµαδων αποτελωσιν. αυτον δηλαδη µονον τον Αδαµ. Αλλ᾿ αναλαβοντες τον λογον ως εν επιτοµω τα ανωτερω ρηθεντα αυθις διηγησοµεθα.

και απωλετο το τοιουτον και τηλικουτον σοφιας Θεου εργον ο ανθρωπος. που ειχεν αυτον εξωσαι. µετα το κτισαι αυτον παντα και καταπαυσαι και τους καιρους και τους αιωνας εν ταις επτα ηµεραις µυστικως προσηµαναι. Μεριδας δε ειπον λαβειν αυτον εκ µεν της γης απασης ως χωριον εν εν ω εφυτευσε τον παραδεισον. εν τουτω παλιν τω κοσµω διαγειν επ᾿ ελπιδι κατακριθη. δηλωθεισα δε τοις εν νοµω προφηταις αµυδρως πως και απαγγελθεισαν πεποιηκε. Επειδη αι µεν µεριδες αυται εληφθησαν ως ανακαινισθηναι δι᾿ αυτων τα συγγενη και συµφυη και τοις ουρανιοις συναφθηναι οφειλοντα.βασιλειων οικων εξορισθηναι και απορριφηναι. µηδεµιαν εκτοτε ανακλησιν σωτηριας εχοντα· και λοιπον ουτε γενεσις ουτε κοσµου αυξησις εις πληθος. δια τουτο και τους της αναπλασεως αρραβωνας. Που δε και βιουν και αποθνησκειν αυτον εχρην και παλιν επιστρεφειν εις την γην εξ ης εληφθη. εκ δε του ολου σωµατος του Αδαµ µιαν πλευραν ητοι µελος εν. Ακουσον. τον µελλοντα αιωνα δια της εν αυτη δηµιουργιας προϋπογραψη. εαθησαν. καθα δη και προσδοκωµεν τον αδυτον της δικαιοσυνης ηλιον οσον ουπω εξανατειλαι. φανερωθεισαν δε ηµιν τοις πιστοις και διαυγασασαν ως εν πρωΐαν. µη αριθµησας ταυτην ταις επτα µηδε δηλην αυτην ποιησας. (129) οιονει ζυµην και σπορον και µεριδα αφ᾿ ενος εκαστου των εργων αυτου υστερον ελαβεν. αλλ᾿ η εν αδη ζωντα εδει κατακριθηναι αυτον. ουκ ανακαινισθηναι αλλα τελειως παυθησεσθαι µελλουσαι υπο της ηµερας εκεινης. µετα την καταδικην. παραβαινοντα και µη εξοµολογουµενον µηδε µετανοουντα. αι δε ηµεραι. και τουτου ενεκεν µεριδα ανακαινισµου ουκ ελαβεν εξ αυτων ο Θεος. Ει γαρ µη ταυτα ουτως εποιησεν ο Θεος. Πως. Παντως ουδαµου. Επει δε προ των αιωνων εγινωσκεν ο Θεος οτι παραβηναι µελλει και την εκ παλιγγενεσιας αυτου αναπλασιν προωρισατο. . αλλα µονον τον κοσµον αφηκε και εν αυτω τον ανθρωπον εθετο. απο των αιωνων δε ελαβε. Τινα τροπον. εκ δε των ηµερων ουδεν. ινα τας εκ των εργων µεριδας των κτισθεντων εν ταις επτα ηµεραις µη εν αυταις αυτας αλλ᾿ εν τη ογδοη λαβων. αλλ᾿ αγνοουµενην µεν ειασε κεισθαι αυτην ολως τοις προ του νοµου.

απο δε των αιωνων λαµβανει. . ου µετρητος υπο ηµερων. Η δε πλευρα του Αδαµ η εις γυναικα οικοδοµηθεισα τυπος υπηρχε της Εκκλησιας. (130) Τινος ουν ενεκεν απο των ηµερων µεριδα ουκ ελαβεν. ουκ εκ των ηµερων µεριδα. κατα την της ανθρωποτητος αυτου φυσιν ειπεν αγνοειν ου κατα την της θεοτητος. ειτα δεδωκε τω Αδαµ κακεινος εφαγε. Οι µεν ουν εξ ηδη παρηλθον. Το γαρ παρα του Σωτηρος ρηθεν Ιησου Χριστου. αλλ᾿ εκ των αιωνων. Το δε ξυλον της ζωης το εν µεσω του παραδεισου εικων ην της αιωνιου ζωης. ητις εστιν ο Θεος. Ορα δε και της επ᾿ αυτω του Θεου προνοιας την αφατον αγαθοτητα. και ουτως αθανατον γενηται το κακον -. ινα απο του τυπου και της σκιας επι την αληθειαν κατα προκοπην αναχθη. αλλ᾿ αµετρητος και εστι και εσται και ατελευτητος· ηµερων δε µη µελλουσων ειναι. αλλ᾿ εξ αυτου λαµβανει την µεριδα και επισυναπτει τω αϊδιω και µη εχοντι τελος αιωνι. οποταν εκπεση απο της εικονος της εις τυπον γεγονυιας της βασιλειας των ουρανων. Επειδη οι µεν αιωνες ουτοι απο ηµερων και εβδοµαδων µετρουµενοι αιωνες καλουνται. µετανοησαι δε και προσπεσειν τω ∆εσποτη ουδαµως ηβουληθησαν. ουδεις οιδεν ει µη µονη η Αγια Τριας. οτι ουδε ο Υιος ταυτην οιδε την ηµεραν και ωραν. ινα. φηµι δη της βασιλειας των ουρανων. Επειδη γαρ απαξ υπο της αµαρτιας εις φθοραν κατηνεχθη. ο δε µελλων αιων και αΐδιος. αθανατος δε. εν ω και τον ανθρωπον εθετο ο Θεος. αλλ᾿ αιωνος. η µια και αδιαιρετος θεοτης. αυτος δηλαδη ο παραδεισος. ινα µη προ καιρου φαγων απο του ξυλου της ζωης αθανατος γενηται. τω µελλοντι αιωνι λαβων συναπτει.και εσται αφθαρτος µεν. δια της πλευρας τω Χριστω και Θεω συναφθη και εις εκεινο παλιν αυτο το αρχαιον και πρωτον αναχθη καλλος. Το δε. Η µεντοι µερις της γης. τυπος της ανω Ιερουσαληµ.Επτα ωφειλον πληρωθηναι αιωνες κατα τον αριθµον των επτα ηµερων. εξοριζονται εκειθεν και εις τον κοσµον τουτον οικειν κατεκριθησαν. ος ην ο παραδεισος. ο δε γε εβδοµος ου τελειουται. και της του ξυλου <της> ζωης. Επειδη δε η Ευα πρωτη απατηθεισα την εντολην παρεβη και του καρπου απεγευσατο. εθετο την . ποσον προωρισε λαβειν. ετερον παλιν ον και τουτο οικονοµιας µυστηριον. ην. η ποτε το τελος των ηµερων τουτων µελλει γενεσθαι.

Τοινυν και συγχεειν µελλων ο Θεος (132) τας γλωσσας αυτων κακ τουτου διαµερισαι και διασπειραι αυτους εν παση τη γη. Αλλα γαρ µετα τον κατακλυσµον εις αγνωσιαν και αυθις Θεου κατενεχθεντες οι ανθρωποι και ωσαυτως παλιν τραχηλιασαντες δια το ειναι αυτους χειλος εν. (131) Τοιγαρουν και γνοντες αλληλους ετεκνωσαν και εποιησαν υιους και θυγατερας και “εκαλεσεν Αδαµ Ευαν την γυναικα αυτου Ζωην. ητοι γλωσσαν και φωνην µιαν. Ενθεν τοι και η κιβωτος µετα τον κατακλυσµον ειχε τον Νωε. Αλλα γαρ πληθυνθεντων των ανθρωπων και εις βαθος εµπεσοντων κακων και εις πληθος αµαρτηµατων πολυ. ως πολλα µελη εκ της του Αδαµ πλευρας γεγονοτα και εις εν σωµα τη µια διαλεκτω οντας. αλλα τον Νωε και τους υιους αυτου και τας θυγατερας αυτου εν τη κιβωτω διεσωσατο. ισοθεΐαν και αυθις εν εαυτοις φαντασθεντες. παλιν εκ τουτων ελαβε την µεριδα αυτου. οι δε συν τω Νωε ανθρωποι του εξ Ιουδαιων ληµµατος απαρχη. Περι του κατακλυσµου και τινων εικονες ησαν τα εν τη κιβωτω· και περι του Αβρααµ και του κατ᾿ εκλογην ληµµατος και τι εστι το ληµµα τουτο· και περι του Ισραηλ και της περιτοµης.φλογινην ροµφαιαν ο Θεος φυλασσειν την ειδοδον του ξυλου της ζωης. µελλων υδατι κατακλυσαι τον κοσµον ο Θεος και απαλειψαι τον ανθρωπον εκ της γης. πυργον οικοδοµειν ηρξαντο και εις ουρανους ανελθειν επεχειρουν. τα δη θηρια και παντα τα κτηνη και τα πετεινα και ερπετα τυπος υπηρχον των εθνων. αυτων των εις Χριστον µελλοντων πιστευειν. η θεοτοκος δε Μαριαµ τον σαρκωθεντα Θεον και ανθρωπον· αλλ᾿ εκεινον µεν µονον συν τοις µετ᾿ αυτου η κιβωτος διεσωσατο. δ΄. την µεριδα και αυθις ουκ εγκατελιπεν. Η δε κιβωτος παλιν της Θεοτοκου και ο Νωε του Χριστου τυπος ην. ητοι την πλευραν. και το λοιπον σωµα εις πολλας ποιησας . ουτος δε και την κιβωτον και παντα τον κοσµον του κατακλυσµου της αµαρτιας και της του νοµου δουλειας και του θανατου ερρυσατο. οτι αυτη ην µητηρ παντων των ζωντων”.

οιονει συσσηµον και σφραγιδα γνωρισας αυτω ταυτην· και ωµοσεν αυτω πληθυναι το σπερµα αυτου ως τα αστρα του ουρανου και ως την αµµον την παρα το χειλος της θαλασσης. τον αµνον προτερον αυτοις τον του αληθινου αντιτυπον εστιασας. τουτεστιν ορωντα Θεον· αυτη δε ην ο Αβρααµ εν ω κατα διαδοχην υπηρχεν ανωθεν το της πιστεως και της θεογνωσιας σπερµα διασωθεν. Αλλως τε δε και ως ολον ανθρωπον την σαρκα αποδυοµενον δια τουτου ηµιν υποζωγραφει. σχοινισµα κληρονοµιας αυτου Ισραηλ. ω και ωφθη λεγων· “Εξελθε εκ της γης σου και εκ της συγγενειας σου και δευρο εις γην ην αν σοι δειξω· ποιησω σε εις εθνος µεγα” ω και δεδωκε την περιτοµην. γνωριµος καθαπερει προβατων αγελη βασιλικων. λαος αυτου Ιακωβ. Ειχον ουν ουτοι την περιτοµην ως σφραγιδα και παντες (133) περιετεµνοντο και ην εκ τουτου η µερις Κυριου. αγνοιαν Θεου παντελως εχοντας. Την γουν µεριδα ταυτην ωνοµασεν Ισραηλ. ιν᾿ οταν εκεινη φανη. αυτη τηνικαυτα παυθη και εν τη . Επειδη εξ αυτου η σπορα προερχεται και η κατα σαρκα γενεσις του ολου ανθρωπου γινεται. ως αν εκ ταυτης κακεινοι ως της σαρκος τεκνα γνωριµοι ωσι και τυπος γενηται της πενυµατικης περιτοµης των διχα ρευσεως και συνουσιας και φθορας αναγεννασθαι µελλοντων υστερον τεκνων πνευµατικων. την εις Αιγυπτον καθοδον του Ιωσηφ και Ιακωβ του πατρος αυτου και των αδελφων αυτου προµηνυων αυτω· εξ ων και επληθυνθη εκει η µερις αυτη και εγενετο εις εθνος µεγα. εγενηθη “µερις Κυριου. τοις εις θηριων και αλογων ταξιν υπο της του Θεου αγνωσιας κατενεχθεισι. Μετα ταυτα δε ωφθη παλιν αυτω ο Θεος και φησι· “Γινωσκων γνωση οτι παροικον εσται το σπερµα σου εν γη ουκ ιδια”. ως ειρηται. ∆ια τι δε ουκ εν αλλω µερει του σωµατος.µελων µεριδας διεσπειρε· και εκαλεσεν αυτους εθνη. Ειτα και διασχισας την θαλασσαν και διαβιβασας αυτους και εις την ερηµον αναγαγων και διαθρεψας αυτους εκει τεσσαρακοντα ετη. εκαστον αυτων σφραγιδα την περιτοµην εν τω κρυπτω µοριω επιφεροµενον· και τουτο προς το µη συµµιγνυσθαι τοις λοιποις προβατοις. σοφως ωκονοµηθη απο Θεου. αλλ᾿ εν αυτω την σφραγιδα υπεθετο γινεσθαι. ους και δια Μωσεως εκειθεν εξηγαγε. ηγουν τοις εθνεσι.

ηγουν η µερις η εκ της πλευρας του Αδαµ. ως την εντολην οι προπατορες εδηλου δε δια της του νοµου δουλειας την υπερ νοµον δοθησεσθαι µελλουσαν ελευθεριαν εν νοµω πνευµατικω. εικονα φερουσαν και δηλουσαν την σταµνον την τον Χριστον φερειν εντος µελλουσαν. πολλα του παραδεισου εκεινου τιµιωτερα τε και υψηλοτερα εν αυτω εθετο. προµηνυων ηµιν δι᾿ αυτων και εξεικονιζων την εν ανακαινωσει Πνευµατος Αγιου µελλουσαν εσεσθαι τοις αγιοις εν εκεινω επανοδον και κληρονοµιαν. ων ο εσχατος τυπος εστι των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. αλλα και τυπον των µετα ταυτα µελλοντων γενεσθαι. µεσος τις ων και τα µεν αρχαια τοις εις υστερον υπογραφων. Ειχε τον νοµον. οια δε νεος αλλος τις και τριτος κοσµος υπο του Θεου κατεστη. ε΄. παραδεισον αυτον νεον πεποιηκως. µεσος τις ων των αρχαιων και των εξ υστερον· και τινος ην εικων η της επαγγελιας γη και τα εξης. περιτεµνοµενων ηµων µυστικως µεν. Και συνελοντα ειπειν. εν τη αχειροποιητω περιτοµη δηλονοτι κατα τον Παυλον και τη απεκδυσει της σαρκος. (133) Ο µεν ουν λαος ουτος ο εκ του σπερµατος Αβρααµ. φησιν. την κιβωτον αντι της Θεοτοκου. Ειχε γαρ την γην της επαγγελιας αντι του παραδεισου εκεινου παραδεισον αλλον δευτερον. . οσω και µειζονων επαγγελιων και πραγµατων τυπος ην. Ειχε το µαννα αντι του Χριστου· αυτος γαρ εστιν ο αρτος ο εξ ουρανου καταβας και ζωην αιωνιον τω κοσµω διδους· δια τουτο γαρ και το µαννα εξ ουρανων ην· “Αρτον γαρ. αγγελων εφαγεν ανθρωπος”. τοις δε γε υστερον τα αρχαια σηµαινων συναπτεσθαι.ακροβυστια της σαρκος εκαστον των προβατων αντ᾿ αυτης τω αιµατι του Χριστου σφραγισθη. αυτου φηµι του γηΐνου φρονηµατος. Ειχε την σταµνον του µαννα αντι του ξυλου της ζωης του εν µεσω του παραδεισου. Οτι τω παραχθεντι πρωτω κατ᾿ αρχας κοσµω ετεροι δυο συνεπεγενοντο. εν αισθησει δε ψυχης και γνωσει γινοµενων αυτης. ου φαγειν ουκ εαθησαν εκεινοι. του εν τη κιβωτω δηλονοτι. εικονα (134) του πρωτου φερων εκεινου κοσµου και παραδεισου και αυτου <του> δευτερου. ου µονον δε.

τα δε διασπαρεντα εθνη του εισελθειν εν αυτω µη παραχωρουντα.Εθετο και γαρ εν αυτω τον Μωϋσην. αλλα συνηυξανον και ταυτα τοις αυτων σωµασι και ουκ ην εν ταις φυλαις αυτων ο ασθενων. ουκ εκεινην δε αυτην την ζωην· ουτος δε εκδηλοτεραν µεν υπερ το της ζωης ξυλον (135) την του Πνευµατος χαριν εν τοις προφηταις εκεκτητο. τους εν αυτω µαλλον περισκεποντα και φυλασσοντα. δενδρα τε και καρπους ωραιους εις βρωσιν· ειχε και ουτος το µαννα εξ ουρανου τροφην αυτοσχεδιον. του Χριστου ελθειν κατεπαγγελλοµενου και ποιησαι το αδυνατον παρ᾿ εκεινοις δυνατον. Ειχεν εκεινος το ξυλον της ζωης. αλλα προς σωτηριαν των πιστευσαντων. ουχι προς κατακρισιν των µη φυλαξαντων. Επει ουν οι εν τοις αγαθοις τουτοις οντες και προ του εισελθειν εις την της επαγγελιας γην και µετα το εισελθειν παρεβησαν και . ινα δια της πλευρας του Αδαµ η του Αδαµ αναπλασις γενηται· και δια τουτο εκ του ανδρος τοτε ανευ συνουσιας γεγονεν η γυνη. την τελειαν και αληθινην ζωην εν τω Χριστω δοθησεσθαι κατεπαγγελλοµενοις. ως αν εκ της γυναικος παλιν η πλευρα ληφθη του Αδαµ και ανευ ρευσεως και συνουσιας γεννηθη ανηρ ο Χριστος και Θεος και δι᾿ αυτου ο Αδαµ ανακαινισθη· προεπηγγειλατο εν τουτω τω παραδεισω ο Θεος τω Αβρααµ εισαγαγειν εν τω σπερµατι αυτου (136) παντα τα εξωσθεντα εθνη και µιαν ποιµνην αυτους απεργασασθαι. Ειχεν ο παραδεισος εκεινος απονον ζωην και αµεριµνον. ωσπερ ειρηται· επινον τε εκ πετρας ακολουθουσης υδωρ υπερ µελιν γλυκαζον· ου µην αλλα γαρ και “τα ιµατια αυτων και τα υποδηµατα ουκ επαλαιουντο ουδε εφθειροντο”. Προωκονοµησεν εκει ο Θεος. Ειχεν ο πρωτος την φλογινην ροµφαιαν φυλαττουσαν την εισοδον του ξυλου της ζωης και απειργουσαν εξ αυτου τον Αδαµ και τους εξ αυτου· ειχεν ουτος τον αρχιστρατηγον Μιχαηλ. καθαπερ εκει τον Αδαµ· και ελαλει αυτω ο Θεος ως τω Αδαµ και ο Μωϋσης ελαλει τω Θεω καθως ο Αδαµ· Αλλ᾿ ουκ ειχεν ο Αδαµ ως ουτος επαγγελιας ελπιδα του σωµατικως εκεισε παραγενεσθαι τον µονογενη του Θεου Υιον και Θεον. Ειχον οι εν τω πρωτω παραδεισω απειλην θανατου και καταρας εν τη παραβασει της εντολης· ειχον οι εν τουτω αφεσεως αµαρτιων ελπιδα και ευλογιαν ζωης αιωνιου εν τω µη πληρωσαι τον νοµον του Θεου τινα εξ αυτων.

και τους εις ειδωλολατρειαν εξ αυτων εκπορνευσαντας δια πιστεως τω λοιπω σωµατι επισυναψη.αυτοι την εντολην του Θεου την λεγουσαν· “Ακουε. Ουδαµως. Τοιγαρουν αναµνησθητι µοι της κιβωτου των υιων Νωε και των θηριων και ερπετων των εν αυτη τοτε εισεληλυθοτων. του κοσµου γεγονε. εστραφησαν εις τοξον στρεβλον και παρωξυναν επ᾿ αλλοτριοις και εν βδελυγµασιν αυτων τον Θεον τον θρεψαντα αυτους εν τη ερηµω και επελαθοντο αυτου” – τι ουν ο παρα παντα τα εθνη εκλεξαµενος αυτους Κυριος. καθως γεγραπται· “Και εµιγησαν εν τοις εθνεσι και εµαθον τα εργα αυτων” και “ου συνηκαν εν τιµη οντες”. και εγενετο ανθρωπος. αλλα απεστειλε τον Υιον αυτου κατακλυσαι τας αµαρτιας αυτων.” Αλλ᾿ η θεωρια του ειρηµενου οσον απο του γραµµατος νοειν µοι και ετερον τι σαφως υποτιθεται. οµοιωθεις ηµιν κατα παντα πλην αµαρτιας. ινα γνωτε καλως τι εστιν ο λεγει ο θειος Αποστολος· “Ει το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε. τα δε θηρια και τα ερπετα των εθνων. ως ειπον. ποσω µαλλον η σωτηρια αυτων γενησεσθαι εµελλεν. τα εν αυτη διηγουµενος. τον µεν Νωε τυπον ειναι του Χριστου. και ουτως δικαιωθωσιν ωσαυτως και τα εθνη δια της πιστεως κατα το ουτως ειρηµενον υπο του Παυλου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος. ποσω µαλλον η σωτηρια . οι µερις Κυριου κληθεντες. ο κληρος αυτου. Ινα και τους εν νοµω φυλαξαντας τελειωση δια της εις αυτον πιστεως. Τι τουτο. φησι. Ωργισθη και απεστραφη αυτους. λαβων την πλευραν του Αδαµ εκ των παναγνων της Θεοτοκου σαρκων. απεκτειναν τε τους αγιους και ελιθοβολησαν τους προφητας. Οι γουν εν τω νοµω ανθρωποι. επειδη εφθασθησαν οµοιωθηναι και ουτοι τοις εθνεσι. τους υιους δε αυτου του εν τω νοµω λαου. Ισραηλ· Κυριος ο Θεος σου Κυριος εις εστι και ου προσκυνησεις Θεω αλλοτριω” και “εθυσαν τους υιους αυτων και τας θυγατερας αυτων τοις δαιµονιοις και ησθιον και επινον τον οινον των σπονδων αυτων και προσεκυνησαν οις εποιησαν οι δακτυλοι αυτων. τοις θηριοις ειτ᾿ ουν τοις εθνεσιν εξωµοιωθησαν· και θελων αυτους ο Θεος ανακαλεσασθαι και εις το αρχαιον παλιν αποκαταστησαι κατηλθεν επι γης (137) και εσαρκωθη. Αλλα προσεχετε.

θεοσεβεις και ειδωλολατραι. ηµεις µονοι κληρος αυτου· προς ηµας οι πλακες της διαθηκης. λογου µη αξιουντα τους φθονερους Ιουδαιους· “Ηµας µεν. αξιως ως αναξιους απωσω. Νυνι δε µονη τη εις σε πιστει συνεπαθησας αυτοις. ελεγον αν τα εθνη προς αυτον· “Θεε του παντος και ∆εσποτα. Ηµεις δε ουκ εσµεν εργα χειρων σου και πλασµα. των εθνων φηµι και του Ισραηλ. Ουκ οικτειρησεις. Ελθοντος ουν του Χριστου. Και ει τουτο γεγονεν.” Αντελεγον δε τουτοις οι Ιουδαιοι α δη και ελεγον· “Ουχι. εξωκειλεν εις ειδωλολατρειαν. δικαιοι τε και αδικοι. Ου . εγκατελιπον σε και ειδωλοις µεθ᾿ ηµων ως θεοις προσεκυνησαν· και απερ ηµεις επραξαµεν εργα. µερις Κυριου γεγονεν ο Ισραηλ. (138) Τι ουν. εµελλον απαντες. εις εθνος µεγα και λαον πολυν γεγονως. ει επιστευσαν αυτω και προσεκυνησαν ως Θεω. ως εφθην ειπων. και λιµω αγνωσιας και διψει ανυδριας του µη ακουσαι ηµας λογων αγιων σου εασας και δικαιως. αλλ᾿ ηµεις εσµεν µονοι µερις αυτου. υµιν δε ουδαµως δωσει”. Εις το ρητον του Αποστολου· “Ει γαρ το αυτων παραπτωµα πλουτος κοσµου γεγονε” και τα εξης· και προσωποποιΐα των εκατερων λαων.” στ΄. καθως εποιουν τα εθνη· και ολιγοι λιαν ως ζυµη τις και µερις τω Θεω εφυλαχθησαν. Κυριε των αιωνων. ιδου χωρις εργων δικαιοσυνης τινων παντας αυτους εσωσας. ω ∆εσποτα και Λογε Θεου. (137) Απο της διασπορας των εθνων. Ο γουν Ισραηλ ουτος. η περιτοµη και τα λοιπα α µονοις ηµιν επηγγειλατο και ηµιν δεδωκεν. Εις δε τουτου αυτους πασαν επεδειξω αγαπην και επιµελειαν· προφητας και κριτας και διδασκαλους ως οδηγους και παιδευτας δεδωκας αυτοις· νοµον και περιτοµην και σηµεια και τερατα εποιησας εις αυτους· και παντα ταυτα εις ουδεν λογισαµενοι. Προς ταυτα παλιν αν ανθυπεφερον τα εθνη. εις εν γενεσθαι και αµα σωθησεσθαι. ηλεησας και ωκτειρησας και τοις µη αµαρτησασιν αγιοις σου συνηριθµησας.αυτων γενησεσθαι εµελλεν. Ουκ ελεησεις δε και ηµας. παντα και αυτοι διεπραξαντο· και οµοιως ηµιν ηρνησαντο σε τον ευεργετην. ως σκληροτραχηλους και ανηκοους ανεπιµελητους καταλιπων.

”.” Και ουτως δικαιως και ευλογως τοις εν περιτοµη ειδωλοις θυσασιν οι εν ακροβυστια συνηπτοντο και οι παντες εις εν εν Χριστω γενησεσθαι εµελλον. λαβων εκ της ολης µεριδος µεριδα µικραν τους εις αυτον πιστευσαντας. σαρξ αυτος ολος ο φυσει Υιος και Λογος του Θεου δι᾿ αυτης γεγονως και υιος του Αδαµ κατα την φυσιν του Αδαµ χρηµατισας. τον δε Βαραββαν ως αντιτυπον του Αντιχριστου ητησαντο και απελυσαν και µετα ταυτα και αυτους εδιωξαν τους αποστολους αυτου. οπως ερχεται τα της καινης και θαυµασιας µεριδος εκδιηγησασθαι. το πλειστον της µεριδος το εκ προθεσεως οικειας εις απιστιαν πεσον απερριψε· και αντ᾿ αυτων εισηλθον τα εθνη και τη κατ᾿ εκλογην πιστεως µεριδι εκ πιστεως και αυτοι εκολληθησαν. ει κακεινοι επιστευσαν. ζ΄. Και προς το τελος επαναληψις του αποστολικου ρητου· “Ους προεγνω. τουτους και προωρισε….προσδεξη. Ην µεν ουν εκ της πρωτης διασπορας µερις ο πας Ισραηλ ον προεγνω και προωρισε· και οτε ηλθεν εκαλεσεν αυτον εις πιστιν την εαυτου.. δηλονοτι τον Ιωαννην τον προδροµον. εξορισας αυτους. (139) . Τουτο ο πλουτος του κοσµου· και ει τουτο γεγονε πλουτος κοσµου. Επει δε ελθειν προς αυτον ουκ ηθελησε. Και προς τουτοις ανακεφαλαιωσις του πρωτου κοσµου. γενησεσθαι εµελλον. εκ του παραδεισου. φιλανθρωπε. προς εαυτον επεσπασατο. ως την των εθνων ανταλλαξαµενους ασεβειαν. Επει δε µετα των προγενεστερων αυτων κακων και αυτον τον Χριστον και Θεον ως κακουργον απεκτειναν. ποσω µαλλον. Οτι νεος κοσµος η του Χριστου Εκκλησια και νεος παραδεισος η προς αυτον πιστις. αντιπαρατιθεµενων τοις εν εκεινω πραχθεισι των εν τη Εκκλησια δια Χριστου τελεσθεντων. (139) Τα δε γε εθνη εκ της πλευρας του Αδαµ ο την πλευραν αναλαβων του Αδαµ εκ της γυναικος και εις ανδρα τελειον οικοδοµησας αυτην. ωσπερ ειποµεν. διεσπειρεν εις παντα τα εθνη. τους αποστολους και καθεξης τους λοιπους. Και σκοπει µοι απ᾿ εντευθεν την του λογου καθ᾿ οδον προκοπην.

αλλα απαρχη αθανατος και αειζωος γεγονε τεκνων πνευµατικων και τον χαρακτηρα αναµορφουµενων αυτου. µητηρ ουσα παντων των απο γης γεννηθεντων· εν δε τη των πιστων Εκκλησια απο γυναικος ανηρ Χριστος ο Θεος εγεννηθη. αυτος εκεινος ανελαβεν ο Θεος και ωκοδοµησεν εαυτω και ωκοδοµηθη εις σαρκα διχα τροπης και εγενετο ανθρωπος ου ψιλος. ο δε εκ της µεριδος του σπερµατος Αβρααµ την µεριδα λαβων και Υιος του Θεου και αυτου του Αδαµ υιος γεγονως. Εν τω παραδεισω απο ανδρος γυνη γεγονε. εν τω πληθυνθηναι και απολλυσθαι µελλοντος αυτου. καθα και ο Νωε τηνικαυτα εγενετο. λαου φθαρτου. καθα φησιν ο Αποστολος· “Απαρχη Χριστος. απαρχη και ζωη παντων των αναγεννωµενων πνευµατικως (141) εκ της εις αυτον πιστεως. ου γεννων σαρκικως αλλα αναπλατων πνευµατικως. Τα µεν µεχρι τουτου τυποι και σκιαι και αινιγµατα ταυτης ην. επειτα οι του Χριστου”. αλλην απαρχην παλιν εις ετερου λαου γενεσιν υστερον εξ αυτου λαβη. αυτην δη την πλευραν. και ετερωθι· “µεχρις ου µορφωθη Χριστος εν ηµιν”. Επει δε παλιν εις ουρανον ανελθειν επεχειρουν. Οι µεν γαρ προπατορες απαντες εκεινοι θνητοι υπηρχον. Ουδε γαρ απαρχη τεκνων σαρκικων. Αλλα γαρ µερις µεν η εκ του Αδαµ γεγονυια φθαρτη και εις πολυ πληθος λαου φθαρτου και θνητου γενοµενη υπο του κατακλυσµου πασα απωλετο· και Νωε µονος εξ αυτης και οι υιοι αυτου µερις παλιν εκ ταυτης εναπελειφθησαν. ως πολλακις ειπον. αυτη δε η αληθεια και η του κοσµου παντος (140) ανακαινισις τε και ανανεωσις. ως αν. Και σκοπει µοι τον τροπον της αναπλασεως. αρχη κοσµου δευτερου. ο και µεταληφθεν θανατου εκεινοις γεγονεν αιτιον· ενταυθα το ξυλον του σταυρου. καινον και παραδοξον. εν ω τας µεν χειρας αντι των αψαµενων χειρων του Αδαµ. Τις ουτος. αυθις µεριδα ελαβε τον Αβρααµ κατ᾿ εκλογην πιστεως και παντας αλλους εις τον κοσµον διεσπειρεν. Εκει ξυλον του γινωσκειν καλον και πονηρον. τους δε ποδας αντι των επι τη παραβασει . Απο ταυτης ουν της του Αβρααµ µεριδος µεριδα του σπερµατος αυτου.Παλιν µεν ουν νεας µεριδος αρχη και νεου κοσµου και µετα της µεριδος φυραµα ξενον. αφθαρτος εστι και αθανατος. κατακλυσµον δε µηκετι ποιησειν επηγγειλατο ο Θεος µηδε αποκτειναι πασαν σαρκα ζωσαν επι της γης.

Ω παραδεισου του νυνι παρα Χριστου του Θεου φυτευθεντος! Ω µυστηριου καινου και θαυµατων φρικτων! Εκει µεν γαρ δενδρα αισθητα και ορατα οµολογουµενως υπηρχον ο Αδαµ τε και η Ευα. επιστησον εντευθεν τον νουν και διηγουµενων γνωση και µαθηση αυτα. θανατου και καταρας αιτιος τοις εξ αυτου γεγονεν· ο δε Χριστος και Θεος. εκεινους µεν της καταρας απηλλαξε και της του θανατου φθορας ηλευθερωσε. ειθ᾿ ουτως εποιησε τον παραδεισον και τα .βαδισαντων ποδων. ο νεος παραδεισος ον λεγεις πεποιηκεναι Χριστον. οπισω µου. προσηλωθη Χριστος ο δευτερος Αδαµ και Θεος. Εκει το ξυλον της ζωης εν µεσω του παραδεισου ην. Σατανα” (142) και τα εξης· και ου τουτο µονον. Και ο µεν Αδαµ. φησιν. ου θανατουσα και του της ζωης ξυλου απειργουσα. γευσαµενος απο του ξυλου εκεινου. αυτο τε το ξυλον της γνωσεως και το ξυλον οµου της ζωης ετερον παρα τουτο ον· ενταυθα δε ο νεος Αδαµ τα παντα οµου τοις πιστοις γινεται και τρυφη και γνωσις. φησιν. Πρωτον εποιησεν ο Θεος τον ουρανον και την γην και παντα τα εν αυτοις και υστερον τουτων παντων οικειαις χερσι τον ανθρωπον επλασεν. αλλ᾿ εξεβληθη του παραδεισου. αλλα διδασκουσα α δια ρηµατων δει τω οφει δεοντως ανταποκρινεσθαι· “Απελθε. Ει βουλει µαθειν Θεου ακαταληπτου και αορατου αορατα και ακαταληπτα τοις απιστοις εργα τε και µυστηρια. εστι· και την γην κατοικουµεν εν η εν κοπω και µοχθω και ιδρωτι του προσωπου ηµων εσθιειν κατεκριθηµεν τον αρτον ηµων. διο και φυλασσειν εταχθη την τουτου εισοδον η φλογινη ροµφαια· ενταυθα λογχη την πλευραν ενυγη Χριστος και την ροµφαιαν εκεινην απεστρεψε και την εισοδον ηνοιξε και εν ολω τω κοσµω το της ζωης ξυλον εφυτευσε. ο και φαγειν οικονοµικως ου συνεχωρηθη ο Αδαµ. Αλλα που. Ιδου γαρ ορωµεν οτι απας ο κοσµος. αλλα και εισαγουσα προς την ζωην ητις αυτος εκεινος παλιν εστιν. καθως εξ αρχης κατεσκευασθη. χολης γευσαµενος και οξος πιων. ο και αθροον αυξανει και ζωης αιωνιου πασι τοις εσθιουσιν εξ αυτου προξενον γινεται. µαλλον µεν ουν και καθ᾿ ηµεραν τουτο φυτευειν εξουσιαν ηµιν δεδωκεν. Που ουν ο παραδεισος ον διηγη ηµιν. τοις δε πιστευουσιν εις αυτον ζωην καινην εδωρησατο και ισαγγελον εχειν πολιτειαν εν τω κοσµω τουτω ενισχυσεν.

Και ου µονον ουτοι αλλα και παντες οι εξ αυτων γεννηθεντες τουτο πεπονθασι µεχρι της αυτου του Χριστου και Θεου. αλλ᾿ εργαζωνται κατα την εντολην και φυλασσωσιν. Πρωτον τοιγαρουν εισηχθη ο Αδαµ εις τον παραδεισον υπο του Θεου και τοτε η Ευα παρηχθη· πρωτον και ο Υιος του Θεου. (143) ουχι κατα την ακολουθιαν ην εκτισε ταυτα και ανακαινισαι ηθελησεν. Πρωτον τον ανθρωπον και ουτω την κτισιν υστερον. ητις ην η εργασια η απο Θεου δοθεισα αυτοις. ο ψυχικος δηλονοτι και θνητος αυτος ανθρωπος. Εν ποιω δε κοσµω διαγειν τοτε και γαµειν και εκγαµισκεσθαι. ουτω δεον ειπειν και την αυτης ανακαινισιν. γενναν τε και γεννασθαι και ανατρεφεσθαι ωφειλεν. µετα δε πολλους χρονους υστερον και τον σωµατικον θανατον και κατηχθησαν εν τω αδη. Οντως ουκ εχεις ειπειν. δευτερον κατελιπον του φυλασσειν την εντολην και εκ του ξυλου ου ενετειλατο αυτοις µη φαγειν εφαγον· και απεθανον ευθυς µεν τον ψυχικον. και τοτε την κτισιν. οπως εξ ισοτητος εχει παρατιθεµενη τη οικονοµια και διαθηκη Θεου. Σκοπει δε την παραθεσιν των παλαιων πραγµατων. ινα µη θανατω θανατωθησονται. εαν την κτισιν ανακαινισαι πρωτον ηθελησε και πνευµατικην αυτην και αφθαρτον και αΐδιον απεργασασθαι.εν αυτω και εθετο τον ανθρωπον εν αυτω ον εποιησε· και λαβων µιαν αυτου των πλευρων ωκοδοµησεν αυτην εις γυναικα και ουτως εδωκεν αυτοις εντολην του µη φαγειν απο του ξυλου του γνωστου καλου και πονηρου. Επειδη τοτε µεν ως βασιλεια τω Αδαµ τα ορωµενα παντα εις κατοικιαν και απολαυσιν αυτου πρωτον ηυτρεπισε και ειθ᾿ ουτως εκεινον παρηγαγε· νυνι δε παλιν. ∆ια τουτο ουν πρωτον τον καταπεσοντα και συντριβεντα και παλαιωθεντα ανθρωπον ανεγειρει. Αλλα πως. Τινα τροπον και δια τι. Αλλα γαρ ελθοντος του τα παντα τοτε δηµιουργησαντος και ανακαινισαι ταυτα θελησαντος. κατηλθε και εισηλθεν εν τη . αυτος ο ποιητης του Αδαµ. αναπλαττει τε και ανανεοι. Αυτοι δε µετα ταυτα απεστησαν µεν εν πρωτοις του µεµνησθαι Θεου και των ευεργεσιων αυτου. παρουσιας και της εις τον αδην αυτου καταβασεως και της εκ νεκρων αυτου αναστασεως. του νεου Αδαµ. οικειν εµελλεν. που αρα ο σαρκα φθαρτην περικειµενος. Αλλα γαρ ωσπερ κατα ταξιν την δηµιουργιαν και την ταυτης εκπτωσιν ειρηκαµεν.

ην ελαβεν απο του Αδαµ και αλλην αντ᾿ αυτης ανεπληρωσε· και ταυτην εξ εκεινης λαβων δεδωκεν αυτη το Πνευµα αυτου το Αγιον και ανεπληρωσεν ην ουκ ειχεν αιωνιαν ζωην η ψυχη αυτης. Η αναπληρωθεισα γαρ αντι της πλευρας του Αδαµ σαρξ εν τω σωµατι αυτου. ουτε παλιν εν τη Ευα ταυτην επηυξησεν· αλλ᾿ οιον η µεν σαρξ η ληφθεισα αντι της πλευρας εσχε την αναπληρωσιν. ουτω και εκ της σαρκος της γυναικος ο ανηρ Χριστος ο Θεος γενηται και εξ αυτου παντες αθανατοι χρηµατισωσι και αναπληρωση ο ειχεν ο Αδαµ πλειον της γυναικος. Αλλ᾿ ετι τουτο σαφεστερον ακουε. Και τηνικαυτα σαρκωθεις το του Αδαµ ανεπλασε σωµα. ωσπερ εκ της πλευρας του Αδαµ η γυνη γεγονε και παντες ανθρωποι θνητοι εξ αυτης. αυτη ην ο αρραβων και της οικονοµιας Θεου το εχεγγυον. ψυχην δε ουτε αυτω προσεθηκε τω Αδαµ ανθ᾿ ης ελαβε συν αυτη τη πλευρα. Λαβων . Ελαβεν ο Θεος απο του Αδαµ την της σαρκος αυτου µεριδα και αντ᾿ αυτης ετεραν ανεπληρωσε σαρκα. ω την πνοην ευθυς εις ζωσαν ψυχην ενεφυσησεν· εψυχωµενην γαρ λαβων την πλευραν αυτου υστερον και οικοδοµησας αυτην εις γυναικα. ως αν εκ της πλευρας παλιν λαβη πλευραν και δωση αντ᾿ αυτης ου σαρκα παλιν.αχραντω γαστρι της Παρθενου και ουτως ελαβεν εξ αυτης την πλευραν του Αδαµ. αλλα Πνευµα ουσιωδως Θεου. και εγενετο ανθρωπος και προηλθεν εν κοσµω αντι Ευας της απατηθεισης υπο του οφεως. η δε ψυχη ουκετι. ινα. ουχι οικοδοµησαι και την πνοην γεγραπται. Ο Θεος εκ της Παρθενου σαρκα εννουν και εψυχωµενην ελαβεν. ουτως επεργασωµεθα τουτο αυτο το ρηθεν. Και ινα σαφεστερον ειπωµεν. Και ουτως τον του Θεου Λογον ουσιωδως εν εαυτη υπεδεξατο πρωτη. και ην ελαβεν εις ολον ωκοδοµησεν ανθρωπον. προανεπληρωθη γαρ. την ψυχην αυτης δηλαδη του αιωνιου εκεινου θανατου εκλυτρωσαµενον. (145) Η σαρξ η αναπληρωθεισα αντι της πλευρας εν τω σωµατι αυτου. ητοι την παναµωµον σαρκα. Τι δε ην ο ειχε εκεινος. και απο του ξυλου εφαγε και την εντολην παρεβη και τον θανατον απεθανε της ψυχης· πρωτη η θεοτοκος Μαρια υπο του αγγελου ευαγγελιζεται και την του Θεου βουλην απαγγελθεισαν πιστευει (144) και πειθεται λεγουσα· “Ιδου η δουλη Κυριου· γενοιτο µοι κατα το ρηµα σου”.

φησι. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. καθως και τοτε ανεπληρωσε του Αδαµ. Επειδη γαρ ανελαβε σαρκα εκ των παναχραντων αιµατων της Θεοτοκου και Πνευµα Αγιον αυτη εχαρισατο. αλλ᾿ ως παντες εκ της γυναικος οι κατα σωµα γεννωµενοι και οντες ηµεις. δια το σωµατικως εσθιειν το σωµα αυτου και το αιµα αυτου πινειν ηµας. αλλα προς αφθαρσιαν εµελλε γινεσθαι. αλλα τη φυσει της θεοτητος και της ανθρωποτητος εν· τη µεν φυσει της θεοτητος. τω νυµφιω Χριστω. Εν δε λεγω ου ταις υποστασεσιν. τω εκ της γυναικος γεννηθεντι ανευ σπορας ανδρι. Οτι “απο του πληρωµατος αυτου. εδει ταυτην και αυθις αναπληρωσαι. ινα παλιν σοι τα αυτα ειπω. τουτου” – Ποιου. εκ της Παρθενου την σαρκα Χριστος. πνευµατικως συναπτοµενοι και κολλωµενοι αυτω. Ουτω γαρ και αυτος ο Κυριος ηµων και Θεος απεφθεγξατο· “Ο τρωγων µου το σωµα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω”. φηµι δη της πλευρας του Αδαµ – “καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα αυτου και προσκολληθησεται τη γυναικι αυτου” ηγουν τη πλευρα του Αδαµ “και εσονται οι δυο εις σαρκα µιαν”. και προσκολληθησεται ου τη γυναικι ουδε σαρκικως. . φησιν. Και ουτως. ως θεοι και αυτοι θεσει γινοµενοι κατα το ειρηµενον υπο του Ιωαννου· “Και οιδαµεν οτι φανερωθεντος αυτου. ηµεις παντες ελαβοµεν”· τη δε φυσει της ανθρωποτητος.γαρ. εσοµεθα εκαστος µετ᾿ αυτου εις πνευµα εν και σωµα εν ωσαυτως. φησιν. τουτου ενεκα καταλειψει ανθρωπος τον πατερα αυτου και την µητερα. δια Πνευµατος και ου δια σαρκος η αναπληρωσις γεγονεν. Και καθαπερ επι των πρωτοπλαστων ερρηθη· “Ενεκεν. εσαρκωθη τε και γεγονεν ανθρωπος. ετι δε και γυναικα και τεκνα και αδελφους και αδελφας. Τινα τροπον. Επει δε ου προς φθοραν και αυθις. (146) Τουτω δε τω θειω λογω και το ουτω λεγον του Αποστολου συναδει ρηµα· “Ο κολλωµενος τη πορνη εν σωµα εστι µετ᾿ αυτης· ο δε κολλωµενος τω Κυριω εν πνευµα εστι µετ᾿ αυτου”. ουτω και επι Χριστου του Θεου γινεται. Της γυναικος δηλονοτι. οπως και την φυσιν του Αδαµ αναπλαση και µελλοντα γενεσθαι τεκνα Θεου δια Πνευµατος Αγιου την αναγεννησιν λαβωσι και ουτως εν Πνευµατι Θεου συγγενεις αυτου απαντες οι εις αυτον πιστευοντες γενωνται και σωµα εν.

Επειδη δε τηνικαυτα µετανοησαι ο Αδαµ ουκ ηβουληθη. ως πασα θεια Γραφη µαρτυρει. Και εν πρωτοις εζωοποιησε τουτω την τιµιαν και υπεραµωµον ταυτης ψυχην. τη του πονηρου δαιµονος και τουτο επιβουλη. ως οιδεν αυτος. που ει” και “Τις ανηγγειλε σοι οτι γυµνος ει. Ετι ων εν τω παραδεισω εκληθη ο Αδαµ εις µετανοιαν· φησι γαρ ο Θεος προς αυτον· “Αδαµ. εις τον κοσµον εισηλθε. (147) Γεννηθεις δε αφραστως. Σαρκωθεις δε εγενετο ανθρωπος. Ινα τον εν τουτω τω κοσµω εξορισθεντα Αδαµ ζητηση και ευρων αναπλαση αυτον. Και θεα µοι εντευθεν. σωµα και εν εαυτω εννουν µετα ψυχης κεκτηµενος· ταυτην γαρ την σαρκα και τοτε εκ του Αδαµ και νυν εκ της Θεοτοκου εψυχωµενην απορρητως ανελαβε και ουτως πασαν την φυσιν ηµων µυστικως ανεκαινισε. το φρικτον της οικονοµιας µυστηριον. Ταυτα γαρ και οι αγιοι ειδοτες πατερες ηµων αναφανδον ελεγον· “∆ος αιµα και λαβε Πνευµα”. απ᾿ αυτου εφαγες.ως συγγενεις και αδελφοι αυτου χρηµατισαντες. επαναληψιν των προειρηµενων ποιουµενω. Πνευµα γαρ ων ο Θεος κατα την θειαν φωνην. αλλα Πνευµα ουσιωδως Αγιον. αναστησας αυτην εν του θανατου· τουτο δε εποιησεν. επειδη η Ευα πρωτη τω ψυχικω θανατω απεθανε. Τινος χαριν και δια τι. καθως και ετερωθι ειποµεν. ει µη δια της εκουσιου προς τον κοσµον σταυρωσεως οµου και νεκρωσεως.” Και οµως ταυτα ακηκοως ουκ ηβουληθη µετανοησαι η κλαυσαι και συγχωρησιν εξαιτησασθαι. Αιτιον της αφροσυνης αυτου και της αµαρτιας την γυναικα ποιειται· διο και του παραδεισου εικοτως εκβαλλεται. Τοιγαρουν ελαβε σαρκα ο Θεος Λογος εκ της αγνης Θεοτοκου και δεδωκεν αντ᾿ αυτης ου σαρκα. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Ηγγικε. ει µη απο του ξυλου ου ενετειλαµην σοι τουτου µονου µη φαγειν. δια τουτο παλιν προσκαλειται παντας δια της µετανοιας προς εαυτον ελθων επι της γης ο Θεος και φησι· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. ως του Πνευµατος αλλως µη διδοµενου ηµιν. εν Πνευµατι Αγιω βουλεται ηµας ενουσθαι αυτω και κολλασθαι και συσσωµους ειναι και συγκληρονοµους αυτου. προ των πυλων ισταται των καρδιων και των στοµατων υµων· ανοιξατε δια της πιστεως τας καρδιας υµων και ευθεως εισελευσεται και αυτικα . Αλλα τι.

εισηνεχθης. πολιν λεγων τον κοσµον απαντα τουτον. αδελφε. Σκοπει δε· τους Ιουδαιους εν πρωτοις εκαλεσεν ο Θεος και ουκ επεισθησαν απελθειν· καλει παντα τα εθνη δια του Υιου εσχατον. δικαιωθωσιν απο της αµαρτιας. και προωρισθης και εκληθης και εδοξασθης και εδικαιωθης και εις ζωην αιωνιον δα της εις Χριστον πιστεως και του αγιου βαπτισµατος ανεκληθης· και ουκ εν παραδεισω αισθητω. ηγουν εις ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος. την εξ απιστιας απειθειαν και την των εθνων εκ πιστεως επιστροφην· και προ των αιωνων προωρισεν ινα οσοι πιστευσωσιν εις αυτον και βαπτισθωσιν εις το ονοµα αυτου. “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και εις καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. εχοµεν· την ζωην κεκτηµεθα εν ταις καρδιαις ηµων την αιωνιον”. Εργαζου τοινυν τας αρετας και φυλασσε τας εντολας του Θεου. και πειση το του Αδαµ η µαλλον και χειρω. ως πολλακις εφηµεν.διανοιχθησονται τα στοµατα υµων και βοησετε· “Εχοµεν τον θησαυρον του Πνευµατος εν ηµιν. χωλους τε και τυφλους. χωλους τε και τυφλους. ως Θεος. και πεισθεντα προσεφυγον αυτω και προσεδραµον. πτωχους δε και αναπηρους. και φαγωσι το αχραντον σωµα του Υιου αυτου και πιωσι το τιµιον αιµα αυτου. Εβραιους λεγω και Ελληνας. των Εβραιων. Ιδου τοιγαρουν και προεγνωσθης υπο Θεου. Παντας ουν προσκαλειται απο ανατολων εως δυσµων. εισαγαγετε ωδε”. ως πριν ο Αδαµ. πλατειας δε και ρυµας (148) τας φυλας των εθνων και τας ανακεκρυµµενας χωρας τας µακραν. Προεγνω δε. µαλλον δε σεαυτον δια των εντολων φυλαττε του µη παραβηναι τι των ενταλθεντων σοι. αλλ᾿ εις τον ουρανον και τα εν τοις ουρανοις αγαθα. των µειζονων και ουρανιων στερουµενος . τους υπο πολλων αµαρτηµατων και διαφορων πταισµατων και ανοµηµατων συντεθλασµενους και υπο αγνωσιας Θεου τετυφλωµενους. ελευθερωθωσι δηλονοτι και δοξασθωσι και ζωης αιωνιου µετοχοι γενωνται. καθως αυτος εκεινος ο των απαντων ∆εσποτης φησιν· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εχει ζωην αιωνιον· και εις κρισιν ουκ ερχεται αλλα µεταβεβηκεν εκ του θανατου εις την ζωην”. ∆ιο και προς τους αυτου αποστολους φησιν· “Εξελθετε ταχεως εις τας πλατειας και ρυµας της πολεως και παντας τους φτωχους και αναπηρους.

υιους Θεου παντας αυτους µυστικως εργαζοµενος και καινους απο παλαιων και εκ θνητων αθανατους αυτους αποκαθιστων και διδους αυτοις εντολας. εκπιπτουσι. ουχι παρα το µη προεγνωσθαι αυτους παρα του Θεου αλλ᾿ εξ οικειας αφροσυνης και πονηριας τουτο πανθανοντες. της µετανοιας οση δυναµις επιµελησωµεθα. Μη προτιµησης ετι (149) των επιγειων τινος µηδε επιθυµια τις των φθειροµενων κατακρατηση σου. καθως ποτε τω Αδαµ. Οσοι δε καταφρονηται και αµελεις και αγνωµονες περι τον ευεργετην οφθωσι και τας δοθεισας παρ᾿ αυτου εντολας ου φυλαξουσι. ως αν οι εκ ραθυµιας και αµελειας εκπιπτοντες της αιωνιου ζωης δια της µετανοιας παλιν µετα λαµπροτερας και περιφανεστερας δοξης εις αυτην επανερχωνται· ει µη γαρ τουτο ο φιλανθρωπος Θεος ωκοδοµησεν. και εδικαιωσε και δικαιωσει.αγαθων. ουκ αν εσωθη πασα σαρξ. των τοιουτων αγαθων. Οσοι τοιγαρουν µεχρι θανατου πασας τας αυτου εντολας φυλαξουσιν. συµµορφους δηλονοτι της δοξης της εικονος του Υιου αυτου δια του αγιου βαπτισµατος και της του Πνευµατος χαριτος αποδεικνυων αυτους. Η εις Χριστον πιστις ο νεος εστι παραδεισος. ινα γυµνωθης της δοξης ης εδοξασθης παρα Χριστου και ως µη ενδεδυµενος ενδυµα γαµου δεθηση χειρας και ποδας και εκβληθηση εις το σκοτος το εξωτερον εν ω υπαρχει ο κλαυθµος και ο βρυγµος των οδοντων. ινα και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ω η δοξα και το κρατος εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. την µετανοιαν. και εδοξασε και δοξασει. ουτοι και την προς Θεον αγαπην επιδεικνυνται και εις µειζονα κατα προκοπην δοξαν ανερχονται. ως ο Αδαµ του παραδεισου. ∆ια δη τουτο και µεσον του παραδεισου τουτου προεθετο ο Θεος το σωτηριον φαρµακον. (150) Τοινυν και πασαν αλλην µεριµναν καταλιποντες. ΛΟΓΟΣ Γ΄ (151) . ∆ιο και προεγνω προ καταβολης κοσµου παντας τους πιστευσαντας και πιστευσαι οφειλοντας εις αυτον· ους και εκαλεσε και µεχρι συντελειας καλων ου παυσεται.

Τα µεν ουν δηλα των εντολων και γυµνα εισιν οταν ο Ευγγελιστης λεγη· “Ειπεν ο Κυριος· αγαπατε τους εχθρους υµων. Τις δε η πως εσται και εστιν εις ηµας η του Θεου βασιλεια και τις η εν ηµιν ταυτης ενεργεια. ζητησαι χρεων και µαθειν ποια τα παρρησια και απογεγυµνωµενα. τα µεν συνεσκιασµενως λεγων. εως ου εζυµωθη ολον”.Εις το ρητον του Αποστολου εν ω λεγει· “Και ειδον τον τοιουτον εις τριτον ουρανον αρπαγεντα και ακουσαντα αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω ακουσαι”. Ταυτα και ετερα τουτων πλειονα ουτω . Ταυτα τοινυν και τα τουτοις εποµενα ουκ εν παραβολαις. Τινα δε τα αγαθα “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη”. ουτω λεγων· “Υµιν δεδοται γνωναι τα µυστηρια της βασιλειας του Θεου. και παλιν· “Ο θελων σωσαι την ψυχην αυτου απολεσει αυτην και ο απολεσας την ψυχην αυτου ενεκεν εµου εις ζωην αιωνιον ευρησει αυτην”. οταν εν παραβολαις διαλεγηται. Επειδηπερ διαρρηδην ο τον απαντων ∆εσποτης καθ᾿ εκαστην δια των ευαγγελιων βοα. και· “Οστις θελει οπισω µου ελθειν απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι”. και ποτε παρρησια παντα και αποκεκαλυµµενα λεγει προς παντας ηµας. (152) και οταν λεγη· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων”. τα δε διερµηνευων κατ᾿ ιδιαν τοις εαυτου µαθηταις. ποια δε εν παραβολαις υπο του Κυριου και Θεου ειρηµενα. Τι ουν εισιν α ακηκοεν ο Παυλος αρρητα ρηµατα. φασι. τοις δε λοιποις εν παραβολαις”. αλλα φανερα και µηδεµιαν εγκεκρυµµενην εννοιαν εχοντα ειρηται. ως φασι προς αυτον οι αποστολοι· “Ιδε. ταλανιζη δε τους γελωντας. Οµοια εστι κοκκω σιναπεως ον λαβων ανθρωπος εβαλεν εις κηπον εαυτου· και αυξηθεν εγενετο εις δενδρον µεγα” και οταν παλιν φησιν· “Οµοια εστιν η βασιλεια των ουρανων ανθρωπω ζητουντι καλους µαργαριτας” και παλιν· “Οµοια εστιν η βασιλεια των ουρανων ζυµη ην λαβουσα γυνη εκρυψεν εις αλευρου σατα τρια. καλως ποιειτε τους µισουντας υµας”. παρρησια λαλεις και παροιµιαν ουδεµιαν λεγεις”. και οταν µακαριζη µεν τους πενθουντας. Τα δε γε εν παραβολαις εισιν οταν λεγη· “Τινι οµοιωσωµεν την βασιλειαν του Θεου.

ει µη τω πυρι ενωθη καθ᾿ υποσταστιν. ωσπερ ουδε το πυρ ολην αναπτει ποτε ης µη προσψαυσειεν. πως δια των αισθητων υποδειγµατων και των δοκουντων ηµιν ευτελων ειναι τα υπερ νουν και διανοιαν υποζωγραφει. οι δε γε πιστοι και µετα πληροφοριας τον λογον δεχοµενοι των παραβολων αυτην την αληθειαν και την των πραγµατων εναργη θεασωνται επ᾿ αυτοις εκβασιν. Ωσπερ ουν διχα του σπορου ουδεν ο κηπος χρησιµον προφερει ει µη µονον ακανθας και βοτανας αγριας και ο σπορος διχα του βληθηναι εις κηπον ου καρποφορει. .λεγων και παροµοιαζων τοις τοιουτοις την βασιλειαν των ουρανων. ουτω δη και ηµων αληθως αι ψυχαι διχα του θειου σπορου ακαρποι και ακανθηφοροι διατελουσι και γινονται.. εν ηµιν δε ουτε φυει ολως ουτε αυξησιν επιδεχεται. παραβολας καλει. Πως γαρ ο κατα συναφειαν διεστως ισα τοις συναφθεισιν αυτω την αυξητικην δυναµιν επιδειξεται. Κηπος δε ουδεις ετερος τοπος εστιν ει µη εκαστου ηµων η καρδια. αλλα µενει µονος οιον εστιν. Και ορα µοι σοφιαν εντευθεν Θεου. Ο γαρ θειος σπορος. µητε προσθηκην δεχοµενος µητε µην υφεσιν υποµενων το συνολον. αυτος αυξανει ως ουκ ισµεν ηµεις και φυεις οραται και αυξηθεις επι πολυ επιγινωσκεται παρα των εν οις εφυη και εις δενδρον γενοµενος και κλαδους ποιησας πολλους αφραστον τω κεκτηµενω αυτον εµποιει την χαραν. αυτος µενει µεν οιος ολος υπαρχει Θεος. Ο κοκκος του σινεπεως το παναγιον Πνευµα εστι· τουτο γαρ και την βασιλειαν µοι νοει ειναι των ουρανων και ουχ ετερον τι. κρυβοµεν εν αυτη· παση δε φυλακη τηρουντες εαυτους και φυλαττοντες. ενθα τον ενα κοκκον τουτον – ου τους πολλους. προ του εν ηµιν ηγουν εν ταις καρδιαις ηµων εµβληθηναι. Αι γαρ παραβολαι αυται εικονες των γινοµενων πραγµατων εισι· και οπως. ινα οι µεν απιστοι και δια της απιστιας αναξιοι των τοιουτων γενοµενοι µεινωσι τυφλοι και των τοιουτων αµοιροι αγαθων. ουδε υλη εµπιπραται. Ανθρωπος δε (153) εστιν ο πας πιστος και βουλοµενος δια της εργασιας των εντολων τουτον τον κοκκον λαβειν. ακουε. ουδε γαρ απο των διχοτοµουµενων υπαρχει . Ουδαµως. Τουτο δε ολον ποιει. τον ατµητον οντα τη φυσει και αδιαιρετον λαµβανοντες.

αλλ᾿ εσθ᾿ οτε πολλης της εξετασεως και ερµηνειας δεοµενα. της αισθησεως δηλονοτι µη ισχυουσης αισθανθηναι τα υπερ αισθησιν. ως ειρηται. ‘Ρηµα τοιγαρουν ο λογος εστιν. ωσπερ δια του στοµατος (155) ηµων ο λογος ο εν ηµιν προερχεται και τοις αλλοις . καθως ο προφητης φησι· “Το γαρ στοµα Κυριου ελαλησε ταυτα” αντι του το Πνευµα Κυριου. φησι. ‘Ρηµα ουν και λογον κατα πρωτην επιβολην θεωριας ουδενα αλλον γινωσκοµεν η τον Υιον του Θεου και Πατρος. τα µεν συνεσκιασµενως. τα δε παρρησια και απερικαλυπτως. αφραστος εστι παντελως ανθρωπινη γλωσση και ακοη σαρκινη παντη αχωρητος. ωσπερ ουν και ο λογος ρηµα καλειται· “Ειπε” γαρ. ουτω και τα των αποστολικων και θεοφραστων ρηµατων ου παντα φανερως και ανευ παραπετασµατος τινος λεγεται προς ηµας. Αλλα γαρ εκ προοιµιων αυτων τι εστι ρηµα πρωτον ζητησωµεν. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον τον οντως οντα Θεον· στοµα δε αυτου το λαλουν τα αρρητα ρηµατα ουδεν ετερον η αυτο το Αγιον και οµοουσιον Πνευµα. Και. ιν᾿ ουτω καθ᾿ οδον ερχοµενοι την δυναµιν γνωµεν των αποστολικων ρηµατων καλως. ∆ια τι δε το Πνευµα στοµα καλειται Θεου. δια του στοµατος αυτου εξερχοµενος. ο δε Υιος ρηµα και λογος. “λογον και ιαθησεται ο παις µου”. Τις ουν εστιν αυτη και οποια της θεωριας του λογου απαρχη. Τα αρρητα ρηµατα α εις τριτον ουρανον ο θειος αρπαγεις Παυλος ακηκοεν. Και εν τω Ιωβ· “Ειπε ρηµα τι προς Κυριον και τελευτα”. ρηµα δε και λογος ο Υιος αυτου και Θεος. αλλα και εις αισθησιν αυτης µη δυναµενος ελθειν. µιας των αποστολικων ρηµατων υποθεσεως τε και θεωριας αψωµεθα και οψοµεθα τι τα βαθη του Πνευµατος. το δε ρηµα του Θεου και ο λογος αυτου. επειδη κατα το θειον λογιον “Το Πνευµα παντα ερευνα και τα βαθη του Θεου”. Και αλλαχου· “Τα ρηµατα του στοµατος αυτου”. Και τα µεν ρηµατα και οι λογοι των ανθρωπων στοµασι λαλουνται ανθρωπων και ωσιν ωσαυτως ανθρωπινοις ακουονται. και δια παραβολων λεγεται προς ηµας. Στοµα τοινυν Θεου το Αγιον Πνευµα εστιν. ει δοκει. ου µονον δε.Τοινυν και καθαπερ τα των θειων ευαγγελιων. βαθος νοηµατων και µυστηριων εν τω (154) ρητω πως επιφεροµενα. Επειδη.

αποκαλυπτεται και αλλως ουκ εστιν ειπειν η δηλωσαι αυτον. Καθαπερ δε το ηµετερον στοµα ει µη ανοιξοµεν. και υπερ το παν ζητων. ουδεν ετερον τι εισι κατα γε την ηµετεραν της ασθενους διανοιας καταληψιν η παντως αι µυστικαι και επ᾿ αληθως ανεκφραστοι δια της ελλαµψεως του Αγιου Πνευµατος θεωριαι τε και υπερµεγαλοπρεπεις αγνωστοι γνωσεις. βασιλεια ουρανων και παραδεισος. ευρησεις το εν τουτο ενυποστατως ον και κυριως καλουµενον αγαθον. η των ακαταληπτων πραγµατων εν ακαταληψια καταληψις. αλλ᾿ ο εξ αυτου ελλαµποµενος νους ηµων. χαρα και αγαπη. ουδε γαρ εσφιγµενου υπαρχοντος ο λογος ηµων εξελθειν δυναται. αλλα την λυσιν τουτου (156) ακηκοως µαθε ειναι πιστος και µη απιστος ης. µη ξενισθης επι τουτω. ουτε µη αποκαλυπτεται τη οπτικη και ακουστικη αισθησει ηµων. πνευµα και λογος. ο Υιος και Λογος του Θεου οραται. ει µη δια της εν ηµιν γινοµενης ελλαµψεως αυτου ανοιγη. ηµεις δε ταυτα τον Υιον ειποµεν ειναι και αλλως του Θεου και Πατρος δια του Αγιου λαλουµενον Πνευµατος και αµα δια της ελλαµψεως αυτου αποκαλυπτοµενον τοις αξιοις. ως εφη. ου το Πνευµα δε. ακηκοεν. ως και το αδυνατον ψευσασθαι Θεον. ειτ᾿ ουν αθεατοι θεωριαι της υπερφωτου και υπεραγνωστου του Υιου και Λογου του Θεου δοξης τε και θεοτητος· αιτινες. ουδε βουλεται. λεγοµεν ενταυθα. ει µη δια της του στοµατος φθογγης. ουτως ουδε ο Υιος του Θεου και Λογος. Εχει δε ουτως. Ο Θεος η των ολων αιτια εις εστι· το δε εν τουτο φως και ζωη εστι. ουτε γινωσκεται. Ουχ ως τα . γνωσθηναι η ακουσθηναι ου δυναται. την δε ελλαµψιν ειτ᾿ ουν αποκαλυψιν δια θεωριας γινεσθαι µαλλον και ουχι δι᾿ ακοης. ουρανος ουρανων. αυτο δη το Αγιον Πνευµα αυτου. ουτως ουδε το στοµα του Θεου. ει µη δια του Αγιου Πνευµατος ως δια στοµατος λαληθη ηγουν αποκαλυφθη. τοις αξιοις εκφαντικωτερον τε και τρανοτερον αποκαλυπτοµεναι. στοµα και ρηµα. Τα γουν αρρητα ρηµατα α ο θειος Παυλος. σοφια και γνωσις. Το δε ου δυναται αντι του ουκ ενδεχεται. Ει δε εκεινος µεν ειπεν· “Ακηκοα ρηµατα αρρητα”. ωσπερ και ηλιος ηλιων και Θεος θεων και ηµερα καλειται ανεσπερος· και παν οτιουν αν ειποις απο των ορωµενων καλον. δεικνυνται αι των αφθεγκτων ρηµατων ανηκοοι ακοαι.

βλεπουσα ουκ αυτη. το εν τουτο ζων εστιν. Τουτο δε το εν αισθανεται. προς µεν τα σωµατικα δια των πεντε διαιρουµενη αδιαιρετως αισθησεων. µιαν αισθησιν εχων εν µια ψυχη και νοΐ και λογω. ουτω δε και ακουουσα και οσφραινοµενη και γευοµενη και τη αφη διακρινουσα. αλλ᾿ εν µενον αναλλοιωτως και το αυτο παναγαθον εστι και υπερ παν αγαθον. ενθυµειται. νοει. εν τω αυτω βλεπον και ακουον αµα και οσφραινοµενον. αλλ᾿ ασυγκριτως και αρρητως υπερ απαντα τα ορωµενα· ουδε καθ᾿ εν τουτων ως ταυτα και το εν εκεινο κεχωρισµενως ευρισκεται. ως φυσικως αυτων συνεποµενη (157) και αχωριστως µια ουσα. αλλα δι᾿ αυτης η ψυχη. ου προαιρειται. αγαπα. Προσεχε ακριβως των λεγοµενων την δυναµιν. ως ουσας εν η και πλειστας. Ψυχη λογικη και αθανατος µια· η ουν µια αυτη πασα αισθησις εστιν. Ουτω τοιγαρουν τετιµηται και αυτος ο κατ᾿ εικονα Θεου και οµοιωσιν κτισθεις ανθρωπος. θελει. βουλευεται. ωσπερ ειρηται. Ψυχη. ως ειρηται. γευοµενον τε και επαφωµενον. τας πεντε εχει αισθησεις εν εαυτη. ει και πενταχως διαµεριζεται ταις φυσικαις αναγκαις του σωµατος. ουδε τα ωτα λογον εισδεξασθαι. ουδε χειρων του επαφασθαι και ειδεναι δι᾿ αυτων το τραχυ τε και λειον και οµαλον. ου θελει. Εν δε τοις πνευµατικοις ουκετι θυρισιν αισθησεως διαιρεισθαι καταναγκαζεται. Αλλα τουτων απαντων η αισθησις εκτος γενοµενη και ολη καθολου συναπαχθεισα τω νω. ουδε οσφρησιν εκκαθαραι εις το οξεως οσφραινεσθαι· ουδε δειται χειλεων η γλωττης προς την του γλυκεος η πικρου γευσιν οµου και διακρισιν.ορωµενα δε τοιουτον κακεινο εστιν. επινοει. εν εαυτη δηλαδη πασας ει τινες εισιν . ιν᾿ εντευθεν ισχυσης µαθειν τι τα αρρητα ρηµατα και πως ο Παυλος ταυτα ακηκοεν α και απεκαλυφθη αυτω και α εν θειω Πνευµατι αυτος εθεασατο. ουκετι ζητει ανοιγηναι τους οφθαλµους του ιδειν η τι των οντων θεασασθαι. µισει· και ινα µη τον λογον µηκυνωµεν. γινωσκον. εισιν εν µια τη ουσια και φυσει. Και σκοπει µοι εντευθεν την ακριβη του λογου εξετασιν. λογιζεται – λογικον γαρ -. προαιρειται. γνωριζον τε αυ και λαλουν. ητις και αναλλοιωτως αλλοιουµενη την ενεργειαν δεικνυσι. Θεος ο των ολων δηµιουργος εις· το ουν εν τουτο παν αγαθον εστιν. νους και λογος εν. επιγινωσκον. επιθυµει. ειπειν ακριβεστερον.

Τις γαρ ον ου βλεπει ως βλεπων τουτω προσοµιλει. ει και παντα βλεπει και ουδεν αυτον λεληθεν. αλλα την θεωριαν γνωσιν και την γνωσιν παλιν θεωριαν καλουσι. παν αγαθον ταυτη αποκαλυπτεται και δια πασων των ταυτης αισθησεων οµου εν τω αυτω οραται τουτο αυτη. επιγινωσκεται και οτι γινωσκει νοειται. ηκουσα τα δεδογµενα τη βασιλεια σου”. εισακηκοα την ακοην σου και εφοβηθην. ην περι της ενανθρωπησεως και επι της γης επιφανειας αυτου ηκουσε. ως ουδε ορα. βλεπεται και ακουεται. Ο γαρ παρα του Θεου γινωσκοµενος οιδεν οτι γινωσκεται και ο τον Θεον ορων οιδεν οτι ορα τουτον ο Θεος· ο δε γε µη ορων τον Θεον ουκ οιδεν οτι ορα αυτον ο Θεος. διαφοραν εν τουτοις ουδεµιαν επιστανται. Ουχι γαρ . Και γαρ και αυτο τουτο το ειπειν· “Κυριε”. την ακοην ορασιν και την ορασιν ακοην.εχουσα. προς τον Κυριον. Ουδαµως. ακηκοα την ακοην σου. Ωστε ακοην την εν τη θεωρια της δοξης του Πνευµατος εγγινοµενην οµου διδασκαλιαν και γνωσιν λεγει. Κυριε. γνωριζεται· λαλει και λαλειται. ψηλαφαται. Εκεινος αυτον προφητευων εκηρυττε. Παρα τινος γαρ αλλου ακηκοεν. Και πως λεγει· “Κυριε. περιχαρως ελεγεν· “Εν µεσω δυο ζωων γνωσθηση· εν τω εγγιζειν τα ετη επιγνωσθηση· εν τω παρειναι τον καιρον αναδειχθηση”. γινωσκει. ως ορων αυτον. ∆ια πασων ουν των αισθησεων εν τω αυτω αµα οι καταξιωθεντες ιδειν το παν αγαθον και υπερ παν αγαθον ως δια µιας αισθησεως των πολλων το εν ον και πολλα. Μη ο µη βλεπων τον επιγειον βασιλεα δυναται λεγειν προς αυτον· “Ω βασιλευ. και γλυκαινει το γευστικον και το οσφραντικον ευωδιαζει.” Τι δε και τω διττω της ακοης δηλωσαι βουλεται. κατενοησα τα εργα σου και εξεστην”. ως οταν ο Αββακουµ λεγη· “Κυριε. καθα και εωρατο. ει µη οτι δια της του Πνευµατος ελλαµψεως ητοι αποκαλυψεως τον Κυριον ηµων παντως και Υιον του Θεου επιγνους και δια της εξ αυτου υπηχησεως αυθις τα περι της οικονοµιας αυτου εκδιδαχθεις. ορωντος αυτον και λαλουντος εχει δυναµιν. οιονει την περι αυτου διδασκαλιαν ην εκειθεν εµαθεν ιδιοποιησαµενος. τα διαφορα οµου αγαθα ως εν εν διαφοροις αισθησεσι της (158) µιας επιγνοντες και καθ᾿ εκαστην επιγινωσκοντες. Οταν ουν ο εις Θεος του παντος τη µια και λογικη ψυχη δι᾿ αποκαλυψεως οφθησεται.

τα δε εντος της θεωριας και τα εκφαντικωτερα της τρανοτερον εξαστραπτουσης δοξης τε και θεοτητος. ινα µη επαιρωµαι. πως µετα ταυτα αποκαλυψεις ειπεν α ηκουσεν. α δια πολλων λογων ειπειν ηµεις και παραστησαι ουκ εξισχυοµεν. Ουτω γαρ και ο ∆αβιδ αποκαλυφθηναι τους οφθαλµους ευχεται εις το κατανοησαι τα θαυµασια του Θεου εκ του νοµου αυτου. εν τη θεωρια µανθανοντες και εν τη αποκαλυψει παλιν ακουοντες. Ει ουν ηκουσε προτερον. ει µη καθως ειποµεν.ακουσαι µονον λεγει την ακοην αυτου. ∆ιο και ελεγεν· “Εν δε τη υπερβολη των αποκαλυψεων. εν τω αυτω οµου απαντα υµεις διδαχθησεσθε. Πλειον δε τουτου και παντα τα προφητικα αινιττονται ρηµατα. εδοθη µοι σκολοψ τη σαρκι”. Εστι δε τις και αλλη εν τοις υπερ . εν τη ορασει ακουοντες και εν τη ακοη ορωντες. ρηµατα εικοτως εκαλεσε και ακουσαι ταυτα ειπε και γραφη παραδεδωκε. οιον εστι και οια ειπειν ποτε δυναται” δια τουτο και γλωσση ταυτα λαλησαι αδυνατον ειναι προσεθηκεν. δεδοκται”. καθως ταυτα ορα και ακουει. (159) Ουτω και Παυλος ο θειος. ως εν ουσης της τε ακουστικης και θεωρητικης δηλονοτι αισθησεως επι των πνευµατικων. τας ανεκλαλητους θεωριας και ελλαµψεις και τας υπερ το µετρον της ανθρωπινης φυσεως και δυναµεως διδασκαλιας και αποκαλυψεις. ως γνωσιν εµποιουντα και τον ορωντα διδασκοντα και δηλουντα τα πασιν απορρητα τε και ακαταληπτα. ειτε εκτος του σωµατος. καθα τη βασιλεια σου. Οθεν ουδε εν των βλεποµενων η ακουοµενων. αλλα και οτι γνωσθηση φησι. Αλλα σπουδασωµεν εαυτους εκκαθαραι δια µετανοιας και ταπεινωσεως και τας αισθησεις πασας ως µιαν τω αγαθω και υπεραγαθω ενωσαι Θεω· και τοτε ταυτα παντα. Ο προτερον ειπων· “Ειτε εν σωµατι ουκ οιδα. δεσποτα. ακουσαι ειπεν. και επιγνωσθηση και αναδειχθηση. Ουτω τοινυν η θεια Γραφη και την θεωριαν του Θεου ακοην και την ακοην αντι θεωριας συνηθως τιθησιν. ηρπαγην”. ει µη ως ανωτερω λεπτοµερως εδηλωσαµεν και αυτη του του πραγµατος η αληθεια εχει. πως υστερον φησιν οτι “ηκουσα”. ως την αυτου βουλην µετα πληροφοριας πασης δηλονοτι µαθων και οιονει πως λεγων αυτω· “Τα και τα ποιησεις. Τοιγαρουν και δια µεν της αρπαγης την θεωριαν πρωτον αδηλωσε.

ως εν ταξει επαγγελιας και υποσχεσεως ταυτα θεις. εαν φανερωθη. φησιν. ουτω και ο Παυλος. αλλ᾿ ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. τοτε δε επιγνωσοµαι καθο και επεγνωσθην”. ει και ωρατο παρ᾿ αυτων και ακριβως εγινωσκετο. ουτος δε οτι “Οιδαµεν. οµοιοι αυτω εσοµεθα” και οψοµεθα αυτον τελεωτερον. νυν τεκνα Θεου εσµεν. (161) ουτωσι λεγων· “Αδελφοι. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. τα περι αυτης αποκαλυπτοµενα αυτοις και δεικνυµενα ελεγον ακουειν εκεινοι δια το µετα ταυτα εις εργον µελλειν αυτα εξενεχθησεσθαι. δικαιως αν αι του Θεου Λογου ελλαµψεις κληθησονται ρηµατα· ο γαρ λογος εις µηκος διεκχυνθεις διηγησεως ουκετι λογος. ως το “Τα ρηµατα µου ενωτισαι Κυριε· συνες της κραυγης µου· προσχες τη φωνη της δεησεως µου. εξεβοησεν. τα αποκειµενα τοις αγωνιζοµενοις δικαιοις ιδων αγαθα και γνους και µαθων ακριβως οτι µετα την δευτεραν του Κυριου παρουσιαν και την εκ νεκρων εξαναστασιν ταυτα ληψονται οι τον Θεον εξ ολης ηγαπηκοτες ψυχης. ατινα εξειπειν ηµεις ου δυναµεθα. εαν φανερωθη. αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι”. Η επαγγελια των µελλοντων διδοσθαι αγαθων. Ει γαρ Θεος ο Λογος του Θεου και Πατρος. επειδη τα αγαθα εκεινα ρηµατα τινα ξενα επ᾿ αληθειας εισι και λογοι δι᾿ ων πασα λογικη φυσις εντρυφα την οντως ακενωτον και αειζωον τρυφην και ζωουται θειως και επευφραινεται.λιαν πνευµατικοις ακοη. µελλουσαν δε µετα ταυτα. η θεωρια και η επιγνωσις. Τουτο δε και αυτος ο Παυλος φησι· “Νυν µεν γινωσκω εκ µερους. Ορας πως εν και το αυτο εστιν εν τοις πνευµατικοις η τε γνωσις και οµοιοτης. Λογος τοιγαρουν ο Θεος. η αποκαλυπτοµεναι µαλλον ηµιν. ρηµατα δε αυτου αι δικην εξ αστραπης τινος εκπηδωσαι τε και τρανοτερον εκφεροµεναι. Τινα δε τροπον ρηµατα. αλλα δια το µηπω εν ταις ηµεραις εκεινων γενεσθαι αυτην. Ο δε γε Ιωαννης ο ηγαπηµενος Χριστου µαθητης µικρον τι κατα την δοθεισαν αυτω χαριν ειπε και παρεδηλωσεν εξ ων ο Παυλος ακοεν. Εκεινος ειπεν οτι “Ηκουσα αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι”. (160) Ποια δε αυτη. αλλα διηγησεως ρηµατα λεγεται. Ουτω παντα ηµιν ο . “Ηκουσα. της θεοτητος αυγαι τε και ελλαµψεις. Ωσπερ γαρ η πρωτη παρουσια του Κυριου δια των προφητων καταγγελλοµενη.

φως. οιον απ᾿ εντευθεν ηδη τουτον εκαστον δια σπουδης επενδυσεται. οµοιοτης. εν πασι γενηται τοις δικαιοις και αγαπωσιν αυτον. ως µηδενος εν τω µυστικω γαµω εισερχοµενου µη τον απροσιτον τουτον φορουντος χιτωνα· ει δε τις και παρενειρας εαυτον τοις αλλοις λαθων εισελθη. Ει γαρ µη παντα ηµιν ο Χριστος οµου γενηται. γνωσις. καθαπερ ειρηται. λυπη και στεναγµος” διαψευδοµενον. δια της παραβολης εδηλωσε τουτο . οπερ αδυνατον. Ει µη προς τοις ειρηµενοις στολη και στεφος και υποδηµα. επι τας απαντων των αγιων επικειµενος κεφαλας αναλλοιωτως. καθα τις εστιν αξιος· ο αυτος και ενδυµα πασιν εσται. Ενθεν τοι και βλεποµενος παρα παντων και πασας βλεπων αυτος τας αναριθµητους µυριαδας και το εαυτου οµµα εχων αει ατενιζον και αµετακινητως ισταµενον. ως αν µη τις εξ αυτων ως παρεωραθεις λυπηθη. θεωρια. τοις αγαπωσιν αυτον.Χριστος γινοµενος. επιγνωσις. χαρα και γλυκυτης. ελλιπης λοιπον εσται ποτε η των ουρανων βασιλεια και η εν τη βασιλεια τρυφη. σοφια. ελλαµψις. αλλ᾿ εσεται τα παντα τοις πασι και παν αγαθον εν απασιν αγαθοις. Αλλ᾿ ουκ εσται τουτο. εκαστος αυτων δοκει βλεπεσθαι παρ᾿ αυτου και της εκεινου απολαυειν οµιλιας και κατασπαζεσθαι υπ᾿ αυτου. ατρεπτως. αναπαυσις και θεωριας καλλος αµηχανον. αλλος αλλο τι δεικνυµενος ειναι και διαιρων εαυτον κατ᾿ αξιαν εκαστω. ουκ εσται. Βουλοµενος γαρ δειξαι ηµιν ο ∆εσποτης οτι ουδεις εκει µελανηφορων εισελευσεται. ως ων παν ειδος τροφης. αλλ᾿ εν µονον εν ενι των αυλιζοµενων εκεισε εκλειψειε ποτε. αυτος εκεινος ο εις εσθιοµενος και πινοµενος. υπερπερισσευον αει και υπερεµπιπλων τας αισθησεις (162) απασας των εν τοις γαµοις ανακεκλιµενων του βασιλεως Χριστου. κλινη. λογος. διδωσιν απολαυειν των αυτου αγαθων και κατα την παρουσαν ζωην εκ µερους και νοειν και ακουειν εν µυστηριω τα αποκεκρυµµενα τοις πολλοις αρρητα ρηµατα. τραπεζα. ηδυτητος τε και ποσεως ο αυτος. ευθυς η του καλου στερησις τη λυπη τοπον δωσει και εντος εισελευσεται αυτη της ανεκλαλητου των ευφραινοµενων χαρας· και ουτω φανησεται το λεγον λογιον ενθα· “Απεδρα οδυνη. και ει τι ουν ετερον προς τρυφην η δοξαν και τερπνοτητα επιτηδειον. τροφη. Ο αυτος και στεφανος εσται. ποσις. αλλα παλιν ωσαυτως εξεωθησεται.

εκβαλλετε αυτον εις το σκοτος το εξωτερον”. Τουτο δε και Παυλος διδαχθεις παρα του εν αυτω λαλουντος Χριστου ελεγεν· “Και καθως εφορεσαµεν την εικονα του χοϊκου. Τις ουν εστιν η εικων του επουρανιου.” Ειτα· “∆ησαντες αυτου χειρας και ποδας. µη φορων το της θεοτητος µου ιµατιον”. Μηδε παλιν ειπης· “Επειδη. τουτο ουτως ειρηκεναι λογιζοµαι. τι µοι το οφελος καν ποσως αγωνιζεσθαι η και των παροντων υστερεισθαι της απολαυσεως. ο εωρακως το Πνευµα το Αγιον εωρακε τον Υιον· φησι γαρ ο Αποστολος· “Το Πνευµα ο Κυριος εστι”. ως λαθοντος δε αυτου τον αλαθητον. αποκαλυπτοµενου τινι. πως εισηλθες ωδε. αλλ᾿ εν αυτω τω Πνευµατι τον Υιον και δια του Πνευµατος κραζοντα αυτον “Αββα. Τοιγαρουν εικων του Πατρος ο Υιος. µη εχων ενδυµα γαµου. ουτως τον λογον υπεφηνε. Ουχ. (163) Τινος χαριν. ο πατηρ”. απαγε. εις την βασιλειαν αυτου ουκ εισερχεται. Μη βουλοµενος γαρ εκφαντικωτερον τοτε ειπειν οτι· “Ουδεις εκει εισελευσεται. ο πατηρ”. Ακουσον αυτου λεγοντος του θειου Παυλου· “Ος ων απαυγασµα της δοξης και χαρακτηρ της υποστασεως” και εικων απαραλλακτος του Θεου και Πατρος. Καλως ουν ειπεν οτι το Πνευµα ο Κυριος εστιν εν τω κραζειν “Αββα.ειπων· “Εταιρε. εικων δε του Υιου το Πνευµα το Αγιον· ο εωρακως ουν τον Υιον εωρακε τον Πατερα. φορεσοµεν και την εικονα του επουρανιου”. µη δη λογισεσαι· αλλ᾿ ει . ουχ ως Υιου οντος του Πνευµατος. Ει τοινυν αγνοεις ταυτα. µη εις απογνωσιν εµβαλης σεαυτον λεγων· “Εγω ταυτα ουτε οιδα ουτε µαθειν δυναµαι· ουτε µην εις το υψος της γνωσεως ταυτης και θεωριας και καθαροτητος φθασαι και ανελθειν ισχυσω ποτε”.” Μη δη τουτο ειπης. Επειδη “οιος ο χοϊκος” φησι “τοιουτοι και οι χοϊκοι. εαν µη τις τοιουτος γενηται και τον Χριστον απ᾿ εντευθεν ηδη ως Θεον επενδυσηται και αυτον εκεινον ολον θεασηται και ενοικον εαυτου τουτον κτησηται. αλλ᾿ οτι ουπω καιρος ην αποκαλυψαι τα τοιαυτα µυστηρια. αγαπητε. και οιος ο επουρανιος τοιουτοι και οι επουρανιοι”. και παλιν· “Αυτο το Πνευµα εντυγχανει υπερ ηµων στεναγµοις αλαλητοις” κραζον “Αββα. αλλ᾿ ως εν τω Αγιω Πνευµατι βλεποµενου και ορωµενου του Υιου του Θεου και µηδεποτε η του Υιου διχα του Πνευµατος. η του Πνευµατος διχα του Υιου. ο πατηρ”.

αλλα και ακουσεις αρρητα ρηµατα. Πιστευσον ουν εν πρωτοις εξ ολης ψυχης οτι ουτως ταυτα παντα α ειποµεν κατα τας θειας και θεοπνευστους Γραφας αληθη εισι και ουτως οφειλει γενεσθαι πας ο πιστευων εις τον Υιον του Θεου. ακουσον µου της συµβουλης και αναγγελω σοι την οδον της σωτηριας. ουδε ληψη· “Ζητειτε γαρ. και εαν θελησωµεν. Αλλ᾿ ακουε αδιστακτως των λογων ηµων. ως ειρηται. ινα δια της προς αυτον πιστεως και της τηρησεως των αυτου εντολων µετοχους αυτου της θεοτητος και της βασιλειας ηµας απεργασηται. προαρπαγεις δηλονοτι εις τον παραδεισον. Ποιον τουτον. επειδη.βουλει. ει τα λεγοµενα σοι (165) αθετησεις και παρακουσεις των λογων µου. επειδη εδωκεν ηµιν εξουσιαν υιους γενεσθαι Θεου. ει πιστευσεις βεβαιως. οτι και ακουσας ηπιστησας. και οτι δια τουτο η πασα οικονοµια και συγκαταβασις του Υιου του Θεου εγενετο. και ευρησεις παντα ανελλιπως καθως γεγραπται. Οιδα οτι παντως επιποθεις ακουσαι α ουδε αυτος ο ιδων ειπεν η διηρµηνευσεν. ει µη πιστευσεις ταυτα ουτως αληθως γινεσθαι. επειδη και ηµεις και οι λογοι ηµων αυτου εισιν. στηθι µεχρι τουτου· συµφερει σοι γαρ και µη προσβης τω της διανοιας οφθαλµω ολως τοις εµπροσθεν. Πιστευων δε. το κωλυον ουδεν. Τι τουτο. µαλλον δε και πολλω πλειονα των εν ταις θειαις Γραφαις. . “Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη” τα αγαθα “α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον “. Ποια δε ταυτα. των του Θεου· και µανθανε αυτοθεν του ζητουµενου την λυσιν παρα των ταυτην εν σοφια διατρανουντων σοι. φησι. απιστηθη. παντως ουδε ζητησεις· ει δε µη ζητησεις. Οπου ο ληστης µετα του Χριστου συνεισηλθε και νυν εκει εστιν. ως ειρηται. µαλλον δε των λογων αυτου του Θεου. Ταυτα. ως οιµαι. ο Λογος ουτος κρινει σε εν τη ηµερα της κρισεως. θεαση αναµφιβολως ως ο Παυλος και συ· ου µονον δε. ακολουθει ταις θειαις Γραφαις και οσα σοι λεγουσι ποιησον. Βουλει δε και αλλως ειπω σοι τινα εισι τα αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. και ληψεσθε· αιτειτε και δοθησεται υµιν”. Και γαρ. Ει τοινυν µελλεις και συ απιστειν τοις ρηθησοµενοις. µαλλον δε. Ινα µη παρα των ακουοντων. της (164) χαριτος του παναγιου Πνευµατος συνεργουσης.

ου βαθει που κρυπτονται. Ει βουλει δε γνωναι ως αληθη τα λεγοµενα. Ειπον ουν προς αυτον· Κυριε. αλλ᾿ εµπροσθεν σου και προ των οφθαλµων σου εισι. ταυτα οµολογουµενως τα αγαθα εκεινα εισι· εκτος δε τουτων ουδαµου των ρηθεντων ουδε εν ευρειν εξισχυσεις. αυτο το σωµα και αιµα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου α καθ᾿ εκαστην ορωµεν και εσθιοµεν και πινοµεν. παντοτε δος ηµιν τον αρτον τουτον.”. Μη δη ουν οµοιωθης τοις Ιουδαιοις και συ. ουχ υψει περιεχονται. ου τοπω περιοριζονται. αυτα δη τα αιωνια. γενου τη εργασια των του Θεου εντολων αγιος και ουτω µεταλαβε των αγιων· και γνωσεις τηνικαυτα των λεγοµενων σοι την δυναµιν ακριβως. αλλ᾿ ο πατηρ µου διδωσιν υµιν τον αρτον εκ του ουρανου τον αληθινον. Μετα των αποκειµενων εν τοις ουρανοις αγαθων.Τα εν τω παραδεισω λαληθεντα τω Παυλω αρρητα ρηµατα. Ειπεν ουν αυτοις ο Ιησους· Εγω ειµι ο αρτος της ζωης· (166) ο ερχοµενος προς µε ου µη πειναση και ο πιστευων εις εµε ου µη διψηση πωποτε. και ελεγον· Ουχ ουτος εστιν ο υιος Ιωσηφ ου ηµεις οιδαµεν τον πατερα και την µητερα. α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον. φηµι.” Αλλα ακουε του Κυριου προς τους ταυτα ειποντας τι ανταποκριθεις εφη· “Μη γογγυζετε µετ᾿ αλληλων. Ουδεις δυναται ελθειν προς µε. Αλλα γαρ προς την περισσοτεραν πιστωσιν ακουσον και αυτου εκεινου του Κυριου των λογων. ουτω λεγοντος προς τους Ιουδαιους και τους ιδιους αυτου µαθητας· “Αµην αµην λεγων υµιν· ου Μωσης δεδωκεν υµιν τον αρτον εκ του ουρανου. Ποια δη ταυτα. ουκ εν εσχατια γης η θαλασσης κατεχονται. Ο γαρ αρτος του Θεου εστιν ο καταβαινων εκ του ουρανου και διδους τω κοσµω ζωην. καν πασαν διαδραµης την κτισιν. οτι ειπεν· Εγω ειµι ο αρτος ο καταβας εκ του ουρανου. αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη. Πως ουν λεγει ουτος οτι εκ του ουρανου καταβεβηκα. Πως ουτος λεγει οτι τα αγαθα εκεινα α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη ταυτα εισιν. εαν µη ο Πατηρ ο πεµψας µε . γογγυζων και λεγων· “Ουχι ο αρτος ουτος εστιν εν τω δισκω και ο οινος εν τω ποτηριω ον ηµεις καθ᾿ εκαστην ορωµεν και εσθιοµεν αµα και πινοµεν. Εγογγυζον ουν οι Ιουδαιοι περι αυτου.

τουτο γαρ εστι το ελθειν προς µε. Ειπεν ουν αυτοις ο Ιησους· Αµην αµην λεγω υµιν. Εµαχοντο ουν οι Ιουδαιοι προς αλληλους λεγοντες· Πως δυναται ουτος δουναι ηµιν την σαρκα αυτου φαγειν. φησι. ουχ ως των αλλων παντως εγκαταλιµπανοµενων εν τοις µνηµασιν. ακουσον των εξης· “Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει καγω εν αυτω. Και παλιν· “Αµην αµην λεγω υµιν· ο πιστευων εις εµε εχει ζωην αιωνιον. φησι. Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εχει ζωην αιωνιον. αλλ᾿ ως των την ζωην εχοντων ανισταµενων υπο της ζωης εις αιωνιαν ζωην.ελκυση αυτον· καγω αναστησω αυτον εν τη εσχατη ηµερα”. Καθως απεστειλε µε ο ζων Πατηρ καγω ζω . ινα τις εξ αυτου φαγη και µη αποθανη. καγω αναστησω αυτον εν τη εσχατη ηµερα· η γαρ σαρξ µου αληθης εστι βρωσις και το αιµα µου αληθης εστι ποσις”. ουτος εωρακε τον Πατερα”. Ο ουν διδαχθεις παρα του Θεου δυναται πιστευσαι εις τον Υιον του Θεου και µαθων παρα του Πατρος ερχεται προς µε. ελκυσας δια της αγαπης δηλονοτι του αποκαλυφθεντος αυτοις. Οι πατερες υµων το µαννα εφαγον εν τη ερηµω και απεθανον· (167) ουτος δε εστιν ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. Και οτι τουτο εστιν αληθες. ζησεται εις τον αιωνα· και ο αρτος δε ον εγω δωσω η σαρξ µου εστιν ην εγω δωσω υπερ της του κοσµου ζωης. Εγω ειµι ο αρτος ο ζων ο εκ του ουρανου καταβας· εαν τις φαγη εκ τουτου του αρτου. ουχ ως τον Πατερα θεασαµενος· µονος γαρ “ο ων παρα του Θεου. εαν µη φαγητε την σαρκα του Υιου του ανθρωπου και πιητε αυτου το αιµα. Τουτο δε σαφεστερον και το επαγοµενον δηλοι. των δε λοιπων ανισταµενων εις αιωνιον κολασεως θανατον. ου βιαν τινα εδηλωσεν. εαν µη ο Πατηρ µου ελκυση αυτον”. “Εστι γαρ. ουκ εχετε ζωην εν εαυτοις. Εγω ειµι ο αρτος της ζωης. και αµφιβαλλετε περι τουτου· Ουδεις δυναται επιγνωναι µου την θεοτητα. Ελκυσµον δε ειπων. εκεινους λεγει αναστησαι εν τη εσχατη ηµερα ο Κυριος. Ηκουσας πως η κοινωνια των θειων και αχραντων µυστηριων ζωη αιωνιος εστι και οτι τους την ζωην την αιωνιον εχοντας. αλλ᾿ οτι µαλλον εκαλεσε δια της αποκαλυψεως ους προεγνω και ους προωρισεν. γεγραµµενον εν τοις προφηταις· Και εσονται παντες διδακτοι Θεου”. Οιον· “Τι απιστειτε.

ος εστι Θεος αληθης και αρτος και ποµα ζωης αθανατου. (169) ζωην πως ελπιζεις λαβειν εξ αυτου και εχειν ευαισθητως εν εαυτω. Παλιν. ελεγεν· “Εγω ειµι ο αρτος της ζωης”. Τινας αρα ουκ ωφελει. φησι. Τους ανθρωπον ψιλον ειναι τουτον φησι φασκοντας και ου Θεον. ζωην ο διδους. Ορας τι φησι. Ο καταβαινων. Και ινα τουτο ποιηση σαφεστερον· Ο γαρ αρτος. αλλ᾿ εκ του ουρανου. εδηλωσεν οτι ψευδης ο απο της γης. και παλιν. και στερηθης της ζωης. τουτου ενεκεν πολλαχως ειρηκεν· (168) “Εγω ειµι ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων”. φησι. καθως αυτος φησιν ο Χριστος· “Το πνευµα εστι το ζωοποιουν. ει και συ αυτος ο πιστος αρτου µονου και ου σωµατος τεθεωµενου. του Κυριου . αει δηλονοτι και παντοτε επι τους αξιους καταβαινων και νυν καθ᾿ ωραν παραγινοµενος. ουτω και ηµας κατα χαριν λεγει δια του φαγειν την σαρκα αυτου και πιειν αυτου το αιµα ενωθηναι αυτω και ζησαι εν αυτω. ως αν µη. η σαρξ ουκ ωφελει ουδεν”. και παλιν· “Ο Πατηρ µου διδωσιν υµιν τον αρτον ουχι εκ της γης. Ετι δε απο των ορωµενων αφιστων ηµων την διανοιαν. ωφελων ουδεν. φησιν. ο καταβαινων. Ινα µηδεν σωµατικον υποπτευσης µητε τι γηϊνον εννοησης. ως τον ουρανιον αρτον πνευµατικως µη φαγων. τοις νοεροις ορας οµµασι και γενοµενην ολην οµοιαν τω εκ του ουρανου καταβαινοντος αρτω. αρτον φαγης ου τον ουρανιον. µεταλαµβανεις. και ο τρωγων µε κακεινος ζησεται δι᾿ εµε”. Αλλα τι. Ωσπερ γαρ εκεινος φυσικως τω ιδιω Θεω και Πατρι ηνωται.δια τον Πατερα. τον αληθινον”. Τοινυν. την ολιγην µεριδα θεοποιηθεισαν. Ινα δε µη νοµιζωµεν οτι το παν του αρτου του ορωµενου εστι. ως αυτον εκεινον ολον τον Χριστον δεχοµενος. Και ουκ ειπεν ο καταβας· τουτο γαρ το απαξ δηλοι κατελθειν. εναποµενων τη απιστια και τω ορωµενω µονω αρτω δια πασων των αισθησεων. Ειπων τον εκ του ουρανου αληθινον. Τι τουτο. αλλα τον επιγειον µονον. αλλα και αυτον τον µικρον αρτον. Πως την προς αυτον ηµων ενοτητα ο Υιος του Θεου δια της κοινωνιας τοιαυτην γενεσθαι διαρρηδην βοα οιαν εκεινος εχει την προς τον Πατερα ενοτητα και ζωην. του Θεου εστιν ο καταβαινων εκ του ουρανου και διδους τω κοσµω ζωην”. µαλλον δε δι᾿ αυτων αναγων ηµας επι την αορατον δοξαν της ενυποστατου αυτου θεοτητος.

Η ψευστης µεν ουκ εστιν. ος εν αυτω και συν αυτω ερχοµενος εις τον κοσµον οφθηναι µελλει παση σαρκι. πενητες. (170) Ουµενουν. νεοι και γεροντες. Αλλα δευτε τοιγαρουν οσοι πιστοι. Ω πατερες. Πως γαρ. ως φησιν ο Αποστολος. οταν ουρανοι ροιζηδον λυωνται και τα στοιχεια καυσουµενα απολουνται. ευχαριστηριον αινον τω φιλανθρωπω Θεω αναπεµψωµεν ουτω λεγοντες· “∆οξα σοι. Μη ισχυσει τις κρυβηναι εξ οφθαλµων αυτου. µαλλον δε εις αυτον πνευµατικως της Αγιας Τριαδος τον ουρανον. ακουσατε. Οι γαρ αναξιως τουτου µεταλαµβανοντες. “κριµα εαυτοις εσθιουσι και πινουσι. Ειπωµεν δε και προς παντας ηµων κοινως τους αδελφους. πλουσιοι.λεγοντος· “Ο τρωγων τον εκ του ουρανου καταβαινοντα αρτον ζησεται εις τον αιωνα”. Μη ο Θεος ψευστης εστιν. οσοι την εξ αυτου και δι᾿ αυτου και εν αυτω και συν αυτω αιωνιαν την ζωην εκτησασθε. µη διακρινοντες το σωµα του Κυριου”. και ου µη δυνηθη ποιησαι α επηγγειλατο. αδυνατος δε. ανθρωπος τοτε ηµεραν εισοδου υποµενει του απροσιτου Θεου και απροσιτω ενοικουντος φωτι. καθα φησιν ο Αποστολος. ο επιφανεις και αποκαλυφθηναι και οραθηναι καταξιωσας ηµιν”. Οντως το Πνευµα εστιν η αληθης βρωσις και ποσις· το Πνευµα εστι το µεταποιουν τον αρτον εις σωµα του Κυριου· οντως το Πνευµα εστι το καθαιρον ηµας και αξιως ποιουν µεταλαµβανειν του σωµατος του Κυριου. και παλιν· “Η σαρξ ουκ ωφελει ουδεν· το Πνευµα εστι το ζωοποιουν”. µοναζοντες οµου και οι εν τω βιω τω κοσµικω. ελευθεροι. οσοι τον ουρανιον αρτον εφαγετε. . Μη βραδυνη του επισκεψασθαι παντα τα εθνη. ινα παντα τα ρηθεντα και τα διαµειναντα αρρητα κατιδοντες οµου και ακουσαντες. οσοι των µυστηριων την ειρηµενην και λαλουµενην επιστασθε δυναµιν. Μεγας φοβος και τροµος οντως ληψεται τοτε τους αµαρτωλους και συγκρισις ουκ εσται της θλιψεως και οδυνης και τιµωριας αυτων. δουλοι. πασα ηλικια και γενος απαν. και εν αυτη τη ζωη τη αληθινη εις τριτον ουρανον και ηµεις αρπαγωµεν εν Πνευµατι. ω αδελφοι. µη υπενεγκαι ισχυσει ανθρωπος την αποκαλυψιν της δοξης αυτου. γευσαµενοι τε και οσφρανθεντες και ταις χερσι της ψυχης καλως ψηλαφισαντες.

Οι βασιλεις την σωφροσυνην. Οι αρχοντες και οι πλουσιοι. ου τους φιλους ουδε τους αυτον αγαπησαντας αλλα τους µη ως φως ελθοντα δεξαµενους αυτον. αλλα το θεληµα του πεµψαντος µε πατρος”. τοτε γνωσεσθε οτι ο Θεος ηµων πυρ καταναλισκον εστιν. Και τι λεγω σωθηναι αυτον.Αλλ΄ οι ταυτα πιστευοντες και επιποθουντες σωθηναι. σωθηναι ποτε δυνησεται. Αρχοντα δε η Γραφη τινα αρα καλει. Και τουτο δηλων ο Χριστος και Θεος ελεγε· “Πως δυνασθε υµεις πιστευσαι” εις εµε δηλονοτι “δοξαν παρα του µονου Θεου ου ζητουντες. Οντως ουδεις ουδαµως. το Πνευµα το Αγιον· “Αποστρεψατε εκαστος υµων απο της οδου αυτου της πονηρας· µαθετε καλον ποιειν και ρυσασθε αδικουµενον· εκζητησατε τον Κυριον και ζησεται η ψυχη υµων· εκκλινατε απο κακου και ποιησατε αγαθον”. τον δια της αρχης το ιδιον αυτου εκπληρουντα θεληµα. τις αλλος των εις αυτον πιστευοντων.” Πας ουν ο την του Θεου δοξαν ζητων και το εκεινου θεληµα παντι τροπω και εν παντι πραγµατι σπουδαζων ποιειν. αλλ᾿ ο θελων ειναι πρωτος εν υµων. οπου γε ουδε πιστος ειναι δυναται η χριστιανος τελειος ο τοιουτος. οµοιοι δηλονοτι οντες τω φυσει Θεω κατα την χαριν την δοθεισαν ηµιν ανωθεν. µη ποιων το εκεινου θεληµα αλλα το ιδιον εκπληρων. Τον την εαυτου φησι ζητουντα τιµην. Ει δε ο Κυριος και Θεος ηµων ελθων επι της γης δι᾿ ηµας και διδους ηµιν τυπον και υπογραµµον σωτηριας ελεγεν· “Εγω ηλθον ουχ ινα ποιω το θεληµα το εµον. εστω παντως εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος”. ακουσατε. επειδη δυσκολως πλουσιος εις την βασιλειαν των ουρανων εισελευσεται· ει δε δυσκολως ο πλουσιος. ει µη φιλοι εστε Θεου. την αληθειαν και την ευσεβη πιστιν µαλλον η το διαδηµα και΄την αλουργιδα φορειν ποθησατε. ουδεποτε αρχειν τινος . Ουδαµως· φησι γαρ ο Κυριος τοις εαυτου µαθηταις· (171) “Οι αρχοντες των εθνων κατεξουσιαζουσιν αυτων· ουχ ουτως δε εσται εν υµιν. αρχοµενοι και πτωχοι µαλλον γενεσθε. ει µη υιοι. ει µη θεσει θεοι. αλλ᾿ οποτε αποκαλυφθη. Οι πατριαρχαι. φρικτως τηνικαυτα των θειων προσψαυσατε· ει δ᾿ ουν. των θρονων αποστητε και πορευθεντες πρωτον εαυτους απο των θειων Γραφων νουθετησατε· και απεικονισµα γεγονοτες Θεου. ο αρχων αρα πως. την δικαιοσυνην. ταδε λεγει. την ελεηµοσυνην.

“ζητειτε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου. υπεικουσι προθυµως ταις αυτου νοµοθεσιαις και εντολαις. Ουτω δη βασιλευει Θεος εν οις ουδεποτε εβασιλευσε. εν αισθησει γενοµενον. και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν”. Τις ουν επι τοσουτον αφρων και αναισθητος ος προ του την δοξαν ταυτην και ιδειν και παθειν αρχης η δοξης η πλουτου επιθυµησει. την µελλουσαν µετα την αναστασιν εσεσθαι η. βασιλευση και εφ᾿ ηµιν. οτι δι᾿ αυτου γενησονται και ει τι δ᾿αν µετα ταυτα γενησεσθαι µελλει. ως γεγραπται. βασιλευει δε ουχ ηκιστα και εφ᾿ ενα εκαστον ηµων εν δικαιοσυνη και γνωσει και αληθεια. ως που ποτε ουσαν µακραν. ος και αξει εν οις αν βουληται ηµας ευηνιους ευρων και εις το εκεινου θεληµα οια δη ιπποις χρησεται ηµων τοις θεληµασιν. ινα καθως “εβασιλευσεν ο Θεος επι τα εθνη”. επειδη εξ εθνων εσµεν. Ουτω και Χερουβιµ οι ανθρωποι γινονται. Την εν τω υψει των ουρανων. Βασιλευσει δε πως. (172) Αλλα γαρ επιστασθε αρα ποιαν λεγει ζητειν ηµας βασιλειαν. ταυτην λεγει ζητειν ηµας. φησι. Υµεις δε. κτιστης ων και δηµιουργος των απαντων. Μαλλον δε τις . Οι δε µη τοιουτοι τη διαθεσει γενοµενοι.η ολως υπερεχειν µικρου η µεγαλου καθ᾿ εαυτον εννοησειεν. Ταυτην τοιγαρουν λεγει ζητειν την βασιλειαν υµας. αλλ᾿ οσω πλειονων οικονοµιαν και φροντιδα εγχειρισθησεται. Ως επι οχηµατος τινος εφ᾿ ηµας εποχουµενος και ως ηνιας τα θεληµατα κρατων εν τη χειρι αυτου των ηµετερων ψυχων. Προσεχε ακριβως οποια τις εστιν η ζητεισθαι οφειλουσα παρ᾿ ηµων βασιλεια. καθαιροµενοις δια δακρυων και µετανοιας και τελειουµενοις δια σοφιας και γνωσεως της του Πνευµατος. Ο Θεος. Οποιαν δε αρα ζητειν εγκελευεται. αει παντων επουρανιων βασιλευει και επιγειων και καταχθονιων· αλλα και των µηπω γεγονοτων ως ηδη γεγονοτων εν αυτω αυτος βασιλευει. Ουδαµως. κατα την θειαν φωνην του Ιησου και Θεου· φησι γαρ· “Ταυτα δε τα εθνη του κοσµου επιζητει”. οντως οκνω ειπειν οτι εθνικοι εισιν οι τοιουτοι. τοσουτω µαλλον εαυτον εσχατωτερον και δουλον των πολλων εκεινων λαων εξει. τον επι παντων Θεον επι του νωτου των ψυχων αυτων εν τωδε τω κοσµω επιφεροµενοι. αλλ᾿ ολως αισθησιν της ανθρωπινης δοξης εσχηκοτες και ορεξιν πλουτου κτησαµενοι και τρυφης. και ου χριστιανοι αληθεις.

του µεγαλου τουτου και ασπαστου δωρου αποστερησειεν εαυτον· µηδεις της αληθινης δοξης εκπτωτον εαυτον απεργασηται· µηδεις δια προσκαιρον πλουτον τον πλουτοδοτην Θεον και ποιητην του παντος καταλειψη· µηδεις δια γονεων και φιλων και συγγενων προσπαθειαν τον ∆εσποτην των αγγελων αρνησηται· µηδεις δι᾿ επιθυµιαν σαρκος του γλυκασµου της οντως ζωης αποστερηθησεται· µηδεις δια δοξαν ευµαραντον της αιωνιου δοξης και ατελευτητου αλλοτριος γενηται. (173) υποπτευσει. αγαπητε. υστερον δε και το σωµα σου τουτο αναστησοντα και . τους νυνι µη δεχοµενους αυτον µηδε θελοντας αυτον βασιλευειν επ᾿ αυτους· εν οικια τε συνεισερχοµενον ωσαυτως εξει αυτον και επι της κλινης συνανακειµενον και τω αστεκτω φωτι περιπλεκοµενον τε οµου και αρρητως κατασπαζοµενον. ος µειζονα της του Θεου βασιλειας και δοξης αλλην ειναι δοξαν η βασιλειαν η πλουτον η τιµην η αρχην η τρυφην. Οντως ουκ εστι ταυτης ετερον ουδεν εφετωτερον τοις γε νουν εχουσι. ζωην ανεκφραστως βλυστανοντα και µετα την εκδηµιαν την εκ του σωµατος εις (174) ουρανους ουρανων αναβιβαζοντα ηµων εκαστον. µηδεις αφρονως αυτον απωσηται· µηδεις αξιω. παθη ψυχης και σωµατος εξιωµενον. εν αισθησει παση ψυχης. οτε δια τους απιστουντας ελευσεται. ολον αυτον µεθ᾿ εαυτου λαβων. χαραν και δακρυα υπερ µελι και κηριον γλυκυτερα καθ᾿ ωραν παρεχοντα. νοσους παραµυθουµενον. και εποχουµενον αυτον εκαστος επι των εαυτου ωµων επιφεροµενος. συναχθεντες επι το αυτο. Αλλα δευτε παντες. Τοινυν και περιϊοντι τω Χριστω και βασιλευσαι ζητουντι επι παντας ηµας. ως αν εξεις Θεον νυν µεν συναναφεροντα σε διχα του σωµατος. Ταυτα παθειν σε δει και µαθειν. ως αν εκαστος ηµων. αχωριστον εξει εν ηµερα τε και νυκτι.ουτως απονενοηµενος και αθλιος. δαιµονας απελευνοντα. τον υπερανω πασης οντα αρχης και εξουσιας και παντος ονοµατος ονοµαζοµενου ελθειν εφ᾿ ηµας και εφ᾿ ενι εκαστω ηµων βασιλευσαι ποθησωµεν και ζητησωµεν. λυπας και θλιψεις διωκοντα. θανατον αφανιζοντα. η τι των λεγοµενων αλλον και νοµιζοµενων καλων επι γης η εν ουρανω. λαµποντα τω απροσιτω φωτι ο κατεσθιειν µελλει τοτε τους υπεναντιους. ει οιον τε. ινα και εκεινα αντι ταυτης εκλεξηται. αναλαµβανοµενον οθεν ουκ εχωρισθη.

ω πρεπει πασα ευχαριστια. µη δυναµενος διατρανωσαι τας ενεργειας αυτης ελευθερω τω λογω. ειτ᾿ ουν αισθησεις. απηλλαγµενας εχειν πασης επιθυµιας πονηρας και εµπαθους λογισµου χρεωστει. Οσοι δε προσδεδενται µικρα ετι και τη τυχουση επιθυµια του κοσµου και των πραγµατων αυτου. αει σε βασταζων εις τον αερα και υπο σου αει βασταζοµενος. Οσοι τοιγαρουν απαθειαν εχουσι. ελκοµενοι οια δουλοι και δελεαζοµενοι υπο της . τω περι αυτην εκκαιοµενοι ποθω. ος και βασιλευων εσεται επι σε εις τους απεραντους αιωνας. η παθει τινι σωµατικω τε και ψυχικω. οια δη ως εξουθενων και ατιµαζων αυτην και ως την δοξαν αυτης αµαυρων· γεγραπται γαρ· “Παντι τω εχοντι δοθησεται και περισσευθησεται. εις το της καθαροτητος αυτης υψος και εις τον ταυτης βυθον ουκ εξισχυσει τρανων αποβλεψαι η σαφως εξειπειν και αξιως κατανοησαι το πληθος και µεγεθος των ενεργειων και χαρισµατων αυτης. ΛΟΓΟΣ ∆΄. εκπεσειται και ων ισως εκ µερους ελαβεν εξ αυτης αγαθων. υπο των τοιουτων τινος τον νουν οχλουµενος. Ει γαρ τεθολωµενω τω νω και ακαθαρτω τη καρδια των αυτης αρξεται θεωρηµατων και υποθεσεως. Περι απαθειας και των εν αυτη κατα προκοπην χαρισµατων και δωρεων· και τις η τελειωσις της κατα Χριστον πνευµατικης ηλικιας.πνευµατικον σοι παρεχοντα. ουτω και ο περι απαθειας λεγειν επιχειρων τας της ψυχης κορας. απαθεστεροι ετι παρ᾿ αυτης γινονται. δηλονοτι φιλουσιν αυτην και φιλουνται σφοδρως υπ᾿ αυτης· και τα περι της (176) ακορεστου διαλεγοµενοι. ινα µη. τιµη και προσκυνησις συν τω αναρχω αυτου Πατρι και τω παναγιω και αγαθω και ζωοποιω αυτου Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. µακραν εισι και απεχουσι του λιµενος αυτης· οθεν και εαν περι απαθειας λεγειν απαρξωνται και προς το υψος αυτης τον νουν αραι επιχειρησωσιν. (175) Ωσπερ ο τω λαµπροτατω ηλιω ενατενιζειν βουλοµενος καθαρους οφειλει τους του σωµατος οφθαλµους εχειν. ο επι παντων Θεος. απο δε του µη εχοντος και ο δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου”.

επειδη της µεν νοερας αισθησεως και θεωριας και της παντουργου ενεργειας αυτης πειραν ολως ου κεκτηνται. ως απερριµµενοι τινες και του µηδενος αξιοι. καταψευδεσθαι της αληθειας και διαβεβαιουσθαι περι ων ουκ (177) εγνωµεν πειρα µαλλον η λογοις εις ηµας αυτους την ενεργειαν των µελλοντων ρηθησεσθαι προτερον· α δε καταλαβειν ηξιωθηµεν και µαθειν παρα των ελλαµφθεντων υπο της µακαριας απαθειας τον νουν και α παρ᾿ αυτης.επιθυµιας του εν ω προσδεδενται παθους. µυστικως ακηκοαµεν εις το ους. αλληναλλως ταυτα υπο της ψευδωνυµου φυσιουµενοι γνωσεως φιλολογουσι τε και περι ων ουκ οιδασι διαβεβαιουνται τους πυθοµενους. ινα µη ως ο το ταλαντον κατακρυψας δουλος κατακριθωµεν. φησι. κατα την ανωθεν κελευουσαν χαριν επι των δωµατων κηρυξοµεν. ολιγοι δε εκλεκτοι” και “Εν τη οικια του πατρος µου µοναι πολλαι εισιν”. αλλα και παντας αλλους ανθρωπους οµοιους εαυτων ειναι και υπο των τοιουτων διαµαρτυρονται καταδουλουσθαι παθων· ου γαρ συγχωρουνται υπο της οιησεως και του φθονου µειζονα ποτε εαυτων επ᾿ αρετη και σωφροσυνη προσµαρτυρησαι τινι. τουτω δεδουλωται”. και ης πρωην εδοκουν εχειν ειρηνης αποστερουνται των λογισµων· και εικοτως· “Ω γαρ τις ηττηται. η δε αυτη µονη καθ᾿ εαυτην . ολιγοι δε απαθεις· και προς τουτοις πολλη παλιν εν αµφοτεροις υπαρχει διαφορα. περι τοιουτων ουτω καθυποκρινοµενους. Τοινυν και σκοτους εκειθεν πληρουµενοι. Αλλο υπαρχει απαθεια ψυχης και ετερον απαθεια σωµατος· η µεν γαρ και το σωµα καθαγιαζει. Και προσεχε ακριβως τη των λεγοµενων δυναµει και ακριβεια. παραφρονουντες λαλουµεν. Τουτο δε συµβαινει αυτοις. τους ευτελεις και του λεγειν αναξιους. ∆ια τοι τουτο ουδε την εξ απιστιας και προληψεως και µακρας συνηθειας και αµελειας προσγενοµενην αυτοις και προσουσαν ασθενειαν συνιδειν η καθοµολογησαι ποτε πειθονται. Αλλα µη γενοιτο ηµας. οτι πολλοι µεν αγιοι. αλλα τη παντοδυναµω απαθεια ασθενειαν προσαπτειν κατατολµωσι. ουτως ειδεναι βουλοµαι παντας υµας. την αιτιαν ου σφισιν αυτοις των γινοµενων επιγραφονται. Καθαπερ ουν ηκουσατε λεγοντος του ∆εσποτου· “Πολλοι µεν κλητοι. στοχαστικως δε και εν επινοιαις ποικιλαις και πολυτροποις τα κατ᾿ αυτην αναλογιζοµενοι.

Αλλο το ευτελει εσθητι αρκεισθαι (178) και στολης λαµπρας µη επιθυµειν και ετερον το ενδεδυσθαι το φως του Θεου· της µεν γαρ υπο ετερων µυριων επιθυµιων καθελκοµενοι τινες κατεφρονησαν. ιχνους ολως αηδιας τινος δηλονοτι µη εµφωλευοντος αυτου εν τη ψυχη. το λογιζεσθαι. των δε δευτερων ολιγοι παντελως εφροντισαν. Ετερον µεν ουν µη ζητειν εξ ανθρωπων δοξαν και ετερον το της δοξης εκκρεµασθαι του Θεου και ταυτην αεναως επιζητειν· την µεν γαρ και υπο παθων αλλων πλειστοι κυριευθεντες απωσαντο. την δε ολιγοι λιαν κοπω και πονω πολλω λαβειν ηξιωθησαν. ει µη καλως τα οσα εφ᾿ εαυτον εισι σπερµατα καταβαληται. Αλλο το µη επιθυµειν τινος των του κοσµου τερπνων και ηδεων και ετερον το εφιεσθαι των αιωνιων και ουρανιων αγαθων. το δε µονοι περιβεβληνται οι του φωτος υιοι και της ηµερας καταξιωθεντες γενεσθαι. επειδη των µεν προτερων αλλοι δι᾿ αλλο τι και πλειονες αυτων κατεφρονησαν. Τουτων δε τα µεν εφ᾿ ηµιν. Αλλο το ταπεινολογειν και ετερον ταπεινοφρονειν· και αλλο ταπεινωσις και ετερον το της ταπεινωσεως ανθος και ετερον ο ταυτης καρπος και το του καρπου ταυτης καλλος και η ηδυτης αυτου και ετερον αι εκ τουτου ενεργειαι. Αλλο το µη δακνεσθαι µηδε οργιζεσθαι εν ατιµιαις και υβρεσι και εν πειρασµοις και θλιψεσι.ουδεν τον κεκτηµενον ονισησιν. Αλλο το ευχεσθαι υπερ των τα τοιαυτα ποιουντων εις ηµας και αλλο το αφιεναι αυτοις και ετερον το αγαπαν αυτους ως ευεργετας απο ψυχης και ετερον το νοερως ανατυπουν τα προσωπα ενος εκαστου αυτων και ως γνησιους φιλους απαθως αυτους κατασπαζεσθαι εν δακρυσιν αγαπης ειλικρινους. οταν και εν αυτω τω των . το λεγειν και πραττειν οσα προς ταπεινωσιν ηµας φερουσιν· η δε αγια ταπεινωσις και τα λοιπα ταυτης ιδιωµατα και χαρισµατα και αι ταυτης ενεργειαι δωρον εισι Θεου και ου των εφ᾿ ηµιν εισιν. τα δε ουκ εφ᾿ ηµιν εισι· και τα µεν εφ᾿ ηµιν το παντα νοειν. και ετερον το ευδοκειν εν αυτοις. ινα µηδε εν τουτω τις καυχησηται· ων και ουδεις ποτε τυχειν καταξιωθησεται. Αλλο ακινησια των του σωµατος µελων και των παθων αυτων της ψυχης και ετερον κτησις αρετων· η µεν γαρ εκ φυσεως προσεστιν. το φρονειν. Μειζον δε τουτων ων ειποµεν. η δε και τας φυσικας απασας κινησεις ειωθε καταστελλειν.

εαν εν τουτω φθασωσι τελειωθηναι. υπο της χαριτος βοηθουµενοι. Και επι πασι τουτοις ετερον το ανθιστασθαι και πολεµειν τοις εχθροις και αλλο το τελειως ηττησαι και υποταξαι και θανατωσαι αυτους· το µεν προτερον αγωνιστων εστι και αγιων. επισης δε µαλλον τοις φιλοις και τουτοις προσφερεσθαι διχα τινος αλλου διαλογισµου εν τε οµιλιαις. Και προς τουτοις αλλο το φοβεισθαι τον Θεον και ετερον το ποιειν τας αυτου εντολας. Ταυτα µεν ουν απαντα εργα και πραξεις των εν φωτι περιπατουντων ανδρων εισι· οσοι δε εξω τουτων και των τοιουτων εαυτους ειναι καταµανθανουσι. µη λανθανοντας δε. και ετερον η ξενιτεια. Αλλο αργια και ετερον ησυχια και αλλο σιωπη· ετι δε αλλο αναχωρησις και η εκ τοπων εις τοπους µεταβασις. απαθων και τελειων. οι και µονοι. ολιγοι δε λιαν οι µετα φοβου εµφυτου και αγαπης της προς Θεον µετα πιστεως αδιστακτου τουτοις επιχειρουντες. δια κοπων δηλονοτι πολλων και ιδρωτων τους εαυτων τροπωσαµενων εχθρους και τελειαν την κατ᾿ αυτων αραµενων νικην και την ζωηφορον του Κυριου νεκρωσιν στολισαµενων λαµπρως. το δε δευτερον. εν τε συνεστιασεσι. συντοµως κατορθουσι την της αρετης εργασιαν και προς τα . (180) Τοιγαρουν και πολλοι µεν προς ταυτα εαυτους αλλος δι᾿ αλλο τι επιδεδωκασιν. λαθραιως δε τα αυτα τοις ειρηµενοις διαπραττοµενους µεν κατ᾿ αυτου. αλλα µην και προς αυτους τους εν προσχηµατι µεν φιλιας εξωθεν διακειµενους. Τουτων δε παλιν υπερτερον ασυγκριτως ειναι υπειληφα το εν ληθη παντελει των ωνπερ αν παθοι τις γινεσθαι και µητε αποντων µητε παροντων των λυπησαντων η αλλως εµπαροινησαντων µεµνησθαι ποτε. και παλιν· “Εκκλινον απο κακου και ποιησον αγαθον”. καθως γεγραπται· “Φοβηθητε τον Κυριον παντες οι αγιοι αυτου”. µη πλανασθωσαν µηδε εξαπατατωσαν εαυτους.πειρασµων καιρω την ισην κεκτηται τις και οµοιαν αναλλοιωτως διαθεσιν και προς αυτους τους κατα προσωπον λοιδορουντας αυτον και ενδιαβαλλοντας και προς παντας αλλους (179) τους η κατακρινοντας αυτον η υβριζοντας η καταδικαζοντας η εµπτυοντας εις το προσωπον. αλλα βεβαιως ειδετωσαν οτι εν σκοτει πορευονται. Αλλο αναµαρτησια και ετερον η των εντολων εργασια.

ο δους την ψυχην αυτου υπερ ηµων των αµαρτωλων. ου µονον απαρνησιν εαυτου. Ου και εισακουων ο παναγαθος ∆εσποτης ευθυς. “Καθο γαρ ουκ εδοκιµασαν τον Θεον εχειν εν επιγνωσει. ως οι τρεις παιδες εκ της καµινου του πυρος. αρρητω φοβω και τροµω κατασχεθεις. Επειτα ως εν ερηµω. Το γαρ µη το εαυτου αλλα το του πνευµατικου πατρος αυτου θεληµα εκπληρουν ενεκεν εντολης Θεου και γυµνασιας προς αρετην. ρυεται αυτον. παρεδωκεν αυτους ο Θεος εις αδοκιµον νουν ποιειν τα µη καθηκοντα”. των πονηρων επιθυµιων των αρπαζοντων και κατεσθιοντων τας των ανθρωπων ψυχας· ως εκ καµινου δε πυρος. περι ων γεγραπται· “Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων· πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων”. καταδροσιζων εν Αγιω Πνευµατι και ακαταφλεκτον αποτελων αυτον· ως εκ του χαλκουργηµατος δε. ως ο εκ Ιωνας εκ του κητους. Οι ουν καλον τον θεµελιον της πιστεως και ελπιδος εν φοβω και τροµω επι πετραν υπακοης πνευµατικων πατερων καταβαλοντες και ως εκ Θεου στοµατος τα παρ᾿ εκεινων εντελλοµενα τω θεµελιω τουτω της υποταγης αδιστακτως εποικοδοµουντες ευθυς κατορθουσι το απαρνησασθαι εαυτους. αλλα και νεκρωσιν την προς τον κοσµον απαντα εµποιει. των ως πυρ κατακαιοντων και καταλυµαινοµενων και προς ατοπους πραξεις βια ελκοντων ηµας και την φλογα των παθων εν ηµιν αναπτοντων. εν η οικουσα ηµων η ψυχη και δεινως κατεχοµενη και πεδουµενη και βαρουµενη. ως ο Μανασσης εκ του χαλκουργηµατος. εν αισθησει τελεια γενοµενος ο τοιουτος. εκ της γεωδους και βαρειας και εµπαθους ηµων ταυτης σαρκος. µαλλον δε εξω του κοσµου. προς πασαν αρετην και εργασιαν των εντολων του Θεου ακινητος υπαρχει πανταπασι και . (181) ως εκ κητους µεν. βοα προς τον Θεον εξ ολης ψυχης. των κατωδυνων στεναγµων της φωνης της δεησεως αυτου. εκ των κατεχοντων παντας ανθρωπους προληψεων εµπαθων.προειρηµενα παντα προκοπτοντες καθ᾿ ωραν προσεπεκτεινονται. ως ο ∆ανιηλ εκ του λακκου των λεοντων. εκ του βυθου της αγνοιας και του σκοτασµου της φιλιας του κοσµου προς το µηκετι αυτον προς τα τοιαυτα καν τω λογισµω επιστρεψαι· ως εκ λακκου δε των λεοντων. Οι δ᾿ αλλοι “αφιενται ως εν αβατω” κατα το ειρηµενον “περιπλανασθαι και ουχ οδω”.

αλλα δουλευειν τη δικαιοσυνη. των πονηρων τε και αισχρων απαλλαγεις επιθυµιων και απο του θανατου του σωµατος. αυτος εκεινος αφικνουµενος αφαρπαζει και ελευθερον της αισχρας εκεινης και µοχθηρας αποδεικνυσι λειτουργιας. τη προς τον εαυτου δεσποτην ευνοια των µη αιχµαλωτισθεντων συνδουλων αυτου σπουδαιοτερος εν ταις εντολαις του δεσποτου αυτου φανηναι φιλοτιµειται. µηδαµως εν µηδενι προσονειδισας αυτον· ο δε δουλος εκεινος. ος εστι Χριστος ο Θεος. τι εκτοτε ο τοιουτος µελλει ποιειν. Ου µονον δε. οπως αν ψαλλη σοι η δοξα µου”. ο τοσουτων και τηλικουτων απαλλαγεις ανιαρων. ελευθερωθεις. ευσπλαχνος ων και φιλανθρωπος. και της αγνοιας και του σκοτασµου της φιλιας του κοσµου ρυσθεις. υπο τον νοµον της αµαρτιας καταδουλουντος ηµας. ινα τα αυτα παλιν ειπω. οτι ο νοµος του πνευµατος της ζωης εν Χριστω Ιησου ηλευθερωσε µε απο του νοµου της αµαρτιας και του θανατου”. Αρα γε τη ελευθερια ταυτη εις ανεσιν και αµεριµνιαν χρησεται. εκ των ανθρωπινων και εις ηµας αει γινοµενων παραστησω αυτην. ο δικαιοσυνης ηλιος και ων και καλουµενος. Εξ ης ελευθερουµενη µεν. Απαγε· δουλων οντως αι υποληψεις αυται εισι και ουκ ελευθερων· ο γαρ της ελευθεριας ταυτης (182) καταξιωθεις οιδεν οτι ηλευθερωθη απο του νοµου της αµαρτιας του µηκετι δουλευειν αυτον τη αµαρτια. ως αν µειζονα και την προς αυτον αγαπην και θερµοτεραν επιδειξηται. Τουτων ουν ουτω Χριστου χαριτι γενοµενων. αλλα και ευχαριστει µετα Παυλου λεγουσα· “Ευχαριστω τω Θεω δια Ιησου Χριστου του Κυριου ηµων. και τουτον αναγαγων εν τοις βασιλειοις αποκαθιστησι. διηνεκως µεµνηµενος οσων υπ᾿ αυτου ερρυσθη κακων· ουτω . Καθαπερ γαρ βασιλευς τις. Και ινα εκ παραδειγµατος δειξω υµιν οιαν µαλλον εκτοτε επιδεικνυται προς τον Θεον ευνοιαν ο τοιουτος.απροθυµος. δουλον εαυτου υπο τυραννου τινος εκουσιως αιχµαλωτισθεντα και εις δουλειαν υπαχθεντα τω πηλω και τη πλινθεια και τω βορβορω θεασαµενος αυτον ανηλεως κακοπαθουντα και ταις του πονηρου τυραννου εκεινου ακαθαρτοις επιθυµιαις υπηρετουµενον. ου χωριζοµενη δε. βοα συν τω προφητη ∆αυιδ και αυτη λεγουσα· “∆ιερρηξας τον σακκον µου και περιεζωσας µε ευφροσυνην.

τα δε εξ αυτης της πειρας καταλαβοντα. εν πρωτοις ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ταυτα τοις παντα ριψασι και τον σταυρον αρασι και κατα ποδας αυτου ανεπιστροφως βαδιζουσι πλουσιως χαριζεται· αντι φθαρτου γαρ πλουτου αυτος αυτοις ολον εαυτον διδωσιν. οτι ουχι τον κοσµον ουδε τα εν τω κοσµω. ουτω και εν τοις ειρηµενοις υπολαµβανε. Και πρωτα µεν πληρουνται αρρητου χαρας. Των ευεργεσιων δε και των δωρεων του Θεου. ολιγα τινα χρη προς την ηµετεραν αγαπην ειπειν. ει και µηδεν δειται της υπηρεσιας αυτου. Ουτε γαρ ο της ελευθεριας του Πνευµατος απο Θεου απολαυσας ενδωσει ποτε του µη ετι (183) και ετι ποιειν το θεληµα του Θεου και µετα θερµοτερας της προθυµιας. ων ποιει εις τους δουλους αυτου. καθαπερ ειρηται. ως βουλονται και υπερ ο βουλονται. Αλλα γαρ εξ ων διδωσιν ενταυθα τοις αγαπωσιν αυτον ο φιλοικτιρµων Θεος. Οιδας την του ρηµατος δυναµιν. αλλ᾿ οµως δια την ευγνωµοσυνην αυτου αµετρητον επιδειξεται εις αυτον την αγαπην. πληθη αναριθµητα οικετων εχων. φηµι δη δια πλουτον. υπονοει. Καθαπερ γαρ οι εν τω κοσµω πλουσιοι τον πλουτον αυτων εν οιαις αν βουλωνται χρειαις και επιθυµιαις και απολαυσεσιν αναλισκουσιν. Επειδηπερ δια τρια ταυτα πασαν σπουδην και µεριµναν οι ανθρωποι επιδεικνυνται. ουκ εστι µετρον η καταληψις αυτων παρ᾿ ηµων· και τα µεν διδωσιν αυτοις. ουτω και ο καλος ηµων ∆εσποτης εαυτον δωρειται τοις γνησιοις δουλοις αυτου και πασαν αυτων εφεσιν και επιθυµιαν. Ηκουσας θαυµα φρικτον. τα δε δωσει. δια τιµην. αλλα τον Ποιητην (184) των απαντων και . πληροι· και εµπιπλα αυτους αφθονως παντος αγαθου και δαψιλως και αδιαλειπτως επιχορηγει αυτοις την αφθαρτον τρυφην και αεναον. Και καθαπερ ο βασιλευς εκεινος ευπροθυµως ορων και µετα ταπεινωσεως πασης τα θεληµατα αυτου εκπληρουντα τον δουλον εκεινον.µοι και περι του απολαυσαντος της επικουριας Θεου. και τοσουτον οσω και την προς αυτον θεραπειαν επιτεινοντα καθ᾿ εκαστην βλεπει αυτον. ουτε ο αιωνιος βασιλευς και Θεος υστερησει αυτον τα αγαθα της αιωνιου ζωης του µη επιδαψιλευσασθαι ταυτα επ᾿ αυτω. τα µεν εκ των θειων Γραφων. δια δοξαν και την εξ αυτων εγγινοµενην ηµιν ελευθεριαν τε και χαραν και απολαυσιν.

µη φεροντες οραν την ακατανοητον και αστεκτον της στολης αυτων λαµπηδονα. οπως εκεισε γενωνται και το πολυ βαρος της δοξης αποθωνται. ουτω και ο καλος ∆εσποτης ηµων και Θεος εν τοις δουλοις αυτου και κατα φιλανθρωπιαν και χαριν υιοις διατιθεται· επιδιδωσι γαρ εαυτον αυτοις. ολον ολω τω σωµατι· και ορωσι κεκοσµηµενους εαυτους αρρητω δοξη και αστραπτουση θεια στολη και τας οψεις καλυπτουσιν εαυτων. κλαιουσι και εαυτους αποδυρονται. ως επιζητειν αυτους τοπον αποκρυβης. µαλλον δε µηδε δυνασθαι. Αλλα γαρ εις συναισθησιν ελθοντες του αγαθου ου εστερηθησαν. ολως αποσπασθηναι αυτου· τοις δε γε απογαλακτισθεισι καθαπερ πατηρ φιλοτεκνος προσφερεται παιδαγωγων και παιδευων αυτους. αυτον τον Χριστον και Θεον. εξωθει της εαυτου τραπεζης και τοις αυτου δουλοις παρακελευεται µη δουναι αυτοις τροφην. Ειθ᾿ ουτως ο αυτος ∆εσποτης και τροφη και ποσις γινεται αυτοις αεναος και αθανατος· τοις µεν ως φωτοειδης µαζος τω του νοος αυτων στοµατι εµβαλλοµενος καθοραται και θηλαζειν αυτοις παρεχει. αποκλιναντες εις ανωφελη και τα µη προσηκοντα τη θεοσεβεια. και ψυχην και σωµα καθαγιαζοµενοι. ως µη βουλεσθαι.Κυριον και ∆εσποτην εκτησαντο εν εαυτοις. επιστρεψαντες αυθις και συνηθως τουτον ζητησαντες και µη ευροντες. τοτε αποστερει αυτους εαυτον ο τροφευς του παντος. επαν δε περι τα µαθηµατα αυτων αµελως ιδη διατεθεντας αυτους και µετεωριζοµενους εν τισιν ανωφελεσι πραγµασιν. . πασαν τε κακοπαθειαν εαυτοις επιφερουσι και πασαν θλιψιν και παντα πειρασµον και ατιµιαν επιποθουσιν. Οτε δε των εντολων αµελησουσι και ραθυµως η καταφρονητικως διατεθηναι τω (185) αυτεξουσιω θελησουσι και προς τι των του κοσµου πραγµατων ασχοληθωσιν. οις και γινεται αµα τροφη τε και ποσις. παιδευων αυτους µη καταφρονητας ειναι και αµελεις. Επειτα επενδυονται το φως. Ωσπερ γαρ ο φιλοστοργος πατηρ συνεστιους µεν ποιειται τους εαυτου υιους. τοσαυτην εµποιων αυτοις την ηδυτητα. “ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων και ζωην διδους τω κοσµω”· και εκ αυτου και συν αυτω εις κορον τρεφονται αεναως και προς ζωην αΐδιον µεθαρµοζονται τη µεθεξει. οσοι νηπιοι ετι κατα Χριστον πελουσι και ουπω στερεας τροφης µεταλαβειν εισιν ικανοι. κοπτονται.

προς ραθυµιαν δε και ανεσεις εαυτους επιδωσουσιν. µαλλον δε ειπειν ως καταφρονηται. ει δε και θνησιµαιον αυτοις ευρεθη. ως κεκορεσµενοι και µηδενος χρηζοντες. ελεεινοι των παροντων. Καθαπερ γαρ οι αδεσποτοι κυνες εν ταις πλατειαις και ρυµαις της πολεως περιΐασιν. οπως µη τοις αυτοις εξ απροσεξιας και αυθις περιπαρωσι κακοις και του παναγαθου απορριφωσι πατρος. τοτε προς ολιγον.οπως ιδοι ο φιλανθρωπος τουτων πατηρ τας θλιψεις αυτων και την εθελουσιον κακωσιν και ελεησας αυτους επιστρεψη και αυθις αυτοις εαυτον επιδω· ο και γινεται. Και ταυτα µεν οι εµπονως µετανοουντες ποιουσιν αµα και πραττουσι των ειρηµενων επιτυγχανουσιν αγαθων. Και εις την προτεραν οικειοτητα και δοξαν και εις αυτην των αγαθων την τρυφην “α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη” µετα πλειονος της παρρησιας αποκαθιστανται. οτι την αιωνιοιν ζωην εκουσιως απωσαντο. . καν του κοσµου τον πλουτον απαντα κτησωνται. τη προτερα και αυθις αγυρτια εαυτους εκδιδοασιν. ινα χρυσον που η αργυρον η χαλκον διδοµενον εγκολπωσωνται. ευλαβουµενοι πλεον η προτερον τον εαυτων πατερα και τρεµοντες ως δεσποτην. και τας του σωµατος ηδονας υπερ τα αιωνια αγαθα και υπερ αυτον τον Θεον αυτων προτιµησαντες. επει του αληθινου και αρρευστου πλουτου εξεπεσον· και οταν τυχωσι του σκοπου. εως αν ου των εγκατων µονον αλλα και αυτα τα οστα γυµνα των νευρων αποδειξωσιν. ουκετι της τρυφης ταυτης ουτε µην του ενδυµατος της του Θεου δοξης καταξιουνται. Οσοι δε προς τους πονους και προς τας θλιψεις και στενοχωριας της µετανοιας απαγορευσουσι. αλλα και του πλουτου της χρηστοτητος του Θεου εαυτους ενδικως αποστερουσι και κυσιν οµοιουνται αδεσποτοις. αλλα και τους αλλους κυνας µαχοµενοι εκδιωκουσιν. η και κοπρον η αιµα λειξουσι σφαγεντων κτηνων. ουτω διακεινται· επαν δε ο λιµος της απληστιας εξ ανελπιστιας αυτους καταλαβη. ακορεστως εσθιουσι και ου χωριζονται του πτωµατος προτερον. ελεεινοτεροι των µελλοντων. ουτω και ουτοι εν ταις των πλουσιων και πενητων θυραις αγυρτικως περιτρεχουσιν. ως αναξιοι και νοθοι υιοι. ιν᾿ οστουν που (186) η δερµατος παλαιου µερος απορριφεν λαβωσιν.

“η αυτω ευχαριστησαν. και ουτως εµµεινωσι τη καθηµερινη. βασις στερρα και ακραδαντος. και αλλως· “Ουκ αξια τα παροντα παθηµατα προς την (187) αποκαλυπτοµενην ηµιν δοξαν εισι”. εις το ειναι αυτους αναπολογητους· και της επουρανιου δωρεας γευσασθαι αυτους κατηξιωσε και Πνευµατος Αγιου µετοχους πεποιηκε. η χαρα της καρδιας και η αφατος ταυτης . µη αποσκιρτωντες η προς ταυτην αχθοµενοι. η δια Χριστον υποταγη µετα γνωσεως. η γυµνοτης. εµωρανθησαν”. καθα και ο θειος Παυλος ανεκραγεν· “Οι δε ουχ ως Θεον εδοξασαν”. τηνικαυτα και ο παναγαθος πατηρ παντα τα υπαρχοντα αυτω διδωσιν εις τας χειρας αυτων. αλλ᾿ εµαταιωθησαν εν τοις διαλογισµοις αυτων και εσκοτισθη η ασυνετος αυτων καρδια· φασκοντες γαρ ειναι σοφοι. Αλλα γαρ ειπωµεν προτερον τι το µετρον της πνευµατικης ηλικιας και το υψος του πληρωµατος του Χριστου και ουτως περι των υπαρχοντων τω Πατρι και οπως διδωσι ταυτα εις τας χειρας των πιστευοντων αυτω διελθωµεν. Μελη και µορια α εγκαλυπτεσθαι χρεων.Εφανερωσε γαρ αυτοις ο Θεος τον της χαριτος αυτου πλουτον. Ουχ ουτως δε παντες οι φοβουµενοι τον Κυριον· αλλ᾿ οσοι τας του ιδιου πατρος και δεσποτου παιδειας ως ευγνωµονες δουλοι και ως υιοι γνησιοι µετα χαρας υπενεγκωσι. η υπακοη και η ευπροθυµος δουλεια. Προσεχε ουν τη δυναµει των ρηθησοµενων σοι συνετως. η ξενιτεια. η ακτηµοσυνη. Σκελη και αστραγαλοι. Μετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου ταυτα εισι πνευµατικως θεωρουµενα· και ινα κατωθεν την αρχην ταυτης ποιησωµαι. η ηγαπησαν. η εκ της χυσεως των δακρυων εγγινοµενη ηδυτης. κνηµαι και γονατα και µηροι. συνεστιοι τω εαυτων πατρι γινοµενοι και την δοξαν καθορωντες αυτου και τον πλουτον ον κληρονοµειν µελλουσιν. εν τω οικω τω πατρικω εστολισµενοι λαµπρως αει διαµενουσι. τω προειρηµενω τροπω παιδαγωγουµενοι. η το απειρον της αυτου ηδεσθησαν αγαθοτητος. ποδες αυτης η πιστις και η αγια ταπεινωσις εστι. ως εφηµεν. η αδιαλειπτος ευχη κατα νουν. οτι ηµαρτον αυτω “. λεγοντες· “Παιδειαν Κυριου υποισω. Οταν δε καλως ανατραφωσι και παιδευθεντες εις µετρον ηλικιας τελειου ανδρος καταντησωσι. παιδεια και διηνεκει µετανοια.

αντι παντων και προ παντων εικοτως ο λογω τετιµηµενος και αθολωτος. η πραοτης. Νεφροι και οσφυς. διεγειρων προς ανδρειαν και αµυναν των βουλοµενων αγαθων ανδρων η πονηρων την εφ᾿ εκατερα τουτων επι τοις πραγµασιν ενστασιν. αλλ᾿ ουδε µνησικακειν συγχωρουσιν η φθονειν η ζηλουν η οργιζεσθαι η ορασθαι ταυτα ποτε υπο των ανθρωπων. αναζωσαµενοι τας οσφυς της διανοιας υµων. Ορµης γαρ αυτων εµπαθους ολως προς τα εξω µη γινοµενης. ητις συµµετοχους ηµας και συγκοινωνους Θεου απεργαζεται. η προς τας ευχας και τας συναξεις στασις και καρτερια και η εκειθεν εγγινοµενη πυρωσις του επιθυµητικου προς θεωριαν και συνουσιαν Θεου. η ανεξικακια. και εν τω λογιστικω. ψυων τε και νευρων και πιµελης. κεκαλυµµενα διατηρουνται· ενδοθεν δε αυτα καθ᾿ εαυτα οντα και ασφαλως υφ᾿ ων ειρηκαµεν φυλαττοµενα. ως ειποµεν. Και των αποστολων ο κορυφαιοτατος Πετρος “∆ιο. τον των απαντων ποιητην και δεσποτην προτιµησει και . την του παναγιου Πνευµατος φησι δωρεαν. το µεν λογιστικον διακρινει και διαιρει το χειρον απο του κρειττονος και δεικνυει τω επιθυµητικω οις δει σχετικως προσκεισθαι και α δει αγαπαν και α χρεων αποστρεφεσθαι και µισειν· το δε θυµικον µεσον τουτων ωσπερ τις υπηρετης ευγνωµων παρεστι. εν ω το λογιστικον ως καρδιαν µεσον νοησεις. τοις εκεινων εξυπηρετων βουληµασι και θεληµασι συνεργων. φησιν. η απλοτης. περιεπουσι τε και συγκαλυπτουσι και προς τα ορωµενα ουκ εωσιν αποβλεπειν η τινος επιθυµειν των εν αυτοις. ελπισατε επι την φεροµενην υµιν χαριν εν αποκαλυψει Ιησου Χριστου. το επιθυµητικον τε και θυµικον· α και δικην πλευρων. καθως ο θειος ∆υιδ αναγραφεται ουτω λεγων· “Πυρωσον τους νεφρους µου και την καρδιαν µου”. η συµπαθεια και η ευλαβεια συνεχουσι και συνδουσι.παρακλησις. Επει δε κρεισσων ασυγκριτως των ορωµενων απαντων ο ταυτα κατασκευασας Θεος. ως τεκνα υπακοης”. (189) και ασυγχυτον εκ των εµπαθων προληψεων κεκτηµενος τον νουν. Χαριν. νηφοντες τελειως. Κοιλια και στοµαχος και η των ενδοσθιων κατασκευη το χωρητικον υπαρχει και νοερον της ψυχης εργαστηριον. Και ο Παυλος φησι· (188) “Στητε ουν περιζωσαµενοι τας οσφυς υµων εν αληθεια”.

περι τροφης. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. Επει ουν µεχρι γαστρος και στοµαχου το σωµα της κατα Χριστον διεπλασαµεν ηλικιας. Οθεν το γαλα τουτο τοις µαστοις χορηγειται και οπως εργαζεται. οιονει πως υποδεικνυων αυτω και λεγων· “Ακουσον µου και ιδε· αψαι φρικτως. εν τα τρια εν τη θεωρια της τριαδικης εναδος και εν αυτη τη τερπνοτητι του εαυτων γινονται δεσποτου. ωµους. Οπηνικα ουν εκ µονου του ενος και αγαθου τη απλοτητι. κτησασθε σπλαγχνα οικτιρµων”. ου µην αλλα γαρ ουδε ζωωσαι η αφθαρτωσαι η απαθανατισαι σε δυναµενος”. βραχιονας. Νωτον δε. χειρας (190) ηδη και τραχηλον τουτω τω σωµατι της πνευµατικης ηλικιας συµπλαττοµεν. περι ποσεως. εν η οι µαστοι της φιλανθρωπιας το γαλα της ελεηµοσυνης ορφανοις και χηραις και πασιν αλλοις αφθονως προχεουσι κατα τον λεγοντα αγιον· “Αδελφοι. τηνικαυτα η τουτων θελησις και διαιρεσις και η προς τα εναντια των θειων θεληµατων αποστροφη αδιαιρετως δεικνυται· εν γαρ µονοις τουτοις η του θυµικου κινησις γινεται. Ου γαρ επιγινωσκεται ολως η τριττη τοτε τουτων διαιρεσις. επιστραφωσιν αι δυναµεις αυται προς τα ενταυθα. γευσαι της ακηρατου γλυκυτητος. Ειχοµεν ετι και ετερα τουτων πλειονα περι στοµαχου και ηπατος. το . του πνευµατικου οσφρανθητι µυρου και γνωθι ως ουδεις τουτου εστιν ωραιοτερος η τερπνοτερος η ηδυτερος η το συνολον δυνατωτερος η ενδοξοτερος. τοις ειθισµενοις πλουτειν εξ αλλοτριων χρηµατων. χρεων και µεχρι της κεφαλης ανελθειν εως ου αρτιον και σωον αυτο πνευµατικως εκπληρωσωµεν. Και στηθος µεν επι τουτω νοησεις την ευσπλαγχνιαν. κατελιποµεν ταυτα τη σιωπη κεκαλυπτοµενα τοις δια της πρακτικης γνωσεως εκζητειν βουλοµενοις. αλλ᾿ εισιν εκ παντος εν. τηνικαυτα και ολον το θυµικον τω λογιστικω τε και επιθυµητικω συγκραθεν. υµιν εασω ζητειν. αλλ᾿ εισιν εκ παντος εν. Τοιγαρουν και οταν δια παντων τουτων η επιθυµια πληρωθη του ανθρωπου. επι τη των πονηρων και αγαθων πραγµατων διακρισει και διαιρεσει. Οπηνικα τοτε τουτων διαιρεσις. Στηθος τοιγαρουν και νωτον.αγαπησει και προς µονον εκεινον ολον αυτου το επιθυµητικον ανενεγκη. περι πεινης και διψης ειπειν· αλλ᾿ ινα µη µακρον αποτεινω τον λογον και εκφορα τα ανεκφορα ποιησω των λογων τοις θηρευταις.

το υποµονητικον τε και καρτερικον εν τοις πειρασµοις και ταις θλιψεσι. Χειρας δε φηµι το προς πασαν υπακοην και εργασιαν των εντολων του Θεου ενεργητικον τε και προθυµον. της δε κεφαλης εστερηµενον. και παλιν η κεφαλη διχα . δεδωκα εις µαστιγας και τας σιαγονας µου εις ραπισµον”. τους δε καταπιπτοντας ανιστα. ανδρος. φησι. δι᾿ ων αι χειρες και µεθ᾿ ων ενεργειν δυνανται. Εχει δε προς ταυταις και πνευµατικας χειρας η ηλικια αυτη. τροφην ην ειπεν εκεινος επιθυµειν και εφιεσθαι· και µακαριος ο ειδως ταυτα και εχων και προσφερων τω δεσποτη αυτου. Ωσπερ γαρ το σωµα. ατινα διχα υποµονης και καρτεριας πολλης ουδεις ουδαµως κτησασθαι δυναται. Λειπεται τοιγαρουν τουτω µονη η κεφαλη. ελαιον και οινον επιχεων αυτοις. τους συντετριµµενους καταδεσµει. δι᾿ ων τους µεν ολιγοψυχους παραµυθειται. Απερ. ουκ εστιν. Αλλ᾿ ισως παντα ειπειν ηµας ελογισασθε και µηδεν µηδαµως υστερηκεναι. ως οιµαι. Τραχηλος δε του σωµατος τουτου η αδιστακτος εστιν ελπις. αλλα χρη ελπιζειν αει και προς ταυτα καθ᾿ ωραν παρασκευαζεσθαι. ει και µη απαντησει καιρος του παθειν. Και ο Κυριος δια του προφητου· “ Τω νωτον µου. καθως φησιν ο Αποστολος· “Υµεις οι δυνατοι τα βαρη των αδυνατων βασταζετε”. ο επι των Χερουβιµ εποχουµενος. µεθ᾿ ων και αλλα πολλα λογω και εργω προς τους πλησιον καθ᾿ εκαστην ποιει και αυτου του κρασπεδου απτεται του δεσποτικου και αρτον προσφερει τω Κυριω αυτου και το ποτηριον διδωσιν εις τας χειρας αυτου. οτι κακεινος ανακλινει αυτον εν τη βασιλεια των ουρανων. Ιδου ουν ολον το σωµα απηρτισαµεν. νεκρον εστιν εις απαν και ανενεργητον. Ωµους δε και βραχιονας. και περιζωσαµενος κατα την αφευδη επαγγελιαν αυτου διακονησει αυτω. Θεου βοηθεια και χαριτι. Και ουτω τρεφει (191) τον τρεφοντα νευµατι και πασαν πνοην. τελειου παντα τα µελη ολοκληρα εχον. Ουκ εστι δε τουτο.τα αλλοτρια βαρη εφ᾿ εαυτον ευπροθυµως αιρειν και τα στιγµατα του Κυριου Ιησου εν εαυτω περιφερειν. και αυθις· “Του λοιπου κοπους µοι µηδεις παρεχετω· εγω γαρ τα στιγµατα του Κυριου Ιησου εν τω σωµατι µου βασταζω”. ως αρκουντων δηθεν και των ειρηµενων εις ολοκληριαν αρετης και σωτηριαν ψυχης. εχον παντα τα µελη.

οπερ εστιν η ελπις· ητις του µεν λοιπου υπερανεστηκε σωµατος. ουτω τρεφεται και αυξεται ολος ο ανθρωπος. Και ινα σοι σαφεστερον τουτο ποιησωµαι. επαναληψιν ποιουµενου µου των ειρηµενων ακριβως ακουε. ουτω µοι νοει και εις το υφ᾿ ηµων δια της συνεργειας του Αγιου Πνευµατος κατασκευασθεν πνευµατικον σωµα γινεσθαι και οτι απερ ειποµεν παντα διχα κεφαλης εωλα εισι και ανωφελη. Καθαπερ γαρ σωµα παιδιου µικρου εστερηµενον της εαυτου κεφαλης ουκ ενδεχεται αυξηθηναι ποτε. και εαν εχω πασαν την γνωσιν και ειδω τα µυστηρια παντα και εαν ψωµισω παντα τα υπαρχοντα µοι και . κεχωρισµενη δε τουτου τυγχανουσα τας εαυτης ενεργειας δεικνυειν ου δυναται. Εχεις τοιγαρουν πιστιν και ταπεινωσιν τας βασεις των αρετων και επι ταυταις τας αρετας πασας. ∆ια δη τουτο. αλλ᾿ αµφοτερα ηνωµενα οντα και την εξ αλληλων (192) τροφην δεχοµενα. αλλ᾿ εκ του Αγιου εκεινου Πνευµατος διδαχθεντες. αυτη δε µονη καθ᾿ εαυτην µη συναφθεισα τη κεφαλη συννενεκρωται τοις λοιποις του σωµατος µελεσιν. και αυθις· “Εαν εχω πασαν την πιστιν.του λοιπου ολου σωµατος αυτη µεν καθ᾿ εαυτην κεφαλη εστι. ωσπερ κεφαλην τω οντι την αγιαν αγαπην επιτιθεµεν επ᾿ αυτη. το αυτο µοι µετα το επιτεθηναι τω πνευµατικω σωµατι την κεφαλην κατανοησον και οψει γινοµενον. µη εχουσα οθεν εις πνοην η αναπνοην του ζωοποιουντος και κινουντος το σωµα και τα µελη Πνευµατος δεξασθαι και τροφης ολως αφθαρτου µεταλαβειν. απαγε. ου ειχεν ο ειπων· “Μενει δε τα τρια ταυτα. αγαπη· µειζων δε παντων η αγαπη”. ειτ᾿ ουν το σωµα δια του στοµατος και η κεφαλη παλιν δια της αναπεµποµενης υγροτητος απο του σωµατος. ωστε ορη µεθιστανειν. ελπις. εποικοδοµηθεισας. ινα µη ατελες το της ηλικιας Χριστου µετρον εασωµεν. ει και πολλοι επι τη τουτων εργασια και µερικη κτησει ως το παν κατορθωσαντες αφρονως διακεινται και νεκροι οντες ουκ επαισθανονται ου απεστερηνται αγαθου. ει και διηρηµενως εις υποδειγµα και γνωσιν τρανοτερον διηγησαµεθα. δι᾿ ας ολον δηλονοτι κατεσκευασθη το σωµα και µεχρι τραχηλου απετελεσθη. ουκ αφ᾿ εαυτων τουτο νοησαντες η συσκευασαντες. Τα µεν γαρ ειρηµενα. πιστις. ας εφθην ειπων. αλλ᾿ ανευ της κεφαλης και της εις αλληλα φυσικης συναφειας συστηναι ταυτα και κραταιωθηναι αδυνατον.

Η δε αγαπη αυτη. αυτην. ινα µεταδω της αυτου θεοτητος ουσιωδως ηµιν και πνευµατικους ηµας εργασαµενος και αφθαρτους αποτελεσας εις ουρανους ανενεγκη.εαν ταις γλωσσαις των ανθρωπων λαλω και των αγγελων και εαν παραδω το σωµα µου ινα καυθησωµαι. ινα τεκνα Θεου κληθωµεν”. ουδεν ωφελουµαι”. φηµι. πλειονα κατα αναλογιαν παρεχει τω λοιπω των αρετων σωµατι την ισχυν και τοις εµπροσθεν προσεπεκτεινεσθαι παρασκευαζει θερµοτερον. εξ ολης . στερραν ετηρησε και ακραδαντον και επι ταυτη τη πιστει τας ειρηµενας απασας πραξεις επωκοδοµησεν εν σπουδη· ο δε γε µη θεασαµενος. δι᾿ ης ενουµεθα τω Θεω. µητε της γλυκυτητος αυτης µετασχων. ον εωρακε. ωσπερ οστουν προς οστουν και αρµονια προς αρµονιαν. Ταυτην ουν την αγαπην ουδεις ανθρωπων ιδειν η λαβειν η συναφθηναι ηδυνηθη. Αγαπην ενταυθα το του Θεου Αγιον καλει Πνευµα.” Παλιν δε ει µη εξ ολης ψυχης. και παλιν· “Ιδετε ποταπην αγαπην δεδωκεν ηµιν ο Πατηρ. Και ουτως αυξανουσι κατα µικρον ολα τα µελη του πνευµατικου σωµατος. τον Θεον ον ουχ εωρακε πως δυναται αγαπαν. Περι ταυτης και ο Ιωαννης φησιν ο θεολογος· “Η τελεια αγαπη εξω βαλλει τον φοβον”. ως ειποµεν. Αυτη εστιν η αγαπη ην λεγει ο θειος Αποστολος οτι εκκεχυται πλουσιως εν ταις καρδιαις ηµων. ειτ᾿ ουν η κεφαλη [παντων] των αρετων εστιν ο Χριστος και Θεος. µητε συναφθεις (194) αυτη. “Ο γαρ µη αγαπων τον αδελφον αυτου. φησιν. Η γαρ πιστις δια της ελπιδος µεσιτευουσης υπο της αγιας αγαπης αορατως και ανεπαισθητως. Ον γαρ ουκ ιδη τις. ος δια τουτο κατηλθεν επι της γης και γεγονεν ανθρωπος. και οτι· “Ο φοβουµενος ου τετελειωται εν τη αγαπη”. ηγουν η µετουσια και µεθεξις της θεοτητος αυτου. ει µη την εις Χριστον πιστιν. αγαπην δε µη εχω. ουδε αγαπησαι ταυτην αξιως δυναται. δι᾿ ου και την υιοθεσιαν απολαµβανοµεν. προθυµουµενη και διδασκοµενη και ικανουµενη. εν τοις νηπιοις ετι λεγω. παντα τα προειρηµενα επιτελει· επιτελουσα δε (193) τρεφει και θεραπευει και αυξανειν ποιει δια των τοιουτων την κεφαλην. την αγαπην· αυτη δε θεραπευοµενη και αυξανουσα. µεταλαβων της ηµετερας γεωδους σαρκος. πως αγαπαν αυτον δυναται. υπο της αγιας αγαπης συντιθεµενα και συναρµολογουµενα και συνδουµενα.

φησιν. Αδυνατον γαρ παντα ειπειν. το του Κυριου ιµατιον ο προ καταβολης κοσµου ενεδιδυσκετο. αλλα χαριζεται αυτοις και τον νουν του Χριστου. οµοιοι τω Υιω του Θεου. Χριστον ενεδυσασθε”. “Οσοι γαρ. Προς τουτοις διδωσιν αυτοις καινους οφθαλµους και καινην ακοην. και αυθις· “Οτε ηµην νηπιος. φησιν. παντα υποµενω· και λοιδορουµενος ευλογω και . ως νηπιος ελογιζοµην· οτε δε γεγονα ανηρ. εις Χριστον εβαπτισθητε. και ο επιστηθιος µαθητης του Χριστου” “Αδελφοι. Ολος αυτος εκεινος ο του Θεου Λογος µετα Πατρος και Πνευµατος οικει εν αυτοις· γινεται ουν εκαστος των τοιουτων ναος εν αισθησει και γνωσει Θεου και τηνικαυτα µετα παρρησιας λεγων βοα· “Ζω µεν ουκετι εγω. µυστηρια αυτοις αποκαλυπτοντα α ουκ εξον γλωσση φθεγξασθαι ανθρωπινη.καρδιας. εφανερωθη” τοις εν τω κοσµω δηλονοτι (195) “τι εσοµεθα· οιδαµεν δε” εκ του Πνευµατος ου δεδωκεν ηµιν “οτι. γινονται και ουτοι θεσει θεοι. κατηργηκα τα του νηπιου”. εαν φανερωθη. Οι γουν αξιωθεντες αυτω συναφθηναι και κεφαλην αυτον κτησασθαι. υπερ κεφαλης αυτων λαµποντα. της αυτου εµφανειας εν αποκαλυψει Πνευµατος Αγιου µυστικως ουκ αξιουται ουδε την κεφαλην εαυτου αυτον κεκτηται. ιδειν ου καταξιουται αυτον. Χριστον. νυν τεκνα εσµεν· αλλ᾿ ουπω. την ζωην των απαντων εστερηµενον. προσεχε τω λογω. αλλα σωµα εστι νεκρον εν τοις πνευµατικοις εργοις. ως νηπιος εφρονουν. “Ο αγαπων µε γαρ. παρακαλω. Ω του θαυµατος! Ενδυει γαρ αυτους ο Πατηρ την πρωτην στολην. κατα τας φυσικας εννοιας και κατα την προσουσαν ηµιν φιλικην αγαπησιν και διαθεσιν. εαν µη προτερον εξ ολης αυτου της ψυχης αγαπηση τις τον Θεον και την προς αυτον αγαπην εν τη απαρνησει εαυτου και του κοσµου παντος επιδειξηται. και τοτε επιφερει· “και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου”. Και ου τουτο µονον. Εξ ων δεικνυται φανερως οτι. ως νηπιος ελαλουν. ζη δε εν εµοι ο Χριστος”. ∆ια τουτο παντα στεγω. δηλονοτι το Αγιον Πνευµα ο και αλλοιοι θεοπρεπως ολους αυτους ξενην τινα και αρρητον και θειαν αλλοιωσιν περι ης φησιν ο ∆αυιδ· “Αυτη η αλλοιωσις της δεξιας του Υψιστου”. αγαπησει αυτον προτερον. ειπεν. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. Και τι τα πολλα θελω λεγειν.

ει µη η αγαπη του Θεου προτερον εξεχυθη πλουσιως εν τη καρδια αυτου και ενοικον εσχε δι᾿ αυτης τον ειποντα· “Ου δυνασθε χωρις εµου ποιειν ουδεν”. πληρωµα δε ταυτης ο υπερ Χριστου και των εντολων αυτου θανατος. σταυρον και θανατον υποµεινας. Ταυτα ουδεις ποτε ανθρωπων εννοησαι αφ᾿ εαυτου η ειπειν η ακοη παραδεξασθαι. µη οτι γε εργω αυτα διαπραξασθαι ηδυνηθη. αλλ᾿ επι τω Θεω τω εγειροντι τους νεκρους”. και παλιν· “∆ιωκω ει και καταλαβω. πατερ. Ετι δε και υπερ παντων οφειλοµεν των δι᾿ ηντινα αιτιαν λυπουντων η λοιδορουντων ηµας και υπερ των εχθρωδως προς ηµας εκ πονηρας προθεσεως διακειµενων αει. Αλλ᾿ ουδε της τοιαυτης χαριτος και δωρεας ετυχε τις. εφ᾿ ω και κατεληφθην”. την αµαρτιαν ταυτην· ου γαρ οιδασι τι ποιουσιν”. ως ουδε της µετα Θεου ενωσεως της εν νοερα αισθησει και γνωσει και . “ινα επισκηνωση εν εµοι. ως εργω τουτο ηδη παθοντες και υποµειναντες. γινωσκετω δε τουτο. καθως ενετειλατο ο Σωτηρ και ηµεις λεπτοτερον εδηλωσαµεν. τω Κυριω δηλονοτι εν ολη καρδια ευπροθυµως δουλευσας και αγαπησας αυτον. Ει δε µη ταυτην αναφαιρετον ειληφε. ατελεστος δε. ει µη προτερον εαυτον απηρνησατο. µηδεις εαυτον απατατω. αλλα τη προαιρεσει. οτι η τελειοτης αυτης εν τω Θεω αποκεκρυµµενη εστι. Αυτη τοιγαρουν η τελεια των πνευµατικων ανδρων ατελεστος ηλικια· τελεια µεν. Ουχ ως τη πειρα τουτο πολλακις παθων. υπερ παντος δε του κοσµου παρεδωκεν εαυτον. φησι. ουτω και ηµεις υπερ εκεινου και των αυτου εντολων. λογισθησεται ηµιν υπο του φιλανθρωπου Θεου ηµων και αγωνοθετου κατα τον λεγοντα αγιον· “Νη την υµετεραν αγαπην. Ει γαρ και µη συναντησει τουτο ηµιν το βιαιω θανατω τον βιον υπεξελθειν. φησιν. καθ᾿ ηµεραν αποθνησκω”. αλλα και υπερ των πιστων απαντων και απιστων προσευχεσθαι. αλλα τη προθεσει.παρακαλω βλασφηµουµενος και ανεχοµαι διωκοµενος. κατα το ηµιν εφικτον λεγω. ινα ωσπερ εκεινος απαντα µεν τον νοµον ετελεσεν. “ινα µη ωµεν πεποιθοτες εφ᾿ εαυτοις. η δυναµις του Χριστου”. αλλα µην και υπερ της σωτηριας των αδελφων (196) ηµων το αποκριµα του θανατου εν εαυτοις οφειλοµεν περιφερειν. ευχοµενος και υπερ των σταυρωσαντων αυτον και λεγων” “Αφες αυτοις. ως αν οι της πλανης απαλλαγωσι και τη αληθινη πιστει προσελθωσι.

ουδε επι καρδιαν ακαθαρτον ανεβη ανθρωπου. εξ ων . Εξ ου πηγαζει το φως το απροσιτον µεν τοις αµαρτωλοις απασι. ως αρραβωνας απ᾿ εντευθεν ηδη τοις πιστοις ο αψευδης και πιστος διδωσι. ναι µην και αυτην την των αγγελων τροφην. Οπηνικα δε ουτως εξουσι τελειωθεντες καλως. το αµηχανον καλλος της δοξης ης ειχεν ο Υιος προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα τω Θεω και Πατρι. ων οφθαλµος τεθολωµενος τοις παθεσι το καλλος ουκ ειδεν. Πατερ. και παλιν· “Την δοξαν ην δεδωκας µοι δεδωκα αυτοις. πατερ. Και ουτω ταυτα διδωσιν.θεωρια γινοµενης κατηξιωθη η καταξιωθησεται πωποτε. τας απαρχας των αγαθων εκεινων απαντων. προσιτον δε εν αυτοις ανατελλον και γινοµενον τουτοις χαρα ανεκλαλητος. το αφθαρτον. τηνικαυτα και ο Πατηρ αυτων ο ουρανιος τα υπαρχοντα αυτω διδωσιν εις τας χειρας αυτων. τη δοξη η ειχον προ του τον κοσµον ειναι παρα σοι”. τοις αγαπωσιν αυτον και διαγουσιν εν τη γη καθαπερ εν ουρανω. Χειρας δε το ασφαλες και πεπληροφορηµενον νοησεις· υπαρχοντα δε αυτου ταυτα εισιν· το αθανατον. το ατρεπτον. ορωντες αυτον τοσουτον οσον ορωνται και αυτοι υπ᾿ αυτου. Ταυτα ουν εισιν α προϋπεσχοµην υµιν ειπειν υπαρχοντα (198) ειναι του Πατρος. καθως συ. ως ηκουσατε. ειρηνη παντα νουν υπερεχουσα. Μενει γαρ γνωστως ο Θεος εν αυτοις και αυτοι γνωστως εν τω Θεω µενουσιν αχωριστως και αδιαστατως. και εν τω σκοτει περιπατουσιν ως εν ηµερα και εν αδυτω φωτι· εν δε τω βορβορωδει τουτω σωµατι αναπνεουσιν. α ο Θεος ητοιµασε τοις αγαπωσιν αυτον. τρυφη και απολαυσις και ευφροσυνη εν ακορεστω κορω νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας. καθως φησιν αυτος ο Λογος και Υιος του Πατρος· “∆οξασον µε συ. µαλλον δε ειπειν µη δυναµενος. το αΐδιον. Και ινα συνελων ειπω. ουτω πως καγω εκπληττοµενος. ουδε ους βεβυσµενον τη αγνωσια ηκουσεν. και ουσιν εν τω θανατω ως ηδη τη αθανασια τετιµηµενοι. τον ουρανιον αρτον. εν εµοι καγω εν αυτοις”. ινα εν ωσι. Οι γαρ χρηµατισαντες ανδρες τελειοι εν τη µεθεξει της του Θεου χαριτος (197) και την πνευµατικην ηλικιαν εν τω ρηθεντι µετρω τελειαν κτησαµενοι ολοι γινονται µετα του Θεου. ως εν τω της τρυφης παραδεισω κεκτηµενοι το της ζωης ξυλον εν µεσω. το αναλλοιωτον.

ποσω γε ( 199) µαλλον νηπιω ετι και µηδε αφ᾿ εαυτου περιπατειν η ζωννυσθαι δυναµενω αρµοσει την ανδρωαν ηλικιαν εκδεξασθαι και µη προ τουτου τοις αδυνατοις επιχειρειν. προς τους κοσµοκρατορας του σκοτους του αιωνος τουτου. η τα των απαθων εργα πραττειν επιχειρων. ενθα πελουσα η αγια αγαπη. προς τα πνευµατικα της πονηριας εν τοις επουρανιοις”. αλλα προς τας αρχας. εν αωρω τη ηλικια τα των ανδρων οπλα αιροντι και ετερους περι πολεµου διδασκειν επαγγελλοµενω. αλλα και εαυτον συνεξισουντι και παρενειροντι τοις ανδρασι και πολεµισταις και προς πολεµον απιεναι συν αυτοις επιχειρουντι. αλλα και πολλου γελωτος αξιον· υπ᾿ αυτων γαρ ων επιφερεται οπλων συµποδισθησεται παντως και καταβληθησεται και συντριβησεται και ουδε αναστησαι ισως δυνησεται. Ει γαρ δειλον ανδρα µη εξιεναι εις πολεµον τω Μωϋση ο Θεος διεταξατο. νηπιω εοικεν απαλω. ου µονον δε. αορατως προς αορατους εχθρους γινοµενος. προς τας εξουσιας. Οµως µεντοι επειδη “ουκ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα. Οπερ ουκ αδυνατον µονον εστιν. ουδε τα οπλα ηµων σαρκικα και ορωµενα. αλλα µην και αυτης της ηττης και νικης των πονηρων σοφους και επιστηµονας και διδακτικους. αλλα πνευµατικα και νοουµενα. Ο ουν προ του συναφθηναι αυτη και συγκραθηναι ολοτελως απαθη εαυτον ονοµαζων. η διδασκων ετερους. δια τουτο παντες οι δοκουντες ειναι τι εαυτους επιδεικνυνται τοις ανθρωποις τολµηρους περι ταυτα και ανδρειους και περι την εξηγησιν της τοιαυτης παλης και της αντιπαραταξεως λιαν εµπειρους.πασαι αι αϋλοι δυναµεις των ουρανων τρεφοµεναι ακηρατως ζωουνται· οι και στρεφοµενοι εν µεσω του κοσµου και των εν τω κοσµω πραγµατων βοωσιν εν αληθεια µετα του Παυλου· “Ηµων δε το πολιτευµα εν ουρανοις υπαρχει”. Και εικοτως· ουκ οιδε γαρ οτι οι εν πολεµω πληττοµενοι και καταβαλλοµενοι εξεγειρονται παλιν και εµπειροτεροι γινονται και κραταιοτερον τοις εχθροις αντιµαχονται. υπαρχει δε και ο πολεµος ουτος αορατος. Οθεν και ως µονοµαχοι τινες και νικηται των . απαθεις και τω οντι αγγελους εργαζεται. η παλιν τα υπ᾿ εκεινων πραττοµενα απιστων. συγγινοµενη τοις εαυτης ερασταις και πλουσιως αυτους περιλαµπουσα.

κρυπτουσιν εαυτους τω κωδιω της υποκρισεως και τη δορα του προβατου· και τουτο τοις πασι δια της χρηστολογιας φαινεσθαι βουλονται οπερ οι την κατα Χριστον ηλικιαν δια πονων κτησαµενοι αυτοι. τη επιφορα των πειρασµων και τη καταιγιδι των λογισµων ωθουµενοι. ου δυνανται συγκαταθεσθαι και την εαυτων ασθενειαν και απειριαν καθοµολογησαι υπο φιλοδοξιας και ανθρωπαρεσκειας κατακρατουµενοι· λιαν γαρ της δοξης εκπεσειν των ανθρωπων φοβουνται. Επειδη γαρ ου βλεπονται κατα ψυχην τοις πλησιον οποιοι ποτ᾿ αν εισιν. µηδε τας βασεις ισως της πιστεως και ελπιδος (200) επι την πετραν ερεισαντες. εκαστος εαυτον τοις αγιοις εκεινοις συγκρινων. και ελεγχοµενοι και υπο του οικειου συνειδοτος κατακρινοµενοι ως απρακτοι και του τοιουτου πολεµου απειροι. οι ταυτης εφιεµενοι δηλαδη και ταυτην επικτησασθαι επιποθουντες θερµως· εικονα γαρ υµιν φρασω παριστωσαν αυτων την των οπλων περιβολην και την εκεινων λαµπροτητα και γνωσεσθε. τινι· και µαλιστα οι προυχειν δοκουντες των αλλων εν γνωσει και λογω και τον βασιλικον οιοµενοι χαρακτηρα εν εαυτοις επιφερεσθαι. οι και ως σοφοι και ευλαβεις και σωφρονες παρα των πολλων τιµωµενοι και σεβοµενοι ουδεν ηττον κατα τας αφανεις κινησεις της ψυχης των την κακιαν πολυτελων διαφερουσιν. ουδε παρα των ανθρωπων καταλαµβανονται οτι γυµνοι τυγχανουσι των του Πνευµατος οπλων. Αλλ᾿ αγε δη και την δοξαν των οντως αγιων και απαθων ανδρων οι βουλοµενοι διδαχθηναι θελησατε. ουδε στηναι εις προσωπον ολως ανθρωπου ηδυνηθησαν αν. ως οιµαι. . ουδε οτι ασθενεις ετι και νηπιοι εισι. εν οιοις εστε και οσον της εκεινων ανδρειας οµου και αξιας και δυναµεως παντες απολειποµεθα. συµποδιζονται και σκελιζοµενοι ελεεινως καταπιπτουσιν. Ει γαρ εβλεποντο τοις πασιν οιοι εισιν οι την µορφωσιν της ευσεβειας µονην οια δη σκηνην περικειµενοι. ∆ια δη τουτο αµφιβολοι ετι και αδοκιµοι οντες. ουδε οφθηναι. µηδε την οικοδοµην των αρετων επι τον θεµελιον Χριστον ανυψωσαντες.εχθρων δια της κενολογιας και απατης των συλλογισµων τοις πασι γνωριζεσθαι σπευδουσιν· οι.

η δε καρδια αυτων τω δισκω εοικε της σεληνης. ετι εν σωµατι οντες. διατηρει. (201) πολυ του ηλιακου τουτου φωτος και ασυγκριτως λαµπροτερον ητις απτοµενη των καρδιων αυτων και καθαπερ το της σεληνης φως. ουχ υφ᾿ ηµων επινοηθεισα. Εν γαρ τη κτισει ο τεχνιτης Θεου Λογος ως εν πινακι προεζωγραφησε τα υστερον µελλοντα εις σωτηριαν ηµων και αναπλασιν γινεσθαι. Τοιγαρουν εννοησον µοι τον ουρανον οιος υπαρχει εν αιθρια και ανεφελω νυκτι και βλεπε µοι εν αυτω τον της σεληνης δισκον ολον πεπληρωµενον το ειλικρινες και καθαρωτατον φως. µη γενοιτο. ινα τον τυπον εν τοις αισθητοις φαινοµενον βλεποντες µη απιστησωµεν οτι και εν τοις καθ᾿ ηµας πνευµατικως τελειται και περαιουται η οντως αληθεια.Αλλ᾿ αγε δη και την δοξαν των οντων αγιων και απαθων ανδρων οι βουλοµενοι διδαχθηναι θελησατε. Η δε αγια απαθεια. και αβλαβεις και ελευθερους εκ παντων εχθρων αποκαθιστα· ου µονον δε. µεταβηθι τω νω και προς ο µελλω παλιν ειπειν. Συνηκατε της λεχθεισης εικονος το µεγεθος και οσον εκαστος ηµων της των αγιων δοξης και λαµπροτητος υστερει. µεγας εν τω µικρω τουτω κοσµω . Η δε αγια αγαπη το παντουργον υπαρχει και παντοδυναµον φως. οι ταυτης εφιεµενοι δηλαδη και ταυτην επικτησασθαι επιποθουντες θερµως· εικονα γαρ υµιν φρασω παριστωσαν αυτων την των οπλων περιβολην και την εκεινων λαµπροτητα και γνωσεσθε. σκεπει παντοθεν και περιφρουρει και ατρωτους απο πασης εννοιας πονηρας. Των αγιων εοικασιν εκαστος. Ειδετε δοξαν οι ταυτην οντως ποθουντες. αλλ᾿ ολοφωτος αει δια σπουδης και αγαθοεργιας των αγιων συντηρουµενη. αλλ᾿ ειδοτες οτι εκαστος ηµων δευτερος κοσµος υπο Θεου. εκαστος εαυτον τοις αγιοις εκεινοις συγκρινων. αλλα και απροσιτους αυτους τοις υπεναντιοις εργαζεται. ωσπερ κυκλοειδης στεφανος και ως σκηνη µεσον αυτους περιφερουσα και περιεπουσα. µη οτι γε αµαρτιας. αλλ᾿ υπο του Θεου προϋποστασα και γενοµενη. κυκλω δε ταυτης τον πολλακις γινοµενον κυκλον περι αυτην· και σκοπησας ταυτα καλως. εν οιοις εστε και οσον της εκεινων ανδρειας οµου και αξιας και δυναµεως παντες απολειποµεθα. ουρανω. Η γαρ εικων αυτη τυπος των εν ηµιν τελουµενων εστιν.

Ουτω γαρ και αυτοι παλιν ηµεις ηµερα αϋλος και γη καινη και καινοι ουρανοι. µη χειρονες εν µηδενι φανηναι θελησωµεν των εις διδασκαλιαν ηµων γενοµενων αλογων η και αψυχων υπο του φιλανθρωπου Θεου. τον της δικαιοσυνης ηλιον λαµποντα εν εαυτοις εχοντες. παραγεται. Καθαπερ γαρ εκεινος ουδεποτε παυεται του ανατελλειν και επιλαµπειν. Οτι µεν γαρ τα πολλα τοις πολλοις αδυνατα. ∆ει ουν ηµας εν τουτω τον υπηρετην ηµων µιµεισθαι. κακ τουτου οκνηροτερους ποιωµεν αυτους εις την εργασιαν των εντολων. ει µη τινα αλλον. Και ινα ταλλα παρησω οντα. καταπαυσω τον λογον. δια του υποδειγµατος τοις πλησιον ηµων χρηµατισοµεν. εµπρακτοι διδασκαλοι εν παντι και εν πασι γινοµενοι τοις αµελεστεροις των αδελφων και αναπολογητους αυτους εργαζοµενοι. και θεραποντα ηλιον. ουτω και ηµεις µη θελησωµεν δια αµελειας εν τω σκοτει καθησθαι των ηδονων και παθων· το προσταγµα δε µαλλον του ειποντος· “Μετανοειτε· ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων” φυλασσοντες. προς το ανεσπερον φως ως υιοι φωτος επανερχεσθαι σπευσωµεν. καθα µοι και τις των θεολογων συµµαρτυρει. των δε εναντιων την µιµησιν φυγωµεν οση δυναµις. καθα ραθυµια παλιν και καταφρονησει και αµελεια τοις προτεροις κακοις περιπιπτοµεν και υπο την νυκτα της αµαρτιας γινοµεθα. αλλα τα µεν καλα ζηλωσωµεν απαντα. Μη δη ουν εις ραθυµιαν εναγωµεν τους πλησιον εν τω λεγειν· “Πως αρα τουτο η πως εκεινο δυνατον παρα ανθρωπων κατορθωθηναι. Ιστω πας ο ακουων οτι. αλλα το του ∆εσποτου αεναως εκπληροι προσταγµα. (303) εν τοις κατ᾿ εµε ραθυµοις και . δια της καθηµερινης και αδιαλειπτου µετανοιας και των εξ αυτης και δι᾿ αυτης προχεοµενων δακρυων και πασης αλλης αγαθοεργιας εκκαθαιροµενοι. αλλ᾿ εργοις αυτοις διηγουµενοι. ουτω πιστευειν χρεων και πεπεισθαι οτι οι εν σκοτει της αµαρτιας υπαρχοντες και εν τουτω απο γεννησεως διατελουντες δυναµεθα δια πιστεως και της των εντολων εργασιας εις ηµεραν θειαν και φωτισµον πνευµατικον αναχθηναι. ωσπερ απο νυκτος ηµεραν και απο (202) ηµερας παλιν νυκτα γινοµενην ορωµεν.”. τα του θεου δηλονοτι προσταγµατα και την δοξαν αυτου ου λογοις κενοις και µαταιοις. τουτο µονον εις υποµνησιν υµων λεξας.και ορωµενω. συµφηµι καγω.

ει δε και κρυβηναι τελειως (204) καν προς µικρον εθελησειε. τοις οιησει µετα τουτων και τυφω αθλιως κεκρατηµενοις. Αλλα γαρ του τοιουτου ποθου εν παραδειγµατι την αναγκην και την φλογα κατανοησωµεν. ου της θεωριας του καλλους και της γλυκυτητος ολως κορεσθηναι ουδεποτε δυνανται. Τι δε εστιν ο κατανοουντες ορωσι.καταφρονησαι του κοσµου και σκυβαλα τα εν αυτω παντα ηγησασθαι µη προαιρουµενοις. οια δη . προσθηκην ηδυτητος βλυζει και την επιθυµιαν αυτων εκκαιει σφοδροτερον· ει δε ποτε µη παλιν αυτοις τρανοτερον φαινοιτο. τον δε ταυτης ερωντα εξωθεν προσπελαζοντα. Παρησω γαρ. εγω νενικηκα τον κοσµον”. τοις τη µαταια δοξη προσκειµενοις και πλουτου ορεγοµενοις και επαινοις και τιµαις ενηδοµενοις ταις εξ ανθρωπων. οι την οικιαν της ψυχης κενην περιφεροντες του ενοικουντος εν τοις πιστοις και ουτω καθ᾿ εκαστην βοωντος· “Εν τω κοσµω θλιψιν εξετε· αλλα θαρσειτε. ποθου αρρητου πονον δριµυν και αφορητον εν αυτοις απεργαζεται. κατανοουσιν ακατανοητως το ανειδεον ειδος αυτου. ωραιοτεραν τε ουσαν πασων των επι γης γυναικων και ενδοθεν υπαρχουσαν του κοιτωνος αυτης. Νοει µοι ερωµενην κορην πτωχω τινι. ως του ολου στερισκοµενοι διακεινται. Αει γαρ. Το απλουν της θεοτητος αυτο φως αυτο τοις νοεροις οφθαλµοις ορωσι πλουσιως. την αµορφον µορφην και το ασχηµατιστον σχηµα εν αθεατω θεα και ασυνθετω καλλει αποικιλτως πεποικιλµενον. ανεστιως εσθιουσιν εν πνευµατικω τω του νοος και της ψυχης αυτων στοµατι. ο και ψηλαφωντες αΰλοις χερσιν ακατασχετω τω ερωτι. εθελουσιως τους εγκαλινδουµενους χοιρων δικην εις τα βορβορωδη των κακων της αµαρτιας πραγµατα. τω εναντιω συνταττονται. εκ βασιλικου µεν τυγχανουσαν γενους και βασιλικω κατεστεµµενην τω διαδηµατι. το καινοτερον. το γε νυν εχον. Εν εκεινοις γαρ τοις δια πιστεως και της εαυτων απαρνησεως τω Χριστω και Θεω πιστει και αγαπη και ταπεινωσει ακολουθησασι και αυτον συν Πατρι και Πνευµατι εν εαυτοις κτησαµενοις παντα δυνατα και ραδια γινονται κατα τον ειρηκοτα εν Πνευµατι· “Παντα ισχυω εν τω ενδυναµουντι µε Χριστω”. Ον οι πεπλουτηκοτες ορωσιν αορατως αυτου του Θεου το αφραστον καλλος· κρατουσιν ανεπαφως.

και ταυτην κατασπασηται και περιπλακη. Ει δε εν ορωµενοις και αισθητοις σωµασιν οµου και πραγµασιν ουτω ταυτα συµβαινειν ειωθε. φθειροµενοις ουσι και ταχεως παρερχοµενοις. Οποτε γαρ αυτω εκεινω ουσιωδως τω Θεω ενωθωσι και της εκεινου θεας και µεθεξεως αξιωθωσιν. ου τρυφης. ουδε τη σκια των . µονην χρυσω πεπυκασµενην την χειρα εξωθεν εκτεινασα. Ει τοινυν εκ µικρας και στενοτατης οπης η κορη. τουτο εκεινης µεθ᾿ ορκων υπισχνουµενης αυτω. ως συµβασιλευσαι και συναφθηναι αυτη προσδοκων. Ου δοξης γαρ. αλλ᾿ ασυγκριτω και αφραστω καλλει αµωµητον το ειδος κεκτηµενην της ευπρεπειας. ποσω γε µαλλον εν τοις νοητοις αορατοις τουτο συµβησεται. συµµαρτυρησετε µοι τω λογω του υποδειγµατος και υµεις. αφθαρτοις ουσι και αϊδιοις· οσω γαρ κρειττονα των προσκαιρων εισι τα αιωνια αγαθα.απερριµµενον δια πτωχειαν και ακραν ευτελειαν. κακεινος ταυτης δραξαµενος και το αµηχανον καλλος αυτης κατανοων κατασπαζεται αυτην. ειτα αιφνης εκ των εκεινου χειρων την αυτης η κορη χειρα αρπασασα συστειλη προς εαυτην και αποκρυψει τελειως. ου κατα την της εικονος µορφην ουσαν. τοσουτον αναλογως και τον ερωτα εµποιουσι σφοδροτερον εν ταις των ερωντων ψυχαις· οθεν ουδε εα τουτους ο ποθος του Θεου επιθυµια η προσπαθεια εν τινι κρατηθηναι καν οπωσουν. αναφλεγων τον ποθον αυτου και την επιθυµιαν την προς αυτην. τω εραστη επιδωσει. αλλ᾿ ουδε σωµατων ερωτος προσψαυσαι ολως κατα νουν συγκεχωρηνται· αλλα καθαπερ ο την εκ χρωµατων κατασκευασθεισαν αψυχον εικονα (205) της νυµφης νυµφιος ορων ταυτη προσκειται και ενατενιζει διηνεκως και βουλεται οραν αυτην. ουκετι τη εικονι των ποιηµατων. επαν δε αυτην εκεινην την νυµφην παραγενοµενην θεασηται. ουχι θλιψιν αφορητον αυτω προξενησει και την του ποθου µαλλον εκκκαυσιν περισσοτεραν εκ τουτου τω τοιουτω σφοδρως απεργασεται. Οιµαι. ουκετι ολως ανεχεται προς την εικονα ταυτης εναπιδειν σχετικως. ου χρηµατων ουτοι εφιενται. το αυτο δη µειζονως πασχουσι και οι εκ µεγεθους και καλλονης των ορωµενων κτισµατων την δυναµιν και την σοφιαν του γενεσιουργου αναθεωρουντες και εις αγαπην και πιστιν την προς αυτον και εις φοβον εκ τουτων αγνον κατα προκοπην αναγοµενοι.

µιµησοµαι γαρ εν τουτω τον ειποντα· “Ωσπερει τω εκτρωµατι ωφθη καµοι”. ενθεν ηδη µυειται και την µελλουσαν δοθηναι εν τω µελλοντι τοις αγιοις απολαυσιν. Και ποιω τροπω ορα τις τον Θεον και οτι ο εις τοιαυτα µετρα πεφθακως. φιλανθρωπια Θεου και χαριτι. ΛΟΓΟΣ Ε΄ (207) Περι των οιοµενων αγνωστως εχειν εν εαυτοις το Πνευµα το Αγιον. η σχετικως προσανεχουσι. Και οτι φθονος ουδεις εν τοις αγιοις. δια πολλων δεησεων παθειν ηξιωθηµεν. Τουτο ουν το µακαριον παθος. ω πρεπει πασα δοξα τιµη και προσκυνησις. ουκετι την αισθησιν προς τα ορωµενα καθα και προτερον κεκτηνται. δι᾿ ου και των ειρηµενων απαντων την πειραν εν αισθησει και ορασει και γνωσει µυστικως διδαχθεντες και λαβοντες οµου εις ωφελειαν και προτροπην των εκζητειν τον Θεον και αυτον ευρειν βουλοµενων ταυτα γραφη παρεδωκαµεν. ωστε οραν κατα το εφικτον τον Θεον.ορωµενων εµπαθως η προσπαθως. συν τω Πατρι και τω παναγιω αυτου Πνευµατι. µη επαισθανοµενων δε καθολου της ενεργειας αυτου· και περι των λεγοντων µη δυνασθαι τινα των ανθρωπων κατα την παρουσαν ζωην οραν την δοξαν αυτου. Συναλγησατε ουν ηµιν και συνευξασθε οι εκ του παροντος λογου καρπουµενοι την ωφελειαν και προς το υψος τουτου πρακτικως ανελθειν προαιρουµενοι. Της διανοιας γαρ αυτων εν τοις υπερ αισθησιν εµφιλοχωρουσης και οιονει ανακιρναµενης και λαµπροτητα θειας φυσεως µεταµφιεννυµενης. (206) οπως ταις προς Θεον υµων ευπροσδεκτοις δεησεσι µη µονον ασβεστος εν ηµιν ο του θειου ποθου πυρσος διατηρηθη. Και . και ηµεις οι απερριµενοι. νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. οταν δια πασης σπουδης εναρετου τουτοις συνεξισωµεθα. αλλα και σφοδροτερον µαλλον φλογος αναφθη και αµωµους ηµας και αµεµπτους και ασπιλους διατηρηση ο απο γης εις ουρανους αναβιβασας και δοξασας το γενος ηµων των ανθρωπων. και αποδειξις δια χρησεων περι τουτου. Ναι µην επι πλειον συγκολλησει και τρανως συνενωσει και συγκραθηναι γνωστως αξιωσει ολον µε ολω εαυτω και υµιν. εν αµικτω µιξει και συναφεια αφραστω κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου.

Ινα ουν τα παρ᾿ εκεινων προταξω λεγοµενα. Ουχι βεβαπτισµενοι εσµεν και ηµεις. αλλα το Πνευµα το Αγιον προς αυτους ειποι αν. ινα ουτως διδαξητε εαυτους µη ως απιστοι φθεγγεσθαι. Αυτη τοινυν και παρ᾿ αυτων η πρωτη προτασις και αποδειξις.οτι οσα αν ο τοιουτος λεγη η ποιη η γραφη. Τουτο τοιγαρουν οµολογουντες. τι ειναι. ινα ως αφρων προς αφρονας ειποιµι. παντως ειποιεν αν. ω ουτοι. η ουδεν εστιν. ουχ ηµεις. και τον Χριστον ενδεδυµεθα”. Το ουν ενδυµα τουτο. αλλ᾿ ως πιστοι. ειπατε ηµιν και δια τι ανθρωπος γεγονεν ο Θεος. Ιδου και παλιν εγω προς τους λεγοντας εχειν αγνωστως Πνευµα Θεου και οιοµενους απο του θειου βαπτισµατος τουτο κεκτησθαι εν εαυτοις και τον µεν θησαυρον εχειν νοµιζοντας. ει και ισως υµεις εθελοκωφουντες αγνοειτε . Παντως. Εστι τι. ουκ αυτος. ει µη Θεος αληθης και ανθρωπος επ᾿ αληθως τελειος πεφυκως. πιστει δε µονη και λογισµω. Ναι. λεγετε· Χριστον. το ενεργουν και λαλουν εν αυτω. καθως φησιν ο Αποστολος. ορα τι φασιν οι σοφοι και ενωπιον αυτων επιστηµονες· “Οσοι εις Χριστον εβαπτισθητε. δηλον οτι. ει γε µη τελεον παρακοπην φρενων εισι πασχοντες. αγνωστως δε και ανεπαισθητως υπολαµβανοντας την του Θεου δωρεαν εν εαυτοις απο τοτε εγκατοικησασαν και µεχρι του νυν ενδοθεν (208) της εαυτων ψυχης ενυπαρχουσαν· ου µονον δε. κουφους δε τουτου εαυτους ολως επιγινωσκοντας. προς τους οµολογουντας µεν µηδεν ολως επαισθανθηναι εν τω βαπτισµατι. ειπατε δη και τι πρωτον εστιν. εις το Πνευµα του Θεου. αµαρτανει και βλασφηµει. Χριστον ενεδυσασθε. φησιν. Τι τοινυν αλλο εστιν ο Χριστος. Τι δαι. Ο τοινυν Χριστος εστι τι. φησιν ο Παυλος. αλλ᾿ ου πειρα τουτο παραδεξαµενους και κρατουντας εν εαυτοις ως εκ της των θειων λογιων ακροασεως. Ει ουν βεβαπτισµεθα. αλλα γαρ και προς αυτους τους µηδεµιαν λεγοντας ποτε αισθησιν εν θεωρια και αποκαλυψει ταυτης λαβειν. αλλα το Πνευµα το Αγιον το λαλουν εν αυτω ταυτα λεγει και γραφει· και ο τους λογους αυτου αθετων η παραλογιζοµενος. Ει ουν ειναι τι οµολογειτε. Τι ουν. ως αι θειαι Γραφαι διδασκουσι και αυτα τα γεγονοτα και καθ᾿ εκαστην γινοµενα.

οπερ ουδεποτε γεγονεν. λοιπον κατα σε ουδε εστι τι ποτε ο Θεος· ει γαρ ην. Ει ουν δια της αυτου θεοτητος ην ανελαβε σαρκα πρωτον εθεωσε. το δε τι ποτε η παρ᾿ ετερου η ηµας αυτους επενδυοντες και λιαν (210) επαισθανοµεθα. αρρητως ανακεκραµενου και εν αµικτω µιξει τη τριαδικη θεοτητι ηνωµενου. Προσεχε τοινυν και ερωτωντι µοι µετα συνεσεως αποκριθητι. Το γαρ µηδεν ενδυοµενοι ουδεν αισθανοµεθα.ινα τον ανθρωπον ποιηση θεον. Ο γυµνος τω σωµατι ενδυσαµενος επαισθανεται και το ιµατιον οποιον ορα.. και ηµας παντας ου δια της φθαρτης σαρκος αλλα δια της θεωθεισης (209) ζωοποιει. “Η σαρξ γαρ. Θεος. Ει γαρ ουκ αισθανεται ο τον Θεον ενδυοµενος τι ποτε αρα ενεδυσατο. ∆ια τινος τουτο κατεργαζοµενος. ∆ια της θεοτητος δηλονοτι. Ει οι βαπτιζοµενοι τον Χριστον επενδυονται. ινα µηκετι µηδαµως ως ανθρωπον αλλ᾿ ως ενα Θεον αυτον τελειον εν δυσιν επιγινωσκωµεν φυσεσιν – εις γαρ Θεος . φησιν. Εστι τοινυν Χριστος. µη εξ αγνοιας εκκλινης της ευθειας των νοηµατων οδου και κοπους παρεξης ηµιν και κριµα προξενησης πλειον τη ση ψυχη. ως του φθαρτου υπο της αφθαρσιας καταποθεντος και του σωµατος υπο του ασωµατου ουκ αφανισθεντος µεν. ινα εις Θεος εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι προσκυνηται και µητε προσθηκην τω αριθµω απο της οικονοµιας λαβη τινα µητε παθος τι απο του σωµατος η Τριας υποστη. ολου δε αλλοιωθεντος και µενοντος ασυγχυτου. δια τουτο γενοµενος ανθρωπος. Ινα προγινωσκων συ α ωµολογησας ερωτωµενος παρ᾿ εµου. Ο ουν Θεον ενδυσαµενος ουκ επιγνωσεται νοερως και ιδη τι ενεδυσατο. Τι δε εστι. ο δε γυµνος τη ψυχη Θεον ενδυσαµενος ου γνωσεται. Παλιν τοιγαρουν προσαναµνησω σε τα ρηθεντα εν επιτοµω. Θεος αληθης και ανθρωπος τελειος παναληθως πεφυκως. τι τουτο εστιν ο επενδυονται. ινα ποιηση θεον τον ανθρωπον. ουκ ωφελει ουδεν· το πνευµα εστι το ζωοποιουν”. ∆ια της σαρκος η δια της θεοτητος. οι αυτον ενδυοµενοι εγινωσκον αν. ει γε και σωας τας αισθησεις κεκτηµεθα· νεκροι γαρ ενδυοµενοι ουκ αισθανονται µονοι και δεδοικα µη και οι . ∆ια τι ουν ταυτα λεγω. οπερ πρωην ουκ ην. δια της θεοτητος θεωσας και θεοποιων ηµας δηλαδη και ουχι δια µονης αυτου της σαρκος· ουδε γαρ µεριστη. ινα ευσυνοπτον γενηται ο µελλω ειπειν.

αλλα και τας οψεις ευθυς αλλοιουµενοι αποστρεφονται και ως βλασφηµιαν ακουσαντες δυσχεραινουσι· ειτα. ουκ εστι. Εαν γαρ εγω δειξω σοι τον αυτον Υιον του Θεου λεγοντα σοι δυνατον ειναι τουτο. λεξον ηµιν. και τον Πατερα µου εγνωκειτε αν”. φησι. Αληθως λεγεις και η µαρτυρια σου αληθης µεν. αλλα κατα της σεαυτου ψυχης. λοιπον και οι τουτον σταυρωσαντες και εµπτυσαντες τον Πατερα εωρακασι· και ουτως ουδεµια εσται διαφορα η προτιµησις απιστων τε και πιστων. Ει γαρ κατα την σωµατικην ιδεαν τουτο γενοµενον εννοησωµεν. ου περι της ηδη εσβεσµενης αυτω παντως λεγει. τον ερωτωντα φιλοτιµουµενοι και τον πραον δηθεν υποκρινοµενοι. καθα δη και αυτος παλιν δεικνυσιν Ιουδαιοις διαλεγοµενος και λεγων· “Ει εγνωκειτε µε. φησιν. “Ο µονογενης. Και προς τουτο ου µονον ουδεν αποκρινονται. “Θεον. φησιν. αλλα περι της ετι καιοµενης και αστραπτον εχουσης το φως.ταυτα λεγοντες νεκροι και γυµνοι επ᾿ αληθειας οντως εισιν.” Απαγε. την εαυτων αγνοιαν εµφανιζουσιν· ο γαρ λεγων τινι· “Μη σβεσης. Ορατε καν ολως εν υµιν αυτοις. την λαµπαδα”. Και ουτω λελυται το ζητουµενον. Και τουτο λεγοντες. ου µετα στυφοτητος αποκρινονται· “Και τις ποτε ιδειν τουτο τολµηρως ειποι η ολως αυτο εθεασατο. ω ουτοι. τι ερεις. τον σκοπον των λεγοµενων µη επισταµενοι. ακουσον αυτου Χριστου του Υιου του Θεου παλιν λεγοντος· “Μακαριοι οι καθαροι τη καρδια οτι αυτοι τον Θεον οψονται”. Ω της σκοτωσεως! Τις τουτο ειπε. ουδεις εωρακε πωποτε”. Οτι δε δυνατον ηµιν εστι το κατιδειν τον Θεον. ως ανθρωπω ιδειν εφικτον. αλλα παντες εξ ισης του πεποθηµενου µακαρισµου ετυχον τε (211) δηλονοτι και τυχωσιν. το Πνευµα καιοµενον και λαµπον ωσπερ εικος. Τι ουν ερεις προς ταυτα. αλλα κατα την της θεοτητος αποκαλυψιν. Ειτα φασι· “Το Πνευµα µη σβεννυτε” ο Παυλος διακελευεται. ο τα εν χερσιν απιστων αγαθα και λαβειν ταυτα µη προθυµουµενος επι . Αλλ᾿ ουκ εστι ταυτα. Τι δαι. Υιος ο ων εις τον κολπον του Πατρος εκεινος εξηγησατο”. Φησι γαρ· “Ο εωρακως εµε εωρακε τον Πατερα”. Αλλ᾿ οιδα. Τουτο δε ου κατα την της σαρκος ειπε θεωριαν. Αλλα γαρ αυθις προς αυτους ωδε ανθυποφεροµεν.

ουτως ουδε πιστεως και ελπιδος βεβαιας χωρις αγαπην Θεου εν ψυχη ανθρωπου ευρεθηναι δυνατον· ο δε µη την αγαπην εχων ουδεν εκ των λοιπων αρετων ωφελειται η χωρις ταυτης ωφεληθησεται. και η θεωρια συνεπεται αυτη. των αιτιων της αγαπης µη οντων. Ει γαρ δια της καθαρας καρδιας τον Θεον ειπεν οψεσθαι. αυτην εκεινην παρειναι ενδεχεται. αγαπητε. και ουτω σοι γενησεται το µηδεποτε ιδειν τον Θεον εν τω µη ειναι σοι εργασιαν µετα την εξοδον δι᾿ ης ευρησεις την καθαρσιν. αγαπη· µειζων δε παντων η αγαπη”. δηλονοτι και πιστεως. Και ει ταυτην ποτε εκαθαρισας. µετα δε την εµφανειαν η τελεια εν ηµιν αγαπη προσγινεται. τοτε δε προσωπον προς . Περι δε του απ᾿ εντευθεν οραν τον Θεον ακουε αυτου παλιν λεγοντος· “Νυν βλεπω εν εσοπτρω και εν αινιγµατι. πιστις ελπις.τα µελλοντα µεταβησεται και αποκριθεις ερει· “Ναι. “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. η δε ελπις τη αγαπη συνεπεται. θησεις παντως και την καθαρσιν µετα θανατον. ουδε πιστευειν δυναται δηλονοτι· και ταυτα Παυλου λεγοντος ακουε· “Μενει δε τα τρια ταυτα. καθα δη και αυτος Παυλος γραφων διαµαρτυρεται. τον Θεον ον ου βλεπει πως δυναται αγαπαν. οντως οι καθαροι τη καρδια τον Θεον οψονται. ουτε αγαπαν αυτον ως χρη δυναµεθα· γεγραπται γαρ· “Ο µη αγαπων (212) τον αδελφον αυτου ον ορα. Αλλα και ο Κυριος τι φησιν. ο µη εχων αγαπην ελπιδα ου κεκτηται.” Ουδαµως. αλλ᾿ εν τω µελλοντι τουτο και ουκ εν τω νυν αιωνι γενησεται”. Ποτε ουν η εµφανεια τουτου γενησεται. Ει ουν η πιστις τη ελπιδι συνεζευκται. Ο τοινυν µη δυναµενος αγαπαν. Οπου γαρ η ακριβης των εντολων φυλακη. Ει γαρ µη τουτο γενηται. Ως γαρ θεµελιων εκτος οροφος οικου ουχ ισταται. δια τουτο και της καθαρσεως κατεφρονησας και της θεωριας διηµαρτες. ∆ια τι η πως τουτο εσται. ο δε ελπιδος εκτος. εκει εσται και η του Σωτηρος εµφανεια. Ει γαρ ενταυθα η καθαρσις. παντως οτε η καθαροτης προσγενηται. Ενταυθα η εν τω µελλοντι. και ενταυθα εσται η ορασις· ει δε µετα θανατον ειπης την ορασιν ειναι. ουτε πιστευειν. Ευδηλον οτι ενταυθα. Πως γαρ. εγνως αν ως αληθη τα λεγοµενα· επει δε ουκ εθου τουτο εν τη καρδια σου ουδε ειναι αληθες επιστευσας.

γενου τοιουτος τη πιστει και συ.ακουσατε αµαρτωλους σωσαι ων πρωτος ειµι εγω”. Ουχι. φησι. γενου ταις χιλιασιν. Βουλει ουν σοι δειξω οτι µαλλον µειζονως τιµησεις αυτον και ευφρανεις και δοξασεις. ινα συ σωθης. Και τις Παυλου ισος. και τοτε επ᾿ αληθειας τιµησεις αυτον κακεινος προσδεξεται σε και ως ιδιαν δοξαν και στεφανον καυχησεως λογισεται σε. Εκεινος χωρισθηναι απο Χριστου προαιρειται τελειως. Ακουσον αυτου τουτο παριστωντος και λεγοντος· “Ευχοµην αναθεµα ειναι απο Χριστου υπερ των αδελφων. ουκ εστιν εν αυτοις προεδριας η µειζονος δοξης επιθυµια και ορεξις. οτι τουτον ηµιν τοις ανθρωποις συνεξισαζοις. Οις ουχ ηµεις. Ουδε γαρ προς τι του βιου η . ει βουλει. γενου δεκατος. εαν ως εκεινος θελησω και σπευσω γενεσθαι καγω. ηµιν οµοιοπαθης τε και συνδουλος. ουκ εστι φθονος εν αγιοις Θεου. καθως εκεινος φησι· (213) “Μιµηται µου γινεσθε. ω υπερηφανε συ και απονενοηµενε. µιµησαι τουτον· και οιος εκεινος. γενου τριτος. ει µειζων εκεινου δυνηθης γενεσθαι και τω Θεω οικειοτερος. και λεγεις οτι ατιµιαν ηγησεται. Αλλ᾿ εκεινος. Παυλος ην. Παυλος δε ουχι κατα παντα ανθρωπος ην.προσωπον” και παλιν· “Νυν γινωσκω εκ µερους. των συγγενων µου κατα σαρκα”. αυτος δε ο Παυλος µεγαλη βοα τη φωνη. ουτω λεγων· “Χριστος ηλθεν . το οραν τον Θεον· οι δε ορωντες αυτον περιεργιας πασης απηλλαγµενοι υπαρχουσιν. Ει τοινυν επαινεσαι βουλει τον Παυλον η τιµησαι αυτον. καθως καγω Χριστου”. τοτε δε επιγνωσοµαι καθ᾿ ο και επεγνωσθην”. Ει δε λεγεις ατιµιαν ειναι Παυλου το και αλλον ισον γενεσθαι αυτου και δια τουτο της σης σωτηριας καταφρονων αµελεις. Μια γαρ αυτοις και τοις κατα γενεαν και γενεαν φιλοις και προφηταις αναδεικνυµενοις Θεου προεδρια και καθεδρας και προτιµησις στασεως και δοξα και απολαυσις και τρυφη. Πρωτος ουν εκεινος των σωζοµενων αµαρτωλων· γενου συ δευτερος. οτι τοις εκεινου λογοις πεισθεις και ακολουθησας αυτω µιµητης εκεινου και οιος εκεινος εγενου και συ. και παλιν· “Ηθελον παντας ειναι ως εµαυτον”. γινωσκε ως παραλογιζοµενον σεαυτον µαλλον απωσεται και δια τουτο αυτος σε βδελυξεται. αδελφε. φησιν. και µυριασι συµψυχος και τω Παυλω σεαυτον συναριθµησον· και ουτω Παυλον τιµησεις.

ηγουν την εκ της θεωριας αυτου εγγινοµενην τοις αγιοις αλλοιωσιν και καταστασιν. (215) Σκοπει δε οτι ου περι ανυποστατων τινων και αδηλων πραγµατων. συ δε µοι συνετως αποκριθητι. (214) Αλλα γαρ ερωτησω σε. οι λογοι παντες ηµιν και πασα η περι τουτων εξηγησις εκ της ορασεως µαλλον γινεται και της θεωριας αυτων. Ανθρωπου παντως. αλλα περι των ηδη γινοµενων και γενεσθαι µελλοντων. Ει ανθρωπου εισιν. ωστε το νοηµα αρχη εστι του µελλοντος γινεσθαι πραγµατος παρ᾿ ηµων κατα το· “Πρωτον µεν εννοει τας αγγελικας δυναµεις και ουρανιους και το εννοηµα εργον ην”. Τα δε εν τουτοις νοηµατα ου χρη καλεισθαι νοηµατα. Αλλως τε δε ει ανθρωπου τα ρηµατα. Οιµοι οτι ουδε δια της ακοης σου η ορασις επιγινεται. ινα µη παλιν εγω δοξω σοι κενοδοξως λαλειν· τινος ταυτα τα ρηµατα. αλλ᾿ ουδε κτηνους ορµας η στασεις η ενδιαθετον καταστασιν ψυχης δυναται γνωναι η εξειπειν· “Ουδεις γαρ οιδε τα του ανθρωπου. φησιν. Λελογισµενως συλλογισθητι και παντως πεισθηση και συζητησεων απαλλαξεις µε. Ειπε συ. Ταυτα ποθεν οι γραψαντες ισασι. οιον του ποιησαι τι αγαθον η πονηρον ο ουπω επραχθη παρ᾿ ηµων. ει µη το πνευµα του ανθρωπου το ενοικουν εν αυτω”. αλλα του προς τι γενεσθαι τον νουν ηλευθερωνται· δια τουτο και µενουσιν εις αιωνας ατρεπτοι και προς το κακον εισιν ανεπιστροφοι.προς ετερον τινα των ανθρωπων βλεπειν και επιστρεφεσθαι η ολως εννοειν τι των ανοικειων δεδυνηνται. Ανθρωπου λεγεις ειναι ταυτα τα ρηµατα. τα του Θεου. δηλονοτι και τα νοηµατα. ινα µη το γε νυν εχον ειπω ενεργειαν. νοηµα δε εκεινο λεγεσθαι αξιον το περι ανυποστατου πραγµατος η βουληµατος γεννωµενον ενθυµηµα εκ του νου. . αλλα µενεις ακουων και µηδολως ορων. ειπειν εχεις παντως και ποταπου. επειδη ανθρωπος ου µονον ανθρωπου συλλογισµους τε και διαθεσεις. αλλα θεωριαν των οντως οντων· απο γαρ της εκεινων θεωριας λαλουµεν· και λεγεσθαι µαλλον χρη των οραθεντων διηγησιν τα λεγοµενα. ο και απο του νοηµατος εις εργον εξαγεται. ποθεν η πως ειδεναι τις δυναται. Πασα γαρ αναγκη παντι τω εξηγουµενω περι τινος πραγµατος. και νυν ο γραφων ποθεν επισταται. Ει δε ανθρωπου και κτηνων αλογων διαθεσεις και ορµας χαλεπον ανθρωπον ειδεναι καλως.

ουτως και περι της ανω Ιερουσαληµ και του εν αυτη κατοικουντος αορατου Θεου. ειτ᾿ ουν φωτος. σκεψιν τε και επινοιαν και συλλογισµον ευρησει καιριως περι ου ουκ οιδεν ειπειν. ειπε µοι. ιδειν µεν προτερον και καταµαθειν τα εν τουτοις. περι της απροσιτου δοξης τε του προσωπου αυτου και περι της ενεργειας και δυναµεως του παναγιου αυτου Πνευµατος. ειθ᾿ ουτως περι ου ειπειν βουλεται εστοχασµενως και λελογισµενως ειπειν. Ωσπερ γαρ ο περι ανθρωπου η περι πολεως τινος προς τινας διηγουµενος. γινωσκειν και τα περι της πολεως. τι αν και οικοθεν ειποι. Ητις ενεργειαν αφθεγκτον εµποιει νοερως εν ταις καρδιαις αυτων. Φως δε γνωσεως οταν ακουσης. Το γαρ ειπειν τι περι ων ουκ οιδεν η ουκ εθεασατο παντως αλογον και απαιδευτον. η παλατιου τινος και της εν αυτω ταξεως τε και καταστασεως. οι δε ακουοντες µη θεασαµενοι τον ανθρωπον η την πολιν περι ης και ακουουσιν. µη υπολαβης γνωσιν ειναι µονην των λεγοµενων διχα φωτος. ει και µη πλεον ειπειν τι ο ανθρωπινος διδωσι λογος. Ποιαν. ινα σε δια παντων φωταγωγησωµεν. ει µη αυτοπτης του πραγµατος γενηται. κατα την κελευουσαν εντολην.οικου φερε ειπειν η πολεως. αδελφοι. µη προτερον φωτισθεις φως γνωσεως. Ει τοινυν περι ορωµενων και επιγειων ουδεις ειπειν τι η διηγησασθαι δυναται. περι Θεου και θειων πραγµατων και αυτων των του Θεου αγιων και δουλων. ει µη δια της θεωριας του εξ αυτου εκπεµποµενου φωτος. οιαν εκεινοι την ολικην προς τον Θεον εσχηκασι σχεσιν και οιαν εστιν η του Θεου ορασις η εν αυτοις αρρητως εγγινοµενη. ως του (216) φωτος δηλονοτι εµποιουντος την γνωσιν ηµιν· αλλως γαρ ουκ εστι γνωναι τινα τον Θεον. ουδεις ειπειν δυναται. Ου γαρ ειπε διηγησιν η λογον γνωσεως. η περι θεατρου παλιν τινος και των εν αυτω τελουµενων. Επει. Ποιαν δε νοησιν προς την του µηπω µηδαµως οραθεντος πραγµατος αλλοθεν πορισεται διηγουµενος. ει µη πρωτον αυτο το φως ιδη ψυχης οφθαλµοις και ακριβως γνω τας αυτου . ενθυµησιν η ευφυΐαν η µαθησιν. εαν µη προτερον ιδη. αλλα φως γνωσεως και γνωσεως φως. εκεινος µεν α ειδε και α εωρακε λαλει προς αυτους. ποιαν δε φρονησιν. πως ειπειν τις ισχυσειεν η διηγησασθαι. ως ο ιδων και διηγουµενος τα περι του ανθρωπου. ου δυναται απο της ακοης µονης.

Ην µοι δε χαρα η και . οτι αυτος εκεινος εστι περι ου ηκουες. ως προεγνωκως τον Θεον. . και εν τω αυτον ιδειν γνωσις οτι ανθρωπος εστι περι ου ηκουον. ειτα ορασις. πατερ.βλεπει δε µονον εν τροµω και φοβω πολλω οιονει προς τους ποδας αυτου. ω πατερ. Και ως ουν τουτο λεγει.ελλαµψεις και ενεργειας εν αυτω. ουκ εξικανουσαν εχω µου την διανοιαν”. τεκνον. σκιρτα και παλλει η καρδια αυτου και προς τον ποθον του οφθεντος ευθυς αναπτεται.πως γαρ. γλυκυ. ον ουδε αναβλεψαι τοις οφθαλµοις και ιδειν δυναται ποταπος. Ουκ οιδα δε ει ην και το σωµα τουτο. Αλλ᾿ ει τι και δια των θειων ακουοι Γραφων λαλουντας δι᾿ αυτων τους τον Θεον ιδοντας. πως η ακοη µονη την του Θεου γνωσιν ηµιν εµποιησειε. αλλα αµφιβολια η ψυχη διαµεριζεται και η εκεινον αυτον ερωτα η ετερον τινα τον γνωριζοντα αυτον. ειδες. Φως ο Θεος και ως φως η θεα αυτου· εν γουν τη του φωτος θεα γνωσις πρωτη οτι Θεος. Ειτα παλιν αρχεται λεγειν µετα δακρυων θερµων και πολλων ως· “Ωραθη µοι. Ουτως ουν και περι του αορατου Θεου απαραλλακτως γινεται. Και ουδε ουτως ισταται του λεγοµενου η εννοια· οσα γαρ αν εξ ακοης σοι τις ειπη περι ανθρωπου. πατερ. και τοτε βεβαιως µανθανεις οτι αυτος εκεινος εστιν. τηνικαυτα εκει· ει γαρ εξω τουτου γεγονα αγνοω. καθα και επι του ανθρωπου ακοη πρωτον περι αυτου. αλλ᾿ ουδε αυτον ερωτησαι τολµα. εκεινο το φως· ηρθη ο οικος της κελλης ευθυς και παρηλθεν ο κοσµος. Και φησι· “Τι. οτε ιδης αυτον. . ου δυνασαι. πατερ. απερχοµενος λεγει αυτω· “Ειδον”.” – “Φως. ειδως οτι ολως τις εστιν ο φανεις προ προσωπου αυτου. φως ορα· θαυµαζει µεν ιδων. (217) Οταν γαρ αποκαλυφθεντα θεασηται τις αυτον. Ον γαρ ουχ εωρακε πως γινωσκειν ενδεχεται. φυγων ως οιµαι απο προσωπου αυτου· εµεινα δε µονος εγω µονω συνων τω φωτι. Και ει µεν υπαρχει ο περι τουτων προεξηγησαµενος αυτω. δια του Πνευµατος εκεινα και µονα διδασκεται· οθεν ουδε δυναται λεγειν οτι εν γνωσει γεγονα του θεου δια µονης ταυτης της ακοης. τεως ουκ ηδειν οτι σωµα φορω και περικειµαι. Ει γαρ η ορασις µονη τελειαν την γνωσιν του ορωµενου παρ᾿ ηµων ανθρωπων ουκ εµποιει εν ηµιν. τις δε ο φανεις ουκ οιδεν ευθυς. γλυκυ· ποταπον ειπειν σοι. απο µονης της ακοης γνωρισαι αυτον ακριβως και πληροφορηθηναι.

ο δια σε ανθρωπος γεγονως· και ιδου εγω πεποιηκα σε. Τοινυν και νυν µεν µετριως τους αρραβωνας εντευθεν ηδη απολαµβανειν των αγαθων απαντων οµολογουµεν και λεγοµεν. Οτε τοινυν χρονισει πενθων και κλαιων και προσπιπτων και ταπεινουµενος. . εαν φανερωθη. ως ορας. καθως γεγραπται· “Νυν µεν γινωσκω.νυν συνουσα µοι αφραστος. αλλα και τους τουτο λεγοντας σφοδρως καθυποβαλλοµεν αναθεµατι. πολλω µαλλον επι Θεου. αλλα και νοει σαφως οποιοι µετα την αναστασιν εσονται αυτος τε και παντες οι µετ᾿ αυτου. ει και τινες τουτο λεγειν ηµας κακως ελογισαντο. το δε ολον µετα τον θανατον ελπιζοµεν ληψεσθαι. Αλλ᾿ ουχ ουτως ηµεις φρονουµεν η λεγοµεν. ινα παλιν ειπω.” Και αποκρινεται και φησι· “Ναι εγω ειµι. συ ει. Ει γαρ ενταυθα το παν απολαµβανειν υποτιθεµεθα. αυτον. φησιν. Ει γαρ µη ιδη. τεκµαιροµενος δηλονοτι οτι υπερ νουν και λογον και διανοιαν ταυτα εισιν· ου µονον δε. και την των µελλοντων ελπιδα εκουσιως αποβαλλοµεθα. Ει γαρ επι ανθρωπων τουτο αδυνατον. λοιπον κατ᾿ αυτους και την αναστασιν αυτην απαρνουµεθα. ως ορας”. πως ισχυσει γνωναι το αυτου αγιον θεληµα. καθα δη και νυν. ∆ιο και προκοπτων και επι πλειον προσοικειουµενος τω Θεω. οµοιοι αυτω εσοµεθα”. ο Θεος. αρχεται εκ του κατ᾿ ολιγον (218) γινωσκειν τα του Θεου· και εις τουτο πεφθακως. Και συν τω λογω βλεπει παλιν αυτον και µικρον µικρον τελειως καθαιρεται. αγαπη τε και ποθος πολυς. την κρισιν τε και την ανταποδοσιν. εκ µερους· οταν δε ελθη το παν. τοτε µανθανει “το θεληµα αυτου το αγιον και ευαρεστον και τελειον”. τοτε το εκ µερους καταργηθησεται”. Περι δε των µελλοντων στεφανων και αµοιβων διδασκεται µεν µυουµενος παρ᾿ αυτου του Θεου. εκ των εις αυτον γινοµενων παρα Θεου γινωσκει και απερ µετα των προλαβοντων αγιων απαντων εποιησε και οσα µελλει µετα των µεταγενεστερων ποιειν. ουδε δυναται γινωσκειν αυτον· και ει µη γνω αυτον. τεκνον. ως κινηθηναι µου τα ναµατα κατα ποταµους των δακρυων. εστι”. Αποκριθεις ουν λεγει αυτω· “Εκεινος. Και αλλαχου· “Και νυν τεκνα Θεου εσµεν και ουπω εφανερωθη τι εσοµεθα· οιδαµεν δε οτι. και ποιησω θεον”. ουκ απολαµβανει δε ταυτα νυνι. καθαιροµενος δε παρρησιαζεται και εκεινον αυτον ερωτα και φησιν· “Ο Θεος µου.

οιον φερε ειπειν. καθως αυτοις και ο Κυριος ελεγεν· “Οταν δε ελθη ο παρακλητος. αλλ᾿ οτι ηκουσαν· ειπε λοιπον. παρα τινος ειπε· ουπω γαρ τεως λεγω οτι ειδον αυτοι και ειπον. ποθεν. εκεινος υµας διδαξει παντα και υποµνησει υµας παντα α ειπον υµιν”. αλλ᾿ ου δυνασθε βασταζειν αρτι· οταν δε ελθη εκεινος. οιδας οτι οµοιος αυτου εση. επειδη και αυτος ταυτα µοι ειπε µυστικη τη φωνη”. ακουσον και γνωθι οτι παρα του Αγιου ταυτα µεµαθηκασι Πνευµατος. Εκεινος εµε δοξασει. Φρασον ηµιν. Ει ουν ηκουσαν. (220) Οτι δε και α ουκ ειπεν αυτοις ο Χριστος. Ειτα παλιν ειποµεν οτι περι ων τις ουχ εωρακε πραγµατων η πολεων η θεατρων η ανθρωπων.Και ινα κατα πευσιν και αποκρισιν τον λογον µεταποιησωµεν. ει οιδας. φησιν. πως λεγειν δυναται περι αυτων η τας ιδεας η τας µορφας και τας θεσεις αυτων αφηγησασθαι. Πρωτον ανωθεν ειποµεν οτι νοηµατα ηµων εκεινα λεγεσθαι δικαιον. Εµαθες . ποθεν µαθοντες ταυτα ειρηκασι. ο παρ᾿ ετερου ουκ ηκουσαν λεγοντος. ου εδωκεν ηµιν. Αλλ᾿ επι το προκειµενον επανελθωµεν. αλλ᾿ οσα αν ακουση λαλησει και τα ερχοµενα αναγγελει υµιν. οδηγησει υµας εις πασαν την αληθειαν· ου γαρ λαλησει αφ᾿ εαυτου. (219) ω ηγαπηµενε και φιλε Χριστου. η αυτοπται της ηµερας εκεινης εγενοντο. Ει δε και ειπη. η παρα τινος ακηκοασιν. Επει ο ουκ ειδον. ινα κτησωµαι τι η κακοποιησω η αγαθοποιησω τινα. οτι εκ του εµου ληψεται και αναγγελει υµιν”. το Πνευµα το Αγιον ο πεµπει ο Πατηρ εν τω ονοµατι µου. φησιν ο αυτος· “Ετι πολλα εχω λεγειν υµιν.” “Εκ του Πνευµατος. µυθολογος αν δικαιως υπο των ακουοντων αυτον κληθησεται. οταν εν τω ηµετερω νοΐ ινα λογος περι πραγµατος τινος αγαθου η κακου γεννηθη. ταυτα το Πνευµα το Αγιον τοις αποστολοις επελθον εδιδαξε και ειπε. οτι ως κλεπτης εν νυκτι και ως ωδιν τη τικτουση και οτι εν πυρι αποκαλυπτεται. οιονει τον ειρηκοτα τουτο ερωτησωµεν· “Ποθεν. εκ τουτου γινωσκοµεν οτι εσµεν τεκνα Θεου και αυτος ο Θεος εν ηµιν εστιν. Οι ουν ειποντες περι της του Κυριου ηµερας και περι της ενδοξου και φρικτης αυτου παρουσιας προφηται και αποστολοι. το Πνευµα της αληθειας. ποθεν ταυτα µεµαθηκασιν. Παντως γαρ. πως εκεινοι ειρηκασιν. Ει δε τι ειπειν ουκ επιστασαι. εξηγησιν δε και ουχι νοηµα το περι γεγενηµενων ηδη η εωραµενων πραγµατων λαλειν.

(221) οτι ου θεωρει αυτο ουτε γινωσκει αυτο. λεγεις τουτο Θεον. Αλλ᾿ ερωτωντι µοι αποκριθητι. Ιδου ουν εδιδαχθης οτι και µενει και κατοικει εις ατελευτητους αιωνας· το γαρ ειπειν “ινα µενη µεθ᾿ υµων εις τον αιωνα” το αϊδιως και ατελευτητως αυτοις συνεσεσθαι και ειναι αχωριστον µετ᾿ αυτων εν τε τω νυν καιρω. εν τε τω µελλοντι αιωνι δηλοι. Θεος. Ινα δε γνως οτι και τον Χριστον βλεπουσιν οι αγαπωντες αυτον και τας εντολας αυτου φυλασσοντες. τοις δογµασι της Εκκλησιας εποµενος. Τουτο τοινυν λεγων τε και φρονων Θεον αληθινον εκ Θεου αληθινου εκπορευοµενον. συνιστας οτι οι το Αγιον εχοντες Πνευµα αυτον εκεινον οµολογουµενως εχουσι τον Θεον µενοντα παντοτε µεθ᾿ εαυτων. ως ορας. Το Πνευµα το Αγιον τι εστι. αυτου του Κυριου ακουσον λεγοντος· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. υµεις δε γινωσκετε αυτο. τας εντολας τας εµας τηρησετε· και εγω ερωτησω τον Πατερα και αλλον παρακλητον δωσει υµιν. και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. καθως ειπεν αυτος· αυτο τε το Αγιον Πνευµα δια της εµφανειας αυτου δωρειται αυτοις και δια του Αγιου παλιν Πνευµατος αυτος και ο Πατηρ αχωριστως µενουσιν µετ᾿ αυτων.ποθεν εδιδαχθησαν οι γραψαντες τα περι της ηµερας εκεινης και της του Κυριου επιφανειας και των αποκειµενων και επελθειν µελλοντων τοις αµαρτωλοις και δικαιοις. Συ ουν. καθως προς τους αποστολους ο Χριστος εφη· “Εαν αγαπατε µε. Οι δε τοιουτοι αφ᾿ εαυτων λαλουσιν ουδεν· ο δε λεγων λαλειν αυτους τι αφ᾿ εαυτων. εκεινος εστιν ο αγαπων µε· ο δε αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του πατρος µου. εκ Θεου αληθινου οµολογουµενως Θεος αληθινος. Οτι δε και εωρων το Αγιον Πνευµα οι θειοι αποστολοι και οσοι τουτο λαβειν ηξιωθησαν. ινα µενη µεθ᾿ υµων εις τον αιωνα”. ακουσον το εποµενον· “Το Πνευµα της αληθειας ο ο κοσµος ου δυναται λαβειν. Ουτω και περι των λοιπων παντων των µη βλεποµενων ηµιν αυτοι φωτισθεντες δια του Πνευµατος ειδον αµα και εγραψαν. δυνατον ειναι . Γνωστον τοιγαρουν εστω πασι χριστιανοις οτι ο Χριστος αψευδης και Θεος αληθινος εστι και τοις την προς αυτον αγαπην δια της τηρησεως των εντολων αυτου ενδεικνυµενοις οµολογουµενως εµφανιζεται. οτι παρ᾿ υµιν µενει”.

ως τας θειας τηρησαντα σου. ανθρωπε. και εν εµοι. ως ειπας. ευσπλαγχνε. αλλα ψευστας και µυθολογους αποκαλει. αδελφε. Μεινον. επουρανιε. ευσπλαγχνε. οτι η βασιλεια των ουρανων εντος σου. αµην”. εντολας. αορατε. απο γεροντος νεον γινοµενον. εστι και τα αιωνια απαντα αγαθα εν χερσι σου εισι. αλλα περι ων ουκ ειδον η ηκουσαν απο οικειων συλλογισµων ετερους διδασκοντας. σεαυτον. ινα ιδω το φως του κοσµου. Μορφωθηναι θελησον. ει θελεις. φορεσω την σην και παντα τα ορατα επιλαθωµαι. Λαµψον επ᾿ εµοι το φως το αληθινον. οτι. ινα αυτος µε διδαξη τα περι σου και τα σα αναγγειλη µοι. ινα γνωσωµαι οτι ηγαπησας µε. και διανοιξον µου τους οφθαλµους της ψυχης. ο Πατηρ. ινα βλεπων το αµηχανον καλλος σου. οικτιρµον. αδελφε µου αγαπητε.λεγει ειδεναι και ανθρωπον τα του ανθρωπου και ανθρωπους ωσαυτως τα του Θεου· ει δε µη τουτο. εν εµοι. Εµφανισον µοι. εν τω αυτω Πνευµατι και αυτοι δηλονοτι φθεγγονται και οι αυτοις απιστουντες η και ενδιαβαλλοντες εις τον δι᾿ αυτων φθεγγοµενον αµαρτανουσιν. ∆εσποτα. ουτω και νυν και συ και ειπε· “Ελεησον µε. Η ουκ ακουεις τον µεγαν Βασιλειον λεγοντα εις τον προτρεπτικον αυτου λογον των Φωτων· “Ουκ επιθυµεις σεαυτον ιδειν. προσπεσον. την εικονα. ην ειχες προ του τον κοσµον γενεσθαι παρα τω σω Πατρι.”. ως αναξιον. ∆ος µοι την δοξαν ην σοι δεδωκεν. το αναγεννηθηναι και ανακαινισθηναι και ζησαι την εν Χριστω ζωην. και επ᾿ εµοι. ωσπερ ποτε ο τυφλος. Πεµψον τον παρακλητον. και τον . ει συναδοντα και ουτοι τοις προλαβουσι θεοφοροις πατρασι φθεγγονται. Τουτο ουν εστι. Αγαθε. Κυριε. Ναι. ινα ιδω την δοξαν την σην. της σης θεοτητος καταλειψης µε. ω Θεε του παντος. αγαπητε. Σπευσον ουν ιδειν και λαβειν και εν σεαυτω κτησασθαι τα αποκειµενα αγαθα και µη δια του οιεσθαι ταυτα εχειν αποστερηθηση παντων αυτων· (222) κλαυσον. και γενησοµαι υιος ηµερας θειας καγω· και µη αµοιρον. ως µη εξ αυτου διδασκοµενους. Αλλα χρεων ειδεναι. πιστευσον και πεισθητι οτι ουτως εστι και αυτη η πιστις ηµων. Υιε του Θεου. Εδιδαχθης τοινυν. πιστευσον. σε τον Θεον. ινα οµοιος σοι ως παντες οι δουλοι σου γενωµαι κατα χαριν θεος και συνεσοµαι σοι διηνεκως νυν και αει και εις απεραντους αιωνας.

καν απο του παροντος πληροφορηθητε. καινη κτισις· τα αρχαια παρηλθεν. πρωτον αληθη ταυτα πιστευσαντες ειναι και συναδοντα ταις θειαις Γραφαις. πασας αυτας δηλονοτι διεξερχοµενοι. Αλλα ο ηλιος. ως αυτον µεν ειναι ηµων ενοικον. ειτα και υιοι µεν ηµεις αυτου. συ. ολοι δηλαδη εν ολοις τοις νυνι µεταληφθεισι γινοµενοι αγαθοις. γνωστως γινονται· ου µονον δε αλλα και µετα θανατον ολοτελως ταυτα και βεβαιως κληρονοµησαι ελπιζουσιν. και φως εκεινος εν σκοτει λαµπον εστιν. και γινοµεθα επουρανιοι· σαρκικοι εκ σαρκος την γενεσιν εχοντες. οσα δηλονοτι αι θειαι Γραφαι γινεσθαι εν ηµιν εν τω ενεστωτι καιρω της παρουσης ζωης εκδιδασκουσι. ιδου γεγονε τα παντα καινα”. και εις αφθαρσιαν µεταποιουµεθα· θνητοι. εν σωµατι οντες. Νεκροι γαρ οντες. αυτος δε πατηρ ηµων γινεται. Αλλ᾿ ουκ εχεις τουτο ειπειν· προς ηµας γαρ και δι᾿ ηµας τουτο ειρηκε. και τουτων απαντων µετοχοι µερικως. αυτον δε βλεπειν ηµεις λεγοµεν κατα το “ο λαος ο καθηµενος εν σκοτει ειδε φως µεγα”. τω Αγιω αναγεννωµενοι και αναπλαττοµενοι Πνευµατι. Ει γαρ και τον Χριστον εσθιειν και πινειν.Παυλον· (223) “Ει τις εν Χριστω. Μη η γη. Ποια παντα λεγει τοιγαρουν. η γινεσθαι (224) µεν. ως πολλακις ειποµεν. ενδυεσθαι τε και οραν και αυθις ορασθαι παρ᾿ αυτου αει διδασκοµεθα. η τι των βλεποµενων καινον και προσφατον γεγονεν. ηµας δε παλιν ενοικους αυτου. και πνευµατικοι γινοµεθα. µυστικως δε και ανεπαισθητως. αδελφοι· ταυτα εις τους αληθινους πιστους και εκλεκτους καθ᾿ εκαστην επιτελουνται και γινονται. ειπε. και εις αθανασιαν µεταβαλλοµεθα· γηϊνοι. οικια γινοµενω δηλονοτι ηµιν καθα και ηµεις παλιν οικια γινοµεθα αυτω. προς ζωην ανισταµεθα· φθαρτοι. µηδολως γινεσθαι λεγωµεν εις ηµας. οτι εντευθεν ηδη γνωστως η . αλλα και εν ηµιν αυτον εχειν και εν αυτω παλιν µενειν ηµας οιδαµεν. η η θαλασσα. ως δεδηλωται. Ειπε. Μη ο ουρανος ενηλλαγη. εις βυθον απωλειας κατερχεσθε· αλλ᾿ ει και µεχρι του νυν αισθησιν των τοιουτων λαβειν ουκ ηλπισατε και δια τουτο ουδεν ητησασθε. Ταυτα τοιγαρουν η εν Χριστω καινη κτισις εισιν. εαν ουν ταυτα παντα και τα λοιπα. η οι αστερες. µηδεν προς ταυτα γινωσκοντων ηµων. Μη δη τη απιστια ουτως εαυτους εκδιδοντες. τι νεκρων διαφεροµεν.

ω πρεπει πασα δοξα. εως λαβητε. ουτω πυκτευσατε ως ουκ αερα δεροντες· και προς τουτοις “αιτειτε και δοθησεται υµιν· κρουετε και ανοιγησεται υµιν”. νηστευετε. παρακαλω. Αλλα γαρ µη προ του ταυτα και ιδειν και λαβειν και παθειν φρεναπατουντες υµας εαυτους και παραλογιζοµενοι ειναι τι δοκειτε µηδεν οντες. εως ακουσητε· “Ευ. ειτε ενταυθα ειτε εν τω αιωνι τω µελλοντι. Αλλα προσεχετε. και ως αναπεπτωκοτες τη συνειδησει πνευµατικους εαυτους ειναι προ του το Πνευµα το Αγιον λαβειν οιεσθε. αιτεισθε. κρουετε.σφραγις του Αγιου Πνευµατος ηµιν τοις πιστοις διδοται. φροντιζοντες. επι ολιγα ης πιστος. εως υµιν ανοιγη και εισελθητε. εως καταλαβητε. τιµη και προσκυνησις συν τω αναρχω Πατρι και τω παναγιω και αγαθω και ζωοποιω Πνευµατι. ζητειτε. τω ενι τρισαγιω φωτι. Και πιστευσαντες ουτω διωκετε ινα καταλαβητε. ΛΟΓΟΣ στ΄. επι πολλων σε καταστησω”. εως υιοι φωτος και υιοι ηµερας γενησθε. τα ανω επιποθουντες. διωκετε. πυκτευετε. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. Ναι. καταφρονησωµεν παντων των ορωµενων. και δια τουτο εις το αναδεχεσθαι λογισµους αλλοτριους ασυνετως επειγεσθε και εις ηγουµενειας και αρχας επιβαινετε και ιερωσυνης αφοβως κατατολµατε και προς µητροπολεις και επισκοπας του (225) ποιµαινειν τον του Κυριου λαον εαυτους υµας δια µυριων µεθοδων αναιδως επιδιδοτε. ινα και των ενταυθα και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. εως ενδον του νυµφωνος τον νυµφιον θεασησθε. τα ανω φρονουντες. ευχεσθε· και ουτω δια τουτων και των τοιουτων τρεχετε. δουλε αγαθε και πιστε. προ του λαβειν εκεινα. εως δραξησθε. εαυτοις. αξιω την αγαπην υµων· αποδεισωµεθα τα ανθρωπινα παντα. προς µηδεν ετερον απονευοντες. απαντα τα εµπαθη και βλαβερα βδελυξωµεθα. (226) . κλαιετε. υποτασσεσθε. τεως µετανοειτε. µηδενος των επιγειων. τα ανω ζητουντες. Τεως διδασκεσθε.

Και περι συναφειας Θεου προς ψυχην και ψυχης προς σωµα και ενωσεως των τριων παραδοξου. και ως µονους τους των ανθρωπων επαινους αρκειν εις αρετην και αγιοτητα πειθουσιν εαυτους. µητε τινα κινησιν η µολυσµον εν τω λεληθοτι παθειν. ακριβως ειδως ων µη αλλως ταυτα λεγειν αυτους ει µη εκ πολλης αγνοιας των χαρισµατων του Θεου. µεγαλης επληρωθην της αθυµιας και θρηνειν υπερ των ταυτα λεγοντων και κλαιειν εκ πολλης συµπαθειας βιαζοµαι. Τουτων αυτηκοος εγω γεγονως. οτι . φηµι. ινα ανθρωποις αρεσωσι και θεοφιλεις παρ᾿ αυτων ονοµαζωνται. λεγοντων ακηκοα σχεδον απαντων. Πολλοις τοις εν κοσµω πολλακις προσοµιλησας και τινων συζητησεων αναµεταξυ κινηθεισων. αλλα και αυτων των δοκουντων ειναι τελειων εις αρετην και τα ονοµατα και την φηµην µεγαλην εχοντων κατα τον κοσµον. περι εµπαθειας. Πως γαρ και πιστευσουσιν οι τοιουτοι ποτε νεκρους ειναι και γινεσθαι τω κοσµω τινας και µονην ζωντας ζωην την εν Πνευµατι. (227) τοις µελεσι των αγιων αυτου χαριζεται. Ει µη γαρ εστερηµενοι της οντως απαθειας υπηρχον και εν τω σκοτει των παθων εκαλυπτοντο και δουλοι των ηδονων και των της σαρκος θεληµατων ετυγχανον. Ως γαρ εν παθεσιν οιονται κατορθουν την απαθειαν. ηγνοουν και ηπιστουν περι αυτης. αγνοουντες. ως εκ των ανθρωπινων επαινων την αγιωσυνην κτησαµενοι. ουτω και την απαθειαν απαρνουµενοι. Τον γαρ µη επαινουµενον απλως και ως ετυχε παρα των πολλων ουδενος λογου αξιον ειναι κρινουσιν. ουκ αν την ζωοποιον του Ιησου και Θεου νεκρωσιν.Περι απαθειας και εναρετου ζωης. αγιοι ειναι και λεγεσθαι βουλονται ταυτης χωρις. οιτινες δια βιου παντος σπουδην εθεντο εν υποκρισει παντα ποιειν. Και προς τουτοις περι πνευµατικης ιατρειας και οπως χρη θεραπευειν τους ψυχικως ασθενουντας. ως εικος. ου µονον των ατελων εις αρετην και ευσεβειαν. Και οπως χρη το οικειον εκκοπτειν θεληµα και εις υψος ανερχεσθαι τελειοτητος. και απαθειας. ως ουκ ενδεχεται ανθρωπος εις τοσουτον υψος απαθειας ελθειν. ωσθ᾿ οµιλησαι και συνεστιαθηναι γυναιξι και µηδεµιαν βλαβην υποστηναι. ολως αµαρτια οντες τε και γενοµενοι.

φηµι. οιον µη βλεψαι εµπαθως. εν µεσω αυτων στρεφοµενων. µη πιειν. πρωτον µεν εκφυγειν κοσµον απαντα και τα εν τω κοσµω. καν παρα παντος του κοσµου επαινωνται και µακαριζωνται. µη κατακριναι τινα. (228) Ο γαρ των κατα Θεον αγωνιζοµενων σκοπος τοιουτος εστι. οιον απο πατρος και µητρος. ωσπερ και εις βλεπων υπερ απειρα πληθη αµβλυωπουντων. της καρδιας κινηµατος. ηγουν τον αιωνα τουτον τον προσκαιρον. και τουτου ενεκεν πασα πραξις εναγωνιος και πασα κακοπαθεια παρα των ευσεβουντων επιτελειται. τα δε εν τω κοσµω. αλλ᾿ ως µη δυναµενων ηµων. πασα δε ιστορια και των αγιων αι πραξεις τοιαυτας τας µαρτυριας ηµιν διαγραφουσι. της αυτων προσπαθειας απαλλαγηναι· ο γαρ ηδη ταις ηδοναις συγκραθεις. ει σπουδαιος εστιν. ει µη τας αιτιας αυτων εκφυγοι και µακραν γενηται απ᾿ αυτων. τραγωδουντων τε και κιθαρωδουντων ακουοντα και ορωντα γελωντας και ορχουµενους και παιζοντας. µη µονον µετα γυναικων συνεσθιοντα και αυταις οµιλουντα. µη τι των δοκουντων ειναι καλων ανευ επιταγης ποιησαι. ου λεγω µονου του εξωθεν.Οτι γαρ ενι τινα των εν αληθεια αγωνιζοµενων εις τοιαυτην ελευθεριαν ελθειν και τον απαξ µετοχον της του Θεου χαριτος γενοµενον εις απαθειαν ψυχης και σωµατος καταντησαι. αδελφων τε και συγγενων και φιλων. οιον µη φαγειν. µη προπετως τι διαπραξασθαι.κρεισσων εις γινωσκων Θεον και υπ᾿ αυτου γινωσκοµενος υπερ µυριαδας απιστων των µη ειδοτων Θεον. µη επιχαρηναι πτωσει . απαρνησασθαι την ψυχην· οπερ και κατορθουται εν τη του οικειου απονεκρωσει θεληµατος. Μετα δε το γενεσθαι γυµνος παντων των προσοντων. αλλα και του εσωθεν. µη ωσαυτως ασπασασθαι. ουχ ως απηγορευµενων οντων αυτων η και επιβλαβων. τα περι ηµας παντα απερ καταλιµπανειν ηµας ο Λογος διακελευεται. αλλα και εν µεσαις στρεφοµενον πολεσι. µη µεµψασθαι αφανως. ωστε. µηδεν παραβλαπτεσθαι. ανενοχλητον αυτον και απαθη διαµενειν. πασα µεν συγγραφη µαρτυρει. τοτε και αυτην εαυτου οφειλει. ουκ αν των επιθυµιων αυτων ελευθερωθησεται. Κοσµον δε λεγω την παρουσαν ζωην. αφ᾿ ων και φευγειν εκ παντος χρη. µη υπνωσαι. ετι δε απο κτηµατων και χρηµατων και περιουσιας και πλουτου παντος.

µη βαλαι χειρα εισω και κνησαι µελος του σωµατος. µη εννευσαι τινι κατα ετερου τινος. ως ακαθαρτος παρα Θεω µισειται και αποστρεφεται· καν ει χιλια ετη ουτω ποιηση αγωνιζοµενος. µη φθονησαι κακως. µη τριψαι την οψιν κατα την συνηθειαν υδατι. µη της κοµης κοσµησαι τας τριχας. Ο δε εις παντα εγκρατευοµενος και την ψυχην προπαιδευων ατακτως µη περιφερεσθαι µηδε ποιειν εν µηδενι ων ο Θεος απαρεσκεται το εαυτης θεληµα. µη κτησασθαι µετα τινος µερικην φιλιαν. ει και τοις ανθρωποις ως αποταξαµενος µακαριζεται. ουτος εν ολιγω καιρω εν αυτοις αυτον ευρησει κεκρυµµενον τοις θειοις αυτου ενταλµασιν. του µη κρυψαι λογισµον µηδε τον τυχοντα ποτε. τοις του Θεου οδευειν θερµως αναγκαζων προσταγµασιν. µη ενηδονως τινος γευσασθαι µηδε φαγειν ο τη ψυχη δια της ορασεως ηρεσεν. ει και αγιου δοκει εχειν υποληψιν. ει χαυνως και ραθυµως πορευεται. µη ζηλωσαι εν πονηρια. Ω και εντυχων. ουδεµιαν ευρησει εκ των εξωθεν µονων αγωνων ωφελειαν. µη ενατενισαι απλως µηδε εις γηρασαντος οψιν . µη καταλειψαι τον συνηθη κανονα µεχρι θανατου ποτε. ωσπερ επι καλου τινος αεροβατουσαν. ινα και δειξω σοι ακριβως των χριστιανων την ακριβειαν. πασης αλλης εργασιας επιλαθοµενος εκπλαγησεται προσπεσων αυτον και µονον οραν αγαπησει. Ου και κρυβεντος εξ . αλλα και φυλαξασθαι απο ετερας αφης. το οικειον καθ᾿ ωραν εκπληροι θεληµα. µη οργισθηναι κατα διανοιαν. τα δε κρυφια της καρδιας θεληµατα εκπληρων. Πως παντα τα της ευσεβειας απαριθµησοµαι ιδιωµατα. ει µη µονην την χρειαν σεµνην οµου και ευσχηµονα. Των γαρ εξωθεν τις και βλεποµενων τοις πασιν εγκρατευοµενος παρα των µη καλως ειδοτων οραν ως εργατης ανακηρυττεται. µη εν µερει η καθολου καλλωπισµων φροντισαι ενδυµατος η υποδηµατος. µη λαλησαι µηδεν ο µη συµφερει και σιωπησαι ο και λαληθηναι αξιον.ο γαρ µεσαζων τοις κακοις πανταχου παρεστι -. Πλην ετι τα της ζωοποιου νεκρωσεως µανθανε. µη παρελθειν δακρυων χωρις ηµεραν µιαν το κατα δυναµιν. µη λυσαι την (229) ζωνην εις υπνον τρεποµενος. αλλ᾿ ολην.τινος. ινα µη χαυνωθεις υπνωση πλεον του δεοντος. Εν τουτοις γαρ πασι και εν πλειοσιν αλλοις ο αγωνιζοµενος εγκρατευεται· και δια τουτων παντως. η και του πωγωνος.

απαθης. και γινεται η ψυχη τω σωµατι οπερ γεγονε τη ψυχη ο Θεος. ως πιστευοµεν. τη µνηµη φλεγεται. τω ποθω καιεται. ψυχη νοερα µιγνυται δια την εµην ψυχην. του µυστικου κρατηρος εµπιπλαται. δηλαδη τοις πιστευουσι και την πιστιν εκ των προειρηµενων εργων . ασφαλεστερον· ορα κατω. απροσιτος. µη φωτιζοµενη παρα του κτισαντος. αψηλαφητος. ανεκδιηγητος. αναφης. ινα και το πνευµα σωση και την σαρκα αθανατιση. εις τριτον ανερχεται ουρανον. Σκοπει ακριβως των λεγοµενων την δυναµιν. (230) απορησας ουτος. του µοσχου του σιτευτου. ισος ηµιν κατα παντα χωρις αµαρτιας. εις τον παστον παραγινεται. συναπτεται τοις αγγελοις. µεταδιδους και τω σωµατι της οικειας λαµπροτητος. του αµωµου αµνου. Θεος αναρχος. ανεξιχνιαστος. (231) ουτε σωµα.οφθαλµων αυτου. τρεχει σφοδροτερον. τα τρια ταυτα. του µαννα του νοητου. Ουτως εχων πυρουται τω πνευµατι και πυρ ολος γινεται τη ψυχη. τον νυµφιον ορα. παντων των αγαθων εκεινων εν απολαυσει γινεται. παλιν την οδον ανωθεν απαρξαµενος. Αλλα µην και επαγγελεται λεγων· “Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω. εν απολαυσει γινεται της τρυφης. εις τον νυµφωνα εισερχεται. τη αθανασια συµπλεκεται. ψυχη και Θεος. οταν πολλα δραµων κατακοπος γενηται και φθασαι µη δυνηθη. περιπατει συννους. αορατος. Και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτοις ποιησοµεθα”. του αρτου του ζωηρου. του πνευµατικου γαµου εν µετοχη γινεται. καθα φησιν η θεολογος φωνη· ουτε γαρ ψυχη ζην δυναται. δικην του ορωµενου πυρος την οικειαν τω σιδηρω φυσιν µεταδιδουντος. εντονωτερον. µη παρα της ψυχης δυναµουµενον. εις α ουδε των αγγελων αι δυναµεις αδεως ενατενισαι τολµωσιν. τηνικαυτα βλεπει τον διωκοµενον και τον φευγοντα φθανει και κρατει τον ποθουµενον και γινεται ολος εξω του κοσµου και αυτου ολου του κοσµου επιλανθανεται. του ποµατος της ζωης. αλλα και παντελως καταπεση. Σωµα. αρρητος. απογευεται της ζωης. ατελευτητος. δραµειν µη δυναµενος. τω φωτι αναµιγνυται. αρπαζεται εις παραδεισον. τη ελπιδι του παλιν εκεινον ιδειν αναπτεται· και. ακουει αρρητα ρηµατα. επ᾿ εσχατου των ηµερων φανεις ηµιν εν σαρκι δι᾿ Υιου και γνωρισθεις δια του παναγιου αυτου Πνευµατος. ως που τις εφη.

Θεου κατα τας αψευδεις επαγγελιας ενοικουντος εν ηµιν τοις γνησιοις δουλοις αυτου και δια των ενεργειων και ελλαµψεων του παναγιου Πνευµατος εµπεριπατουντος εν ταις ηµετεραις ψυχαις. Των δε ψυχων παλιν διϊκνουµενων εν ολω τω σωµατι και µηδενι µερει απολιµπανοµενων. µητε της ψυχης εις σαρκα µεταπηγνυµενης.ενδεικνυµενοις. αλλα µενων ο Θεος καθο Θεος εστι και η ψυχη καθως εχει φυσεως και το σωµα. µαλλον δε. Αποδεδεικται τοινυν οτι. ουτως ουδε θεληµα ενι το σωµα εχειν τοτε παρεκτος της ψυχης. ουτω παλιν εν Θεω και ψυχη και σωµατι αδιαιρετως και ασυγχυτως θεος κατα χαριν ο ανθρωπος γινεται. Ο παραδοξως συνδησας αυτα και το νοερον τε και αϋλον τω πηλω συγκερασας. Υιος και Αγιον Πνευµα εις Θεος ον σεβοµεθα. ει δοκει. τοις την χαριν εν εαυτοις εχουσι του . (232) µητε του σωµατος εις ψυχην µεταβαλλοµενου. τον λογον επαναλαβωµεν· υφ᾿ ηδονης γαρ κινουµενος και χαρας. αναγκη παντως και αυτην την σαρκα. µαλλον δε µηδε ζην χωρις αυτης δυναµενην. ωσπερ εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι εις Θεος ασυγχυτως και αδιαιρετως προσκυνειται. ετι τοις ειρηµενοις προσµενειν βουλοµαι. αυτος αµφοτεροις τουτοις ασυγχυτως ενουται καγω κατ᾿ εικονα και οµοιωσιν εκεινου. ινα συγκαταβατικωτερον ειπω. αχωριστον ουσαν της ψυχης. ινα και τον νουν των τοιουτων εκδηλοτερον αναταξωµαι. ο κατ᾿ εικονα Θεου κτισθεις ανθρωπος και θεος ειναι καταξιουµενος. ολην αγεσθαι της ψυχης τω θεληµατι· και ως ουκ εστι σωµα ζην ανευ ψυχης. µαλλον δε οι το κατ᾿ εικονα µη εχοντες εαυτους επιγνωσωνται και οι κεχωρισµενοι απο του Θεου εαυτους αποκλαυσωνται και τινων εστερηνται γνωσωσι και υφ᾿ ων κατεχονται τη ακροασει του λογου διακρινωσι και οιον αυτους σκοτος κατακαλυπτει νοησωσι και Θεον διδασκειν τροµασωσι. γινοµαι. Θεος. µητε του Θεου τη ψυχη συγχεοµενου. καθως επλασθη. η ινα αισχυνθωσι. µητε της ψυχης εις θεοτητα µεταποιουµενης. Τι ουν µοι ταυτα και προς τι λεπτοτερον ειρηται και δια τι µακρον τον λογον εξετεινα. πηλος. ως ο Λογος απεδειξε. αχωριστους ειναι του Θεου τας αξιας των τοιουτων ψυχας οµολογουµενως πιστευοµεν. Πατηρ. Αλλα προσεχε. ψυχη και σωµα. Αλλα παλιν.

µηδεποτε εις ετερον τι . και οµως ουδεν εκ της µεθοδου ταυτης του διαβολου εκεινοι παρεβλαβησαν. Ο γαρ το κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν η τηρησας εαυτω ανωθεν η ανακαλεσαµενος και απολαβων. περι δε ανθρωπου παντως ηµεις αµφιβαλλοµεν”. ως εν τω Χρυσανθω µαρτυρι και εν αλλοις τισι των αγιων. ειπειν. αµολυντον νοητως τε και αισθητως διαµενειν. θεον ειπων και τον ανθρωπον κατα χαριν γινοµενον. ηγουν τη δωρεα του παναγιου Πνευµατος. µη προσπασχων τοις ορωµενοις. αλλ᾿ ουδε. αλλα την τουτων ουσιαν τε και ποιοτητα καθορων. καν εν βορβορω σωµατων.Θεου και παντα διδασκοµενοις δι᾿ αυτης και παντα ισχυουσιν εν αυτη αντιλεγειν φριξωσι και παυσωνται λεγειν µη ειναι δυνατον τινα των κατα Θεον ζωντων. Πολλα γαρ επι µαρτυρων και αγιων τοιαυτα εγενοντο. βλεπει τα πραγµατα παντα καθως εχουσι φυσεως· ου τας χροιας θαυµαζει και τας στιλπνοτητας. αλλα κατανοει την υλην οτι απο της γης και χους η λιθος εστι. Τοιγαρουν και ως εν ηµερα ευσχηµονως ο τοιουτος περιπατει. οπερ τοις θεοσεβεσιν ανοικειον· ου µονον δε. Ορα τον χρυσον και ου την λαµπροτητι τουτου προσεχει. την πιστιν παραβλαβησεται η του ιδιου δεσποτου χωρισθησεται και του καλλους εκεινου επιληφθησεται. και το βλεπειν κατα φυσιν απελαβεν. ουτως ουδε του Θεον φορουντος κεχαριτωµενου ανθρωπου την ψυχην η την διανοιαν µολυνθηναι ενδεχεται. φησιν. Και οιδα παλιν οτι οι µη οραν ισχυοντες τοις της ψυχης οφθαλµοις µηδε τοις αισθητηριοις αυτης αισθανοµενοι. ει µετα µυριων απιστων και ασεβων µεµιασµενων καθειρχθησεται και γυµνος τω σωµατι γυµνοις αυτοις ενωθησεται. τον Θεον εχοντες εν εαυτοις οικουντα και µενοντα. ανθρωπινων εγκυλινδεισθαι τυχοι το καθαρωτατον αυτου σωµα. µονοις τοις εστωσι προσεχων και µενουσι. απαθης εστιν. Αλλα και ο λογος δια τουτο προλαβων τα τουτων ενεφραξε στοµατα. µενει ασαλευτος. Ωσπερ γαρ ουκ ενι τον ηλιον εν βορβορω λαµποντα µολυνθηναι τας ακτινας ποτε. οιδαµεν· αλλ᾿ ου περι Θεου. εν κοσµω αναστρεφοµενον και µετα γυναικων συνεσθιοντα η αυταις οµιλουντα. ουτω πως ανταποκριθησονται· “Οτι µεν ο Θεος. Θεος απαθης εστι. του λεγοµενου την (233) δυναµιν µη νοησαντες.

καν εις βορβορωδη παθη και αισχρα παρακυψειεν. γελων και θαυµαζων των ανθρωπων την αγνοιαν. αλλ᾿ οτι σκωληκων κοπρος εισιν εννοει. αλλ᾿ ως σαπριαν η βορβορον και ως ηδη θανουσαν και γεγονυιαν ολην οπερ και γινεται. ουχι δε λατρευειν τη κτισει παρα τον κτισαντα· ουτω γαρ απο του µεγεθους και απο της καλλονης των κτισµατων επιγινωσκει τον δηµιουργον και προς την εκεινου θεωριαν ο νους αναγεται και την ψυχην αναπτει προς την του ποιητου κατανοησιν. Ο τοιουτος και γυναικα τοινυν ορων καλλος εχουσαν σωµατος. Βλεπει τον κοσµον και εν µεσω πολεως υπαρχει και βαδιζει µεγαλης – µαρτυς ο ταυτα εν ηµιν ενεργων Κυριος -. Γυµνος γαρ υπαρχει ο νους αυτων και πασης επιθυµιας . ουτω και η των αγιων διανοια. και ως οναρ βλεπων ουτω διακειται. ου της οψεως ορα την επανθουσαν ευπρεπειαν. επι θρονου καθηµενον. τα προκειµενα παντα τη οπτικη δυναµει περιερχοµενον.µεταβληθηναι δυναµενος. Τι γαρ και αλλο εστι σωµα η διαµασηθεισης τροφης χυλος. ου µολυνεται. καν ωσι λιαν δυσειδη τα ορωµενα. ως µονος ων εν ολω τω κοσµω· και ως εν ερηµω διαγων ανθρωποις αβατω και ως µηδεν µετα τινος εχων η γνωριζων τινα των επι γης ανθρωπων. Ορα τινα δοξαζοµενον. οιδεν εκ των κτισµατων αναλογως θαυµαζειν τον γενεσιουργον. τους λιθους απαντας τους τιµιους και ου ταις ευχροιαις την αισθησιν κλεπτεται. αλλα παλιν αµολυντον αυτο προς ετερα περιφεροµεν. δι᾿ ης αρα και προς θειον κινειται ποθον και δακρυα και ολως εξω των ορωµενων γινεται και απο των κτισµατων αποχωριζεται. Βλεπει τον αργυρον. υπο λαου πολλου κατα τας οδους ποµπευοµενον η και φυσωµενον. (235) Καθαπερ γαρ το φως των αισθητων οφθαλµων πανταχου παρ᾿ ηµων πεµπεται και. εξ ης το ολον σωµα συνισταται. το συνολον εξ αυτων ου µολυνεται. Ορα ιµατια πολυτελη και ου θαυµαζει την ποικιλιαν. Ει δε και το εξωθεν καλλος καταµαθειν θελησειεν. ουτω ταυτην ορα· ης ουκ αν ποτε το εξωθεν ανθος ο νους περιβλεψη. (234) τον µαργαριτην. αλλα λιθους απαντας ως ενα των απαντων λιθων ορα και πηλον αµα ταυτα λογιζεται. και τους τερποµενους εις αυτα και περιποιουµενους ταυτα ως τιµια ελεει. αλλα την ενδοθεν υπαρχουσαν υλωδη φθοραν. ουτω διακειται.

ινα πληροφορηση αυτον οτι και δι᾿ ων φαρµακων ητησατο. Του τοιουτου δε αρα τις ερασθησεται. αλλ᾿ η ινα σκοπηση και καταµαθη των παθων τας εµπαθεις κινησεις και ενεργειας και ποθεν λαµβανουσι τας αιτιας και δια ποιων φαρµακων παλιν εξαφανιζονται. κατεχει. µη οτι γε ευσεβων και φοβουµενων τον Θεον ιατρων. ου δι᾿ ετερον τι τουτο ποιει. Οταν ουν ιδη ο πνευµατικος και επιστηµων ιατρος εν οις ειποµεν οντα τον αδελφον. Τοιουτον τι παντως εργαζεται και ο πνευµατικος ιατρος ο τα της ψυχης παθη εµπειρως ιατρευειν βουλοµενος· ινα δε σοι την εντεχνον αυτου ιατρειαν τω λογω καθυποδειξω. τεταραγµενος ολος τον νουν. του παθους την φλεγµονην. κεκαρωµενος τω παθει. ουκ ευθεως βοα ουδε διαναβαλλεται ουδε λεγει· “Κακα και θανατηφορα εισιν α ζητεις και ου διδωµι σοι ταυτα τα βοηθηµατα”. δι᾿ αυτων και την ιατρειαν ποιησηται και την επιθυµιαν αυτου εκπληρωση.εµπαθους αλλοτριος. τον ογκον. τα το παθος δηλονοτι αυξανοντα και τον θανατον εν ακαρει επισπωµενα. ινα την θεσιν κατανοησωσι του σωµατος. αντι ιατρειας τα βλαπτοντα επιζητων. οπως εξ εκεινων γινωσκοντες ωσι των ζωντων ανθρωπων τα ενδοθεν και ιατρευειν εν αλλοις επιχειρωσι τα µη ορωµενα παθη. παρακαλει. Βλεπει τουτον ο φιλανθρωπος και συµπαθης ιατρος. . Ει γαρ και εις την των τοιουτων θεωριαν εισελθειν ποτε βουληθειη. πασαν δεικνυει αγαπην οµου και απλοτητα. ινα µη ακουσας φυγη χρησηται και προς ετερον των τοιουτων παθων απειρον απελθη και τη αυτη ωρα τεθνηξεται· αλλα προσδεχεται. ουδε των λιαν τις µαινοµενων ανδρων τοιουτον τι κατα της ασθενουσης η του ασθενουντος την προς θανατον αρρωστιαν ενθυµηθησεται. κατανοει του αδελφου την ασθενειαν. πραγµατικην ποιησοµαι την διηγησιν. εχωµεθα του λογου της διηγησεως. Αλλα των οντως (236) µαινοµενων τους λογους χαιρειν ειποντες. ορα τον νοσουντα ολον του θανατου γινοµενον. Ανετεµον γαρ τους νεκρους. Οιµαι. καθα και ιατρους ποιουντας ακουοµεν και περι των παλαιων ακηκοαµεν. ινα παλιν των αναισθητων λογων εκεινων αναµνησθω. Ερχεται τις προς τον πνευµατικον ιατρον αρρωστος.

αλλ᾿ υπισχνειται παντα τα της αιτησεως εκπληρωσαι αυτου· ο νοσων. ει τε και της ενθεου γνωσεως την χαριν εδεξαντο. αυτοι δε µαλλον τρυφαν ζητουσι τα φθοροποια βρωµατα και εις κορον εµφορεισθαι αυτων. µονη τη προσψαυσει και θεωρια των ιατρικων φαρµακων υγιαινειν ποιει τους νοσουντας. και τους πεινωντας τα φθοροποια και επιβλαβη βρωµατα των ωφελιµων µαλλον επιθυµειν εκτοτε. τον µεν φαινοµενον των ζητουµενων δεικνυει παροµοια. Μονον γαρ των φαρµακων ο ασθενων απτεται. ως επι καλοις. και τη αφη παρα πασαν ελπιδα την ιατρειαν λαµβανει· και καταπαυεται µεν ευθυς του παθους ο ογκος. τη δε δυναµει της ενεργειας παραδοξα. και ων τη επιθυµια πρωτον εφλεγετο. και πολλοις διηγεισθαι τουτους τα του ιατρου θαυµατα και την θαυµασιαν µεθοδον της επιστηµης αυτου. σπευδει τοις καταθυµιοις αυτου. ο δε. ο εµπειρος ιατρος ουκ ευθεως επι τοις ζητουµενοις παρα του νοσουντος ανανευει. το δε τραυµα παντελως αφανιζεται. Υγειαν γαρ τουτην οιονται. ∆ια δη τουτο. Ακουετωσαν οι υγιαινοντες και τα αινιγµατωδως ηµιν ειρηµενα νοειτωσαν. ινα δεηται διαιτης και της των ηδεων αποχης.Εισι γαρ τινες οι χαλεπως νοσουντες κατα ψυχην και χαλεπα τα νοσηµατα φεροντες και τα επαυξοντα την νοσον επιζητουντες· και το µεν παθος εκαστου τουτων ισως. τουτων ουδε µνηµονευειν ανεχεται του λοιπου. το δε κρυπτοµενον. ο ιατρος υποκρυπτει τα βοηθηµατα· και ο µεν εκδεχεται και περιχαρως αναµενει. ουτως ουδε τους εν παθεσι κυλινδουµενους και υπ᾿ αυτων κεκρατηµενους και µη αισθανοµενους της κατασχεσεως τουτων εν κακοις ειναι πεισει . Τους δε ουτως εχοντας τις αρα λογω πεισει ποτε οτι ασθενεια και νοσω κατεχονται. µαλλον δε ουδε οτι ασθενουσιν επιστανται. ως εφθην ειπων. (237) τα τραυµατα και τον ογκον αυτων καταστελλεσθαι και την φλογαν τουτων της διψης παυεσθαι. Και εστιν ιδειν και θεασασθαι λογου παντος υψηλοτερον θαυµα γινοµενον· χωρις γαρ αλλου τινος βοηθηµατος. αλλα µεν τη γευσει. σοφος ων. το ποιειν της σαρκος τα θεληµατα και παντα πρασσειν τα της επιθυµιας και της εφεσεως· και ωσπερ ουδεις τους εξω φρενων οντας και παρακοπους εκφρονας ειναι ποιησει λογισασθαι ποτε εαυτους. Ταυτα γαρ οι νοσουντες ουκ ισασι.

η σαλευθησεται την καρδιαν το συνολον. Λοιπον κατα σε κοινωνος αµαρτιας καθεστηκεν ο Χριστος. παθος. αλλα και περι των θεσει υιων του Θεου και. αλλα αντ᾿ αλλων φθεγγοµενος. ηγουν τας εµπαθεις αισθησεις του σωµατος. Ει δε απιστεις ετι και αναβαλλεσαι. Ο ουν τω κοσµω αποθανων – τουτο γαρ εστιν ο σταυρος – και ζων µηκετι αυτος. ουτως διαγουσιν εστερηµενοι και του οραν. ως . Ω του τολµηµατος! Τους τον Χριστον ζωντα και ενοικουντα εχοντας εν εαυτοις. και αναβλεψαντες ειδον ακριβως και εγνωρισαν τους εσταυρωµενους τω κοσµω. α δε συ βλασφηµεις. και ταυτα τοις οφθαλµοις ουχ εωρακας.ποτε τις η µεταβαλεσθαι ποιησει επι το βελτιον. Ουκ εννοεις ακµην α µεν λαλουµεν ηµεις. ουδε διανοια την γνωσιν κατελαβες των τοιουτων. και παλιν· “Νεκρωσατε ουν τα µελη υµων τα επι της γης. και οτι ουδε αναβλεψαι αυτους δυνατον ειναι πειθονται· ει γαρ επειθοντο. οπηνικα λεγειν επιχειρεις περι των τοιουτων. Ει µεν ουν ηξιωθης της ανωθεν χαριτος. ειπε. ωστε και παντος παθους και πασης επιθυµιας κακης αµετοχος γενεσθαι. πορνειαν. καν οπωσουν παθους αισθησιν δεξηται. Αλλα µη θελοντες των παθων απαλλαγηναι βυουσιν εκουσιως τα ωτα και τω Αποστολω προσεχειν ου βουλονται ουτω λεγοντι· “Εµοι κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω. επιθυµιαν κακην και την πλεονεξιαν”. Ουκ οιδας οτι καταγελωσι σου ως αναισθητου. προς ηδονην λεγεις κλεπτεσθαι την καρδιαν. ουδε η ακοη σου το µεγεθος αυτων εχωρησεν. ζη δε εν αυτω ο Χριστος. οι εργω και λογω την πειραν εσχηκοτες αυτων. ζη δε εν εµοι Χριστος”. η ηδονης υποστησεται κινησιν. λεγε και τα της χαριτος ελευθεροστοµων και θεολογειν ακωλυτως περι του φυσει Θεου· ου µην δε. ακαθαρσιαν. Ζω δε ουκετι εγω. (238) ο νεκρωθεις τα µελη τα επι της γης. ταχα αν και εζητησαν αναβλεψαι. πως. ο του κοσµου αιρων τας αµαρτιας και καθαιρων παντος παθους τας αυτω συναφθεισας ψυχας. Ου φριττεις και τω στοµατι σου την χειρα τιθεις και µην λαλειν παιδευεις τη γλωτταν σου περι ων ουπω την πειραν ειληφας. ουδε δολος ευρεθη εν τω στοµατι αυτου. Τυφλοι γαρ οντες και µηδε αλλον τινα πιστευοντες βλεπειν. ος αµαρτιαν ουκ εποιησεν. βλεπε προς τινα τας κατηγοριας εκφερεις και τινα λεγεις της αµαρτιας συµµετοχον.

µη µετασχειν του χαρισµατος µηδε αισθανθηναι σαυτον νεκρον τω κοσµω γενοµενον. οµοιων αυτου δια της χαριτος διηγου ακωλυτως τοις πασιν ως εισιν αγιοι δουλοι της δοξης αυτου. Ορα µη λαθης σεαυτον ξενοις βαθµοις και αλλοτριαις διακονιαις επιπηδων και ως καταφρονητης του θειου θεληµατος και τολµηρος και αχρειος οικετης εις το σκοτος αποπεµφθης το εξωτερον. Ου φριττεις αλλους οδηγειν προς το φως. Ου δεδοικας ποιµαινειν αδελφους. γινωσκε. ασθενης υπαρχων αυτος και µηδε των ιδιων τραυµατων λαβειν ισχυων την αισθησιν. Βλεπε. καλον ποιων. ο ετι εν σκοτει καθηµενος και µηδε τον οφθαλµον εκεινον κτησαµενος τον ορωντα το φως το αληθινον. ει µη σεαυτον απαθη εγνωκας ειναι και τον απαθη Θεον κατεµαθες οικουντα εν σεαυτω. εν τινι αλλω θαρρησας. µηδε αλλοιωθεντα κατεµαθες εαυτον ολον και πνευµα οιονει γενοµενον εν τη της σαρκος αποθεσει. Ει δε οµολογεις. τοις εργοις των απαθων και ταις διακονιαις των αγιων του Θεου δουλων υπηρετειν και υπεισελθειν κατετολµησας. χειρας αµα και ποδας. πριν αν τον καλον σε ποιµενα φιλον γνησιον κτησασθαι. λογισµους τολµων αλλοτριους αναδεχεσθαι και διδασκειν ετερους. πνευµατικα συγκρινοντα τοις πνευµατικοις. αλλα κενως ουτως λαλειν εθελεις περι ων ουκ εσχες την αληθινην γνωσιν και αγιος τουτων χωρις καλεισθαι φιλεις και ως ηδη σεσωσµενος διακεισαι. ων εξ απειριας και εµπαθειας απωλεσας. οπερ ουδεν αλλο ειναι νοησεις η την χαριν του Πνευµατος. µηδε εις ουρανον εγνως εαυτον (239) ανελθοντα ως κρυβηναι µονον εκει και µη φαινεσθαι. µη αναδεξη το συνολον χρεη αλλοτρια . επει ουδεν κερδησεις ετερον. Ειπε γαρ µοι. εις το πυρ εµβληθης το αιωνιον. τι ουκ ασπαζη την καλην σιωπην και ζητεις εν µετανοια και δακρυσι ταυτα λαβειν και µαθειν.εφικτον ανθρωπω. Βλεπε µη προτερον ποιµαινειν (240) επιχειρησης. η δουναι λογον τω Θεω. παρακαλω. µηδε του κοσµου παντος εξω κατα τον Παυλον ειτε εν σωµατι ειτε χωρις εγενου του σωµατος. ουτως εχων. και δεθεις. αλλα και περι των προβατων. Ουκ αισχυνη αλλους ιατρευειν. Ορα µη ευρεθης του συγκλητικου ενδυµατος και αξιωµατος γυµνος. αυτος υπαρχων εστερηµενος του θειου φωτος. ου µονον περι της σαυτου αναξιοτητος.

οτι αυτος εστι (241) παντων εξουσιαστης και παντων κριτης φοβερος. καγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον”. ανθρωπε. ως νεκραν περιφερων την σαρκα και ανενεργητον παντη προς αµαρτιαν. η οσον εκεινοι προς τον επιγειον εχουσι· µηδε καταφρονων εση του πλουτου της χρηστοτητος και µακροθυµιας αυτου δια φιλοδοξιαν και φιλαρχιαν. αδελφε. ποση ευλαβεια οφειλεται παρ᾿ ηµων απονεµεσθαι τοις του Θεου αξιωµασιν. και παλιν· “Καγω και ο Πατηρ µου ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν”. ως µη αυτοχειροτονητοι και προ του κληθηναι ανωθεν επιπηδαν τοις θειοις και εις χειρας Θεου ζωντος εµπιπτειν. τον επουρανιον βασιλεα. Και ει επι των ανθρωπινων αξιωµατων τοιαυτη ταξις εστι και τοιουτος φοβος. ο µη τον αιροντα την αµαρτιαν του κοσµου εν τη καρδια κτησαµενος. ως µη τω επιγειω βασιλει προσκρουσαι. ζωντα δε µονω . ινα τιµων και φοβουµενος αυτον δυνηθης τηρησαι τας αυτου εντολας και δια της των εντολων φυλακης εαυτον προετοιµασας οικος της τριφεγγους αιγλης αυτου αξιωθειης γενεσθαι κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου. αλλα νεκρον ιδης εαυτον γεγονοτα τω κοσµω. Τοιουτος δε γενοµενος ουκ εση ετι εαυτω ζων. καταδεξη. αποδιδους εκαστω κατα τας πραξεις και τας ενθυµησεις αυτου· αλλ᾿ ωσπερ ουτοι τω επιγειω. εν τη ελευθερια του νοµου της σαρκος και του θανατου της αµαρτιας υπο της του Θεου χαριτος εις την των αλλων κρισιν δικαιος αποκατασταθης κριτης.υποχρεως υπαρχων αυτος εν τινι· µη αφεσιν δου ναι τολµησης. πριν αν αυτος ακριβης γενη και των οικειων σφαλµατων εξεταστης και δικαιαν την ψηφον κατα σαυτου δια δακρυων απολυσης και πενθους· και τηνικαυτα. Φησι γαρ· “Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει. Ορα µη κριναι τον ετερον. Πνευµατος εµπλησθεις Αγιου. και του Θεου σεβασθητι το µακροθυµον και µη ελαττον εχων φανης των κοσµικων αρχοντων τον φοβον εις Θεον. ουτω και συ καν ωσαυτως τω επουρανιω βασιλει και Θεω την τιµην και τον φοβον απονεµε. Ιδε γαρ οτι ουδεις των κατα κοσµον αρχοντων τουτω τολµα επιπηδησαι τω αξιωµατι. Φριξον. πριν αν παρα του βασιλεως τω των κριτων εγκαταλεγη ταγµατι. ως υπο Θεου προχειρισθεις εν τουτω δια του Πνευµατος.

Και τις εστιν ο µετανοων και η εργασια αυτου. εν αυτω Χριστω τω Θεω ηµων. και τις ο την ασκητικην ζωην µετερχοµενος και η εργασια αυτου. εν αις αιτια µεν ουκ (242) εστιν ουδεµια κακου. ως ηδη το κατα φυσιν λαβων και µη παρα φυσιν ορων τα του Θεου πλασµατα· αλλα. ουδε βλαβην υποµεινης εκειθεν. και . (243) Περι των δουλευοντων Θεω. εαν µη τας αρετας κτησωµεθα. και συνων και οµιλων ανδρασι και γυναιξι και αυτους ασπαζοµενος. εν ασφαλεια ο πας εσται σοι βιος και ου προσκοψεις προς λιθον αµαρτιας τον ποδα σου. Θεον η κτησαµενος η αγωνιζοµενος κτησασθαι. εαν τας επιβλαβεις οψεις φυγης. Και του λοιπου διαφοραν ουχ εξεις αρρενος και θηλειας. ω πρεπει πασα δοξα. Και οτι. Προ δε του ελασαι εις µετρον τοιουτον και την ζωοποιον νεκρωσιν του Ιησου και Θεου εν τοις µελεσι σου θεασασθαι. ως υπ᾿ αυτου ενεργουµενος και κινουµενος· και εν τοιαυτη δοξη καταµαθων εαυτον. δια δε της ενοικουσης εν ηµιν προγονικης αµαρτιας εξελκοµεθα και δελεαζοµεθα εις ατοπους επιθυµιας. καλον ποιησεις. αβλαβης και ακινητος διαµεινης απο της κατα φυσιν εδρας και στασεως και ως µελη Χριστου τιµια και Θεου ναους ιδης και προσεξεις αυτοις. τινες τε ειεν και οποιοι και ποταποι.τω Θεω. και τις ο δουλευων Θεω και το εργον αυτου. Επειδηπερ οσον απο του θειου βαπτισµατος χριστιανους ηµας εαυτους διχα των εργων και πιστους λογιζοµεθα. βοησεις τηνικαυτα µετα του θειου Παυλου µεγαλοφωνως εν ευφροσυνη καρδιας και ειπης· “Ευχαριστω τω Θεω µου. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. οτι ο νοµος του Πνευµατος της ζωης ηλευθερωσε µε απο του νοµου και του θανατου της αµαρτιας”. ουδεν ηµας απαλλαγη µονον των παθων ωφελησει. εις την οµοουσιον και αδιαιρετον Τριαδα πιστευοντες και εις τον ενα ταυτης τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον και Θεον. ΛΟΓΟΣ Ζ΄. Ουτω γαρ ποιων.

ινα µη εαυτω τις χαριζοµενος δοκη τω Κυριω δουλευειν και ουχ εαυτω. µη ειδοτες ισως αυτο τουτο. εκλαυσε πικρως. τι εστι δουλεια Θεου και τις ο ακουειν αξιος και ειναι δουλος Θεου.δουλους εαυτους εκ συνηθειας ουτω πως απλως επιγραφοµεθα του Θεου και καλουµεν. ο Πετρος αυτος. εισεται. οιος ην ο τελωνης. εισαγωγικοι τε. Μη προσεχοντες γαρ τω φωτι των θειων Γραφων. ου γινωσκουσιν οτι πολυ υπαρχει το εν µεσω διαφορον των τε µετανοουντων και αγωνιζοµενων εις την γυµνασιαν της αρετης και αυτων των τω δεσποτη δουλευοντων Χριστω. περι δε των αποταξαµενων τω κοσµω και τοις εν κοσµω απας ο λογος εσται ηµιν. Οι µεν γαρ µετανοουντες. διαρρηδην του αγιου Παυλου βοωντος· “Ο αγαµος µεριµνα τα του Κυριου πως αρεσει τω Κυριω. Οι δε την ασκησιν . λεγω. Αλλα περι µεν των εν τω κοσµω διαγοντων και υπο ζυγον (244) οντων του βιου ουδεις λογος ηµιν. ο δε γαµισας µεριµνα τα του κοσµου πως αρεσει τη γυναικι” και τω κοσµω. Οι εις το σταδιον αρτι της µετανοιας εξ ακουσιου γνωµης και αυτοθελως εισερχοµενοι και κατα το ενον εις την σωµατικην γυµνασιαν εαυτους εγγυµναζοντες. αλλ᾿ εξω τουτου αει των τοιουτων τινες πορευοµενοι και εν σκοτει των πονηρων διανοιων αυτων κατεχοµενοι. συγχωρησιν των επταισµενων αιτουνται λαβειν. η τινα ποτε εθεραπευσε και τινι εδουλευσεν. αλλα εχθροι και προσκεκρουκοτες υπαρχοντες. δια µετανοιας και εξοµολογησεως καταλλασονται αυτω. υπερ ων κακως επραξαν µεταµελοµενοι. και ει τις κατ᾿ εκεινον τον ασωτον τον µετα πορνων και τελωνων καταδαπανησαντα τον κληρον τον πατρικον· ουτοι γαρ και οι τοιουτοι ουχι δουλευειν λεγονται τω Κυριω. και τινα θεραπευει δια των εαυτου εγχειρησεων και τινι δουλευει. και τινα τα παρα των τοιουτων δια Κυριον γινοµενα εργα. οιονται τω Κυριω δουλευειν και εξ εργων δικαιουσθαι ελπιζουσι. πτοηθεις και αρνησαµενος τριτον. και γραφοντες προς ετερους τουτο αυτοι εαυτους ανωθεν γραφοντες ονοµαζοµεν . ως αν απο των εαυτου πραξεων εκαστος γνωσεται εαυτον. και οι εν ταυτη χρονισαντες. η πορνη. τον λογον υπο του Λογου κινουµαι γυµνασαι και ειπειν επειγοµαι περι των δουλευοντων Θεω τινες τε ειεν και οποιοι και ποταποι. οτε.

κλαιει. ινα τη ποικιλια των ασκητικων αρετων τε και πραξεων τα πολλα και ποικιλα παθη. αλλα και τας αρετας αντι των παθων κτησασθαι ασφαλως αγωνιζονται. Ο δε αγωνιζοµενος αρτι καλος ασκητης ουχι δια εκτισιν αµαρτηµατων. ταυτα παντα και ετερα τουτων πλειονα επιτηδευεται και ποιει· και πασαν θλιψιν επερχοµενην αυτω µετα χαρας αποδεχεται. δεικνυσιν (246) οτι ο µη παντι τροπω και παση σπουδη τας εντολας αυτου τηρων και αει τας αρετας δια της των εντολων κτωµενος εργασιας και εις το προσω δι᾿ αυτων ανερχοµενος. ουδε ο εκκλινας απο κακου. Και ο µεν αρτι µετανοων λυπειται.µετερχοµενοι και αρτι προς την γυµνασιαν της αρετης εκθυµως εγγυµναζοµενοι τα παθη µετα την µετανοιαν νικησαι σπουδαζουσι. ην ακουσει παρα των παλαι αγιων η και παρα των συνοντων πραττοµενην θεασεται. δι᾿ ων την ισχυν καθ᾿ ηµων οι δαιµονες κεκτηνται. Τουτο δε λεγων. αταραχως υποµενει παντα τα επερχοµενα. µη επερχοµενης δε. χαµευνει. αγρυπνει. αει τα εαυτου κακα λογιζοµενος και ως µειζονων κολασεων αξιον εαυτον εχων. αυτος εαυτον θλιβει· και πασαν πραξιν πραχθεισαν. ουδεν εσται οφελος αυτω εκ µονης της των παθων αλλοτριωσεως· ου γαρ ο µη πλεονεκτων. ουδε ο το δοθεν ταλαντον σωον φυλαξας αλλ᾿ ο διπλασιασας εσωθη. ινα δια της τοιαυτης αυτου υποµονης αφεθη αυτω τα εγκληµατα. ουδε ο τοις εχθροις του βασιλεως µη συντιθεµενος αλλ᾿ ο και υπερ αυτου κατ᾿ αυτων οπλιζοµενος τε και αντιµαχοµενος την αγαπην ενδεικνυται. παση δυναµει ψυχης τας αρετας αντ᾿ αυτων εν εαυτω θησαυριζων. αλλ᾿ ο ελεων επαινειται. αλλα δια τον προς τα παθη πολεµον. σπουδαιως αυτην και θερµως δηλονοτι πεποιηκοτες υπερ των προηµαρτηµενων αυτοις· (245) ου µονον δε. Και µαρτυρει τουτο αυτος ο δεσποτης Χριστος ουτω διαρρηδην βοων· “Ο µη ων µετ᾿ εµου κατ᾿ εµου εστι· και ο µη συναγων µετ᾿ εµου σκορπιζει”. σπουδαζει το κατα δυναµιν και αυτος ποιησαι αυτην. Ει γαρ µη ουτω γενηται παρ᾿ αυτου και ουτω τα των αγωνων εξει καλως εν αυτω. διακονει και πασας υποφερει τας θλιψεις. αλλα των µεν πονηρων µονων . εξαλειψη και τελεον εκ της εαυτου ψυχης ταυτα εξαφανιση. αλλ᾿ ο ποιησας το αγαθον µακαριζεται. νηστευει.

φησι. Και εικοτως· ει γαρ µη τοιουτοι γενοιµεθα. Τουτο δε και επι των πολιτικων νοµων και των βιωτικων πραγµατων ευρησεις γινοµενον· τον γαρ βλεποντα δουλον διορυττοµενην παρα τινων την οικιαν του κυριου αυτου και συλουµενην την περιουσιαν αυτου και µητε συνεργησαντα τοις κλεπταις µητε παρεµποδισαντα αυτοις η κραυγασαντα. Ουδαµως. ποιειν και µη ποιουντι. Επι δε των πνευµατικων ουχ ουτως. αραντας παντα. Ουχι και υµεις παντες τα αυτα κατα του πονηρου κατεψηφισασθε. . Μη ουν οιεσθω τις νηστευων η αγρυπνων η πεινων η διψων η χαµευνια συζων η πενθων η κλαιων η υβρεις επερχοµενας αυτω και πειρασµους υποφερων. αλλα αργος καθεζοµενος. εις κατακρισιν.οκνω γαρ ειπειν και πασιν υµιν . των δε γε αγαθων µη επι πολυ αντεχοµενος. τω χαυνω και αµελει. καθως ο Παυλος εντελλεται γενεσθαι παντας ηµας. αλλ᾿ εασαντα τουτους. ουδε α δοκει εχειν φυλαξαι δυναται· δια γαρ της αργιας και ταυτα απολλυσι· και δηλοι τουτο το “ο µη συναγων σκορπιζει”. (247) Ουτως εσται παντως καµοι τω αθλιω πρωτον και ταπεινω. Επι µεν γαρ των αισθητων τουτο αδυνατον· ο γαρ µη συναγων εκει. Πως δε και πνευµατικως οπλισοµεθα και εις παραταξιν Θεου ζωντος καταριθµηθωµεν και τοις εχθροις φοβεροι φανησοµεθα. αλλα τον µη ποιουντα το αγαθον ως αµαρτανοντα εχει η θεια Γραφη και κατακρινεσθαι αυτον υπεµφαινει· “Τω γαρ ειδοτι καλον. αλλ᾿ οιονει του συλλεγειν τας αρετας δια της των εντολων αµελειας παυσαµενος. επι πλειον κατακριθησεται. και παλιν· “Επικαταρατος πας ανθρωπος ο ποιων τα εργα Κυριου αµελως”. Τι δαι. ουχι και ως ο σκορπιζων εστιν. Ει δε ο αµελως ποιων τας εντολας του Θεου κεκατηραται. εως ου ανδρες γενωµεθα τελειοι και καταντησωµεν εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. ισως εκεινοις επιβουλον εαυτου και κλεπτην τον δουλον εκεινον ο δεσποτης λογιζεται. αµαρτια αυτω εστιν”. η και µηδολως ποιων. οτι τω Θεω . πως δουλευσαι τω Κυριω ισχυσοµεν. λαθρα διαφυγειν.εαν πονηρων µεν εργων και πραξεων αποσχωµεθα. Οπερ εµοι παντως αρκεσει πρωτον. τας δε αρετας αντ᾿ αυτων µη παση ισχυϊ κτησωµεθα επι τοσουτον. Πως στρατευθηναι Χριστω δυνησοµεθα. ποσω µαλλον ο µερικως ποιων εξ ων ποιειν δυναται.τω δοκειν απεχοµενος.

δουλευει η ετερω τινι δια των τοιουτων χαριζεται τι. η εκεινους. πιστοι τε και απιστοι. δια παντων των θειων Γραφων ο βουλοµενος διδαχθησεται. η τους συνακολουθουντας αυτω πανταχου. η τους κατειλεγµενους εν τοις στρατευµασι. αρχιερεις. η τους στρατηγους. η τους εν πολεµοις ανδραγαθουντας (248) και πληττοµενους. ∆ουλοι γαρ αυτου. εσθ᾿ οτε και πληττοντας και των εχθρων αναιρουντας πολλους και τους αιχµαλωτισθεντας συνδουλους αυτων αναρρυοµενους και τους εχθρους καταισχυνοντας. ουτε οι εν τη ασκησει χρονισαντες τω κυριω δουλευουσιν. τους χιλιαρχους και τους λοιπους αρχοντας και αυτους τους υπ᾿ αυτων αρχοµενους λαους. Ουτως ουν και επι του επουρανιου νοει µοι βασιλεως και επι των δουλευοντων αυτω. Τους αναστρεφοµενους εν τοις εαυτων οικοις. ουδε εαυτον. τους αει εργαζοµενους και µολις εαυτοις και τοις συνουσι την σωµατικην δυναµενους πορισασθαι χρειαν. παρα των υπηκοων τον συµφωνηθεντα λαµβανουσι µισθον και ως ξενοι τινες και αλλοτριοι αναστρεφουσιν οικαδε. απο παραδειγµατων πιστοτερον τον λογον και βεβαιοτερον εργασωµεθα. εαν εν ταπεινωσει και γνωσει πνευµατικη υποµενη αυτα και µετερχηται· ει δε µη. και ταυτα. ως υπ᾿ αυτου και κτισθεντες και παραχθεντες. πλουσιοι και πενητες. µητε τον βασιλεα ιδοντες. οτι ουτε οι εν τη µετανοια. Τους χρυσοχοους και χαλκοτυπους και λινοξοους. Ου προδηλον τουτους ειναι µαλλον τους τω επιγειω δουλευοντας βασιλει. Χαλκευς γαρ και χρυσοχοος και τεκτων. οι παντες εσµεν. Το γαρ µη γινοµενον µετα ταπεινοφροσυνης και γνωσεως πνευµατικης. ει τι εργον εργασονται τω βασιλει. µητε γνωσιν εχοντες φιλιας της οιασουν προς αυτον· οι δε και φιλοι του βασιλεως εισι και δι᾿ αυτων ο υφ᾿ ενι εκαστω αυτων υπαρχων λαος. Ηµεις γαρ τουτο δειξαι µονον κατεπειγοµεθα. Τους αναπεπτωκοτας και τρυφωντας και οικαδε σπαταλωντας. Τους διαγοντας εν τοις εαυτων προαστειοις. ουδεν ονισησι τον ποιουντα. Αλλ᾿ εαυτον µονον ωφελει. Τινας λεγοµεν ειναι τους τω επιγειω δουλευοντας βασιλει. αλλ᾿ εαυτους ωφελουσι και εαυτοις µονοις χαριζονται· και. Και πως τουτο εστι. ει δοκει. βασιλεις τε και οµου και αρχοντες· . ιερεις. οιον αν και εστιν. δουλοι και ελευθεροι.

διοτι τα οπλα ηµων ουκ εισι σωµατικα αλλα πνευµατικα· “Ου γαρ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα. εν η αιχµαλωτοι. παντα τω δοκειν αφεντες. Ηµεις ουν του Κυριου ακουσαντες λεγοντος· “Οστις θελει οπισω µου ελθειν. και προς την χωραν του ηµετερου δεσποτου και βασιλεως Χριστου µετεβηµεν. οιονει την πολεµιαν καταλιποντες γην. προς τον µονηρη βιον µετηλθοµεν. ει δοκει. διηγοµεν. και την µαχαιραν του Πνευµατος ηκονηµενην λαβωµεν εν χερσι. προς τας εξουσιας. ως ουδε οι την ισην τοις στρατιωταις φορουντες στολην στρατιωται του βασιλεως τυγχανουσιν. τι εργαζοµεθα. Κλαιοµεν. τοτε και στρατευθηναι λεγοµεν και προς παραταξιν ηµας εαυτους ευτρεπιζοµεν. σκοπησωµεν. Οταν ουν ενδυσωµεθα τα οπλα του φωτος. οι δε αµελως µεν και ραθυµως οµως δε δουλευειν αυτω προαιρουµενοι πονηροι καλουνται και οκνηροι. ασπιδα και περικεφαλαιαν και τα λοιπα. α Παυλος ο αγιος απηριθµησατο. το µοναχικον ενδυσαµενοι ενδυµα. εκουσιως αποφυγοντες. οι δε και εναντια των εκεινου προσταγµατων ποιουντες η λεγοντες εχθροι εισι και πολεµιοι. µη αγαπατε τον κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω· η γαρ αγαπη του κοσµου εχθρα εις Θεον εστι” και οτι· “Ο αγαπων τον κοσµον εχθρος του Θεου καθεστηκεν”. αλλ᾿ υπο την αυτου τεως γεγονεναι λεγοµεν βασιλειαν. Παντως ινα των . στρατευθηναι δε αυτω δια τουτο ου λεγοµεν. αλλα προς τας αρχας. οι περιβαλοµενοι το µοναχικον ενδυµα και εισελθοντες εις το σταδιον της µετανοιας και της ασκησεως. τω Σωτηρι ηµων και Θεω ηκολουθησαµεν. ει και ασθενεις εισι και ουδεν ολως ισχυοντες κατ᾿ αυτου. προς τα πνευµατικα της πονηριας εν τοις επουρανιοις”. ενδυσαµενοι µονον το σχηµα του υπ᾿ αυτου τελουντος λαου. ∆ια τι.αλλ᾿ οι µεν ευγνωµονως και εν παση ισχυϊ τας εντολας αυτου τηρουντες και δια τουτων την εις αυτον πιστιν βεβαιαν επιδεικνυµενοι αγαθοι καλουνται και πιστοι λεγονται. ου µεντοιγε δια του ενδυµατος αυτω στρατευθεντες η δουλευοντες. απαρνησασθω εαυτον και αρατω τον (249) τον σταυρον αυτου και ακολουθειτω µοι” και του Αποστολου διδασκοντος· “Τεκνια. Τεως δε. µαλλον δε τον κοσµον ως εµποδιον ηµιν προς αρετην οντα.

ουδε ο πατηρ υµων ο ουρανιος αφησει υµιν τα παραπτωµατα υµων”. Νηστευοµεν. εαυτους ηµας βλαπτοµεν. Ει δε µη τοις ορωσι. ει µεν ευχαριστως υποφεροµεν και τους ταυτα ηµιν επιφεροντας απο ψυχης συµπαθουµεν.ανευ γαρ της εκεινου βοηθειας εκφευξασθαι ου . Σπευδοντες παντως διεκφυγειν τον ως λεοντα περιπατουντα και φρικτα ωρυοµενον καθ᾿ ηµων και ζητουντα τινα καταπιη. (250) ου µονον δε. Παντως ινα τας της σαρκος κινησεις συστειλωµεν και την καρδιαν µαλακωτεραν ποιησωµεν. ∆ια τι. χαλινου διχα του αυτον αγχοντος. πολλω µαλλον τω και σοφιαν και δυναµιν χαρισαµενω εις το εαυτους ηµας διασωσασθαι. τι αρα τοις ορωσιν αυτοις χαριζοµεθα. χαµαικοιτουµεν τε και σιδηροις το σωµα σφιγγοµεν οι πολλοι. καν εµπαιγµους. Πενθουµεν. φευγοµεν εις τα ορη. Παντως ουδεν. Και εν τουτω παλιν ηµας αυτους και ουχ ετερον ευεργετουµεν. καν ραπισµατα. ∆ια τι. και συνελασαν εις κρηµνον. Ινα µη πονηρα διαλογιζωµεθα και προς µετεωρισµους εκτρεπωµεθα. Καθεζοµεθα εν κελλιω. Ιδου ουν. εν σπηλαιοις κατοικουµεν και εν στυλοις υψουµεθα. εαυτο και τον επιβατην νουν κατακρηµνιση εις βοθρον απωλειας και πυρος αιωνιου. καν οτιουν πανθανωµεν. καν λοιδοριας. Παντως ινα της χαρας του πενθους επαπολαυωµεν. Ταυτα δε ποιουντες. Ευτελη φορουµεν και τρυχινα. Ως αν µη υπο του εχθρου αιχµαλωτιζωµεθα νοερως και ωστε εις το τα χρηστα εννοειν και κατα διανοιαν πνευµατικως αει και αδιαλειπτως προσευχεσθαι φθασωµεν. των εις Θεον αµαρτηθεντων ηµιν λαµβανοντες αφεσιν· ει δε µνησικακουµεν και ανταποδιδοναι (251) αυτοις πολυτροπως πειρωµεθα. Αλλα λοιδοριας και θλιψεις επερχοµενας µετ᾿ ευχαριστιας αµνησικακως υποφεροµεν. καν εκπτυσµατα. ωσπερ τινα πωλον αδαµαστον. Ινα παντως το σφριγων τουτο σωµα καταγξωµεν και φορτισωµεν και µη εασωµεν αυτο. Ει ουν δωη ο Θεος . ασυγχωρητα ηµων διατηρεισθαι ποιουντες τα αµαρτηµατα. καν κολαφισµατα. αλλ᾿ εκκαθαρθωµεν και των εξ αυτων µολυσµων. Και ακουσον τουτο λεγοντος του Κυριου· “Εαν µη αφητε τοις ανθρωποις τα παραπτωµατα αυτων απο των καρδιων υµων. Ευχοµεθα σωµατικως. ηµιν αυτοις χαριζοµεθα.αµαρτηµατων ηµων την αφεσιν λαβωµεν. Αγρυπνουµεν και ψαλλοµεν.

οιµαι δε. οι δε εκ προαιρεσεως πονηρας. οπου αν και απελθωµεν – και διασωθωµεν.. µη βρωµα τω δεινω τουτω θηριω γενοµενοι. Ουτω τοιγαρουν και ηµεις απαντες. βοωµεν και θρηνουµεν και κλαιοµεν και αυτον προσκαλουµεθα τον ιατρον ψυχων τε και σωµατων . επειδη. δουλευειν τοις ελεηµοσυνην διδουσι και διακονουσιν αυτοις λογισθησονται. . τον εισδεξαµενον αυτον εν τη εαυτου οικια και σταντα προ των θυρων και του διωκοντος αυτον εχθρου λυτρωσαµενον δουλευσαι τουτου γε ενεκα ειποι αν. οι δε εκ προληψεως ηδονων. πως δουλευειν τω Κυριω δια των τοιουτων πραξεων ειποµεν. αλλα και τραυµατιαι. ποικιλαις κατεχοµενοι νοσοις και ως εν διαφοροις ξενωσι και γηρωκοµειοις εν αυτοις τοις κελλιοις και µοναστηριοις ηµων ελεεινως ανακεκλιµενοι οντες η περιπατουντες ποσως. ουδε υµιν. οι δε αξ αγνοιας (252) και απιστιας των θειων Γραφων.δυνησοµεθα τους εκεινου οδοντας και τα ποικιλα δεσµα.οσοι δηλαδη της αλγηδονος των τραυµατων η των παθων ελαβοµεν αισθησιν. Ουδαµως. οι δε εξ οκνηριας και αργιας των εντολων του Θεου. φευγων δε αυτος ισχυρως. κειµεναι υπο την κλινην της αµαρτιας και του θανατου. ως ειρηται. και απλως παντες υπαρχοµεν πενητες και γυµνοι. αλλοι εξ οιησεως και του δοκειν µηδεν πλεον χρηζειν εις σωτηριαν ψυχης. και ουχι µαλλον παρα των ελεηµονων οι πτωχοι δωρεαν φανωσι διακονεισθαι και εκδουλευεσθαι. ειπατε µοι. οι δε εκ συνηθειας κακης. οφειλει την ευχαριστιαν αυτω αποδιδοναι διηνεκως. Πως γαρ ο καταδιωκοµενος µεν υπο τινος. τω ηµας ελεουντι Θεω ουτω διακειµενους ηµας δουλευειν ουδεποτε αν ειποιµεν. Πως δε. οι µεν εκ προγεγονοτων αµαρτηµατων. επειδηπερ εισι και ως φρενηρεις τινες. Ου µονον δε. η δια ασθενειαν σωµατος η δια αργιαν και οκνηριαν εργαζεσθαι µη βουλοµενοι. ινα ελθων ιασηται ηµων τας τετραυµαστισµενας καρδιας και δω την υγιειαν ταις ψυχαις ηµων. µηδε οτι τιποτε ασθενουσιν ειδοτες η οτι κατεχονται υπο τινος παθους . οι προσαιτουντες πενητες. φτωχοι και επιδεεις υπαρχοντες εκ προγεγονοτων ανοµιων. Εµοι ου δοκει τουτο ευλογον. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου µαλλον ευεργετηθεις και ρυσθεις του εχθρου αυτου.

ηγουν απο κορυφης εως ακρων ποδων. Οτε δε τουτο γενηται και την νοσον ως ιµατιον πεπαλαιωµενον και διερρωγος και ρερυπωµενον κατ᾿ ολιγον αποδυσοµεθα ανωθεν. ατινα µοι και λαβοις εις εργα και κτησιν της αρετης. µη οντος του δυναµενου κρεας και νευρα εις αυτα εξυφαναι. αλλ᾿ ετι νοσουντες τουτο ποιησαι επιχειρησοµεν. “ουδε εξ εργων τινων. ουτω διακειµενους ως λελεκται. µη εξ αγνοιας καταγελασης του ρηµατος µηδε σωµατικην υγιειαν υπολαµβανειν λεγειν ηµας.επειδη απαντες ηµαρτοµεν. Τω ουν ηµας ελεουντι. ητις ουκ απο φαρµακων και βοτανων ειωθεν γινεσθαι. ινα µη τις καυχησηται”. σπουδαζοντες. αλλ᾿ ασωµατον τινα και θειαν νοεραν. τοτε αλλοις και αυτοι διακονουντες εν οινω και ελαιω και τοις λοιποις εµπλαστροις τε και φαρµακοις τουτους ιατρευοντες. ως ειπον. ει ολως εν οιοις εσµεν αισθανοµεθα. αλλα και τουτο ποιησας και . (253) ως εφθην ειπων. και την υγιειαν ως διπλοΐδα φωτεινην ολω τω σωµατι ενδυσοµεθα. αυτω δουλευειν τω Κυριω λογισθησοµεθα τω ουτως ειποντι· “Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των αδελφων µου των ελαχιστων. αλλα µαλλον ελεηθηναι ιαθηναι και εις την προτεραν υγιειαν επανελθειν δι᾿ αυτου. Καθαπερ γαρ τις οστουν συντιθεις νεκρον προς οστουν και αρµονιαν προς αρµονιαν. ουδεν ωφελει. εµοι εποιησατε”. ∆ιπλοΐδα δε φωτεινην ειποντας ηµας την υγιειαν της ψυχης ακουσας. κατα τον θειον Αποστολον. Ουδαµως· αλλα τι. ιατρευσον σεαυτον”. αποκριθεις ο ∆εσποτης ερει ηµιν· “Ιατρε. δουλευειν ολως ειπειν τολµησοµεν. δεοµενοι ιαθηναι απο των νοσων ηµων. Παρακαλουµεν. και εφ᾿ ηµας σπλαγχνιζοµενω και τας ψυχας ηµων ιατρευοντι και τα προς σωτηριαν ηµας διδασκοντι και παρεχοµενω κατα µικρον ηµιν την υγιειαν των τραυµατων και νοσηµατων ηµων. ως ουδε ο υπο των ληστων συντριβεις το σωµα και ηµιθανης κειµενος τω επι του ιδιου κτηνους αυτον αραντι και εις το πανδοχειον απαγαγοντι και οινον επιθεντι αυτω και ελαιον δουλευσαι λεγεται. και δεοµεθα του ελεους αυτου και της χαριτος. Ει δε ουχ ουτως πρωτον εξοµεν. πως τολµησοµεν ειπειν η εννοησαι οτι τω Κυριω δουλευοµεν. Ουµενουν. Τοιγαρουν παρειµενοι και λελωβησµενοι και ηµεις οντες και τραυµατιαι και αµελουντες των προς ιατρειαν ηµων και παντι τροπω µη ποιειν.

ουδεν εσται παλιν οφελος. δι᾿ ου πας πιστος αναγενναται και αναζωουται εν Χριστω. τουτεστιν ερηµον ψυχης ον. Ειπε τοινυν πως επαληθως ζησειας. ηµαρτον και υστερουνται της δοξης του Θεου . εκεινος δε µονος η αιωνιος εστι ζωη. προ του ενωθηναι αυτω και ζησαι. ουτω και η ψυχη. (254) ακτηµοσυνην και αλουσιαν και τα τουτοις ακολουθα. µη ενωθεις τη αληθινη ζωη. Μονον γαρ εκεινο ελθον εν ηµιν και εγκατοικησαν. Ωσπερ γαρ το σωµα ηµων. των αδυνατων εστιν. ουτω νενεκρωµενας τας εναρετους πραξεις συνδει νευροις ισχυος πνευµατικης και συνενοι τη αγαπη τη προς Θεον. Τι ουν το οφελος. παντες δηλονοτι οι αµαρτησαντες απεθανοµεν και εσµεν νεκροι. Ει µη εκεινον .. Νοει ουν µοι νεκρον νοερως σεαυτον. ο αµαρτησας παντως πληγεις υπ᾿ αυτου απεθανεν· ει δε ουδεις αναµαρτητος – παντες γαρ. ειµι η αληθεια και η αναστασις και η ζωη”. νηστειαν λεγω και αγρυπνιαν. τα δε νεκρα εκεινα οστα κρεας επενδυσας και δερµα και εις σωµα αποτελεσας αυτα.τας µεν αρµονιας συνδησας τοις νευροις. και τηνικαυτα καινους ηµας απο παλαιων και ζωντας εκ νεκρων αποδεικνυσιν· αλλως δε ουκ ενι ζησαι ψυχην. καν ασθενη καν µη. εµε δεχεται· και ο εµε δεχοµενος δεχεται τον αποστειλαντα µε”. µη οντος του Αγιου Πνευµατος εν αυτω. διχα ψυχης κινεισθαι τουτο. ως οστα νεκρα. φησιν. φησι. καν αµαρτηση καν µη. η καν ολως ζην. φησιν. χαµευνιαν και ξηροκοιτιαν. και συναρµολογουµενας αλληλαις και ετεραν τη ετερα συνακολουθουσας και συντιθεµενας και οιονει πως ακεραιον αποτελουσας το της ψυχης σωµα. Ει ουν ηµεις νεκροι. τουτεστι τω Αγιω Πνευµατι. Νεκροι γαρ πως τινι ποτε εκδουλευσουσιν. Οι δουλοι και µαθηται του Χριστου φως εισι και αληθεια και ζωη· “Ο δεχοµενος γαρ υµας. εαν αψυχον κειται και απνουν. ανευ του Αγιου Πνευµατος νεκρα εστι και ζησαι την αιωνιαν ζωην ολως ου δυναται· ει γαρ κεντρον του θανατου η αµαρτια εστιν. ως αψυχα µελη απ᾿ αλληλων διεσπασµενα. ουτω και επι της νεκρωµενης µοι νοει ψυχης και επι τα ενδοθεν των ταυτης µελων µεταγαγε σου τον νουν και ιδε πασας συναγοµενας τας πραξεις. “Εγω γαρ. (255) µη λεγωµεν οτι τω Κυριω δουλευοµεν. εστερηµενον υπαρχον του ζωοποιουντος και κινουντος αυτο πνευµατος.

Ω του θαυµατος! Ουτω τοιγαρουν γινεται παντα ηµιν ο υπερανω παντων ων. σκεπη και υδωρ. ενδοθεν ηλετο της καρδιας µου και επηδα ωσπερ ρειθρον φωτοειδες και ευθυς εωρων αυτο. υπερ φως απαν ων· και ζωοποιων ηµας. οτι αφ᾿ ου εκ τουτου του υδατος εις κορον πιειν ο φιλανθρωπος ∆εσποτης µοι εχαρισατο. ενοικειν λεγεται εν ηµιν και απεριγραπτως περιγραφεσθαι. Και ποθεν µοι δοθηναι σοι η αλλοθεν ποθεν παραγενεσθαι µε επιζητεις. ει µη ο τας ασθενειας ηµων αιρων ελευσεται και ηµιν ενωθη. αυτο εκεινο. ωσπερ ποτε ο Αδαµ. καλειται υγιεια. τιλλε σου τας τριχας της κεφαλης· µη αναπεσης επι κλινης. επει πασαν νοσον και πασαν ασθενειαν ψυχικην απελαυνει. Εκεινο δε οιονει ελαλει δια των παλµων εν εµοι και ελεγειν· “Ουχ ορας µε οτι ενταυθα ειµι µετα σου. και ουτως ενδιδυσκεσθαι τουτον λεγοµεν τον αναφη παντη και αληπτον· ενουµενος δε αµικτως ηµων τη ψυχη και ολην ποιων ταυτην ως φως. λεγεται φως. υπερ ζωην απασαν ων· περιλαµπων δε ηµας ολους και τη δοξη της αυτου θεοτητος περικυκλων και επιθαλπων. Ει ουν ετι διψας. Ει ουν τουτο γεγονος εγνως και εν σοι. οπερ δηλονοτι επιον υδωρ. καλειται ιµατιον. τυψον σεαυτου τας οψεις. δυσωπησον. ουπω εξ εκεινου του υδατος επιες· αψευδης γαρ εστιν ο τουτο ειπων. αρτος. ει µη το φως παραγενηται.γνωστως ως διπλοΐδα περιβαλωµεθα. την υγιειαν ηµιν χαριζοµενος της ψυχης· φωτιζων δε ηµας. θρηνησον. Ουκ οιδας οτι αει συνειµι οις (256) απαξ εµαυτο επιδωσω πιειν µε και πηγη γινοµαι αθανατος εν αυτοις. Ερχοµενος δε αυτος. λεγεται ζωη. προσπεσον. µη νοµισωµεν οτι των νοσηµατων ηµων η των ενοχλουντων παθων ολως ηλευθερωθηµεν.”. κλαυσον. Εγω γαρ τινος ηκουσα λεγοντος. ουτως ουδε η νοσος της ψυχης φυγαδευεται. Ωσπερ γαρ το σκοτος ου φευγει. µη ολως νυσταγµον τοις βλεφαροις σου· µη προς τι . ω αδελφε. ει συνεβη επιλαθεσθαι µε και ως µη πιοντα ζητειν παλιν δοθηναι µοι παρ᾿ εκεινου πιειν. αλλα κλινη γενεσθω σοι απαν εδαφος· µη δως υπνον εις κορον σοις οφθαλµοις. ο παλαι τη Σαµαρειτιδι ειπε τον πιοντα µη διψησαι ποτε. µακαριος ει. ουπω δε σοι τουτο το ποµα πιειν εχαρισατο. Ει δε τον Χριστον µεν τεθεασαι.

µαλλον δε εκεινος ορατω σου την αλουσιαν. τον αφιλαργυρον τροπον. εως ου σπλαγχνισθεις επιδωσει σοι το φοβερον εκεινο και αρρητον και ακατονοµαστον ποµα πιειν. Μηδε. την αγαν ακτηµοσυνην. ει ρεει ποθεν απας ο πλουτος του κοσµου η και πληθος χρυσιου ερριπται προ των ποδων σου – γινεται γαρ και τουτο εκ της του Πονηρου µηχανης και των εκεινου συνεργων και υπασπιστων . . “Λαλουµεν γαρ σοφιαν. ει και προφασει των πτωχων αναµαρτητως δοκει και λαµβανεσθαι (257) και διδοσθαι παρα σου. ου του αιωνος τουτου την καταργουµενην. Μη θεασαµενος δε µηδε φωνης αυτου ακουσαι αξιωθεις. αλλ᾿ ει µεν πνευµατικω πατρι Θεου χαριτι ενετυχες. µηδε ερευνα τους βιους αυτων. λοιδορουµενον και τους λοιδορουντας σε ευλογουντα.. επιστρεψαι καν ολως τον οφθαλµον και απιδειν προς ταυτα θελησης. µη δοξαν ζητουντα. Και οταν τουτου αξιωθης. Εκεινος βλεπετω σε τυπτοµενον και µη αντιτυπτοντα. Τι οτι και δουλευειν νοµιζεις αυτω.µη εµπλησης την γαστερα σου των εδωδιµων ποτε· µη γλυκανης σου τον λαρυγγα ενηδονω βρωσει η ποσει εις πλησµονην· µη περιεργαση τα γινοµενα πραγµατα. και απλως παντα ποιουντα και παντα διαπραττοµενον και µηδολως ενδιδουντα µητε εις τα οπισω στρεφοµενον. αυτω µονω λεγε τα κατα σε· ει δ᾿ ουν. Ει δε εκ των αγιων ειπης µαθησεσθαι τουτο . εις εκεινον αποβλεπε αει και δια παντος εκεινον µονον της σης κατηφειας και θλιψεως εχε θεωρητην. αλλα τον Χριστον ορων. τοτε γνωσεις απερ λαλουµεν και απερ σοι υφηγουµεθα. ποθεν το θεληµα αυτου το αγιον και ευαρεστον και τελειον διδαχθηση. µη αναπαυσιν. ∆εικνυε αυτω. µηδε προς τους αδιαφορως και καταφρονητικως βιουντας αποβλεψης. υβριζοµενον και µη ανθυβριζοντα. αλλα λαλουµεν Θεου σοφιαν εν µυστηριω. ον ουδεπω τεθεασαι. Ει δε ουδε αυτον τον Χριστον ολως ιδειν κατηξιωσαι. τον ποιητην των απαντων ορων σου προ οφθαλµων. µη τιµην.των επι γης η των εν ουρανω επιστρεψης σου το οµµα – τι γαρ σοι και προς αλλο τι. ινα µη εις οιησιν εµπεσης η και κατακρινης αυτους· αλλα γαρ µηδε συγκαθεσθης προς συντυχιας ακαιρους ποτε µετ᾿ αυτων· µη παριελθης τους ονοµαστους ζητων µοναχους. φησιν. την αποκεκρυµµενην”. τι οτι και δοκεις ζην.

οι δε και λαµβανουσι µεσιτας τους εαυτων αρχοντας προβαλλοµενοι. αλλα η δι᾿ εαυτου η δι᾿ ενος των δουλων αυτου.. Εισι δε οι και δια της οικειας ανδρειας και αρετης ακουστοι . πως ζησαι ισχυσοµεν η πως τον Χριστον. Ουδαµως. αλλα τω στρατηγω αυτων η τω αρχοντι ως εκεινω αυτω τω βασιλει καλως εκδουλευοντες δωρεας τε και αξιωµατα λαβειν δι᾿ αυτων απο του βασιλεως ελπιζουσιν. ινα τους κειµενους και τεθανατωµενους υπο της αµαρτιας εξαναστησης και σε κατιδειν αυτους. ερωτω πως αυτο. τεως τοις αυτου φιλοις και αρχουσιν υποτασσοµενος εις και δουλευων ευρισκη δια τουτων εκεινω. ο αµαρτωλος”. νεκρος ολος ων και εν σκοτει κειµενος. Μνησθητι ων ειπον. ως σοι δουλευσας αυτω και παση δυναµει µοι υποταγεις και το σον εν τω εκεινου θεληµατι ποιησας θεληµα. ως ιδειν ανθρωπω δυνατον. Τι ουν. τεως των του Θεου δουλων και ουχι το σον θεληµα εκ πληροις – Θεου δε θεληµα το θεληµα των εκεινου δουλων εστιν . οτι οι στρατηγοι και οι αρχοντες παντες οι µεν δουλοι. το αληθινον φως. ευαρεστησω σοι τω µονω Θεω και καταξιωθω σου καγω της βασιλειας. πεµψον µοι ανθρωπον γινωσκοντα σε. απαραλειπτως γενησεται σοι τα παντα· ει δε µη παντα τεως ευρισκη εν τη εξοδω σου τον Χριστον εκζητων. εν σκοτει διαγοµεν. ινα και ζησαι αξιωθης και ιδειν τον Θεον. Ει νεκροι εσµεν. ο µη θελων τον θανατον του αµαρτωλου ως το επιστρεψαι και ζην αυτον. καθωσπερ εφθην ειπων. ο κατελθων δια τουτο επι της γης. ουκ εγκαταλειψει σε. οι δε φιλοι του βασιλεως εισι και δια τουτων αυτων και ο υφ᾿ ενι εκαστω τουτων πελων λαος· οι. το φως το αληθινον. τεως εν ταπεινωσει και ουκ εν οιησει. φησιν. ελθοντα επι της γης θεασοµεθα. Εαν ουν ουτως επιµεινης εξ ολης ψυχης και δυναµεως κρουων. ακουσαι δυνηθης η εκπληρωσαι. ει και µη τον βασιλεα καθορωσι και συντυγχανουσιν. Χωρις γαρ εκεινου ου δυνηση ποιησαι ουδεν· αλλ᾿ εκεινος. (258) ινα.Γραφων. Ακουε νουνεχως και µη θελε δικαιουν σεαυτον· αλλα ταπεινωθητι ενωπιον του Θεου και ειπε· “Κυριε. καταξιωσης. παρακαλων τε και δεοµενος αυτου. τεως εν εργασια και ουκ αργια. οσα δει σε ποιησαι διδαξει σε και δια της αυτου χαριτος και της ευχης του δουλου αυτου ισχυν σοι χαρισεται του εκπληρωσαι αυτα.

µηδενα µηδεν µηδε σεαυτον αδικων. Αλλα ετερος τις ανθρωπων ολως ακουσαι τουτο ανεξεται. αλλ᾿ εαν µη και το κοινως λεγοµενον πακτον εκ του εργου αυτου καθ᾿ εκαστην προς τον εαυτου παρεχη κυριον. σεαυτω προσεχων και µηδενα µηδαµως αδικων. ως προειρηται. και ου διακονησατε µοι”. . αλλα υπο στρατιωταις ανωνυµοις γενεσθαι. Τουτο δε αυτο αρα ποιησαι και αυτος καταδεξη τον σον δουλον η υπηρετην. καθηµενον εν τω κελλιω και παρ᾿ ετερων υπηρετουµενος. Αλλα καθη. Οσοις γαρ αν υπηρετειν δυναται τις και µη προαιρειται τουτο ποιειν. Ο γαρ δουλος ουχι εν τω εαυτον διατρεφειν και ενδιδυσκειν επαινειται. ει µη παρ᾿ ετερων διακονουµεθα. Πως ουν. το εκαστου εργον ερχοµενον επισκεψασθαι. ως αχρηστος τιµωρειται και κατακρινεται. ουδε ουτως τω Θεω δουλευειν σε λεγειν εχρην. Ει γαρ σεαυτω διακονεις εις παντα και εκ των εργων των χειρων σου τα προς χρειαν ειχες πασαν του σωµατος. Ειπε. και αρχουσι πνευµατικοις εκδουλευσαι ου βουλει. ∆ια ποιων των εργων. Πως ουν η ποιω προσωπω αυτον θεασωµεθα. Πως ουν ηµεις. τουτεστιν υποτακτικος ευτελης µετα ευτελων καταταγηναι προτεθυµησαι. Επεινασα γαρ” και τα εξης απαριθµησαµενος “εν ασθενεια ηµην. τοσουτοις αδικει και υπευθυνον εαυτον του κριµατος αποκαθιστα και της ∆εσποτικης αποφασεως της ουτω λεγουσης· “Απελθετε απ᾿ εµου οι κατηραµενοι εις το πυρ το αιωνιον το ητοιµασµενον τω (260) διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. ινα καταφρονησας σου της υπηρεσιας. τω Θεω δουλευειν και µηδενα αδικειν λεγοµεν.γινονται και παρα του βασιλεως προσλαµβανονται και τιµωνται και αλλων αρχοντες και µεσιται αποκαθιστανται. ειπε. εν ετερω και αυτος απελθων κελλιω καθιση. ειποις. εν τω κελλιω. ζητησαι και κρουσαι ουκ ανεχη. συ δουλευειν λεγεις Θεω. και τηνικαυτα καταξιουνται και αυτω εκεινω τω βασιλει την κατα προσωπον υπηρεσιαν αποπληρουν και αυτω προσοµιλειν και της εκεινου ακουειν φωνης. (259) Ει δε συ µεν. τι εµε µεµφη λεγοντα σε νεκρον η τυφλον η ασθενη και παρειµενον και της δουλειας αποκεχωρισµενον του βασιλεως Χριστου. ως ελευθεροι ζωντες και τη ανεσει και αµελεια και ραθυµια εαυτους εκδιδουντες και µη µονον µηδεν εργαζοµενοι µητε διακονουντες και καθ᾿ ωραν γογγυζοντες.

αλλ᾿ εν αισθησει και γνωσει και οδυνη αφορητω το καταρχας· αισθητικη γαρ υπαρχει και λογικη· µετα δε ταυτα.. Εκ γαρ του πυρος εκεινου του θειου πασαν επιστηµην και πασαν τεχνην ουτοι σοφως διδαχθεντες. Ουδε αγνωστως. αλλα και πολλους αλλους. νοσουντας ψυχικως και ασθενουντας ιασαντο και τω δεσποτη Χριστω ως δωρα τουτους προσηγαγον. του αισθητου τουτου πυρος· (261) ουτω και το σωµα. και εµπεσειν εις αυτην και αναφθηναι. εαν µη τον κοσµον και τα εν τω κοσµω απαντα βδελυξωµεθα και αυτας ηµων τας ψυχας κατα την του Κυριου φωνην απολεσωµεν. του θειου και αρρητου φωτος. ως τινες οιονται των νεκρων. ουτω δη και ψυχη η τω θειω εναρξαµενη ποθω εκκαιεται πρωτα µεν τον των παθων ζοφον εν τω πυρι του Πνευµατος ως καπνον εν εαυτη εκπεµποµενον καθορα και την προσουσαν αυτη εξ αυτου µελανιαν ενοπτριζεται και θρηνει και τους ακανθωδεις λογισµους και τας φρυγανωδεις προληψεις καταφλεγοµενας και αποτεφρουµενας τελεον επαισθανεται· επαν δε ταυτα εξαναλωθη και η της ψυχης ουσια µονη χωρις παθους εναποµεινη. Το γαρ πυρ εκεινο αλλως εν ηµιν ουκ αναπτεται· ο οι λαβοντες ου µονον νοσηµατων ψυχικων παντελως απηλλαγησαν. τοτε ουσιωδως και αυτη ενουται το θειον και αϋλον πυρ· και ευθυς αναπτεται και διαυγαζει και µεταλαµβανει. Εις ους δε αναφθη. ητοι προθεσιν και προαιρεσιν αγαθην. εκ των δικτυων εξελθοντες του διαβολου.Μη πλανασθε· ο Θεος πυρ εστι και πυρ ηλθε και εβαλεν επι της γης· ο και περιερχεται ζητων υλην δραξασθαι. καθαραν του ρυπου των παθων τελειως ηµας. Ωσπερ γαρ εκκαιοµενος κλιβανος καταρχας µεν εκ του της υλης εκπεµποµενου καπνου µαλλον µελαινεται. πυρ κατα µεθεξιν γινεται. κατακαιει την εµπρησθεισαν ψυχην – ουδε γαρ αναισθητος υλη εστιν . επαν δε σφοδρως εκκαη. ωσπερ ο κλιβανος. ολος διαυγης γινεται και του πυρος οµοιος και ουδεµιαν µελανιαν εκ του καπνου εκτοτε κατα µεθεξιν προσλαµβανει. αιρεται εις φλογα µεγαλην και αφικνειται εως των ουρανων και ουκ εα τον εµπυρισθεντα αργειν ολως η ηρεµειν. και αυτο. Ουκ αν δε τουτο ποτε γενηται εν ηµιν. . φωτισµος και χαρα αδιαλειπτως εντος ηµων. και φως αυτους ηµας κατα µεθεξιν απεργαζεται. τινεται τροφη και ποσις.

οι τοις δαιµοσιν ως δουλοις αχρειοις και ασθενεσιν επιτασσοντες (κακεινοι. ως ηδη τελειοι γεγονοτες ανδρες. αλλα δουλοις εοικασι πονηροις και προσκεκρουκοσι τω ιδιω δεσποτη· οι δε και υπο παθων ετι οχλουµενοι. ως µηδε της εαυτων φεισασθαι ψυχης. αγωνιζοµενοι δε ταυτας κτησασθαι. οιος ην ο τας κλεις της βασιλειας λαβων Πετρος ο θειος αποστολος. οι τας αιρεσεις δια του πυρος τουτου του θειου ως ακανθας εξαφανισαντες. ως φησι Παυλος ο θειος αποστολος. . εκστρατευσοµεν κατα των πολεµιων εχθρων. τοις αει µαχοµενοις και τοις αντιπιπτουσιν η παλαιουσιν· οι δε τας αρετας ακµην µη κτησαµενοι. τοις ηκρωτηριασµενοις τα σωµατα η και τοις λειποµενοις των προς ζωην πενησι (262) παρεικαζονται. µετα φοβου αυτοις υπακουοντες. και καθεξης οι θειοι αποστολοι· τοιουτοι δε υπηρχον και οι αγιοι και θεοφοροι πατερες ηµων και διδασκαλοι. δεοµενοις µαλλον ων υστερουνται µελων και χρειων. και την του Πνευµατος χαριν απο του επουρανιου βασιλεως Χριστου. οιος ην Παυλος ο εις τριτον αρπαγεις ουρανον. επειδη. οι δε αµαρτιαις ετι οντες υπευθυνοι ουχι. ουδεις “στρατευεται ιδιοις οψωνιοις ποτε”. εν µηδενι µηδεν λειποµενον δηλονοτι. εις την ηλικιαν του Χριστου και το µετρον αναδραµοντες αυτης και τοις στρατωταις και δουλοις καταλεγεντες αυτου. λαβειν· και τηνικαυτα. Χρεων δε εστι κατα την του Αποστολου φωνην πασαν αρετην κατορθωσαντας αρτιον ηµας αποτελεσαι τον κατα Θεον ηµων ανθρωπον. ουχι δε παρεχουσιν αλλοις τα προς την χρειαν η αµισθι δυναµενοις δουλευειν. Το βασιλικον σιτηρεσιον. οι ουτως τον Θεον αγαπησαντες. Ει τοινυν και ηµεις µη λαβοιµεν απο Θεου τον αρτον τον εκ του ουρανου καταβαινοντα και διδουντα τω κοσµω ζωην. ως οι απο του επιγειου στρατιωται το σιτηρεσιον. τοιουτοι γεγονασι και αει γινονται). ω τρεφονται οι Χριστω στρατευθεντες και ο αντι οπλων πνευµατικως επενδυονται -. Τι λεγων οψωνιον. Ουτοι τοιγαρουν και οσοι κατ᾿ αυτους τω Θεω δουλευσαι και δουλευειν αει λεγονται.δια παντων εν παντι τω βιω και εν παση αυτων τη ζωη τω Θεω ευηρεστησαν. ηγουν την χαριν του Πνευµατος – τουτο γαρ εστι το πνευµατικον σιτηρεσιον.

Τοσουτον γαρ βουλεται τουτο ο Θεος. οιους ο λογος προλαβων ανεταξατο. τιµη και προσκυνησις νυν και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. Ο Θεος βουλεται θεους εξ ανθρωπων ποιησαι ηµας. εκοντας δε και ουκ ακοντας· και ηµεις αναδυοµεθα. εξελθωµεν του Θεου η πως καταταγωµεν εν τοις δουλοις αυτου.πως εις παραταξιν. ινα και δουλοι αυτου χρηµατισητε· και τοιουτοι σπουδασωµεν και ηµεις γενεσθαι. Και ποσης τουτο ευηθειας ουκ εστιν η παραπληξιας και αφροσυνης εσχατης. και τοσουτον ως αρκειν προαιρεσιν µονην εις τοσουτον υψος ανενεγκαι ηµας· οπου γαρ. την ευεργεσιαν αποσειοµενοι. τοινυν ακουσωµεν του σωτηρος ηµων Θεου διαρρηδην βοωντος και λεγοντος προς ηµας· “Ουκ ηλθον ινα κρινω τον . το κωλυον ουδεν. ειπε µοι. φησιν. ΛΟΓΟΣ Η΄. Και περι ελλαµψεως και θεωριας φωτος και µυστικης οµιλιας του Πνευµατος. Ει δοκει. Μη δη φιλοσοφωµεν κατα της σωτηριας (263) ηµων µηδε κατα των ιδιων ψυχων ρητορευωµεν· δυνατον γαρ εστιν. (264) Περι αγαπης Θεου και πιστεως και οπως τις εγκυµων γινεται της του Θεου αγαπης. οσοι απο δουλειας της των παθων βουλεσθε φυγειν και Χριστω τω αληθινω προσδραµειν δεσποτη. οτι εκ των κολπων του ευλογηµενου Πατρος αυτου ανεκφοιτητως εξελθων κατηλθεν και ηλθεν δια τουτο επι της γης. Ει τοινυν θελησοµεν και ηµεις. ετοιµη προαιρεσις. Μη ουν καταφρονησωµεν της σωτηριας ηµων µηδε απατωµεν ηµας εαυτους και προφασιζωµεθα προφασεις εν αµαρτιαις εν τω λεγειν· αδυνατον τουτο εστι κατα την παρουσαν γενεαν τοιουτον γενεσθαι ποτε. Αλλα δευτε και διαναστωµεν. εαν θελωµεν. ουδεν ουδαµως εις τουτο ηµας εµποδισαι δυνησεται· µονον ορµησωµεν δια µετανοιας θερµης προς αυτον και αυτος εγγισας ηµιν και εφαψαµενος των καρδιων ηµων µονω τω αχραντω δακτυλω αυτου αναψει τας λαµπαδας των ψυχων ηµων και ουκετι εασει σβεσθηναι αυτας εως της συντελειας του αιωνος και επ᾿ αιωνων και ετι. οτι αυτω πρεπει πασα δοξα.

την προδοσιαν του µαθητου. και ουκ εξ εργων η κοπων και ιδρωτων. την εξ Αιγυπτου επανοδον. αλλα δια µονης της εις αυτον πιστεως. αλλ᾿ εχη ζωην αιωνιον”. φησιν. ο ανω (265) συν τω Πατρι ων και κατω βρεφος γενεσθαι κατα την ακολουθιαν της ηµετερας καταδεξαµενος φυσεως. Και µαλιστα οταν ακουση οσα εκεινος επαθε.κοσµον. ου µονον δε. πονηρων και αθεων ανδρων ων φανερως τε και αφανως εµφραξαι ηδυνατο τα απυλωτα στοµατα και ξηραναι τας γλωσσας αυτων και την ενουσαν αυτοις φωνην αποσβεσαι). τον πειρασµον του διαβολου. και ραπισµα ελαβεν υπο δουλου. ο ισοτιµος και οµοουσιος τω Πατρι και πασαν την κτισιν τη χειρι περικρατων αυτου της δυναµεως. και την του θανατου σιωπησας αποφασιν ελαβεν (Εµοι γαρ. οιον τον τοκον αυτου τον απορρητον. την φυγην την εις Αιγυπτον. αρα µη αγαπηση αυτον εξ ολης αυτου της ψυχης και εξ ολης αυτου της διανοιας. την του Συµεων υποδοχην. Και συν τουτοις. τα σπαργανα. τας θαυµατουργιας αυτου και δια ταυτα ου θαυµαζοµενον. ινα πας ο πιστευων εις αυτον µη αποληται. οταν εις νουν αναλαβη τα λοιπα της οικονοµιας αυτου µυστηρια. και παρεδιδοτο τω Πιλατω ως κατακριτος. αλλ᾿ ινα σωθη ο κοσµος δι᾿ εµου”. το σπηλαιον αυτο. τον δεσµον ον υπεστη παρα των µιαιφονων. την των γονεων υποταγην. Και δειξαι βουλοµενος τον τροπον της σωτηριας. φησιν· “Επεµψεν ο Θεος τον Υιον αυτου εις τον κοσµον. αλλα και α υπεµεινε παθη ο τη φυσει απαθης δι᾿ αυτον. Ουκ οιδας οτι εξουσιαν εχων σταυρωσαι . την παρα του Ιωαννου βαπτισιν εν τω Ιορδανη. την φατνην των αλογων εφ᾿ η πενιχρως ο βασιλευς του παντος ανεκλιθη. οιον την εξ ουρανων αυτου καθοδον. ειπε µοι. πως. και οπως ως κακουργος ηγετο παρ᾿ αυτων. σωσαι αυτον και παντας βουλοµενος. ου λαλεις. αλλα φθονουµενον µαλλον και λοιδορουµενον και διακωµωδουµενον υπο παντων (τοτε τινων. την εν γαστρι της Παρθενου και Θεοτοκου εισοδον τε και συλληψιν και το οπως ατρεπτως γεγονεν ανθρωπος ο υπερανω παντων των ουρανων. και οπως ως εις των κοινων ανθρωπων παρ᾿ αυτου ηυλογηθη και εισηχθη εν τω ναω. Ταυτα τοιγαρουν ο πιστευων απο καρδιας και πληροφορουµενος οτι ουκ ηλθεν ο Χριστος κριναι αυτον αλλα σωσαι.

αλλα και των σταυρουντων υπερευχοµενον. Οταν γαρ ενθυµηθη οτι. αορατος και ανεξιχνιαστος. οταν εννοηση οπως εξω της πολεως ηγετο επι τον Κρανιου τοπον. µεθ᾿ ου επι της αχραντου κεφαλης αυτου τας µαστιγας παρα των θεοκτονων εδεχετο. αγγελων µεν ανωθεν φριττοντων. ει λιθου σκληροτερος η και κρυσταλλου ψυχροτερος. Απο γαρ των ειρηµενων αυτου παθηµατων ακουουσα η ψυχη και κατα µικρον πιστευουσα. υπο απιστιας ησφαλισµενη προτερον ουσα· επαν δε διανοιχθη. πως ουκ αγαπησει αυτον εξ ολης ψυχης αυτου. ου µαλαχθησεται την ψυχην και διαθερµανθησεται την καρδιαν προς αγαπην Θεου. των δηµιων και των στρατιωτων περιστοιχουντων αυτον µεθ᾿ αµα οχλων απειρων επι την (266) θεωριαν εφεποµενων. κατελθων εσαρκωθη και ανθρωπος γεγονε και παντα τα ειρηµενα και πολλα ετερα επαθε δι᾿ αυτον. τους εµπαιγµους. η του Θεου αγαπη ητις εστιν αρρητω φωτι συνηµµενη. και παντα ου µονον µακροθυµως φεροντα. και χολην ποτιζοµενον µετα οξους. αρα γε. ουτω και την προς Θεον αγαπην λογιζου εν ηµιν σπειρεσθαι. εκ της δροσου του ουρανου και εκ της αστραπης εν αυτη συλλαµβανεσθαι. συµφυης και οµοουσιος του παναγιου και προσκυνητου Πνευµατος. εαν πιστευση τις απο καρδιας ταυτα παντα και εκ βαθεων ψυχης. τον καλαµον. του Θεου δε και Πατρος ορωντος τον οµοουσιον Υιον και οµοθρονον και οµοτιµον ταυτα πασχοντα παρα των ασεβων Ιουδαιων. και επι τουτοις. Εγω ουτω λεγω και οµολογουµενως ουτως εστιν η αληθεια οτι. αναλογως της πιστεως αυτης διανοιγεται. ινα του θανατου και της φθορας απαλλαξη αυτον και υιον Θεου και θεον οµοιον αυτου απεργασηται. ευθυς εξει και την προς Θεον αγαπην εν τη καρδια αυτου. Ωσπερ γαρ λεγουσιν εν τη κοχλω τον µαργαριτην. την πορφυραν. τον ακανθινον στεφανον. ανεωγµενης εκεινης. ωσπερ δροσος ουρανιος. δικην αστραπης . λογχη τε την πλευραν τιτρωσκοµενον. ον και εβασταζεν ο διαβασταζων λογω τα συµπαντα· και απλως ειπειν. και γυµνον επι σταυρου αναρτωµενον και ηλοις τας χειρας και τους ποδας ηλουµενον. τα ονειδη. τον σταυρον.). ειτα τον φραγγελισµον. Θεος ων αναρχος εξ αναρχου Πατρος.σε και εξουσιαν εχων απολυσαι σε.

περιγραπτος γαρ γεγονε βροτωθεις και ο εις εξ ηµων· κατα δε την ενουσαν µοι φυσιν παµπαν αορατος. (267) ον ευρων ο εµπορος. ως εν περιγραφη πελω και τοπω. το εν καν ταις υποστασεσιν εχουσα. µη ειδεναι φαιης τινα. µητε νω καταληπτον µητε λογω ρητον· και τω ανεκδιηγητω και ακατανοητω του πραγµατος εξισταµενος και προς εκεινο εχων αδολεσχουντα τον νουν. . καθως ειποµεν. Εν εµοι δε. ανεκφραστον τε παντη και πανταπασιν αδιηγητον.νοερως εν ταις καρδιαις ηµων εµπιπτουσα. Και ταυτα ιδων. “Ολη καθολου· αχωριστος γαρ ειµι (268) παντη και ατµητος. “Εν ω ουδεις οιδεν ουκ ανθρωπων. Τοιγαρουν και κατανοει του ιδειν ο ουτως εχων και ορα και ιδου φως· το δε φως ανωθεν εχειν δοκει αυτω την αρχην. Ει ουν εν εµοι πως η που πελεις. ουκ αγγελων. ουκ ανεχεται µη καταφρονησαι παντων και παντα διαδουναι τα υπαρχοντα αυτου πενησι και τοις βουλοµενοις αλλως αφησαι διαρπασαι αυτα. φησι. “Ιδου” παλιν φησιν “ορας” ο Πατηρ. και τον νοητον µαργαριτην εν εαυτω της του Θεου αγαπης ευρειν. ολως εξω του κοσµου ου τω σωµατι αλλα ταις αισθησεσι πασαις γινεται· συναπιασι γαρ τω νω και αυται προς το εντος αυτου καθορωµενον. Που οντας. το δι᾿ ου και εν ω και ει ον. µαθειν ερωτα και ακουει τρανως· “Ιδου εγω το Πνευµα δι᾿ ου και εν ω ο Υιος” και “Ιδου εγω ο Υιος εις ον ο Πατηρ”. ως µαργαριτης αποτελειται φαεινος. “Και εγω” φησιν ο Υιος “εν τω Πατρι”. και ιδου τρια εν αυτω. αναφης. ασχηµατιστος. Και το Πνευµα ελεγεν· “Οντως εγω· δι᾿ εµου γαρ τον Πατερα και τον Υιον ο βλεπων ορα και ορων των ορωµενων εξισταται”. ακινητος. Αυτη γαρ καθ᾿ εκαστην αυξανοµενη εν τη καρδια του αντι παντων προτιµωντος αυτην γινεται θαυµα θαυµατων εν αυτω. αψηλαφητος. Ζητων ουν ευρισκει τουτο µητε αρχην τελους εχον µητε µεσοτητα κεκτηµενον· ως δε επι τουτοις εξαπορει. πλην αυτης της µιας εµου και εναδος και υπερ ουσιαν ουσιας και φυσεως”. Επι πλειον δ᾿ επαπορουντος αυτου. Τοινυν και ο καταξιωθεις ουτω πιστευσαι. απεριγραπτος. ινα την προς Θεον αγαπην ασυλον τε και ολως αµειωτον διαφυλαξη. απελθων επωλησε παντα τα υπαρχοντα αυτου και ηγορασε τον ενα µαργαριτην εκεινον. περι ου και ο Κυριος λεγει οτι. Καθο µεν ανθρωπος και περιγραπτος εις. αεικινητος. πως.

των αλλων απαντων επιλανθανεται και ολος τοις του βασιλεως αποκρεµαται ρηµασι. κατα τοσουτον υπερφερει πασης του βιου ευφροσυνης και απολαυσεως η εκ της του Θεου συνουσιας και οµιλιας εγγινοµενη τη ψυχη χαρα και αγαλλιασις. ως πασης υπεραιρουσα τιµης και τρυφης και απολαυσεως του νοµιζοµενου παντος αγαθου της παρουσης ζωης. Τα µεν γαρ εν τω βιω τουτω καλα συνεποµενων οµολογουµενως εχουσι και συγκεκληρωµενην αυτοις την λυπην και την αθυµιαν και την οδυνην. δροµαιος προς τα αφ᾿ ων εξεληλυθεν επανερχεται. ουκ εν αλλω τινι των παλαι η των νυν εγγιζοντων αγγελων η προφητων. Ει γαρ ο βασιλει προσοµιλησαι θνητω και παρεσταναι ποτε καταξιωθεις. Ο γουν ταυτα µυστικως ορων και µυουµενος τα υπερ αγγελους. οις ουδ᾿ ωραθην ολως. επι µεριµνας ελθη βιωτικας και φθειροµενων ολως η παρερχοµενων και ρεοντων πραγµατων φροντισειεν. ουκ εν σοι. ∆ια δη τουτο και ο των κρειττονων πολλακις και κατα αγνοιαν η ραθυµιαν αποστας και προς τας φροντιδας του κοσµου γενοµενος. η δε µετα του Θεου διαγωγη (269) και η οµιλια και η θεωρια των απορρητων αυτου αγαθων πασαν υπερβαινει µακαριοτητα και πασης υπερκειται δοξης και ευκληριας και χαρας και ανεσεως. ουκ εκστησεται εαυτου και ολος εξω κοσµου και σαρκος οντως γενηται και µετ᾿ αυτου επιποθησει συνεσεσθαι. αρα µετα ανθρωπων ειναι ο τοιουτος τη αισθησει η τη διανοια ολως ισχυσει. πολλα εαυτον µεµφοµενος οτι συγκατεσπασθη ολως και µεσον .παντα πληρουσα και ουδαµου το συνολον ουσα. ως ανθρωπω εφικτον. Καθοσον γαρ υπερεχει το εν πολυτελει και απαλη στρωµνη αναπαυεσθαι υπερ το εν εσχαρα πεπυρακτωµενη ανακεισθαι. και προσοµιλησαι αυτω και φωνης εκεινου ακουειν του µελλοντος κριναι ζωντας και νεκρους. αλλα αποστας του τοιουτου και τηλικουτου. τα υπερ την ανθρωπινην καταληψιν. ουδ᾿ ορωµαι ποτε”. εφ᾿ οσον της εν αυτοις πικριας και αφορητου βλαβης αισθηται. του υπερ παν τοιουτον οντος και τηλικουτον. ποσω γε µαλλον ο αυτον εκεινον τον ποιητην και δεσποτην και Κυριον του παντος “ον ουδεις ειδεν ανθρωπων ουδε ιδειν δυναται” βλεπειν καταξιωθεις. Ουδαµως οιµαι των ευ φρονουντων τινα εις τουτο ολως ελθειν καταδεξασθαι.

ινα µε του θανατου και της φθορας απαλλαξης και της σης δοξης οµου και θεοτητος κοινωνον απεργαση και µετοχον.”. ως καρδια συντετριµµενη και τεταπεινωµενη και φρονηµα καταβεβληµενον εν πνευµατι ταπεινωσεως. ινα µη τις καυχησεται”. δεχοµενος επανερχοµενους ηµας και µη µνησικακων η οργιζοµενος. (270) επειδη πολλοι και των κακουργων και των πενοµενων αυτων ταυτα παθοντες οι αυτοι διεµειναν. ου σιδηροις το σωµα καθηλουν. και το σωµα προς ταπεινωσιν µαλλον δε προς αδυναµιαν και ασθενειαν ελκουσιν· αλλ᾿ ου τουτο µονον ζητει ο Θεος. ου τρυχινοις ενδυµασι τουτο ταλαιπωρειν. Επει δε “ουκ εξ εργων νοµου. Κυριε µου δεσποτα και Θεε. Ουδεν γαρ ολως ταυτα εισιν. παντες ουτω σωθησονται. πνευµα δε συντετριµµενον και καρδιαν συντετριµµενην και τεταπεινωµενην επιποθει και το αει εν καταβεβληµενω φρονηµατι λαλειν την καρδιαν ηµων προς αυτον· “Τις ειµι εγω. ∆ια τουτο παντες οι τετελειωµενοι εν αγιωσυνη και αρετη δωρεαν και ουκ εξ εργων δικαιοσυνης εσωθησαν· και ουχ ουτοι µονον. κατα τον θειον Αποστολον. Εν γαρ τοιαυτη καταστασει ψυχης οικει µεν αυτος ο Θεος και επαναπαυεται πασα δε µηχανη του διαβολου εις απαν απρακτος διαµενει και . οτι κατηλθες και εσαρκωθης και απεθανες δι᾿ εµε. η σωτηρια ηµιν επιγινεται τοις πιστοις. ειτε και µεσως η αλλως εχοντος. πνευµα ελευθεριας και αφεσεως των αµαρτηµατων σου. ολως θαρρειν. ου µονον δε. νηστειαις λεγω και αγρυπνιαις η χαµευνιαις και λιµω και διψει. ου χρη τοις εργοις. Οπηνικα γαρ ουτως εξεις κατα τας αφανεις κινησεις της καρδιας σου. αλλα και οι µετα ταυτα τελειουµενοι. αλλα και µαλλον της προς αυτον επανοδου αποδεχοµενος. µηδεν της κακιας υφιεντες αυτων µηδε της πονηριας βελτιους γενοµενοι. ευθυς ευρησεις αυτον εναγκαλιζοµενον σε µυστικως και κατασπαζοµενον και χαριζοµενον σοι πνευµα ευθες εν τοις εγκατοις. Τι γαρ ετερον ουτω Θεω φιλον και ευαποδεκτον. αλλα και τοις χαρισµασιν αυτου καταστεφανουντα σε και ενδοξον σε δια σοφιας και γνωσεως απεργαζοµενον. “ουκ αν εσωθη πασα ψυχη” αγιου. Συµβαλλονται µεν και ταυτα τισι. οµως φευγει και προς τον εαυτου ανατρεχει ∆εσποτην· και ει µη ην φιλανθρωπος.των ακανθων του βιου και του φλογιζοντος πυρος τας των ανθρωπων ψυχας εγενετο.

µεθ᾿ ου τω Πατρι δοξα. τιµη. ει µη δια µετανοιας προτερον και δακρυων πολλων την εαυτου καθαριει καρδιαν και εις βυθον ελασει ταπεινοφροσυνης και εγκυµων του παναγιου γενηται Πνευµατος. η χαρα. Νυν ευκαιρως καλον ειπειν µετα του ∆αυιδ και ουτω γεγωνοτερον φθεγξασθαι· “Κυριος εκ του ουρανου διεκυψεν επι τους υιους των ανθρωπων του ιδειν ει εστι συνιων η εκζητων τον Θεον”. συν Αγιω Πνευµατι. ειτα· “Παντες εξεκλιναν αµα ηχρειωθησαν· ουκ εστι . την καλην αλλοιωσιν αλλοιουται και εξ ανθρωπων αγγελος γινεται. (272) Περι γνωσεως αληθινης και οτι η του Θεου γνωσις ουκ εκ µαθηµατων. η ταπεινοφροσυνη και η περιεκτικη εγκρατεια. ος εστιν η αγαπη. ωδε µεν τοις ανθρωποις συναναστρεφοµενος σωµατι.παντα τα φθοροποια παθη της αµαρτιας τελεον αφανιζεται και βριθει µονος εν αυτη ο καρπος του Αγιου Πνευµατος. η αγαθωσυνη. η χρηστοτης. αλλ᾿ εκ καθαροτητος και της ανωθεν χαριτος επιγινεται τω σπουδαιω· και οτι χαλεπον το κρινειν· και ελεγχος των οιοµενων ειδεναι τα του Πνευµατος χωρις Πνευµατος· εν ω και περι της του Πατρος αγιωσυνης· και οιον αγαθον εστιν η πιστις και τις ο ταυτης καρπος και οπως αυξανεται· και οτι οι τον θησαυρον εν εαυτοις εσχηκοτες του Πνευµατος και εν αλλοις οντα γνωριζουσι· και τινα των αγιων τα σηµεια και πως και τισι γνωριζονται· και οτι ο µη γεννηθεις ανωθεν ου δυναται ιδειν τον γεγεννηκοτα Θεον ουδε γνωρισαι τον εις τουτο πεφθακοτα δια του Πνευµατος. οις ακολουθως επεται ωραιως η γνωσις η θεια. η ειρηνη. ης πιστις. εν ουρανοις δε περιπολευων τω πνευµατι και τοις αγγελοις συνδιαιτωµενος και υπο της αφραστου χαρας πλατυνοµενος εις την αγαπην του Θεου· εις ην ουδεις αν των ανθρωπων εγγισει ποτε. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ΛΟΓΟΣ Θ΄. η σοφια του Λογου (271) και η αβυσσος των κεκρυµµενων νοηµατων και µυστηριων Χριστου· εν οις ο φθασας γενεσθαι και ποιωθεις. η πραοτης. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. κρατος.

ητοι τη ουσια. Ουχι εµωρανεν ο Θεος την σοφιαν του κοσµου τουτου”. ωσπερ εν τρισιν ηλιοις µια φωτος εστι συγκρασις. οτι οι τον Χριστον δια του βαπτισµατος ενδυσαµενοι. Εγω δε εικοτως θρηνησω και κλαυσοµαι επι τη συντριβη των εµων µελων. πιστει δε µονη ταυτα δεχοµενος. Ουδεις γαρ τα περι της Αγιας Τριαδος νοησαι καλως (274) και ειπειν δυναται απο µονης της των Γραφων αναγνωσεως. την επιγνωσιν της του Θεου αληθειας δια της του κοσµου σοφιας λαµβανειν νοµιζοµεν και το µονον αναγνωναι τας θεοπνευστους συγγραφας των αγιων ορθοδοξιας ειναι καταληψιν τουτο οιοµεθα και της Αγιας Τριαδος ακριβη και βεβαιαν ειδησιν τουτο νοµιζοµεν· ου µονον δε. Ω της ευηθειας. Που συζητητης του αιωνος τουτου. δια της µωριας του κηρυγµατος σωσαι τους πιστευοντας”. αδελφοι. δια το µη δυνασθαι τινα δι᾿ αυτης επιγνωναι την αληθινην σοφιαν. “Που γαρ” ινα τοις ειρηµενοις και τα του Αποστολου συνειρω “σοφος. αλλα και των αλλων ηµων οι σεµνοτεροι θεωριαν την δια µονου του Πνευµατος γινοµενην εν τοις αξιοις. διδοσθαι. τις ην αρα χρεια της πιστεως η του θειου βαπτισµατος η της των µυστηριων αυτων µεταληψεως. ουκ εστιν εως ενος”. ω της πωρωσεως. φησι. των κατα σαρκα και πνευµα µου αδελφων. αυτην την εν ταις διανοιαις αυτων αναπλασιν των νοηµατων αφρονως ειναι υπολαµβανουσιν. τον οντως οντα Θεον.ποιων χρηστοτητα. εµµενει µεν τοις γεγραµµενοις και πλεον ουδεν . οταν ακουσωσι περι Θεου οτι. Που γραµµατευς. Αλλ᾿ ουκ εστι τουτο. τω µεν φωτι ηνωµενους. ευδοκησεν ο Θεος. του εµου γενους. αυτικα τρεις ηλιους εν τω νοΐ αυτων αναπλαττουσι. και οιονται αφρονως εκεινην αυτην οραν την θεοτητα και ουτως ειναι την αγιαν και οµοουσιον και αδιαιρετον Τριαδα οµοιαν τω παραδειγµατι. “Επει δε δια της σοφιας ουκ εγνω ο κοσµος τον Θεον. τα του Χριστου µυστηρια εις ουδεν λογιζοµενοι. Ουδεµια µενουν. Ει γαρ δια γραµµατων και µαθηµατων η επιγνωσις της αληθου σοφιας (273) και της του Θεου γνωσεως εµελλεν ηµιν. ουκ εστιν. ταις δε υποστασεσι διακεχωρισµενους. Και ταυτα µεν ο κηρυξ και νυµφαγωγος της του Χριστου Εκκλησιας. Οι δε και εµβαθυνειν αναγνως εθελοντες εις τα του Θεου βαθη και θεολογειν επειγοµενοι. ουτω και εν τη Τριαδι µιας θεοτητος ελλαµψις.

θειω κινουµενοι Πνευµατι. πλην των κεκαθαρµενων τον νουν εξ ακρας φιλοσοφιας τε και ασκησεως.περιεργαζεται. τοις δε περιεργοις και πολυπραγµονειν τα θεια θρασεως κατατολµωσιν. ακουσον τι φησιν ο Χριστος· “Ουδεις επιγινωσκει τον Υιον ει µη ο Πατηρ. Εν γαρ τω Πατρι τον Υιον καθορωσι και εν τω Υιω τον Πατερα δια του . εξω των γεγραµµενων και ων εδιδαχθη. ων οι οφθαλµοι υπο των ακτινων του ηλιου της (275) δικαιοσυνης τρανως ηνεωχθησαν. και την επιγνωσιν κτασθαι των κεκρυµµενων µυστηριων εν Πνευµατι του Θεου. ανευ της ανωθεν δια του Κυριου αποκαλυψεως εκ µονης γνωναι δυνηθειη της ανθρωπινης σοφιας τα κεκρυµµενα µυστηρια του Θεου. ανακαλυπτονται οις εδοθη και αει διδοται ειδεναι ταυτα δια της ανωθεν χαριτος. ουδε τον Πατερα τις επιγινωσκει ει µη ο Υιος και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι”. ων ο λογος της γνωσεως και ο λογος της σοφιας δια µονου του Πνευµατος. και γεγυµνασµενα τα της ψυχης επιφεροµενων αληθως αισθητηρια. Ουτοι τοιγαρουν ισασιν. ων η συνεσις και ο φοβος του Θεου δια της αγαπης και της ειρηνης τετηρηται εν τη αγαθωσυνη και τη των τροπων χρηστοτητι εγκρατως µετα πιστεως. αυτον τον Θεον. Ει γαρ τον Υιον ουδεις επιγινωσκει ει µη ο Πατηρ. ∆ια τουτων ουν και των τοιουτων ρηµατων αποφραττει τα αναισχυντα και απυλωτα στοµατα των λεγοντων και νοµιζοντων δια της εξωθεν σοφιας και της των γραµµατων µαθησεως επιγινωσκειν την οντως αληθειαν. Τουτων η γνωσις των θειων. Οτι δε τουτο εστιν αληθες. ουδε τον Πατερα τις επιγινωσκει ει µη ο Υιος και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι τα βαθη τουτου και τα µυστηρια – το γαρ µυστηριον µου εµοι και τοις εµοις . την προς τον Πατερα του Υιου ισοτιµιαν και ενωσιν. ων ο νους καθ᾿ εκαστην υπο του Αγιου καταλαµπανεται Πνευµατος δια την της ψυχης καθαροτητα. ως µιµουµενους αυτους· “Υµιν δεδοται γνωναι τα µυστηρια του Θεου.. τις αρα των επι γης ανθρωπων σοφων η ρητορων η µαθηµατικων ετερος. ειπειν ολως ου δυναται. α δια νοερας θεωριας. της υπο του θειου Πνευµατος ενεργουµενης. τοις δε λοιποις εν παραβολαις”. Εκεινων εστιν η τουτων γνωσις. τουτοις και λεγεται καθα δη και τοις αποστολοις παρα Χριστου.

ευλαβουµαι δε τον ειρηκοτα Θεον µη διδοναι τα αγια τοις αναιδεσι και τολµηροις. ο υπο πασης πνοης προσκυνουµενος. ο δε Πατηρ ολος εν ολω τω Υιω εστιν. δια τουτο εαθησαν υπο του Θεου τω σκοτει της απιστιας και της ιδιας κακιας πορευεσθαι. αλλ᾿ ουδε Υιον. Οι γαρ τοσαυτα υποδειγµατα εχοντες της των εντολων του Θεου . εν τρισιν υποστασεσιν ο ων και αει ων και ωσαυτως ων. καθως φησιν ο ∆αυιδ· “Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων· πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων”. και πεπωρωκεν αυτων την καρδιαν. οπερ εν ηλιοις γενεσθαι αµηχανον. καθως φησιν ο προφητης. αλλα τα τρια εν και καθ᾿ εν τα τρια εισιν.Πνευµατος. ολον εν αυτοις εστι και το Πνευµα το Αγιον. του Πατρος και του Πνευµατος. ως γεγραπται· “Εγω εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι”. του Πνευµατος τω Πατρι δηλονοτι συνοντος· ει γαρ εκ του Πατρος εκπορευεται. Ει γαρ ενωσεις αυτους. ουδε Πνευµα Αγιον του εξ ου εκπορευεται αλλοτριον της ενωσεως. ινα βλεποντες µη βλεπωσι και ακουοντες µη συνιωσι. Και εικοτως· επειδη γαρ αναξιους δια της οιησεως εαυτους και των πονηρων επιτηδευµατων εποιησαν. Πατηρ δε και Υιος και Αγιον Πνευµα εις Θεος. εν δε τω Υιω τον Πατερα και µετα του Πνευµατος. ουδαµως ευρησεις. Υιου και Πνευµατος διχα. ενωθησονται. τη µια συµφυΐα και βασιλεια και θεοτητι ανυµνουµενος υπο απειρων δυναµεων. Και πως τρεις ηλιους ενα ειπειν ισχυσεις. Εις ταυτα Θεος και ου τρεις. αλλα διηµαρτες της ενοτητος. Εν µεν γαρ τω Πνευµατι τον Πατερα και τον Υιον. µηδε τους µαργαριτας βαλλειν εµπροσθεν των ως κοινα τα θεια λογιζοµενων και οιονει δια των χαµερπων νοηµατων και απληστων ψυχων ατιµουντων και καταπατουντων αυτα· ων τετυφλωκε τον νουν ο Θεος. και εις ενα οι τρεις εσονται· ει δ᾿ ουν. Αλλα γαρ εβουλοµην και εικονα δουναι τινα αµυδρως παριστωσαν των λεγοµενων την δυναµιν τοις θρασυνοµενοις ειδεναι δια µονης της ψευδωνυµου γνωσεως και ανευ του ερευνωντος Πνευµατος τα βαθη και τα µυστηρια του Θεου. Πατερα δε. εν δε τω Πατρι τον Υιον συναϊδιως αει οντα και µενοντα και συνεκλαµπον εχοντα το Πνευµα το Αγιον πιστευε. Ει γαρ και εν εκαστω τουτων τα συµφυη της (276) θειας ιδιοτητος καθοραται.

α δι᾿ εργων οι πατερες ηµων τετελεκοτες προυθησαν τοις πιστοις ηµιν εις εκµιµησιν αρετης. Αγαπην εκτησω προς τον Θεον ολικην και ως εαυτον τον πλησιον σου κεκτησαι. τα αλλοτρια κρινουσι (277) και τα υπερ αυτους ασυνετως ερευνωσι και εξεταζουσι. πως ουχι µονον αναξιοι εισι θειας γνωσεως. επει τοις εργοις και σφοδρα αλλοτριοι.εκπληρωσεως. τα του Χριστου και των αποστολων αυτου παρακρουοµενοι ρηµατα και καθως εκεινος και οι τουτου νενοµοθετηκασι µαθηται µη φυλασσοντες µηδε τοις ιχνεσι του διδασκαλου εποµενοι και βαδιζοντες. µαλλον δε αυτα ηµων τα εργα και οι λογοι ηµας απελεγξουσιν· διο και ως προς ενα τον λογον ποιουµενος. Αδελφους δε ηµας ο Παυλος καλει δια την εκ του θειου βαπτισµατος πνευµατικην αναγεννησιν και συγγενειαν. Τω ιδιω κυριω στηκει η πιπτει” και “Μη κρινετε αλληλους και µη καταλαλειτε αλληλων”. Και πραοτητα εκτησω και ταπεινος γεγονας. απατατω κενοις λογοις. ω ανθρωπε. Πως το των εντολων φως ολως θεασονται οι φανερως τας θειας εντολας παραβαινοντες. ωσπερ επιλαθοµενοι. Γεγονας ακτηµων και υποτακτικος και του οικειου θεληµατος ξενος. και συνιεναι µη θελησαντες µηδε εκεινους βουληθεντες µιµησασθαι. αλλα και πασης υπευθυνοι τιµωριας και κατακρισεως. οτι εαυτους ανακρινειν. Οι γουν τοιουτοι πως αρα πιστοι και χριστιανοι ειναι γνωρισθησονται. “συ τις ει ο κρινων αλλοτριον οικετην. ως απειθειας και απωλειας υιοι. η ουπω εις το υψος (278) . Απεταξω τω κοσµω και τοις εν κοσµω. Ουδαµως. “Μηδεις υµας. Νηστειας εις ακρον και ευχην και αγρυπνιαν κατωρθωσας. ενθεν ερω. ει αρα και εισιν εν τη πιστει. µηδαµως τον ουτω λεγοντα Θεον δυσωπουµενοι· “Μη κρινετε και ου µη κριθητε” και “Εν ω κριµατι κρινετε κριθησεσθε”· µηδε τον εκεινου λεγοντα µαθητην· Μενουνγε. ως ορω. Υπερ των µισουντων και αδικουντων σε και εχθρωδως εχοντων κατα σου µετα δακρυων παρακαλεις και αφεθηναι αυτοις απο ψυχης πρωτον αυτος συµπαθησας αξιοις. αλλα τουναντιον και διαλοιδορουντες αυτους και τους βιους των κατα Θεον αγωνισαµενων ως ου κατα Θεον οντας ενδιαβαλλοντες. της των αγιων αδελφοτητος καθεστηκαµεν. ω αδελφοι”. Και τουτο εξ αυτων των πραγµατων παραστησαι πειρασοµαι. ω αδελφε. φησιν.

ως ειρηται. αδελφε. καθαραν εκτησω την καρδιαν απο παθων και εν αυτη και δι᾿ αυτης εθεασω τον απαθη Θεον. ων ο βιος. ενεκεν τουτου εις το πυρ το εξωτερον απερριφησαν. τι τοις συνασκηταις και τοις συναχθεισιν εις ταυτα διαπιστεις και φθονεις και λοιδοριαις ενδιαβαλλεις αυτους. παντι που δηλον τω τας θειας Γραφας επαΐοντι. και δειξω εξ αυτης εκ ποιων εργων και κατορθωµατων εις τουτο το υψος πας ο αγωνιζοµενος εν αληθεια µετα πολλης τω οντι συνεσεως και αγιοτητος ερχεται. Ει δε ειπειν αισχυνη το ου. πεφθακας εις τα προειρηµενα παντα και τους εχθρους σου ηγαπησας και µετα δακρυων υπερ αυτων πολλακις απο καρδιας εδακρυσας. Τον ουν φθονον ωδινων. Και πως συ. εγω σοι προσθησω τα εικοτα. ω αδελφε. Οτι δε ουτως εστιν η των πραγµατων τουτων ακολουθια και ο τον φθονον ωδινων εχει µεν εντος αυτου τον διαβολον. εκει και ο του φθονου πατηρ διαβολος κατοικει (279) και ουχι ο της αγαπης Θεος”. τα αυτα και χειρονα τουτων ποιων και λεγων κατα των αγιων. η παλιν δια ταπεινοφροσυνην ου βουλει το ναι προσειπειν. Ειπε. πως ειναι ολως αγιος οιεσαι.τουτο ανηνεχθης των αρετων. ο µηδε πιστος η χριστιανος εκ της Θεου αγαπης και του πλησιον σου γνωριζοµενος. Ουκ οισθα οτι οι απο πρωτης ωρας. Αλλως γαρ ουκ ενι µετα συµπαθους καρδιας εξ αγαπης υπερ των εχθρων ευξασθαι. νοµιζεις µη της αυτης η και χειρονος κολασεως ταις τιµωριαις υποβληθηναι. τοις φθασασι περι την ενδεκατην δια το εξ ισης εκεινοις λαβειν φθονησαντες. ει µη συναφεια και συνουσια και θεωρια Θεου δια συνεργειας του αγαθου Πνευµατος κτησαιµεθα εαυτους καθαρους απο παντος µολυσµου σαρκος και πνευµατος. Ει µεν ουν. η αρετη και η συνεσις λαµπει ωσπερ ο ηλιος. καθα γεγραπται· “Ενθα ο φθονος. την χρηστην αυτων υποληψιν πειρωµενος καθελειν. παντα δηλονοτι τα λοιπα προκατωρθωσας· οιον γεγονας απαθης εξ αγωνων. . Η ουκ οιδας οτι φθονος ουδεις παρα αγιων αγιοις εστι. την εκεινων παντως επιστροφην και µετανοιαν εξαιτουµενος. ου δυναται δε ειναι Χριστου δια το µη εχειν αγαπην προς τον πλησιον. Ει ουν εις τουτο χαριτι του σωσαντος σε Θεου µετα χρηστοτητος και ταπεινοφροσυνης πολλης εφθασας.

ει και αυθαδεια γνωµης εαυτω την µετα παντων των πιστως και καθαρως ευχοµενων προτρεπεις στασιν. υπο σου βιαζοµενος. ως ειδως τα θεια.Ει δε των τοιουτων χαρισµατων ουπω ηξιωσαι ουδε εις τοσουτον υψος αφικου του θεοποιων αρετων. Ηµεις δε – φησιν – ουκ ελαβοµεν το πνευµα του κοσµου. ον ουδεις ανθρωπων ειδεν ουδε ιδειν δυναται. µηδε αγιος ει. πως αρα καν ολως τολµας ανοιξαι το στοµα και φθεγξασθαι. οτι αγιον µεν ειναι τινα τοιουτον ως παλαι και νυν παντελως και καθολου διαπιστεις. του µεγαλου Θεου. ουδε προς τον των ανθρωπων ερυθριας γελωτα. “Ο γαρ ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. Και δι᾿ αυτου απεκαλυφθη και επεγνωσθη ηµιν. αµαρτωλοις ουσι και ταπεινοις. µη τοις αποστολικοις κανοσιν εποµενος. α µηδ᾿ ολως γινωσκειν υπο του λογου κεντουµενος ωµολογησας και α µηδε ιδειν µηδε ακουσαι µηδε καταξιωθηναι λαβειν εν καρδια σου εφης. “α . περι τοιουτων πραγµατων θρασυνη διαλεγεσθαι. ινα παραφρονων ειπω. ταυτα και διερµηνευειν και ως ειδως σαφηνιζειν ολως ουκ επαισχυνη. Ηµιν δε. ως ειποµεν. γεγονας. τοις πασι δε συναριθµων εαυτον οια κοινοις ως κοινον. Ουκ οιδας οτι εξω των προθυρων της εκκλησιας. αυτος εστιν ος . “ινα ειδωµεν” καθως φησιν ο Αποστολος “τα υπο του Θεου χαρισθεντα ηµιν· το γαρ Πνευµα ερευνα και τα βαθη του Θεου. εσχατοις ουσι και ηλεηµενοις. δια του Πνευµατος αυτου. κατα την αφατον προς ηµας αυτου αγαθοτητα απεκαλυψεν ικεσιαις του µακαριου και αγιου πατρος ηµων Συµεων. διδασκειν εθελεις και περι ων ουκ οιδας η ηκουσας πολυπραγµονειν επιχειρεις και. αλλα και ο µη ανακεκαλυµµενω προσωπω νοος την δοξαν Κυριου κατοπτριζοµενος. Κατηχουµενος γαρ ουχ ο απιστος µονος αρτι λεγεται. αλλα το Πνευµα το εκ του Θεου”. ιστασαι. κατηχουµενος ων. τα αγαθα α ητοιµασεν ο Θεος τοις αγαπωσιν αυτον”. πως ειδεναι λεγεις ως αγιος τα του Πνευµατος. Ει γαρ µη απαθης. ο Θεος και Πατηρ του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου και σωτηρος. µηδε Πνευµα Αγιον (280) εχειν ηξιωσαι. Πως. εν αυτω τω Χριστω και Θεω.ως γεγραπται . Εγω δε σου και την ανοιαν λιαν θρηνω. καθαπερ Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενος ως τις αγιος και θεοφορος ανηρ.οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου χοϊκου ουκ ανεβη. οια δη κατηχουµενος.

(281) τον εν τη µονη των Στουδιου ασκησαντα. φως δε αγιον προσθηκη και αυξησις πιστεως· καθοσον γαρ το φως πηγαζει. ο παντη απεριληπτος τε και απεριγραπτος. ασβεστον διατηρουµεν. το µεγεθος. τον της ψυχης ηµων λυχνον µεταδοτικως αναψαντες. Οιον εγνωµεν αρα γεγονοτα και τον αγιον Συµεωνην τον Ευλαβη. ουτω και ο τας αρετας µετα πονου και δακρυων πολλων εν εαυτω φυτευσας και τους καρπους ενεγκων τους του Πνευµατος. Ωσπερ γαρ ο µαργαριτας εχων και λιθους διαφανεις. εξ ων αρδουµενη αυξανει η πιστις ηµων η προς αυτον και ετι αυξησει . τι εστιν ει µη το ηµας αυτους παντως µεταποιειν τε και αναπλαττειν και εις την της θεοτητος αυτου εικονα µεταµορφουν. τοις οστρακινοις σκευεσι των σκηνωµατων ηµων ωσπερ θησαυρος δηλονοτι εµπεριεχοµενος. αγαθωσυνη. αναντιρρητον ταυτην φυλαττοµεν· µαλλον δε εκ του αυτου φωτος. µικρος µεν εν ηµιν µορφουµενος. των ευτελων και αχρειων. Τη γαρ αποκαλυψει του εν αυτω Πνευµατος την εις αυτον πιστιν επισφραγισαντες. το δε πλειστον απο της φωνης και των λογων επιγινωσκονται. ταις εκεινου ευχαις και πρεσβειαις φρουρουµενοι. η πιστις αυξανει και εις υψος ανερχεται. πραοτης. Κατα δε την αναλογιαν της πιστεως ο καρπος αριδηλως βριθει του Πνευµατος· “Ο δε καρπος του Πνευµατος εστιν αγαπη. Καθαπερ γαρ τα εθνη απο της στολης. ο αµορφος και ανιδεος. µακροθυµια. τη πειρα αυτη τα περι τουτου βεβαιωθεντες. οτι και εν αλλοις οντα τον αυτον επιγινωσκει καρπον. χρηστοτης. ως υπερµεγεθης και υπερπληρης. ειρηνη. επισταται και το ειδος και την ποιοτητα ενος εκαστου αυτων και της απαντων αυτων γλυκυτητος απογευεται· και το δη µειζον και θαυµαστοτερον. χαρα. οιδεν. ως εκ λαµπαδος τινος. σαπφειρον. εγκρατεια”. ουτω δη και οι αγιοι γνωριζονται µεν απο της κοσµιοτητος αυτων και του ευσχηµου . ει µη απειρως εχει. Καρπος γαρ πιστεως το αγιον και ανεσπερον φως. Το δε µορφουσθαι εν ηµιν τον οντως οντα Θεον. εκατονταπλασιονα τον καρπον φερουσα εν αυτω τω θειω φωτι. απερ καθ᾿ εν ο εχων επισταται. αµεθυσον και αλλους τινας. πιστις.εν Θεω θαρρων λεγω -. ενος εκαστου αυτων το ειδος.και ελαµψεν εν ταις καρδιαις ηµων”. τα συµπαντα δε απεριγραπτως πληρων.

η δια της απιστιας και αµελειας των εντολων και της των φαυλων αποπληρωσεως τον πονηρον εν εαυτω περιφερει διαβολον. ο τοιουτος ου κατοικει θησαυρος. Τι γαρ φησι. ανθρωπος εκ του αγαθου θησαυρου της καρδιας προφερει τα αγαθα. αλλα προσεθετο ειπειν “εκ του θησαυρου της καρδιας”. το στοµα προφερειν ου δυναται· ει δε και ειπη. Ελαχιστας δε ταυτας ωνοµασεν ( 283) ουχ ουτως ουσας. εν µερει δε τουτων καταφρονουντας. φησιν. του ταυτα υπο κριµα θεµενου επιλαθοµενοι. ητις εστιν ο αγαθος θησαυρος. Και ορα µοι τα βαθη του Πνευµατος.βαδισµατος και των αλλων των εξωθεν. ο δε πονηρος εκ του πονηρου θησαυρου της καρδιας προφερει τα πονηρα”. εδιδαξεν ειπων· “Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας. η αµελουντα και µη ποιουντα αυτην. Και ινα µη νοµισης οτι ου τους εν µερει µεν φυλασσοντας τας του Χριστου εντολας. εκεινος εστιν ο αγαπων µε· ο δε αγαπων µε αγαπηθησεται υπο του Πατρος µου και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον· και εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν”. ινα µαθης οτι καρδιαν κενην και κουφην ουδεις ηµων εχειν δυναται. το δε γνωρισµα µετα ακριβειας και αληθειας το ιδιον αυτων ο λογος ο γεννωµενος εξ αυτων παριστησιν. τον θησαυρον λεγει του Πνευµατος εχειν. αλλα ειτε δια αγαθοεργιας και αληθινης πιστεως την χαριν εχει του Πνευµατος εκαστος. Ορας οπως ο αγαθην καρδιαν κτησαµενος δια πονων και της των εντολων εργασιας ενοικον εσχε την ολην εν εαυτω θεοτητα. ως ου καλως λεγων ευθυς υπ᾿ αυτων των εαυτου λογων ελεγχεται. “Παντα λογον αργον ον εαν . Οτι δε εις τον παραβαινοντα µιαν και την τυχουσαν εντολην. αλλα δια το παρ᾿ ηµων ουτω ταυτας λογιζεσθαι· το γαρ αργολογειν η τι του πλησιον επιθυµειν η οραν εµπαθως η εξουθενειν και υβριζειν τινα ως ουδεν ηγουµενοι. αδιαφορουµεν.. πως ουκ ειπεν ο Κυριος οτι “εκ της αγαθης καρδιας προφερει τα αγαθα” µονον. αλλα τους φυλασσοντας πασας ταυτας µετα ακριβειας. ακουε αυτου παλιν λεγοντος· “Ο λυσας µιαν των εντολων τουτων των ελαχιστων και διδαξας ουτω τους ανθρωπους ποιειν ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων”. “Ο γαρ αγαθος. (282) Ο γαρ ουκ εχει η καρδια.

Επειδη αγνοουσι της παντελους καθαρσεως το ηδυ τε και χαριεν. ενοχος εσται τη γεεννη του πυρος”. υγιειαν την του παθους εκπληρωσιν λογιζοµενοι· διοπερ και εγκαυχωνται. και την αισχυνην αυτων ως δοξαν λογιζονται. . και αλλως· “Ουκ επιθυµησεις τι του πλησιον σου”.λαλησωσιν οι ανθρωποι. Οστις δε ειπη παλιν τω αδελφω αυτου ρακκα. πας ο ποιων ταυτα υπο του κεντρου του θανατου ητοι της αµαρτιας τετρωται. αλλα και επιξεειν ταυτα και ετερα τουτοις µαλλον επιθειναι σπουδαζουσιν. ο δε πονηρος οµοιως τα πονηρα. αλλα µηδε αργολογησαι µητε τω αδελφω σου ερειν κακως. ωσπερ υπο εµπλαστρου και φαρµακου τινος. ∆ια τι δε πασχουσι τουτο. ειτα τον εµφωλευοντα (284) σκωληκα εξω βαλλει και θανατοι εις συνουλωσιν και υγιειαν τελειαν το τραυµα αποκαθιστησι. Τουτο δε αρα παρα των καρδιαν εχοντων την υγιειαν εµπονως επιζητουσαν δια δακρυων και µετανοιας µονων επιγινωσκεται ενεργουµενον. ος εστιν ο πονηρος θησαυρος. λογον δωσουσι περι αυτου εν ηµερα κρισεως”. εφη· “Το δε κεντρον του θανατου η αµαρτια”. και παλιν· “Ο εµβλεψας προς το επιθυµησαι ηδη εµοιχευσεν εν τη καρδια αυτου. εντολη δε εστι και το µη επιθυµησαι και το µη ψευσασθαι και το µη κλεψαι. Ει ουν ουδεν αλλον εστιν η αµαρτια ει µη εντολης παραβασις. Η δε αληθης µετανοια δια της εξοµολογησεως και των δακρυων. Ουτως ο αγαθος ανθρωπος εκ του αγαθου θησαυρου της καρδιας αυτου εκφερει τα αγαθα. οταν τι πονηρον εργασωνται αµαρτιας ατοπηµα. Θελων δε και ο Αποστολος δειξαι οτι εν τοις τα τοιαυτα πρασσουσιν ο διαβολος ενεργει. αποσµηχει και εκκαθαιρει της καρδιας το τραυµα και την ουλην ην το κεντρον εν αυτη του νοητου θανατου διηνοιξεν. Των αλλων γαρ οι λοιποι και ενηδυνονται τουτοις τοις τραυµασιν· ου µονον δε. εν αυτη δε τη πληγη και τω της αµαρτιας δηγµατι ωσπερ σκωληξ ευθυς ο διαβολος εισερχοµενος ευρισκεται κατοικων. µαλλον δε απιστουσι και αδυνατον ειναι εαυτους πειθουσι το καθαρευσαι ανθρωπον τελειως απο παθων και ολον ουσιωδως εν εαυτω δεξασθαι τον Παρακλητον. Ειδες πως οι µη κτησαµενοι παλιν τας εαυτων καρδιας δια δακρυων και µετανοιας κεκαθαρµενας ενοικον εχουσιν εν αυτοις τον διαβολον.

Οις µη ανταποκριθηναι αξιως της αυτων αφροσυνης ουκ οιοµαι δειν· φησι γαρ ο σοφωτατος Σολοµων· “Μη αποκρινου αφρονι κατα την εκεινου αφροσυνην. και δια τουτο ουτε εξουσιαν σοι δεδωκεν ουτε δυνασαι τεκνον γενεσθαι Θεου· τεκνον δε Θεου µη γενοµενος. ινα µη οµοιος γενη αυτω. καθαρευοντος τε απο παντοιων παθων και πασι τα µεγαλεια κηρυττοντος του Θεου οσα δηλονοτι εποιησεν επ᾿ αυτω ο Θεος κατα τας αψευδεις υποσχεσεις αυτου και οπως µεν. ει δυνατον. κλειοντες εφ᾿ εαυτοις τας πυλας της βασιλειας των ουρανων και παντας αλλους τους εισελθειν βουλοµενους κωλυοντες. “Παυσαι. και των βουλοµενων εκαστος οψεται. οιµαι. Τις Πνευµα Αγιον επι τοσουτον ελαβεν. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν”. τον ταυτα λεγοντα σπευδουσι. Και ορα τι φησιν ο ευαγγελιστης· “Οσοι ελαβον αυτον εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα Θεου γενεσθαι· οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος. πολλοι µεν ειδον και προτερον. ευθυς ωσπερ κυνες λυσσωντες καθυλακτουσιν αυτου και κατεσθιειν. ω ουτοι. Τι αρα τοιουτος αρτι γεγονεν ως οι αγιοι πατερες εγενοντο. αλλα αποκρινου αφρονι προς την αφροσυνην αυτου. οπως δε γνωστως εγνω εν εαυτω την επιφοιτησιν και ενεργειαν του Αγιου Πνευµατος και αγιος εν Αγιω Πνευµατι γεγονεν -. ορωσι και νυν. κατηξιωθη φως ιδειν Θεου και Θεον εν φωτι δοξης. πας αρα . ουδε εκ θεληµατος ανδρος.∆ια τουτο τοινυν και κατα της εαυτων αει σωτηριας λαλουσι και πραττουσι. ινα µη φαινηται σοφος παρ᾿ εαυτω”. ουδε ελαβες αυτον εν σεαυτω. λεγοντος προς ωφελειαν των ακουοντων. ουδε τεκνον υπαρχεις αυτου δηλονοτι. Εξ υµων µεν. ουδε προλαβων εδεξω αυτον. Παυσαι µη σε τοις λιθοις καταλευσθηναι ποιησωµεν”. ουδεις ουδαµως· εκ δε των προαιρουµενων τον σταυρον αραι και την στενην οδευσθαι οδον και τας εαυτων απολεσαι ψυχας ενεκεν της αιωνιου ζωης. (285) Τις δε Θεον ειδεν η ιδειν καν οπωσουν δυναται. Ει ουν ουκ εγεννηθης εκ του Θεου συ. Ει που δε και ακουσουσι περι ετερου τινος νοµιµως αγωνισαµενου εν ταις εντολαις του Κυριου και ταπεινου τη καρδια και τοις φρονηµασι γενοµενου. καν υµεις σκαιοτητι γνωµης και βασκανιας φαυλοτητι τουτους ιδειν ουκ ισχυετε. πλειους δε. πεπλανηµενε και υπερηφανε συ. ως δι᾿ αυτου τον Πατερα και τον Υιον αξιωθηναι ιδειν. ως αυτοι φατε. λεγοντες.

οι τυφλοι τους αλλους των ανθρωπων επιγινωσκουσιν· οθεν ο Ισαακ επεγνω τον Ιακωβ.τον εν τοις ουρανοις θεαση Θεον και Πατερα σου.” Εγω µεν ανευ της ανωθεν χαριτος ουχ οιος τε ειµι τουτο ειπειν. µαλλον δε πως δυνασαι οραν τον Θεον. και οι µη βλεποντες πνευµατικως ουδε ακουειν πνευµατικως δυνανται. εξ αγιου αγιον δηλονοτι· “το δε Πνευµα ερευνα και τα βαθη του Θεου”. την στολην ενδεδυµενον Ησαυ του αδελφου αυτου. ει απο σαρκος µονον γεγεννησαι και ουπω την εκ του Πνευµατος γεννησιν εγνως. Παντως ουδαµως. Οθεν. Ει ουν και υµεις υπο . “Αλλα συ” φησι “τοιουτος υπαρχεις αυτος. ουδε Πνευµα αυτος συ γεννηθεις γεγονας. πως δυνασθε ανδρα γνωρισαι πνευµατικον. και µετ᾿ ολιγα· (287) “Ο ων εκ του Θεου τα ρηµατα του Θεου ακουει· δια τουτο υµεις ουκ ακουετε. ου µονον τυφλοι αλλα και κωφοι τυγχανοντες. Συ δε. ει βουλει µαθειν. και ουδεις ανθρωπων τον Θεον οψεται. Υµεις εκ του πατρος του διαβολου εστε και τας επιθυµιας του πατρος υµων θελετε ποιειν”. Ουτως ουν και υµεις. ου δυναται εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων”. καθοµολογησεις. Ειεν. οτι εκ Θεου εστε. Οτι δε τουτο εστιν αληθες. ∆ια τουτο και ο Κυριος ελεγεν· “Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν. και παλιν· “Το γεννωµενον εκ της σαρκος. (286) φησι. εαν µη προτερον εξ αυτου γεννηθη. παντως ουδε την λαλιαν αυτου γνωρισαι ισχυσεν αν. Και ποθεν σε τοιουτον ειναι επιγνωσοµεθα. και µη βουλοµενος. πως αρα δυνασαι τα βαθη του Θεου ερευναν. την δε συνηθη φωνην εγνωρσιε του υιου· ει τοινυν και κωφος ην. οιτινες εστε οι ουτως επαπορουντες. σαρξ εστι. το δε γεννωµενον εκ του Πνευµατος πνευµα εστιν”. Ιστε γαρ απαντες πως επαπορων ελεγεν· “Αι µεν χειρες χειρες Ησαυ. αλλ᾿ ουδε Παυλος αυτος. ω αδελφε. και Ιωαννης· πλην οµως στεναζω επι τη πωρωσει των καρδιων των ταυτα προτεινοµενων µοι και ζητουντων ποθεν επιγνωναι τον εις ανδρα τελειον. εις µετρον ηλικιας πεφθακοτα του Ιησου. οιµαι. αυτος συ. Τι δαι. ∆ιοτι ου δυνασθε ακουειν των λογων των εµων”. Ουδεις προ του γεννηθηναι τον εαυτου πατερα ποτε τεθεαται. η δε φωνη φωνη Ιακωβ”. ακουσον του Κυριου προς τους απιστους των Ιουδαιων ουτω λεγοντος· “∆ια τι την λαλιαν την εµην ου γινωσκετε. Ουδαµως δη. Οθεν δεικνυται οτι της µεν στολης τον δολον ουκ εγνω – τυφλος γαρ ην -.

ινα εκ των καθ᾿ ηµας τα υπερ ηµας γνωναι ποτε δυνησωµεθα. αυξανων τη πιστει. τον δε οφθαλµον κεκαλυµµενον της ψυχης υπο των παθων. παντι τροπω εαυτους ηµων εκαστος επιγνωναι. ητις εστιν η γνωσις η θεια του Θεου. ειτα µετα πολλην και επιµονον καθαρσιν και βαθειαν ταπεινωσιν αµυδρως πως κατ᾿ ολιγον και τα περι Θεου και των θειων νοειν αρχεται και. πατερες και αδελφοι µου. σπουδασωµεν. Μηδεις υµας πλανατω κενοις και σεσοφισµενοις λογοις. τας καρδιας. ∆ιοπερ και υπο της τοιαυτης ταπεινωσεως. αναξιον εαυτον πανταπασι της των τοιουτων µυστηριων γνωσεως και αποκαλυψεως λογιζοµενος. καθ᾿ οσον νοει. και τα ταυτης ωτα βεβυσµενα εχετε. οτι τα θεια της πιστεως ηµων µυστηρια δυναται τις ολως καταλαβειν ανευ του µυσταγωγουντος και φωτιζοντος Πνευµατος· αλλα γαρ ουδε πραοτητος και ταπεινοφροσυνης χωρις δυναται γενεσθαι δοχειον των χαρισµατων του Πνευµατος. ειτα την εντος ευσεβειαν δια των ποικιλων της αρετης ειδων ως τειχος οχυρον ανυψωσαι· και ουτω παντοθεν τειχισθεισης της ψυχης και οιονει εµπαγεισης εν αυτη ως επι θεµελιω καλω της αρετης. Ηνικα γαρ κατα αναλογιαν της µετανοιας και της των εντολων εκπληρωσεως δια δακρυων εκκαθαρθη η ψυχη. Χρη γαρ αναντιρρητως τον θεµελιον της πιστεως καλως παντας ηµας καταβαλειν προτερον εις τα της ψυχης ηµων βαθη. απο οιησεως λογισµων ατρωτος. πρωτον µεν τα κατ᾿ αυτον ο ανθρωπος και εαυτον ολον υπο της χαριτος επιγνωναι καταξιουται.της απιστιας και πονηριας και της των εντολων αµελειας και παραβασεως σαρκες εστε. τοτε δει και την σκεπην της οικοδοµης ταυτης. παχεις. επιγνωναι τι των πνευµατικων και θειων λογιων πνευµατικως και αξιως του υπερφυους και σοφου Πνευµατος. καταπληττεται και πλειονα κταται ταπεινωσιν. και παλιν. ως υπο τειχους οχυρου φρουρουµενος. ενδον µενει. πας αρα πνευµατικον και αγιον ανδρα επιγνωναι δυνησεσθε. (288) ανεγειραι και ολοκληρον τον οικον κατασκευασαι του Πνευµατος. Αδυνατον γαρ τον µη επιγνοντα εαυτον προτερον. ωστε δυνασθαι µετα του ∆αυιδ λεγειν· “Εγω δε ει µι σκωληξ και ουκ ανθρωπος”. τη . λεγω. παρακαλω. Αλλα. ως ο Αβρααµ· “Εγω ειµι γη και σποδος”.

Και τις εστιν η ηµερα Κυριου και τισιν αιφνης αποκαλυπτεται. Ουτω τοινυν καθ᾿ οσον εαυτον εχει τις παντων ανθρωπων εν αισθησει ψυχης ευτελεστερον τε και ταπεινοτερον. (290) Περι της φοβερας του Κυριου ηµερας και της µελλουσης κρισεως. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου. κατα τοσουτον και πρωτος των αλλων απαντων υπαρξει. ως φησιν ο Κυριος ηµων και Θεος· “Ο θελων ειναι παντων πρωτος εστω παντων εσχατος και παντων διακονος”. ανθρωπον ελαχιστοτερον εαυτου η αµαρτωλοτερον εν ολω τω κοσµω ου λογιζεται ειναι. ω η δοξα και το κρατος νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. ω αδελφοι. ειπειν ουκ εχω. και χρονισασης εν τη τοιαυτη µελετη και εν εξει γενοµενης αυτης. Το δε πως. οτι και προ του θανατου εν ηµιν ενθεν ηδη καθαιροµενοις δια δακρυων ενεργειται εν οις αν εγγενηται κατα την παρουσαν ζωην. µαλλον δε κατα φυσιν ον. και τους εις τουτο πεφθακοτας αγιους ραδιως επιγνωσοµεθα και των παροντων και των µελλοντων επιτυχωµεν αγαθων. Οταν δε και εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος της γνωσεως του Χριστου καταντηση και Χριστον αυτον και νουν αληθως Χριστου κτησηται. εις τοιαυτην φθασαι ταξιν τε και καταστασιν. ουδενα δε πειθεται τοιουτον ειναι εν απασι τοις ανθρωποις του κοσµου. ΛΟΓΟΣ Ι ΄. τοτε ως µηδεν ολως ειδως η εχων διακειται και ως αχρειον εαυτον και ευτελει δουλον ηγειται· το δε δη θαυµαστον και υπερ φυσιν. ει µη τουτο µονον εν τω επαινετω τουτω παθει καταλαβειν ηδυνηθην· εστι δε τι τοιουτον· ποιωθεισης της ψυχης και εµβαφεισης δια του Πνευµατος εις τα βαθη της ταπεινοφροσυνης εν Χριστω τω Θεω της διανοιας αυτης. µονην (289) εαυτην αληθως εξουθενηµενην και ευτελεστατην ορα. και την προκοπην µετα προσθηκης της γνωσεως τε και αναβασεως τρανως καθορων.ελπιδι και τη εις Θεον αγαπη το καθ᾿ ηµεραν. κατα την µελλουσαν ουχ υπαντα. Και οτι . µονην δε εαυτην αει καθορωσης και µονα τα εαυτης. Σπουδασωµεν ουν και ηµεις. τον κοσµον τε απαντα και τους εν κοσµω εντευθεν αγνοησασης.

και τοις λεγουσιν ηµιν και τοις ακουουσιν. πολλης της του νου καθαροτητος.η εις Χριστον πιστις ου δυναται µονη σωσαι ηµας. αϊδιου χαρµονης ηµερα εν τοις αγιοις αυτου. πολλης της σπουδης. ινα οι µεν γνωναι καλως και ειπειν. τοις δε γε κατ᾿ εµε . αγαπητοι. καθα νυνι τα αστρα υπο τουτου καλυπτεται και ουχ οραται. Και ερµηνεια ως εν παραδροµη εις το « Εν αρχη ην ο Λογος». αλλα περι µελλοντων και αορατων οθεν πολλης των ευχων χρειας. Και µακαρισµος εις τους εξ αγωνων την επιφοιτησιν δεξαµενους του Πνευµατος. Και πως δυναται τις γνωναι ει περιφερει εν αυτω τον Χριστον και Πνευµατος Αγιου γεγονε µετοχος. (291) και τινος ενεκεν. Λεγεται τοινυν ηµερα Κυριου ουχ ως εσχατη των ηµερων τουτων ουσα. Πολυς ηµιν. ηµερα Κυριου καλειται και λεγεται. οτι ου περι ενεστωτων και ορωµενων εστιν. και ο φως οικων απροσιτον τοτε πασιν αποκαλυφθησεται οιος εστι και πληρωσει τα παντα του οικειου φωτος και γενησεται αδυτος. Σκοπος ουν του παροντος λογου εστιν η µεγαλη και επιφανης και φοβερα του Κυριου ηµερα. ινα γνωµεν. τοπον δεδωκοτα τω ποιητη· και εσται µονος εκεινος ηµερα τε οµου και Θεος. αυτα δε τα αστρα σβεσθησονται και απαντα ειλιγησονται ως βιβλιον τα ορατα. αλλ᾿ επειδη αυτος ο των απαντων Θεος και δεσποτης λαµψει τηνικαυτα τη δοξη της ιδιας θεοτητος. ηγουν υποχωρησουσι. ο νυν υπαρχων τοις πασιν αορατος. Αλλα τις εστιν ο του λογου σκοπος. οι δε συνετως ακουσαι δυνηθωσι των λεγοµενων. ουδε δια το εν η µελλειν ερχεσθαι αυτον. ο περι της κρισεως λογος και δυσερµηνευτος. καθα δη και επι των ηµερων τουτων λεγοµεν του παροντος καιρου ηµερα του Πασχα και η ηµερα της Πεντηκοστης και η ηµερα εν η προελθειν µελλει ο βασιλευς και τα ποιησαι και τα· αλλ᾿ ουδε δια το εν αυτη µελλειν γενεσθαι την κρισιν ηµερα κρισεως λεγεται (ουδε γαρ ετερον µεν η ηµερα εσται εκεινη και ετερος ο εν αυτη µελλων ελευσεσθαι Κυριος). ει µη και Πνευµατος Αγιου γνωστως γενωµεθα µετοχοι και οτι ουχι παντες οι βαπτιζοµενοι δια του βαπτισµατος λαµβανουσι τον Χριστον. ατελευτητος. Και ο µεν αισθητος ηλιος υπο της του ∆εσποτου λαµπροτητος καλυφθησεται και εις το µη ορασθαι γενησεται.

της εντολης του Θεου παραβαται γεγονασι και ου µονον της ελπιδος της µειζονος. εδουλωθηµεν. υστερον δε και ηµεις. µη εκ λυπης η εξ αναγκης. οµου τους ευηρεστηκοτας αυτω προ του νοµου και εν νοµω και µετα τον νοµον της του διαβολου τυραννιδος ελευθερωσαι. Επειδη γαρ ετι περιουσιν ουκ εγενετο τουτοις δια σπουδης του ιδειν τον φως της δοξης αυτου δια καθαρσεως και ολον αυτον εν αυτοις εισοικισασθαι. το αυτεξουσιον τοις πρωτοπλαστοις και προπατορσιν ηµων (292) εχαρισατο και ηµιν δι᾿ αυτων. εξεπεσον. ως αν. δουλοι τω του σκοτους αρχοντι γεγονοτες και υπ᾿ αυτου κατακρατηθεντες. τους προ νοµου και εν νοµω ευαρεστησαντας του αιωνιου σκοτους λυτρωσασθαι βουληθεις ο φιλανθρωπος Κυριος και τοις µετα τον νοµον την ελευθεριαν δωρησασθαι εν τη χαριτι και παντας. . ως ειπειν. ως φησιν η θεια Γραφη.ραθυµοις και αµαρτωλοις εις απαν απροσιτος και αθεατος. και δια τουτων κατα προκοπην εις την του Θεου τελειαν εικονα και οµοιοτητα αναχθωσι. αλλ᾿εκ της προς αυτον ευνοιας τε και αγαπης δια της αυτοπροαιρετου θελησεως µετα χαρας τας εντολας αυτου εργαζοµενοι και ταυτας φυλασσοντες. οι εξ εκεινων τεχθεντες. ως εξ οικειων πονων τας αρετας κτησαµενοι λογισθησονται. Ον γαρ ιδιαις και αορατοις χερσι καθ᾿ οµοιωσιν και κατ᾿ εικονα αυτου πεποιηκεν. αλλα και εις φθοραν και θανατον µετηνεχθησαν και εις αφεγγες περιπτωκασι σκοτος. αυτος δι᾿ εαυτου τουτο ο παντα δυνατος και ανεξικακος ποιησαι ηνεσχετο. ηγουν του εν αυτω γενεσθαι τω ανεσπερω φωτι. ου δι᾿ ετερου. κατα γενεαν και γενεαν ο καθεις αυτω προσπελαζοντες. και ως οικεια δωρα ταυτας τω ∆εσποτη προσαξουσι. Και γαρ βουληθεις εξ αρχης αυτης ποιησαι το αγαθον και ηµετερον. και ου βια (εδειξαν γαρ τουτο σαφως οι προ του νοµου και εν τω νοµω ευαρεστησαντες και το εαυτων θεληµα τω δεσποτη Θεω και ου τω διαβολω προσαναθεµενοι). εικοτως εσται τουτοις και εις το µελλον απροσιτος. θεληµατι τω τυραννω τουτω υποκυψαντες. και ακαταφλεκτως προσεγγισωσι τω απροσιτω διχα σωµατικου θανατου. Επει δε οι µεν πρωτοπλαστοι. εν τω του θανατου σκοτει δια της αµαρτιας εγενοντο. πρωτοι τω εχθρω θεληµατι υπακουσαντες.

αλλα και οιοι γεγοναµεν ηµεις δια ταης παραβασεως. αλλα ψυχικως τε οµου και σωµατικως αρδην εµελλε πασα η κτισις απολλυσθαι δια το υπο απιστιας τηνικαυτα παντας κατεχεσθαι. τοις δε δια πιστεως εν φοβω και τροµω τας . αλλα φλεγουσα. σαρκι µονον τεθεωµενη τω κοσµω οφθεις. ος εφη· «Ο Θεος ο ειπων εκ σκοτους φως λαµψαι. ηγουν η χαρις του παναγιου Πνευµατος. φοβερα και φρικτη δεικνυται. ως φησιν αυτος εν τοις ευαγγελιοις αυτου. το σκευος της εκλογης. αλλα τιµωρουσα δεινως. αµαρτια εξ αµαρτησαντος γεγονως. επαθεν· προς γαρ τη αστραψαση αιγλη του απροσιτου φωτος εν αυτω πληγεις τας οψεις. Η γαρ θεοτης. Ω της αφατου φιλανθρωπιας και αγαθοτητος. Τοιγαρουν εντευθεν ακριβως διδασκοµεθα οτι τοις µεν ετι τη απιστια και τοις παθεσι κατεχοµενοις απροσιτος και αορατος η χαρις εις απαν εστι. και σκοτισθεις µαλλον. (293) ως αν και πλειονως τιµηση και δοξαση το γενος ηµων εν τω κατα παντα εξοµοιωθηναι ηµιν αυτον και ισον εν τω ανθρωπινω µερει γενεσθαι.αλλα δι᾿ εαυτου παλιν καταπεσοντα αναστησαι ηθελησεν. και την κατα φυσιν προσαπωλεσεν ορασιν· και ταυτα. ου φωτιζουσα. ος ελαµψειν εν ταις καρδιαις ηµων». ο µεγας µελλων τηνικαυτα της του Χριστου Εκκλησιας γενεσθαι διδασκαλος. Η γαρ αποκαλυψις αυτου της θεοτητος κρισις εν οις αποκαλυφθη γινεται· ου γαρ αν υπηνεγκε την δοξαν αυτου της θεοτητος πασα σαρξ γυµνην επιφανεισαν της θεανδρικης συναφειας τε και αφραστου ενωσεως. ουχι αυγασθεις. τοιουτος γενεσθαι και αυτος κατεδεξατο. Και τουτο φανερον εξ ων ο µακαριος Παυλος. θνητος εκ θνητου. ου ζωοποιουσα. ουχι και αυτη γυµνη τη θεοτητι. Ο τοιουτος γαρ και τηλικουτος. ο αθανατος και αναµαρτητος ων. ου φωτισθεις. τοτε ουδε µικραν απαυγην αυτου αντιβλεπειν ηδυνατο. ειτε παλιν εκ παραδοξου φανειη τινι των ανθρωπων. Τινος χαριν. ανθρωπος φθαρτος εξ ανθρωπου φθαρτου. ο αφθαρτος. αλλα σωσαι τον κοσµον. (294) και µετ᾿ ολιγα· «Εχοµεν δε τον θησαυρον τουτον» της ελλαµψεως δηλονοτι «εν ταις καρδιαις ηµων». Οτι ουκ ηλθε κριναι τον κοσµον. οτι ου µονον παραβαντας ηµας και αµαρτησαντας ουκ εκολασεν. ουδενι ουδεποτε διχα πιστεως πεφανερωται· ει δε εφανη.

Φανησεται δε τουτο το πυρ ο Θεος ουχ ολον πνευµατικως. ∆ια τοι τουτο και ο τοιουτος εν τη µελλουση κρισει και δικη ου κρινεται. ουτως παλιν ελευσεται». και αυτη δι᾿ εαυτης την µελλουσαν γενεσθαι κρισιν ανατιρρητως εν αυτοις εµποιει· µαλλον δε ηµερα θειας κρισεως γινεται. ολος γαρ εκ της οµιλιας και συνουσιας Θεου ηµερα φαεινη και λαµπρα γεγονεν· ουδε εν τω κοσµω τοτε ευρισκεται η συν τω κοσµω. Η γαρ ηµερα Κυριου. προκεκριται γαρ· ουδε υπο του φωτος εκεινου ελεγχεται. Ου µονον δε. ωσπερ εξαναστας ωρατο τοις µαθηταις παλαι ο Χριστος. υιος φωτος και ηµερας και ουχι εκτοτε ανθρωπου θνητου. εξ ης ο καθαρος αει ελλαµποµενος εν αληθεια εαυτον οιος εστι. (295) ινα µη συν τω κοσµω κατακριθωµεν». Ει γαρ . προδεδοκιµασται γαρ· ουδε ως τοτε φανεισαν την ηµεραν Κυριου λογιζεται. «Εγω γαρ. και τα εργα αυτου. τα τε ψυχικως ενεργηθεντα. Οσοι ουν τεκνα του φωτος εκεινου και υιοι της µελλουσης ηµερας γενωνται και ως εν ηµερα ευσχηµονως περιπατειν δυνανται. ουκ αν εκρινοµεθα· κρινοµενοι δε υπο Κυριου παιδευοµεθα. επ᾿ αυτους η ηµερα Κυριου ουδεποτε επελευσεται· εν αυτη γαρ εισιν αει και δια παντος. φησιν. παντα λεπτοµερως καθορα. αλλ᾿ εξω τουτου εις απαν εστιν. ουχι εις τους υπο του θειου φωτος αει καταλαµποµενους. εξελεξαµην υµας εκ του κοσµου». και ο Αποστολος· «Ει γαρ εαυτους εκρινοµεν. αλλ᾿ εις τους εν τω σκοτει των παθων οντας και εν τω κοσµω διαγοντας και τα του κοσµου ποθουντας.εντολας κατεργαζοµενοις και µετανοιαν αξιαν επιδεικνυµενοις αποκαλυπτοµενη οραται. αιφνης µελλει αποκαλυπτεσθαι και φοβερα αυτοις και ως πυρ αστεκτον λογισθησεται. τα τε αισθητως πραχθεντα. οια εισι. ταυτα φασιν οι αγγελοι προς αυτους· «Ον τροπον εθεασασθε αυτον πορευοµενον εις τον ουρανον. προπεφωτισται γαρ· ουδε εν τουτω τω πυρι εισερχοµενος δοκιµαζεται η καιεται. φησιν. και παλιν· «Ως τεκνα φωτος περιπατειτε». ολος αµολυντος. αλλα και πυρι θειω κρινεται και ανακρινεται και υδατι τοτε δακρυων πιαινοµενος ολον το σωµα καθυγρος γινεται και βαπτιζεται κατ᾿ ολιγον ολος υπο του θειου πυρος τε και Πνευµατος και γινεται ολος καθαρος. αλλ᾿ ως αν τις ειποι ασωµατως εν σωµατι. καθα φησιν ο ευαγγελιστης· αναλαµβανοµενου γαρ αυτου εις ουρανους.

ειτε καθευδοµεν. και εγω συν αυτοις εν σκοτει ειµι. αλλα γρηγορωµεν και νηφωµεν». Υµεις δε. ινα ειτε γρηγορουµεν. ωσπερ προς Θεσσαλονικεις και Παυλος ο αποστολος εγραψεν. αγαπητε. αµα συν αυτω ζησωµεν». ουτως. των αισθητων ευθυς παντων αποχωριζονται. οσοι εις Χριστον εβαπτισθηµεν και εις εκεινον πιστευοµεν και Θεον αυτον προσκυνουµεν. και εν σκοτει µετα θανατον εσοµαι· παντως και επ᾿ εµοι η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι . Επειδη γαρ περι των κεκοιµηµενων και της µελλουσης δοξης ειπε και οπως παντες οι αγιοι δια νεφελων αρπαγησονται. οι απιστοι. ουκ εστε εν σκοτει. εφη· «Περι δε των χρονων και των καιρων. Μη τουτο ειπης η υπολαβης και εν αµελεια και αµεριµνια τας υπολοιπους της ζωης σου διελθης ηµερας. αλλ᾿ εν αφεγγει σκοτει και ανηλιω εις αιωνας εσοµαι και ουκετι δια των οφθαλµων βλεψω το ορωµενον τουτο φως· του γαρ σωµατος οι ανθρωποι χωριζοµενοι.µη τουτο εσται. και ου µη εκφυγωσιν. µηδεν ων· αλλα σκοπησον και κατα σεαυτον ακριβως κατανοησον και ειπε· «Ει παντες ανθρωποι οι εν τω κοσµω οντες και τον ηλιον τουτον αισθητως βλεποντες εν τω σκοτει εισι. τυφλοι οντες τη ψυχη και τους οφθαλµους αυτης εµπεφραγµενους τω βορβορω της απιστιας και αµαρτιας εχοντες. αλλ᾿ εις περιποιησιν σωτηριας. ου χρειαν εχετε του γραφεσθαι υµιν· αυτοι γαρ ακριβως οιδατε οτι η ηµερα Κυριου ως κλεπτης εν νυκτι ουτως ερχεται· οταν γαρ ειπωσιν. Ωσπερ γαρ δυνοντος αυτου καθ᾿ εκαστην νυξ γινεται και ουδεν πλεον τι τουτου ορω. Και µετ᾿ ολιγα· «οτι ουκ εθετο ηµας ο Θεος εις οργην. οι αιρετικοι και πνευµατοµαχοι θεασονται. δοκων µονον και οιοµενος ειναι τι. αποθανοντος µου. αδελφοι. ουδαµου φως θεασοµαι. ωσπερ η ωδιν τη τικτουση. πως αυτον οι αµαρτωλοι. επει ουδεν πλεον των αλλων ορω. ειρηνη και ασφαλεια. τοτε αιφνιδιος αυτοις εφισταται ολεθρος. Υιους ουν ακουων φωτος και υιους ηµερας. ινα η ηµερα υµας ως κλεπτης καταλαβη· παντες υµεις υιοι φωτος εστε και υιοι ηµερας. Ουκ εσµεν (296) νυκτος ουδε σκοτους· αρ᾿ ουν µη καθευδωµεν ως και οι λοιποι. Ει ουν εν σκοτει ειµι νυν. παντως. αυτον και ενδεδυµεθα και υιοι ηµερας και υιοι φωτος ανεπαισθητως παντως εσµεν και ουχι νυκτος ουδε σκοτους. µη ειπης εν τη καρδια οτι. αδελφοι.

Οι γαρ Θεον ειναι τον Χριστον οµολογουντες. αλλ᾿ ως ο ειπων· «Ηδειν σε οτι σκληρος ει. ενδικως κατακριθησονται. αλλα τοις αξιοις ζωης αιωνιου. γινωσκετω οτι τον Θεον ενδιαβαλλει και κατακρινει ως αδυνατα ηµιν επιταξαντα· ος ουκ εκφευξεται το της δικης αφυκτον. Ψευστην γαρ και πλανον και φθονου µεστον τον Θεον ο τοιουτος αποκαλει· ψευστην µεν. πως υιος λογισθησεται. ει και λαµπει τρανως. Ωσπερ γαρ το σωµα ψιχα ψυχης υπαρχει νεκρον.επελευσεται και ως η ωδιν τη εν γαστρι εχουση και ου µη δυνηθω εκφυγειν». θεριζων οπου ουκ εσπειρας και συναγων οθεν ου διεσκορπισας». Ει δε λεγοι τις οτι δυναται τηρησαι πασας τας εντολας. Ο τον πατερα γαρ ατιµαζων. αλλα και µειζονως υπερ τους τα ιδια σωµατα περιτεµνοντας. ου µονον ουκ ελαφρον ουτος. κενοις λογοις εξαπατατω µηδε εις την πιστιν την εις Χριστον µονην θαρρειτω τις. αλλα και αβαστακτον αυτο αποφαινεται· πλανον δε. τας δε εντολας αυτου µη φυλασσοντες. Μηδεις υµας. αδελφοι. ως τας του Θεου εντολας ακρωτηριαζοντες. ουτω και η πιστις διχα των εργων νεκρα εστιν. οµοιωθησεται. και ουτος κατακριθησεται. Μυστικως δε λεγεται δια το µη πασιν. αλλα και εν τη συνεποµενη και ανακεκραµενη (297) µυστικως και ασυγχυτως τουτοις θεοτητι. και παλιν· «Η πιστις διχα των εργων νεκρα εστιν». φησιν. αποκαλυπτεσθαι και υιους φωτος και ηµερας ποιειν τους ορωντας αυτην· οι γαρ το φως µη ορωντες. τουτου χαριν ενετειλατο υµιν µη φαγειν εξ αυτου». ουδε εν τω αρτω µονω και τω οινω της µεταληψεως η των αµαρτιων αφεσις και η της ζωης µετουσια διδοται. πως εν αυτω ως εν ηµερα διαξειεν. οτι κατηλθε πολλα υποσχοµενος και . αλλα και ως ατιµαζοντες αυτον λογισθησονται· ου µονον δε. Ο του φωτος χωριζοµενος. ουδεν υµας ωφελησει». «εαν περιτεµνησθε. Ου γαρ εν τω του υδατος βαπτισµατι η σωτηρια ηµων εστιν. αλλα και εν τω Πνευµατι. αδελφοι. Ουδαµως. και τω ειποντι τω Αδαµ οφει· «Γινωσκων ο Θεος οτι η ωρα φαγεσθε απο του ξυλου οµοιοι αυτω εσεσθε. αλλ᾿ ουν εκεινοι εν σκοτει καθηνται. οτι εκεινου ειποντος· «Ο ζυγος (298) µου χρηστος και το φορτιον µου ελαφρον εστιν». ουχ ως αρνουµενοι µονον. «Χριστος»γαρ.

Ειτα . µαλλον δε φθονων τη σωτηρια ηµων αδυνατα επεταξεν ηµιν. (299) συγχωρησιν µετα κλαυθµου εξητησατο. τουτο προς εαυτον λογισαµενος οτι. των αγαθων ηµας εκεινων αποστερηση.µηδεν δοουναι θελων ηµιν. εαν µη µετανοησωσιν· ουδεν γαρ φορτικον. ει και µεχρι του νυν µηνυοντι µοι τω βασιλει ουχ υπηκουσα. µαλλον µεν ουν ραδια τε οµου παντα και ευκολα. ως ακουω. εµηνυθη παρα του βασιλεως των Χριστιανων διαφορως του προσελθειν και συν αυτω ειναι και αξιωθηναι µεγαλων δωρεων και συµβασιλευειν αυτω. ανθ᾿ ων οπως παρρησιαζεσθαι µαλλον ωφειλεν και τιµας απαιτειν υπερ ης ενεδειξατο προς αυτον αγαπης και πιστεως. Αλλα δια παραδειγµατος τουτο υµιν υποδειξω. οπως εκπληρωσαι ταυτα µη δυναµενους. προφασεως δηθεν ευλογου λαβοµενος. συµπαθη και φιλαγαθον. και εργω εποιησε· προσελθων τω βασιλει και τους ποδας κρατησας αυτου. καθα – πιστευσατε µοι – και αυτος εγνων εγω ευκολον ειναι την εντολην του Θεου και την επιτευξιν αυτου τε και της βασιλειας αυτου. κειται θρηνων υπερ της βραδυτητος και των παρ᾿ αυτου προγεγονοτων κακων. αποδεξαµενος. καταλιπων µεν τον ανταρτην. πολλα τροπαια κατα των δουλων αυτου και ανδραγαθιας ποιων. τη απροσδοκητω χαρα ο χρηστος εκεινος ληφθεις βασιλευς. επι θαυµατος ειχε την τουτου µεταβολην και ταπεινωσιν. Εν µια τοινυν καθ᾿ εαυτον γνωσιµαχησας και µεταµεληθεις. Ον ευθυς. Ως ουν ταυτα απο καρδιας ελογισατο. ουδεν επαχθες ο ∆εσποτης ηµων και Θεος ενετειλατο. αλλα πιστευω ως ου µη λογισθη µου νυν επιστρεφοντος την αναβολην των τοσουτων ετων και βραδυτητα δια το ειναι αυτον. συµπαθησει δε µοι και α υπεσχετο µοι παντα αποπληρωσει. και εν τιµη µεγιστη παρα τω τυραννω εκεινω και τοις υπ᾿αυτον στρατευµασιν ων. Ο δε επι χρονους τινας ουκ ηβουληθη. κατ᾿ αυτου δε µαλλον χειρον εκτοτε τον πολεµον ανερριπισεν. αναστησας αυτον «επεπεσεν επι τον τραχηλον αυτου και κατεφιλησεν αυτον» τε ολον και τους δακρυοντας αυτου οφθαλµους επι ωρας πολλας. εβουλευσατο φυγη χρησασθαι και µονος προς τον βασιλεα πορευθηναι. ποιησαι και φυλαξαι. προσελθων δε τη βασιλεια αυτου. Ανθρωπος τις ανταρτη δουλευων τινι αντιδικω και του βασιλεως των Χριστιανων εχθρω. Αλλ᾿ ουαι τοις ταυτα λεγουσιν.

(300) ταυτα την αγαπην υµων απογυµνωσαι. συνανακλινοµενος αυτω και περιλαµβανων επι της κλινης και παντοθεν τω εαυτου χλανιδιω περισκεπων και επιτιθεις το εαυτου προσωπον επι πασι τοις αυτου µελεσιν. ει µη τισιν αρα βαρυ καταφαινεται το την γεννησαµενην καταλιπειν και τους οικειους φιλους και συγγενεις απαρνησασθαι και τον πλουτον εασαι τον απολλυµενον. προσφυγων τω Θεω και σωτηρι µου. Αλλ᾿ ει χρη την αληθειαν υµιν εξειπειν και α ουκ εβουλοµην πασι δηλα ποιειν. εν παση µαλλον στενοχωρια και θλιψει και τη νοµιζοµενη κακοπαθεια υπερεκβλυζουσαν την χαραν και ευφροσυνην εβλεπον εν εµοι δια της αποκαλυψεως και επιφανειας του προσωπου αυτου.στεφος και στολην και υποδηµατα οµοια ων αυτος εφορει ενεχθηναι κελευσας. ης τη µετοχη τε και θεα και αυτας τας προς θανατον νοσους και ει τινα ετεραν αφορητοτεραν οδυνην δια πονων τοις ανθρωποις εγγινοµενην ουδεν ηγουµην. ωστε πληρουσθαι εναργως επ᾿ εµοι το ουτω λεγον του Παυλου ρητον· «Το γαρ παραυτικα ελαφρον της θλιψεως βαρος δοξης κατεργαζεται εν ηµιν». εν δε τω µη ευρισκειν µε δι᾿ αιτιας τινος . φευγοντας µεν κοσµον πλανον και κοσµοκρατορα. µηδεν ολως προσονειδισας αυτον· και ου τουτο µονον. ινα δω τι καλον τισιν εξ υµων. αλλα παραυτικα αποκαλυπτοµενην µοι δια Πνευµατος Αγιου δοξαν Ιησου Χριστου. Τοιουτον εστι και το ηµετερον προς Θεον και ουτως οιδα εν τοιουτω τροπω τους µετανοουντας τον φιλαγαθον Θεον αποδεχεσθαι και φιλειν. ως εντευθεν µηδεν ηγεισθαι µε τας επερχοµενας θλιψεις και τους πειρασµους προς την ουχι µελλουσαν. περιλαµβανων τε και κατασπαζοµενος στοµα προς στοµα αυτον. γυµνους δε προσερχοµενους αυτω των του βιου πραγµατων ως βασιλει και Θεω. αλλα νυκτος και ηµερας συγχαιρων αυτω και συνευφραινοµενος. αυτος δι᾿ εαυτου τον πρωην εχθρον και αντιδικον περιεβαλε. πασαν επιλανθανοµενος οδυνην και λυπην του σωµατος· ουτω το φορτιον των εντολων ελαφρον και τον ζυγον Κυριου χρηστον αυτοθεν ελογιζοµην. και το του ∆αυιδ· «Εν θλιψει» λεγοντος «επλατυνας µε». επει ουδεν εγωγε φορτικον ευρον η λυπηρον η επαχθες. τοσουτον υπερηγαπησεν αυτον οτι ουδε εν τω υπνουν αυτου εχωριζετο.

µονον δε βεβαπτισµενοι υπηρχον εις το ονοµα του Κυριου Ιησου Χριστου. επιγειου τε βασιλειας εν επιτυχια γενεσθαι και το απο γης εις ουρανους ανελθειν και δοξης αιωνιου και βασιλειας αφθαρτου αξιωθηναι και Θεου συγκληρονοµος (301) συγκοινωνος γενεσθαι. σπουδασωµεν κτησασθαι. θλιψις. αδελφοι µου αγαπητοι. Τοιγαρουν. µαλλον δε µειζονως. και πιστευσαντες τινες και βαπτισθεντες. αδελφοι. και συν τω Θεω εις αιωνας αιωνων ευφραινεσθαι. οµοιως ηµας. Μη ουν προτιµησωµεν τι των γηΐνων και φθειροµενων. ινα και αυτος. τους αρραβωνας λαβειν. Μηδε ειπη τις· «Εγω απο του αγιου βαπτισµατος τον Χριστον λαβων εχω». αλλα και θεος γενεσθαι απο Θεου.υπερ αυτου συντοµως αποθανειν. Και τουτο εισεται ο ερευνων τας Γραφας απο των αποστολικων λογων και πραξεων· γεγραπται γαρ· «Ακουσαντες δε οι εν Ιερουσαλυµοις αποστολοι οτι δεδεκται η Σαµαρεια τον λογον του Θεου. αλλ᾿ απ᾿ εντευθεν ηδη. πιστευσατε. και ουχι βασιλευς µονον. τον επι παντων και εν πασι και παν αγαθον οντα. παρακαλω. και στολη και διαδηµατι τω εαυτου κατακοσµηση και αξιους του επουρανιου νυµφωνος δαιτυµονας εργασηται. οιτινες καταβαντες προσηυξαντο περι αυτων οπως λαβωσι Πνευµα Αγιον· ουπω γαρ ην επ᾿ ουδενι αυτων επιπεπτωκος. ινα µη της Χριστου δοξης και κοινωνιας εκπεσωµεν. θεασαµενος την πιστιν και την ταπεινωσιν ηµων. ουκ αν . παντα αφεντες δραµωµεν γυµνοι. Ει γαρ τουτο εγενετο. απεστειλαν προς αυτους τον Πετρον και Ιωαννην. µονοι δε οι βεβαιοπιστοι και εν γνωσει τελεια η και προκαθαρσει εαυτους ευτρεπισαντες και ουτως ελθοντες επι το βαπτισµα. ην µοι αφορητος. αποδεξηται και τιµηση. Τοτε επετιθουν τας χειρας επ᾿ αυτους και ελαµβανον Πνευµα Αγιον». Εµαθες παρα των αποστολων οτι. µαλλον δε αυτον εκεινον. τον Χριστον δια του βαπτισµατος ουκ ενεδυσαντο. εαυτους εκκαθαραντες. Ου γαρ ισον το απο βασιλεως εις βασιλεα φθαρτον προσελθειν. Ειδες πως ου παντες οι βαπτιζοµενοι ευθυς το Αγιον Πνευµα λαµβανουσιν. και προσελθοντες τω δεσποτη Χριστω προσπεσωµεν και προσκλαυσωµεν ενωπιον της αυτου αγαθοτητος. αλλα µανθανετω οτι ουχι παντες οι βαπτιζοµενοι λαµβανουσι δια του βαπτισµατος τον Χριστον.

και κατανοειν ακριβως τας ψυχας ηµων. γνωµεν ει εξουσιαν ελαβοµεν παρ᾿ αυτου τεκνα Θεου γενεσθαι. αντι του· . αξιω· περι φρικτων γαρ ο λογος εστιν.µετα ταυτα ευχης και της των χειρων των αποστολων εδεηθησαν επιθεσεως· λαµβανοντες γαρ Πνευµα Αγιον. και Θεου διδοντος λογον εν ανοιξει του ακαθαρτου µου στοµατος. καθως ειποµεν. καθως ο ευαγγελιστης Ιωαννης φησι. οπερ και εν φως τα τρια εστιν εν τη σκοτια φαινον. ινα. (303) ζωην το Πνευµα το Αγιον. Πνευµα Αγιον εχει· ο δε το Πνευµα εχων. Παντα δι᾿ αυτου εγενετο. Βλεπειν ουν εαυτους ηµας χρη. αδελφοι. Ει ουν ο Χριστος Θεος. Εν ποια αρα σκοτια. Αυτος ο Θεος Λογος τη Σαµαρειτιδι (302) προσειπων· «Πνευµα ο Θεος». Λογον τον Υιον. Θεον τον Πατερα λεγων. την αδιαιρετον Τριαδα εδηλωσε. Προσεχετω τοιγαρουν τοις λεγοµενοις υπο των αγιων Γραφων εκαστος και εαυτον κατανοειτω. εν αυτοις ολους εαυτους καταµαθωµεν. φως ων και φαινων· και η σκοτια αυτον ου κατελαβεν. Εν αυτω ζωη ην και η ζωη ην το φως των ανθρωπων· και το φως εν τη σκοτια φαινει και η σκοτια αυτο ου κατελαβεν». ει τον Κυριον Ιησουν ευαγγελισθεντα ηµιν εδεξαµεθα και εν εαυτοις ηµιν αυτον κεκτηµεθα. και πως εαυτους ηµας καταµαθωµεν. τοις αδελφοις µου. απιστος ευρεθησεται. και εις το πυρ εµβληθησεται. Αλλ᾿ ανωτερω τον λογον αγαγωµεν. Τα απο των θειων Γραφων λογια αναλεγοµενοι και αντιπαρατιθουντες ως εσοπτρα ταις ψυχαις ηµων. Αλλα προσεχετε. παντως φησιν· ο γαρ Θεος παντι και πανταχου παρεστι. αυτον παλιν εχει τον Κυριον. Εν τη των ορωµενων κτισει. αφαιρουµενος ο δοκει εχειν. Ταυτα τοινυν ειπων. Ποθεν ουν γνωσοµεθα ει εν ηµιν ο Χριστος εστι. πνευµα κατα την της θεοτητος φυσιν εστιν και ο εχων αυτον. Ου γαρ αλλο ο Χριστος και αλλο το Πνευµα· και τις τουτο φησιν. πιστος ειναι οιοµενος. «Εν αρχη ην ο Λογος και ο Λογος ην προς τον Θεον και Θεος ην ο Λογος· ουτος ην εν αρχη προς τον Θεον. ινα µη µατην εαυτον φρεναπατων. εκθησοµαι. τον Κυριον Ιησουν ελαµβανον. τον της κατανοησεως τροπον ποσως υµιν. καθως και ο Παυλος φησι· «Το δε Πνευµα ο Κυριος εστι». και τον Κυριον εχειν νοµιζων εν εαυτω κενος εξελθη του σωµατος και ως µηδεν εχων κατακριθησεται.

εν τω κοσµω ην φαινων και ο κοσµος αυτον ου κατελαβεν. Μη ουν παραδραµης τα ειρηµενα.µολυσµος αυτω αµαρτιας ολως ου προσηγγισεν. ουδε αυτον εωρακεν. ου τοπω. ∆ιο το αυτο νοηµα δευτερων. Απ᾿ αρχης ην ο Θεος πανταχου. ουδε η κτισις αυτον φαινειν παρενεποδισεν. µηδεν εκ των γεγονοτων δηλονοτι προσεγγισαν η ολως καταλαβον αυτον· και γαρ αχωριστον ων των παντων. ως Θεος αποκαλυφθη και οιος εστι γνωσθη. και προ του ποιησαι τον κοσµον εν τω κοσµω ην. νυν µεν µετριως. φησιν. αλλα γνωθι οτι ο εν αρχη ων προς τον Θεον Λογος. ελαβον αυτον. ουδ᾿ ηνωθη. . παρα τω Θεω εισιν. ουδε ευρεν. Ιδια δε αυτου τον κοσµον εκαλεσε και τους εν τω κοσµω (304) και δια τον κτιστην αυτον και δεσποτην τουτων ειναι και δια την εκ της σαρκος συγγενειαν. εν δε τη αναστασει τρανοτερον. Ειτα ποιησας τον κοσµον. εν τοις πασιν αριδηλως εστι. και Θεος ων και την ζωην εχων εν εαυτω και παντα ποιησας και φως ων ο παντα ανθρωπον φωτιζει. ουχ ως µη οντες. αλλ᾿ εν αυτω ην και ο κοσµος αυτον ουκ εγνω. φησιν. Ου τοπω διεστη «ο πανταχου παρων και τα παντα πληρων». ινα σαφες αυτο απεργασηται. φησι. Οτι προϋφεστηκε παρ᾿ αυτω και εν αυτω τα παντα· οι γαρ µηπω γεννηθεντες. εν τω κοσµω σωµατωθεις παρεγενετο. Ουτος ουν ο εν τω κοσµω ων και παρα του κοσµου αγνοουµενος. αλλα φυσει και δοξη θεοτητος. Πως ουν προ του ποιησαι τον κοσµον πανταχου ην και. καθ᾿ οσον εκαστος χωρει. επηγαγε και φησιν· «Ην το φως το αληθινον ο φωτιζει παντα ανθρωπον ερχοµενον εις τον κοσµον· εν τω κοσµω ην και ο κοσµος δι᾿ αυτου εγενετο και ο κοσµος αυτον ουκ εγνω». εις τα ιδια ηλθεν και οι ιδιοι αυτον ουκ εδεξαντο. Προσεχετε µετα ακριβειας. ουδε εγνω. οτε τον αισθητον τουτον κοσµον παρηγαγεν ο Θεος. αλλ᾿ ως ηδη γεγονοτες. φησιν. ο ζωογονων παντα ανθρωπον ερχοµενον εις τον κοσµον. ινα τοις µεν εκ πιστεως εις Θεον αυτον δεχοµενοις και τας εντολας αυτου φυλασσουσι και τον σταυρον αιρουσιν. τον κοσµον ποιησας. ει µη οΥιος και ω εαν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι». «Οσοι γαρ. Πως. «Και ουδεις αυτον επιγινωσκει. αυτος ο προ του κοσµου εν κοσµω ων και τον κοσµον ποιησας και εν αυτω υπαρχων και υπο του κοσµου αγνοουµενος και παρ᾿ αυτου µη καταλαµβανοµενος. διεστη του κοσµου. φησιν.

αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν». και οτι περι τουτων ταυτα δηλοι. και εθεασαµεθα την δοξαν αυτου. αλλ᾿ εκ Θεου εγεννηθησαν. οτι εγω αγιος ειµι». και παλιν· (305) «Γινεσθε οικτιρµονες. πληρης χαριτος και αληθειας». ητις ενεργειται και καθοραται εν τω του Αγιου Πνευµατος βαπτισµω. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. ειπων· «Οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος. καγω εν αυτω». φησι. Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν. Γεννησιν ενταυθα την πνευµατικην καλει αλλοιωσιν. υµεις δε βαπτισθησεσθε εν Πνευµατι Αγιω». Οσοι δε ελαβον αυτον. Και σκοπει µοι των ευαγγελικων ρηµατων το ακριβες. Οτι δε ουκ αρκει µονον ηµιν προς σωτηριαν το βαπτισµα. ινα και εαυτους ηµας εκαστος και τους πλησιον επιγινωσκωµεν. ως και ο Πατηρ υµων ο ουρανιος οικτιρµων εστιν». καθως αυτος ο αψευδης Κυριος ουτω φησιν· «Ιωαννης µεν εβαπτισεν υδατι. πως τρανως διδασκει ηµας των πιστων τα γνωρισµατα. Τουτου γαρ γεγονοτος και πνευµατικως δια του παναγιου Πνευµατος ηµων βαπτισθεντων και τεκνων Θεου γεγονοτων και του σαρκωθεντος Λογου δια της του αχραντου σωµατος και αιµατος αυτου µεταληψεως . εδωκεν αυτοις εξουσιαν δια του βαπτισµατος τεκνα Θεου γενεσθαι. ακουσον των εξης· «Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν». ωστε µη µονον ειναι πιστους. Ιδου το κατοπτρον ο προειπον υµιν ουτοι οι λογοι εισιν. δια της πιστεως δηλονοτι Θεον αυτον και ουκ ανθρωπον µονον οµολογησαντες. και την αγιοτητα τη των εντολων εργασια προσεπικτωνται. ως εν ετερω φησι· «Γινεσθε αγιοι. της του διαβολου τυραννιδος ελευθερωσας αυτους. οι ουκ εξ αιµατων ουδε εκ θεληµατος σαρκος ουδε εκ θεληµατος ανδρος.εδωκεν αυτοις εξουσιαν τεκνα θεου γενεσθαι τοις πιστευουσιν εις το ονοµα αυτου.ουδε εκ θεληµατος ανδρος. Ειτα µετα ταυτα και τον τροπον δηλοι της υιοθεσιας. αλλ᾿ ει βουλοιντο πορευεσθαι ταις αυτου εντολαις. Εν τουτω τοινυν οι βαπτιζοµενοι ως εν φωτι φως γινονται και τον γεγεννηκοτα γνωριζουσι· και γαρ ορωσιν αυτον. ακουε του Κυριου λεγοντος ωδε· «Ο τρωγων µου την σαρκα και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει. αλλα και της σαρκος του Ιησου και Θεου και του αιµατος του τιµιου αυτου οικειοτερα και αναγκαιοτερα ηµιν εστιν η µεταληψις.

ει µη το του Θεου Πνευµα λαβη. ει ουκ εξ αιµατος και σαρκος µονον. ου λογω µονω. µη αποκαλυπτοµενον και ορωµενον νοερως. κατ᾿ αυτην την ωραν. υπ᾿ αυτου και εξ αυτου πνευµατικως και σκηνωσαντος αυτου σωµατικως εν ηµιν και ηµων κατοικησαντων γνωστως εν αυτω. ιδου γεγονε χριστιανος και αναγεννηθεντα εαυτον εθεασατο και τον γεννησαντα αυτον πατερα εγνωρισεν. Τοιγαρουν εκαστος υµων. Επειδη γαρ εις Θεος ο Πατηρ. Εµµεινωµεν. ει εγνω τον σαρκωθεντα Λογον σκηνωσαντα εν αυτω και ει εθεασατο την δοξαν αυτου. ου µη διψηση πωποτε. ει µη εν Αγιω Πνευµατι φωτισθη. Γεννηθεντες. καθως τη Σαµαρειτιδι ελεγεν ο Χριστος· «Ο πινων εκ του υδατος ου εγω δωσω αυτω. Αψευδης γαρ ο Χριστος. αλλα και εκ Θεου γεγεννηται. (307) Ει ουν εκεινος . εθεασαµεθα την δοξαν αυτου της θεοτητος. τοτε κατ᾿ αυτον ευθυς τον καιρον. (306) εις και ο Υιος αυτου ο µονογενης. Ει τον Θεον Λογον ελθοντα ελαβεν. Ορας πως οι µη το Πνευµα ενεργουν και λαλουν εχοντες εν εαυτοις απιστοι εισιν. ουτε αποκαλυψιν βλεπει. ει τεκνον Θεου εγενετο. οτε ταυτα εγενετο. τη εαυτου διανοια εις την των ρηµατων τουτων εγκυψας δυναµιν. εαυτον θεασασθω. «Τουτο δε» ο ευαγγελιστης φησιν «ελεγεν περι του Πνευµατος ου εµελλον λαµβανειν οι πιστευοντες εις αυτον». ουτε πιστος τελειως δυναται λεγεσθαι. αλλα γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον». φησιν. οιαν δηλονοτι ουδεις ετερος ουκ αγγελος εχει. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. οτι αµαρτιαν ουκ εποιησε και δολος ουχ ευρεθη εν τω στοµατι αυτου.σκηνωσαντος ως φως εν ηµιν. αδελφοι. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος. εθεασαµεθα την δοξαν αυτου. Ουτε ουν Πνευµα Αγιον λαµβανει τις. µια δε των αµφοτερων η δοξα. αδελφοι. γνωριζοµενη και αποκαλυπτοµενη πασιν οις ο Υιος βουλεται δια του εκπορευοµενου Πνευµατος παρα του Πατρος. ουκ ανθρωπος. αλλ᾿εργω χαριτος και αληθειας. εν τουτω τω εσοπτρω της αληθειας και αποστωµεν της βλαβερας και αιρεσιωδους διδασκαλιας και υπονοιας των λεγοντων µη αποκαλυπτεσθαι νυν εν ηµιν τοις πιστοις την δοξαν της θεοτητος του Κυριου Ιησου δια της του Αγιου Πνευµατος δωρεας· η γαρ δωρεα εν τη αποκαλυψει διδοται και η αποκαλυψις δια της δωρεας ενεργειται. δοξαν ως µονογενους παρα πατρος.

οπερ ουδεις ποτε ανθρωπων προ του καθαρθηναι ηδυνηθην θεασασθαι. βλασφηµει. παντως και ο ποταµος εξερχοµενος και καταρρεων τοις βλεπουσι καθοραται· ει δε ταυτα. ανενδεες. οτι µη . αναξιοι του τοιουτου δωρου γινονται και εις ζωην αιωνιον. εν τω θανατω οντων ηµων και της αιωνιου ζωης µη λαµβανοντων αισθησιν. αΐδιον. ετι οντες εν σωµατι. ουκ εισερχονται· ει δε µη νυν. Ει γαρ ο το εν ταλαντον λαβων και κατακρυψας κατεκριθη. ως θησαυρον πολυν εν τοις βασιλικοις ταµιειοις καταξιωθεντες ιδειν και απελθοντες διακενης. Αλλ᾿ ουκ εστι ταυτα. ωσπερ αρτι. αχρονον. ασυγχυτον. ευδηλον οτι ουδε της αιωνιου ζωης. ατµητον. φως το Πνευµα το Αγιον. ψευστην ποιων τον ειποντα Χριστον οτι «Γενησεται εν αυτω πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον». τελειως παλιν επανελθουσαν ταυτην λαµβανουσιν· ει δε µικρον ραθυµησουσι και εις µειζονα κοπους εαυτους εµβαλειν παραιτησονται. της συνεποµενης αυτοις και εν ηµιν µενουσης. κατα τους ουτω φρονουντας. και τοτε· και ουτω µαταια η ελπις ηµων γεγονε κατ᾿ αυτους και ο δροµος διακενης. αξιους σφας αυτους και αµεµπτους εν πασι τω Κυριω παριστωντες. εν φως. ποταµοι ρευσουσιν εκ της κοιλιας αυτου υδατος ζωντος». ουτε προ του θεασασθαι ελαβεν. ουκ εκτησαντο δε. Ει ουν η πηγη βλυζει. ως εξω παντων και υπερ παντα και ον και νοουµενον. ουκ εστιν. µηδενος τουτων επαισθανοµενων ηµων. αλλ᾿ οπερ πολλακις ειπον και παλιν ερω και ουδεποτε λεγειν παυσοµαι. Πολλοι γαρ ειδον µεν. ολως αισθησιν λαβωµεν. Και γαρ γινεται µεν κατ᾿ αρχας πολλακις εις τους µετανοουντας θερµως ελλαµψις θεια και φωτισµος.λεγει το Πνευµα διδοναι τοις πιστευουσιν εις αυτον. αορατον. Ει δε λεγοι τις αγνωστως τουτο και αναισθητως λαβειν και εχειν εκαστον ηµων των πιστων. αποσον. τας ψυχας αγαπωντες τας εαυτων. αλλα νεκροι και τυφλοι και αναισθητοι διαµενουµεν. φως ο Υιος. ευθυς δε παρερχεται· και ει (308) µεν µεχρι θανατου αυτου εαυτους ολους εκδωσουσι και ζητησουσιν εµπονως. αγνωστως εν ηµιν ενεργουνται. ουδε το του Αγιου Πνευµατος φως θεασοµεθα. ουδε µετα την του σωµατος εξοδον εισελευσονται δηλονοτι. παντως οι µη εχοντες το Πνευµα ουκ εισιν εκ καρδιας πιστοι. Φως ο Πατηρ. και αυθις· «Ο πιστευων εις εµε. ακτιστον.

Εκεινοι γαρ προς τυραννους. ποσω µαλλον ο µηδε φυλαξας ο ελαβεν. ουκ εν ηµερα µονον. επειδη την πιστιν µονην ειχεν. (309) Ειδες πως η πιστις διχα των εργων νεκρα εστι. υπερ Χριστου τιµωρουµενος. τοτε και ναον εαυτον Θεου επεγνω και το Πνευµα αυτου το Αγιον οικουν εν εαυτω γνωστως τοις νοεροις οµµασιν εθεασατο. Οι µεν γαρ εν αυτη τη λιµνη οντες του υδατος εκ χειρος Θεου τους στεφανους εδεξαντο. εδειξα αν σοι τον εσταυρωµενον τουτον σωτηρα και λυτρωτην και ευεργετην τυγχανοντα». εαν αει κατα της αµαρτιας και του οικειου θεληµατος ιστασθε. ως πασα Γραφη θεοπνευστος λεγει. Και πως εσται τουτο. εστιν η πανηγυρις. ενταυθα τα σκαµµατα. ει γε βουλεσθε. Αποστητε απ᾿εµου παντες οι εργαται της ανοµιας». αλλα και εν νυκτι και εν παση ωρα. Ει δε λεγοιεν τινες οτι εκεινοι µαρτυρες ησαν. Τι ταυτης της µαρτυριας εκδηλοτερον γενοιτ᾿ αν. οτε δε εκ των εργων την πιστιν εδειξε. Προς δε τον δικαζοντα τυραννον απεφθεγγετο· «Ει σοι τα αισθητηρια των φρενων µη αλλοιωτο και τω των παθων φυραµατι µη µετεσκευαστο προς το γεωδες η ψυχη σου. Εαν και υµεις προς τους ολεθριους παραταξησθε δαιµονας.επολυπλασιασεν αυτο. Ενταυθα τοιγαρουν. και τοις ηττηθεισι προδηλος και φανερα η απαρχη της αισχυνης και της κολασεως γινεται. τουτο προς αυτους ειποιµεν οτι και υµεις αυτοι. Ευστρατιος δε ο επ᾿ αρετη περιβοητος. και ενταυθα τοις νικωσι των επαθλων οι αρραβωνικοι στεφανοι διδονται. αλλα δια ραθυµιας απολεσας. καθαπερ εκεινοι µαρτυρησετε καθ᾿ εκαστην. Και ορα τω λογω συµµαρτυρουντας τουτω τους τε αγιους Τεσσαρακοντα Μαρτυρας και παντας αλλους τους υπερ Χριστου µαρτυρησαντας. Προ γαρ του εισελθειν εις τους του µαρτυριου αγωνας τον αγιον. «Νυν εγνων» ελεγεν «οτι ναος Θεου ειµι και το Πνευµα αυτου οικει εν εµοι. υπερ Χριστου πασχοντες και τιµωρουµενοι. κατακριθησεται. ατινα και εν ηµερα παση και εν νυκτι και ωρα τυραννικως ταις ψυχαις ηµων επιτιθενται και εκβιαζονται . ηµεις δε προς δαιµονας εχοµεν και τα ολεθρια παθη της σαρκος. ο δε τω λουτρω προσφυγων τη θερµη ευθυς διελυθη και προς το αιωνιον πυρ απεληλυθεν. ουκ ειχε το Πνευµα το Αγιον εν εαυτω. εκεινοι επασχον υπερ του Χριστου. και πως εκεινοις ισους ηµας γενεσθαι ενδεχεται.

προς την αµαρτιαν αγωνιζοµενοι. αρα. ουδε λειτουργησοµεν τη σαρκι προνοιαν αυτης εις επιθυµιας ποιουµενοι. ουδε τα αιωνια κερδησαι τους αντεχοµενους των επικηρων. και ει µη εκεινοις ισοι τη παρρησια. (310) ει και µη τη ποσοτητι. ηµεις εκ της εκκοπης του ιδιου θεληµατος και εν τω ιστασθαι αει και εχειν εν εαυτοις το αποκριµα του θανατου και καθ᾿ ωραν τον θανατον απεκδεχεσθαι. και ουτω κατα σε σκοτεινος ολος ο κοσµος . ουκ εστι τα αφθαρτα λαβειν παντας ηµας µηδε βδελυξαµενους ως σκυβαλα τα φθαρτα. ηµεις εξ εργων και πονων ασκησεως σωθηναι ελπιζοµεν και το ολον εκ φιλανθρωπιας της του ∆εσποτου και χαριτος· εκεινοι εξ ιδρωτων και αγωνων µαρτυρικων. αλλα γε τη ποιοτητι κατα την ανωθεν του Θεου προς ηµας αγαθοτητα. µεµνηµενοι δηλαδη των µαρτυρων και ας υπηνεγκαν αφορητους µαστιγας ενθυµουµενοι και δια τουτο κατα του διαβολου ισταµενοι· αλλα γαρ και προς τους εκεινων αποβλεποντες πονους και οπως ηµεις απολειποµεθα ταης εκεινων αθλησεως απο ψυχης λογιζοµενοι και στεναζοντες. αδελφοι. Ει ουν προς ταυτα στωµεν και ου καµψοµεν γονυ τη Βααλ. Εκεινοι γαρ εξ εργων και πονων αθλησεως. καθως αυτος εκεινος φησιν· «Εγω ειµι. των αυτων εκεινοις στεφανων αξιωθωµεν. ουδε ταις υποθηκαις των πονηρων πεισθωµεν δαιµονων. αλλα γε ισοι παντως τη υποµονη και τη προς τα δεινα των πονων ευχαριστια εσοµεθα. αναληφθεντος και κρυβεντος αυτου. φως εστι. Ει τοινυν τη σαρκι λεγεις φως ειναι. επειτα και ηµων. ηµεις εκ δακρυων και αγωνων ασκητικων· εκεινοι εκ της του ιδιου αιµατος χυσεως. η παραβηναι µεχρι και ψιλου λογου ταυτην καταδεχοµενοι. µαρτυρες εικοτως εσοµεθα και αυτοι. λεγων. ετοιµως τε τον αυχενα εκτεινοντες εις το αποθανειν επι παση εντολη του δεσποτου ηµων Θεου. ∆ια δη τουτο και ηµεις απαντες εξ ισης εκεινοις των παροντων καταφρονησαι οφειλοµεν. διεστη λοιπον και εχωρισθη των µαθητων. Ου γαρ εστιν. Ο γαρ Θεος. το φως του κοσµου». ινα παλιν ερω. αδελφοι. ουδε τον Χριστον ενοικον σχειν δια της του Αγιου επισκηνωσεως Πνευµατος τον υπο ενος και του µικρου παθους την καρδιαν κυριευοµενον.πραξαι ηµας τα µη ανηκοντα τη θεοσεβεια και α παροξυνει Θεον.

πονηρε δουλε. καθα δη τουτο λεγεις αυτος· και επι τοσουτους χρονους εγκαρτερησαντος µου (312) και την µετανοιαν σου εκδεχοµενου και την εργασιαν των εντολων µου προσαναµενοντος. απρακτος ων συ και αργος. υπο της σκοτιας λεγει κρατεισθαι το φως· και το ουτω λεγον Αγιον Πνευµα· «Και το φως εν τη σκοτια φαινει και η σκοτια αυτο ου κατελαβεν» ψευδοµενον αποφαινεται. ως ουκ οιδας. Γνωθι ουν σεαυτον πρωτον. διαναστηναι προς εργασιαν των εντολων του Θεου και αποδιωξαι το νεφος τωνπαθων µη βουλοµενος. οι µη ορωντες αυτον αµα τυφλοι· (311) ει δε φως και το Πνευµα το Αγιον. οστις αν ης ο τουτο λεγων. τη ση ρυπαρα καρδια. τουτο γινωσκων αυτος. ουκ ηβουληθης µεχρι τελους καν ποσως εκζητησαι µε. σε.εγενετο. και εξουσιαν λαβων τεκνον γενεσθαι Θεου. ως συ λεγεις. Ει φως του κοσµου ο Χριστος. και ενοικησαντα εν σοι τον ταις ανω απροσιτον ταξεσι. Το Πνευµα το Αγιον µη καταλαµβανεσθαι λεγει υπο της σκοτιας το φως. οτι οιδας εν σκοτει καθησθαι και δουλευειν τοις παθεσι. Ει δε λεγεις υπο παθων εν σοι το Πνευµα καλυπτεσθαι. εν γνωσει σαφως αµαρτανοντα· ει γαρ οµολογεις των παθων το σκοτος του εν σοι φωτος καλυµµα γενεσθαι. ουδε ευρειν µε την δραχµην ην απωλεσα. οτι ελθοντα µε. το θειον ποιεις και υπο της κακιας κυριευοµενον· σκοτος γαρ η πονηρα γνωµη και διχα σωµατικης αµαρτιας εστιν. εν νυκτι διαγεις. ηδη σεαυτον εν πρωτοις καταλεγεις κα΄κατηγορεις. πως και µη βλεπειν αυτον λεγεις και εν σοι ειναι υπολαµβανεις. και συ λεγεις υπο του ζοφου των παθων εν σοι κατακρυπτεσθαι. εασας µε υπο το σκοτος κεισθαι κεχωρισµενον των σων κακων. ωσπερ ουν και φως. πως και µη οραν αυτο λεγεις και εν σοι ειναι αγνωστως νοµιζεις. αλλ᾿ ως εν βορβορω. τον εκ των ουρανων κατελθοντα δια την σωτηριαν την σην παρορας κειµενον. ουδε συµπνιγοµενον και στεναχωρουµενον εν σοι ωκτειρας. ∆ια τουτο τοινυν ταδε λεγει το φως· «Εκ του στοµατος σου κρινω σε. εασας δα το µη εαθηναι µε αναφθηναι και θεασασθαι σε και υπο σου . περιγραπτον. ητοι φωτος. Ει δε τη θεοτητι φως ειπειν ειναι του κοσµου οµολογεις. και χρηµατισαι ηµερας υιος. Ο ουν λεγων εχειν εν τη εαυτου καρδια το φως υπο του σκοτους των παθων καλυπτοµενον και υπ᾿ αυτου µη ορωµενον.

πως. οµολογουντας δε µη βλεπειν το της θεοτητος αυτου φως. εργατα της ανοµιας. Ει γαρ εκεινος το φως του κοσµου εστι και τοις αυτου αποστολοις (313) ειπε µεθ᾿ ηµων εως της συντελειας συνεσεσθαι. ελευσεται. ταυτα φησιν· «Ει εγνωκειτε µε. Λοιπον απελθε απ᾿ εµου». και ταυτην καταλαβειν µη σπουδαζοντες. αλλ᾿ υπο των εν σοι παθων αει συγκαλυπτεσθαι. επειδη την σην επιστροφην και µετανοιαν επεινασα. και επισκεψασθαι η εις φως εξαγαγειν µε ουκ ηβουληθης· εν ασθενεια της σης ραθυµιας και απραξιας κατακειµενον µε εγινωσκες. και ουκ ενεδυσας µε αυτας· εν φυλακη στενωτατη και ρυπωση και σκοτεινη της σης καρδιας υπηρχον.θεαθηναι. υπο δε του σκοτους των παθων αυτων καλυπτοµενον τε και σκεπαζοµενον και µηδε ορωµενον τοις νοεροις της ψυχης αυτων οφθαλµοις. µεθ᾿ ηµων ων. ως φως µε εγνωκειτε αν· φως γαρ οντως εγω του κοσµου ειµι». νυµφων και παστας και γη πραεων και θειος παραδεισος και βασιλευς και διακονος. και ου διηκονησας µοι δια των αγαθων σου εργων και πραξεων. Η γαρ παρουσια του Κυριου εις τους πιστους γεγονε και αει γινεται και εις παντας τους βουλοµενους εφεστηκεν. Περι τουτου γαρ και ο θεολογος ουτως λεγει Γρηγοριος· «Οπερ εστι τοις αισθητοις ηλιος. προς τους λεγοντας εν εαυτοις µεν εχειν το Πνευµα το Αγιον. . και ουκ εδωκας µοι φαγειν· εδιψησα την σωτηριαν σου. εις το πυρ το αιωνιον το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. ους ελθων ο κυριος αυτων ευρησει γρηγορουντας· αµην γαρ λεγω υµιν οτι ανακλινει αυτους και περιζωσαµενος διακονησει αυτοις». Απελθε τοιγαρουν απ᾿ εµου. και ουκ εδωκας µοι πιειν· γυµνος ηµην των σων εναρετων πραξεων.». αλλ᾿ υιοι φωτος και υιοι της του Κυριου ηµερας οθεν και ζωντες εν τω Κυριω εσµεν και αποθνησκοντες εν αυτω και συν αυτω ζησοµεν. και νυν ο Κυριος λεγει. Ου γαρ εσµεν υιοι σκοτους και υιοι νυκτος. Προς δε γε τους λεγοντας µεν γινωσκειν αυτον. Αλλ᾿ ουαι οι λεγοντες· «Ποτε η ηµερα Κυριου ελευσεται. καθως αυτος ουτως ειρηκε· «Μακαριοι οι δουλοι εκεινοι. Ουτος γαρ εσται και ο µελλων αιων και η ανεσπερος ηµερα και βασιλεια ουρανων. Ταυτα τοιγαρουν ερει. Ουδαµως. ινα το φως ηµας καταλαβη. τουτο τοις νοητοις Θεος». καθως ο Παυλος φησι.

ενταυθα οντες. καθως φησιν ο . ως αυτην εκεινην εντος ηµων δηλονοτι περιφεροντες – ταυτα γαρ παντα απ᾿ εντευθεν ηδη εν αισθησει ψυχης και γνωσει λαµβανοµεν. και αυτο το σωµα πνευµατικον· ως αυτος εκεινος εκ του µνηµειου τουτο αλλοιωσας θεϊκη δυναµει ανεστησεν. ου χωρουµεν νυν την αποκαλυπτοµενην ολην ηµιν εισδεξασθαι δοξαν. οιον αφθαρτοι και αθανατοι και υιοι Θεου και υιοι φωτος και υιοι ηµερας και κληρονοµοι της βασιλειας των ουρανων. πλην οµως παντων των εκει απ᾿ εντευθεν ηδη τας απαρχας οι πιστοι βλεπουσι τρανως και λαµβανουσιν· ουτε γαρ τας επαγγελιας απασας ενταυθα απολαµβανουσιν· ουτε. τουτεστιν οµοιοι αυτω εσοµεθα. Ει και ενταυθα µεν αµυδροτερον κακει τελεωτερον. ανθρωποι τη φυσει. αλλα φθαρτον αυτο. α ουκ εξον τινι αριθµησασθαι. πως µη ποθουσι και επιθυµουσι τον θανατον. ει µη τι αδοκιµοι τη πιστει η ελλιπεις εν τη των θειων εντολων εργασια εσµεν -. ειθ᾿ υστερον και εν τω αιωνι τω µελλοντι. αλλα πρωτον εν τωδε τω βιω. περιφεροµεν. ρανιδα βλεπειν εκεινου µιαν ηγουµεθα και δια τουτο εν εσοπτρω λεγοµεν αρτι βλεπειν και εν αινιγµατι. καθα δη και αυτος εκεινος Θεος τη φυσει. πλην οµοιους ηµας εαυτους πνευµατικως ορωµεν εκεινου του παρ᾿ ηµων ορωµενου και ηµας βλεποντος κατα την παρουσαν ζωην· µετα δε την αναστασιν.Ταυτα ουν παντα και τουτων ετερα πλειονα. ως ο Χριστος και Θεος προ της αναστασεως. µενουσιν. ουτω και ηµεις παντες τουτο ληψοµεθα πνευµατικον και οι οµοιωθεντες αυτω προτερον ψυχικως οµοιωθησοµεθα αυτω και τοτε σωµατικως τε αµα και ψυχικως. των µελλοντων αγαθων αµοιροι τε και αγευστοι. θεοι τη χαριτι. εκει το παν ελπιζοντες. και παρ᾿ αυτου εµπεριεχοµενοι και δεσµουµενοι την ψυχην. σωµατικως δε ουκετι. ψυχικως µεν απ᾿ εντευθεν ηδη κοινωνοι και (314) µετοχοι των µελλοντων αγαθων αναµφιβολως γινοµεθα. τοις αυτω πιστευουσι γενησεται ο Χριστος ουκ εν τω µελλοντι µονον αιωνι. Αλλ᾿ επειπερ δια θανατου και της αναστασεως την βασιλειαν ηµιν ο Θεος και την αφθαρσιαν και πασαν την αιωνιον ζωην δουναι ωκονοµησατο. αλλα το αρρητον πελαγος της δοξης ενοπτριζοµενοι. Οι δε το µυστηριον τουτο ακριβως επισταµενοι. ανθρωπος τη αγαθοτητι εχρηµατισεν.

τι νεκρου διαφεροµεν. τους δε ενδιδυσκοµενους αυτον µη επαισθανεσθαι λεγοµεν. ορατος µεν τη σαρκι ειτ᾿ ουν τω αρτω τοις αισθητοις οφθαλµοις υπαρχων. Ει το φως του κοσµου ο Χριστος εστι και Θεος. αλλα σαρξ και Θεος αχωριστως. Και ουκ ειπεν. αλλα και ασυγχυτως. την αποκαλυψιν απεκδεχοµενοι των υιων του Θεου». τις αρα ηµων απιστοτερος. αψυχοι και ακαρποι και ξυλα ξηρα. καγω εν αυτω». τουτεστιν εν τη εµη δοξη. «Εγω γαρ. προφητεια περι µελλοντων εστι και ουχι δωρεα χαριτος· οµοιως δε και οι αποστολοι προφητειαν ενεχειρισθησαν. εν τη εµη θεοτητι. αλλ᾿ εν εµοι. τις ηµων αθλιωτερος. ηµεις δε τα κληµατα. εαν µη την προς αυτον γινωσκοµεν παντως ενωσιν. ουδε δε και Θεον µετελαβοµεν. αρτον λοιπον µονον ψιλον. Ει δε αυτος µεν η αµπελος. εργων ερηµοι. υλη πυρος ασβεστου τυγχανοµεν. αλλ᾿ ουχι των προφητευθεντων εκπληρωσιν. (315) µηδε την χαριν λαµβανοµεν οι εκλεκτοι. ουδε ελαβον τι εκεινοι ουδε ετεροις µετεδωκαν. Ει γαρ η χαρις του Θεου η σωτηριος πασιν ανθρωποις επεφανε λογω µονω και ου πραγµατι. ταυτα δε ηµεις εσθιοντες ουδεν της αισθητης τροφης πλεον γενοµενον εν ηµιν αισθανοµεθα ουδε ζωην αλλην εν γνωσει λαµβανοµεν. αορατος δε τη θεοτητι τοις αισθητοις. παρα µηδενος δε των ανθρωπων τουτον αδιαλειπτως ορασθαι πιστευοµεν. τοις δε γε της ψυχης οµµασι καθορωµενος. Ει δε και οι τρωγοντες αυτου την σαρκα και πινοντες αυτου το αιµα ζωην αιωνιον εχουσι κατα το θειον αυτου λογιον. και η αγια σαρξ αυτου ου σαρξ µονον. Και γαρ ει µη τουτο εστι µηδε απ᾿ εντευθεν εν σωµατι οντες των αιωνιων αγαθων εν µετοχη και κοινωνια γινοµεθα. λοιπον και ο Χριστος αυτος προφητης εστι και ου Θεος· αλλα και παντα οσα το αυτου ευαγγελιον λεγει. Αλλ᾿ ω της αγνοιας των ουτως εχοντων και της σκοτωσεως! Λογοι λοιπον κατ᾿ αυτους εστι διακενης η πιστις ηµων. και ουτω γεγονεναι νοµιζοµεν το µυστηριοιν της πιστεως ηµων.Αποστολος· «Οι δε εν τω σκηνει τουτω οντες στεναζοµεν. εν τω Πατρι και ο Πατηρ εν εµοι· και . εν τω εµω φωτι. φησιν. Ει γαρ Θεος και ανθρωπος ο Χριστος. Ει τοινυν αυτος φως εστι. ∆ιο και αλλαχου· (316) «Ο τρωγων µου την σαρκα» φησι «και πινων µου το αιµα εν εµοι µενει. εν αυτοις µενει και αυτα εν αυτω.

οτι αυτοι ανεπαισχυντως αυτω εν τω αιωνι τω µελλοντι παραστησονται. ταυτην λαµβανουσιν. η και µετα την εξοδον. Μακαριοι οι το φως εν τη εαυτων καρδια νυνι αναψαντες και ασβεστον τουτο διαφυλαξαντες. ορων και εν τοις επιγειοις τουτο γινοµενον· οι γαρ τον επι γης βασιλεα ιδειν καταξιωθεντες καταδικοι. τρισµακαριοι δε οι νοερως αυτον και πνευµατικως ιδοντες και προσκυνησαντες. Μακαριοι οι εν τω φωτι του Χριστου διαγοντες παντοτε. οτι αυτοι και νυν και εις τους αιωνας αδελφοι και συγκληρονοµοι αυτου εισι τε και αει εσονται. οτι εις τον αιωνα ου µη οψονται θανατον. τις την ηµων αναισθησιαν αξιως αρα θρηνησειεν. οτι αυτοι υιοι φωτος και ηµερας εγενοντο. Μακαριοι οι καθ᾿ ωραν του αρρητου γευοµενοι τω στοµατι του νοος αυτων. Ει ουν ταυτα παντα αγνωστως και αναισθητως γινεσθαι νοµιζοµεν εν ηµιν. Οντως ουδεις. ουδε εις το πυρ το αιωνιον εµβληθησονται. Αλλα µακαριοι οι ως φως ελθοντα τον Χριστον εν τω σκοτει δεξαµενοι.εγω εν υµιν και υµεις εν εµοι». Μακαριοι οι µη εν εαυτοις λογισαµενοι οτι ουχι απ᾿ εντευθεν ηδη οι ανθρωποι την πληροφοριαν της εαυτων σωτηριας. Και µη απιστει τουτο. οτι αυτοι καθαρθησονται απο παντος ρυπου ψυχης τε και σωµατος. αλλ᾿ εν τη εξοδω του βιου. . οτι το του γαµου ηδη περιεβαλοντο ενδυµα· οι ου δεθησονται χειρας η ποδας. οτι αυτοι ως εν ηµερα ευσχηµονως (317) περιπατησουσι και τον απαντα χρονον εν ευφροσυνη διατελεσουσι. της επι θανατον αγουσης αποφασεως ευθυς απαλλασσονται. οτι αυτοι τω νυµφιω εν τη του βιου εξοδω φαιδροι προσυπαντησουσι και µετ᾿ αυτου εις τον νυµφωνα λαµπαδουχοι συνεισελευσονται. Μακαριοι οι το φως αυτου νυνι ενδυσαµενοι. τις την ηµων αναισθητως γινεσθαι νοµιζοµεν εν ηµιν. Μακαριοι οι το φως του Κυριου ως αυτον εκεινον απ᾿ εντευθεν ηδη γνωρισαντες. Μακαριοι οι εν σωµατι τον αυτον Χριστον θεασαµενοι. οτι αυτοι ταυτην νυνι λαβειν αγωνισονται. ως Ησαΐας ο προφητης τον ανθρακα. Μακαριοι οι τον Χριστον καθ᾿ εκαστην µετα τοιαυτης εσθιοντες θεωριας και γνωσεως.

φησιν. ετι περιοντες τω βιω και τη της σαρκος φθορα εµπεδουµενοι. . αλλα και του των αγγελων δεσποτου οµοιοι.Μακαριοι οι επι µηδενι των ειρηµενων δισταζοντες η ψευδες ειναι τουτο υπονοησαντες. καθως γεγραπται· «Οιδαµεν δε. Μακαριοι οι τω θειω φωτι πλησιασαντες και ενδον αυτου εισελθοντες και φως ολοι γενοµενοι. οµοιοι αυτω εσοµεθα». οτι αυτοι ανεκφραστου χαρας καθ᾿ ωραν πλησθησονται και εν εκπληξει γλυκεως δακρυσουσιν. Μακαριοι οι το εαυτων ενδυµα ως τον Χριστον εκλαµποντα βλεποντες. οτι αυτοι. και υπερ αγγελους εγενοντο και γενησονται· εκεινοι γαρ υµνουσιν. ει τολµηρον δε ειπειν. υιους και συµµετοχους εαυτους ηδη γεγονοτας της αναστασεως τεκµαιροµενοι. µετριως µεν. Μακαριοι οι τω θειω φωτι αυγαζοµενοι και την εαυτων (318) ασθενειαν βλεποντες και το δυσειδες της ψυχικης αυτων στολης κατανοουντες. Παντως ουκ αγγελων µονον ισοι. οταν αποκαλυφθη. οτι. αλλ᾿ ουν γε ισως ελπισι χρησταις εκδηµησουσι και εν αυτω. οτι αυτους το φως καταλαβη και τα πικρα δακρυα εις γλυκεα µεταποιησει. των αλλων απαντων καταφρονησαντες. Μακαριοι οι ολη ψυχη εκζητουντες ελθειν προς το φως. οτο αυτοι την ρυπαραν τελειως στολην απεδυσαντο και ουκετι πικρα δακρυα κλαυσονται. οτι αυτοι αεναως κλαυσονται και τοις οχετοις των δακρυων αποπλυνθησονται. Μακαριοι οι διηνεκως το νοερον οµµα ανεωγµενον εχοντες και εν παση ευχη το φως καθορωντες και στοµα προς στοµα συλλαλουντες αυτω. οµως γενησονται. οποιοι [αν] µετα την αναστασιν και µετα το απολαβειν το πνευµατικον εκεινο και αφθαρτον σωµα εσονται. οτι. ουτοι δε εντυγχανουσιν. ει και µηδεν τουτων εχουσιν. ει και µη φθασουσιν ετι εν σωµατι οντες εισελθειν εις το φως. Ει δε τοιουτοι εγενοντο και αει γινονται. Μακαριοι οι αει πικρως δια τα αυτων αµαρτηµατα κλαιοντες. οπερ απευχοµαι. αλλα γε παντως σπουδασουσι κτησασθαι. οτι αυτοι ισοτιµοι των αγγελων. συγκραθεντες αυτω.

(320) αλλ᾿ εν φωτι ενυποστατως και ουσιωδως δεικνυµενον. Ποιοι. και µη δυναµενος γνωναι ειτε εν σωµατι ειτε εκτος τυγχανει σωµατος. Ινα δε µη καταλιποντες τουτο αµαρτυρον. οντα δε εν τω Θεω µονω. ους παλιν ωδινω αχρις ου Χριστος µορφωθη εν υµιν». Πλην ωσπερ γινωσκει η γυνη σαφως. και ιδη α (319) οφθαλµος ουκ ειδεν. ουτω και ο τον Χριστον εχων µεµορφωµενον εν εαυτω και τας κινησεις ητοι ελαµψεις αυτου γινωσκει και τα σκιρτηµατα ητοι τας αστραπας αυτου ολως ουκ αγνοει και την µορφωσιν αυτου εν εαυτω καθορα· οιον το φως της λαµπαδος ενδοθεν εν τω κατοπτρω δεικνυται. µητηρ αυτου λογισθησεται. οταν εγγυος εστιν. οτι αυτος ακουσει αρρητα ρηµατα α ουκ εξον ανθρωπω λαλησαι. αλλα εν τω προσωπω η τω στηθει τουτον λογιζεσθε. Αρα που λεγων αυτον η εν ποιω τοπω και µερει του σωµατος ηµων µορφωθησεσθαι. «Οι ακουοντες τον λογον του Θεου και ποιουντες αυτον». εν µορφη αµορφω και εν ανιδεω ιδεα αορατως ορωµενον και ακατανοητως κατανοουµενον. εν τω µετωπω. Ουµενουν. ουδε ους ηκουσεν. ασωµατως δε και ως Θεω πρεπον εστι. αφ᾿ εαυτων τι λεγειν και τα οντα αδυνατα ως δυνατα δογµατιζειν υποπτευθωµεν. εν τη καρδια ηµων. Μη δε και σωµατικως µορφουσθαι αυτον υπελαβετε. καθως αυτος εκεινος ο αψευδης επηγγειλατο· «Μητηρ µου» λεγων «και αδελφοι και φιλοι ουτοι εισι». αυτον και αυθις τον µακαριον Παυλον. αλλα µορφουται µεν. τουτο παριστωντα τρανως εν τω λεγειν· «Τεκνια. . αλλα ενδον. Ωστε οι µη τηρουντες τας εντολας. Απαγε. εαυτους της τοιαυτης χαριτος εκουσιως αποστερουσιν. Μακαριος ο το φως του κοσµου εν εαυτω µορφωθεν θεασαµενος. επει δυνατον το πραγµα και ην και εστι και εσεται και εγενετο και γινεται και εις παντας τους τα προσταγµατα αυτου εκπληρουντας γενησεται. εις µεσον υµιν παραγαγωµεν. ουδε επι καρδιαν ανθρωπου σαρκινην ανεβη.Μακαριος ο µοναχος εκεινος ο εν ευχη τω Θεω παρισταµενος και βλεπων αυτον και βλεποµενος παρ᾿ αυτου και εξω του κοσµου γεγονοτα εαυτον αισθανοµενος. το του Χριστου στοµα. οτι αυτος ως εµβρυον εχων τον Χριστον. οτι σκιρτα το βρεφος εν τη κοιλια αυτης και ουκ αν ποτε αγνοηση οτι αυτο ενδον εχει εν εαυτη. ουκ εν φαντασµατι ανυποστατω καθαπερ εκεινο εστιν.

µηδε µιµνησκοµενοι τινος των προς ζωην και συστασιν του φθαρτου τουτου σωµατος. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. απαραλλακτως. εν ενι φωτι. ου δυναται εγκρατης γενεσθαι αυτου. ως επι µαρτυριον κληθεντες. µη τι γε µεριµνωντες. εαν λογισµον τινα µικρον η συνδυασµον. ουτως ουδε. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. απιστιας λεγω η διψυχιας η δειλιας. η οτι (321) γινεται µεν. η και πραγµατος τινος µικρου και ελαχιστου ει ολως αντιποιησοµεθα. ουκ αν εις το υψος της δοξης ταυτης αναχθησοµεθα. καθως ειποµεν. Ουτω παρ᾿ οις αν ο Πατηρ και ο Υιος εν Αγιω Πνευµατι παραγενωνται και µονην επ᾿ αληθειας ποιησωσι. αγνωστως δε· αλλα γινωσκετω πληροφορουµενος απο των θειων Γραφων. καταφρονησωµεν και προς πασαν τιµωριαν και παντα θανατον ολους εαυτους και τας ψυχας ηµων εκδωσοµεν. παρα τριχα το δη λεγοµενον ων. ουδε των ειρηµενων µυστηριων Θεου εν θεωρια και γνωσει και πειρα γενωµεθα. Και ει µη τελεως και αυτης της ψυχης ηµων και του σωµατος. Πλην ωσπερ ο καταδιωκων τινα φευγοντα. η το οιονουν παθος εν αµελεια και ραθυµια εξοµεν.Ουτως ουν η ακαταληψια καταλαµβανεται της πιστεως ηµων. γινωσκοµενοι. ∆ια τοι τουτο ο µη προς ταυτα φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου καταγινωσκετω µονου και µη λεγετω. ω αδελφοι. εκειθεν δε ολον οψοµενους αυτον και εις ατελευτητους αιωνας των αιωνων συνευφραινοµενους αυτω· αµην. καθορωνται και κατανοουνται αναµφιβολως. ουκ αν συµµετοχοι και συγκληρονοµοι. εντευθεν µεν γευσαµενους και γνοντας οτι χρηστος ο Κυριος. προφασιζοµενος προφασεις εν αµαρτιαις. Ως γαρ το παρα τριχα εκει. τη δε αργια και ελλειψει των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων· ων γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν. ουτω και το µικρον τουτο επι των πνευµατικων γινεται. ουκ αν φιλοι και αδελφοι. . οτι αδυνατον το πραγµα. καν εγγυς αυτου και κατα ποδας ειναι νοµιζη και ηδη δοκη απτεσθαι και ακροις δακτυλοις προσεγγιζειν αυτω. ουκ αν θεοτητος κοινωνοι γενησοµεθα.

Και προς το τελος. Τα της ζωοποιου νεκρωσεως του Ιησου και Θεου και της θαυµαστης ενεργειας αυτης της γινοµενης αει εν τοις τελειοις την αρετην και την γνωσιν ου πας τις ο ακουων και διαγνωσεται. ινα και οι εχοντες γυναικας ως µη εχοντες ωσι και οι αγοραζοντες ως µη κατεχοντες και οι κλαιοντες ως µη κλαιοντες και οι χαιροντες ως µη χαιροντες και οι χρωµενοι τω κοσµω ως µη καταχρωµενοι». Οτι εν τοις τελειοις χαρα και αγαλλιασις εστι. συµπεριλαβων δηλονοτι τα παντα και µη καταλειψας µηδεν ο και επιθυµησαι . τις δε η περι τα λογικα προβατα φροντις. ει και τουτο τις οιεται. παντων επιθυµει· ο δε τα παντα κατεχων. και βρυουσι της θεολογιας τα ρειθρα. και πως οφειλουσι ταυτα παρα των ποιµενων ποιµαινεσθαι. Και οτι η κτησις των αρετων αιµατι αγοραζεται· και τινα των αρετων τα καταγωγια και οτι ο µη δια της πρωτης βαθµιδος κατα ταξιν εις την βασιλειαν των ουρανων ανερχοµενος ουδαµως εισελευσεται εις αυτην. (322) Περι της ζωοποιου νεκρωσεως του Ιησου και Θεου της αει γινοµενης ευαισθητως εν τοις τελειοις. και ιδου ζωµεν. Και παλιν· «Ως νεκροι. ουτω και οι µεριµνωντες ως µη µεριµνωντες και (323) οι εργαζοµενοι ως µη εργαζοµενοι. παντων χρηζει. της επι το ποιµαινειν καλουσης τον λαον του Θεου· και τι το εργον των προϊσταµενων. και απο των ορωµενων πραγµατων παραστησοµεν σοι των ειρηµενων την θεωριαν· προσεχε δε τοις λεγοµενοις εν ακριβεια. αλλα κατανοει µοι ακριβως την ενδοθεν της ψυχης σου διαθεσιν. προς ποιον αλλο πραγµα του βιου σχοιη την επιθυµιαν αυτου. προς ουδεν των ορωµενων εν αισθησει διακειται· και ο µηδεν εχων. αλλ᾿ εκεινοι µονοι οι επιγνωκοτες και κατειληφοτες εναργως το ουτω λεγον του Αποστολου ιερωτατον λογιον· «Παραγει γαρ το σχηµα του κοσµου τουτου. οτι δει επιπηδαν ταις αρχαις ανευ της πληροφουσης τας καρδιας ηµων χαριτος. αγαπητε.ΛΟΓΟΣ ΙΑ ‘. Ο ηδη νεκρος γεγονως. ως µηδεν εχοντες και παντα κατεχοντες». Μη ουν παραδραµης απλως ταυτα και ουτω πως εννοειν την εν αυτοις εγκεκρυµµενην δυναµιν νοµιζε. παντως εστερηται. και ου δακρυον.

Αλλ᾿ ιδωµεν τας µονας και οικιας των αρετων ποιαι εισι και τινες. Ο δε γε αναγινωσκων. οτι αυτων εστιν η βασιλεια των ουρανων». Ου γαρ λογοι κενοι οι λογοι ηµων εισιν. Εστι µεν γαρ ιδειν αυτα η εξ αυτων τινα µερικως. Ου βουλει. το οικειον αυτου αποκτεινας θεληµα. το δε κτησασθαι τι των τοιουτων τιµηµατος αγοραζεται. οι πτωχοι τω πνευµατι. ο πειρα καταλαβων και ιδων και µαθων. υπερ ων οφειλει τις κενουν το αιµα αυτου εις την κτησιν αυτων. δεδεµενος χειρας και ποδας αυτου. ουτω και εν αυτη τη οδω τη προς ουρανον απαγουση αι εντολαι του Θεου και αι αρεται κατα σταδιους και τοπους υπαρχουσιν. Εστιν ουν οικια πρωτη η µακαρια ταπεινωσις· «Μακαριοι γαρ. ει µη τις ως προβατον σφαγιασθη υπερ µιας και της τυχουσης αρετης και το αιµα εκχεη το ιδιον υπερ αυτης. ου κτησεται ταυτην ποτε· δια θανατου γαρ του κατα προθεσιν ωκονοµησεν ο Θεος την ζωην λαµβανειν ηµας την αιωνιον. πως απο µονων των λογων θεωρος αυτων των πραγµατων γενησεται. κυριος τουτων ενος πως γενηται. Και ιδου συ νεκρος.οφειλει του κτησασθαι. αλλ᾿ ουδε κατασχη αυτην· ει δε µη ταυτην. Ηµεις ουν τα περι εκεινων λεγοµεν. µη κτησασθαι δε. αλλ᾿ ουδε αργυριον. Το δε εις αγοραν των τοιουτων διδοµενον ου χρυσιον εστιν. Εν αληθεια γαρ. ουκ εισελευσεται ποτε ενδοθεν αυτης. Θανε και ζηση. αιµα δε· αιµατι γαρ ταυτα εκαστος (324) ηµων των βουλοµενων ενα καθ᾿ ενα εξαγοραζεται. καθ᾿ οσον ο λογος χωρει σαφηνισαι τας ορωµενας εκεινας κτισεις και τα µεγεθη και καλλη αυτων. ειποι αν. ραδιον τοις πασιν υπαρχει και ευκολον. Ει δε θεωρος γενεσθαι ου δυναται. Ουδαµως. ει µη προ των πυλων αυτης. ωσπερ κριος. Ουκ εστι γαρ τον υπερβαινοντα ταυτην εν ετερα γενεσθαι ποτε· εν ταξει γαρ και βαθµω ταυτας εθετο ο Θεος. εις σφαγην εαυτον πασι τοις βουλοµενοις πρωτον εκδω και κατατυθησεται και τελειως τεθνηξεται. αλλα καθαπερ οικιαι και πολεις και βασιλεια εν ταις οδοις και ταις χωραις κατα τοπους εισιν. ουδ᾿ ετεραν των αλλων. Ο τοινυν βουλοµενος εισελθειν εις την οικιαν ταυτην και συν αυτη κτησασθαι την βασιλειαν των ουρανων. Αλλα µακαριος ο εργω ταυτα ζητησας. Το µεν γαρ ιδειν. φησιν. Και ωσπερ νησους τινας εν . η και ακουσαι και ετεροις παλιν τα ακουσθεντα ειπειν.

εκεινον τον αορατον παση τη κτισει. Οι γαρ της ευθειας ταυτης οδου και ταξεως εξω βαινοντες πλανωνται πολλα. παντων απωκισµεναις των γηΐνων και εξηρτηµεναις και ετερας τη ετερα ασφαλως εχοµεναις. εν η ο εισελθων δια της µετανοιας απο της δυτικης πυλης και ενδιατριψας εφ᾿ ικανον εν αυτη. Ως γαρ ουκ . µαλλον δε γεγονως εντος τουτου. παντη παρα ανθρωποις αµηχανον και αδυνατον.Εις ταυτην δη την θεοπρετη καταστασιν πας ο δια της ειρηµενης των αρετων οδου διερχοµενος. ολην φωτος θειου και θεον αυτην απεργαζεται δια της αυτου συνουσιας και χαριτος. Ουτως γαρ εταξε την εισοδον ειναι της βασιλειας των ουρανων ο δεσποτης Χριστος και ουκ εστιν αλλως γενεσθαι. αλλα ποθεν υπερβηναι την πρωτην βαθµιδα και προς την ετεραν γενεσθαι. εξεισιν επι την ανατολικην θυραν και. Νοει µοι ουν παλατιον µεν το σωµα. ερχεται.πελαγει θαλασσης. Αλλως δε κλιµακι και βαθµισιν η ανοδος εοικε των επειγοµενων προς ουρανον. επι τη γεφυρα περιπατων. ευρισκει το βασιλικον της καθαροτητος ταµιειον· και εν αυτω γενοµενος βλεπει τον βασιλεα της δοξης ενδον καθηµενον. Τουτων ουν απαντων αρχη η µακαρια ταπεινωσις. ταµιειον δε βασιλικον την εκαστου ηµων των ανθρωπων ψυχην. Το γουν σπουδαιοτερον τη προαιρεσει αλλον αλλου γενεσθαι και συντοµωτερον ανελθειν εν αυτη και προλαβειν τον πλησιον. αλλοθεν δε διελθειν και υπερβηναι τηνδε η τηνδε την οικιαν και εις την ετεραν δια µηχανης γενεσθαι τινος παντελως αµηχανον. Ει γαρ ορια εαυτης θαλασσα υπερβηναι ου δυναται. ηµετερον εστι· το δε µη απο της πρωτης βαθµιδος αρξασθαι και κατα ταξιν ανερχεσθαι την κλιµακα. λουσαµενος τε και καθαρθεις και εντρυφησας του καλλους αυτου. ποσω µαλλον ατρωτα ταυτα και απαραλλακτα διαφυλαχθησονται. η δια της των εντολων εργασιας συναφθεις ο Θεος. ουτως εν µεσω του βιου και ταυτας ειναι τας αρετας εν συνεσει νοησεις αλληλων αφεστηκυιας και γεφυραις τισιν οια δη συνηµµενας. επι το της πραοτητος διερχεται καταγωγιον· κακειθεν επι το της δικαιοσυνης διψητηριον τε και πεινατηριον διαβαινει δροµαιος. ειθ᾿ ουτω καταλαµβανει επι το του ελεους και συµπαθειας παλατιον· και υπερβας τουτο. ουτως ερχεται προς την του πενθους καταµονην και οικιαν· (325) κακει ενδιατριψας.

οι πτωχοι. ενθα ο βασιλευς αυτος καταµενει. τη χειρι σου τας χειρας ηµων ευθυνον και απο της γης αρθηναι και τη πρωτη επιβηναι θαθµιδι ενισχυσον. εως αν δια του κατα προαιρεσιν θανατου ανοιγη ηµιν η πυλη. αποφυγοντες εκειθεν και κοπιασαντες. ∆εσποτα. . ο πολυευσπλαγχνος και οικτιρµων Θεος. κεκλεισµενας ουσας ηµιν τοις αµαρτωλοις. ως αν γνωµεν οτι που ποτε τινος εδραξαµεθα και απο της γης µικρον ηρθηµεν. προ του γενεσθαι εν τοις αυτοις βασιλικοις προαυλιοις. ηκοµεν εν φοβω και τροµω πολλω. ηµεις οι αναξιοι.εστι διχα κλιµακος εις οικον ποτε ανελθειν υψηλον. ∆εσποτα. την πυλην της βασιλειας σου την προαυλιον. οπως εγκαρτερησαντες εν αυτη κρουσωµεν. ηµεις οι µεχρι του νυν εις ορη και κρηµνους και βαραθρα αθλιως περιπλανωµενοι· (327) ηµεις εσµεν οι το βαπτισµα σου το αγιον αφρονως µολυναντες. ινα ουτως συ κατελθης πολυ ο καλος ∆εσποτης και ενωθης ηµιν. και ακουσωµεν τους κροτους των παναχραντων ποδων σου και γνωµεν ως διανοιγεις τας ενδοτερας πυλας. Και αποκριθεντες εν αλαλαγµω και θρηνοις ειπωµεν συν τροµω προς σε και χαρα. οι απερριµενοι και πονηροι δουλοι σου. Ηµεις εσµεν. και παραγενοµενος προς ηµας ειπης· «Τις ο κρουων εστι. Νυν ουν. ουτως αδυνατον τον µη κατα την ειρηµενην ταξιν βαδισαντα εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων· εξω γαρ οι τοιουτοι παντες της βασιλικης οδου. µηδεις αυτους πλανατω. επιστρεψον παντας ηµας και προς ταυτη σου τη κλιµακι στησον και. (326) η ενδον εκεινου αυτου ευρεθηναι του βασιλικου κοιτωνος. προς το ταυτης κρατησαι. σπευσας κατελθης απο των υψηλων υπερωων σου. Υποδειξον. µνησθεντες σου και της σης φιλανθρωπιας και αγαθοτητος. οι τας προς σε συνθηκας απαρνησαµενοι· ηµεις εσµεν οι αποφυγοντες και προς τον σον εχθρον και επιβουλον των ψυχων ηµων εκουσιως αυτοµολογησαντες. ∆ει γαρ ηµας ανελθειν µικρον πρωτον προς σε. και ενδον γενοµενοι και κατα µιαν κρουοντες πυλην και ταυτας ανοιγοντες. Αλλ᾿ ω Κυριε. η απλανης οδος των προς σε ερχοµενων. ο οδηγος των πεπλανηµενων. ανεπαισθητως της πλανης πορευονται. αυτος ακουσας τους στεναγµους και τας στερνοτυπιας ηµων.».

ιδων τα ανω αφεµενον και προς ηµας κατελθοντα και προσυπαντησαντα και ανοιξαντα. ∆εσποτα. ανιδεον. Κυριε. τω αφατον εχοντι το προς ηµας ελεος και εν ηµιν δια της µετανοιας καταξιουντι ενοικειν τε και εµπεριπατειν. και περισφιγγων εξω τας χειρας περιπατει µεσον ηµων. ∆οξα σοι. τω δια πολλην ευσπλαγχνιαν αποκαλυπτοµενω και βλεποµενω ηµιν. ω αγαπης υπερβολη. ολον απλουν ωσπερ φως τον υπερ παν φως. αποιον. Ο τα παντα συνεχων. τω αορατω φυσει και αυταις (328) ταις ουρανιαις δυναµεσι. και µη µνησθης των ηµετερων κακων· µηδε µνησικακησης τη αγνωµοσυνη ηµων – πολλην γαρ ωραν ισταµεθα κρουοντες – µηδε παρακουσης ηµων. τω θεαθηναι και ενωθηναι ηµιν ευδοκησαντι. τον τα παντα. των δουλων σου. αγνοουµενος παρα παντων των . τις ιδων σε ου φριξει. εν αµηχανω καλλει µεµορφωµενον. Ω θαυµατος εκστατικου και ακατανοητου Θεου ακατανοητα εργα τε και µυστηρια. ∆οξα σοι. τω ουτως οικονοµησαντι. Τις εν φοβω και τροµω ου προσπεση και τον ελεον εξαιτησεται. Ανθρωπος βασταζει γνωστως εντος αυτου τον Θεον ως φως. Εκοπιασαµεν κοπτοντες εις τας θυρας των προαυλιων της βασιλειας σου· ανοιξον ηµιν. µηποτε ολιγωρησαντες υποστρεψωµεν. αποσον. εντος ανθρωπου εγκατοικει φθαρτου και θνητου. αλλα οικτειρησας και ελεησας τους ταλαιπωρους ηµας ανοιξον ηµιν. αναλογιζοµενος το πελαγος της σης ευσπλαγχνιας και αγαθοτητος και ενοπτριζοµενος του προσωπου σου την δοξαν τε και λαµπροτητα.Συγχωρησον και µη οργισθης ηµιν. και γινεται ανθρωπος οια δη εγκυµονουσα γυνη. ο φυσει φιλανθρωπος. ευµενως τε υποδεξαµενον και επι τους τραχηλους ηµων επιπεσοντα και καταφιλουντα ηµας. Και τα οστα αυτου ως υδωρ εις γην εκχυθησονται και κλαυση νυκτος και ηµερας. και αυτον τον βασταζοντα. ∆οξα σοι. τον µυριαδας αγγελων και χιλιας χιλιαδας αρχαγγελων και θρονων και εξουσιων εχοντα. Τις σε. αϋλον. σπλαγχνισθεις εφ᾿ ηµας. ου τα παντα εν τη του ενοικουντος ισχυϊ διακρατουµενα εισι. ουκ ευθυς εκπλαγησεται και ωσει νεκρος εκλυθησεται. ασχηµατιστον. παραγαγοντα και κτισαντα· βασταζει τουτον εντος ωσπερ θησαυρον αφραστον. ∆οξα σοι. ανεκλαλητον. Ω µεγεθος δοξης αρρητου. Ει γαρ κατα µικρον ανοιγων ανοιξεις ηµιν την θυραν του ελεους σου.

Οντως ουδενος ουδαµου των αγαθων του Θεου. παλιν ενδον εν σοι ευρεθησεται. απο µακροθεν µαλλον ορωµενος σοι η κρυπτοµενος η και ελλαµπων σε. Χαραν γαρ ων. παρεισαξης εις την οικιαν αυτου. Τις ουν την χαραν του τοιουτου ανθρωπου αξιως εκδιηγησεται. ινα µου την προθεσιν αποδεξηται και γνω οτι αγαπω και τιµω αυτον». εις οικον θλιβοµενων και λυπουµενων εισελθειν ου καταδεχεται. µηδε προσπιπτε. τουτο αν προς καθαρσιν και φιλοκαλιαν της σης οικιας παρεσχε σοι· αλλα µετα την µετανιαν και την δια δακρυων σου . Τινος γαρ αλλου επιθυµησειεν ο τοιουτος. και εασας σε αναχωρησει οργισθεις κατα σου. Αλλα γαρ µηδε νοεραις χερσι κρατησαι αυτον επιχειρησης· αληπτος γαρ εστι και οσον αψασθαι αυτου τολµησεις η κατασχειν αυτον οιηθης. ο τοιουτος γενεσθαι αξιωθεις. εκεινος παντας τους διαλογισµους σου επισταται και ουδεν αυτον λεληθεν. και ευθυς απολεσεις τον εν σοι κεκρυµµενον θησαυρον. ει µη κλαυσω ενωπιον αυτου. ουκ εσεται πλουσιωτερος. (329) Μη πολυλογει προς αυτον.συνοντων αυτω. η ποσων ορωµενων κοσµων. ως ουδ᾿ η φιλαργος µελιττα εις οικον καπνου· εν αµεριµνια δε και αγαλλιασει ευτρεπισθεντος σου. Ποιου βασιλεως ουκ εσται µακαριωτερος τε και ενδοξοτερος. ο ενοικον κτησαµενος ολον εν σεαυτω τον Θεον. συντριβων σεαυτον και µαστιζων. Αλλα βλεπε. ως καταφρονητην µε αποστραφησεται. Ει γαρ εβουλετο εις τελειοτητα σε ελασαντα ως ετι µετανοουντα κλαιειν. αναισχυντως εν σεαυτω λογιζοµενος και λεγων «Επιδειξοµαι υπερβαλλουσαν θερµοτητα και ζηλον αγαπης πολυν της προς αυτον. Ποιου. αλλ᾿ ευθυς ολος αφαντωθησεται απο σου και πολλα µεταµεληθηση και κλαυσεις. Και µη αρξη παλιν λεγειν εν σεαυτω οτι. απανασταντος αυτου απο σου. µηποτε αναξιον τι του θεληµατος. ινα προς σε τον λογον ιθυνω. και ωφελησεις οντως ουδεν. αυτου η πραξης η εκ χειλεων προφερης. και τοτε εασον τον ∆εσποτην αταραχως επι της ψυχης σου ως επι κλινης επαναπαυσασθαι. µηδε προσοντων αυτω φυσικως. Ποιου δυναστου ου διαφεροντως δυνατωτερος. εξεις ενδον ουδεν. προ του ταυτα εννοησαι σε. Ισθι ουν οτι. Τιµησον αυτον οσον εις δυναµιν και µηδεν των αυτω µη αρεσκοντων. Τινος δε αρα υστερηθησεται ο τοιουτος ποτε.

µη λαθη τις ενδον εισπηδησας λαθραιως· και ευθυς ο βασιλευς καταλιπων ηµας παλιν οιχησεται». αλλ᾿ επι σωτηρια και αλλων πολλων ειωθεν αει τουτο ποιειν ο καλος και φιλανθρωπος ∆εσποτης ηµων. (331) καθα το πριν ο ηγαπηµενος Χριστου Ιωαννης. προσεχε τι λαλησει εν σοι ο τοσουτου υψους εκ του ευλογηµενου κολπου του Πατρος εξελθων αχωριστως και εκ των ουρανων µεχρι της σης ταπεινοτητος κατελθων. Ειπε πασι µετ᾿ εµβριµησεως τοις επι της οικιας σου θυρωροις. Ταυτα τοιγαρουν ειπων. ταις αισθησεσι· (330) «Ο βασιλευς. ως ειποµεν. προσεχων εν ευλαβεια τι αν κελευση ειπειν η ποιησαι σε. τον σον ∆εσποτην τον απεριγραπτον εν σοι περιγραπτον απεριγραπτως ορων και καταµανθανων το αµηχανον καλλος αυτου. χαιρε και πνευµατικως σκιρτων ευφραινου και αγαλλια. φηµι. ωσπερ ειρηται. Στηθι ουν. ουκ επι του στηθους πιπτων του ∆εσποτικου. αυταις δη. Μηδεις προς τη θυρα ελθων κρουσειε. επιδεης ων και αυτος των υπο χειρα. Ου γαρ παρεργως τουτο ποτε ευροις αυτον εργασαµενον. ου λεγω σοι µονον τω σωµατι ορθιος. κατανοων δε ακατανοητως το παναγιον προσωπον αυτου. στηθι εν αγαλλιασει ψυχης και φαιδροτητι. Εκπληττου. ως του βασιλεως των βασιλευοντων επι της οικιας παραγενοµενου της σης.καθαρσιν παρεγενετο αναπαυσιν σοι των κοπων και στεναγµων και χαραν και ευφροσυνην αντι της λυπης χαρισασθαι. το και αγγελοις και αρχαγγελοις και πασαις ταις ουρανιαις δυναµεσιν απροσιτον. Προσεχε τοινυν τοις λεγοµενοις σοι. µη κραυγη τινος εγγυς που η µακροθεν εντος εισελευσεται. ου παραγινεται εις την οικιαν αυτων. ευ ισθι οτι ακουσεις εκ των του Πνευµατος θησαυρων τα απορρητα. ∆ος ησυχιαν. Ει ουν. Εκεινου ουν. αλλ᾿ ολον ενστηθιον φερων τον Λογον τον του Θεου· θεολογιας θεολογησεις καινας τε και παλαιας και πασας νοησεις τας ηδη ρηθεισας και . οντος ανενδεους. σε δε πλουτισαντος και ανενδεη πεποιηκοτος τη παρουσια αυτου. εις ιδιαν θεραπειαν η χρειαν επιζητησοι τι· ανενδεης γαρ εστι και. τιµησεις και αποδεξη και δωσεις τοπον και ησυχιαν παρασχης αυτω. στητε καλως επι των θυρων· στητε εν ησυχια και φοβω πολλω». αλλα τοις κινηµασι της ψυχης και ταις ταυτης ορµαις. ει µη τους εαυτου δουλους πλουτισει πρωτον. φησι. Ου γαρ ως επιγειοι βασιλεις.

. Καγω τουτο σοι λεγω. ο τοιουτου πλουτου. ο τοιουτω ∆εσποτη καταξιωθεις εντυχειν. αλλα πραεως ιδη σε µαλλον προς τας εχθρας αυτω φεροµενον και ταυτας αυτω πλησιαζειν καταδεχοµενον. Εαν δε συ. ο και σε τοιουτον ποιησας δια του Πνευµατος. της βασιλειας λεγω των ουρανων. ω πασαι µετα φοβου και τροµου ασκαρδαµυκτι ενατενιζουσιν αι ουρανιαι στρατιαι. Ει δε. καταδεξεται ολως συνειναι σοι ουτω νευσαντι και ουκ ευθυς καταλειψει σε. ουδε την υποχωρησιν αυτου ο απλους και ακακος και απεριεργος γνωναι σε ποιησει. ο τοιαυτης δοξης γενοµενος θεατης. αλλ᾿ ως αναισθητον καταλειψει σε. ευθυς αφιπταται η χαρα· ει δε οργην η θυµον. βρωσεως τυχον η ποσεως η ενδυµατος η οψεως ευειδους η χρυσιου η αργυριου. αλλα και ησυχιαν πασαν εκ τουτων ποιησης τω βασιλει. ετερω προσδιαλεγη και οµιλεις. η τινος ετερου ειδους επιθυµιαν εναποµαξη σου ενδοθεν η ψυχη. το δε προσωπον σου ητοι τον νουν στρεψας αλλοθεν. Αλλα λεγεις ειναι τουτον φιλανθρωπον. Εαν δε λυπην ποθεν επελθουσαν εασης προκυψαι της οικιας εντος. αλλ᾿ εις τους επαισθανοµενους (332) της φιλανθρωπιας αυτου και αξιως τιµωντας και απευχαριστουντας αυτω. εν κατασχεσει γενοµενος. ητις αυτος εστιν ο Θεος. προς ετερου τινος νευσεις αγαπην δεσµευσεις ολως την ορµην εν αυτω της ψυχης σου και ηδονη τινος ηδυνθης. αρα ο φυσει καθαρος και αγνος και αµιαντος. και την αγαπην και την τουτου γλυκυτητα εις ουδεν ηγησαµενος.γραφησας θεολογιας καλως. τον νωτον σου δους δηλονοτι τω απροσιτω Θεω. ουχι δικαιως ως καταφρονητην και αναξιον ευθυς αυτος καταλειψει σε. ευθυς φευγει ο αγαπη κληθεις και αγαπη ων αυτοφυης επ᾿ αληθειας και ενυποστατος· εαν φθονον η εριν πλησιασαι αφης. εκ µεν των ειρηµενων απαντων φυλαξης του µη εισελθειν εν τη οικια σου της ψυχης. Παντη που δηλον. Ει δε και πονηριαν η ποικιλιαν µετα περιεργιας εξωθεν γνω της οικιας περιερχοµενας και µη διωξης µετ᾿ οργης συντοµως αυτας. ο αµνησικακος και αγαθος βδελυξαµενος αυτα ολος αφανης γενησεται. αυτικα υποχωρει ο πραος και γαληνος· ει δε µισος και αηδιαν κατα τινος. και γενηση οργανον ευηχον υπερ απασαν µουσικην ανακρουοµενον και φθεγγοµενον.

και δια τουτο εκει . ∆εσποτα. τον δουλον σου. Εδει σε ουν.Ει δε και τουτων απαντων ποιησεις ουδεν. Μη τι ηµαρτον κατα αγνοιαν. οικους και παλατια ποικιλα τε και ευρυχωρα. ∆εσποτα. ινα πασαν αλλην αιτιαν και τροπον εµπαθη καταλειψω. λεγω δη του βασιλεως και των αρχοντων και ολου του πληθους της πολεως. ειτα. καταφρονησας εγκαταλειψης τα ανω και τα δοθεντα σοι παρ᾿ αυτου αιωνια αγαθα και. Μηδαµως Κυριε. µη αποστερησης µε του τοιουτου φωτος της δοξης σου και εις τοσουτον καταγαγης µε σκοτος. πως εγκαταλειψω σε και προς την µαταιοτητα εκεινην και πολυµοχθον διαγωγην απελευσοµαι. Μη. του συµβασιλευειν αυτω σε ταξαντος. πασαν επιθυµιαν απο σου εξορισεις. καθως ανωθεν διεγραψαµεν. (333) προ του προτραπηναι σε παρα Θεου. εαν υπ᾿ εκεινων παντων. µηδαµοθεν η οχλουµενος η προς αλλον απονευων τινα. διωξεις δε παν παθος απο σου και πασαν κακιαν µακραν απορριψεις. βασιλεα συν τη ιερα συγκλητω και των αρχοντων και υπαστιστων αυτου. αιφνης δε τινος σε καλεσαντος και ενταυθα πολιν µεγαλην και λαον πολυν εν αυτη υποδειξαντος. τον αθλιον και ταλαιπωρον. ναους παµµεγεθεις τε και περικαλεις. αλλα και διαγων µετα Θεου. και απο του τοσουτου υψους εις το χαος εκεινο απορριψης µε. προσπιπτειν και κλαιειν και λεγειν εν θλιψει και φοβω πολλω προς αυτον· «∆εσποτα. τον υπερανω παντων των ουρανων. ουχι δικαιως απαντων εκεινων αποστερησει σε και εν µονοις εασει σε τουτοις τον κληρον εχειν και την κατασχεσιν. κακεινου λεγοντος και προστασσοντος σοι κατελθειν εις το ποιµαναι ψυχας. µετα δακρυων προσκαλουµενος και παρακαλουµενος αναδεξασθαι αυτων την φροντιδα και ποιµαναι και ωφελησαι αυτους. αρχιερεις. περι τα στασιωδη κατελθων. ωδε τα φθαρτα και ορωµενα συναναστρεφη µετα των προσκαλεσµενων σε. Μη οργισθης µε. ανω τον νουν εχων εν τη υπερανω των ουρανων βασιλεια. ινα παλιν ο µελλων ειπειν γενηται πασι σαφες. και προς τουτοις ολον εν σεαυτω εξεις. και ζωντος σου και µετα την απο του σωµατος σου εκδηµιαν. ιερεις. πασαν προσπαθειαν και φυσικην αγαπην παντος ανθρωπου και συγγενους καταλειψεις και φθασεις εις τελειαν αναµαρτησιαν και καθαροτητα.

Πως καταδεξη. ινα και συνης µοι και ενισχυσης µε και µη καταλειψης µε πταισαντα και χωρισθης απ᾿ εµου του αναξιου. Πως ου φευξη. ο ευσπλαγχνος. και σου χωρισθησοµαι ο αναξιος. Ει δε προσεθετο ειπειν σοι· «Απελθε. Αλλα πως παντα εξειποιµι. συ µε και µεληδον. αυθις εδει σε προσπεσειν.». ει κατελθων εκει σκοτισθησοµαι. τας λοιδοριας. Αλλ᾿ ει τι συνεβη και ηµαρτον. µη τρυφη και µεθη του εικοτος παρασυροµαι. τα εµα προβατα ποιµανον. Πως συνδιαξεις. Ει δε και προς τουτοις εφη παλιν προς σε· «Ουχι. µη κραιπαλη αι λεπτυνθεισαι µου σαρκες της ψυχης παχυνθησονται. Πως δε ταυτα και τα λοιπα ποιησω προς αρεσκειαν σην. Απελθε. Και ιδου εισι παρ᾿ εµοι αναριθµητα. τας διαβολας και µαλιστα των γνωστικωτερων . η αδικουντων αυτων σιωπωντα. µη απειλαι ανθρωπων πτοησουσι και των εντολων σου παραβατην εργασονται. τα σκωµµατα τουτων. φιλανθρωπε. ο πολλας µου αµαρτιας και ανοµιας αραµενος. µονον εκει µη εκπεµψης µε». α µαλλον επιστασαι συ η εγω. µη τιµη αρχοντων και βασιλεων υψωση ου καλως. εδει σε κλαυσαι και τους (334) αχραντους ποδας αυτου νοερως τοις δακρυσι βρεξαι και ουτως ειπειν· «Πως συνεσει µοι. κατατεµε. µη ηδονη απατηση µε. ει κελευεις. ∆εδοικα µη φειδωλια. ∆εσποτα. Κυριε. συ µε ωδε τιµωρησον. εχρην σε παλιν ειπειν προς αυτον· «Οιµοι ∆εσποτα. αλλ᾿ εγω κακει µετα σου εσοµαι». Οιδας γαρ το των ανθρωπων δυσαρεστον. Μη ουν τοσουτοις κακοις εκδοτον µε ποιησης.αποστρεφεις µε οθεν φιλανθρωπως ανειλκυσας µε. µη αρχης ογκος κατα των αδελφων υποφυσησας επαρη µε. µη φιλαργυρια κρατηση µου· φοβουµαι µη της σαρκος η επαναστασις κυριευση µου. Μη επι τοσουτον αποστραφης µε. τρεπτη ουσα. µη µεριµνα συσκοτηση µε. εαν προς υπερηφανιαν κακως υψωθω. µη συνεπισκοπων παρακλησεις και φιλων αδικιας µε συγκοινωνον απεργασονται. ∆εσποτα. τους αδελφους σου επιστρεψον». ει µη βασιλεις και δυναστας υπερ δικαιοσυνης και αδικιας και παρανοµιας µετα παρρησιας ελεγξω. εασας µε µονον εκει κατω κειµενον. η κακως πραττοντων συνεργον γινοµενον και µη τουτους ελεγχοντα παρρησια και την ενστασιν υπερ των εντολων σου επιδεικνυµενον. ει προς κολακειας και επαινους ανθρωπων εκκλινη η ροπη της καρδιας µου.

ω της τολµης. αλλα ανοητων και εθνικων. (335) Ταυτα τοινυν και τουτων πλειονα εδει σε υφορασθαι και παρακαλειν µη κατελθειν σε απο του ουρανου προς τα ωδε και προς την γην. παντη που δηλον τοις µη τελειως εσκοτισµενοις τον της ψυχης οφθαλµον. ου βλεποντων. Ου γαρ ανθρωπων εισι ταυτα λογικων τα νοηµατα και φρονηµατα. φιλανθρωπε. ουδε αυτο τουτο ειδοτες το ρηµα οπερ εστιν. ουκ αισθανοµενων. Ει δε µη τοιουτον οιον ο λογος ανεζωγραφησε σεαυτον ειναι οµολογεις. φησιν. Ελεησον ουν µε. κακεινου «Ναι. ο φιλανθρωπος και παναγαθος βασιλευς· «Μη φοβου φησιν. αλλα µετα φοβου και τροµου. ερπετων παντοιων και θηριων οντος µεστου. ουτω τη µητροπολει η τη πατριαρχια η τινι ετερα επιβηναι αρχη. υπ᾿ ουδενος κυριευθηση των εναντιων απαντων· εξεις γαρ µε εν παντι βοηθον και µειζονως και εκει κατω δοξασω σε και ωδε παλιν επανελευση µετα µειζονος και περιφανεστερας λαµπροτητος και εις τους ατελευτητους αιωνας συµβασιλευσεις µοι». ουκ ειδοτων ολως Θεον και τι εστι το µελλον υποδεξασθαι ηµας κριτηριον του Θεου. τριτον ερωτησας ει φιλοιτο προς αυτου. Οτι µεν ουν το προΐστασθαι ποιµνης και υπερ σωτηριας µεριµναν των πλησιον ηµων ωφελιµον. ου ζωντων. τα προβατα µου» προς αυτον ανθυπεφερεν.» (336) ειρηκοτος «συ οιδας οτι φιλω σε». αλλ᾿ ως προς υψος ανερχεσθαι σε απο των κατω µαλλον δοκεις. Οτι δε ουκ ασκοπως ουδε παντι τω τυχοντι ταυτη τη διακονια επιπηδαν χρη. επισκοπης τυχον η προστασιας λαου. Επει γαρ υπεσχοµην συνειναι σοι. ουδε τοτε θαρρησαι η αµεριµνησαι ολως εχρην σε. ως απο υψους προς βαθος που φρεατος βαθυτατου καταφεροµενος. ουδεις αντερει· και γαρ και τω Πετρω ο Χριστος. ουδε τον τροπον επισταµενοι οποιος εστι καθ᾿ ον ο Κυριος τω Πετρω . και µη κατω µε αποστειλης εκει εν τοιουτοις και τοσουτοις κακοις µεσον στρεφεσθαι». Πολλοι γαρ. Ει δε και αυθις προς σε ειπεν. αποδεξαµενος σου την αγαπην και την ταπεινωσιν. ως αγαπης τελειωτικον της νοµου και των προφητων ουσης κεφαλαιον. ει φιλεις µε.και πεφυσιωµενων υπο της καταργουµενης παρα της χαριτος σου του κοσµου σοφιας. η µαλλον ειπειν νεκρων. ω της σκοτωσεως. αλλα µετα περισκεψεως ακριβους και φοβου τουτο ποιειν. ω της εσχατης αγνοιας. Κυριε. «Ποιµανε.

και αυθις· «Εργαζεσθε µη (337) την βρωσιν την απολλυµενην. ου προς εκεινους µονους αλλα και ηµας δι᾿ εκεινων ταυτα νοµοθετων και προστασσων. επιβαινουσι τολµηρως τη αρχη. Ταυτα τοιγαρουν και ετερα πλειονα τουτων ειπων προς αυτους. µη πηραν. Καταµαθετε δε τα κρινα του αγρου πως αυξανει· ου κοπια. αλλα την βρωσιν την µενουσαν εις ζωην αιωνιον». Ουµενουν ουδαµως· ουδεν γαρ τουτωνπροσεταξεν αυτω ο Θεος. Ποθεν τουτο δηλον. Απ᾿ αυτων των του Κυριου ρηµατων· λεγει γαρ προς τους αποστολους αυτου· «Μη κτησησθε χρυσον. Ζητειτε δε πρωτον την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου και ταυτα παντα προστεθησεται υµιν· µη ουν µεριµνησητε περι της αυριον». αυτων δηλαδη των λογικων προβατων αυτου. Και παλιν «Βλεπετε» φησιν «µηποτε βαρυνθωσιν αι καρδιαι υµων εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις βιωτικαις». µηδε αργυρον. Και γαρ ειπων· «Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε. Ο ουν αυτοις νοµοθετων µηδεν ολως κεκτησθαι. µηδε τω σωµατι υµων τι ενδυσησθε. οπως αν σωα τη εκεινου επιµελεια διατηροιντο η και εις επιδοσιν ερχοιντο. τα προβατα µου». µη ραβδον. περι προστασιας αρα λεγει βιωτικης. . ει δοκει. φησι. πως αν αλλοις µεταδιδοναι η περι τοιουτων µεριµναν ολως κελευσειε. Αρα µη περι τροφας τας αυτων ασχολεισθαι και παρεχειν λεγει αυτοις τα ενδυµατα. µαλλον δε και ετερα τουτων πλειονα. Μη ξενους οντας υπο στεγην αγειν την εαυτου η ασθενουσι διακονειν η τους πιστους απαντας συναχθεντας επι το αυτο αναγκαζεσθαι προστασσει τω αποστολω µεριµναν τα προς τροφην αυτοις και ενδυσιν επιτηδεια. υστερον επηγαγε και φησιν· «Α δε λεγω υµιν πασι λεγω».προσεταξε ποιµαινειν τα αυτου προβατα. Λεγοντος αυτο του Κυριου τω Πετρω «Ποιµανε. και τη ποιµνη του Χριστου αναιδως επιστατειν ουκ αισχυνονται. Αλλ᾿ ιδωµεν. Οιδε γαρ ο Πατηρ υµων ο ουρανιος οτι χρηζετε τουτων απαντων. ουδε νηθει». και σκοπησωµεν τι το ρηµα τουτο και τις η δυναµις αυτου. µητε δυο χιτωνας». φευ. και µετ᾿ ολιγα φησι· «Μη ουν µεριµνησητε λεγοντες· Τι φαγωµεν η τι πιωµεν· ταυτα γαρ παντα τα εθνη επιζητει. αλλα περι φροντιδος πραγµατων η χρηµατων του βιου.

φησι. Ουδαµως· και τουτο δια των εξης ειρηµενων δηλοι· φησι γαρ· «Ιδου αποστελλω υµας ως προβατα εν µεσω λυκων». και τω θελοντι κριθηναι και λαβειν ηµων τον χιτωνα αφειναι τουτω και το ιµατιον και µη απαιτειν τω αιροντι τα ηµετερα. η µεριµνης βιωτικης ποσως απτεσθαι.Ο ουν τινα περι της αυριον µη συγχωρων µεριµναν. και παλιν· «Εγω δε λεγω υµιν µη αντιστηναι τω πονηρω· αλλ᾿ οστις σε ραπισει εις την δεξιαν σιαγονα. πως περι εκδικησεως ολως γηΐνου τινος πραγµατος τω ποιµαινειν µελλοντι τα προβατα αυτου προσεταξεν. προς τον λαον· «Ου δικαιον εστιν ηµας καταλειψαντας τον λογον του Θεου διακονειν τραπεζαις. στρεψον αυτω και την αλλην· και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα λαβειν. η τα προβατα εις τοιαυτας εµβαλλειν φροντιδας και εγχειρησεις. ων αυτος πρωτος ο ποιµην προσεταγη απεχεσθαι. Και τουτο µετα την εις ουρανους του Κυριου αναληψιν αυτοις εργοις οι αποστολοι εβεβαιωσαν. Ο τοινυν ως προβατα εν µεσω λυκων τους αυτου µαθητας εκπεµψας και αυτοις και δι᾿ αυτων ηµιν νοµοθετησας τω τυπτοντι (338) εις την δεξιαν σιαγονα και στρεφειν αυτω και την αλλην. αφες αυτω και το ιµατιον· και τω αιροντι τα σα µη απαιτει». φερε δη . πως αρα των αυτου προσταγµατων απ᾿ εναντιας τω αποστολω ποτε προσεταξε µεριµναν τα εις διατροφην και ενδυσιν των προβατων αυτου. η περι προστασιας και εκδικησεως αυτων τε και των υπαρχοντων αυτοις. ηµεις δε τη ευχη και τη διακονια του λογου προσκαρτερησωµεν». Επει ουν αποδεδεικται µηδεν ολως περι γηΐνου πραγµατος προστεταχθαι µεριµναν ηµας µηδε περι αυτης της αναγκαιας χρειας ηµων. Ειπον γαρ. αλλα µονην κελευων ζητειν την βασιλειαν του Θεου και την δικαιοσυνην αυτου. Καταστησωµεν δε επι τουτω ανδρας ικανους. Ου µονον γαρ ουδεν ολως εις χρειαν αυτων τε και των παρ᾿ αυτοις µαθητευοµενων εφροντισαν. αλλ᾿ ουδε αυτα τα παρα των πιστευοντων εις τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον προσφεροµενα και παρα τους ποδας αυτων προτιθεµενα χρηµατα ολως αυτοι καταδεξαντο διοικειν και την των αδελφων προνοιαν εις τροφας και ενδυσεις ποιεισθαι. µητε δε διεκδικειν η ηµας αυτους η τους αδελφους ηµων αδικουµενους και επηρεαζοµενους παρα τινων. Ουδαµως.

ποιµαινε τα προβατα µου». αλλ᾿ εν τω διδασκειν αυτα τηρειν παντα οσα ενετειλαµην υµιν. του αρνησασθαι µε τον των απαντων δεσποτην. µαθητευσατε παντα τα εθνη.εξετασωµεν τι εστι το ρηθεν παρα του Κυριου τω κορυφαιω των αποστολων· «Ει φιλεις µε. αλλα παντα φυλαττειν οσα ενετειλαµην υµιν. ουδε αντεχεσθαι (340) τουτων ολως ανεχεται. ει τι δ᾿ αν και συµβη αυτοις αµαρτησαι. Οιδα δε οτι εκ των ειρηµενων σαφες τουτο γεγονε και πολλοι των συνετων ισως εγνωσαν ηδη του λογου την δυναµιν. βαπτιζοντες αυτους εις το ονοµα του Πατρος και του Υιου και του Αγιου Πνευµατος. των δε καταφρονειν. Τι γαρ χειρον. φησι. Αλλα µεταµεληθεντα και πικρως κλαυσαντα ευθυς της συµπαθειας σε ηξιωσα και απαρρησιαστον οντα προς εµαυτον µετα και των λοιπων µαθητων εν τω ορει εκαλεσα και ουδε λογω σοι µονω υπερ τουτου ωνειδισα. ινα µη εκλειπη η πιστις σου». στηριξον τους αδελφους σου». υποδειγµατος. φησιν. πληροφορησον µηδεποτε εις απογνωσιν καταστρεφεσθαι. Λοιπον ουν και συ επιστρεψας στηριξον τους αδελφους σου· ποιµανον τα προβατα µου. αλλα και οικιαν και γυναικα και τεκνα . ουκ ευθηνουσων τραπεζων. ο δε απιστησας κατακριθησεται». Ουδεν τοιγαρουν ετερον εστι το ποιµαινειν ει µη η δια (339) του λογου και της διδασκαλιας των ποιµαινοµενων επιµελεια· και τουτο αυτος εδειξεν ο Χριστος ουτως τω Πετρω ειπων· «Ποσακις ητησατο ο Σατανας σινιασαι σε ως τον σιτον. ου δοξης. «Πορευθεντες γαρ. Εκ του εις σε. «Ποιµανε τα προβατα µου». αλλα δει και ηµας δια τους αγνοουντας µικρα τινα προς την υµετεραν αγαπην ειπειν. ου πραγµατειας. ου τα µεν τηρειν. πλειον τουτων. ου τιµης φροντιζει· ουδεν ετερον των βιωτικων µεριµνα πραγµατων. Ειτα προσεθετο και τουτο ειπειν προς αυτον· «Και συ ουν επιστρεψας ποτε. Ο ποιµην των αλογων προβατων ου γεωργιας. Καγω εδεηθην περι σου. φησι. φησι. Ποιµανεις δε ουκ εν τω εισαγειν και εξαγειν απο νοµων εις νοµας και ευτροφα και πιονα ταυτα τω σωµατι συντηρειν. ουδ᾿ εν τω περικλειειν φραγµοις και τοιχοις. Τι ουν εστι το «στηριξον τους αδελφους σου». Και επιφερει· «Ο πιστευσας και βαπτισθεις σωθησεται. ουκ οικιας. διδασκοντες αυτους τηρειν παντα οσα ενετειλαµην υµιν».

∆υο τοινυν πραγµατων ηµιν προκειµενων.καταλιπων. του ενεστωτος και του µελλοντος. και δυο των ενεργουντων επ᾿ αυτοις οντων. του δε της απωλειας ηµων και του θανατου επιθυµουντος και . και δυο κοσµων. ολην εν τη εαυτου ποιµνη την σπουδην επιδεικνυται. εξ ολης της διανοιας. Οποια δε τα εµα αγαθα και δια ποιων των πραξεων κτωνται. Αφετε και αφεθησεται. αλλ᾿ υποφερων αιθριος τον καυσωνα της ηµερας και τον παγετον της νυκτος υποµενων διανυκτερευει. (341) ινα πλουτησετε πνευµατι· καταφρονησατε της κατω δοξης. µη στρωµνην επιφεροµενος. Πτωχευσατε τοις χρηµασιν. Εαν γαρ µη αφητε τοις ανθρωποις τα παραπτωµατα αυτων. ανεµοις και κρυµω και αερι προσπαλαιων αει. ινα εξ αυτων αει κεκορεσµενοι ωσι και εµπεπλησµενοι των εµων αγαθων. Αγαπατε τους εχθρους υµων· ευχεσθε υπερ των επηρεαζοντων υµας. αγαπαν µε εξ ολης αυτων της ψυχης. του ορωµενου και λυοµενου και του αορατου και αιωνιου και ακαταλυτου. και της παραφυλακης και επιµελειας αυτων ουκ αφισταται. Μηδεις υµων κακον αντι κακου αποδω τινι. Προθες αυτοις αντι νοµης αλογου την των εµων εντολων ζωοποιον τροφην· διδαξον αυτους δια της εργασιας τουτων και εκπληρωσεως την εξ αυτων µεταληψιν γινεσθαι· νουθετησον και παρακαλεσον αυτους ουτως καθ᾿ ωραν εµπιπλασθαι. ινα της εν ουρανοις απολαυσητε. Σοι δε εξεστι και εν οικια και εν οδω και επι κλινης και στρωµνης και επι τραπεζης αυτης παρακειµενω ποιµαινειν τα προβατα µου· πως. υποθησεις αυτοις λεγων ταυτα. µη κλινην εχων. Πωλησατε τα υπαρχοντα υµων και δοτε ελεηµοσυνην· ποιησατε υµιν βαλαντια µη παλαιουµενα. Θεου λεγω και του αντικειµενου αυτω διαβολου. αγρυπνων επ᾿ αυτη και µακρας αποδηµιας στελλοµενος. αντικαθισταµενων απ᾿ εναντιας αλληλοις. θησαυρον ανεκλειπτον εν τοις ουρανοις. ως αυτους ουτως καγω ηγαπησα. Καλως ποιειτε τοις µισουσιν υµας. και του µεν σωζειν σπουδαζοντος και προς ζωην και βασιλειαν αιωνιον ηµας προσκαλουµενου. ουδε ο Πατηρ υµων ο ουρανιος αφησει υµιν τα παραπτωµατα υµων. ζωης φηµι και θανατου. Υπερ αυτων γαρ εθηκα την ψυχην µου και απεθανον. ∆ιδασκων αυτα την εις εµε πιστιν αθολωτον εχειν και ειλικρινη και αδιστακτον.

τω αρχοντι του σκοτους και κοσµοκρατορι προστεθη· µηδεις µετ᾿ αυτου ταχθη· µηδεις κατα του Σωτηρος ηµων και Θεου τω διαβολω συν τοις αγγελοις αυτου στρατευθη· µηδεις κατα της εαυτου ψυχης γενηται. απ᾿ αυτων ηδη τουτων των ορωµενων προς τα αφθαρτα και ειωνια αναγονται. αλλ᾿ ως τους εν αυτω προσηλωµενους δια της επιθυµιας των εν αυτω χρηµατων και πραγµατων καταδουλουµενος και κατεξουσιαζων αυτων. Κυριος παντων και των ενεστωτων και µελλοντων. Αρχων δε ουχ ως εξουσιαστης η δεσποτης του κοσµου λεγεται . ως τω βασιλει και Θεω των απαντων υποταγεντες και τα προσταγµατα τετηρηκοτες αυτου. µετα του αντικειµενου ευρισκονται ταττοµενοι. ος ουδε κατα χοιρων εχει την αξουσιαν -. δουλευοντες αυτω και τη αµαρτια. φευγειν ηµας δει τον πονηρον εχθρον και πολεµιον και προς το σωζοντα καταφευγειν ∆εσποτην και την παρ᾿ εκεινου επικαλεισθαι βοηθειαν.απαγε της βλασφηµιας. καθως αυτος φησιν ο Σωτηρ· «Ο µη ων µετ᾿ εµου κατ᾿ εµου εστι και ο µη συναγων µετ᾿ εµου σκορπιζει». φυσικως και εξουσιαστικως (342) αρχει παντων των επουρανιων και επιγειων και καταχθονιων. ινα µη υπο του αρχοντος του σκοτους κατακυριευθωµεν και γενωµεθα υπο τας παγιδας αυτου. ακουσον αυτου του Χριστου λεγοντος· «Ιδου ο αρχων του κοσµου ερχεται και εν εµοι ευρησει ουδεν». φως ων ανεσπερον και απροσιτον. Φοβερον εστι γενεσθαι ηµας . µηδε οπως το αιωνιον κληρονοµηση πυρ αγωνισηται· µη. Και οτι µεν αρχων του κοσµου και του αιωνιου σκοτους ο διαβολος εστιν. παρακαλω. µη. αγαπητοι. Θεου γινοµενοι πολεµιοι αντικρυς. Ο δε Θεος και δεσποτης ηµων. Αρχων δε του σκοτους λεγεται. Οσοι δε τα εναντια των τουτου εντολων διαπραξονται.ωρυοµενου καθ᾿ εκαστην και τινα καταπιη δια της των προσκαιρων τουτων απολαυσεως ζητουντος και της αιωνιου κολασεως υπευθυνον απεργασεται. Οι ουν αυτω πειθοµενοι και τας εντολας αυτου απαρατρωτους φυλασσοντες και των προσκαιρων εν απολαυσει συµµετρω γινοµενοι και ευχαριστως µετ᾿ εγκρατειας τουτων µεταλαµβανοντες. Μηδεις τοιγαρουν. τεκνα και πατερες και αδελφοι. ως κτιστης και δηµιουργος ων των απαντων. ως αρχηθεν µεν αυτος εκπεσων του φωτος δια της επαρσεως και κληρονοµος αιωνιως του σκοτους εσοµενος.

Εαν δε τις χρυσιον αφεληται απο σου η ετερον τι λαθραιως η φανερως. ιδου εστρατευσω µεν κατα του Χριστου. ειτα µη στρεψης αυτω και την αλλην. και µη πραως φερης την ατιµιαν. προσθειναι δε και την ετεραν µαλλον αυτω. αλλ᾿ η ανθυβρισης τον σε υβρισαντα η λοιδορησης η ετερον τι εις αυτον εναντιον διαπραξης. ωστε τα χρεωστουµενα σοι λαβειν . ειτα δουναι σοι αυτο µη βουληται. γεγονας µεν στρατιωτης και υπουργος του αντικειµενου Σαταν. βοηθειαν την εξ ανθρωπων ζητων. τω αιροντι τα σα µη απαιτειν και τω θελοντι σοι κριθηναι και τον χιτωνα λαβειν αφιεναι τουτω και το ιµατιον. απωλεσας δε και την εαυτου ψυχην. η λυπηθεις και δηχθεις την καρδιαν µη υπενεγκης και χαλινωσης σου της ψυχης τας κινησεις. και δικαστηριω παριστασαι. απελθης δε µηνιν κατ᾿ αυτου εχων εν τη καρδια σου και µη εξ ολης αφης αυτω της ψυχης και (343) απο καρδιας σου ευξη υπερ αυτου. πως ουχι φανερως και σεαυτου πολεµιος εις. απ᾿ εναντιας ποιων των προσταγµατων αυτου και πολεµιος εγενου αυτου. αλλα και δι᾿ αυτου τον ειποντα µη τυψαι. η παλιν τουτων µεν ουδεν εις αυτον απεργαση. αγων και συρων τον αδελφον.πολεµιους Θεου και µονον ακουοµενον. ου µονον δε.συ δε µη υπενεγκης ευχαριστως και αµνησικακως. και προς τουτοις φυλακαις παραδιδως αυτον και παντα ποιεις και πραττεις. Πως δε εστι στρατευσασθαι κατα του Χριστου και υπερ της εαυτου απωλειας τινα αγωνισασθαι ενθεν ερω. Εαν δικαιως η αδικως υβριση σε τις η λοιδορηση η ενδιαβαλη. Ο γαρ κελευοµενος τους εν φυλακη επισκεπτεσθαι και το κατα δυναµιν τουτοις διακονειν. αλλα και την ιδιαν τιθεναι ψυχην εις θανατον υπερ της του Θεου εντολης. επισφραγισας και επικυρωσας τας προσγεγενηµενας σου αµαρτιας και ανεξαλειπτους ταυτας απεργασαµενος. δανεισαµενος τυχον η αρπασας αυτο. ο των αλλων απαντων χειρον εστι. λυπουµενος. ανιωµενος. Εαν τις σε παλιν ραπιση εις την δεξιαν σιαγονα. κακοπραγων η και απορων. αλλα µαλλον αντιτυψης αυτον. ετυψας δε ου τον αδελφον µονον. αλλα συρεις εις δικαστηρια τον αφελοµενον τουτο και συνηγορους µισθουσαι. ορκοις και επιορκιαις χρωµενος και παρασκευαζων οµνυναι και επιορκειν τουτον και ψευδεσθαι. οταν υπερ χρηµατων .

Μη δη ουν. (344) ανιωµενος και φυλακαις καθυποβαλλων τον αδελφον σου. ναι. ει γε πειθεσθαι τη αληθεια Χριστω και τοις λογοις τουτοις πειθοµεν υµας ανθρωπους οντας. ταις αρχαις και ταις των αλλων επιτρεχετε προστασιαις δια δοξαν ανθρωπινην και τρυφην και απολαυσιν σωµατος. φησιν. Και µετ᾿ ολιγα· «Ταδε λεγει Αδωναΐ Κυριος· Ιδου εγω επι τους . λογον δωσουσι υπερ αυτου εν ηµερα κρισεως». και παλιν· «Αµην. διεκδικειν τε ταυτα και αποσοβειν τους αδικειν βουλοµενους και επηρεαζειν αυτα. παραβαινων την προσταξιν του Θεου. καν αυτος αληθευη. (345) Το ησθενηκος ουκ ενισχυσατε και το αρρωστον ουκ ιασασθε και το συντετριµµενον ου κατεδησατε και το κακως εχον ουκ εσωµατοποιησατε και το πλανωµενον ουκ επεστρεψατε και το απολωλος ουκ επεζητησατε και το ισχυρον κατειργασασθε µοχθω και εν κρατει επαιδευσατε αυτα και εν παιγνιω και διεσπαρη τα προβατα µου δια το µη ειναι ποιµενας». λυπουµενος. ως αν ευτροφα τη δικαιοσυνη και πολυτοκα ταυτα ποιηση. Ουχι τα προβατα βοσκουσιν οι ποιµενες. εσθ᾿ οτε και αιτιος ορκων και επιορκιων γινεσθαι. Θεον παροργιζων και αυτω πολεµων και σεαυτον αποστερων της αιωνιου ζωης. Ει δε ταυτα ουτω συµβαινουσι γινεσθαι. πως αρα δυναται αγρους µεριµναν επι το αυτο και φροντιδα κτηµατων ποιεισθαι. πως εσται φορητα τη φιλοθεω ψυχη. Ιδου το γαλα κατεσθιετε και τα ερια περιβαλλεσθε και το παχυ εσφαζετε και τα προβατα µου ουκ εβοσκετε. ποτε δε αντιλογιαις και ψευδει ανθιστασθαι.απολλυµενων δικαζη. αλλ᾿ εστω υµων το ναι. και το ου. αµην. και ποτε µεν προσερχεσθαι δικασταις. τους αντιδικους ψευδεσθαι και οµνυειν και επιορκειν φανερως. Ο ουν θελων ποιµαινειν το του Χριστου ποιµνιον και τα τουτου προβατα βοσκειν δια της διδασκαλιας των ειρηµενων. ου· το γαρ πλειον τουτου εκ του πονηρου εστι». Αναγκη γαρ. Αδωναΐ Κυριος· Ω ποιµενες Ισραηλ. µη βοσκουσιν οι ποιµενες εαυτους. το κριµα του Θεου δεδοικοτες και την φρικτην εκεινην αποφασιν ην δια του προφητου Ιωηλ ο Θεος κατα των αναξιων ποιµαινοντων τα προβατα αυτου απεφηνατο· «Ταδε λεγει. η πως αυτα τω ειποντι Θεω αρεστα· «Εγω δε λεγω υµιν µη οµοσαι ολως. ουχι προδηλως µαινη. λεγω υµιν οτι παν ρηµα αργον ο εαν λαλησωσιν οι ανθρωποι.

οταν την κατα Χριστον αυξησωµεν ηλικιαν και αναδραµωµεν εις ανδρα τελειον. ειτα. παντα υποµενωµεν. ει γε και καλουµεθα ανωθεν. και καθυποταξαι την σαρκα τω πνευµατι. σπλαγχνα οικτιρµου και συµπαθειας εντευθεν αναλαβοντες. Και οποταν εις τον της ταπεινοφροσυνης βυθον εισελθωµεν και τοις ναµασι ταυτης των δακρυων τους σπιλους της αµαρτιας απολουσωµεθα. αλλα παντα στεγωµεν. Και παλιν· «Και ο σκοπος εαν ιδη την ροµφαιαν ερχοµενην και µη σαλπιση τη σαλπιγγι και επελθουσα η ροµφαια λαβη εξ αυτων ψυχην. δια παντων και εν πασι τοις ειρηµενοις. ω αδελφοι. µη λογιζοµενοι το κακον εν µηδενι µηδαµως. Φοβερα ταυτα και φρικης απασης. ∆ια δη τουτο σπουδασωµεν ποιµαναι µαλλον προτερον καλως εαυτους ως Χριστου ποιµνιον. το δοκιµιον ηµων ασαλευτον τηρουντες απο της αποβαθρας των αρετων. εν πολλη τε διψη της του Θεου δικαιοσυνης κορεσθωµεν των απορρητων αγαθων της βασιλειας αυτου δια της του Πνευµατος παρακλησεως.ποιµενας και εκζητησω τα προβατα µου εκ των χειρων αυτων και καταπαυσω αυτους του µη ποιµαινειν τα προβατα µου». αυτη µεν δια την αυτης αµαρτιαν εληφθη. κτησωµεθα καθαραν την καρδιαν εν απαθεια τελεια και οψοµεθα το φως του Θεου. εν γνωσει τελεια Θεου και εν σοφια των υπο του παναγιου Πνευµατος χορηγουµενων λογων και µυστηριων. ως τα διεστωτα εν ηµιν εις εν επισυναψαντες (346) φρονηµα δια της βαθειας ειρηνης. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου. εν πολλαις θλιψεσι και συµφοραις υποµεινωµεν τον Χριστον και ανεχωµεθα διωκοµενοι και βλασφηµουµενοι παρακαλωµεν και καταρωµενοι ευλογωµεν. αλλ᾿ οταν και εν πολλοις πειρασµοις. αυτο το Πνευµα δηλονοτι το Αγιον ενεργουν και λαλουν εν ηµιν τα κεκρυµµενα µυστηρια της του Θεου βασιλειας. . και ουτως. ινα µη το κρειττον εν ηµιν υπο του χειρονος εκνικαται. το δε αιµα αυτης εκ της χειρος του σκοπου εκζητησω». κτησωµεθα δε πραον και γαληνον το πνευµα εκ συντετριµµενου φρονηµατος. και ειρηνευσωµεν πρωτον ηµας αυτους και συµφωνον οργανον δια σωµατος και ψυχης αποτελεσωµεν εαυτους εν ενι Πνευµατι τω Θεω. ως βασιλειον ιεραυτεµα. ου µονον δε. τοτε και επι τη των αλλων ωφελεια ως δουλους εσχατους εαυτους επιδωσωµεν.

Ωσπερ γαρ πας εµπορος και χειροτεχνης και γεωργος. σπουδης οτι µαλιστα και επιµελειας . και τουτο καλως καταµαθωµεν. Εν αυταις γαρ εγκεκρυµµενη ουσα η διανοια της του Πνευµατος χαριτος. Εως δε εις τουτο δια πολλων αγωνων ου φθασωµεν. ως αν δυνηθωµεν γνωναι Θεον και οτι αψευδης εστι τα επηγγελµενα παρ᾿ αυτου διδοναι τοις αγαπωσιν αυτον και ποιουσιν αυτου τα θεια προσταγµατα· ος και και αποδωσει εκαστω τον µισθον κατα τα εργα αυτου. αλλα µην και πας τις αλλος ο την τυχουσαν µετερχοµενος τεχνην. τιµη και προσκυνησις. οτι αι ηµεραι πονηραι εισιν». Αλλ᾿ απο των βιωτικων πραγµατων σκοπησαντες. ηνικα την βασιλειαν παραδωσει. αγγελοειδη ταυτην και αγγελοις αυτοις οµοδιαιτον απεργαζεται. καθ᾿ εκαστην µετανοουν τες και τοις κατα Θεον δακρυσι καθαιροµενοι. οτι αι ηµεραι πονηραι εισι». παρακαλω. ως η των θειων Γραφων ερευνα. εστω παντων δουλος και παντων διακονος». Ο παραινει λεγων ο Παυλος· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. και ολην απο των γηΐνων και της των ορωµενων ταπεινωσεως αρασα. ω πρεπει πασα δοξα. ηδονης απασης πληρουσθαι ποιει την νοεραν αυτης αισθησιν. Αλλα γαρ ιδωµεν τι καθ᾿ εκαστην ηµιν ο θειος Αποστολος οµιλει και των αυτου θεοπνευστων ρηµατων τινα συνετως εξετασωµεν. νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων· αµην. ΛΟΓΟΣ ΙΒ΄ (347) Εις το ρητον το λεγον του Αποστολου· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. νυκτος και ηµερας εν τω νοµω του Θεου µελεταν αιρουµενη.κατα την του Κυριου φωνην· «Ο θελων ειναι πρωτος εν υµιν. σχολασωµεν. ινα και τον εν αυτοις αποκειµενον πλουτον πλουτησωµεν και την του Πνευµατος χαριν εκειθεν τρυφησωµεν εις ακενωτον ευφροσυνην ψυχης και απολαυσιν. Ουδεν ουτως ετερον των αλλων απαντων ωφελιµωτερον ψυχη. υποτασσοµενοι τοις κατα Θεον πατρασιν ηµων και αυτω τω συνεχοντι παντα Θεω. τα παντα υποταγεντα αυτω τω Θεω και Πατρι. Και πως εξαγοραζεται τις φρονιµως τον καιρον της παρουσης ζωης. Τι ουν εστι το παρ᾿ ηµων ερευνωµενον.

η και µετα το ευρειν χρυσιον. ειτ᾿ ουν απεµπολησας αυτον. ουχι ουτοι µεν εξηγορασαντο τον καιρον της ζωης αυτων. εκεινος δε απωλεσεν αυτον. δι᾿ ου κερδησαι επ᾿ αυτω ελπιζει. ουχι και αυθις απωλεσε τον καιρον. και ου τουτο µονον. τους δ᾿ οπισθεν αυτου ερχοµενους και σπουδη πολλη φθαζοντας αυτον. εαν ληθη η πανηγυρις και καταλειφθη απραγµατευτος. Ει δε και την πανηγυριν συν αυτοις καταλαβη και παντες µεν εκεινοι χρυσιον επιφεροµενοι. ανευ χρυσιου εις την πανηγυριν απελθων. εις ανωφελη και µαταια τουτον εξαναλωσας. αλλα και µεθη και τρυφη προσασχολουµενος και φιλτρω πορνης γυναικος ελεεινως κατεχοµενος. ου προαιρειται δραµειν εις την εµποριαν. Ο δε και εν τη πανηγυρει µετα χρυσιου παραγινοµενος και µηδεν εξ ων ειποµεν εναντιον διαπραττοµενος. ου µονον δε. µεγαλην υφισταται την ζηµιαν. εκεινος δε µηδεν ολως επιφεροµενος περιτρεχει ζητων ευρειν ποθεν και δανεισασθαι. εαν αφεις εν σπουδη πραγµατευσασθαι αρξηται τας σκηνας των καπηλων και των µαγειρων και των τα λοιπα βρωµατα απεµπολουντων περιϊεναι και ποτε µεν εκ τουτων ποτε δε (349) εξ ετερων λιχνευοµενος εσθιη και πινη. Εαν οι εµποροι παντες προς την πανηγυριν τρεχουσιν εµπορευσασθαι τι και κερδησαι απο της πραγµατειας αυτων. η προς της οικιας αυτου καθεζοµενος ορα διερχοµενους αυτους και προς την πανηγυριν µετα σπουδης απερχοµενους. ηµεραν εξ ηµερας αναβαλλοµενος. ευθυς προς πραγµατειαν χωρησουσι και αλλος µεν αλλο τι εξωνησεται. Αλλα γαρ ως εν υποδειγµατι πρωτον περι ενος τουτων των εµπορευοµενων ειπωµεν λεπτοµερεστερον προς την αγαπην υµων. ως. Ει δε και χρυσιον επιφεροµενος την πανηγυριν καταλαβη. αυτος ραστωνη και ραθυµια κρατουµενος. ουχι και ουτος τον καιρον απωλεσε και τα προσοντα αυτω αφρονως κατεδαπανησεν. εµπορευσαµενοι και µετα κερδους µεγαλου υποστρεψαντες.χρηζει πολλης εις το εργον (348) αυτου. αλλα µετα των . εαν µικρον χρονον η βραχειαν ωραν αµεληση. αλλα και εαν µεθη και ασελγειαις καταδαπανηση το χρυσιον αυτου. ουτω και επι των πνευµατικων αγωνων και εργων και πραξεων συµβαινει γινεσθαι. εις δε τουτων τους µεν βλεπειν προαγοντας αυτου.

(350) ηµεις δε εν αµελεια και αργια διαγωµεν. Πας ουν ο σωφρονως και δικαιως µετα φρονηµατος υγιους πολιτευοµενος εν τω βιω και φερων εν αδρια και υποµονη ψυχης τα επιπονα . Ει δε και αλλοι µεν αυθις τη προσδοκια του κερδους και ληστων εφοδου και κοπου οδοιποριας και µακρας οδου καταφρονουσιν. Πως ουν εξαγοραζεται τις τον καιρον και τις εστιν ουτος και τινες αι πονηραι ηµεραι δι᾿ ας οφειλοµεν εξαγοραζεσθαι τον καιρον. ου προαιρειται ακολουθησαι αυτοις και απελθειν πραγµατευσασθαι µετ᾿ αυτων εν τη πανηγυρει. ουχι οι µεν καιρον εξηγορασαντο. ποτε δε και τους µη γνωριζοµενους αυτω. αυτος δε µηδεν πραγµατευσηται και ουτως ακαιρως περιερχοµενου αυτου διαλυθειη παλιν η πανηγυρις. καλως πραγµατευσαµενοι και κερδησαντες. ουχι οι εµπορευσαµενοι µεν τον καιρον εξηγορασαντο εν σπουδη. φοβηθεις εκει φοβον ου ουκ ην φοβος. οικειους τε και αλλοτριους. καν υποσχοµενους φυλαττειν αυτον ακουη απο των προσδοκωµενων αυτω κακων.συνεµπορων αυτου εισελθων εν αυτη. Ουτω τοιγαρουν εστι και επι παση πραξει και εργασια πνευµατικη. κατασκοπων και καταµανθανων ποτε µεν τους γνωριµους. Καιρος πραγµατειας ανθρωπου παντος ο χρονος ουτος εστι της παρουσης ζωης· ταυτης δε της ζωης προδηλως πονηραι εισιν αι ηµεραι τοις µη καλως χρωµενοις αυταις. τα τω καιρω πρεποντα εργασαµενοι και κερδος εκειθεν εαυτοις περιποιησαµενοι. φοβω τουτων βαλλοµενος. Τι ουν φησιν· «Εξαγοραζοµενοι τον καιρον. εκεινοι µεν εξηγορασαντο τον καιρον και τα µεγιστα ωφεληθησαν. µηδεν εκ του ευρηθηναι εις την πανηγυριν ωφεληθεις. ηµεις δε και εαυτους και τον καιρον απωλεσαµεν. Οταν γαρ αλλοι εν ταις εντολαις πορευωνται του Θεου και τας αρετας πασας µετα σπουδης και θερµης εργαζωνται. παντων αυτοµολησαντων εις τα οικεια. ει και συνην αυτοις. οτι αι ηµεραι πονηραι εισιν». εαν µονον απασαν την πανηγυριν περιερχηται. ο δε περιεργαζοµενος τα αλλοτρια και µη πραγµατευσαµενος. πως εκαστος αυτων πραγµατευεται. καν υπο παντων παρακαληται συνοδοιπορησαι αυτοις. ο δε. Αλλα γαρ ετι το νοηµα εξετασωµεν. εζηµιωθη τον καιρον. ο δε τουτον αφρονως εζηµιωθη.

ο ετερος δε συν τω καιρω και την σωτηριαν της εαυτου ψυχης εζηµιωθη. ον ετεροι εν πολλοις ετεσι νηστευοντες. ουτω και ο υπερ εντολης Θεου αγωνιζοµενος εν ευφροσυνη και σπουδη θανειν αιρεται. Ευδηλον οτι παντως ο τας θλιψεις υποµεινας και τον θανατον µη παραιτησαµενος ουτος εστιν ο τον καιρον εξαγορασαµενος. Τοιγαρουν οι ορθως φρονουντες δια θλιψεων και πειρασµων των ενταυθα. ως γνωριζων τα χρηµατα και το εξ αυτων κερδος σαφως προειδως. οποταν θλιψεις επενεχθωσι και ονειδη και ατιµιαι και σκωµµατα. εξαγοραζεται τον καιρον φρονιµως και καταπραγµατευεται των πονηρων ηµερων της παρουσης ζωης. Ο δε µη ειδως ουτως πραγµατευσασθαι απολλει τον καιρον της σωτηριας αυτου. ∆υο τινων εις παραβασιν εντολης Θεου τυραννικως προσκαλουµενων υπο τινος. Ο ειδως καλως τον παροντα πραγµατευσασθαι καιρον. του θανατου λεγω. ποιος τουτων εξηγορασατο τον καιρον. ως δι᾿ οβολου ενος. η και θανατον αυτον υποστη. ει ο µεν αυτων δειλια και φοβω των µελλοντων επενεχθηναι αυτω κολασεων και τιµωριων φυγη χρησοιτο και απελθων κρυβηθη. εκ των επισυµβαινοντων καθ᾿ εκαστην τω βιω τον λογον ποιησοµαι. ολιγω τιµηµατι πιπρασκοµενα. µετα χαρας αυτο και εν σπουδη αποδιδωσι. αρπαζει ταυτα και αιρει επ᾿ ωµων αυτου και χαιρων πορευεται. τα αιωνια αγαθα και την αληκτον ευφροσυνην αξαγοραζονται και δια του σωµατικου θανατου την µετα του αθανατου και αιωνιου Θεου αιωνιον και αθανατον διαγωγην τε και κατοικιαν. ειτε εξ ορατων. χαµευνουντες και πολλα οικαδε κοπιωντες. η ο πολλα παθων και υπενεγκων η και ισως αποθανων.και λυπηρα των επερχοµενων αυτω πειρασµων τε και θλιψεων. τα αιωνια µελλων κτησασθαι . τα τιµια εκεινα λαβειν εφιεµενος. πολλα τινα και πολυτιµα ευρων πραγµατα. οβολω τυχον ενι η νοµισµατι. υποµονην µονην αντι χρυσιου καταβαλλοµενος και ουτως εξαγοραζεται τον καιρον εν µια ροπη. αγρυπνουντες. Και καθαπερ εµπορος. Ο κρυβεις και τας θλιψεις διεκφυγων. (351) ο δε γε ετερος παρρησιασεται και πολλας υπερ της εντολης του Θεου βασανους υπενεγκη. Ει δοκει δε. ειτε εξ αορατων εχθρων. Και ινα τουτο σαφεστερον γενηται. ευρειν η λαβειν η κερδησαι ου δυνανται. και αλλως εν υποδειγµατι τον λογον γυµνασωµεν.

και απολλυουσι την εαυτων σωτηριαν. οι φιλοδοξοι. τον παροντα καιρον. εως ετι η πανηγυρις της ζωης ηµων ισταται. Εξαγορασωµεθα ουν τον καιρον ηµων της ζωης. Εξαγορασωµεθα την φρονησιν ηµων της ψυχης δια της των ορωµενων καταφρονησεως και της των κρειττονων µελετης και εργασιας. ποτε µεν δια της ευπαθειας του σωµατος και των ατακτων αυτου κινηµατων ζαλης και τρικυµιας πληρουσαι ηµων τας ψυχας. την τους αµαρτωλους αποπεµπουσαν εις το πυρ το εξωτερον το ητοιµασµενον τω διαβολω και τοις αγγελοις αυτου. (352) επειδη αι ηµεραι αυτης λιαν εισι πονηραι. προδιδουσι τα αιωνια και ατιµητα και εξαγοραζονται αφρονως τα προσκαιρα και φθαρτα και µηδενος αξια. Ουχ ουτως δε οι φιλοκοσµοι. ουχ ουτως οι φιλοζωοι. και φευξοµεθα το φρονηµα της σαρκος.αγαθα. µυρια καθ᾿ εκαστην επεγειρουσαι τα κυµατα της κυµαινοµενης καθ᾿ ηµων αλµυρας αµαρτιας. διδουντες τας προθεσεις ηµων και ολους εαυτους εις µονην την εργασιαν των εντολων του Θεου. αλλα κατασπα την ψυχην αει µαλλον εις τας . Οπερ ινα µη παθωµεν και ηµεις. ποτε δε δια των επιτιθεµενων ηµιν ορατων και αορατων εχθρων εις αθυµιαν και επιθυµιαν και θυµον αγριον εµβαλλουσαι και διεγειρουσαι τας καρδιας ηµων και δια των τοιουτων µακραν ολους ηµας ποιουσαι της βασιλειας των ουρανων. αυτην δηλαδη την ζωην την αιωνιον· οι και την ανεσιν εξωνησασθαι εν ολιγαις ηµεραις προτιµωνται και εις αιωνας απειρους κολαζεσθαι πραγµατευονται της παρουσης ζωης αυτων τον καιρον. αλλ᾿ ουδε της απολαυσεως των προσκαιρων αρπασαι ηµας και προς τα διαµενοντα και αιωνια εµβιβασαι ηµων την διανοιαν· ο ζησαι κατα Θεον ουκ εα τον κρατουµενον υπ᾿ αυτου. ινα εν αγωγιµοις των χαρισµατων του Πνευµατος εις λιµενας Θεου καταντησωµεν και φυγωµεν τας πονηρας εκεινας ηµερας και την ακοην εκεινην την πονηραν. ο αρεσαι Θεω ου δυναται. την παρ᾿ αυτου αγανακτησιν και ατιµιαν η αποστροφην και χρηµατων ζηµιαν υπενεγκειν µη δυναµενοι. οι φιλοσαρκοι. παρακαλω. οι φιληδονοι και οι φιλοπλουτοι· αλλ᾿ επαν προς παραβασιν εντολης Θεου προσκληθωσιν υπο τινος των εν υπεροχη κοσµικη τυγχανοντων. εις µονην την κτησιν και το κερδος της αρετης. εξαγορασωµεθα.

αυτου του ηλιου της δικαιοσυνης Θεου.κτηνωδεις ορµας της σαρκος και ολον κτηνωδη τον ανθρωπον απεργαζεται. δι᾿ ης Θεω οικειουµεθα. και τω µεν σωµατι παρεχοντες αυταρκως διατροφας και σκεπασµατα. φησι. Εξαγορασωµεθα την αδριαν των ιδιων ψυχων εν υποµονη πολλη και καρτερια των πειρασµων κατα την του Κυριου φωνην· «Εν τη υποµονη υµων. το βαρος δηλαδη και . επειδη ο νοµιµως αθλων και αγωνιζοµενος εν τω σταδιω της ευσεβειας παντα εγκρατευεται κατα τον θειον Αποστολον. αυτην την αποστροφην του Θεου. εν δακρυσι τε και αναγνωσεσιν αυτην διατρεφοντες και καθαιροντες εις υποδοχην του θειου φωτος. ανδρειω δηλονοτι φρονηµατι κατα της αµαρτιας ισταµενοι και τον πολεµιον βαλλοντες τοις οπλοις του Πνευµατος. τον καιρον φρονιµως πραγµατευσαµενοι της παρουσης ζωης και την οδον του βιου διελθοντες εν δικαιοσυνη και σωφροσυνη. ος και δικαιωσει δια της δωρεας του Αγιου Πνευµατος αυτου και δικαιους ηµας αποδειξη τη συναφεια αυτου. φευξοµεθα τας πονηρας ηµερας της αλογου επιθυµιας και του θυµου και αυτης της σαρκος της οντως πολεµιας του Πνευµατος· φευξοµεθα τον µολυσµον τον εκ των τοιουτων γινοµενον τη ψυχη. αλλ᾿ απονεµοντες την τιµην εκαστω αξιως. κτησασθε τας ψυχας υµων». κακοπαθουντες ως καλοι στρατιωται Χριστου εν νηστειαις. εν χαµευνιαις. την των ανθρωπων καταγνωσιν. τη δε ψυχη. εν σακκω και µετανοια και αεναοις δεησεσι. (354) την του συνειδοτος κατακρισιν. κοινωνους των απορρητων αγαθων της βασιλειας αυτου εργαζοµενος. και µεγαλα εν τη πνευµατικη ταυτη πραγµατεια κερδανουµεν. την της καρδιας ακαθαρσιαν. εν ευχαις. ινα τον στεφανον της νικης αραµενοι εις αιωνας συµβασιλευσωµεν τω Χριστω. εν αγρυπνιαις. (353) µη διδουντες τω πονηρω εισοδον η παρρησιαν εις ολεθρον εαυτων και απωλειαν. Εξαγορασωµεθα την δικαιοσυνην ηµων. Εξαγορασωµεθα την σωφροσυνην του σωµατος ηµων δια πασης εγκρατειας και ταπεινωσεως. δια πασης ευσεβειας και διακρισεως διακρινοντες του δικαιου το αδικον και προτιµουµενοι την αρετην της κακιας. εν ευχαις. εν πενθει. Εαν γαρ ταυτην κτησωµεθα. το ολον ηµων της δυναµεως εν µελετη θεια των εννοιων.

παντα δεδωκοτες ηµων τα θεληµατα. πληρη δε και χαριτος θειας του Πνευµατος. Και πως τον χοϊκον αποτιθεµεθα ανθρωπον και τον Χριστον ενδυοµεθα. Ιδωµεν ουν τις η τραπεζα αυτη του Αποστολου και τι τα ταυτης εδεσµατα. ΛΟΓΟΣ ΙΓ΄ (355) Εις το ρητον του Αποστολου· «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. ω η δοξα συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων· αµην. καταντησοµεν εις ευδιον λιµενα της του Θεου βασιλειας εν αγωγιµοις πλουσιως του Πνευµατος και ου φοβηθησοµεθα η την πονηραν εκεινην ακοην την τους αµαρτωλους ελαυνουσαν εις το πυρ το εξωτερον. ο δευτερον ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου». η τας πονηρας εκεινας βασανους και την φρικτην ηµεραν και καταδικην της κρισεως. χαριτι και φιλανθρωπια του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου.τον καυσωνα της ηµερας ανδρειας βαστασαντες. Ουτω γαρ τον παροντα καιρον πραγµατευοµενοι. τα φρονηµατα. τας προθεσεις και τας δυναµεις εν τη πραγµατεια του καιρου της παρουσης ζωης. ετεραν αυθις προτιθησιν ηµιν εις εστιασιν τραπεζαν των θεοπνευστων ρηµατων αυτου. προς ουρανους και Θεον κουφω τω πτερω της διανοιας ανερχεται. πληρη µεν εδεσµατων πνευµατικων και αφ᾿ ων ο εσω ηµων οιδε τρεφεσθαι ανθρωπος. Ου γενοιτο παντας ηµας επιτυχειν. Καλως ηµας εστιασας ο µακαριος Παυλος εν τη προτερα των θειων λογων αυτου τραπεζη και κατευφρανας ηµων τας καρδιας. ευφραινοµενος οµου και στηριζοµενος την καρδιαν τω αρτω του λογου τω ζωτικω και τω οινω τω ευφραινοντι της σοφιας και γνωσεως του Θεου. αυτον επιφεροµενοι τον πολυτιµον µαργαριτην του Πνευµατος. συγγενεις αυτου και αδελφοι χρηµατισαντες. αφ᾿ ου πληρουται πασης ευφροσυνης και ηδονης η ψυχη και. καλως πραγµατευσαµενους τον παροντα βιον της ενταυθα ζωης. ον ευροµεν και εξωνησαµεθα. Αλλ᾿ . τα κατω λιπουσα του βιου. παραχωρουντες τοις βουλοµενοις τα προσκαιρα και µονων των αφθαρτων και αιωνιων αντιποιουµενοι.

επαρωµεν τας διανοιας ηµων απο των γηΐνων και φθειροµενων και. ο ψυχην νοεραν και εικονα Θεου οιδεν ο Λογος καλειν. και ειση το εγκεκρυµµενον εν αυτω βαθος των µυστηριων Θεου. Τινα τροπον. Απαξ γαρ την εντολην του Θεου ο Αδαµ παραβας και τω απατεωνι διαβολω το ους εαυτου παρασχων ψιθυρισαι και πεισθεις αυτω. (356) Φησι δε· «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. τοιουτοι και οι χοϊκοι· και οιος ο επουρανιος. (357) λαλουντι κατα του πεποιηκοτος ∆εσποτου. απαντων εστερηθη δικαιως των αγαθων.» «Ο πρωτος ανθρωπος εκ γης χοϊκος. Οιος ο χοϊκος. αισθητως αναβλεψας. ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος. του ξυλου εγευσατο και. Ινα. των δολιων αυτου ρηµατων ακουτισθεις. αθανατος διαµενη και αϊδιως τοις αγγελοις συναµιλλαται και συν αυτοις αεναως τον Θεον ανυµνη και δεχηται τας εκειθεν ελλαµψεις και Θεον ορα νοερως και των εκεινου επακουη θειων φωνων. Πλασθεις ουν χοϊκος απο της γης και πνευµα λαβων ζωης. Αλλα την ακοην υποθες ετοιµην. λαβων εντολην εργαζεσθαι και φυλασσειν. αγαπητε· βαθος γαρ πολυ νοηµατων εγκειται εις την του παροντος λογου διανοιαν. ινα και αξιως συνεστιαθηναι αξιωθωµεν τω λεγοντι Πνευµατι δια του Αποστολου τα κεκρυµµενα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων. ετεθη εν τω παραδεισω. την καταστολην της θειας δοξης αποδυθεις. και εµφραγη τα ωτα και αυτης της µετα των αγγελων εκπεση διαγωγης και του παραδεισου εκδιωχθη. θανατω παραδοθη και τους οφθαλµους της ψυχης πηρωθη. Ο και παραβαντι συνεβη και εξεπεσε της αθανατου και αϊδιου ζωης. εξ ουρανου». τοιουτοι και οι επουρανιοι». Μη απλως παραδραµης τον λογον και ως ευεπιβολον τουτον υπολαβης. εµπαθως τε την γυµνωσιν του σωµατος αυτου θεασαµενος και ιδων. πολλης δεοµενον της ερευνης και προσοχης. ως λογιων Θεου µελλοντες ακουειν. εως αν ταυτην φυλασσοι και εν ταυτη εργαζοιτο. καθως γεγραπται· «Και επλασεν ο Θεος τον ανθρωπον χουν λαβων απο της γης». ο δευτερος ανθρωπος ο Κυριος εξ ουρανου. η δ᾿ αν ωρα την δοθεισαν αυτω εντολην παραβη και φαγη απο του ξυλου. κωφευσας του . Πρωτον και χοϊκον ανθρωπον τον Αδαµ φησι. προσεχωµεν τοις λεγοµενοις µετα ακριβειας απασης. ου προσεταξεν αυτω ο Θεος µη φαγειν.

µη χωρισθεις εξ αυτου. τον νοητων απαντων και ουρανιων αγαθων ολικως απεστερηθη και εις την εµπαθη των επιγειων και ορωµενων κτισµατων αισθησιν κατηνεχθη· και γεγονεν. ουτως ων και τοιουτος µενων εν τω Πατρι και τον Πατερα εχων µενοντα εν αυτω. ινα συνελων ειπω. αναρχου πατρος αναρχον γεννηµα. µη καταλιπων ολως αυτον.µηκετι επακουειν ωσι βεβηλοις λογους θειους θεοπρεπως τε και πνευµατικως. τοις ανοητοις οµοιωθεις κτηνεσι κατα τον ουτω βοωντα προφητην· «Παρασυνεβληθη τοις κτηνεσι τοις ανοητοις και ωµοιωθη αυτοις». θνητος τε αυ και φθαρτος και αλογος. ινα τα αυτα παλιν ειπω. απροσιτου απροσιτον. ως αποστησας εκ ταυτης εκουσιως τον νουν αυτου και κατανοησας εµπαθως τον του δενδρου καρπον και τω ειποντι πιστευσας οφει· «Η δ᾿ αν ωρα φαγητε απ᾿ αυτου. αιωνιου αιωνιον. αχωρητου αχωρητον. ει και µη παντα ειπειν ηδυνηθηµεν. ασωµατου ασωµατον. ισος ηµιν ατρεπτως κατα παντα γενοµενος χωρις αµαρτιας. απο της παραβασεως γεγονε. γινωσκοντες καλον και πονηρον. γυµνος. αλλα γαρ µητε την δοξαν εκεινην την αρρητον καθοραν. αναισθητος. τυφλος. Ουτος ουν ο χοϊκος ανθρωπος ελπιδι θεωσεως απατηθεις και µεταλαβων εξ αυτου. ο πρωτος ανθρωπος. κατηλθεν επι της γης και εσαρκωθη εκ Πνευµατος Αγιου και Μαριας της παρθενου· και ενηνθρωπησεν. Ουτω τοινυν εγενετο και ην. ο εκ γης χοϊκος. εσεσθε ως θεοι. γυµνος τε . προσθησω δε και κωφος και τυφλος. οµοιους οντας τω τεκοντι αυτους. εις οιαν πτωχειαν εκ πλουτου πολυολβου κατεπεσεν. Θεος εκ Θεου. Ιδωµεν ουν και απο των θειων διδαχθωµεν Γραφων οποιος υπαρχει και ο δευτερον ανθρωπος. εις οιαν αισχυνην και αγνοιαν. ακαταληπτου ακαταληπτον. Εµαθες εξ οιας δοξης και αθανατου τρυφης τε και διαγωγης εις οιαν ατιµιαν ο ανθρωπος κατηνεχθη. ινα δια παντων των ηµετερων διελθων αναχωνευση και ανακαινιση τον πρωτον εκεινον ανθρωπον και δι᾿ εκεινου παντας τους εξ αυτου γεννηθεντας και γεννωµενους. προς τα εξ ων εξεπεσε κωφος. ο Κυριος εξ ουρανου. Ουτος. (358) αθανατου αθανατον. δι᾿ ου τα παντα εγενετο τα εν τω ουρανω τα επι της γης και. Λογος Θεου και Θεος. τους ενηχουµενους µονοις τοις αξιοις αυτοις. Επειδη γαρ ο τεκων Αδαµ φθαρτος και θνητος. αορατου αορατον.

οτι ο αυτος και ατρεπτος εµεινε τη θεοτητι και ανθρωπος γεγονε τελειος. και εγενετο ανθρωπος ουκ εκ συνουσιας η ρευσεως . τοιουτοι και παντες οι εκ αυτου γεννηθεντες χοϊκοι γεγονασι.της ενθεου καταστολης και αναισθητος εχρηµατισεν. η χειρονες µαλλον ειπειν και αυτων εκεινων υπαρξαντες. µηδεν των αλογων διαφεροντες ζωων. µοιχειαν.απαγε της βλασφηµιας . Τουτο το πασιν ακαταληπτον και πασιν ακατανοητον θαυµα. αλληλοφονιαν. κωφοι. ατινα ουχ ο Θεος . Πορνειαν. ως τα καθ᾿ εκαστον παθη συµπεριλαβοντες εκεινων και εν εαυτοις ταυτα επισπασαµενοι. δι᾿ ων κατεδουλωσατο και καταδουλουται απαν το των ανθρωπων γενος και υποχειριους αυτου και δουλους πεποιηκε και ποιει. ως οιδε. φθαρτοι.αλλ᾿ ο διαβολος (359) και προσταττει και υποβαλλει και αποδεχεται. εγενετο ανθρωπος. µηδενος οντος δηλαδη του δυναµενου σωσαι και αυτον εκλυτρωσασθαι. ωστε ην ωφειλον απονειµαι Θεω την τιµην τη ορωµενη ταυτη κτισει απενειµον. γυµνοι και αναισθητοι. δια δη τουτο οικτειρησας ο ποιησας ηµας Θεος Λογος κατηλθεν. µη οτι γε πραττειν. ως θεους . Εις τοσαυτην γαρ αγνοιαν Θεου και των θειων αυτου εντολων κατηνεχθησαν οι εκ του χοϊκου τουτου χοϊκοι γεννηθεντες. αναλλοιωτως. καθως γεγραπται· «Και ο Λογος σαρξ εγενετο και εσκηνωσεν εν ηµιν». αλλα γαρ και αυτα τα αισχρα θεοποιησαντες παθη α µηδε εννοειν. και ει τι τουτοις παροµοιον. τυφλοι.ω της αναισθησιας – στησαντες προσεκυνησαν. ο Υιος και Λογος του Θεου δηλονοτι. αυτους ο Θεος απηγορευσεν. καν ευρεθη τις παλαι εκ των απειρων εκεινων µυριαδων και χιλιαδων µη υποκυψας αυτου τοις αισχροις προσταγµασι και θεληµασι τουτοις. θνητοι.. αλλ᾿ εκ Πνευµατος Αγιου και Μαριας της αειπαρθενου. οιος ουτος ο χοϊκος. ανδροµανιαν. Αναλαβων γαρ εκ των παναγνων αυτης αιµατων σαρκα εψυχωµενην. Τινα ταυτα. . σαρξ ολος αυτος χρηµατισας και γεγονως. ατρεπτως. σεληνη τε και αστροις και πυρι και υδατι και λοιποις. αλλ᾿ επει και αυτος δια το καταγεσθαι εκ του σπερµατος των αµαρτησαντων δουλος ην του τυραννου θανατου και τη φθορα τουτου παρεδιδοτο και τω αδη ασυµπαθως παρεπεµπετο. και ου µονον ουρανω και γη και ηλιω. Οθεν.

και η σαρξ αυτου και η ψυχη αυτου αγια και υπεραγια ην και εστι· Θεος αγιος. µονος ελεηµων και ευσπλαγχνος.Τουτο γαρ και ετερος τις των προ ηµων εφη ουτως ειπων· «Την σαρκα ενδυσαµενος. ινα επειπερ πτωχοι οντες και µηδεν ολως εχοντες εισενεγκειν τη σωτηρια ηµων.Καθαπερ γαρ τον Αδαµ απο της γης επλασεν ο Θεος και πνευµα ζωης αυτω εχαρισατο. η πιστις η εις αυτον. ουτως ο εκεινον δηµιουργησας ανευ συνουσιας και ρευσεως ανθρωπος γινεται· και ωσπερ εκει γεγραπται εν τη παλαια οτι εβαλεν ο Θεος εκστασιν επι τον Αδαµ και υπνωσε και λαβων µιαν των πλευρων αυτου ανωκοδοµησε και εποιησε την γυναικα. Αλλα προσεχετε ακριβως τω ταυτα λεγοντι Πνευµατι· εγενετο ανθρωπος ο Θεος. µονος δικαιος. ει µη µονην. ινα γενηται υιος επ᾿ αληθειας του Αδαµ· ανθρωπος δε χρηµατισας και γεγονως οµοιος ηµιν κατα παντα πλην αµαρτιας. ασπιλος και αµιαντος· τοιαυτη δε ην και η εκ του Αδαµ αφαιρεθεισα πλευρα. µονος αληθινος. Οι δε γε λοιποι των ανθρωπων. Μονος ουν Υιος Θεου και Θεος και ανθρωπος ων. ηµων δε κειµενων εν τω θανατω και τη φθορα και µηδεµιαν κοινωνιαν ολως εχοντων µετ᾿ αυτου. εµεσιτευσεν ανα µεσον των αµφοτερων. αλλα χοϊκοι οντες τοιουτοι εµειναν και ουχι ευθυς εγενοντο αγιοι και υιοι Θεου. Αλλ᾿ αυτος Θεος οµου και ανθρωπος. (361) ελεησας ηµας ο Θεος την . ωσπερ ην. ει και αδελφοι και συγγενεις αυτου το κατα σαρκα υπηρξαν. µονος φιλανθρωπος. Η πλευρα του Αδαµ εστιν η γυνη. µονος ην και εστιν αγιος. ο αυτος και εστι και εσται· αµωµος και γαρ ην η Παρθενος. Θεου φηµι και ανθρωπων. µονος φως του κοσµου και φως ων το απροσιτον. ως εσται εις τους αιωνας. Τοιουτου τοινυν οντος αυτου. αντι παντων την εις αυτον πιστιν δεξαµενος. παντων ευθυς ανθρωπων συγγενης το κατα σαρκα εγενετο. µονος δυναστης. (360) ελαβεν ο Θεος Λογος σαρκα εψυχωµενην και ωκοδοµησεν αυτην εις ανδρα τελειον. ηγουν απο της γυναικος αυτης. ενεδυσατο και την αδελφοτητα». ουτω και ενταυθα πεποιηκε. Προσεχε. Πως και τινα τροπον. και εγενετο ανθρωπος τελειος εις ψυχην ζωσαν ανευ συνουσιας και ρευσεως. απαντων δε ανθρωπων συγγενης και αδελφος εχρηµατισε. Εξ αυτης ουν της πλευρας του Αδαµ. µονος αθανατος. την κατα σαρκα συγγενειαν. ως εφαµεν.

πεπραχοτες α µη ποιησαι ηµιν ενετειλατο. επουρανιου Θεου τεκνα. του παρεχειν ηµιν την χαριν του Πνευµατος αυτου του Αγιου και διδοναι ηµιν µετασχειν δι᾿ αυτου τα αγαθα της γης ην οι πραεις κληρονοµουσιν εν ευφροσυνη και αγαλλιασει καρδιας. ευθυς παντων εκεινων των εκ Θεου δια του βαπτισµατος δοθεντων ηµιν αγαθων εκπιπτοµεν. των αιωνιων αγαθων. ουτω και ηµεις της Εκκλησιας των αγιων δουλων αυτου χωριζοµεθα αµαρτανοντες και της θειας καταστολης ην ενεδυσαµεθα οι βαπτιζοµενοι.των αµαρτηµατων αφεσιν και την απαλλαγην του θανατου και της φθορας και την ελευθεριαν ηµιν χαρισηται· ας και µεχρι του νυν χαριζεται τοις ολοψυχως πιστευουσιν εις αυτον. οντως πιστοι εσµεν. εκ των εργων δεικνυοντες την πιστιν ηµων. επειδη και αυτος ως ηµεις οµοιος ηµιν εχρηµατισε πλην αµαρτιας· ει δε των αγιων και ζωοποιων αυτου εντολων καταφρονησαντες. Του δι᾿ υδατος και Πνευµατος αναγενναν και αναπλαττειν ηµας και συναριθµειν τοις δουλοις αυτου τοις αγιοις. Τουτων ουν παντων εν µετοχη και απολαυσει γινοµεθα. του αγιασµου και της υιοθεσιας στερουµεθα. µη επιτρεφοντες εις το ιδιον εξεραµα κατα τους κυνας. οµοιοι αυτω κατα παντα θεσει και χαριτι. αλλα και τα λοιπα α ηµιν επηγγειλατο και δια των αγιων ευαγγελιων καθ᾿ εκαστην ηµιν επαγγελεται. του ενωθηναι αυτον και συναριθµηναι ηµιν και εν αµφοτερους γενεσθαι εν αυτω τω Θεω και Πατρι δι᾿ αυτου συνεδεµενους τω Πνευµατι. και ου µονον ταυτα. αλλα και αυτης της αιωνιου ζωης και αυτου του αδυτου φωτος. ολοι ολως επουρανιοι. και γινοµεθα ως εκεινος αγιοι και τελειοι. αντι επουρανιων και αυτου του . (362) Και ωσπερ ο Αδαµ µετα την παραβασιν του παραδεισου και της τρυφης και της µετ᾿ αγγελων διαγωγης εκβαλλεται και γυµνουται και απο οψεως γινεται του Θεου. τουτον δια της αµαρτιας αποδυοµεθα· ου µονον δε. ως πιστευοµεν. αποστωµεν δια αµελειας και εναντιον τι των αυτου προσταγµατων ενεργησοµεν. Τοιγαρουν και ει µεν φυλαξοµεν παντα α ειπε και λεγει ηµιν αυτος ο Θεος. Και ουτως γινοµεθα παλιν χοϊκοι. αυτον δηλαδη τον Χριστον. ως ο πρωτος εκεινος και χοϊκος. Τινα εισι ταυτα. οταν ακριβως παντα οσα συνεταξαµεθα αυτω τηρωµεν και οσα παλιν απεταξαµεθα φευγωµεν.

Ου γαρ απο αισθητου παραδεισου. Κατα γαρ την αναλογιαν της µετανοιας αναλογουσαν ευρισκει την προς Θεον παρρησιαν και οικειοτητα πας ανθρωπος. επει αψευδης εστιν εκεινος και αµεταµελητος εν τοις χαρισµασιν αυτου· εφη γαρ· . µηδε καθορωσιν εν τω του Πνευµατος φωτι το της θεοτητος αυτου φως. και εξουσιαν δεδωκε παντι τω βουλοµενω του πτωµατος ανακαλεσθαι εαυτον και δια ταυτης εις την προτεραν εισελθειν οικειοτητα τε και δοξαν και παρρησιαν την προς τον Θεον. τεθεικε σοφως ανα µεσον ηµων και ανα µεσον εκεινου την εξοµολογησιν και την µετανοιαν.δευτερου ανθρωπου και Κυριου Ιησου Χριστου κατα παντων οµοιων· και γινοµεθα ετι προς τουτοις υποδικοι τω θανατω και τω σκοτει. αλλα και των ειρηµενων εκεινων απαντων αγαθων. ουδεις αν εσωθη ποτε. φιλανθρωπος ων ο Θεος και οικτιρµων και θελων την σωτηριαν ηµων. εγκυψατωσαν εις το συνειδος εαυτων· και τουτο ακριβως εξερευνησαντες. και ου τουτο µονον. Οι ουν µετα το βαπτισµα την τοιαυτην οικειοτητα και παρρησιαν και την των ειρηµενων αγαθων µετοχην µη εν παση εχοντες πληροφορια. ουδε την γην εργαζεσθαι καθα κακεινος κατακρινοµεθα. ει βουληθειη θερµην (363) την µετανοιαν επιδειξασθαι. αλλ᾿ εκ της των ουρανων βασιλειας και των αγαθων εκεινων περι ων γεγραπται· «Α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη» ηµας εκβαλλοµεν εαυτους και της γεεννης υπευθυνους ποιουµεν· και ει µη δια της µετανοιας η ανακλησις ηµιν απεδιδοτο. και ταυτην γνωστως και εναργως και ως ει τις φιλος προς φιλον. η και µειζονων κληρονοµον και αυθις γενεσθαι αυτον. ∆ια δη τουτο. ως ο Αδαµ τοτε. ευρησουσιν εαυτους τας επι του βαπτισµατος συνθηκας εκ παντος αθετησαντας η µερικως η και καθολου. εν µεγαλω κλαυθµω και τω βρυγµω των οδοντων βασανιζοµενοι. και προσοµιλει αυτω προσωπω προς προσωπον και ορα αυτον νοεροις οφθαλµοις καθαρως. και νυν ηµεις εκβαλλοµεθα. και τω πυρι τω ασβεστω παραπεµποµεθα. αλλα το δοθεν αυτοις του αγιασµου και της υιοθεσιας ταλαντον κατορυξαντας και µη υπεξεργασαµενους αυτο και δια τουτο της του ∆εσποτου θεας απεστερηµενους. µηδε οτι Χριστον ενδεδυµενοι εισι γινωσκοντες. ει δ᾿ ουν.

καθως αυτος περι εαυτου ειρηκεν· «Εγω ειµι. ω η δοξα και το κρατος συν τω Πατρι και τω Αγιω Πνευµατι εις τους αιωνας· αµην. και σπουδασατω δια µετανοιας και εξοµολογησεως των αιωνιων επιτυχειν αγαθων. (364) οι µη ορωντες αυτον τυφλοι εισιν αντικρυς. το εαυτου συνειδος. λεγων. εν Χριστω Ιησου τω Κυριω ηµων. ο αψευδης. και δια τουτο παραγενοµενος εις τον κοσµον ινα παντας τους εν τω κοσµω. οποτε ουτως εχοντα ιδοι. ηγουν τους εν τω σκοτει καθηµενους. αλλ᾿ εκαστος υµων. αγαπητοι. Μετανοησατω ουν εκαστος υµων και θρηνησατω εαυτον. αλλα φωτι της οικειας αυτου δοξης τε και θεοτητος. Ηκουσατε τι ο ∆εσποτης φησι· «Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει. επειδη µη ηγαπησαν αυτον και τας αυτου ετηρησαν εντολας. αιτιον εαυτον ευρησει της στερησεως του ∆εσποτου και της θεας της δοξης αυτου. φησιν ο Αποστολος. η αληθεια δε ου δυναται ψευσασθαι (αδυνατον γαρ. λεγετω τουτο αδυνατον· µηδε γαρ ως απιστος και αυτος φθεγγεσθω ταυτα λαλων. Θεον ψευσασθαι). η αληθεια». φωτιση ουκ αλλοτριω τινι φωτι. Ει ουν αληθεια εστιν ο Χριστος. εν επιθυµια εγενοντο αν του ιδειν αυτον και τουτο εξ ολης αυτων εζητησαν της ψυχης και αυτος εαυτον αυτοις ενεφανισεν αν. Ει γαρ εκεινος λεγει· «Εγω ει µι το φως του κοσµου». οτι τοσουτων και τηλικουτων αγαθων εαυτον απεστερησεν. µηδε τω φωτι αυτου τρανως και γνωστως ελλαµποµενος. εκπεσων της δοξης και της θεωριας του βασιλεως των ουρανων. ως ειποµεν. αλλα και λιαν εστι δυνατον.«Ο αγαπων µε τας εντολας µου τηρησει και εγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον». τυφλοι δε παντως εµειναν οντες. ο φυσει αληθης και η αληθεια. ερευνησας. καγω αγαπησω αυτον και εµφανισω αυτω εµαυτον». µηδε εν τη θεωρια της δοξης αυτου δια παντος µενων και µενοντα βλεπων εν εαυτω τον Θεον. µηδεις των µη βλεποντων τον Κυριον λεγετω οτι αδυνατον τουτο εστιν· ουκ αδυνατον γαρ. Ει γαρ ηγαπησαν αυτον και τας αυτου ετηρησαν εντολας. Μηδεις ουν των µη βλεποντων πιστων νοερως τον Κυριον. ΛΟΓΟΣ Ι∆΄ (365) .

ειπειν δε και αυτων των εν τω ουρανω. εαυτον ειναι εν παση πληροφορια ειδως. αλλα και παντας τους οµογενεις και οµοιοπαθεις αυτω ανθρωπους. καταποθεντος του χειρονος κοσµου υπο της ζωης της βραβευοµενης πασιν εκ του εµου Πνευµατος· και ιδοντες µε. εγκαλλωπισθησεται. Ο συνιεναι και συνιδειν δυνηθεις οτι γυµνος εκ του µη οντος παραχθεις εις τον κοσµον εισηλθεν. Ο δε γε ξενον εαυτον οντα των επιγειων επεγνωκως και ειδως οτι γυµνος εν τω θεατρω τουτω εισηλθε και γυµνος παλιν εξερχεσθαι τουτου µελλει. αλλα ξενον παντων των επιγειων. πως σωµατικως ευφρανθησεται. Αναστησοµαι γαρ εν υµιν. χαρησεται υµων η καρδια και την χαραν υµων ουδεις αιρει αφ᾿ υµων». . εγω νενικηκα τον κοσµον. πως ουχι πενθησει. η ευθηνουση τραπεζη και πολυτελει. Ο δε και τον Θεον µονον αγαπων και φοβουµενος. (366) αυτου του Κυριου προς τους τοιουτους αει λεγοντος· «Ο κοσµος χαρησεται. ει και τα παντα κατεχει. προτιµησει των ορωµενων αυτου. πως συναπτεται τις δια της κοινωνιας Θεω και πως ου συναπτεται. ολην αυτου την προθεσιν της ψυχης εις την θεραπειαν του πεποιηκοτος αυτον εκδιδωσιν. πολλω µαλλον εκεινων ων κατα πολυ αφεστηκε και τη φυσει και τη ουσια και τη διαγωγη. Πως δε ου κλαυσει ουχ εαυτον µονον.Περι εορτων και οπως χρη εορταζειν και τινων συµβολα τα τελουµενα εν ταις εορταις και κατα των εναβρυνοµενων εν αυταις. η συναξει λαου. ουτος τον ποιησαντα αυτον επιγνωσεται και µονον αυτον φοβηθησεται και αγαπησει και αυτω δουλευσει εξ ολης ψυχης και ουδεν ουδαµως. Και περι των αξιως η αναξιως κοινωνουντων και τις η εν τουτοις διαφορα· και προς το τελος. η εφ᾿ οις αρα ποιει επαρθησεται. η σωµατικως κατα την των ανθρωπων συνηθειαν ουτω πως αγνωστως εορτασει και αλογιστως. υµεις δε λυπηθησεσθε· αλλα θαρσειτε. η επι πληθει κηρων και λυχνων µεγαλα φρονησει και επι αρωµασι και µυροις. Ει γαρ εξ ων επλασθη και εν οις διαγει ξενος εστι. αποστολικως ειπειν. Πως ουν ο τον ουρανιον βλεπων ∆εσποτην επιγειου τινος εν επιθυµια γενηται πραγµατος. Πως δε ο και ξενον εαυτον ειδως εν πληροφορια γυµνον τε και πενητα. η εννοησει τι ο µη αρεσκει Θεω.

την του Πνευµατος καθοδον». θαυµαστωθηναι τε παρα των συνεληλυθοτων και επαινεθηναι. κατα τον Σοφον.. Μη δη ουν µοι χρονους και µηνας και καιρων περιοδους (367) αριθµει. την Υπαπαντην. Οντως ουδεν. αυτος εγω εν σκοτει καταλειφθησοµαι. οτι δη τα µεν σβεσθησονται.και φιλων παριφανεια και παρουσια ενδοξων ανδρων των επι της γης εγκαυχησεται. Τι γαρ µοι οφελος. Ουδαµως ουν. αλλα συµβολα εορτης. αγαπητε. αλλ᾿ ως ενεστωτα εν τοις τελουµενοις ορα σοφω τω νοΐ τα µελλοντα και επ᾿ αυτοις την καρδιαν ευφραινεται και δοκει ολον εν εκεινοις εαυτον ειναι και µετα των εορταζοντων εις ουρανους το πληθος του λαου. αλλα το µετ᾿ ολιγον αει εννοει. παντων αποσβεσθεντων αυτων. κηροις τε και λυχνοις και πληθει λαου. ο λαµπραις αυτων εορταις. εν τω τουτων αγαλλιασθηναι φωτι. ειτα µετ᾿ ολιγον. αυριον δε εκ της εµαυτου σαρκος και του ρυπου ταυτης δωσωδιας πλησθησοµαι. Οιδε γαρ ταυτα παντα καιπαντας οµου την σηµερον οντας και παρερχοµενους την αυριον. και συνετως. και ετι προς τουτοις. . αποκριθητι. την Αναληψιν. µη ειπω κηρους και λυχνους αναψαι πολλους εν τω ναω και τη των πιστων εκκλησια. και αντι λυχνων πολλων τους αστερας προσπηξαι τω οροφω του νου και ποιησαι αυτον καινον ουρανον και πραγµα ξενον επι της γης. οι δε απελευσονται εκαστος εις τα ιδια και µονος αυτος εν εν σκοτει καταλειφθησεται. τα Θεοφανια. ει εστι σοι συνεσις. Ουδε γαρ εχει προς τα γινοµενα ο τοιουτος και το εορταζειν καλως επισταµενος η τον νουν εαυτου η την αισθησιν ολως – τουτο γαρ των µηδεν πλεον των ορωµενων φανταζοµενων εστιν . Ει δε και σηµερον µεν µυροις εµαυτον τε και τους συνεληλυθοτας ευωδιασαιµι. την Αναστασιν. οιον τον απ᾿ ουρανου λαµποντα ηλιον. αλλα µηδε αρκειν σοι ταυτας λογιζου προς σωτηριαν ψυχης µηδε εν λαµπροις ιµατιοις και αγερωχοις ιπποις και µυροις πολυτιµοις. Ταυτα γαρ λαµπραν την εορτην ου ποιει ουδε αληθης εορτη εστι τουτο. τι µοι το οφελος. αλλ᾿ εαν τοιουτους αυτους κτησασθαι δυνηθω. η την των φιλων συνελευσιν. σηµερον τα παροντα φαινοµενα και µετ᾿ ολιγον αφανιζοµενα. Μη ταυτα µοι λεγει µηδε πασας αριθµει τας εορτας. µηδε λεγε µοι «Ιδου εωρτασα την Χριστου γεννησιν. την εορτην σοι νοµιζε ειναι. ειπε µοι.

τι µοι το κερδος. το πληθος υπογραφει σοι των καιοµενων λυχνων υπο του ορωµενου πυρος. Το µεν γαρ εξωθεν ραντιζοµενον εσται τοις πνευµατικοις εις εικονα της κατερχοµενης δροσου επι τα ορη Σιων και ως το . υπο των πολλων καταλαµπεται λαµπαδων. ουτος ο περικαλλης οικος. Ου τουτο λεγω. ως αν µη διακοπτηται σου ο της διακρισεως των λογισµων στεφανοειδης ορµαθος.» φησιν. Τις δε η εκ των ειρηµενων απολαυσις. Αλλα (368) πως. η σηµερον ευφρανθησοµαι. Ταυτα λεγεις.» Ουχ ουτως εορταζειν ηµας Χριστος νενοµοθετηκεν. η και ταυτη µεν τη ηµερα υγιειας απολαυσαιµι. νοητως οφειλει φωτιζεσθαι και καταλαµπεσθαι. Ουτω προστασσεις.» φησιν. φησι. Ποιον δη τουτο. τη λυπη δε βληθησοµαι αυριον. Ακουε νουνεχως. ινα. Ει γαρ σηµερον φωτισθησοµαι. λαµπη ο καθεις αυτων και µη λογισµος εναπολειφθη σκοτεινος εν τη οικια σου της ψυχης. α και χρηναι σε διδασκουσι κεκτησθαι τουτο πολυτελως εν σεαυτω. Ου µυρα προσενεγκωµεν και θυµιαµα. µη γενοιτο αλλα και λιαν δαψιλως σοι ταυτα ποιειν και συµβουλευω και συναινω. αι λαµπαδες υποσηµαινουσαι δεικνυουσιν. καθωσπερ ουτοι.καν αγης σιωπην. τα εκχυνοµενα δεικνυει των µυρων και τα συνθετα των θυµιαµατων. Οπερ αυτα σοι δηλουσι τυπικως τα γινοµενα παρα σου. τη επιουση δε βληθησοµαι νοσω. Το δε νοητον σοι µυρον. ουτω και ο οικος της σης ψυχης. Τις γαρ. «Ου ταυτας τας εορτας εξελεξαµην. «Ουκ αναψοµεν κηρους τε και λυχνους. Πλην αλλα τον τροπον ειδεναι σε βουλοµαι και ηδη υποτιθω σοι και αυτο το της εορτης των πιστων το µυστηριον. ως µηδε τοπον τινα εν αυτω απολειφθηναι φωτος αµοιρον τους δε φωτοειδεις λογισµους. Ου προσκαλεσοµεθα αδοντα λαον. ουδε γνωστους και φιλους και αρχοντας συναθροισοµεν. καιοµενων και φαινοντων εν σοι των πνευµατικων πασων αρετων δηλονοτι δια του θειου πυρος. Καθαπερ γαρ ο ναος. υπο του λογου αγχοµενος. λεγει Κυριος. αλλα δι᾿ ολου απαντες αει τω πυρι του Πνευµατος καιοµενοι λαµπωσιν. Ειπε. Το γαρ νοητον σοι φως. Πρωτον δε τας αντιθεσεις σοι των αντιδιατιθεµενων τω λογω προθησω λεγοντων ουτω «Τι δε. ο τουδε του ναου τιµιωτερος. ταυτα εκ των χειρων υµων εξεζητησεν. αυριον δε σκοτισθησοµαι.

τον υµνον εκεινον τον µυστικον. πολλω µαλλον σε βουλοµενον κατακοσµησει ταις ιδεαις των αρετων και τη ευωδια του Πνευµατος του Αγιου δοξασει. Αλλα γαρ ουκ εν τοις ειρηµενοις µονον ισταται ταυτα. Ο αινος δε και ο υµνος.καταβαινον επι τον πωγωνα Ααρων και επι την ωαν του ενδυµατος αυτου το δε βλυζον (369) ενδοθεν και ως υδωρ καταψυχον το πνευµα εσται εις πηγην ναουσαν υδατα ζωης αιωνιου τω υπο θειου Πνευµατος ενεργουµενω. τουτο δε ως ξυλον ζωης και ανασταυρουν τα θεληµατα της σαρκος. τουτο µεν ως φως ον και τοις καθαροις την καρδιαν ορωµενον. το ευωδιαζον τα συµπαντα και µονους τους πιστους αει ευφραινον ευφροσυνην πνευµατικην. τα ουρανια σοι ταγµατα παραδηλουσι και τας αναριθµητους των αγγελων δυναµεις. αλλ᾿ εχουσι ταυτα και ετεραν εµφασιν διδασκαλιας πνευµατικης. Τα δε συναθροισθεντα σοι πληθη και αδοντα µεγαλοφωνως Θεω. υπαινιττεται. ως αν και αυτος εαυτον τοιουτον αποτελεσης και ως επιγειος αγγελος τω αΰλω στοµατι ακαταπαυστως της καρδιας σου ανυµνης τον πεποικοτα σε Θεον µυστικως. αναπτοµενον τε και εις καπνον ευωδιας αναπεµποµενον ο και φαινει λαµπρως και µυριζει οµου τας αισθησεις ευωδιαν πνευµατικην. Ταυτα γαρ τα υπο των χειρων των ανθρωπινων συντεθεντα µυρα και τη ευωδια του µυρου ευωδιαζοντα σου τας αισθησεις την σην πλασιν αναζωγραφουσι και οιον σοφως υπεµφαινουσι. ειτ᾿ ουν τοις χαρισµασι του ζωοποιου και παντουργου Πνευµατος και µυριζειν σε χρη την ευωδιαν της γνωσεως και της σοφιας αυτου. συντεθεντα σοφως και συναρµολογηθεντα τοις νοητοις µελεσι του µυρου του νοητου. (370) ο δι᾿ αυτων µελωδουµενος. Καθαπερ γαρ τα υπο διαφορων ειδων συντιθεµενα µυρα χειρες πλαττουσι µυρεψων και εν εκ πολλων ειδος αποτελουσιν. Ει γαρ τα αψυχα ουτω Θεος τη ευωδια εκοσµησε και εδοξασε. τας επι τη ση σωτηρια τον ουρανιον ανυµνουσας ∆εσποτην. ουτω και σε χειρες Θεου επλασαν. ον και κατ᾿ εικονα εαυτου εκτισε και οµοιωσιν. ινα οι ακουοντες των λογων της διδασκαλιας σου ευωδιαζωνται τα αισθητηρια της ψυχης και ευφραινωνται ευφροσυνην πνευµατικην. Οι δε γε φιλοι και γνωστοι και . ον ασιγητως οι αγιοι αναµελπουσιν αγγελοι.

προφητων. κοινωνιαν σχοιεν ποτε τα αισθητα και αψυχα και παντη αισθησεως αµοιρα προς τα νοητα και θεια και εµψυχα. Τι ουν. υπερ τας του ηλιου ακτινας . Μη οιου δε ως εντευθεν τον Θεον και τους αγιους δοξαζειν αυτου η προσθηκην τινα της δοξης αυτοις εµποιειν. Ουχ εορτασοµεν σωµατικως τε και αισθητως. Αλλ᾿ οπως ελεους τυχης απο Θεου δια της εκεινων πρεσβειας. λελογισµενως και ευσεβως εορταζοντι. ∆εος µη και συ. λαϊκους. το δεδοξασµενον ενεκα της υπερβαλλουσης δοξης αυτου». βασιλεις. ακουσης «Μεταστρεψω. Εστω σοι εορτη. (371) ουδε ενδεως εχουσιν οι αγιοι δοξης επιγειου και ανθρωπινης. και παντας. αλλα αυτη καθαρως η της ψυχης σου λαµπας. Πως γαρ. ειπε µοι. λευΐτας. ως οι παλαι Ιουδαιοι. αρχοντας. αρχιερεις. µη λαµπαδων φως εις το ολιγον σβεννυµενον. η πνευµατικα µαλλον ειπειν και ζωντα και ζωης αιωνιου παρεκτικα. «Εορταζε» φησι. φησιν. ει οιον τε. µαρτυρων και παντων γενεσθαι οσιων. Αλλα µηδε ουτως εορτην σοι αληθινην ειναι το γινοµενον υποτοπαζε. τι σοι το οφελος εορταζοντι. Εαν ουτως εορταζων λογιζη και τοιουτος γεγονας οιον ο λογος αναζωγραφησεν. ει µη τοιουτοι δυνηθωµεν γενεσθαι οιους ηµιν τω λογω υπεδειξας. εορτην εορταζεις εν οις ποιεις εορταζων πνευµατικην και συνεορταζεις ταις ανω των αγγελων δυναµεσι. Αυτη εστω σοι δια πασης εκλαµπουσα της ζωης σου. εορταζε. η υπο του Αγιου Πνευµατος χορηγουµενη τω Ισραηλιτικω την διανοιαν. σοι λογισθησεται και αυτω ευαποδεκτος εση. οση σοι δυναµις. ινα δια παντων δοξασθη ο Θεος δια σου και τουτων η δοξα. ητις η γνωσις υπαρχει των θειων και ουρανιων πραγµατων.των αρχοντων οι συµπαροντες διδασκουσι σε δια της παρουσιας οτι δει σε συναριθµιον και οµοδιαιτον δια πασης εργασιας των εντολων και δια του πλουτου των αρετων αποστολων. και τα προς τιµην Θεου και των αγιων αυτου επιτελει. τυπον δε µαλλον και σκιαν και συµβολον εορτης τουτο λογιζου. φησι. «Ου γαρ δεδοξασται. Ει δε ουχ ουτως ουδε τοιουτον σεαυτον δια της εργασιας των εντολων απειργασω. συγκαλει. εις πενθος τας εορτας σου και την χαραν σου εις λυπην µεταβαλων». Και πανυ µεν ουν. ως εξ ενος σου αναφεροµενη προς τον Θεον. Ποιαν γαρ. µοναστας.

αλλ᾿ ο εν τω αισθητω και δι᾿ αυτου ως αισθητος σοι και γενοµενος και διδοµενος. Και σκοπει µοι εντευθεν των λεγοµενων την δυναµιν. ως αν εκλειποντα σε προσυποδεξωνται εις τας αιωνιους τουτων σκηνας. Αντι πληθους λαου. ον οι εσθιοντες ου τρεφονται µονον. Ει εν θεωρια καθαρα . οια δη φιλοι. αρρητος γλυκασµος. ει και θεωρειται το ειρηµενον και αλλως. αναξιως παντως εσθιεις και πινεις. Ει εν αισθησει και γνωσει. των τοιουτων µετεχεις αξιως ει δε µη ουτως. ης αρρητος η οσµη και η αναθυµιασις φωτοειδης της οσφρησεως. Αντι λυχνων πολλων. φως καθαρον του λογου ηρτυµενον τω του Πνευµατος αλατι. αλλ᾿ ο φαινοµενος µεν οινος. εν ετοιµασια της ειρηνης των ταυτης δυναµεων. ουχ ο οινος ουτος ο και ορωµενος. εστω σοι µονος ο αρτος ο ζων. κατα την κελευουσαν εντολην «Λαµψατω το φως υµων εµπροσθεν των ανθρωπων. συνεορταζετωσαν και συγκοινωνειτωταν σοι. (372) Αντι φιλων και αρχοντων και βασιλεων. ου µη διψησης εις τον αιωνα. οι προσκυνουµενοι και τιµωµενοι παρ᾿ αυτων παντες αγιοι. Αντι µυρων και αρωµατων. ουχ ο αισθητος και φαινοµενος µονον. ευωδιαζετω σε η νοητη του Αγιου Πνευµατος ευωδια. Αντι πληθουσης τραπεζης τη αφθονια των εδεσµατων. Ουτοι εστωσαν σοι φιλουµενοι και υπερ απαντας προτιµωµενοι. εστωσαν σοι αι φωτοειδεις εννοιαι. αυτος ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων και διδους τω κοσµω ζωην. ευφροσυνη αιωνιος τουτον ει πινεις αξιως αει.φαινουσα πασι τοις εν τη παγκοσµιω οικια. ως τον Λαζαρον ο Αβρααµ εν τοις κολποις αυτου. οπως ιδωσι τα καλα εργα υµων και δοξασωσι τον Πατερα υµων τον εν τοις ουρανοις». δι᾿ ων ο κοσµος απας των αρετων εξυφαινεται και η ποικιλια του πνευµατικου ναου και του καλλους αυτου λαµπρως τοις ορωσι ορθως υποδεικνυται. µονον εν αισθησει ψυχης. φως αφραστον. αλλα και ζωουνται και ζωντες ως εκ νεκρων εξανιστανται. νοουµενος δε αιµα Θεου. συνιτωσαν σοι τα ταγµατα των αγιων αγγελων δοξαζοντα τον Θεον επι σοι και αει χαιροµενα επι τη σωτηρια και αναβασει και προκοπη σου. Τουτο σοι τρυφη και βρωσις εστω ακορεστος και αδαπανος οινος δε.

αλλ᾿ ει και µικραν τινα ισως επαισθανθηση χαραν.µετειληφας ου µετειληφας. Αλλα µη θορυβηθης την αληθειαν ακουων. ενουνται κατ᾿ αµφω τω διττω τας φυσεις Χριστω. ζωη. Ει ουν. ως ο προφητης εδεξω εντος σου. συ τουτων µετεχων ουδεν πλεον ψυχικως προστιθης. µενεις παλιν µετα µικρον οιος ης και το προτερον. ουκ εση γινωσκων ει ζωην εζησας την ανωλεθρον. µηδεµιαν προσθηκην ζωης εν σοι. πως. Μονοι γαρ οι τη µετουσια της θειας του Κυριου σαρκος και την αποκαλυψιν τη νοερα προσψαυσει (373) της αορατου θεοτητος εν τω νοερω οµµατι και στοµατι καταξιουµενοι ιδειν και φαγειν γινωσκουσιν οτι χρηστος ο Κυριος. τρωγων και πινων τον θειον αρτον και τον της ευφροσυνης οινον. οι ουκ αρτον µονον αισθητον αισθητως. η βλεπων το οιονουν φως. πυρ και υδωρ εστι ζων. αγαπητε. πως οιει της ζωης κοινωνος . συσσωµοι αυτω γινοµενοι και συγκοινωνοι της δοξης και της θεοτητος. ου κολληθηση. η πηγην βλυστανουσαν. (374) ει ως υδωρ αλλοµενον και λαλουν το δεσποτικον επιες αιµα. αλλα και Θεον οµου εν ταυτω νοητως εσθιοντες αµα και πινοντες. εν αισθησει διτταις ωσαυτως τον µεν ορατως τον δε αορατως τρεφοµενοι. Ει γαρ αρτον ζωης και διδοντα ζωην αυτον την σαρκα ειναι οµολογεις του Κυριου και το αιµα αυτου οιδας και διδουν ζωην τοις µετεχουσι και γινοµενον εν τω πινοντι ως πηγη υδατος αλλοµενου εις ζωην αιωνιον. ουδαµως ενωθηση Θεω. ουχι δε και την ψυχην εαυτων. ειπε. ουδ᾿ ου µη γενησεται ποτε. Μη τοινυν οιεσθωσαν οι των θειων µυστηριων αναξιως µετεχοντες οτι δι᾿ αυτων απλως ουτω κολλωνται και ενουνται Θεω τω αορατω τουτο γαρ ουκ εσται αυτοις ουδαµως. ει φωτοειδη τον αρτον. ιδου δη αξιος γεγονας της τοιαυτης τραπεζης ει γαρ µη αξιος γενη. δηλουµενην σοι παρ᾿ ηµων. η πυρινον αυτον. Ουτω γαρ ενουνται Θεω οι αξιως και εν γνωσει θεωρια του µυστηριου εκ του αρτου εσθιοντες τουτου και εκ τουτου του ποτηριου πινοντες ευαισθητω ψυχη και καρδια οι δ᾿ αναξιως τουτο ποιουντες κενοι της δωρεας εισι του Πνευµατος του Αγιου. τρεφοντες µονον το σωµα. νοερως δε φως αχωρητον εστι και απροσιτον ουτω και ο οινος φως και αυτος οµοιως. Ο γαρ αρτος ουτος αισθητως µεν ψωµος φαινεται τοις µη υπερ την αισθησιν γενοµενοις. ει ουδεν ουδαµως τουτων εν θεωρια και µεθεξει εγενου.

το ζων υδωρ διηλθεν ως δια ρυακος της σης ψυχης. τον νουν δηλαδη εφιστωντες τη προσοχη . Ουτως ουν λαµβανων και ουτως απτοµενος των αψαυστων και δοκων εσθιειν. ω πρεπει πασα δοξα. ο αρτος ο εκ του ουρανου καταβαινων. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω παναγιω και ζωοποιω αυτου Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων αµην. ουχ ηνωθη σοι δε. Χριστω συνοντες. ουχ ηψατο δε. εσται σοι απας ο βιος εορτη µια. ΛΟΓΟΣ ΙΕ΄ (375) Περι ησυχιας και οποιας εργασιας οφειλει εχεσθαι ο εν ταυτη ανδρειως προσκαρτερων. η πως ολος µεταλαβειν υπολαµβανεις του αϊδιου φωτος. οι του µετρου ταυτης ερωντες και εις το υψος αυτης δια της προκοπης και της των λοιπων αρετων καθ᾿ οδον αναβασεως ανελθειν προετοιµαζοµενοι. εν Πατρι Θεω και οµοουσιω τω Πνευµατι. Ουµενουν ουδαµως τουτο σοι γεγονε. µη εσθιων. και ουδε εορτη. Χριστω συµβασιλευοντες. ενθα πασα σκια και απας τυπος και τα νυν συµβολα καταπαυουσι και καθαροι καθαρως του καθαρωτατου θυµατος αιωνιως επαπολαυσοµεν. ουτω δε και των θειων µυστηριων µεταλαµβανης. η εκ των ορωµενων προς τα νοουµενα µεταβασις και εκχωρησις. ανοιξατε µοι τα ωτα. Περι της τελεωτερας των αρετων ολιγα τινα προθυµουµενος ειπειν. αλλα εορτης αφορµη και Πασχα εν. δεοµαι υµων. µενεις µη λαµβανων. µηδεν ολως εχων εν σεαυτω. ου µειζον ουδεν εν τη βασιλεια των ουρανων.γεγονεναι. ου περιλαµβανεται αισθητως. Ο γαρ απροσιτος Λογος. θερµαινει δε σε το πυρ. Πως δε νοµιζεις αψασθαι του απροσιτου πυρος. τω περι τα τοιαυτα ανεπαισθητως εχοντι αλλα το φως σε καταλαµπει οντα τυφλον. αλλα συµπεριλαµβανει µαλλον αυτος και απτεται και ασυγχυτως ενουται τοις αξιοις και καλως ευτρεπισµενοις προς υποδοχην την αυτου. η ζωη επεσκιασεν. επειδη αξιαν εαυτου ουχ ευρεν υποδοχην. Εαν ουτω µεν εορταζης. Χριστον αει βλεποντες και βλεποµενοι προς αυτου.

µονη φυγη χρησαµενη και γονεις και µνηστηρα και απαντα λιπουσα. εκεινον εζητει και ποθουσα κατετρεχε. Μηδεν σοι τουτων παρεργως ειρησθαι δοξη αλλ᾿ ει µη ευρες. των κοσµικων δηλονοτι εκστασα πραγµατων και των σωµατικων αναγκων (ου γαρ αφιστατο. Γενεσθω και ως η παιδισκη. τω νυµφιω Χριστω τη ενωσει συγκοιταζοµενος και συνανισταµενος τη αιωνιω ζωη. µαλλον δε αει εν αυτω µενων και αυτον µενοντα εν αυτω περιφερων. ζητησον και ευρησεις. υποχωρησαντα αυτον κατεδιωκεν. Γενεσθω και ως νυµφη.των λεγοµενων. κυλινδουµενη επι του τοπου ου ο Παυλος διδασκων εκαθητο. αξιους εαυτους παραστησαι εις την υποδοχην και την εργασιαν αυτης. προσωπω προς προσωπον συλλαλων τω ∆εσποτη αυτου. το εργον αυτης διδαχθεντες υπο του λογου. ει βουληται. Αρξοµαι δε εντευθεν και του λογου την αρχην τοιαυτην τω ταυτης εραστη εν επιτοµω ποιησοµαι. ωστε. της αξιας εφιεµενοι αυτης και του πλουτου. τους ποδας του Κυριου νοερως κρατων και φιλων και βρεχων τοις δακρυσι. φησιν. ει δυναται. προς µηδενα αλλον αποβλεπων ει µη προς τον τας αµαρτιας αυτου αφιεναι δυναµενον. Τοσουτον γαρ αυτης ο του Παυλου ποθος εκρατησεν. ασκαρδαµυκτι και αυτος ατενιζων εις χειρας του Κυριου και Θεου αυτου. και ως πορνη. φιλικως αυτω και µυστικως προσοµιλων. αλλ᾿ ην επακροωµενη του Παυλου). ινα. Γενεσθω τοιγαρουν ο ησυχαζων και εν κελλιω µονος καθηµενος ως η πρωτοµαρτυς Θεκλα αυτη γαρ επι της θυριδος καθηµενη και τη διδασκαλια του Παυλου προσεχουσα. µη ανεχοµενη ετερου τινος επιµνησθηναι καθολου (376) πλην Παυλου. οι την νεφελην ιδοντες την φωτεινην και την φωνην ακηκοοτες την πατρικην λεγουσαν «Ουτος εστιν ο Υιος . Γενεσθω. Γενεσθω ο ησυχαζων ως οι επι του ορους Θαβωρ συνανελθοντες τω Ιησου και την αστραψασαν αιγλην και την εναλλαγην των ιµατιων αυτου και το φως του προσωπου αυτου θεασαµενοι. και ως εις των παρισταµενων αρχοντων τω επιγειω βασιλει ενδον εν τω κοιτωνι αυτου. αλλα δικην αραχνης προσκολληθεισα τη θυριδι ουτε προς το φαγειν ουτε προς το πιειν εξανιστατο. κατεφιλει το εδαφος εν ω ισταντο οι ποδες αυτου. ης οι οφθαλµοι εις χειρας της κυριας αυτης. Γενεσθω. σπευσητε.

εις κατοικιαν αιωνιον ψυχην και σωµα και νουν. τη µια βασιλεια. Γενεσθω ο καλως ησυχαζων ως οι ενδον. αλλα. Βλεπετω (378) δε ακριβως και ψηλαφισατω καλως ταις νοεραις χερσι του νοος και ταις αισθησεσει της ψυχης. ως οι εν Ιερουσαληµ εν τω υπερωω τοτε καθηµενοι. και αυτος την εξ υψους δυναµιν εκδεχοµενος. Γενεσθω και ως Μωϋσης επι της κορυφης του ορους. καλον εστιν ηµας ωδε ειναι. δια το καινα εκφερειν και δειρµηνευειν διδαγµατα παλαια και λαλειν γλωσσαις και ανατρεπειν τους λογους των αντιδιατιθεµενων τη διδασκαλια του Πνευµατος. καθηµενοι και τον Ιησουν εισελθοντα. τοιαυτα τινα ειπη προς αυτον «Τι τεταραγµενος ει και δια τι διαλογισµοι . καινοποιουντες ταυτα τη καθαρσει (377) και τη των αρετων ποικιλια εποικοδοµουντες εις υψος». Ου γαρ αγανακτησει παρ᾿ αυτου πολυπραγµονουµενος. σοι και τω Πατρι σου και τω Αγιω σου Πνευµατι. ει τοιουτος γενηται.µου ο αγαπητος». εκπλαγεντες πρηνεις επι προσωπον επεσον. ει αυτο εκεινος εστιν ο επι παντων Θεος. µονος ανω γενοµενος και εισω της νεφελης και αυτος εισερχοµενος και απο των οφθαλµων των αλλων αποκρυπτοµενος ος. η και επελθοντα τον Παρακλητον ως εκεινοι δεξαµενος και ως µεµεστωµενος γλευκους τοις σαρκικοις νοµιζοµενος και ως κοµπαζων και υπερ την εαυτου φυσιν κατεπαιροµενος αυτοις λογιζοµενος. την ειρηνην διδοντα αιτησαµενος λαβετω. ου τα οπισθια µονον ιδη. Ποιησωµεν τρεις σκηνας. θεασαµενος. µυσταγωγηθησεται πρωτον τα µυστηρια της βασιλειας των ουρανων και ειθ᾿ ουτως αλλοις νοµοθετησει φωτισθησεται. αποδεξαµενος αυτου την επαινουµενην δειλιαν. κεκλεισµενων των θυρων δια τον φοβον των Ιουδαιων. αλλα και Πνευµα Αγιον εµφυσωντα υποδεχεσθω µετα φοβου και τροµου. µαλλον δε ως πανταχου οντα και συνυπαρχοντα ενδον αυτω. αυτον τον Θεον µονος ορων και παρ᾿ εκεινου ορωµενος και της εκεινου ακουων φωνης. ινα και αυτος ειπειν δυνηθη ως ο Πετρος «Κυριε. Ουτος αιτει και λαµβανει και λαβων µεταδιδωσι τοις αιτουσιν αυτον λυεται του δεσµου των κακων και λυει αλλους ειθ᾿ ουτως αυτος. αλλα τω προσωπω γνωστως εµφανισθησεται του Θεου και. και αλλους τω φωτι φωτισει της γνωσεως ελεηθησεται. επειτα ελεησει. Η.

Ο τοινυν µονος εν κελλιω καθηµενος. ουκ ελαβον δε την αφεσιν ως εκεινη. Ιδε µου την της θεοτητος δοξαν ψηλαφησον και γνωθι οτι αυτος εγω ειµι γευσαι και ιδε οτι ο σκοτος ων και εις αγγελον φωτος εν φαντασια και ουκ αληθεια µετασχηµατιζοµενος χρηστοτητα και γλυκυτητα και χαραν και ελευθεριαν και γαληνιαιαν καταστασιν και αισθησιν νοεραν και φωτισµον ψυχης ουτε εχει. επειδη ο επιστηµων εν εργασια πνευµατικη ουκ εµποδιζεται παρα τουτο εις τας δια του σωµατος επιτελουµενας πραξεις των εντολων του Θεου. παρεστι γαρ. Ποσοι εις το Θαβωριον ορος ανεβησαν και ανερχονται µεχρι του νυν. Ο γαρ των εντολων αποστας και απο των εργων σχολασας σωµατικως. Ειρηνη σοι εγω ειµι. καθως εµε θεωρεις τα αµφοτερα οντα και εν σοι αυτα εργαζοµενον». ως δε της τεχνης απειρος εις εργον αυτην κατασκευασαι και τελειωσαι ου δυναται. εξ ετερων υποδειγµατων σαφεστεραν σοι ταυτην ποιησοµαι. τον δε εκεισε µεταµορφωθεντα Κυριον ουδαµως εθεασαντο. ηγουν την ασκησιν µετερχοµενος. Πως. Ινα δε µαθης των λεγοµενων την δυναµιν. Ει δε µη ουτως εν τη κελλη αυτου διαγων καθηται. Ει γουν η αργια κακον. Ποσοι. αλλα . ει µη εργαζεσθαι οιδε πνευµατικως. αµαρτανειν οντως ο ταυτη στοιχων. ουκετι και εν τοις πνευµατικοις εργαζεσθαι δυναται. ως η πορνη κλαυσαι προεθυµηθησαν. αλλα ασθενης και ακαρπος η εργασια αυτου αποδεικνυται. ο δε δια µονων των γινοµενων εκτος την τεχνην επιδεικνυµενος. ει µη ακριβως οιδεν α ειποµεν και ταυτα εχει εργασιαν πνευµατικην τε και διηνεκη. αλλα θειω κρατουµενος Πνευµατι.αναβαινουσιν εν τη καρδια σου. µη φοβου. Ο νους αϋλος εστι και ασωµατος ου τοιχοις. ει δυνασαι ειπειν. (379) αλλα και λιαν συνεργειται µαλλον προς ταυτας και ευκοπωτερον αυτας εργαζεται. τι το οφελος εµπερικλειειν το εαυτου σωµα τοις τοιχοις. ισταται βεβηκως εις το κατα φυσιν και προσοµιλων Θεω. εαν εκ τουτων σχολαση. τι αρα οφειλει ποιειν ετερον. παντως εξ αµφοτερων αργει. ου δια το µη παρειναι παντως εκεισε Ιησουν τον Χριστον. Οτι τα µεν εργαλεια και την υληυν εν χερσι περιφερει. Ταυτα τοιγαρουν παντα ο ησυχαζων ουκ εν λογοις µονον λεγοµενα οφειλει νοειν. αλλα και εργω καθ᾿ εν τουτων καθ᾿ εκαστην πραττοµενον επ᾿ αυτω οφειλει οραν. ουτε µην εµποιησει σοι.

Ποσοι τας Γραφας ερµηνευουσι και τον εν ταις Γραφαις λαλουντα ολως ηγνοησαν.ω των κριµατων σου. πως τον του Χριστου νοµον και την των αποστολων διαταξιν εκπληρωσοµεν. Επαν δε του τοιουτου καλου ακορεστως κατατρυφησωσι και βεβαιωθωσιν ως «ουκ αξια. του δε «Ο αργος µηδε εσθιετω». και αλλαχου «Παντα υµιν υπεδειξα και οπως δει εργαζοµενους αντιλαµβανεσθαι των ασθενουντων». και παλιν «Ο θελων εν υµιν ειναι πρωτος εστω παντων εσχατος και παντων δουλος και παντων διακονος». Παντες γαρ οι αποστολοι και οι εξ αυτων θεοφοροι πατερες ουδαµου της δια των εργων ευαρεστησεως την ησυχιαν προεκριναν. κατα τον θειον . ως τινες κακως το «Σχολασατε και γνωτε οτι εγω ειµι ο Θεος» επιλαµβανουσιν. αλλ᾿ εκ της του Θεου γνωσεως µαλλον η ησυχια τω νοµιµως και καλως (380) αγωνιζοµενω εγγινεται.δια το µη αξιους ειναι της θεοτητος αυτου θεατας. και ουδεις αυτων ελαβε τον Παρακλητον. Ει γαρ σχολην των εργων την αποχην. και ουδε αυτου του ονοµατος την σηµασιαν επιστανται. αµεριµνως και ανεπιµικτως των κατω και λυπηρων τας επικαρπιας των πονων επαπολαυοντες. µη τι γε ειπειν το εν τη ησυχια µυστηριον. εξω του σταδιου και των εν πολεµοις ταραχων εγενοντο και ετι οι νοµιµως αγωνιζοµενοι εξω τουτων γινονται. και παλιν «Ει ουν εγω ο Κυριος και ο διδασκαλος ενιψα υµων τους ποδας. Ποσοι των Ιουδαιων εισηλθον εν τω οικηµατι ενθα εκαθηντο οι αποστολοι. Ποσοι ησυχασαν και νυν ησυχαζουσι. Κυριε – και ουτοι συνηριθµηθησαν. Ποσοι εν σπηλαιοις και ορεσιν εναπεψυξαν και του κοσµου υπεραξιοι ου γεγονασιν. οφειλετε και υµεις αλληλων νιπτειν τους ποδας». αλλα δια της των εντολων εκπληρωσεως την πιστιν επιδειξαµενοι της του Θεου αγαπης εν γνωσει κατηξιωθησαν και. ως νοµιµως αγωνισαµενοι και επαθλον της νικης την εν αγαπη γνωσιν Θεου λαβοντες και ειναι συν αυτω επιποθουντες. Ου γαρ απο της εξωθεν ησυχιας η του Θεου γνωσις διδοται. αλλα µετα του κοσµου . του µεν λεγοντος «Α θελετε ινα ποιωσιν υµιν οι ανθρωποι και υµεις οµοιως ποιειτε αυτοις». και «Αι χειρες αυται διηκονησαν εµοι και τοις συν εµοι». και ησυχιαν την αργιαν καλεσοµεν και αντι της εργασιας των εντολων ταυτα προκρινωµεν. ωστε αυτων µη ειναι τον κοσµον αξιον.

ουχ εαυτοις. εις φυγην µεν τρεπονται οι τουτων εχθροι. Τι δε χρη και λεγειν περι του δεσµειν και λυειν τους ουτως εχοντας. αλλ᾿ ον ποθουσι και ω αντιποθουνται Θεω φιλοτιµουµενοι. αλλα παλιν απο της ανεσεως (381) και της τοιαυτης τρυφης επι τους αγωνας χωρουσι. τα παθηµατα του νυν καιρου προς την µελλουσαν αποκαλυπτεσθαι δοξαν» και οτι «εκαστος ληψεται τον µισθον κατα τον ιδιον κοπον». ουκ εν τοις προλαβουσιν αθλοις αρκουνται. αλλ᾿ εν αγνοια καθηται. οι δε γε παρ᾿ εκεινων τρωθεντες ευθυς θεραπευονται. πορευοµενος.Αποστολον. τον Κυριον ηµων Ιησουν Χριστον. τιµη και προσκυνησις συν τω πατρι και τω Αγιω Πνευµατι νυν και αει και εις τους ατελευτητους αιωνας των αιωνων αµην. µονον περικεκλεισµενος το σωµα ουτε προεστως εστιν ο δοκων προεσταναι. Ουαι τοις ταυτα τολµωσιν εν τη φοβερα ηµερα της κρισεως. αλλα ψευστης και πλανος. Αλλα τις ουτω µανεις και επι τοσουτον θρασους αρθεις προς του τον Παρακλητον δεξασθαι ειπη και ποιησει εργα του Πνευµατος και ανευ γνωµης Θεου τα του Θεου διαπραξεται. ουδε εν τω προτερω τροπω τοις εχθροις συµπλεκονται. Ταυτα ει µη καθ᾿ εν ο ησυχαζων και ο προεστως αλλων και ο διδασκων ετερους επισταται. αλλα φοβεροι αυτοις και µονη τη ιδεα εισιν µονον γαρ αναφανεντων. αποδιδους εκαστω κατα τα εργα και τας ενθυµησεις και τους (382) λογους αυτου ω πρεπει πασα δοξα. οπου γε και οι τον Παρακλητον εχοντες εν εαυτοις αφιεντα τα αµαρτηµατα φριττουσι µη τι των παρα γνωµην του εν αυτοις οντος και δι᾿ αυτων λαλουντος εργασωνται. ει και εαυτοις. εν η ο αδεκαστος και απαραλογιστος κριτης Κυριος καθηται επι θρονου και βηµατος φοβερου. πως δει προσερχεσθαι τοις τοιουτοις. οτι την αληθινην σοφιαν. ουκ εχει εν εαυτω. εν ποιοις τε οπλοις και µηχανηµασι ποταποις. δεσµουνται και επαλειφονται παρ᾿ αυτων και διδασκονται. ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΑ ρ΄. απο της ησυχιας επι τον λογον. µαλλον δε εξω της οδου. κατα το ειρηµενον υπο του Θεολογου. . τους ακολουθουντας αυτω συν αυτω εις αιωνιου πυρος κρηµνον απορριψει ουτε διδασκαλος αλλων εστιν ο διδασκεν δοκων. ουτε ησυχαζων εστιν ο δοκων ησυχαζειν. Ουκετι δε τυπτοντες και τυπτοµενοι. αλλ᾿ εν οδω η ουκ επισταται.

ουδεν των εθνικων και απιστων διενηνοχαµεν. καθοσον ανθρωπω χωρητον τω υπο της ανωθεν χαριτος ενεργουµενω. ει µη µονος ο Θεος εστι. Μνηµη Χριστου φωτιζει τον νουν και δαιµονας εκδιωκει το δε φως της Αγιας Τριαδος φαινον εν καθαρα καρδια παντος αφιστα του κοσµου και τον µετοχον αυτου απ᾿ εντευθεν ηδη εµφορεισθαι ποιει της µελλουσης δοξης. δ΄. Ο µη φοβουµενος τον Θεον ου πιστευει οτι εστι Θεος. οι και στενουσι πως τη σκια και τω εφολκιω βαρουµενοι. και εστι και εσεται. Θεος τοις µεν σωµατικως ορωσιν ουδαµου εστιν. εντολων τηρησις τουτου δε µη οντος εν ηµιν µηδε της φυλακης των θειων εντολων.Του οσιου πατρος ηµων Συµεων του Νεου Θεολογου. ηγουµενου µονης του αγιου Μαµαντος της Ξηροκερκου. γ’. αφρων γαρ εστιν ο δε τουτο πιστευων φοβειται αυτον. αορατος γαρ. κεφαλαια πρακτικα και θεολογικα ρ΄. ει και τη γη παρεισιν. µη φυλασσων δε τας εντολας αυτου. παρεστι γαρ εν γαρ τω παντι και εκτος του παντος εστιν. . φοβουµενος δε τηρει τας αυτου εντολας ο δε φοβεισθαι λεγων τον Θεον. παντως οι της αυτου χαριτος εν τω κοσµω τουτω πλουσιως µετεχοντες. φησι. αναχθηναι τους διδασκειν επιχειρουντας. ε΄. εν τουτω και εγγυς εστι τοις φοβουµενοις αυτον και µακραν απο αµαρτωλων η σωτηρια αυτου. Ο Κυριος ου τους απλως διδασκοντας µακαριζει αλλα τους προτερον δια της των εντολων εργασιας αναβλεψαι αξιωθεντας και θεασαµενους εν εαυτοις το φωτιζον (384) φως του Πνευµατος αστραπτον και δι᾿ αυτου γνοντας εν αληθινη τουτου ορασει και γνωσει και ενεργεια τα περι ων ειπειν και αλλους διδαξαι χρη ουν ουτω πρωτον. τοις δε πνευµατικως νοουσι πανταχου εστι. φοβος. β΄. κρυπτοµενω δε εισετι τω παραπετασµατι της σαρκος. Ει ουδεν ετερον µετα την παρελευσιν των ορωµενων. ινα µη περι ων ουκ επιστανται λεγοντες τους πειθοµενους αυτοις και εαυτους πλανησαντες απολεσωσιν. ως ειρηται. αλλα το πλειστον ηδη τω µελλοντι αιωνι συνηφθησαν. (383) α’. ψευστης εστι και ο φοβος του Θεου ουκ εστιν εν αυτω ου γαρ.

αλλ᾿ ως υπο πυρος αει εκκαιοµενον και πυρουµενον επαιρεσθαι εις φλογα ποθου θειοτερου ποιει. . Καταληψιν γαρ και τελος του ποθουµενου ευρειν ο νους µη δυναµενος ουδε µετρον τω ποθω και τη αγαπη δυναται δουναι. το πληρωµα της αγαπης µη καταλαβειν δυνηθεις οθεν και ως εσχατον ηγουµενος εαυτον παντων των φοβουµενων τον Θεον. ζ΄. «Τελος γαρ νοµου Χριστος». (385) αλλα µαλλον αρχη και αιτια σφοδροτερου και µειζονος ποθου. Η γνωστως και ευαισθητως γινοµενη ενοικησις της τρισυποστατου θεοτητος εν τοις τελειοις ου πληρωσις ποθου εστιν. Η πιστις και ο του Θεου φοβος και η τηρησις των αυτου εντολων κατα αναλογιαν της καθαρσεως τους µισθους προξενει καθοσον γαρ καθαιροµεθα κατα τοσουτον εις αγαπην Θεου απο του φοβεισθαι αυτον αναγοµεθα και οιονει µεταβαινοµεν απο του φοβου κατα προκοπην επι το αγαπαν τον Θεον και τηνικαυτα ακουοµεν προς αυτου «Ο εχων τας εντολας µου και τηρων αυτας εκεινος εστιν ο αγαπων µε». Τουτου δε γενοµενου. Εκτοτε γαρ ουκ εα τον υποδεξαµενον αυτην ηρεµειν. ζωης αιωνιου της εν αυτω τω Χριστω µετοχους τους πιστους απεργαζεται. και ο Πατηρ αυτου ωσαυτως ηµας αγαπα. Ο εις τουτο το περας ελθων ου δοκει ευρηκεναι αρχην ποθου η αγαπης εν εαυτω του Θεου. «Παντα δυνατα τω πιστευοντι». ως αντι εργων νοµου λογιζοµενης της εις Χριστον πιστεως. αυτος ως υπεσχετο ηµας αγαπα αυτου δε ηµας αγαπωντος. η΄. αλλα τω ατελεστω τελει φθασαι και καταλαβειν βιαζοµενος. Η γαρ πιστις αντι δικαιοσυνης λογιζεται. Η δε εις αυτον πιστις δικαιοι και τελειοι τον πιστευοντα. αναξιον εαυτον ηγειται απο ψυχης και της µετα των πιστων σωτηριας.στ΄. Και ουτω προστιθωµεν επι τοις αγωσιν αγωνας. θ΄. ινα την αγαπην απο των εργων επιδειξωµεθα. ατελεστον αει τον ποθον και απληρωτον την αγαπην εν εαυτω περιφερει. προοδοποιουντος του Πνευµατος δηλαδη και την οικιαν προευτρεπιζοντος ως εν µια συνοδω των υποστασεων µονην γινεσθαι ηµας Πατρος και Υιου και Αγιου Πνευµατος. ητις δια των εντολων του ευαγγελιου βεβαιουµενη και δεικνυµενη. αλλ᾿ ως µη αγαπων τον Θεον διακειται.

και αυτη ην δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου. Πιστις εστι το δια Χριστον υπερ της αυτου εντολης αποθανειν και τον θανατον τουτον ζωης προξενον ειναι πιστευειν. ει γε και συνειδησιν ζωσαν εχουσι περι της απιστιας αυτων πιστων γαρ τουτο εστι το εν µηδενι µηδαµως του µεγαλου Θεου και σωτηρος ηµων Ιησου Χριστου παραβαινειν την εντολην. Πιστις η εις Θεον επιθυµιαν καλων ετεκε και φοβον κολασεων η δε των κρειττονων επιθυµια και ο φοβος των κολασεων τηρησιν εντολων ακριβη κατειργασαντο. υπεµεινα τον Κυριον και προσεσχε µοι». Η εις Χριστον πιστις εστι το µη µονον καταφρονησαι (386) των εν τω βιω τερπνων. Ει δε και ταυτης γευσεται κατ᾿ οικονοµιαν τινα του Θεου. «Υποµενων γαρ. ιβ΄. Η αποταγη του κοσµου και παντελης αναχωρησις. την ευτελειαν και εξουδενωσιν ως δοξαν τω οντι και περιφανειαν. Οι τους εαυτων γονεις εν τινι προτιµωντες της του Θεου εντολης πιστιν ου κεκτηνται προς Χριστον παντως γαρ υπο της ιδιας κρινονται συνειδησεως. φησιν. την πτωχειαν ως πλουτον λογιζεσθαι. αλλα και το καρτερησαι και υποµειναι παντα πειρασµον επερχοµενον εν λυπαις και θλιψεσι και συµφοραις.ι΄. µηδεν ετερον ταυτης εξωθεν εννοειν εκουσιως καταδεχοµενος. εως αν θεληση και επισκεψηται ηµας ο Θεος. ια΄. ιδ΄. ιγ΄. και εν τω µηδεν εχειν τα παντα κατεχειν πιστευειν µαλλον δε κεκτησθαι «τον ανεξιχνιαστον πλουτον της επιγνωσεως του Χριστου» και πηλον η καπνον απαντα τα ορωµενα καθοραν. η δε ακριβης των εντολων τηρησις την ιδιαν τους ανθρωπους εκδιδασκει ασθενειαν. ξενιτειαν αναλαβοµενην παντων των εν βιω υλων και (387) ηθων και . ει µη ταχιον εασει τα υφ᾿ ων και εν οις κρατειται κατα προσπαθειαν και ολος της τοιαυτης γενηται γνωσεως. η δε κατανοησις της αληθους ασθενειας ηµων θανατου µνηµην εγεννησεν ο δε συνοικον ταυτην κτησαµενος αυτος µαθειν εµπονως ζητησει οποια εσται αυτω τα µετα την εξοδον του βιου τουτου και αναχωρησιν ο δε αει περι των µελλοντων γνωναι σπουδαζων πρωτον παντων εαυτον αποστερησαι των παροντων οφειλει ο γαρ εν τουτοις και µεχρις ευτελους τινος υπο προσπαθειας κρατουµενος εκεινων την γνωσιν τελειαν ου δυναται κτησασθαι.

Μη θελε δι᾿ ευλογους αιτιας η µαλλον αλογους τω (388) κοσµω προσµειναι το συνολον. ιστ΄. µεγαλης ωφελειας προξενος γινεται τω ουτω θερµως αποταξαµενω εν βραχει τω καιρω. συντοµως υπακουσον εν ουδενι γαρ ετερω ουτω Θεος ως εν ταχυτητι ηµων επευφραινεται. αλλα γε χαυνοτεραν ταυτην παντως και ασθενη απεργασονται. Οταν προς παντα τα του βιου ηδεα ευρεθης ανδρειος και απαρακλητος. Την παρα των γονεων και αδελφων και φιλων σου θλιψιν ορων δια σε γινοµενην. ιη΄. Τουτο γαρ αυτοις οι δαιµονες υποβαλλουσιν. ιθ΄. Ο µισησαι θελων τον κοσµον αγαπην εκ βαθεων ψυχης εχειν οφειλει προς τον Θεον και µνηµην τουτου αεναον ουδεν γαρ ετερον ως ταυτα µετα χαρας παντα καταλιµπανειν ποιει και σκυβαλων δικην αυτα αποστρεφεσθαι.γνωµων και προσωπων και αρνησιν σωµατος και θεληµατος. οταν συ µεν ατρεπτος και εν ταυτη εµµεινης τη προσβολη. εν αυτω τας οικησεις ποιουµενος. κλαιειν ποιουσι και θρηνειν δια σε προ προσωπου σου. κ΄. εν ω την ψυχην σου κεκοπωµενην και πεφορτισµενην υπαρχουσαν αυτος αναπαυσει πολλα γαρ εχει το πελαγος του βιου προξενα κινδυνων και απωλειας εσχατης. ιζ΄. Ο φευγων τον κοσµον. γελα επι τω υποβαλλοντι ταυτα ποικιλως κατα σου γινεσθαι δαιµονι και µετα φοβου και σπουδης πολλης υποχωρησον και τον Θεον εκτενως εκδυσωπει του ταχιον εις λιµενα καλου πατρος καταντησαι σε. ο δε Θεος µονος αΐδιος εστι και αθανατος. οπως την θερµην αποσβεσωσι της καρδιας σου ει γαρ και µη τελειως εµποδισαι σου την προθεσιν δυνηθωσιν. χαιρετε οσοι δι᾿ αυτον τα φθαρτα κατελειψατε φθαρτα δε εισιν ου µονον πλουτος και . Και τουτο αληθες ειναι γνωση. τοτε εις συµπαθειαν δηθεν οι δαιµονες τους συγγενεις µετατρεψαντες. ει και παντες σε τουτο ποιειν συγγενεις και φιλοι καταναγκαζουσι. επειδη και κρεισσον υπακοη συντοµος µετα πενιας η βραδυτης µετα πληθος χρηµατων. ιε΄. ορα µηδαµως δως σην ψυχην εις παρακλησιν κατ᾿ αρχας. εκεινους δε εις µανιαν την κατα σου και µισος αιφνης εξαφθεντας ιδης και ως εχθρον σε αποστρεφοµενους και οραν ουκ εθελοντας. Ει ο κοσµος και τα εν τω κοσµω παντα παρερχονται. αλλ᾿ οτε κληθης.

προς κακοπαθειαν. το δε ιδιον σου µηδε εν τουτω ποιων εκ προαιρεσεως θεληµα ει δε µη. φησι. αλλα και πασα ηδονη και απολαυσις αµαρτιας φθορα εστι µοναι δε αι του Θεου εντολαι φως εισι και ζωη και τουτο παρα παντων καλουνται. . Επειτα εις συντυχιας ανωφελεις εκκαλουµενοι. Αγχεται κενοδοξος ταπεινοφρονα ορων προχεοντα δακρυα και δισσως ωφελουµενον. κγ΄. τοτε τοις την ευλαβειαν υποκρινοµενοις υπεισερχονται και δι᾿ αυτων τους αγωνιζοµενους εµποδιζειν πειρωνται. ινα. Και πρωτον µεν. τας ηµερας εν ταυταις προσαναλισκειν αυτους ποιουσιν. αδελφε. κινουνται εις φθονον και παντα ποιουσι και πραττουσιν εως ου και της µονης αυτον εκδιωξωσιν ου φερει γαρ κενοδοξια ατιµος επαινουµενην ταπεινωσιν οραν απεναντιας αυτης. Ει φλογα ελαβες. εση δια παντος επι πασιν ως νηστευων και εγκρατευοµενος και το ιδιον αποταξαµενος πανταπασι θεληµα ου µην δε αλλα και την ενουσαν εν τη καρδια σου φλογα ασβεστον διατηρησεις. Θεον ιλεω δι᾿ αυτων εργαζοµενον και ανθρωπους εις επαινον επισπωµενον αβουλητως. καν προτρεπη παρ᾿ αυτου η παρα των συνασκοµενων σοι αδελφων λουτροις η βρωµασιν η αλλαις θεραπειαις σωµατικαις χρησασθαι αναπαυσεως χαριν. και εις ακηδιαν εµπεσητε. αλλ᾿ αει παρεσκευασµενος εσο προς νηστειαν. και δραµων παρεγενου εν κοινοβιω η πνευµατικω πατρι δια τουτο. αλλα τηρει εαυτον ξενον εκ παντων και συννουν και απαρρησιαστον. Ει µεν τις υπακουσας των σπουδαιων οµοιωθη αυτοις. την παντων καταφρονειν σε βιαζουσαν. ως εξ αγαπης δηθεν και συµπαθειας κινουµενοι. ινα µη και το σωµα αδυνατηση. ει µεν παρα του σου εν Κυριω πατρος προτραπης µετασχειν παρακλησεως. Οταν παντα τα παρ᾿ εαυτων οι δαιµονες πραξωσι και τον κατα Θεον ηµων σκοπον µεταστησαι ου δυνηθωσιν η εµποδισαι. κα΄. µετα χαρας υποµενεις απερ εκουσιως ποιησαι ηθελησας ψυχικως ωφελουµενος. εις σωµατικας αναπαυσεις (389) χωρειν παραινουσιν αυτοις. κβ΄. στρεφονται και επεγγελωσι την αυτου απωλειαν ει δε µη υπαχθη τοις αυτων λογοις. ευρεθης εκεινω µεν υπηκοος. τουτο µη καταδεξη. προς εγκρατειαν ακροτατην.χρηµατα. Τουτο γαρ φυλαττων.

εισαγωγικον οντα πιστεως δε ακραιφνους το παντα ως εν χειρι Θεου η του πνευµατικου πατρος αναθεσθαι βουλησει. η προσταξη λαβειν η αυτος εκεινος αυτοχειρως παρεξη σοι. φησι. ει µη τοι αυτος τη οικεια γνωµη. Τι δε και ωραιοτερον η γλυκυτερον της θεας αυτου. βλεπων αυτον.κδ΄. παντως ζωην την αιωνιον εκ ταυτης αρυεται. Κρειττον γαρ πτωχον και ξενον ειναι τε και ακουειν σε η σκορπιζειν χρηµατα και διδοναι τοις πενησι. µεχρις αν οικοθεν κινηθεις ο πνευµατικος σου πατηρ προτρεψηται. του σκοπου µου απετυχον». Αφ᾿ ου σεαυτον ολον τω πνευµατικω σου αναθη πατρι. µαρτυρα της αληθειας τον Θεον προβαλλοµενος ειπεν «Εθεµην τοιουτον εν εµαυτω λογισµον ως µητε φαγειν µητε πιειν αιτησασθαι ποτε τω πατρι µου η παρεξ αυτου µεταλαβειν τινος το καθολου. αυτον βλεπειν λογιζεται τον Χριστον και συνων η ακολουθων αυτω. Ο πειραν εσχηκως πνευµατικης ωφελειας και ανοθευτον πιστιν κτησαµενος. ει και συµβη σε φλεγεσθαι. Ει δε και οµιλιας αξιουται της παρ᾿ αυτου. Μη δη λαβειν υδατος αιτηση ποτον. ισθι ως ξενος ει επι πασιν οις εξωθεν επιφερη. Αγχε γαρ σεαυτον και βιαζου εν πασι. κη΄. ει και παρα τον καιρον η ωρα εστιν. Μη δως ανευ του κατα Θεον πατρος σου ελεηµοσυνην εξ ων χρηµατων εισηνεγκας. . κε΄. Τι γαρ και µειζον η ωφελιµωτερον εν τη παρουση και εν τη µελλουση ζωη του συνειναι Χριστω. αλλα µηδε δια µεσιτου σου λαβειν τινα εξ αυτων παρ᾿ εκεινου θελησης. ου προτιµησει τι των του κοσµου πραγµατων υπερ την εκεινου µνηµην οµου και αγαπην. εως αν ο Θεος πληροφορηση αυτον και προσταξη µοι και ουτως εχων ουδεποτε. ανθρωπινοις λεγω πραγµασι τε και χρηµασιν ου χωρις µηδεν εν αυτοις πραξαι η ποιησαι θελησης. Χριστω συνειναι και ακολουθειν βεβαιως πιστευει. Ο πιστιν κτησαµενος εναργη προς τον κατα Θεον πατερα αυτου. αποκαλυπτει παντως τω πνευµατικω σου (390) πατρι και λεγει σοι «Πιε» και τηνικαυτα πιεσαι µετα καθαρου συνειδοτος. κστ΄. αλλα µηδε µικρον η µεγα αιτηση πραγµα αυτω εασαι σοι. πειθων και λεγων τω λογισµω «Ει θελει ο Θεος» και ει ης αξιος του πιειν. κζ΄. Ο τοιουτος ουκ επιθυµησει ετερω τινι οµιλησαι ποτε.

µετα φοβου και µετα αιδους τουτο ποιει. (391) Πιστιν εναργη εδειξεν ο και το τοπον. εις αγαπην των νοητων µετεγκεντρισης τον φοβον σου. ην και λεγοµενην ακουεις. Και αυτη εστιν η πνευµατικη γνωσις. αλλα και της εν τη κελλη αυτου διαγωγης. Οταν µετα πασης καθη επι τραπεζης της αδελφοτητος και νοερως σοι σκια τα παντα τοις οφθαλµοις υπογραφωνται και του ηδεος των βρωµατων ουκ επαισθανη. τοτε γινωσκε την του Θεου σοι χαριν ουτω ταυτα υποδεικνυειν δια την εκ του φοβου πολλην σου ταπεινωσιν. ιδων τα ποιηµατα του Θεου και διδαχθεις των αισθητων την αδρανειαν. λ΄. αλλ᾿ ολην εχεις την ψυχην τω θαυµατι εκπληκτον και τοις δακρυσιν εµπλεον. . εκεινω δε αυτω µη προσεγγισαι τολµων µηδε απλως προσψαυσαι τινος των αυτου χιτωνων η σκεπασµατων ανευ της εκεινου προσταξεως και µεταχειριζοµενος τι των εκεινου. εις προκοπην εν ολιγω µεγαλην ανερχεται. εν οις καταποντιζεται το τριµερες της ψυχης αναγει δε εις ουρανον απαθειας τον νουν και θεωρητικον απεργαζεται και τη γευσει της εκειθεν χρηστοτητος παντα σκυβαλα τα του παροντος βιου ηγεισθαι ποιει και αυτην δε την τροφην και την ποσιν µη ενηδονως η συχνοτερως προσιεσθαι. λβ΄. εν ω ο οδηγος και πατηρ αυτου ισταται. ως ιαµα των τουτου παθων και των αµαρτηµατων καθαρτικον. ολιγοι δε και τοις θεληµασιν εαυτων περι ων και ο θειος λογος καλως αποφαινεται «Πολλοι µεν κλητοι» λεγων «ολιγοι δε εκλεκτοι». λα΄. ως αγιον ευλαβουµενος και τον κονιορτον των ποδων αυτου χερσι λαµβανων ζεοντως και επιχεων τη εαυτου κεφαλη και τη καρδια προσαλειφων. Εν αισθησει γαρ καρδιας τουτο γινοµενον εις αβυσσον ταπεινωσεως και εις δακρυων πηγας το λογιζοµενον καταφερει. Ο εκ διαθεσεως τους λοιδορουντας η αδικουντας η µισουντας και αποστερουντας αυτον αγαπων και υπερ τουτων ευχοµενος. οπως. Πολλοι µεν τω βιω τουτω και τοις του βιου πραγµασιν αποτασσονται. αναξιον εαυτον κρινων µη µονον της τουτων θεας και λειτουργιας.κθ΄. ητις µεσον του φοβου και της αγαπης ευρισκεται και απο τουτου εις ταυτην διαβιβαζει ανεπαισθητως και ακινδυνως τον ανθρωπον.

ενδιατριβειν δε αει ταις ψυχωφελεσι και πνευµατικαις ενθυµησεσιν. Τα γαρ υπερβαινοντα και νουν και διανοιαν. την εκ του πνευµατος ηνιξατο γεννησιν. Ου πραξεων µονον πονηρων απεχεσθαι δει αλλα (393) αλλα και λογισµων και εννοιων εναντιων χρη σπουδαζειν τον ασκητην ελευθερον ειναι. ιν᾿ ουτως αµεριµνος απο των βιωτικων διαµεινη. . ο λεγει δια των ευαγγελιων ο Κυριος «Εαν µη τις γεννηθη δι᾿ υδατος και πνευµατος. Ουκ ενδεχεται αλλως την εις Θεον τελειαν αγαπην αναφαιρετον κτησασθαι τινα ει µη κατα το µετρον της πνευµατικης γνωσεως αυτη δε κατα µικρον αυξανεται (392) τη πρακτικως πονουση καθ᾿ εκαστην ψυχη. λε΄. ου µη εισελθη εις την βασιλειαν των ουρανων». εκπληττεται και ανωδυνως αυτοµατα προχεει τα δακρυα. Και παλιν «Εαν µη τις γεννηθη ανωθεν». κατα το µετρον του φωτισµου και την θεωριαν των οντων αξιως δυνησεται κατιδειν. ουτω τοις εν νυκτι αµαρτηµατων καθευδουσιν ο αγαθος δεσποτης φως µικρον γινεται. αλλ᾿ αυτη εστιν η αληθεια. πως οφθαλµοι κατανοησαι σωµατος εξισχυσουσι. ελεει τε και χαριτι Θεου φωτισθεις. λδ΄. λστ΄. Και τοτε αιφνης αναβλεπων ο ανθρωπος και θεωρων την φυσιν των οντων. δι᾿ ων καθαιρεται και βαπτιζεται το δευτερον βαπτισµα. ως ουποτε αυτην εθεασατο. Μολις γαρ και νους καθαρθεις λογισµων και ελευθερωθεις των προληψεων. εχει το µυρον του χρισµατος προσηµαινον το νοητον µυρον του Πνευµατος. Θεος ων τοις πασιν αχωρητος. Το δε δευτερον ουκετι τυπος της αληθειας. ανωθεν δε ειπων. ο δε λοιπος απας κοσµος το καθ᾿ ηµας νυξ εστιν. φειδοµενος της ασθενειας ηµων. βαπτισµα εκεινο. Τουτο γαρ ειδως και ο Αποστολος εφη «Απο γαρ του µεγεθους και της καλλονης των κτισµατων αναλογως ο γενεσιουργος θεωρειται». Ωσπερ εν νυκτι τοις αισθητοις οφθαλµοις εν εκεινω τω τοπω βλεποµεν µονον ενθα αν του φωτος τον λυχνον αναψωµεν.λγ΄. Το προτερον βαπτισµα εχει το υδωρ προϋπογραφον τα δακρυα. Μεγεθος ουρανου και γης πλατος και των αλλων απαντων τους λογους ουδεις αξιως καταµαθειν δυναται τοις αισθητοις οφθαλµοις. λζ΄.

ει µη τι (394) εξ ακοης ακουση και µαθη περι ων εθεασατο. ο φωτιζει παντα ανθρωπον εις τον ανω κοσµον ερχοµενον. λθ΄. Καταλειψωµεν παντα τα επι της γης. αναλογως και της πνευµατικης τροφης τε και παρακλησεως εµπλησθησεται. µ΄. Ωσπερ καλυµµα εν οφθαλµοις επιτεθεν. Ωσπερ ο ολον αυτου απογυµνωσας το σωµα. Οσω γαρ την γαστερα τις θεραπευσει. θεασαµενος το αληθινον και αδυτον φως. οταν εκ ραθυµιας εις την προτεραν αποστραφη τυφλωσιν και του φωτος αποστερηθη. τοτε τρανως ιδωµεν το φως το αληθινον. και διηγησεται αλλοις απερ ακηκοεν. κατα τοσουτον εκεινης εαυτον αποστερησει καθοσον δε το σωµα υπωπιασει. εαν καλυµµατι τινι κεκαλυµµενους εχη τους οφθαλµους και µη θεληση αραι και αποσεισασθαι αυτο. ο δε βλεψαι ποτε καταξιωθεις συµµαρτυρησει ειναι αληθη τα λεγοµενα. αυτου και των ακουοντων µη ειδοτων περι ποιων πραγµατων αλληλοις προσδιαλεγονται. ου βλεψοµεν επαν δε εξαρθωσι τη του θανατου µνηµη. ου δυναται απο µονης της γυµνοτητος του λοιπου σωµατος ιδειν το φως. ουκ οψεται ποτε το νοητον φως. Ο βλεπων τοις αισθητοις οφθαλµοις οιδε ποτε µεν νυξ. ει µη και των βιωτικων ενθυµησεων και των πονηρων εννοιων ελευθερωση τον της ψυχης οφθαλµον. ουτω λογισµοι κοσµικοι και βιωτικαι ενθυµησεις εν διανοια ηγουν εν οφθαλµω ψυχης γινονται. Και ο πνευµατικως αναβλεψας και τοις νοεροις ορων οφθαλµοις. ουτω και ο παντων των αλλων πραγµατων οµου και χρηµατων καταφρονησας και αυτων απαλλαγεις των παθων. Ο δε γε µενων τυφλος εκ γενετης ουδεν τη πειρα και τη ενεργεια περι τουτων επισταται. µα΄. Αδυνατον και την σαρκα τω κορω των βρωµατων κατεµπιπλαν και πνευµατικως της νοερας και θειας επαπολαυειν χρηστοτητος. µβ΄. ποτε δε ηµερα εστιν ο δε τυφλος τα αµφοτερα αγνοει. αυτον τον Κυριον ηµων Ιησου Χριστον και Θεον.λη΄. αλλα και την επιθυµιαν . ευαισθητως αισθανεται της τουτου στερησεως και ποθεν αυτη συνεβη γενεσθαι ουκ αγνοει. Καθοσον ουν εαθωσι χρονον. Ο εκ γενετης ων τυφλος ου νοησει ουδε πιστευσει των γραφοµενων την δυναµιν. µγ΄. µη πλουτον µονον και χρυσον και τας αλλας υλας του βιου.

(395) υφ᾿ ου και αρπαζεται ειωθεν. ως απο της γλωττης και του λαιµου. αναιρων αγνωστως την ιδιαν ψυχην και της αιωνιου ζωης αλλοτριον αυτην εργαζοµενος. µδ΄. και ζην µεν αυτον εκτοτε τη αµαρτια. Καθαπερ η φλοξ του πυρος εις υψος αει αιρεται. υπο των πνευµατων της πονηριας η αθλια ψυχη και ποτε µεν εις υψος υπερηφανιας αναγεσθαι. Ο ατιµαζοµενος η υβριζοµενος και σφοδρα αλγων την καρδιαν γινωσκετω εκ τουτου οτι τον παλαιον οφιν περιφερει εγκολπιον. Μισησωµεν µη τας ηδονας µονον του σωµατος. Η γαρ αντιλογια αρπαγιον εστι. µαλλον και µαλλον επαιρεται ελεγχοµενος γαρ η και νουθετουµενος. ουτω και η του κενοδοξου καρδια ταπεινωθηναι ου δυναται.την προς αυτα τελεον απο των ψυχων ηµων απελασωµεν. ως εντευθεν καθ᾿ εκαστην ενδυναµουµενον αυτον καταβρωµα ποιεισθαι την επ᾿ αγαθοις διορθωσιν και ισχυν της αθλιας τουτου ψυχης. και ζωντος αυτου. αλλ᾿ ως εαν ειπης αυτω τα της ωφελειας αυτου. Ει µεν ουν µετα σιωπης υποµεινη η µετα πολλης αποκριθησεται ταπεινωσεως. Ανθρωπος µεµελετηκως αντιλεγειν εαυτω διστοµος εστι µαχαιρα. αλλα και τας αλογους κινησεις αυτου. µζ΄. και νεκρωσαι τουτο δια πονων σπουδασωµεν δια τουτο γαρ ενεργουνται τα της επιθυµιας και εις εργον εξαγονται. ανυψουται κακως. δεδωκεν ισχυν τω οφει τον ιον εκχεαι εν τη καρδια αυτου και ανηµερως τα εντος αυτου κατεσθιειν. αντιλεγει σφοδρως. ποτε δε εις χαος αβυσσου αµαρτιας καταποντιζεσθαι και µετα των εξ ουρανου εκπεπτωκοτων καταδικαζεσθαι. δελεαρ εχον την δικαιολογιαν. ως εαν στρεψης την υλην αφ᾿ ης αναπτεται. επαινουµενος η και παρακαλουµενος. το αγκιστρον καταπινοµεν της αµαρτιας. ασθενη τουτον και εκλελυµενον ειργασατο. αναγκη πασα νεκραν την ψυχην ηµων ειναι και δυσκινητον προς πασαν Θεου εντολην η και παντελως ακινητον. δι᾿ ης απατωµενοι. Ει δε µετα πικριας αντειπη η και λαληση µετα θρασυτητος. µε΄. Ο αντιλεγων οµοιος εστι τω εκουσιως εκδοτον εαυτον ποιουντι τοις υπεναντιοις του βασιλεως εχθροις. . νεκρον δε παντελως ειναι τη δικαιοσυνη. µστ΄.

Ο µη την εικονα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου. (396) ισθι. τα δε νοθα και αλλοτρια διακρινειν και αποπεµπεσθαι. κακων δε κακα και σπερµατων πονηρων παντως πονηρα τα γεωργια. µη απειρω µηδε εµπαθει διδασκαλω εαυτον εκδως. Πας ο µη βλεπων. και εν πασιν ων ουδεν των παντων ορα. ινα ταυταις αντιπαρατιθεις τα παρα του διδασκαλου και προεστωτος σοι διδασκοµεθα. ινα µη πλανηθης. αλλους δε οδηγειν υπισχνουµενος. εν τω λογισµω και νοερω ανθρωπω ευαισθητως και γνωστως ενδυσαµενος. και κεκρυµµενος ων εν αυτω. του επουρανιου ανθρωπου τε και Θεου. Ευχαις και δακρυσι τον Θεον καθικετευσον πεµψαι σοι οδηγον απαθη τε και αγιον ερευνα δε και αυτος τας θειας γραφας. και των θεωρουµενων εξω εστιν εν τω ενι ουτος ων τα παντα ορα. µθ΄.µη΄. και εν τη θεωρια των παντων γινεται. νδ΄. Ο τυφλος προς το εν τυφλος ολως προς παντα εστιν. νγ΄. να΄. καθαπερ και οι εκ γενετης τυφλοι το του ηλιου φως δια λογου µονον γνωναι ου δυνανται. αµφοτεροι εις βοθυνον εµπεσουνται». ν΄. πλανος εστι και τους εποµενους αυτω εις βοθρον απωλειας εντιθησι κατα την του Κυριου φωνην «Τυφλος τυφλον εαν οδηγη. πλανοι και ψευδοδιδασκαλοι εν ταις ηµεραις ταυταις γεγονασιν. Ο ακουων ουτως και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. ουδεν των παντων ορα. αιµα µονον εστιν ετι και σαρξ. ο δε βλεπων εν τω ενι εν θεωρια των παντων εστι της θεωριας τε παντως απεχεται. και τα µεν συναδοντα ταις θειαις γραφαις εγκολπουσθαι και κατεχειν τη διανοια. µαλιστα τας των αγιων πατερων πρακτικας συγγραφας. Ο βλεπων εν τω ενι δια του ενος και εαυτον και παντας και απαντα καθορα. Πολλοι γαρ. πνευµατικης δοξης αισθησιν µη δυναµενος δια του λογου λαβειν. ινα µη αντι ευαγγελικης διαβολικην πολιτειαν εκδιδαχθης. Εαν αποταξασθαι βουληθης και την ευαγγελικην πολιτειαν εκδιδαχθηναι. νβ΄. ως εν κατοπτρω βλεπειν δυνασαι ταυτα και καταµανθανειν. επειδη καλων µεν διδασκαλων καλα τα µαθηµατα. ως ηδη την εικονα φορεσας του επουρανιου και εις ανδρα τελειον ανελθων του πληρωµατος του .

ω και µαλλον καλως εξει το αγεσθαι η το αγειν επικινδυνως. πεπλανηται οποιαν γαρ οι του Θεου προς τον Θεον εχουσι την διαθεσιν αγνοει. ως απειθειας και απωλειας υιος .Χριστου και ο ουτως εχων δυναται και καλως οδηγειν εν τη οδω των του Θεου εντολων το ποιµνιον του Χριστου. νη΄. ιστω. Μετα δε την των λογισµων αποκαλυψιν και ειλικρινη εξαγορευσιν ουκ εξεστιν αντιλεγειν τω µετα Θεον δικαστη και εξουσιαστη αυτου µεχρι θανατου ποτε. τοπος διδοται απολογιας αυτω λαλειν τω δικαστη περι ων επραξεν µετα δε γε την των πρακτεων φανερωσιν και την του δικαστου αποφασιν. την προξενον του νοητου και αιωνιου θανατου. τα µεν κατα αγνοιαν τα δε και ως οιοµενω κρυπτειν τα εαυτου. επειδη ο εµπιπτων τοις τοιουτοις κακοις. Ει δε οιεται και λεγει αµφοτερα εχειν. νζ΄. νε΄. Προ του λαβειν την αποφασιν τον καταδικον. και δια της υπακοης αυτου και της ταπεινωσεως πασης τιµωριας και κολασεως λυτρωθηναι πιστευει. λεγω δε τη αντιλογια και απιστια τη προς τον πνευµατικον πατερα αυτου και διδασκαλον. οτι µυριων υπαρχει θανατων αξιος. εις πεταυρον και βυθον αδου ετι ζων ελεεινως καταφερεται και οικος του Σατανα και πασης αυτου της ακαθαρτου (398) δυναµεως γινεται. Ο τω διδασκαλω και οδηγω αυτου ως Θεω ατενιζων (397) αντιλεγειν ου δυναται. ουδεν η µικρον η µεγα τοις βασανιζουσιν αντιλεγει. νθ΄. ει γε και οπωσουν γνωσιν κεκτηται. Ο πιστευων εν τη χειρι του ποιµενος αυτου την εαυτου υπαρχειν ζωην και τον θανατον ουκ αντειποι ποτε η δε τουτων αγνοια αντιλογιαν γεννα. Προ του εισελθειν εις τουτο το δικαστηριον τον µοναχον και φανερωσαι αυτου τα εγκαρδια. ισως αντιλεγειν εξεστιν αυτω. παιδευοµενος η νουθετουµενος η ελεγχοµενος. ει ως αληθως αρα του µυστηριου τον τροπον επισταται. Ο ανεξαλειπτα ταυτα φυλαττων εν τη εαυτου διανοια την καρδιαν ουδεποτε κινηθησεται. Ο γαρ µοναχος εν τουτω κατ᾿ αρχας εισελθων τω δικαστηριω και απογυµνωσας τα κρυπτα της καρδιας αυτου πεπεισται εκ προοιµιων. νστ΄. Ο δε µη ειδως και αλλως εχων προδηλος εστιν οτι ουδε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγιη επιφερεται.

Κυριε. τω δε µεχρι ταπεινουµενω θανατου θαυµαζουσιν αγγελοι εργον γαρ του Θεου ο τοιουτος εργαζεται. αλλα και νεκρωσιν την προς τον κοσµον απαντα εµποιει. ευθυς κατορθουσι. Τω τω εαυτου πατρι αντιλεγοντι συγχαιρουσι δαιµονες. ξα΄. και µη εις τελος εγκαταλειψης ψυχην απαξ συνταξαµενην και οµολογησασαν και αντι παντος του κοσµου εκλεξαµενην και προτιµησαµενην σε.ξ΄. ξβ΄. το εαυτους απαρνησασθαι. ου µονον απαρνησιν (399) της ιδιας ψυχης. ει και η πονηρα µου συνηθεια εµποδιον µου καθισταται αλλα δυνατα σοι. αλλ᾿ ουτω δεεσθαι του Θεου θερµως καθ᾿ εκαστην και λεγειν «Θεε και Κυριε των απαντων. Οι καλον τον θεµελιον της πιστεως και ελπιδος εν τη αυλη καταβαλοντες της ευσεβειας µετα φοβου και τροµου. οτι θελω σωθηναι. και ως εκ Θεου στοµατος τα παρ᾿ εκεινων εντελλοµενα ακουοντες. επακουσον µου της δεησεως του ταλαιπωρου και τον εν εµοι εµφωλευοντα δρακοντα τη του παναγιου σου Πνευµατος επιφοιτησει θανατωσας αφανισον καµε πτωχον και γυµνον πασης υπαρχοντα αρετης τοις του αγιου µου πατρος ποσι µετα δακρυων προσπεσειν αξιωσον και την αγιαν αυτου ψυχην εις συµπαθειαν του ελεησαι µε ελκυσον. Οιδας γαρ. θανατου δε σταυρου. Παρακαλω σε τον της υπακοης <υιον> ταυτα στρεφειν συνεχως εν τη διανοια σου και παση σπουδη αγωνισασθαι του µη κατελθειν εν τοις ειρηµενοις του αδου κακοις. ξγ΄. και επι την πετραν της υπακοης των πνευµατικων πατερων τους ποδας ασαλευτους ερεισαντες. Το γαρ πληρουν αλλοτριον θεληµα και µη το εαυτου. Και δως. και τω θεµελιω τουτω της υπακοης αδιστακτως εποικοδοµουντες αυτα εν ταπεινωσει ψυχης. Ο πολυς και ακαιρος συντριµµος της καρδιας σκοτιζει και θολει την διανοιαν. ο µονος ιασασθαι µε δυναµενος. και κατορθουται αυτοις το µεγα τουτο και πρωτον κατορθωµα. τω την υπακοην πεπληρωκοτι τω ιδιω πατρι µεχρι θανατου. Κυριε. παντα οσα παρα ανθρωποις αδυνατα». ταπεινωσιν τη καρδια µου και λογισµους πρεποντας αµαρτωλω συνθεµενω σοι µετανοειν. εξοµοιουµενος τω Υιω του Θεου. και την µεν καθαραν ευχην και ταπεινωσιν . ο πασης πνοης και ψυχης εχων την εξουσιαν. ∆εσποτα.

Κυριω τω Θεω µου προσκυνω και αυτω εκ νεοτητος µου λατρευω. Ου (400) δικαιωθησεται γαρ ενωπιον σου πας ζων. τω δυναµενω µε σωσαι εν µονω τω ελεει αυτου. µοναχε. Οπηνικα σοι ταυτα υπαντησωσι. πονον δε καρδιακον εµποιει. ξστ΄. συστειλον σεαυτον και επισυναξον σου τον λογισµον και δος αγαθην βουλην τη ση ψυχη και ειπε «Ινα τι περιλυπος ει. εν τω Θεω µενοµεν και αυτος εν ηµιν. τοτε συ εν µια καθισας κατα µονας γωνια. Αλλ᾿ εκ πιστεως της εις αυτον τον Θεον µου ελπιζω σωθηναι δια της αφατου αυτου ευσπλαγχνιας δωρεαν «Υπαγε οπισω µου. και µονον τουτο δε ουκ εστιν εργον νοµου αλλα φυλακη απαραβατος της εικονος και του ανωθεν αξιωµατος. Σατανα. ξδ΄.απο της ψυχης εξαφανιζει. Σωτηριον γαρ του προσωπου µου ουχι τα εργα µου. Ελπισον επι τον Θεον οτι εξοµολογησοµαι αυτω. Αποστηθι ουν απ᾿ εµου ο Θεος ο ποιησας µε κατ᾿ εικονα και καθ᾿ οµοιωσιν αυτου καταργησει σε». Ο Θεος εξ ηµων ουδεν ετερον επιζητει των ανθρωπων αλλ᾿ η το µη αµαρτανειν. εν τω φωτι της γνωσεως του Θεου σηµειουµενοι. ως επιθυµειν σε πασαν µεν εντολην πληρωσαι του Θεου και µηδε µεχρις αργου λογου παραπιπτειν και αµαρτανειν. ως εντευθεν δειλιας και βλασφηµιας λογισµους επιπολαζειν εν τη καρδια και µηδε εν τω συνηθει τοπω της προσευχης εισελθειν τον υπο του . ορας δε σαυτον κωλυοµενον παρα του υποσπειροντος τα της αθυµιας ζιζανια µη ελασαι εις τοσουτον υψος της αγιωσυνης εν τω υποβαλλειν αυτον εν σοι λογισµους και λεγειν «Αδυνατον σοι µεσον του κοσµου σωθηναι φυλαξαι πασας τας εντολας ανελλιπως του Θεου». εν οις. η ψυχη µου. Ακηδια και βαρος του σωµατος. µηδενος δε των παλαι απολειφθηναι αγιων κατα πραξιν και γνωσιν και θεωριαν. κατα φυσιν εστωτες και τον χιτωνα φορουντες λελαµπρυσµενον του Πνευµατος. ξε’. αλλ᾿ ο Θεος µου εστι». και ινα τι συνταρασσεις µε. εντευθεν δε σκληροτητα και πωρωσιν απειρον δια δε τουτων την απογνωσιν τοις πνευµατικοις οι δαιµονες πραγµατευονται. θεσει θεοι και υιοι Θεου χρηµατιζοντες. ευρης δε ζηλον και ποθον τελειοτητος εν τη ψυχη σου πολυν. Τις γαρ εξ εργων νοµου δικαιωθησεται. εξ οκνηριας και αµελειας προσγενοµενα τη ψυχη. του συνηθους αφιστωσι κανονος και σκοτωσιν τη διανοια προξενουσι και αθυµιαν.

Προς τουτον ουν τον δαιµονα µη θελε λογους λεγειν η αντιρρησεις ποιεισθαι} της . φευγοντας µαλλον αυτον. η παντελως αναισθητει και εν τω φιλος ειναι παθων και δαιµονων. φυγαδευει τους δαιµονας. ο’. µη εµπρησθηναι υπο της εκπεµποµενης εξ αυτου φλογοειδους εκτινος του θειου πυρος. εαν υπο δειλιας κυρευοµενος παντα φοβουµενος τρεµης} ετι γαρ ατελης ει και ανισχυρος και ωσπερ νηπιον τα µορµολυκεια δεδοικας} η γαρ δειλια παθος εστι νηπιωδες και καταγελαστον κενοδοξου ψυχης. (401) ποτε δε βαλλεται υπ᾿ αυτης} ο δε µηδολως αγωνιζοµενος. πεποιθων εστιν επι Κυριον και τω στερρω του φρονηµατος καταπληττει αυτους και εκδειµατοι τας φρενας αυτων. ξζ΄. ξθ’. τον φοβον αυτου ενδοθεν εχων και φερων το ακαταµαχητον οπλον της πιστεως. εν αδυτοις τοποις και αφεγγεσι νυκτος και ηµερας περιϊων. και φοβουµενος φοβον εκει ενθα φοβος ουκ εστιν ουδε δειλια τοις φοβουµενοις τον Κυριον. ποτε µεν βαλλει αυτην. Μη θαυµασης. αλλα και οκνειν αυτον και κατα του ποιητου των απαντων ενθυµεισθαι παραλογα. και αυτα τα δοκουντα τοις πολλοις δυσχερη και αδυνατα} αλλ᾿ ωσπερ τις γιγας εν µεσω πιθηκων η λεων βρυχωµενος εν µεσω κυνων και αλωπεκων διαγων. µεθ᾿ ης ισχυει και δυναται παντα οραν. Ος τω φοβω του Θεου στοιχει. ος προς τη κενοδοξια και οιησιν νοσει δολων ειναι τι µηδεν ων. και τω φιλανθρωπω Θεω προσπεσων δεηθητι µετα στεναγµου και δακριων εν οδυνη καρδιας σου την απαλλαγην του βαρους της ακηδιας και των πονηρων λογισµων. ως ραβδον σιδηραν τον εν σοφια λογον επιφεροµενος. ουτος δειλιαν ενικησεν} ο δε ακµην καθαιροµενος. ηπερ αυτους εκεινος. σπουδαιως εισελθε εις τον συνηθη τοπον της προσευχης σου. Ο φοβουµενος τον Θεον δαιµονων ορµας ου φοβειται ουδε τας ασθενεις εφοδους αυτων αλλ᾿ ουδε ανθρωπων πονηρων απειλας} ωσπερ δε τις φλοξ η φλεγον πυρ ολος ων. Ο καθαρα την καρδιαν κτησαµενος. ξη΄. και δοθησεται σοι εµπονως κρουοντι και επιµενοντι η τουτων εν ταχει ελευθερια. ουτος µεσον ανδρων αναστρεφοµενος πονηρων ου φοβειται. Γνους ουν την αιτιαν και ποθεν σοι ταυτα επηλθον. τρεµων ως τω φρονηµατι νηπιος.δαιµονος της ακηδιας πειραζοµενον δυνασθαι. η δειλιας δουλος υπαρχει και υποχειριος.

ως µικρον εταπεινωσε τον λογισµον. Ως δε παλιν ησθετο ταυτην ουσαν εν αυτω. Πολλη και πασιν.γαρ ψυχης τρεµουσης και κλονουµενης. στας τε εν αυτω και τας χειρας εις ουρανους ανατεινας και το σηµειον του σταυρου εν εαυτω εκτυπωσας. Εγνων γαρ τον της δειλιας δαιµονα τω της ακηδιας συνερχοµενον και συγκροτουντα. προξενος αυτοις ταπεινωσεως γινοµενη. τεθαυµακε και τον Θεον εδυσωπει θερµως ρυσασθαι την ψυχην αυτου εκ των τοιουτων παγιδων του διαβολου. ο δεινος της κενοδοξιας εχθρος. και τον µεν πρωτον φοβον εν τη ψυχη µετα σκληροτητος εµποιουντα. Ουδεις γαρ ετερος των αλλων δαιµονων κατα των . ∆οκιµιον δε τοις αγωνιζοµενοις η ακηδια. δυσνοητος η τουτων συµπλοκη και κακια και µεθοδος των δαιµονων υπαρχει. ευθυς ο της διελιας εξ αυτου δαιµων απεστη µικρον. ως τον υπνον ενικησε. οιµαι. (402) οση σοι δυναµις τον λογισµον σου ταπεινωσον και θαττον γνωσεις ηφανισµενην δειλιαν. οβ’. οµµα τε ψυχης προς Θεον ανατεινας. Ο δε κραταιοτερος αυτου. ουκ ωφελησουσι λογοι} αφεις δε τουτους. η δειλια αυτω υπεισηρχετο. (403) Τοις προκοψασιν εν ευχη η και επιµελουµενοις ευχης ο της ακηδιας µαλιστα δαιµων ως επι το πλειστον πολεµειν ειωθεν. τον ετερον δε σκοτωσιν και παρεσιν. ως µικρον εκ τουτου το πενθος εκλειψαι απο της καρδιας αυτου και την φλογα εν αυτω σβεσθηναι του Πνευµατος και παντα τον οικον του σωµατος αυτου πλησθηναι καπνου} ου µην αλλα γαρ και ναρκωσις µελων εν αυτω γενοµενη. και πενθους εκλειποντος. θαττον η καρδια αυτου εξ οιησεως εσκληρυνετο. οα’. υπεκλεπτε τουτου τον λογισµον. εξ οκνηριας εις υπνον αµετρον κατεφερετο. ογ’. και τουτον εκεινω βοηθουντα και συναιροµενον. ετι τε πωρωσιν ψυχης τε και νοος και απογνωσιν εργαζοµενον. Προς ταυτα δε δι᾿ εγκρατειας ανθισταµενος και αγρυπνιας. Υπο ακηδιας ποτε τις κατασχεθεις. αωρι της κελλης αυτου εξω εγενετο και εις ζοφωδη τοπον και σκοτεινον απελθων. κατασπασαι βουλοµενος αυτον και αυθις τω της δειλιας δαιµονι παραδουναι} οπερ κατανοησας. χαυνον τον νουν και σκοτεινον εσχε και εκλυτον αυτου την ψυχην. ως εξ αναγκης ελλειπειν αυτω και την συνηθη ακολουθιαν.

Ταυτην ει παρεχωρησεν ο Θεος καθ᾿ ηµων ενεργησαι κατα την δυναµιν αυτης. ουκ οιδ᾿ οπως ειπω. ως γε πειθοµαι µαλλον. ρυεται αυτον εκ του βυθου της αγνοιας και της φιλιας του κοσµου. τηνικαυτα η αορατως αυτον φωτιζουσα χαρις αφισταται. ως δε Μανασσης. ως δε ∆ανιηλ. ωσπερ α’γριων κυνων επιδραµοντων αυτω των παθων και καταπιειν ζητουντων αυτον} ου και εξαπορουµενου. Εστι δ᾿ οτε και εκ της του αερος κρασεως. εκ του χαλκουργηµατος του πηλινου τουτου και θνητου σωµατος. και βραχυ κενον καταλειψασα. του µηκετι παλινοστησαι προς ταυτα} ρυεται αυτον εκ του λακκου . Ηµετερον δε οµως εστι το αντιστηναι αυτη κατα το ενον της δυναµεως. Ακηδια θανατος ψυχης και νοος εστι. τον νουν µου σκοτεινον και δυσκινητον ειργασαµην και αυθις εις το αυτο περιεπεσα παθος. προς τον δυναµενον σωσαι αυτον καταφευγει δια ταπεινωσεως Κυριον. οδ’. οε’. εκ του λακκου των αγριων παθων και λεοντων.τοιουτων ισχυει. εκ του κητους και της θαλασσης του βιου. Ο εξω γεγονως του κοσµου παντος ως εν (404) ερηµω αβατω και µεστη θηριων οντα κατανοει εαυτον. ουδεις αν εσωθη των αγωνιζοµενων ποτε. καθαπερ τον προφητην εκ του κητους εκεινον. ειτε κατα οικονοµικην παραχωρησιν τουτου κατ᾿ αυτων ισχυσαντος. Ου και εισακουων ο Κυριος. εκυριευσε του νοος µου το παθος και ηττηθην} ειτα παλιν υπερ το µετρον εγκρατευσαµενος. ευθυς ελεγχεται αυτου η ασθενεια. ως µεν Ιωνας. ειτε και εκ των του σωµατος ανωµαλιων την καθ᾿ ηµων λαβοντος ισχυν. Οθεν φοβω αρρητω και τροµω ανεκδιηγητω συνεχοµενος. Το δε λεγοµενον εστι τοιουτον} πολλα φαγων και τον στοµαχον βαρηθεις και εις κορον υπνωσας. µη εχοντος δε που φυγειν και σωθηναι. και της αχλυωδους παχυτητος του νοτιαιου ανεµου ταυτα συµβαινειν τοις αγωνιζοµενοις. ως δε οι τρεις παιδες. βοα προς τον Θεον. Θεου δε το και µυστικως ηµας διεγειρειν και φανερως νικητας αποδειξαι αυτης. οστ’. εκ της καµινου του εµφυτου της επιθυµιας πυρος της καιοµενης. Οπηνικα εις οιησιν κλαπεις ο νους εν αυτη εµβαθυνη και ειναι τι εναγωνιως εχων καθ᾿ εαυτον υπολαβη. Αδυνατον δε τινα θανοντα αναστησαι διχα βοηθειας του εκ νεκρων εαυτον αναστησαντος.

ουκ εναντια τη Γραφη δογµατιζων. ως τον ∆ανιηλ} απο των εµπαθων προληψεων του πυρος. φυλαττει αυτον ακαταφλεκτον. αυτικα προφητικως και αυτη βοα προς Θεον} «∆ιερρηξας τον σακκον µου και περιεζωσας µε ευφροσυνην. οη’. υποσηµαινεται. ει και πολλα τινα και θαυµαστα κατ᾿ αυτην θεασεται πραγµατα. η τουτων µεν αλογησασα αισθανοµενη δε του αερος τουτου της ευθυµιας. ως καταβαρουµενη και πεδουµενη δεινως υπο των ειρηµενων κακων. του καταφλεγοντος και λυµαινοµενου αυτου την ψυχην και προς πραξεις ατοπους βια συνωθουντος και ελκοντος. τω Αγιω Πνευµατι δροσιζων αυτου την ψυχην. αλλ᾿ ωσπερ απο δουλειας εις ελευθεριαν και απο σκοτους εις φως και . ουχι και την οδον αυτην ην ωδευσε χωραν η πολιν καλεσειεν. Επαν δε. εν οις εµφιλοχωρειν ο νους ειωθεν. ως τους Ισραηλιτας εκεινους} και απο της γεωδους ταυτης και βαρειας και εµπαθεστατης σαρκος αταπεινωτον διατηρησας και απτωτον. διεγερθεισα πονοις κακοπαθειας και δακρυσι µετανοιας. Τρεις µεν η θεια Γραφη τοπους. παντων µεν των εν µεσω µεµνηται και ταυτα διηγειται τοις πασιν} ου µεντοι δε απο πρωτης εις δευτεραν. και απο δευτερας εις τριτην πολιν η χωραν µεταβηναι λεγει. των αρπαζοντων και κατεσθιοντων τας των ανθρωπων ψυχας. Ψυχη η σχετικως οικουσα εν τη ταπεινωσει ταυτη του σωµατος και των ηδονων τουτου αντιποιουµενη και της δοξης των ανθρωπων αντεχοµενη. (405) το βαρος αφ᾿ εαυτης αποσεισηται της σαρκος και την αλµην του γεωδους φρονηµατος τοις ναµασιν αποκλυσηται των δακρυων και υπερανω της ταπεινωσεως γενηται των ορωµενων και φωτος απολαυση καθαρου και ελευθεριας αξιωθη των τυραννουντων παθων.των πονηρων λογισµων της επιθυµιας. αλλα της αρχης και του τελους το µεσον ουκ αριθµων} οιον τι λεγω. Ο γαρ απο της Αιγυπτου προς την της επαγγελιας µεταβας γην και εν ταυτη κατοικισθεις. µη γενοιτο. υιον φωτος και ηµερας αυτον απεργαζεται και της αθανασιας ενθεν ηδη απογευει αυτον. ο εκ πολεως εις πολιν και απο χωρας εις ετεραν µεταβας χωραν. οπως αν ψαλλη σοι η δοξα µου και ου µη κατανυγω». Εγω δε δυο µαλλον ειναι φηµι. οζ’. προς πασαν αρετην και εντολην Θεου ακινητος υπαρχει πανταπασι και απροθυµος.

Η µεταβασις του νοος απο των ορωµενων επι τα αορατα και η απο των αισθητων επι τα υπερ αισθησιν τουτου εµφιλοχωρησις ληθην παντων των οπισθεν εµποιει. Ουτω και απο εµπαθειας εις απαθειαν και απο της των παθων δουλωσεως εις την ελευθεριαν του Πνευµατος και απο της παρα φυσιν προληψεως. ο νους ηµων των ανθρωπων µεταβαινειν ειωθεν. απο της περι τα πολλα επιθυµιας περιστασεως τε και τυρβης προς το εν (406) µονον και την ολικην σχεσιν αυτου και αγαπην. εγκατοικησει. εις την υπερ φυσιν επανοδον.απο αιχµαλωσιας εις την της οικειας πατριδος αποκαταστασιν. της αγαπης δηλονοτι κρατουσης αυτον και µη εωσης πεσειν. οπερ αιχµαλωσιαν ο πνευµατικος αποκαλει νοµος. Ουχ ο ησυχαζων µονος η ο υποτασσοµενος. Ο εν τοις βιωτικοις εχων πραγµασι τον λογισµον µεριµνωντα ουκ εστιν ελευθερος} υπο γαρ της τουτων µεριµνης κατεχεται και δεδουλωται. πα’. ουχ ως ο Μωϋσης επι του ορους τεσσαρακοντα ηµερας και νυκτας τοσαυτας ποιησας παλιν εκειθεν κατενεχθησεται. Ταυτην ουν εγω ησυχιαν οντως και ησυχιας χωρον και τοπον αποκαλω. αµεριµνος οφειλει ειναι. καν υπερ εαυτου µεριµνα ταυτα καν δι᾿ ετερους. ουτε δι᾿ εαυτον. τα εθνη επιζητει»} και παλιν} «Βλεπετε µηποτε βαρυνθωσιν αι καρδιαι υµων εν κραιπαλη και µεθη και µεριµναις βιωτικαις». π’. αλλα καλον εκει ειναι βεβαιωθεις ουκετι προς τα κατω καθολου επιστραφησεται} οικος δε της Τριαδος εντευθεν γενοµενος και αυτος εν τη Τριαδι. απο της πικριας των βιωτικων µεριµνων τε και θλιψεων εις την ανεκλαλητον γλυκυτητα και αµεριµνιαν γηΐνου παντος πραγµατος. ηγουν ελευθερος απο παντων των βιωτικων πραγµατων αναµφιβολως} ει γαρ µεριµνωµεν. ως εν αυτω ων τη βασιλεια των ουρανων. απο του βιωτικου πελαγους και κλυδωνος προς την εξω του κοσµου γαληνιαιαν καταστασιν. παραβαται της του Θεου εντολης ευρισκοµεθα της λεγουσης} «Μη µεριµνησητε τη ψυχη υµων τι φαγητε η τι πιητε η τι ενδυσησθε} ταυτα γαρ παντα. οθ’. εις ον ο ανελθειν αξιωθεις. αλλα και ο ηγουµενευων και ο πολλων προϊσταµενος και αυτος ο διακονων. καν επισκοπος καν ηγουµενος . Ο δε απο τουτων ελευθερος. ουτε δι᾿ ετερους µεριµνησει βιωτικως.

πδ’. θεαρεστως δε (407) απαντα ποιων και πραττων. αµεριµνος εν πασι διατελεσει και εν τω βιω παντι. ως και το αναπαλιν αµεριµνια εµπρακτος και αργια εµµεριµνος. Εαν µη τελειαν απροσπαθειαν των πραγµατων και των χρηµατων κτηση του βιου. και πως αµεριµνους οντας της µη προσηκουσης εργασιας απεχεσθαι. Ουτω δε και ο δοκων Πνευµα Αγιον εχειν. αλλ᾿ ουδε πιστευειν ειναι τινα τοιουτον επι της γης δυναται. Ο µη γεγονως απαθης ουδ᾿ οτι εστιν απαθεια οιδεν. µηποτε προαιρουµενου σου τουτο. ουχ ορατε τα κρινα του αγρου και τα πετεινα του ουρανου πως τα µεν αυξανει.». και την σην καθαιρησης.» αναιρων την απρακτον µεριµναν} περι δε της εµπρακτως γινοµενης εφη} «Και περι ενδυµατος η τροφης τι µεριµνατε. µηδεν . ας και ο Κυριος εδηλωσεν ειπων την µεν εν τω ειπειν} «Ο πατηρ µου εως αρτι εργαζεται καγω εργαζοµαι»} και παλιν} «Εργαζεσθε µη την βρωσιν την απολλυµενην. αλλα την χωρις µεριµνης εργασιαν εκδιδασκων ηµας} την δε εν τω αυθις ειπειν} «Τις µεριµνων δυναται προσθειναι εις την ηλικιαν αυτου πηχυν ενα. Μη καταλυσης σου την οικιαν εν τω βουλεσθαι σε την του πλησιον οικοδοµησαι} ορα γαρ ως χαλεπον το εργον και δυσκολον. ως πυρ µεταχειριζοµενος φλεγον διακεισο. Εστι µεριµνα απρακτος και πραξις αµεριµνος. Ουτω την µεν αναιρων. πε’. πγ’. πβ’. αβλαβης τη του προεστωτος ευχη διατηρηθηση. Πως γαρ ο µη εαυτον απαρνησαµενος πρωτον και το αιµα προθυµως κενωσας το εαυτου υπερ της µακαριας ταυτης τω οντι ζωης αλλον υπονοησει ταυτα πεποιηκεναι εις το κτησασθαι την απαθειαν. τα δε διατρεφεται. ινα µη αλως εν τουτοις και αντι του ληψεσθαι µισθον διακονιας. και την προσβολην του λογισµου δι᾿ εξαγορευσεως (408) και µετανοιας απειργων. ουκ αναιρων το εργαζεσθαι. κλεπτου και ιεροσυλου καταδικην υφεξεις. ο Κυριος διδασκει ηµας πως δει µη µεριµνωντας µεµεριµνηµενως εργαζεσθαι. την δε βεβαιων.καν διακονος ειναι τυχη} αλλ᾿ ουδε αργησει ποτε η τινος καταφρονησει των ευτελεστερων και σµικροτατων. και ανοικοδοµησαι την εκεινου ισχυσης ουδολως. µη θελησης οικονοµιαν εγχειρισθηναι πραγµατων. Ει δε υπο του προεστωτος προς τουτο εκβιασθης. αλλα την µενουσαν εις ζωην αιωνιον».

$’. πζ’. Ετερον ακινησια των ψυχικων τε και σωµατικων µελων και ετερον κτησις αρετων} η µεν γαρ εκ φυσεως προσεστιν. των δε δευτερων ολιγοι των ανθρωπων εφροντισαν. (409) τουτο εστι και το της δοξης εκκρεµασθαι του Θεου. και αλλο ταπεινωσις και ετερον το ανθος της ταπεινωσεως. Αλλο το ταπεινολογειν και ετερον το ταπεινοφρονειν. και αλλο παρα ταυτα αι εκ του καρπου τουτου ενεργειαι. πη’. και ο ταυτης καρπος αλλο και το του καρπου τουτου καλλος και το του καλλους ηδυ ετερον. Αλλο απαθεια ψυχης και αλλο απαθεια σωµατος} η µεν γαρ και το σωµα καθαγιαζει τη οικεια λαµπροτητι και τη φωτοχυσια του Πνευµατος. επισης τοις αποστολοις Χριστου και τοις απ᾿ αιωνος αγιοις. Ουχ εν το ευτελει εσθητι αρκεισθαι και µη επιθυµειν στολης λαµπρας και το ενδεδυσθαι το φως εστι του Θεου} τουτο γαρ ετερον κακεινο αλλο} του µεν γαρ υπο µυριων επιιθυµιων καθελκοµενοι τινες ευκολως κατεφρονησαν. ου πιστευει ποτε. τας ενεργειας αυτου γινοµενας ακουων εν τοις το Πνευµα το Αγιον εχουσιν. αλλα πολυ το µεσον εν αµφοτεροις} την µεν γαρ και υπο παθων αλλων πολλοι κυριευθεντες απωσαντο. το . η δε αυτη µονη καθ᾿ εαυτην εις ουδεν τον κεκτηµενον ωφελειν δυναται. η δε και τας φυσικας κινησεις απασας καταστελλει. Τουτων δε τα µεν εφ᾿ ηµιν εισι. πθ’. $α’. το παντα νοειν. ειτε αρετης ειπειν ειτε κακιας. πστ’. την δε ολιγοι λιαν κοπω και πονω πολλω λαβειν ηξιωθησαν. Ουκ εστι το µη επιθυµειν τινος των του κοσµου τερπνων και ηδεων ισον του των αιωνιων και αορατων εφιεσθαι αγαθων} αλλο γαρ τουτο και ετερον εκεινο} των µεν γαρ προτερων πολλοι κατεφρονησαν. Ουκ ει τι το αποστρεφεσθαι και µη ζητειν την δοξαν των ανθρωπων. τα δε ουκ εφ᾿ ηµιν} και τα µεν εφ᾿ ηµιν. Εκαστος γαρ εκ της οικειας καταστασεως και τα του πλησιον κρινει ως εχει. θειω ενεργουµενος και κινουµενος Πνευµατι η εν οπτασια τουτου γνωστως και ευαισθητως γινοµενος. το δε µονοι περιβαλλονται εκεινοι οι ανενδοτως αυτο ζητουντες δια πασης κακοπαθειας και υιοι φωτος και ηµερας δια της των εντολων γινοµενοι εκπληρωσεως.εχων. το παντα φρονειν. οτι εστι τις κατα την γενεαν ταυτην.

ιχνους δηλονοτι αηδιας καθολου τινος µη ευρισκοµενου τοτε εν τη ψυχη. εαν µη τα οσα εφ᾿ εαυτω εισι καλως προκαταβαλληται σπερµατα. την ισην εχη τις και οµοιαν αναλλοιωτως διαθεσιν προς τους κατα προσωπον λοιδορουντας και ενδιαβαλλοντας και κατακρινοντας και καταδικαζοντας και υβριζοντας και εµπτυοντας αυτον. τουτο και ησυχια} ουδε ει τι ησυχια. αλλ᾿ οµοιως τοις φιλοις και τουτους ανεννοιως των συµβαντων προσαποδεχεσθαι εν τε συνοµιλιαις εν τε συνεστιασεσιν. $δ’. η δε πρωτη µονων των την πρωτην κτησαµενων απαθειαν εστιν. αλλα µην και προς τους εν προσχηµατι µεν φιλιας εξωθεν διακειµενους. οσα προς ταπεινωσιν ηµας αγουσιν} η δε αγια ταπεινωσις και τα λοιπα αυτης ιδιωµατα. Ουκ ει τι παντως αργια. και το αλλο το ευδοκειν εν αυτοις. Η µεν γαρ µη βουλοµενων εστιν ειδεναι τις η των αγαθων του Θεου µεθεξις µηδε τι των καλων κατορθωσαι} η δε. οταν και εν αυτω τω καιρω των πειρασµων. $β’. $γ’. $ε’. λαθρα δε τα οµοια διαπραττοµενους µεν. τοιουτον και το αγαπαν τον Θεον} ουδε οιον το φοβεισθαι αυτον. Αλλο η αναµαρτησια και ετερον η των εντολων εργασια} η µεν γαρ αγωνιζοµενων και των κατα το ευαγγελιον ζωντων εστιν. Το µη αγανακτειν εν ατιµιαις και υβρεσι και εν πειρασµοις και θλιψεσιν αλλο. και το ευχεσθαι υπερ των ταυτα ποιουντων εις ηµας ετερον} και αλλο το απο ψυχης αυτους αγαπαν} και ετερον παρα ταυτα το νοερως ανατυπουν το προσωπον ενος (410) εκαστου αυτων και ως γνησιους φιλους απαθως αυτους κατασπαζεσθαι εν δακρυσιν αγαπης ειλικρινους. µη λανθανοντας δε. Ουχ οιον το µεµνησθαι Θεου. και µητε αποντων των θλιψαντων αυτον µητε παροντως µενησθαι τινος των γεγονοτων. των εις την γνωσιν του . τοιουτον και το τηρειν τας αυτου εντολας} αλλο γαρ ταυτα και αλλο εκεινα. τελειων δε οµως και απαθων τα αµφοτερα. τα χαρισµατα και αι ενεργειαι αυτης.παντα λογιζεσθαι και λεγειν και πραττειν. τουτο και σιωπη} αλλο δε ταυτα και αλλο. Μειζον δε τουτων ων ειποµεν. ων και ουδεις καταξιωθησεται ποτε. Ασυγκριτως δε τουτων παλιν µειζον ειναι υπολαµβανω το εν ληθη παντελει γενεσθαι ων αν παθοι τις. δωρον Θεου και ουκ εξ ηµων.

$στ’. . περι δε των πνευµατικως και νοερως ειρηµενων. κατα το ειρηµενον «και ουχ οδω»} κατα το «Εξαπεστειλα αυτους κατα τα επιτηδευµατα των καρδιων αυτων. των πυκτευοντων εστι και η δια ολιγωριαν υπο αστατου µεταφεροµενων νοος η δια υπερβολην θερµοτητος [των] εφιεµενων ετι των κρειττονων αγωνων. πορευσονται εν τοις επιτηδευµασιν αυτων». Η δε τριτη. η εκ τοπου εις τοπον µεταβασις. αλλος δι᾿ αλλο τι και δι᾿ ετερον ετερος. Η µεν γαρ. Πολλοι µεν. προς ταυτα ηπειχθησαν} ολιγοι δε λιαν οι µετα εµφυτου φοβου και αγαπης Θεου της πραξεως αυτων επεχειρησαν. (412) Ο τουτων εν πειρα γεγονως δια σπουδης της καλλιστης γνωσεται των λεγοµενων την δυναµιν. οι και µονοι υπο της ανωθεν χαριτος βοηθουµενοι συντοµως κατορθουσι την της αρετης εργασιαν και προς τα ειρηµενα προσεπεκτεινονται. ρ’. $θ’. αλλ᾿ ετερον και ετερον. απαθων και τελειων. Ου ταυτον αναχωρτησις. $η’. και αυτη η οντως αληθης ξενιτεια. Οι δ᾿ αλλοις αφιενται ως «εν αβατω» περιπλανασθαι. το δε δευτερον. ψιλας εξει των νοηµατων τας θεωριας. αγωνιστων και γενναιων την ασκησιν.Θεου ποιουµενων αει την σχολην και παρακαθηµενων τω λογω της εµφυτου σοφιας Θεου και τα βαθη του Πνευµατος ερευνωντων και ξενων µυστηριων εν µυησει γινοµενων Θεου. αλλ᾿ ιδετωσαν ως εν σκοτει µαταιως διαπορευονται. $ζ’. Ετερον το ανθιστασθαι και πολεµειν τοις εχθροις και ετερον το τελειως ηττησαι και υποταξαι και θανατωσαι αυτους} το µεν γαρ πρωτον. µαλλον δε αναπλασει αναπλασµατα ψευδη εν τη εαυτου διανοια. Ταυτα µεν απαντα πραξεις των εν φωτι απαθειας περιπατουτνων αγιων εισιν} οι δε τουτων εξω εαυτους ειναι καταµανθανοντες µη πλανηθωσιν υπο τινος µηδε τας ιδιας απατωσι ψυχας. Η δε των εσταυρωµενων εστι τω κοσµω και τοις του κοσµου πραγµασι και µετα µονου Θεου και των αγγελων ειναι αει επιποθουντων και µη επιστρεφοµενων ολως προς τα ανθρωπινα. των την (411) νοεραν εργασιαν εργαζοµενων εστιν εν προσοχη εµµεριµνου διανοιας των λογισµων. Ο δε αλλως εχων τα µεν αισθητως λεχθεντα νοησειε.

Ουτε τω θεολογουντι αρµοζει µετανοια ουτε τω µετανοουντι θεολογια} καθοσον γαρ απεχουσιν ανατολαι απο δυσµων. ουτως ο εν µετανοια ων και τα της µετανοιας εργα εν αληθεια ποιων χρηµατιζει} ο δε γε θεολογων οµοιος εστι τω εν ταις βασιλειοις αυλαις αναστρεφοµενω εν λαµπροτητι βασιλικωτατης στολης και οικειω οντι τω βασιλει λαλουντι τε αυτω αει και εξ αυτου καθ᾿ ωραν ενηχουµενω τρανως τα εκεινου προσταγµατα και θεληµατα. κατα τοσουτον υψηλοτερα η θεολογια της µετανοιας εστιν. β’. πως αισθησει υποβληθησονται. και τηνικαυτα κρειττον εσοπτρου βλεπεις τον υπερ νουν και ανακεκαλυµµενοις τοις οφθαλµοις δακρυων ορας ον ουδεις εωρακε πωποτε. και το πολυ της ελλαµψεως αυτου παντελης αβλεψια. ΕΤΕΡΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΓΝΩΣΤΙΚΑ ΤΕ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΚΑ κε’ Του αυτου ετερα κεφαλαια γνωστικα τε και θεολογικα κε’. θρηνον αποτελεις τοις δακρυσι συµµικτον} τοτε µνησθητι µου και υπερευχου του ταπεινου ως µετα Θεου συναφειαν εσχηκως και παρρησιαν προς αυτον ακαταισχυντον. και των αυτου εκδυς αναγκων. ο δε νους εν αισθησει της εαυτου ασθενειας αναισθητος προς τα υπερ αισθησιν ευρεθη. Η γαρ οποια και ποταπα και που και τινα και πως τα εν οις εστιν αγνοουσα και καταµαθειν η κατανοησαι ολως ταυτα µη εξισχυουσα πως αισθησις εσται. και δακνοµενης σου της ψυχης τω εκεινου ερωτι. Η προσθηκη της γνωσεως του Θεου αγνωσιας των αλλων απαντων αιτια και προξενος γινεται. Και ουχι µαλλον υπερ αισθησιν µεν εκεινα. Ωσπερ γαρ ανθρωπος ο εν νοσοις και ασθενειαις διαγων η ως ρακοδυτων πενης και κραζων ελεηµοσυνην. και η υπερ αισθησιν υπερτελης αισθησις παντων των εξω ταυτης οντων αναισθησια. ου µην αλλα και αυτου του Θεου. «Α γαρ οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη». κουφον αυτο και ως πνευµατικον περιφερης. ως µητε κοπου µητε πεινης µητε διψης αισθοµενον. ρα’. .της δε αληθειας των λεγοµενων µακραν ως ψευσθεις εσται σφοδρα. Οποταν υπερανω της του σωµατος ταπεινωσεως γενη δια πονων και ιδρωτων πολλων. α’.

στ’. η’. Ο τα υπερ αισθησιν ηµιν χαριζοµενος Κυριος διδωσιν ηµιν (414) αλλην δια του Πνευµατος αυτου. Εν τη αισθησει παντων εστι και υπο της αισθησεως αυτων ου καταλαµβανεται. Ο ακουων ουτως και βλεπων και αισθανοµενος οιδε των λεγοµενων την δυναµιν. ζ’. δ’. αλλ᾿ εν τιµη ων. ουτω και µοναχος ο αληθως απο του κοσµου και των εν αυτω πραγµατων αναχωρησας και προσελθων τω Χριστω. µαλλον δε συναπολειφθης τοις κατω. παντων ακουει και ουδενος. αλλα του λογου µονου του εν τη φωνη αφωνως φθεγγοµενου. Κατω ων µη ερευνα τα ανω} προ δε του γενεσθαι σε ανω. ινα µη ολισθησας αµφοτερων εκπεσης. παρασυνεβληθη και ωµοιωθη τοις ανοητοις και αχθοφοροις κτηνεσι και οµοιωθεις µενει τοιουτος ετι µη επαναστραφεις. Ο δε µη ειδως προδηλος εστιν οτι ουδε τα αισθητηρια της ψυχης τετρανωµενα και υγιη επιφερεται} ουτως δε εχων ουπω εγνω οτι εποπτης εκτισθη της ορωµενης κτισεως και µυστης της νοουµενης. Ο κωφος προς τον λογον κωφος προς πασαν φωνην εστιν. ει µη των εν λογω µονων τους λογους ποιουµενων. ε’. και περιφανες αξιωµα στολην τε (415) παρ᾿ αυτου ενδυθεις και προ προσωπου αυτου ιστασθαι κελευσθεις. Πας ο αναισθητος προς το εν προς παντα αναισθητος εστιν. ανακληθεις τε ευαισθητως και προς υψος πνευµατικης θεωριας δια της των εντολων εργασιας ανενεχθεις. οπως των υπερ αισθησιν αυτου δωρεων και χαρισµατων υπερφυως δια πασων των αισθησεων τρανως και καθαρως αισθανωµεθα. αυτον τε τον βασιλεα µετα ποθου ορα και ως ευεργετην υπεραγαπα. αυτον τε τον Θεον απλανως ορα και την γενοµενην εις αυτον αλλοιωσιν τρανως κατανοει} . µη πολυπραγµονησης τα κατω. µη επανακληθεις. η επι το πρωτον αξιωµα αναχθεις κατα την δωρεαν της οικονοµιας του ∆εσποτου και Κυριου ηµων Ιησου Χριστου του Υιου του Θεου. την στολην τε ην ενεδυσατο τρανως κατανοει και το αξιωµα επιγινωσκει και τον δοθεντα αυτω πλουτον επισταται. ως και ο αισθησιν εχων προς το εν εν αισθησει παντων εστι και της αισθησεως παντων εκτος εστιν. ως και ο ακουων του λογου παντων ακουει} ουτος κωφευων εστι προς πασαν φωνην. Καθαπερ ο απο πτωχειας εσχατης υπο του βασιλεως εις πλουτον ανενεχθεις.γ’. και ουδε αυτων.

ι’. ου µεντοι το περας τουτων καταλαβειν δυναται. Μακαριος ο πιστευων τουτοις. εις αγνωσιαν µαλλον κατα αναλογιαν εµπιπτουσιν. ιγ’. µαλλον δ᾿ οπερ αυτος εστιν ο Χριστος. Ον τροπον ο παρα τον αιγιαλον της θαλασσης ισταµενος βλεπει µεν των υδατων το απειρον πελαγος. ουτω και οι του θειου φωτος εν µεθεξει γενοµενοι. Καθαπερ ο παρα τας θαλαττιας οχθας ισταµενος. Ο τον ουρανιον πλουτον πεπλουτηκως. ητις ενδυµα καλειται και βασιλειος αλουργις. εως µεν εξω των υδατων εστιν. Ωσπερ ο εις τα υδατα της θαλασσης µεχρι γονατων η της οσφυος γενοµενος απαντα τρανως τα εξωθεν οντα των υδατων . καθοσον εις γνωσιν προκοπτουσι θειαν. ειπερ αυτον οι εις αυτον πιστευοντες επενδυονται. καθοσον δι᾿ εφεσεως επειχθωσι. ουτω και εν τω φωτι του Θεου οι βουλοµενοι των πνευµατικων εν µεθεξει αµα και θεωρια. ινα µη τι πλεον ειπω. επαν δε αρξηται εισερχεσθαι εν τοις υδασι και εν εκεινοις βαπτιζεσθαι. απαντα καθορα και το πελαγος των υδατων κατανοει. καθοσον κατερχεται κατα τοσουτον και της θεωριας των εξω απολιµπανεται. θ’. αλλα και εις τα υδατα αυτης εισερχεται οσον βουλεται. εν γνωσει ψυχης επισταται οσης απελαυσε χαριτος και οσον και οιον επιφερεται ολβον κατα τα ανακτορα της καρδιας αυτου} ως γαρ φιλος φιλω διαλεγοµενος τω Θεω. Ωσπερ ο παρα την θαλασσαν εστηκως ου µονον αυτην ορα. πεπαρρησιασµενος παρισταται προ προσωπου του εν απροσιτω κατοικουντος φωτι. ο πεφθακως δια θεωριας και γνωσεως εν τω υψει ταυτης της στασεως και πλησιον Θεου ως υιος Θεου γεγονως. ια’. αλλα µερος τι καθορα. αλλ᾿ οσον εφικτον τοις νοεροις οµµασιν αυτου της ψυχης καθορα. ιδ’.βλεπει γαρ αει την χαριν του Πνευµατος την περιλαµπουσαν αυτον. ουτω και ο εις το απειρον πελαγος της του (416) Θεου δοξης δια θεωριας ενατενισαι αξιωθεις και κατιδειν αυτο νοερως. τρισµακαριος ο σπευδων δια πραξεως και αγωνων ιερων καταλαβειν την γνωσιν των ειρηµενων} αγγελος. ιβ’. ουχ οσον εστιν. µετα γνωσεως γινονται. την παρουσιαν λεγω και κατασκηνωσιν του ειποντος} «Εγω και ο Πατηρ ελευσοµεθα και µονην παρ᾿ αυτω ποιησοµεν».

Απλους ων ο νους. (417) επιγνωσιν της εαυτων αγνωσιας λαµβανουσιν} οπηνικα δε το αµυδρως πως φαινοµενον αυτοις και ως εν εσοπτρω δεικνυµενον και µερικως ελλαµπον αυτων το νοουµενον. ει µη τουτο µονον οιδεν οτι ολος εν τω βυθω της θαλασσης εστιν. µαλλον δε πασης εννοιας γυµνος και εν απλω εισδυς ολος θειω φωτι. ιη’. αλλα µενει εν τω βυθω του θειου φωτος. ουκετι των εξωθεν οραν τι δυναται. Οταν οι προς την πνευµατικην προκοπτοντες τελειοτητα µερικως φωτιζωνται. και ολος εκεινος εν τω βαθει του Πνευµατος ως εν µεσω αβυσσου φωτοειδων υδατων απειρων εναπολειφθη. οφθηναι πλεον ευδοκησει και ενωθηναι κατα µεθεξιν τω ελλαµποµενω. επαν δε εις την αβυσσον κατελθη και ολος αυτος υπο τα υδατα γενηται. τηνικαυτα εις παντελη αγνωσιαν. Παντα δε τα εκεισε ακατανοητα. ουκ εχει αλλο τι του εν ω υπαρχει ευρειν. απορρητως ανερχεται. ιζ’. ιστ’. αλλ᾿ υδωρ υπαρχει ζων αιωνιου ζωης. οπηνικα ολος υπο του θειου γνοφου και φωτος καλυφθη} πλην εν θεωρια υπαρχει και αισθησει και απολαυσει των εν οις εστιν αγαθων. Οι τη τελειοτητι προσεγγιζοντες και ετι βλεποντες ως εκ µερους την απειριαν και ακαταληψιαν ωνπερ ορωσι κατανοουντες εκπληττονται} καθοσον γαρ τω φωτι της γνωσεως υπεισερχονται. ητοι µονον ελλαµπωνται τον νουν. ιε’. ινα και προς την εκεινου κατανοησιν κινηθη. . Ου γαρ ωσπερ ο βυθος των της θαλασσης υδατων. εξω ολως αποβλεψαι µη συγχωρουµενος.ορα. υπ᾿ αυτου καλυπτοµενος. Ακινητος τηνικαυτα ο αεικινητος νους και παντη ανεννοιος γινεται. Και τουτο εστιν} «Ο Θεος φως εστι» και φως το ακροτατον και ου γενοµενοις πασης θεωριας αναπαυσις. ουτω και ο βυθος εστι του Αγιου Πνευµατος. ως υπερ απασαν γνωσιν γενοµενος. τοτε την δοξαν Κυριου νοερως ενοπτριζονται και επιγνωσεως γνωσιν και αποκαλυψεις µυστηριων υπο της ανωθεν χαριτος µυστικως εκδιδασκονται απο της των οντων θεωριας επι την του υπερ τα οντα οντος αναγοµενοι γνωσιν. ουτω συµβαινει γινεσθαι και εις τους κατα προκοπην πνευµατικην αυξανοντας και εις τελειοτητα γνωσεως και θεωριας ανερχοµενους. ολον αυτον περιλαµβανον εν εαυτω.

ως καινους οφθαλµους και κρειττονας υπερ τους της φυσεως ασυγκριτως λαβων και υπερ φυσιν ορων} ανενεργητος και ακινητος. ζων υπερ ζωην εν ζωη. Νεκρος και ου νεκρος ων ο εις µετρα πεφθακως τελειοτητος εστι} ζων εν ω υπαρχει Θεω. ως µη ζων εαυτω} (418) τυφλος. αλλα γινωσκετω. αγνωστως δε. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. εν οις ο νους παντα τα ορωµενα και νοουµενα διαβας γινεται και εν µονοις εκεινοις ακινητως κινειται και στρεφεται. εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. πληροφορουµενος υπο των θειων Γραφων. οτι αδυνατον εστι το πραγµα η οτι γινεται µεν η τελειοτης. τη δε ελλειψει και αργια των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων. Ο µη προς το τοιουτον µετρον της τελειοτητος φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου µονου καταγινωσκετω και µη λεγετω προφασιζοµενος. φως ων εν φωτι και ου φως το καθ᾿ εαυτον} ου γαρ εαυτον τοτε αλλα τον υπερ αυτον καθορα και εκ της εκειθεν δοξης την εννοιαν αλλοιουµενος ολον εαυτον αγνοει. αγνωστως δε. αναπαυσιν εκεινην την ακινησιαν της µακαριας αναισθησιας. κ’. ως εν τη του υπερ εννοιαν ενωσει γενοµενος και καταπαυσας ενθα ουκ εστι νοος ενεργεια. εν αισθησει βεβαια των ανεκφραστων δηλονοτι απεριεργως εντρυφων αγαθων. Ο µη προς το τοιουτον µετρον της τελειοτητος φθασαι καταξιωθεις και των τοιουτων εν κατασχεσει γενεσθαι καλων εαυτου µονου καταγινωσκετω και µη λεγετω προφασιζοµενος. αλλα γινωσκετω. πληροφορουµενος υπο των θειων Γραφων. ιθ’.ανερµηνευτα και ακαταληπτα εισιν. κ’. οτι το µεν πραγµα δυνατον και αληθες εστιν. . εργω γινοµενον και γνωστως ενεργουµενον. οτι αδυνατον εστι το πραγµα η οτι γινεται µεν η τελειοτης. ου φυσει ορων} πασης φυσικης ορασεως υπερτερος γεγονως. ως πασαν εαυτου πληρωσας ενεργειαν} ανεννοιος. τη δε ελλειψει και αργια των εντολων αυτος εαυτον εκαστος των τοιουτων κατα αναλογιαν αποστερει αγαθων. ητοι προς ενθυµησιν η λογισµον η εννοιαν ολως κινησις} τα γαρ ακατανοητα και αµηχανα κατανοειν η καταµανθανειν αδυνατει και οιονει εν τουτοις επαναπαυεται.

ως ηδη γεγονοτα και καθ᾿ εκαστην γινοµενα εκλαµβανονται} και ουτως ουκ εστι κρισις ορθη εν αυτοις ουδε διαγνωσις αληθης εν θειοις και ανθρωπινοις πραγµασιν. (419) Ο Θεος εξ αρχης δυο κοσµους πεποιηκεν. ψυχην δε νοεραν και αϋλον και ασωµατον αρρητως εν τουτοις και ανεξιχνιαστως συνηνωµενην και συγκεκραµενην αµικτως και ασυγχυτως. Ιδου γουν δυο κατα ταυτα ηλιοι. Τουτοις καταλληλως και δυο επιλαµπουσιν ηλιοι. υπο του αισθητου τουτου και ορωµενου ηλιου φωτιζονται} ο δε ετερος. τα τε νοητα υπο του νοητου ηλιου διηρηµενως αλληλων καταφωτιζονται. ποτε δε και απιστα παντελως ηγουνται. ορατον και αορατον. ηλιος γαρ της δικαιοσυνης και εστι και λεγεται. αισθητος ουτος και νοητος αλλος} και οπερ εστιν εν τοις ορωµενοις και αισθητοις ηλιος. σωµα µεν εχων εκ τεσσαρων συνεστηκος στοιχειων. εις αισθητος και εις νοητος. µητε των νοητων προς τα αισθητα . ηγουν ο αισθητος κοσµος και τα εν αυτω παντα. . ενα δε βασιλεα των ορωµενων. των δυο κοσµων εν εαυτω τους χαρακτηρας επιφεροµενον κατα γε το ορωµενον και αυτο το νοουµενον. υπο του νοητου ηλιου της δικαιοσυνης καταλαµπονται και φαιδρυνονται. ητοι ο νοητος και οι εν αυτω. γνωστικον της νοουµενης.κα’. ωσπερ και δυο κοσµοι. µητε των αισθητων προς τα νοητα. κγ’. κβ’. καθως ειρηται} και ο µεν εις των δυο. µηδεµιαν εχοντων προς αλληλα ενωσιν η γνωσιν η κοινωνιαν το συνολον. Μονος εκ των ορωµενων και νοουµενων απαντων ο ανθρωπος διπλους εκτισθη παρα Θεου. ολιγοι δε οι και των αναγινωσκοµενων την δυναµιν και την εννοιαν ορθως ειδεναι δυναµενοι} οι ποτε µεν αδυνατα ειναι τα υπο των θειων Γραφων λεγοµενα αποφαινονται. Τα τε ουν αισθητα υπο του αισθητου. ορατον και αορατον. ζωον θνητον και αθανατον. οι δε και αναγινωσκοµενας ακουουσιν. Ταυτα δε εστιν ανθρωπος εις. αισθησιν τε και πνοην δι᾿ ων τουτων των στοιχειων µετεχει και ζη εν αυτοις. αισθητον και νοουµενον. τουτο εν τοις αορατοις και νοητοις Θεος. Πολλοι µεν αναγινωσκουσι τας θειας Γραφας. εποπτικον της ορωµενης κτισεως. η και αλληγορουσι ταυτα κακως και τα µεν κατα τον ενεστωτα χρονον λεγοµενα ως προς το µελλον εκβηναι κρινουσι. τα δε περι των µελλοντων ειρηµενα.

Η Αγια Τριας. δυνει δε παλιν και σκοτεινον καταλιµπανει τον τοπον ονπερ κατελαµπεν. αλλα τα παντα και εν πασι Χριστος.Ωσπερ γουν εν τοις δυσι κοσµοις οι δυο ταις ενεργειαις διαµεριζονται ηλιοι. κτηνη και ει τι ετερον. εφ᾿ οις επισης και το φως υφαπλοι. µεσοτης και τελειοτης} εν πασι γαρ ο εν τοις πρωτοις. θηρια. ολος εν ολω τω παντι αχωρητως χωρουµενος. εξ ης αρδευοµενα τρεφονται κατ᾿ ολιγον των αρετων τα φυτα. εν ολω ολος εν τω παντι και ουδαµου. συγκροτει παντας συγκολλα τε και συνενοι και συνδεσµει εαυτη . Του αυτου ετερα κεφαλαια θεολογικα και πρακτικα ρ’. ου θεωρει} ο νοητος και θεωρειται παρα των αξιων και παντας ορα και µαλλον τους ορωντας αυτον. εν τε τοις µεσοις και τελευταιοις. (421) α’. ουκ Ιουδαιος. και του οικειου φωτος της µεθεξεως εκαστος το υπ᾿ αυτου ελλαµποµενον κατα την δεκτικην δυναµιν αυτου η πλουσιως η ενδεως µεταδιδωσιν. ου µεντοι γε και πιαινει τα φυτα και τα σπερµατα} ο νοητος δε τα αµφοτερα εν τη ψυχη επιφανεις κατεργαζεται. κε’. την υγροτητα ξηραινει την των παθων. Ο αισθητος ηλιος ανατελλει και φωτιζει τον κοσµον τον αισθητον και παντα τα εν αυτω. ουχ Ελλην. β’. ου Σκυθης. εν ολοις ολος τοις ορωµενοις κτισµασι και ολος τουτων εκτος. Ο αισθητος ηλιος θεωρειται. και την βδελυγµιαν την εξ αυτων αποκαθαιρει. κδ’. Απαρχη Χριστος. Ο νοητος λαµπει αει και ελαµπεν. Ο αισθητος εν τω αισθητω κηπω λαµψας. και πιοτητα τη νοερα εµπαρεχει γη της ψυχης. δια παντων διηκουσα απο των πρωτων και µεχρι των εσχατων ως απο κεφαλης τινος µεχρι ποδων. ωσπερ βαρβαρος. εκ δε των υπ᾿ αυτου κτισθεντων αποκεχωρισται και ολος τουτων αδιαστατως διΐσταται. ολος εν τοις ορωµενοις και ολος εν τοις αορατοις. Ο αισθητος ου λαλει ουδε λαλειν τινι διδωσιν} ο νοητος και λαλει τοις εαυτου φιλοις και λαλειν τοις πασι χαριζεται. και πανταχου ολος παρεστι και ολος ουδαµως ουδαµου. τη θερµοτητι των ακτινων το υγρον µονον αποξηραινει της γης. ο δε την ψυχην αυτου περιλαµπει. ανθρωπους. ως εν τοις πρωτοις εστιν} ουδε γαρ εστιν εν αυτω διαφορα τις εν τουτοις. (420) ουτω και εν τω ενι ανθρωπω} ο µεν γαρ το σωµα.

ητις εστιν ο Θεος. καν υπο επιθυµιων και προληψεων τυραννουµενον. των µεν εµπορσθεν υπερ των υστερων. εν ω και οι εσχατοι πρωτοι γινονται και οι πρωτοι ωσπερ οι εσχατοι. ως υπο τροπην ων υλης ευπεριστατου. Ον τροπον αι νοεραι ταξεις των ανω δυναµεων απο Θεου κατα ταξιν ελλαµπονται απο της πρωτης ταξιαρχιας επι την δευτεραν και απο ταυτης επι την ετεραν και καθεξης. τουτων δε υπερ του χωρισµου των προαγοντων αλγυνοµενων. η µικρον ελλιπης εξ αξελειας εν µερει τυγχανει. επι πλειον σπλαγχνισθητι. την του Θεου χαριν λαµβανοντες κατα µεθεξιν. η εξ εργων επιµωµος. αλλ᾿ ως αχρηστος και αδοκιµος αποβαλλεται. Απο γαρ των προλαβοντων αγιων οι κατα γενεαν και γενεαν δια της των εντολων του Θεου εργασιας ερχοµενοι αγιοι. η προς βραχυ τεθραυσµενος εξ ενος παθους. ε’.και συγκροτουσα στερρους και αρραγεις απεργαζεται} εν ενι τε αυτων εκαστω µια και η αυτη δεικνυται γνωριζοµενη. της θεϊκης επι πασας διερχοµενης φωτοβολιας. ουτω και οι αγιοι απο των θειων ελλαµποµενοι αγγελων. . Ουδε γαρ το καθολου λεγειν η νοµιζειν οφειλοµεν τινα πονηρον. Ει τις κιβδηλος εξ υποκρισεως. ως ετοιµους ειναι υπερ αυτου τιθεναι τας ιδιας ψυχας. αλλα παντας ως αγαθους οραν. δ’. ινα µη εν καιρω τασεως διαρραγηναι ποιηση τον συνδεσµον της αλυσεως και δαστασιν εν αδιαστατοις και λυπην εν αµφοτεροις εργασηται. τω συνδεσµω του Πνευµατος συνδουµενοι τε και συνενουµενοι. ως ειναι µιαν αυτους και γινεσθαι σειραν εν ενι τω Θεω µη δυναµενην ταχεως διαρραγηναι. γ’. ου συγκαταριθµειται τοις ολοκληροις. και ωσπερ τις γινονται χρυση αλυσις. ωσπερ ειποµεν} καν γαρ υπο παθων οχλουµενον ιδης τινα. Παντας τους πιστους ως ενα βλεπειν οφειλοµεν οι πιστοι και εφ᾿ ενι εκαστω αυτων ειναι λογιζεσθαι τον Χριστον και ουτως τη προς αυτον αγαπη διακεισθαι. ισοτιµοι αυτοις και εφαµιλλοι γινονται. εκατερος τω προλαβοντι τη πιστει και τοις εργοις και τη αγαπη συνδουµενος. καθεις τουτων οντες γονατιον εν. µη τον αδελφον αλλα τα παθη µισησον τα πολεµουντα αυτω. (422) µηποτε και αυτος πειρασθης. τουτοις κολλωµενοι. οµοιως εκεινοις ελλαµπονται.

Εστι νοµιζοµενη ταπεινωσις εξ αµελειας τε και νωθροτητος και της του συνειδοτος σφοδρας καταγνωσεως. µητε τη ταπεινοφροσυνη και τοις δακρυοις ανευ της συνεποµενης τουτοις πνευµατικης ελπιδος τε και χαρας. Και πλανωνται µαταιως τουτο οιοµενοι} της γαρ του Πνευµατος γλυκυτητος απεστερηνται. και της χρηστοτητος του Κυριου ου γευονται} (424) διο και προς οργην ταχεως οι τοιουτοι εξαπτονται και του κοσµου και των εν τω κοσµω τελεον . αλλα µικραν τινα κεκτηµενος προς αυτον απιστιαν. καν δοκη πασαν εχειν την πιστιν και πασαν την αγαπην προς Θεον (423) και προς απαντας τους αγιους} εξω γαρ βληθησεται παρ᾿ αυτων. Καθοσον εις βαθος τις κατερχεται ταπεινωσεως και εαυτον απογινωσκει ως αναξιον του σωθησεσθαι. η’. ζ’. της µυστικως εν τω νοερω της ψυχης ταµιειω εγγινοµενης. ην οι κεκτηµενοι ως σωτηριας λογιζονται προξενον} ουκ εστι δε.στ’. Ο της ενωσεως της προς τον εσχατον παντων αγιων εν αγαπη και επιθυµια σφοδρα δια ταεπινοφροσυνης µη εφιεµενος. ταυτη δε η ελπις συµπηγαζει και συναυξανει και την πληροφοριαν της σωτηριας βεβαιοτεραν παρεχεται. ι’. ως µη εν τω τοπω εν ω εταγη και ω συναφθηναι υπο Θεου προ αιωνων ωρισθη δια ταπεινοφροσυνης καταδεξαµενος. Σκοπειν εαυτον εκαστον δει και κατανοειν του µητε τη ελπιδι µονη θαρρειν διχα του κατα Θεον πενθους και πνευµατικης ταπεινωσεως. ουχ ενωθησεται ολως ποτε ουδε καταταγησεται συν αυτω τοις πρωτοις και προλαβουσιν αγιοις. Εστι πενθος πνευµατικης εκτος ταπεινωσεως και τουτο ως αµαρτηµατων καθαρτηριον οι ουτως πενθουντες λογιζονται. κατα τοσουτον πενθει και δακρυων αφιησι πηγας} τουτων δε αναλογως η πνευµατικη αναβλυζει εν τη καρδια χαρα. το γαρ χαροποιον πενθος ταυτη συνεζευγµενον ου κεκτηται. κατα τοσουτον η ελπις συναυξανει τη ταπεινωσει και θαλλει εν τη καρδια αυτου. Του κατα Θεον πενθους προηγειται ταπεινωσις. Καθοσον γαρ απο ψυχης εχει τις εαυτον παντων ανθρωπων αµαρτωλοτερον. επεται δε χαρα και ευφροσυνη ανεκφραστος} τη δε κατα Θεον ταπεινωσει περιφυεται η της σωτηριας ελπις. θ’. ια’. βεβαιουσα οτι δια ταυτης µελλει σωθησεται.

παντων. ιβ’.καταφρονησαι ου δυνανται. επι την πετραν µη καταβαλων το θεµελιον. Ο δε µη τουτων τελειως καταφρονησας και µισος απο ψυχης προς ταυτα κτησαµενος. παντων πραγµατων και χρηµατων αµεριµνια και καταφρονησις. ιδιων και φιλων απροσπαθεια και απαρνησις. ιγ’. ου µεχρι ραφιδος µονον. ουδε την ελπιδα της σωτηριας αυτου βεβαιαν ποτε και αδιστακτον δυναται κτησασθαι˙ αει δε ωδε τε κακεισε εν δισταγµω περιφερεται. Ωσπερ τις καταδικος δεσµα περικειµενος εν τω θεατρω του τηδε βιου γινεται ο τον φοβον της κρισεως εις βαθος εγκυµονησας. και ληθην λαβων των τοιουτων. δια της παρουσιας του Αγιου Πνευµατος ζωοποιει και αναφλεγει και εκπυροι και θερµαινει την καρδιαν και προς ερωτα και ποθον Θεου εξαπτει αυτην. Το πενθος διπλουν ταις ενεργειαις εστι και. ως τειχος υπερβας την προσπαθειαν. µηδεν λογιζοµενος ετερον ει µη τον πονον µονον και την . ως µεν υδωρ. Ενθεν τοι και ως υπο δηµιου τινος του φοβου συροµενος και την επι θανατον αγουσαν πορευοµενος φαινεται. δια των δακρυων πασαν σβεννυει την φλογα των παθων και την ψυχην εκκαθαιρει του εξ αυτων µολυσµου˙ ως δε πυρ. ιε’. Ον τροπον εν φλογι καιοµενης καµινου χουν επιβαλων τις ταυτην σβεννυει. Βλεπε και καταµανθανε τας εν σοι εγγινοµενας ενεργειας υπο τε της ταπεινωσεως και του πενθους. και την εξ αυτων ερευνα προστιθεµενην σοι καθ᾿ ωραν ωφελειαν. τον αυτον τροπον και αι βιωτικαι µεριµναι και πασα προσπαθεια ευτελους και σµικροτατου πραγµατος την αναφθεισαν εν αρχαις θερµην της καρδιας εξαφανιζει. γονεων. αλλα και µεχρις αυτου του σωµατος. Εστι δε αυτη τοις εισαγωγικοις πασης γηΐνης φροντιδος αποθεσις. ιδ’. ως ξενος του κοσµου και των εν τω κοσµω παντων υπαρχει. Ο την των εξωθεν πραγµατων τε και ανθρωπων και παντων των εν τω βιω ποιησαµενος εν παντελει καρδιας αισθησει µετα χαρας αρνησιν. ιστ’. συναγων τον νουν εαυτου και µονην µελετην ποιουµενος την (425) µνηµην του θανατου και εννοιαν˙ διο και αει τα περι κρισεως και ανταποδοσεως µεριµνα και ολως εν τουτοις αιχµαλωτιζεται φοβω αρρητω εκ των τοιουτων εννοιων και της εν αυτοις αδολεσχιας βαλλοµενος.

αλλα και εις αερα οιεται διχα θεµελιων συνιστανειν οικιαν. ου τα λυοντα τον του φοβου δεσµον. ως µη προσδοκων ολως ελευθεριαν ληψεσθαι ποτε εξ αυτων. Ο γαρ πονος ουτος οσον ουπω πασαν χαραν αποτικτει και ο δεσµος ουτος παντων αµαρτηµατων και παθων δεσµα διαρρησει και ο δηµιος ουτος ουχι θανατον αλλα ζωην αιωνιον προξενει. οπερ εστιν αλυσιτελες τω µετανοουντι θερµως. παν θεληµα εαυτου απαρνησεται και δουλον παντων εν διακρισει των επιταττοµενων γενησεται. ιθ’. ου πιεται υδωρ˙ παρεξει δε µονην την χρειαν τω σωµατι. ου τα κουφιζοντα τον της καρδιας αυτου πονον επιτασσοµενος ελοιτο. µηδε ατενισαι τους οφθαλµους εις προσωπον τινος συγχωρουµενος. Ο δε του τοιουτου πονου και δεσµου και δηµιου χωρις αρχην βαλειν φανταζοµενος. Παντι τω κατα Θεον βιουν αρχοµενω επωφελες ο της κολασεως φοβος και ο πονος ο τικτοµενος εξ αυτου. ουδε τοις επι τα τοιαυτα φιλικως η κολακευτικως η προστακτικως εναγουσιν υπακουσεται. ιη’. ουτως αει διατελει. Πασαν βρωσιν και ποσιν και καλλωπισµον ενδυµατων ο τον φοβον εγκυµονων του θανατου βδελυξεται και ενηδονως ου φαγεται αρτον. Ος αν µη θεληση αποσκιρτησαι και δεικφυγειν τον τικτοµενον πονον απο του φοβου της αιωνιου κολασεως. των επιφεροµενων υβρεων αυτω ου φροντιζει.οδυνην ην υποστηναι µελλει εκ της τιµωριας της αιωνιου˙ τουτον δε ανεξαλειπτον φερων εν τη καρδια. αλλα µαλλον τα αυξανοντα αυτον προτιµησει και τα τον δεσµον επισφιγγοντα θελησει και τα τον δηµιον ενισχυοντα αγαπησει και εν τουτοις εµµενει. ιζ’. οσον µονον αυταρκες προς το ζην. µηδε τιµης η ατιµιας ανθρωπων λογον ποιουµενος˙ πασης γαρ ατιµιας και εξουδενωσεως αξιον εαυτον απο καρδιας εχων. ουκ επι ψαµµου µονον των εαυτου πραξεων τον θεµελιον κατεβαλετο. ο εξ αυτου εγγινοµενος φοβος ουδεν ολως των ανθρωπινων εα µεριµναν αυτον˙ ως γαρ ηδη τω ξυλω προσηλωθεις και ταις οδυναις σφοδρως προς θανατον συνεχοµενος. Ο δουλον εαυτον δους τοις κατα Θεον πατρασιν αυτου δια τον φοβον της κολασεως. οπερ παντη αδυνατον. κ’. (426) Η γαρ ελπις της απαλλαγης κουφοτερον τον πονον εργαζεται. αλλα .

πραοτητα και αφραστον γλυκασµον. τοις δε γε τελειουµενοις φως η πηγη αυτη.προθεσει καρδιας ακολουθηση αυτω και επισφιγξη πλεον τα τουτου δεσµα εαυτω. νοητως δε γαληνην. οραται παρα των αξιων και γινωσκεται. υπαρχει ωσπερ εξεστηκως˙ και µηδε εαυτου γενεσθαι ολως ισχυων. κγ’. υφ᾿ ου φλεγοµενος και της φλογος τον εµπρησµον µη δυναµενος φερειν. ει µη προτερον τω παναγιω Πνευµατι ενωθη τις. αναλογως συντοµωτερον οδευσει και προ προσωπου του βασιλεως των βασιλευοντων παραστησει αυτον. ο δε δηµιος φοβος φευξεται µακραν απ᾿ αυτου και ο εν τη καρδια αυτου πονος τραπησεται εις χαραν και πηγη γενησεται βρυουσα αισθητως µεν δακρυα ποταµηδον αεναως. υπερ εννοιαν πραγµα ιδων και παθων˙και γινεται οµοιος ανθρωπω ποθεν αναφθεντι τα σπλαγχνα υπο πυρος. τοτε πληρουται το φασκον˙ «Θεος θεοις ενουµενος τε και γνωριζοµενος». καθαραν. Προ του πενθους και των δακρυων. ουκ εστιν εν ηµιν µετανοια ουδε αληθης µεταµελεια ουδε φοβος Θεου εν ταις . κβ’. µηδεις υµας κενοις απατατω λογοις µηδε πλανωµεν εαυτους. ευθεως λυθησονται µεν τα δεσµα. υπερ λογον. τοις δακρυσι δε καταντλουµενος αεναως και υπο τουτων καταψυχοµενος. το πυρ εξαπτει του ποθου σφοδροτερον. κατα τοσουτον και αποκαλυπτεται˙ καθοσον δε αποκαλυφθη. Εντευθεν δε ΄τα δακρυα προχει πλειονως και τη τουτων εκχυσει πλυνοµενος λαµπροτερον απασταπτει˙ οτε δε ολως εκπυρωθεις ως φως γενηται. απλην και συντετριµµενην καρδιαν εκ πονων και ιδρωτων κτησαµενος. ετι δε ανδρειαν και το προς πασαν υπακοην ελευθεριως και ανεµποδιστως τρεχειν των εντολων του Θεου˙ ο τεως τοις εισαγωγικοις αδυνατον. κραζει τε (427) και βοα εν εκπληξει και φοβω πολλω ως υπερ φυσιν. Καθοσον γνωσθηναι βουληθη παρ᾿ ηµων ο Θεος. ταπεινην. Ο ενδον αυτου το φως του παναγιου Πνευµατος εχων. κα’. Ουκ εστι δε τοιουτον τι παθειν τινα η ιδειν. γινεται. της καρδιας αιφνης αλλοιουµενης και µεταβαλλοµενης. αµα τω θεασασθαι αυτον αµυδρως πως την δοξαν αυτου. Τουτου δε γεγονοτος. και τοσουτον ισως οσον ηδη τοις συναφθεισιν ηνωθη και τοις εγνωκοσιν απεκαλυφθη. µη φερων τουτο οραν. εις γην πρηνης πιπτει. των δε προς το µεσον κατα προκοπην ανελθοντων και ιδιον.

εν πρωτοις µεν απιστουσιν. απογινωσκουσιν εαυτων. Οταν οι ετι κεκρατηµενοι και βασιλευοµενοι υπο των παθων ακουσωσιν οτι ο κατα Θεον τελειος παντος ανθρωπωου και παντος ζωου και θηριου ακαθαρτοτερον εαυτον ηγειται.καρδιαις ηµων. εαυτους ισους εκεινων συστησαι πειρωµενοι˙ επειτα υπο των θειων Γραφων ελεγχοµενοι και υπο των ταυτα εργω επιδειξαµενων αγιων ανατρεποµενοι. ουτε η σκληρα καρδια ηµων απαλυνθηναι ποτε δυναται. Ωσπερ τω συλλαβιζειν αρτι παιδευοµενω τα γραµµατα ο τα της ρητορικης και φιλοσοφιας εκδιηγουµενος ου µονον ουδεν ωφελησει. Ει γαρ ταυτα εκτησατο και εν τουτοις εγενετο. Προς γαρ το υψος της αρετης αποβλεψαντες και οσον απολειπονται της κορυφης αυτης εννοησαντες και ως αδυνατον αυτοις εσται το προς το ακρον αυτης ανελθειν οιηθεντες. και µαλλον τοις χαυνοτεροις. και των µερικως εναρχθεντων ως ανωφελων καταφρονησουσι και προς απογνωσιν καταδυσουσι. παρακαλων τον Θεον και ικετευων υπερ αυτων. ουτε εν θεωρια και γνωσει Θεου γενεσθαι δυναται. ανεχεται διωκοµενος και υπερ των εχθρων αυτου ευχεται µετα δακρυων και πονου καρδιας. τοτε τελειως µη θελοντες εκκοπην ποιησασθαι (429) του κακου και µετανοησαι. µη ισχυειν εν τουτοις εφικεσθαι οµολογουσιν˙ οταν δε και διχα της τουτων εκπληρωσεως αδυν ατον ακουσωσι σωθηναι αυτους. λοιδορουµενος ευλογει. ουτε η ψυχη ηµων πνευµατικην (428) ταπεινωσιν κτησασθαι. Ο δε µη τοιουτος γενοµενος ενωθηναι τω Πνευµατι τω Αγιω ου δυναται˙ ο δε µη τουτω εκ καθαρσεως ενωθεις. . ουδε εν αισθησει της µελλουσης κρισεως και των αιωνιων βασανων εγενετο η ψυχη ηµων. ος και ατιµαζοµενος χαιρει. ουτε αξιος εστι τας της ταπεινωσεως µυστικας αρετας εκδιδασκεσθαι. ουτω και ο τοις εισαγωγικοις τα περι τελειοτητος λεγων. ουδε κατεγνωµεν εαυτων. ευθυς και δακρυα κατηγαγεν αν˙ τουτων γαρ χωρις. αλλα και των εναρχθεντων µαλλον κατολιγωρησαι αυτον και αποστηναι ποιησει. κδ’. ουτε ταπεινοι γενεσθαι ισχυσοµεν. εφ᾿ οις ηµαρτον. ου µονον ουδεν ωφελησει αλλα και εις τα οπισω υπαγειν ποιησει. δια το µη χωρειν την διανοιαν αυτου των λεγοµενων ολως την δυναµιν. κε’.

µεστους ζηλου και εριθειας και ηδονων δυσωδιας. λ’. διχα δε της του πυρος ενεργειας ουδεν ολως εις εργον κατασκευασαι δυναται. Τον λαλον και επιδεικτικον διδακτικον µαλλον και πνευµατικον ειναι οι τοιουτοι λογιζονται˙ τον δε σιωπηλον και περι αργολογιαν ακριβαζοµενον αγροικον και αφωνον αποφαινονται. ως τους λοιπους των αλλων ανθρωπων. µη κεκαθαρµενον εχοντες τον της ψυχης οφθαλµον µηδε επιγνωναι δυναµενοι αυτους εκ των καρπων αυτων˙ τους δε ευλαβεια και αρετη και αφελοτητι καρδιας διαγοντας και αγιους οντας τω οντι. Καθαραν ουν καρδιαν ουχι µια αρετη ουδε δυο η δεκα πεφυκασιν εκτελειν.κστ’. Τους υποκρινοµενους την αρετην και τω µεν κωδιω του σχηµατος αλλο φαινοµενους. οτι αυτοι τον Θεον οψονται». «Μακαριοι». διχα της παρουσιας και ενεργειας του Πνευµατος. Οπου βαθεια ταπεινωσις. φησιν ο Θεος. ως απαθεις οι πλειους και αγιους τιµωσι. αλλο δε οντας κατα τον εντος ανθρωπον. τον ρυπον και τον ιχωρα µη καθαιροντα της ψυχης. κζ’. και ουτως ουδεις εν τοις τοιουτοις εστιν ο καλως και ως εχει το πραγµα ιδειν και διακριναι δυναµενος. ουτω δη και ο ανθρωπος παντα µεν ποιει και ως εργαλειοις χραται ταις αρεταις. πασης ταχα πεπληρωµενους αδικιας. εκει και δακρυον δαψιλες˙ ενθα δε ταυτα. Τον εν Πνευµατι Αγιω φθεγγοµενον οι υψηλοφρονες και την υπερηφανιαν νοσουντες του διαβολου ως υψηλοφρονα και υπερηφανον αποστρεφονται. αλλα πασαι οµου ως ειπειν οιονει µια τις ουσα και εις ακρον κατορθωθεισα˙ και ουδε ουτως καθαραν την καρδιαν µοναι ποιησαι δυνανται. «οι καθαροι τη καρδια. Καθαπερ γαρ ο χαλκευς την µεν τεχνην (430) δια των εργαλειων αυτου επιδεικνυται. παραλογιζονται και καταφρονουντες αυτων παρατρεχουσιν. κθ’. τοις λογοις αυτου πληττοµενοι µαλλον η κατανυσσοµενοι˙ τον δε απο κοιλιας η εκ µαθηµατων τορνολογουντα και της αυτων σωτηριας καταψευδοµενον υπερεπαινουσι και αποδεχονται. ανευ δε της του πνευµατικου πυρος παρουσιας ανενεργητα µενει και ανωφελη. κη’. Ταυτης δε γενοµενης. εκει και η παρουσια του Αγιου και προσκυνητου Πνευµατος. πασα καθαροτης και .

Νους αισθησεων διχα τας ιδιας ενεργειας ουκ επιδεικνυται και ανευ νοος αι αισθησεις τας εαυτων ουδαµως.».αγιωσυνη εν τω υπο τουτου ενεργουµενω γινεται. Καρδιαν καθαραν τουτο ειναι υπειληφα. οτε βουλοµεθα. εξω παντων γινοµενοι ορατων τε και αισθητων. αλλα και το µη λογιζεσθαι πονηρα˙ ο ουν πονηρα λογιζοµενος καρδιαν καθαραν κτησασθαι ου δυναται˙ πως γαρ. λβ’. «επιβλεψω αλλ᾿ η επι τον πραον και ησυχιον και τρεµοντα µου τους λογους. και ουδε τουτο αλλα και το γυµνωθηναι ηµων τον νουν εκ της εννοιας αυτων. Καταγωνισασθαι µεν ανθρωπος τα παθη δυναται. λα’. µη ενθυµηθηναι δε αυτο ουκετι. Τουτο λεγω ειναι απαθειαν ου το εξω µονον γενεσθαι της πραξεως των παθων. λε’. φησιν. εχειν δε µονην εν εαυτω την του Θεου µνηµην εν ακατασχετω τω ερωτι˙ εν γαρ φωτι καθαρω καθαρως ορα Θεον οφθαλµος. αλλα διαγειν ως εις τριτον εν θεωρια τον ουρανον και εις παραδεισον αρπαζεσθαι και βλεπειν τους αρραβωνας των επηγγελµενων τοις αγιοις καλων και αυτα τα αιωνια αγαθα κατα το εγχωρουν τη ανθρωπινη φυσει εκειθεν τεκµαιρεσθαι. οιονει αποκλειοµενων (431) ηµων των αιθησεων και του νοος ηµων εις τα υπερ αισθησιν εµβατευοντος. ου το µη οχλεισθαι υπο παθους µονον τινος. γινωµεθα υπερανω των ουρανων. και οραται τουτω Θεος. οτε αν βουληθη τις. εκριζωσαι δε αυτα ουδαµως˙ και µη ποιησαι µεν το πονηρον εξουσιαν ελαβε. Τουτο καρδιας καθαρας . αλλα και το αλλοτριωθηναι της επιθυµιας αυτων. συνεπιφεροµενου δυναµει τας αισθησεις µεθ᾿ εαυτου ωσπερ τις αετος τας εαυτου πτερυγας. η µηδεµιαν εννοιαν η βιωτικον λογισµον εν εαυτη ευρισκουσα. µολυνοµενης εκ τουτου ως υπο πηλου κατοπτρον. λδ’. Καρδια εκεινη λεγεται και εστι καθαρα. Ευσεβεια δε εστιν ου το ποιησαι µονον το αγαθον. αλλα και το µη εννοειν πονηρον τι η βιωτικον. ως µητε των ανιαρων µεµνησθαι του βιου µητε των τουτου χαροποιων. λγ’. µηδενος ετερου τη θεωρια µεσαζοντος. και ο Θεος ορα επ᾿ αυτον˙ «Επι τινα γαρ». η Θεω ουτως ανακειµενη και συνηνωµενη. ως αν.

Προ θανατου θανατος. ουδε τα παρ᾿ εαυτου αντιπαρασχοι τω ουτω προσφεροντι. εργω. Ον τροπον το νεκρον σωµα ουτε προς τα ζωντα ουτε προς τα συν αυτω νεκρα κειµενα σωµατα την οιανουν αισθησιν εχει. αισθησιν τινα προς τα εν τω κοσµω πραγµατα κεκτηται. τοις δακρυσιν καθαιροµεθα. αφραστου ηδονης πληρουµενη. τα δε διδονται ηµιν ανωθεν εκ Θεου. εν ω τις και τα µετρα γινωσκει της καθαροτητος και ως εν κατοπτρω καθορα. ητοι νενεκρωµενος. το δε διδοµενον αντιλαµβανοντες ανωθεν. µ’. καθαπερ οι εξ υπνου ανσταντες βλεπουσιν εαυτους˙ και τον αυτην αναστησαντα επιγινωσκει Θεον. Ωσπερ ο εξω της οικιας ων τους ενδοθεν εγκεκλεισµενους ουχ ορα. ει και υποκειτα ταις αναγκαις του σωµατος. λαµπρυνοµεθα δια φωτος κατανυξεως˙ και οσω τω φωτι λαµπρυνοµεθα. λη’. Τα µεν εισφερεται παρ᾿ ηµων. Νεκρος ο κοσµος και οι του κοσµου προς τους αγιους εισιν˙ οθεν ουδε βλεποντες βλεπουσι τα καλα αυτων εργα. και καταπαυει εν αυτω πασαν κινησιν αυτης νοεραν. Ει γαρ µη ορθω λογισµω και ευσεβει διαθεσει και πιστει θερµη και πολλη ταπεινοφροσυνη τα παρ᾿ εαυτου τις προσενεγκη. Πολλοι τα εαυτων εισενεγκοντες τα εκ Θεου συνηθως ουκ ελαβον˙ και δηλον εξ ων ο Καϊν και ο Ησαυ πεποιηκασι και πεπονθασι. ουτως ουδε ο εσταυρωµενος τω κοσµω. λζ’. Του γαρ θνητου φρονηµατος υπο του αθανατου νοος εξαφανιζοµενου και της νεκροτητος (432) της ζωης εκδιωκοµενης. ουτως ουδε ο εξω του κοσµου εν Πνευµατι γεγονως και συν Θεω ων δυναται προς τον κοσµον αισθησιν εχειν η προπασχειν τοις τουτου πραγµασιν. το µεν οικοθεν παρεισαγοντες. µα’. ουκ αν τα προσφεροµενα αποδεξηται˙ ει δε µη ταυτα. και προ της αναστασεως των σωµατων ψυχων αναστασις γινεται. Οσω γαρ δια πονων και ιδρωτων ιερων καθαιροµεθα. ουδε ακουοντες ολως ισχυουσι συνιεναι τους εν Πνευµατι Αγιω . πειρα και αληθεια. ον κατανοουσα και ω ευχαριστουσα. λστ’. ουκ αν επιβλεψη Θεος επ᾿ αυτον. εξισταται των αισθησεων και του κοσµου παντος. λθ’. η ψυχη ως εκ νεκρων αναστασα εαυτην οµολογουµενως ορα. δυναµει.επ᾿ αληθως σηµειον και ενδειγµα βεβαιον.

οι δε εν τω προγονικω σκοτει και τη σκια του θανατου ετι καθηνται προσηλωµενοι τη γη και τοις εν γη πραγµασι˙ και οι µεν. Ωσπερ γαρ γεγραπται περι των σαρκικων ανθρωπων οτι βεποντες ου βλεπουσι και (434) ακουοντες περι θειων πραγµατων ου σινιωσιν ουδε χωρειν δυναται τα του Πνευµατος. και εν τοις Πνευµα Αγιον εχουσι. οι δε µονω τω αισθητω περιλαµπονται˙ και οι µεν εαυτους και τους πλησιον ορωσιν. τοσαυτη η απ᾿ αλληλων διαστασις και ο χωρισµος προς τους µη εχοντας εστιν. ουτως. φησι. εκει ελευθερια» και οτι˙ «Το µεν σωµα νεκρον δι᾿ αµαρτιαν. «ουκ . οι δε και εαυτους και τους πλησιον καθ᾿ εκαστην ορωντες αποθνησκοντας αγνοουσιν οτι ανθρωποι εισι και ως ανθρωποι αποθνησκουσι˙ και αγνοουντες. (433) Καθαπερ φωτος και σκοτους σαφης η διαιρεσις και η µιξις αδυνατος˙ «Ποια γαρ». αγγελοι εξ ανθρωπων ηδη γενοµενοι. το δε πνευµα ζωη δια δικαιοσυνην» και οτι˙ «Οι του Χριστου την σαρκα εσταυρωσαν συν τοις παθηµασι και ταις επιθυµιαις». παντως εκ των εν σοι γινοµενων αυτου ενεργειων γνωρισεις α λεγει περι αυτου ο Αποστολος˙ φησι γαρ˙ «Οπου Πνευµα Κυριου. αλλα βλεποντες και ουτοι τα εν κοσµω ου βλεπουσι και ακουοντες τα των κοσµικων ως ουκ ακουοντες τη αισθησει διακεινται˙ και ουτως ουδεµια κοινωνια τουτοις προς τα εκεινων η εκεινοις προς τα των πνευµατικων γινεται. Ει µεν Πνευµα Αγιον εστι σοι. Οι µεν γαρ εν τω ουρανω εχουσι το πολιτευµα. «κοινωνια φωτι προς σκοτος η ποια µερις πιστω µ ετα απιστου». ουτω µοι νοησεις και περι των Πνευµα Αγιον εχοντων εν εαυτοις˙ σωµα φορουσιν αλλ᾿ ουκ εισιν εν σαρκι˙ «Υµεις γαρ». τω νοητω και ανεσπερω φωτι. Αλλ᾿ ουδ᾿ οι πνευµατικοι των κοσµικων και πονηρων ανθρωπων ιδειν τα πονηρα εργα η τους εµπαθεις λογους αυτων χωρησαι εν εαυτοις δυνανται. µγ’.λεγοµενους θειους λογους αυτων. µβ’. φησιν. ου πιστευουσι περι κρισεως ουδε οτι αναστασις εσται καιανταποδοσις των βεβιωµενων εκαστω. Οσοι γαρ εβαπτισθησαν εν Πνευµατι Αγιω ολον τον Χριστον ενδεδυµενοι εισι και υιοι εισι φωτος και εν φωτι ανεσπερω περιπατουσι και βλεποντες τον κοσµον ου βλεπουσι και ακουοντες τα του κοσµου ουκ ακουουσιν. µωρια γαρ αυτοις εισιν.

ου τοτε˙ τουτο γαρ των βεβαιοπιστων και εκ των εργων ταυτην επιδεικνυντων εστι. ηγγικε γαρ η βασιλεια των ουρανων» αοριστον ηµιν υπεµφαινει την εργασιαν. λαλουν και ενεργουν εν αυτω τα ειρηµενα υπο του Παυλου. σαρξ εστιν ετι και αιµα.εστε εν σαρκι αλλ᾿ εν πνευµατι. ουτως ουδε ψυχη βεβαιαν λαµβανει πληροφοριαν ποτε του µετα του δεσποτου αυτης και Θεου εις αιωνας συνεσεσθαι. µστ’. ηγουν αυτο το παναγιον Πνευµα ενοικον. µε’. αλλα και µετα το τελειαν την αφεσιν των ηµαρτηµενων παρα του πατρος και αναδοχου λαβειν. την δε τελειαν χαριν κατα το˙ «Ενοικησω εν αυτοις και εµπεριπατησω». ειπερ Πνευµα Θεου οικει εν υµιν»˙ νεκροι εισι τω κοσµω και ο κοσµος αυτοις˙ «Εµοι γαρ». ∆ια τουτο καλον καθ᾿ εκαστην µετανοειν κατα την κελευουσαν εντολην˙ το γαρ «µετανοειτε. Η χαρις του παναγιου Πνευµατος ταις τω Χριστω νυµφευοµεναις ψυχαις ως αρραβων διδοται˙ και καθαπερ αρραβωνος χωρις ουκ εχει ασφαλως η γυνη την µετα του ανδρος συναφειαν µελλειν ποτε βεβαιως γενησεσθαι. τον Θεον εχων. Μετα γαρ το βαπτισθηναι ηµας προς πονηρας και αισχρας πραξεις εκκλινοντες και αυτον τον αγιασµον εις απαν αποβαλλοµεθα. ου κληρονοµει. Ο δε µηπω ταυτα εν εαυτω εγνωκως. µζ’. µη απατασθω. µδ’. Απο µεν της µετανοιας εκπλυσις του µολυσµου (435) των αισχρων γινεται πραξεων. µετοχη Πνευµατος Αγιου˙ ουχ απλως δε. Ο ταυτα ειδως ενεργουµενα εν αυτω τα σηµεια και θαυµατα οντως θεοφορος και σηµειοφορος εστι. φησι. αλλα κατα την πιστιν και την διαθεσιν και την ταπεινωσιν των εξ ολης µετανοουντων ψυχης˙ ου µονον δε. ητις εστι το Πνευµα το Αγιον. Απο µεν του θειου βαπτισµατος την των ηµαρτηµενων λαµβανοµεν αφεσιν και της πρωην καταρας ελευθερουµεθα και τη παρουσια του Αγιου Πνευµατος αγιαζοµεθα. µετα δε ταυτην. υπο τον ζοφον δηλονοτι των επιθυµιων της σαρκος καλυπτοµενος˙ σαρξ δε και αιµα βασιλειαν Θεου. µετανοια δε και εξοµολογησει και δακρυσι κατα αναλογιαν την αφεσιν προτερον των ηµαρτηµενων λαµβανοµεν και ουτω τον αγιασµον µετα της ανωθεν χαριτος. «κοσµος εσταυρωται καγω τω κοσµω». η µυστικως .

µθ’. . τουτο επι του πνευµατικου αρραβωνος η των εντολων εργασια και αι αρεται καθεστηκασι˙ τελειαν γαρ δια τουτων λαµβανει την του αρραβωνος κατασχεσιν εκαστος των µελλοντων σωθησεσθαι.και ανεκφραστως αυτω συναπτεσθαι. µη’. ν’. ουκ εστιν ο αρραβων βεβαιος. Ον τροπον οι γραφοµενοι συµβολικοι χαρται ει µη υπογραφας αξιοπιστων µαρτυρων δεξωνται. Οπερ γαρ εν τοις συµφωνοις οι µαρτυρες. ουτως ουδε προ της εργασιας των εντολων και της των αρετων κτησεως ασφαλης η της χαριτος ελλαµψις γινεται. Επαν γαρ ειπη τις των αγωνιζοµενων˙ «Εως ποτε κακοπαθειν οφειλω. εαν οργισθεισα η νυµφη της εκεινου αγαπης καταφρονηση και τον αρραβωνικον χαρτην η απαλειψη η διαρρηξη. Ωσπερ η νυµφη προ του γαµου τον αρραβωνα µονον παρα του νυµφιου λαµβανει. και του απροσιτου καλλους επαπολαυειν αυτου. Καθαπερ βραδυνοντος του νυµφιου εν αποδηµια.» και των ασκητικων πονων κατολιγωρηση και δια της αµελειας των εντολων και εγκαταλειψεως της διηνεκους µετανοιας οιονει απαλειψη και διαρρηξη τα συµφωνα. ειτα υπο των αρετων επισφραγιζονται και υπογραφονται˙ και τηνικαυτα επιδιδωσι τον (436) δακτυλιον ο νυµφιος Χριστος τη νυµφη ψυχη. να’. πληροφορουµενη δια του αρραβωνος ως αδιαψευστα τα συµπεφωνηµενα αυτη εσονται. η απασχολουµενου εν ετεραις τισιν υποθεσεσι και τον γαµον τεως υπερτιθεµενου ποιησαι. Πρωτον οιονει τα συµφωνα γραφονται δια της εργασιας των εντολων. ει µη της χαριτος αυτου τον αρραβωνα λαβη και γνωστως αυτον εν εαυτη κτησηται. ευθυς εκπιπτει και του αρραβωνος και της προς Θεον ελπιδος τελειως. ουτω και επι της ψυχης πεφυκε γινεσθαι. ηγουν τον αρραβωνα του Πνευµατος. ουτω δη και η νυµφη των πιστων εκκλησια και η ψυχη ενος εκαστου ηµων πρωτον υπο του νυµφιου Χριστου τον αρραβωνα µονον λαµβανει του Πνευµατος. την δε συµφωνηθεισαν προικα και τας εν αυτη υποσχεθεισας δωρεας µετα τον γαµον λαβειν απεκδεχεται. εκπιπτει των προς τον νυµφιον ελπιδων ευθυς. τα δε αιωνια αγαθα και την των ουρανων βασιλειαν µετα την ενθενδε αποδηµιαν λαβειν απεκδεχεται.

νδ’. φευγουσα ως εις οικιαν τινα υπο τα αισθητα και ανθρωπινα. κεκλεισµενων αυτης των θυρων παντοθεν. εαν µιαν διανοιξη θυριδα και αστραπη τουτον αιφνης περιλαµψη λαµπρα. ∆εον εκαστον εκ των τοιουτων σηµειων κατανοειν. καταστραφεισα. ου µονον ουδεν εκ των υποσχεθεντων αυτη παρα του νυµφιου ελπισει λαβειν. µη φερων εκεινος τοις οφθαλµοις ταυτης την απαυγην ευθυς ασφαλιζει µυων τους ωπας και συστελλεται εφ᾿ εαυτον. εαν εξωθεν τουτων ποτε ως δια θυριδος τω νοΐ παρακυψη. νγ’. αλλα και τιµωριαν και µεµψιν την εκ του νοµου προσδοκησει αξιως. ζων και λαλων και κινουµενος και τον κεκτηµενον κινων. φηµι δη του Αγιου Πνευµατος. ουτω δη εγκεκλεισµενης και της ψυχης εν τοις αισθητοις.νβ’. µισητη εσται τω νυµφιω και βδελυκτη και αναξια της συναφειας αυτου˙ ειρηκε γαρ˙ «Εγω τους εµε φιλουντας αγαπω». σπουδασατω δια των αγαθων εργων και πραξεων και θεροµατης µετανοιας λαβειν αυτον και . ακατανοητως κατανοουµενος. ει τον αρραβωνα του Πνευµατος εκ του νυµφιου και δεσποτου Χριστου ειληφε˙ και ει µεν ελαβε. και εχων ως µη εχων. νε’. ακρατητως κρατουµενος. Ωσπερ η νυµφη εαν προς ετερον την αγαπην του αρµοσθεντος αυτη νυµφιου µεταθηται και συγκοιτασθη αυτω φανερως η λαθραιως. ευθυς και τον νουν καταπληττεται και ολη εφ᾿ εαυτην συστελλεται. αφιπταµενος του εν ω εσφραγισµενως περιεχεται κιβωτιου και παλιν ανελπιστως εντος αυτου ευρισκοµενος. την λαµπηδονα µη φερουσα του αστεκτου φωτος. ουτω δη και επι ηµων γινεσθαι πεφυκεν. Ον τροπον ενδοθεν οικιας νυκτος ισταµενου τινος. ο κεκτηµενος τουτον διακειται. αορατως ορωµενος. µη εχων αυτον ως εχων εστι. ως µητε την παρουσιαν βεβαιαν µητε την υποχωρησιν ανεπιστροφον νοµιζειν τον κεκτηµενον ποιειν˙ και ουτως. υπο της αστραπης του εν αυτη αρραβωνος. Εαν µεταθηται τις την αγαπην του νυµφιου Χριστου προς αλλου τινος επιθυµιαν πραγµατος φανερως η λαθραιως και (437) κρατηθη η καρδια αυτου εν αυτω. Ο αρραβων εν τοις κεκτηµενοις αυτον αφθεκτος γινεται. σπουδαζετω τουτον κατεχειν˙ ει δε µηπω τουτον λαβειν ηξιωθη.

(439) «Εισαγαγη τις πυρ εν κολπω». ουτω και ο τους θεµελιους της εργασιας των εντολων καταβαλλοµενος και τοιχους υψηλων αρετων αναστησας. ως µη δυνασθαι ανευ εκεινων δια της του Πνευµατος χαριτος στεγασθηναι αυτον. νστ’. ου πυρωθησεται και λαµπρυνθησεται και τας της θεοτητος αυγασει και αυτος . ατελης εστι και παρα των τελειων κατελεουµενος. ο ταυτης εκπιπτων της χαριτος αλλης ποιας τευξεται. ωσαυτως δε και τα θεµελια δια το την στεγην βασταζειν καταβαλλονται ως αναγκαια και χρησιµα. Ον τροπον η αστεγος οικια η υπο αµελειας του κτισαντος ουτως εαθεισα ου µονον αχρηστος εστιν. (438) Καθαπερ η στεγη πασης οικιας δια των θεµελιων και της λοιπης κτισεως ισταται. φησιν ο Σοφος. εαν µη και την χαριν του Πνευµατος εν θεωρια και γνωσει ψυχης ληψεται.φυλαξαι δια της εργασιας των εντολων και της των αρετων επικτησεως. αλλα καταγελωτα τω κτισαντι προξενει. ουτε θεµελιοι ανευ στεγης τω βιω χρειωδεις η ωφελιµοι ολως εισιν˙ ουτω και η του Θεου χαρις δια της των εντολων συντηρειται εργασιας και αι πραξεις των εντολων δια την του Θεου δωρεαν ως θεµελιοι καταβαλλονται. και ουτε στεγη διχα θεµελιων συνισταται πεφυκεν. νη’. Ει δια τουτο επι της γης ο Υιος του Θεου και Θεος κατηλθεν ινα δι᾿ εαυτου καταλλαξη γνωστως ηµας εχθρους οντας τω ιδιω Πατρι και συναψη γνωστως ηµας εαυτω δια του του Αγιου και οµοουσιου αυτου Πνευµατος.» Εγω δε φηµι˙ τις το αστεκτον και ουρανιον πυρ εν καρδια δεξαµενος. η προς την των αρετων συλλογην ως προς απειρον υλην απειρηκως. και ουτε η χαρις του Πνευµατος παραµενειν ηµιν πεφυκεν ανευ της των εντολων εργασιας. ενελειψε τινα των δοκουντων µεν ηµιν ελαχιστων. ουτε η τωνεντολων εργασια ανευ της χαριτος του Θεου χρησιµος η ωφελιµος εστιν ηµιν. Εκ γαρ των δυο τουτων αιτιων ταυτης παντως εστερηται˙ η γαρ της µετανοιας ηµελησεν. «τα δε ιµατια ου κατακαυσει. Παντως ουδε κατηλλαγη αυτω ουδε την µετ᾿ αυτου ενωσιν δια της µετουσιας του Πνευµατος εσχηκεν. νθ’. νζ’. αναγκαιων δε οντων προς τον απαρτισµον του οικου των αρετων.

οσην οιµαι αµαρτωλου ψυχην εχειν χωριζοµενην απο του σωµατος. ξα’. γρηγορων και καθευδων. Και ως µεν ελευθερωθεις των δεσµων της εµπαθους ορεξεως και συναφθεις τη αθανατω δοξη τε και γλυκυτητι. ξ’. τω φιλαΰλω και φιλαρετω. υπ᾿ αυτου κατασπαται και συρεται και προς τα γηϊνα επιστρεφεται. Ει γαρ ο τον αισθητον τουτο φως ορων. ∆ιπλους ων ο ανθρωπος. και κοσµος αυτω παροµοιος γεγονεν ορατος και αορατος. θανατος τω οντι η εκ των τοιουτων µικρα της διανοιας διαστασις. λυπηθησεται και θλιβησεται. υπαρ και νοερως. τοσαυτην υπερ τουτου τηνικαυτα την λυπην δεχεται. ουτως τω φιλαγνω και φιλοθεω. τω φιληδονω και φιλοκοσµω. εκ ψυχης και σωµατος την συστασιν εχων.αστραπας κατα αναλογιαν της καθαρσεως και της µετοχης του πυρος˙ η γαρ µετοχη τη καθαρσει. των δε της φυσεως σωµατικων αναγκων ου χωριζεται. αδιαλειπτως ανω τε βιαζεται ειναι και συν Θεω διαγειν και µηδε προς βραχυ της εκεινου θεωριας και ακορεστου τρυφης αφιστασθαι˙ ως δε τω σωµατι και τη φθορα εµπεδουµενος. εν τουτοις και κατα τους υπνους η εµµαταιαζει η εµφιλοσοφει˙ ειτε γαρ περι ανθρωπινων . ο χωρισµος των τοιουτων θανατος εστιν. ξβ’. α οφθαλµος ουκ ειδε και ους ουκ ηκουσε και επι καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη.Ενθεν τοι και περι οψεων και ονειρατων τουτο αληθες ειναι υπελαβον˙ εν οις γαρ η ψυχη ενασχολειται γρηγορουσα η εµβατευει. τη δε µεθεξει συνεπεται καθαρσις˙ τουτου δε γενοµενου. Των µεν εµπαθων επιθυµιων και ηδονων ο µετασχων του Αγιου Πνευµατος απαλλαττεται. και µαλιστα εαν αναγκαια τινα και παραδοξα ην ορων˙ ποσω µαλλον ο εν Αγιω φωτιζοµενος Πνευµατι και τα αγαθα εκεινα ορων. Θεος ολος κατα χαριν ο ανθρωπος γινεται. (440) εις α παρακυψαι και αγγελοι επιθυµουσιν. Θανατος γαρ αυτω δοκει τουτο και αλλοτριωσις εικοτως της αιωνιου ζωης. Ωσπερ τω φιλοσωµατω και φιλοζωω. αχθεται και λυπειται και φερειν ολως τουτο ου δυναται. εκαστω δηλονοτι τουτων τα εργα και αι φροντιδες των εργων αρµοδιως αφορισθεισαι. εαν προς µικρον µυση τους οσθαλµους η κατακαλυφθη τουτους υφ᾿ ετερου. εαν αποσπασθη εκ της των τοιουτων θεωριας υπο τινος.

αρπαγας εις αερα πτεροφυεις και θρονων υψηλων καθεδρας και ηγεµονιας λαου επι αρµατων προερχοµενη και προπεµποµενη φανταζεται. Μονων εκεινων εισιν αληθη τα οραµατα. ων ο νους απλους εγενετο εξ επιδηµιας του Πνευµατος και ελευθερος απο πασης οχλησεως και δουλειας των παθων. εξ ων διαφοροι σωµατικως τε και ψυχικως πεφυκασι διατρεφεσθαι. Πολλοι µεν τον ερηµικον. νουθετειν τε και διδασκειν και συνισταν εκκλησιας. αλλ᾿ αληθειαις ενατενιζουσα και αποκαλυψεσι πιστουµενη. ων η ζωη υπερ την των ζωντων ζωην αµεριµνος. α ουδε χρη καλειν ενυπνια αλλ᾿ ορασεις και οπτασιας. γνωσεως ουρανιου και καρπων αγαθων των γεωργουµενων υπο του Πνευµατος. τας σωµατικας χρειας τη φυσει παρεχοντες. απερισπαστος. αλλ᾿ εν παντι και εν πασιν εργοις και πραξεσιν ο δια Θεον και κατα Θεον βιος παµµακαριστος. αλλοι δε τον µιγαδα ηγουν τον κοινοβιακον εµακαρισαν βιον. τοιαυτα ωσαυτως βλεπει και τα ενυπνια η ψυχη˙ ει δε το θυµικον αυτης κατα των οµοφυλων εκθηριουται. «και οι νεανισκοι αυτων ορασεις οψονται». ουτως εστιν ιδειν και επι των . ξδ’. Εγω δε ουδετερον τουτων του ετερου προκριναιµι. ετεροι δε το προΐστασθαι λαου. ψευδη και συγκεχυµενα και το ολον απατη σαφης. ουδε τον µεν επαινου τον δε ψογου αξιον ειποιµι αν. θηριων εφοδους και ερπετων πολεµους και µαχας ονειροπολει. ξγ’. Καθαπερ εκ διαφορων επιστηµων και τεχνων ο των ανθρωπων συνισταται βιος. αλλου αλλην εργαζοµενου δηλονοτι και συνεισφεροντος. ησυχος. σοφιας. καθαρα. Οπηνικα το επιθυµητικον µερος της ψυχης περι παθη και µιξεις και τρυφας και απολαυσεις ερεθιζεται του βιου. και αλληλοις ουτω µεταδιδοντες και εξ αλληλων µεταλαµβανοντες ζωσιν οι ανθρωποι. κατα το υπο του Προφητου λεγοµενον. (441) ων η σχολη περι τα θεια πασα και η µελετη περι µελλοντων αµοιβων και ανταποδοσεων. ουκ εξαπατωµενη. ξστ’.φροντιζει πραγµατων εµµαταιαζουσα ονειροις ενασχολειται ειτε περι θειων και ουρανιων εµµελετωσα οψεσιν εµβατευει και ορασεσι. διαπληκτιζοµενη ως επι δικαστηριων µεθ᾿ ων διαφερεται˙ ει δε το λογιστικον αυτης επαιρεται ταις αλαζονειαις και υπερηφανειαις. των δ᾿ αλλως και ουχ ουτως εχοντων. ξε’. εµφιλοσοφει. µεστη ελεους.

ψεκτοι και αποβλητοι˙ ως γαρ µοιχευοντες παρα τω τας καρδιας ηµων ερευνωντι Θεω εσονται. αλλου αλλην αρετην µετιοντος και ετερου ετεραν βιου οδον διανυοντος. επαινετοι και µακαριοι. ιν᾿ ειπω. ξζ’. κενος ο κοπος και µαταια η εργασια ηµων. Οσω οι εν µεσω του κοσµου στρεφοµενοι και καθαρευοντες τας αισθησεις και τας καρδιας απο πασης πονηρας επιθυµιας. εις ενα σκοπον εξ αµφοτερων τουτων οι παντες συντρεχουσιν. ξη’. τοσουτον οι εν ορεσι και σπηλαιοις ενδιαιτωµενοι. Ο πιστει τη προς τον Θεον αδιστακτω τω κοσµω και τοις εν κοσµω αποταξαµενος πιστευει οτι ελεηµων εστι και οικτιρµων ο Κυριος και προσδεχεται τους εν µετανοια προσερχοµενους αυτω. Ειδως δε οτι δι᾿ ατιµιας τιµα τους δουλους αυτου δια πτωχειας ακρας πλουτιζει αυτους και δι᾿ υβρεων και . κατα τον παλαι των Ιουδαιων λαον. ο’. Σκοπος παντων των κατα Θεον αγωνιζοµενων εστι το ευαρεστησαι Χριστω τω Θεω και την καταλλαγην δια της του Πνευµατος µετουσιας προς τον Πατερα λαβειν και την εαυτων σωτηριαν δια τουτου πορισασθαι˙ τουτο γαρ πασης ψυχης και παντος ανθρωπου σωτηρια εστιν˙ ου µη γενοµενου. Εοικεν ο τον κοσµον απαντα καταλειψας και (442) προς το ορος ως προς ησυχιαν αναχωρησας κακειθεν επιδεικτικως γραφων προς τους εν τω κοσµω. Ο γαρ επιθυµων ακουσθηναι τον βιον αυτου και το ονοµα και την πολιτειαν εν τω κοσµω.πνευµατικων. τους µεν µακαριζων τους δε κολακευων και επαινων. και συµµιαινοµενους γραφειν ορεγοµενω και αυτους µακαριζοντι˙ ος ει και µη τω σωµατι αλλα γε τη καρδια παντως και τω νοΐ συµπασχει εκ προθεσεως τοις τοιουτοις αποδεχοµενος οιονει της µετ᾿ εκεινης αυτων συµπλοκης. ξθ’. εκπορνευει. ειτα επιλαθοµενω του σκοπου δι᾿ ον το ορος κατειληφει και προς τους τη πορνη εκεινη συναναστρεφοµενους. απο Θεου. ανονητος τε πασα βιου οδος η µη προς τουτο τον εν αυτη τρεχοντα φερουσα. ει των επαινων και µακαρισµων και της δοξης εφιενται των ανθρωπων. τω γυναικος πορνης δυσειµονος τε και παγκακου διαζευχθεντι και εις χωραν µακραν αποδηµησαντι προς το απαλλαγηναι και της µνηµης αυτης. ως φησιν ο ∆αβιδ.

αλλ᾿εµµενειν ταις εντολαις του δεσποτου ηµων και Θεου και το προσταγµα αυτου απεκδεχεσθαι. αλλα προκοπτειν και αεικινητους ειναι προς την των κρειττονων . Ο γαρ Θεος ουτε αργους ηµας ειναι εν µια και τη αυτη εργασια εν η ηρξαµεθα µεχρι τελους εµµενειν βουλεται. αγνωστως και γνωστως. συνοντες αυτω εκεισε. ουχ οτι πονουντας ηµας οραν τερπεται αλλ᾿ ως οφληµα θελων τους µισθους διδοναι ηµιν ο φιλανθρωπος. ορεγων αυτοις χειρα δυναµεως ανωθεν και προς εαυτον επαναγει˙ συνεργει δε φανερως τε αµα και αφανως. µεχρις ου µετα Πατρος ο Υιος δια του Αγιου εισελθη και εγκατοικηση Πνευµατος εν ηµιν˙ και τηνικαυτα οταν ολον αυτον κτησωµεθα ενοικον και διδασκαλον. Μετα το εγχειρισθηναι διακονιαν ηµας θειων πραγµατων και εν αυτη διαπρεψαι. ω τινι αν εξ ηµων προσταξη και οιαν εµπιστευση διακονιαν. ουκ οιδα.εξουδενωσεως δοξαζει αυτους και δια θανατου της αιωνιου ζωης µετοχους αυτους και κληρονοµους αποκαθιστα. ειτε εν σωµατι ειτε και εκτος σωµατος. ογ’. και συµπολιτευοµενοι και των απορρητων επαπολαυοντες αγαθων. ∆ικαιον εστι τη ζευγλη πρωτον των εντολων του Χριστου υποτιθεναι τους αυχενας ηµων και µη παροιστρειν µηδε οπισθοποδειν. ταυτην εγχειρισθησεται και κατα το εκεινω δοκουν ποιησει προθυµως˙ ουκ εξεστι δε προ καιρου ταυτην επιζητειν αλλ᾿ ουδε διδοµενην εξ ανθρωπων λαβειν καταδεχεσθαι. αλλ᾿ ορθως και προθυµως µεχρι θανατου βαινειν εν αυταις και εαυτους ηµας νεουργειν τον νεον οντως Θεου παραδεισον. Τους αδιστακτως αυτω προσερχοµενους ουκ εα ολως καταπεσειν ο Κυριος αλλ᾿ αδυνατουντας βλεπων αυτους συνεργει και βοηθει. ει επιτραπωµεν υπο του Πνευµατος προς ετεραν µεταβηναι διακονιαν η εργασιαν η πραξιν. δι᾿ ης αγγελοι µεν (443) αναβαινουσι και κατερχονται προς βοηθειαν των ανερχοµενων. οα’. (444) µη αντιτεινωµεν. µεχρις ου πασαν ανελθοντες την κλιµακα αυτω προσεγγισωσι και ολοι ολω ενωθωσι και απαντων επιλαθωνται των επιγειων. οβ’. Θεος δε ανωθεν την κατα δυναµιν ηµων προθεσιν και σπουδην αναµενων καθηται. κατεπειγεται ως ελαφος διψωσα επι την αθανατον πηγην δι᾿ αυτων και προς το αναντες εν αυτοις ως εν κλιµακι βαινει.

Ταυτα δε η χαρις του Αγιου Πνευµατος ενεργει και χωρις αυτης γινεται ουδεν. οε’. προθυµια και προαιρεσει µεθ᾿ ορµης ακατασχετου τα υπ᾿ αυτου του Θεου µυστικως ηµιν και αγνωστως διδασκοµενα τε και εντελλοµενα εκπληρωσωµεν µηδεν ολως ελλειψαντες. ει µη µονα τις ειποι τα αναισθητα και ακινητα˙ τα γαρ φυτα. Ο το ιδιον θεληµα νεκρον εργασαµενος αθελητος παντως εγενετο˙ αθελητον δε των οντων και ζωντων και κινουµενων ουδεν. ο Θεος χαριζεται αυτω το εαυτου θεληµα και ανεξαλειπτον αυτω διατηρει εν τη καρδια αυτου και διανοιγει τους οφθαλµους της διανοιας αυτου του επιγινωσκειν αυτο και ισχυν διδωσι του (445) εκπληρουν αυτο. ως φησιν ο Παυλος˙ «Οσοι . τω θειω δηλαδη και µη τω οικειω στοιχουντας θεληµατι. αποκαλυπτεται φανερως καθως παλαι τοις αγιοις αυτου µαθηταις και αποστολοις απεκαλυφθη και πασι τοις δι᾿ αυτων πιστευσασιν εις το ονοµα αυτου˙ και τοτε γινοµεθα υιοι Θεου κατα χαριν. Ο εκκοπτων το ιδιον θεληµα δια τον του Θεου φοβον. Ο ουν ασκησει και σπουδη το οικειον απονεκρωσας θεληµα και αθελητος γεγονως παντως της οικειας εξεστη φυσεως και εν τω θελειν µηδεν ουδε καλον τι η κακον δυναται ενεργειν.επιτυχιαν. οδ’. αψυχα γαρ˙ παν δε εµψυχον και φυσικον εχει θεληµα. τα δε και συνουλωθεντα και ενωθεντα και εν δενδρον εγενετο. Ο το ιδιον θεληµα απονεκρωσαι σπουδαζων το του Θεου οφειλει ποιειν θεληµα και αντι του οικειου θεληµατος το του Θεου αντεισαγειν εν εαυτω και εµφυτευειν και εγκεντριζειν τουτο εν τη καρδια αυτου και προς τουτοις σκοπειν ακριβως ει τα φυτευοµενα και εγκεντριζοµενα. τοτε ηµιν. τα µεν εις βαθος που ριζωθεντα φυει. ως αληθινοις µαθηταις και φιλοις. ει και κινειται και αυξει αλλ᾿ ου λεγοµεν φυσικω θεληµατι την κινησιν ποιεισθαι και την αυξησιν. ει ηυξηθησαν και εξηνθησαν και καρπον ωραιον και γλυκυν πεποιηκασιν. ωστε αγνοηθηναι παρ᾿ αυτου και την προϋποδεξαµενην τον σπορον γην και την ριζαν εφ᾿ ην ενεκεντρισθη το ακατανοητον και αφραστον εκεινο και ζωηφορον φυτον. Οταν παση ισχυϊ. οζ’. οστ’. αγνωστως ουτως ως ουκ οιδεν. ως πιστοις και υπηκοοις.

οτι µυριων υπαρχων τιµωριων αξιος. αλλ᾿ ουδε χρυσιου η ιµατισµου η λιθων των νοµιζοµενων παρα τοις ανοητοις τιµιων˙ ου πλουτω ρεοντι προστιθεται τη καρδια. Ει παντων σου των αµαρτηµατων την αφεσιν ελαβες. ειτε δι᾿ εξαγορευσεως. ινα και αυτος σε µειζονως αντιδοξαση. και κληρονοµοι. των ουκ αρχοντων αλλ᾿ υπο πολλων κυριευοµενων˙ ου µεγα τι τους τοιουτους ηγειται και υψηλον. Των καταξιωθεντων γενεσθαι µετα Θεου εν τη συναφεια του Πνευµατος και των απορρητων αυτου αγαθων απογευσασθαι ουδεις δοξης της ατιµου και καταπτυστου ερα προσφεροµενης αυτω παρα ανθρωπων. Οσω ψυχη τιµιωτερα τυγχανει του σωµατος. ουδε τινος ουδαµως ετερου των επιφανων και λαµπρων ανθρωποις επιθυµησει. ον τιτιµηκεν υπερ απασαν την ορωµενην κτισιν. αλλ᾿ εν πασιν εργοις σου δοξασαι και τιµησαι αυτον. ανυµνει τον υπερ τα ορωµενα απαντα τιµησαντα σε Θεον. τοσουτον ο λογικος ανθρωπος κρεισσων του παντος κοσµου εστι. . δια τουτο τιµιωτερα σου ταυτα ειναι νοµιζε. Ταυτα στρεφων εν διανοια και δια παντος ενθυµουµενος. οη’. οθ’. ουδε προξενους οιεται ειναι αυτους πλειονος δοξης τοις πλησιαζουσιν αυτοις. αλλα προς την δοθεισαν σοι χαριν αποβλεψας και της νοερας και λογικης σου ψυχης την αξιαν καταµαθων. Μη γαρ. ου µονον τουτων απηλλαγης αλλα και υιοθεσιας και δοξης και ουρανων ηξιωσαι βασιλειας. ετοιµος εσο και προπαρασκευαζου µη ατιµασαι τον σε τιµησαντα και τα µυρια συγχωρησαντα πταισµατα. ποσης σοι τουτο εσται αγαπης και ευχαριστιας και ταπεινωσεως αιτιον. και φιλον αυτου γνησιον ονοµασει σε. τα µεγεθη των εν αυτω κτισµατων κατανοων. ου παρα βασιλεων και αρχοντων γνωριζεσθαι βουλεται. ειτε δια της αµφιασεως του (446) αγιου και αγγελικου σχηµατος.Πνευµατι Θεου αγονται ουτοι εισιν υιοι Θεου˙ ει δε υιοι. ανθρωπε. π’. κληρονοµοι µεν Θεου. συγκληρονοµοι δε Χριστου». ως ουδε πλουτου εις πενιαν τις κατελθειν η απο αρχης και εξουσιας µεγιστης και περιβλεπτους αξιωµατος εις αδοξιαν εσχατην και ατιµιαν καταπεσειν.

πδ’. (447) Ψυχη η µη τελειως της σχεσεως και προσπαθειας των ορωµενων ευαισθητως απαλλαγεισα. κατα τον θειον αποστολον. εως αν ταπεινωθηναι πρωτον θεληση και µωρος γενηται. Ει τις σχεσεως και επιθυµιαις των αισθητων απερρηξε την ψυχην αυτου και Θεω ταυτην συνεδησεν. ∆ι᾿ ων γαρ εκεινος τον εαυτου Πατερα εδοξασεν. ου µονον των περι αυτον χρηµατων και κτηµατων καταφρονησει και ως επι αλλοτριοις και ξενοις στερουµενος αυτων αλυπως διατεθη. Πας δοκησιφρων εκ µαθηµατικης ων επιστηµης µυστηρια Θεου παρακυψαι και ιδειν ουκ αξιωθησεται ποτε. τον δε εντος ηµερα και ηµερα ανακαινουµενον. αλλα και τα επιφεροµενα τω σωµατι αυτου ανιαρα µετα χαρας και της προσηκουσης ευχαριστιας υποµενει. πβ’. ζηµιαις δακνεται χρηµατων και αποστερησεσιν αχθεται πραγµατων και πληγαις επιφεροµεναις αυτης σωµατι σφοδρως οδυναται. Σκοπησωµεν πως δοξασοµεν τον Θεον˙ δοξαζεται δε παρ᾿ ηµων ουκ αλλως η ως παρα του Υιου εδοξασθη. τον µεν εξω φθειροµενον ανθρωπον. τα επισυµβαινοντα αυτη λυπηρα και τας επερχοµενας αυτη επηρειας παρα τε δαιµονων και ανθρωπων αλυπως φερειν ου δυναται. συν τη οιησει . µιµουµεθα του Χριστου τα παθηµατα και δοξασοµεν δι᾿ αυτων τον Πατερα ηµων και Θεον. και δοξασθωµεν παρ᾿ αυτου τη δοξη του Ιησου. αλλ᾿ οιον συνδεδεµενη τη προσπαθεια των ανθρωπινων πραγµατων.πα’. πγ’. γνωσεως γαρ τελειας εν τουτοις χρεια και σοφιας πνευµατικης˙ ο δε τουτων εστερηµενος εν σκοτει αγνωσιας και ανελπιστιας αει πορευεται. ως υιοι αυτου χαριτι και συγκληρονοµοι Χριστου. µη δυναµενος το φως της υποµονης και της παρακλησεως ολως θεασασθαι. οι πειρασµοι και ει τι ετερον των παθηµατων Χριστου˙ α υποφεροντες εν υποµονη πολλη. αι θλιψεις. η ειχε προ του τον κοσµον γενεσθαι παρ᾿ αυτου˙ ταδε εισιν ο σταυρος. κακεινα και ηµεις σπουδη πραξωµεν. ινα δια τουτων δοξασωµεν τον Πατερα ηµων τον εν τοις ουρανοις κληθηναι καταδεξαµενον. Αλλως δε ουκ ενι τας κατα Θεον θλιψεις µετα χαρας υπενεγκειν. εδοξασθη δε και ο Υιος παρα του Πατρος δι᾿ αυτων. βλεπων αει. ηγουν η νεκρωσις του κοσµου παντος.

ει αρα γε ακουσωσιν. ψυχικην. και ην η θεολογος φωνη επιγειον οιδε. κατα τον θειον αποστολον. Ει δε µη τοιαυτης ωφελειας γενεσθαι δυνηθωσιν αυτοις προξενοι. πεπλανηµενοι οντες αυτοι και αγευστοι των απορρητων αγαθων του Θεου. πζ’. πστ’. µεστην εριθειας και φθονου. Ο γαρ τουτο ποιων και σοφοις τα θεια εν αδιστακτω πιστει ακολουθων. και τηνικαυτα γινεται Θεου διδακτος. συνεισερχεται µετ᾿ αυτων εν πολει ζωντος Θεου. επειδη οι µη τω του Θεου αγοµενοι Πνευµατι εν τη σκοτια περιπατουσι και ουκ οιδασιν ουτε που υπαγουσιν. θρηνουντες την πωρωσιν της καρδιας αυτων υποστρεφουσιν εις τας καλιας αυτων. αυτοι οντες εν αληθεια µωροι. Εξω γαρ οντες οι τοιουτοι του θειου φωτος. Τους διδακτους Θεου οι µαθηται των σοφων του αιωνος τουτου ανθρωπων ηγουνται µωρους. τους αυλιζοµενους εν τω φωτι και τα εν αυτω βλεποντας και διδασκοντας ως πεπλανηµενους λογιζονται. αναστρεφοµενοι εν µεσω ηµων. τοσουτον τα . ορα και διδασκεται απερ ουδεις των αλλων ανθρωπων ειδεν (448) η ιδειν η µαθειν ποτε δυναται. (449) Οτι και νυν εισιν απαθεις και αγιοι και πεπληρωµενοι του θειου φωτος. πε’. ην εµωρανεν ο Θεος. εκ µεµωραµενης σοφιας στοµωθεντες της θυραθεν. Ταχα γαρ ποτε ανασφηλαντες εκ της περιεχουσης αυτους οιησεως. ει αρα γε συνησουσιν και πεισθησονται. δεξονται την του Αγιου Πνευµατος αληθη διδασκαλιαν και το του Θεου θεληµα ανοθευτως και ακαπηλευτως ακουσαντες µετανοησουσι και ποιησαντες αυτο µεταλαβωσι τινος χαρισµατος πνευµατικου. υπο τουτων χειραγωγουµενος. ∆ια τουτο µονον παραβαλλειν και βλεπειν τοις εν τω κοσµω θελουσιν οι χαριτος πεπληρωµενοι και τετελειωµενοι τη γνωσει και σοφια τη ανωθεν. νυκτος και ηµερας ευχοµενοι υπερ της σωτηριας αυτων˙ υπερ γαρ αλλου τινος ουδεποτε λυπηθησονται οι τω Θεω αδιαλειπτως συνοντες και υπερεµπιπλαµενοι παντος αγαθου. τα εν αυτω ιδειν µη δυναµενοι θαυµατα. ινα µισθον τινα προξενησωσιν αυτοις δι᾿ υποµνησεως των εντολων του Θεου και δι᾿ αγαθοεργιας. και υπο του θειου Πνευµατος οδηγουµενος και φωτιζοµενος. ουτε εν τισι προσκοπτουσι.και ην κεκτηται γνωσιν αποβαλων. δαιµονιωδη.

90. Το αυτεξουσιον και αυτοπροαιρετον ηµων ουκ αφαιρειται το βαπτισµα. ως µη µονον αφ᾿ εαυτων ποτε µη λογιζεσθαι η ποιησαι ορµαν το κακον αλλα µηδε υφ᾿ ετερου προς τουτο ελκοµενοι. ειπερ ειδοτες ησαν τα καθ᾿ εκαστην αναγινωσκοµενα θεια λογια και ψαλλοµενα παρ᾿ αυτων οι τοις τοιουτοις την µωριαν επιφηµιζοντες και διαπιστουντες περι θειων πραγµατων διδασκουσιν εν σοφια του Πνευµατος. η παντως ινα µετεσχηκως των ηµετερων κοινωνους των εκεινου ποιηση ηµας. κατα το υπο του ∆αβιδ ειρηµενον. Οι µετα το βαπτισµα τοις του πονηρου θεληµασιν εικοντες και τα εκεινω βεβουλευµενα διαπραττοµενοι εαυτους της αγιας του βαπτισµατος µητρας απαλλοτριουσι. ινα υιους Θεου ποιηση τους ανθρωπους ηµας. Εφ᾿ ηµιν δε εστι µετα το βαπτισµα η ταις εντολαις αυτοθελως εµµενειν του εις ον εβαπτισθηµεν δεσποτου Χριστου και τη οδω πορευεσθαι των προσταγµατων αυτου η εκκλινειν της ευθειας ταυτης οδου και προς τον αντιπαλον και εχθρον ηµων διαβολον δια των πονηρων πραξεων παλινδροµειν. Ουδε γαρ αλλοιουται ηµων εκαστος η της καθο . αλλ᾿ ελευθεριαν ηµιν χαριζεται (450) του µηκετι και ακοντας ηµας τυραννεισθαι υπο του διαβολου. αλλοιωσιν τινα της παρουσης αυτοις απαθειας υφιστασθαι ηδεσαν αν. εις οπερ εστι κατα φυσιν εκεινος αναγων κατα χαριν το γενος ηµων. Τις ο σκοπος της ενσαρκου οικονοµιας του Θεου Λογου. µη επιγινωσκοµενος δε. πθ’. Ει γαρ εν γνωσει τελεια εγενοντο της θειας Γραφης. µαλλον δε εντος ηµων ταυτην εχειν ηµιν χαριζοµενος ως µη εν ελπισιν ειναι του εισελθειν ηµας εν αυτη αλλ᾿ εν κατασχεσει ταυτης οντας βοαν˙ «Ηµων δε η ζωη κεκρυπται συν τω Χριστω εν τω Θεω». γεννων ηµας ανωθεν εν Πνευµατι Αγιω και ευθυς εισαγων ηµας εις την βασιλειαν των ουρανων. Ο γαρ Υιος του Θεου δια τουτο υιος του ανθρωπου εγενετο. πη’. επιστευον αν τοις υπο Θεου λαληθεισι και δωρησθεισιν ηµιν αγαθοις˙ επει δε αµετοχοι των τοιουτων εξ οιησεως και αµελειας εισι καλων.µελη νεκρωσαντες εαυτων τα επι της γης εκ πασης ακαθαρσιας και εµπαθεστατης επιθυµιας. και τους µετεσχηκοτας και περι τοιουτων διδασκοντας απιστουντες ενδιαβαλλουσιν. ο εν παση τη θεια Γραφη ανακηρυττοµενος και παρ᾿ ηµων µεν αναγινωσκοµενος.

ως µη θρεψας Χριστον κριθησεται προς αυτου. απερ βουλεται. Ο τοις εκατον δους ελεηµοσυνην. επειδη και εν εκεινοις πασιν αυτος εστιν ο και εφ᾿ ενι εκαστω των ελαχιστων τρεφοµενος προς ηµων. κακον γαρ ο Θεος ουκ εποιησεν. αλλα αγαθος κτισθεις υπο του Θεου. ουδε το εν µια ηµερα αλλα το δια βιου παντος δηλοι˙ ουτω και το τραφηναι Χριστον.εκτισται µεθισταται φυσεως. 94. (451) ουδε γαρ µεµερισται ολως ο Χριστος. της ιδιας εκεινη ου µεθισταται φυσεως αλλα µενει σιδηρος ων. οπως ιδιοποιειται ο Κυριος παντα τα των πενητων και αδελφων ηµων. ποτισαι τε και θρεψαι. ποτισθηναι τε και ενδυθηναι και ει τι ετερον τουτοις συνεπεται. ως ειρηται. 91. 92. τον δε ενα υβρισας η τυψας η εκπεµψας κενον. πως τινες εις ενα πενητα περικλειουσιν. τινι αρα ταυτα πεποιηκεν η παντως τω ειποντι και αει λεγοντι και ειπειν µελλοντι. Ο γουν τοις ενενηκοντα εννεα δους ανα οβολον. προς δε τους εξ αριστερων˙ «Εµοι ουκ εποιησατε». ταυτα και πραττει ειτε αγαθα ειτε φαυλα˙ ωσπερ γαρ την µαχαιραν καν επι κακω τις αυτην καν επι καλω χρησηται. αυτον παρειδεν αποθανειν και αυτου κατεφρονησε του ειποντος˙ «Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων εµοι εποιησατε». Εκ τουτων εν εστι γνωναι. πολλους παρακαλουντας αυτον και βοωντας αποπεµψαµενος. ουτω και ο ανθρωπος ενεργει µεν και πραττει. 95. Τον αµεριστως µεριζοµενον και αυτον ολον οντα ενι εκαστω των πενοµενων. Ο πασι µεν παντα τα προς χρειαν σηµερον παρασχων. αυριον δε δυναµενος τουτο ποιησαι. Ου µετα το ενα ελεησαι σωζει αλλα το ενος καταφρονησαι τω πυρι παραπεµπει. οια εξ εκουσιου γνωµης προαιρειται και θελει. ου προς απαξ αλλα δια παντος και εν πασιν υπο των αυτου δουλων ταυτα δεχεσθαι ο Κυριος και Θεος ηµων ωµολογησεν. 93. Ου γαρ τους ελεηθεντας µονον παρ᾿ ηµων ορα . εµοι εποιησατε». Το γαρ «επεινασα και εδιψησα» ου προς το απαξ ειρηται παντως. ατρεπτος τη φυσει καθο εκτισται και τη ουσια ων. δυναµενος δε και ετεροις δουναι. αµελησει τινων αδελφων και λιµω και διψη και ψυχει εασει διαφθαρηναι αυτους. Υποθου ουν εκατον ειναι πενητας ως ενα Χριστον. «Εφ᾿ οσον εποιησατε ενι τουτων των ελαχιστων. προς µεν τους δικαιους λεγων˙ «Εµοι εποιησατε». της δε οικειας ουκ εξισταται φυσεως.

και ο θελων ινα ποιωσιν εις αυτον αλλοι α βουλεται αγαθα. 97. αλλ᾿ εκαστος. κριναντας τουτο.». 99. 96. ενδυσας και τα αλλα παντα εις αυτους εργασαµενος. εαν δε εχη και µη µεταδιδωσιν αφθονως. αλλα και τους παροφθεντας. Αλλ᾿ ακουετωσαν Παυλου διαρρηδην βοωντος˙ «Η γαρ αγαπη του Χριστου συνεχει ηµας. ως Χριστον τον Θεον πεινωντα καιδιψωντα παριδων και αυτος λογισθησεται. της εντολης του ∆εσποτου εκπληρωτης ουκ ευρισκεται. ουδε ο τοις αιτουσι πασι διδοναι θελων. εως αν και αυτος πτωχος γενηται και τοις πλησιον αυτου εξοµοιωθη. οτι ει εις υπερ παντων απεθανεν. ελαχιστον εαυτον (452) ουχι του αδελφου αλλα του πεποιηκοτος αυτον λογιζοιτο και ως αυτον υποδεχοιτο και τιµα. ταυτα και αυτος ποιειν αλλοις απαιτηθησεται. ποτισας. Εν τουτω εκαστου πενητος προσωπον αναλαβειν κατεδεξατο και παντι πενητι εαυτον εξωµοιωσεν ινα µηδεις των εις αυτον πιστευοντων του αδελφου αυτου κατεπαιρηται. διο και δοξουσιν ευλογα λεγειν εν εαυτοις˙ «Τις αρα ταυτα παντα ποιησαι δυναται. τουτο ποιειν προστασσεται εν παση τη ζωη αυτου. . Ωσπερ ουν ο εχων τον πλησιον ως εαυτον ουδεν πλεον εχειν του πλησιον ανεχεται. ως ο Χριστος και Θεος εκενωσε το ιδιον αιµα δια την σωτηριαν ηµων. Φορτικα ταυτα τοις πασιν ισως φανησεται.ουδε τους αδικηθεντας η πλεονεκτηθεντας και µυρια ετερα παθοντας δεινα. ωστε παντας θεραπευσαι και θρεψαι και µηδολως τουτων τινα παριδειν. βλεπων τον αδελφον αυτου και τον πλησιον ως τον Θεον αυτου. αποστρεψη τινα των αιτουντων αυτον. εαν µεχρις οβολου η κλασµατος αρτου κεκτηµενος. 98. ουτω και ο παντα µεν πενητα και ελαχιστον θρεψας. ουδε ο µη ποιων τω πλησιον οσα θελει ινα ετερος ποιη προς αυτον. Ο τον πλησιον εχειν ως εαυτον κελευσθεις ου µιαν παντως ηµεραν αλλα δια βιου παντος τουτον εχειν ουτως οφειλει˙ και ο παντι τω αιτουντι διδοναι προσταττοµενος. ως αρκουν τουτο εις καταδικην ηµων˙ ου γαρ εκεινους αλλ᾿ αυτον παρορωµεν τον τα εκεινων απαντα ιδιοποιουµενον Ιησουν τον Χριστον. ενος δε µονου καταφρονησας και αυτον παριδων. αρα οι παντες απεθανον».

Ερωτ. 2. Καθαπερ αι περιεκτικαι εντολαι συµπεριεχουσι πασας εν εαυταις τας µερικας εντολας. πασαν αγιαν διηλθε Γραφην και πασαν την εκ της αναγνωσεως ωφελειαν εκαρπωσατο και ουκετι βιβλιων αναγνωσεως δεηθησεται. Πως γαρ. πως ην εν τω κοσµω. ως ηδη παντα πεπληρωκως οσα αν κανονικως και εν αφωρισµενοις καιροις και ωραις ευχοµεθα τε και ψαλλοµεν. και τα µηπω κτισθεντα. ει και µη καταλαµβανονται παρ᾿ ηµων. Οτι. ο τον κοσµον ποιησας. Ο γαρ πωλων τα υπαρχοντα αυτου η και διασκορπιζων αυτα τοις πτωχοις και πενης εφ᾿ απαξ γενοµενος παντα υφ᾿ εν τα των µερικων εντολων εξεπληρωσεν˙ ουκετι γαρ χρειαν εχει τω αιτουντι διδοναι η µη αποστραφηναι τον θελοντα δανεισασθαι απ᾿ αυτου. Μηπω οντος του κοσµου. ως ηδη γεγεννηµενοι εισι παρα τω Θεω. Τι ην εν τω κοσµω προ του τον κοσµον γενεσθαι. εν τω Θεω παντως ως γεγονως ην ο κοσµος καθο και οι µηπω παραχθεντες ανθρωποι εν τω κοσµω. ουτω και αι περιεκτικαι αρεται τας µερικας εν εαυταις συµπεριλαµβανουσιν αρετας. ∆ΙΑΛΟΓΟΣ ΣΧΟΛΑΣΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΝ ΝΕΟΝ ΘΕΟΛΟΓΟΝ. Τελος των κεφαλαιων σκε’. Συνεστηκε γαρ εν αυτω τα παντα.ρ’. Ερωτ. Απαντ. (454) 1. . ως παντα τελεσας και καταπαυσας εν Θεω τη αρχικη τελειοτητι απο παντων των εργων αυτου. καινα τε και παλαια φερουσα µυστηρια γεγραµµενα δακτυλω Θεου εν αυτω. αλλα βιβλος ουτος τοις αλλοις θεοπνευστος εσται. Θεος. ο τον εµπνευσαντα τοις τας θειας γεγραφοσι Γραφας συνοµιλον κεκτηµενος και παρ᾿ εκεινου µυουµενος τα των αποκεκρυµµενων µυστηριων απορρητα. Ουτω και ο αδιαλειπτως ευχοµενος εν τουτω παντα συνεκλεισε και ουκετι επτακις αινειν της ηµερας τον Κυριον η εσπερας και πρωΐ και µεσηµβριας υπ᾿ αναγκην εστιν. Απαντ. και προ του γενεσθαι. Ουτω και ο τον διδοντα ανθρωποις γνωσιν Θεον γνωστως εν εαυτω κτησαµενος.

Αλλ᾿ ακουε συνετως˙ καθαπερ ο νους ηµων των ανθρωπων ουτε συνεχεται υπο τοιχων ουτε τοπω περιοριζεται. αλλα το µεν σωµα οικισκω εγκλειεται και δεσµοις περισφιγγεται. παρων. Τοπω µεν ου διεστη των αυτου ποιηµατων ο ταυτα ποιησας Θεος˙ που γαρ ο πανταχου παρων και τα παντα της ιδιας πληρων θεοτητος µεταστησεται. ως λεγεις. 4. ουδε οι αγγελοι. φοβω τα εαυτων κατακαλυπτουσι προσωπα. ∆υσνοητον µεν το ερωτηµα. ουτω και ο Θεος πανταχου και εν πασιν εστιν και εξω παντων˙ και ουδαµου τη φυσει και τη ουσια και τη δοξη εστιν˙ απεριγραπτος γαρ. Απαντ. που ο δεσποτης η οποιος αυτος εκεινος εστιν˙ ει γαρ προς την απαστραπτουσαν αιγλην αντοφθαλµειν ουκ ισχυσουσι. και εκθαµβουµενοι τον θειον υµνον ασιγητως αει αναπεµπουσι˙ τω γαρ αστεκτω της δοξης καταπληττοµενοι. που εστιν ο Θεος˙ ει γαρ ακουεις παρεσταναι. αλλα τω θρονω της δοξης˙ και προς την εκπεµποµενην λαµπροτητα αντιβλεπειν µη εξισχυοντες. µητε του σωµατος χωριζοµενος µητε της οικιας µακραν γινοµενος. εν τω κοσµω ην ο Θεος προ του τον κοσµον γενεσθαι παρ᾿ αυτου. Απαντ. ουδε εν περινοια γενεσθαι η εννοησαι δυνανται. ως λεγεις. τι γεγονεν ο Θεος οτε τον κοσµον τουτον παρηγαγεν. πως αρα πορρωτερω .3. αλλ᾿ οιονει και συνεστι τουτοις κεχωρισµενος και κεχωρισται ηνωµενος αυτοις. αποκεχωρισµενος των παντων εστιν. Εστι µεν ουν οµολογουµενως πανταχου ο Θεος και τα παντα πληροι. Ερωτ. Πως. Η και αυθις εν τω κοσµω εστιν. ου συγκεκραµενος δε ολως τοις ορωµενοις αλλα κεχωρισµενος τω τροπω ωπερ ειρηκαµεν˙ ουδαµου δε εστι το καθ᾿ ηµας˙ ουδεις γαρ οιδεν. Τη δε φυσει και ουσια και τη υποστασει και τοις λοιποις (455) ιδιωµασι πασης κτιστης υπερκειται φυσεως˙ και αµετρητως και ακαταληπτως ταυτης διεστηκεν. Ερωτ. Αρα διεστη του κοσµου. τοπω µη διεστηκως αλλα πανταχου. 5. ου µεντοι γε δυσφραστον˙ Θεω δε αδυνατει ουδεν˙ οθεν δυνατος εστι και περι τουτων πληροφορησαι σε. Ερωτ. αυτος δ᾿ εκτος εστι τουτων και ελευθεριως πανταχου περιεισιν. Ο δε τα παντα πληρων. Ο ουν απεριγραπτος πως τα παντα πληροι. πως απεριγραπτος και ουδαµου εστιν. Απαντ. Ει ουν.

Και πως φησιν ο Χριστος. και οι αγγελοι (456) και οι καθαραντες εαυτους αγιοι ελλαµφθεντες και φωτισθεντες υπο του Αγιου Πνευµατος ισασι˙ το δε που η πως η οποιος εστιν. Οτι µεν ουν εστιν ο Θεος και πανταχου εστι και τα παντα πληροι. ει µη ο Υιος. ως εν οντα. Επειδη ο Θεος φως εστι και φως το ακροτατον. οτι αυτοι τον Θεον οψονται». Ερωτ. ουτω και οι αγγελοι και οι αγιοι την απαστραπτουσαν δοξαν καθορωντες του Πνευµατος. ετερον ουδεν ορωσιν οι αυτον βλεποντες. ουτω δη και αυτοι το θειον φως αει φαινον ου καθορωσιν. «µη καταφρονησητε ενος των µικρων τουτων˙ οι γαρ αγγελοι αυτων δια παντος βλεπουσι το προσωπον του Πατρος µου του εν ουρανοις». Απαντ. εν αυτη και τον Υιον και τον Πατερα ορωσιν˙ ουχ ουτως δε οι αµαρτωλοι και ακαθαρτοι˙ εκεινοι γαρ τυφλοις και αναισθητοις εοικασιν˙ ωσπερ γαρ οι τυφλοι το φως του αισθητου ηλιου λαµπον ου βλεπουσιν. ει µη ο Πατηρ τον Υιον και ο Υιος τον Πατερα και το Πνευµα το Αγιον τον Πατερα και τον Υιον. (457) Τι ουν βλεπουσιν οι κεκαθαρµενοι τον νουν και την καρδιαν. Ωσπερ του ηλιου εν µεσηµβρια λαµποντος το εκπεµποµενον µεν εξ αυτου φως τρανως καθορωµεν. ει µη φως˙ και τουτο δηλον εκ τε των ιδοντων λαµψαν το προσωπον του Χριστου ως τον ηλιον. 6. Ως αυτος ειπεν ο φυσει Θεος και Υιος του Θεου. 7. συ δε λεγεις οτι και οι αγγελοι αγνοουσιν οποιος και που εστιν ο Θεος. και γινωσκουσιν εαυτα και γινωσκονται υπ᾿ αλληλων. ει µη το Πνευµα του Θεου»˙ και παλιν˙ «ουδεις γινωσκει τον Πατερα. Και παλιν. ει µη ο Πατηρ και ω αν βουληται ο Υιος αποκαλυψαι». οµως δε βλεπειν αυτον επ᾿αληθειας λεγοµεν. αυτον δε εκεινον καν ποσως κατιδειν και καταµαθειν ουκ ισχυοµεν. ουτε µην επαισθανονται της θερµης αυτου. «µακαριοι οι καθαροι τη καρδια. «ουδεις οιδε τα του ανθρωπου. τα δε ιµατια αυτου γενοµενα ως το φως˙ και εκ Παυλου . Ερωτ. ουδεις των απαντων γινωσκει.περιεργαζεσθαι δυναιντ᾿ αν. Απαντ. και ουδεις γινωσκει τον Υιον. ως συναΐδιον τουτοις και οµοουσιον˙ ταυτα γαρ τα τρια. ει µη το πνευµα του ανθρωπου το οικουν εν αυτω˙ ουτω και τα του Θεου ουδεις οιδεν.

Πως ουν < ου > πασιν οραται. επει αΐδιον και αειλαµπες φως εστιν ο Θεος. προς την των κρειττονων επιτυχιαν. ευδηλον οτι και πολλαι σωτηριας οδοι˙ πασαι δε εν µια τη της µετανοιας οδω τελειουνται δια της του κακου αποχης. ειτε την της ελεηµοσυνης ειποις ειτε την της ξενιτειας ειτε πασης ετερας του αγαθου πραξεως εκπληρωσιν. Απαντ. 8. 9. Επειδη ουτως ωκονοµησεν εξ αρχης ο Θεος˙ ινα µηδεµιαν εχη κοινωνιαν το σκοτος εν τω φωτι µηδε εναγης και βεβηλος µετα του Αγιου και καθαρου. και εκ µυριων ετερων αγιων. Απαντ. Του Κυριου λεγοντος. φως ιδοντος τον Θεον και εις την αυτου επιγνωσιν επιστρεψαντος. νεκροι εισι τη ψυχη και του αιωνιου πυρος και σκοτους συγκληρονοµοι τε και συµµετοχοι. Ερωτ. πολλαι µοναι παρα τω Πατρι µου εισιν. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟΣ ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΚΑΙ ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΚΟΥ ΕΡΓΑ ΤΟΜΟΣ ΤΡΙΤΟΣ (Γ’) ΥΜΝΟΙ ΕΠΙΣΤΟΛΑΙ . Ερωτ. Και ουκ εστι σωτηριας τυχειν τον µη εις ταυτα πεφθακοτα τα µετρα. ∆ιο και ως µεγα χασµα και τειχος δε αι πονηραι ενθυµησεις και οι µαταιοι ηµων διαλογισµοι οια δη τειχος υψηλον γινονται και διιστωσιν ηµας απο του φωτος της οντως ζωης˙ ο γαρ Θεος φως εστι και ζωη εστιν˙ οσοι τοιγαρουν εστερηνται τουτου.του αποστολου.

οτι τον εις θεολογων ανδρων εγκυπτειν γραφας προαιρουµενον και επι τουτο ερωτι επειγοµενον αναγνωσεως πρωτα µεν πιστον οντα κοσµον χρη φυγειν και τα εν κοσµω καθολου τω σωµατι και τω πνευµατι (12) και την προσυλον απο ψυχης αµαρτιαν µισησαι και την προσκαιρον αποσεισασθαι των ηδεων απολαυσιν˙ θειναι τε θεµελιον ακολουθως καλον επι την ερηρεισµενην πετραν της πιστεως δια πραξεως και εργασιας των εντολων του Χριστου και επι τουτον ευτεχνως τον οικον εποικοδοµησαι των αρετων και τον παλαιον και φθειροµενον ανθρωπον κατα τας επιθυµιας αυτου αποδυσασθαι. (11) 1. ινα µη τη προς τα βαθη του πνευµατος απειρω επιβολη και τη περι τα θεια ανασκητω εξει και διανοια βλαβην τουτων τινες. κακως δηλαδη και απειρως τα θεια και υπερ αισθησιν εκλαµβανοντες. Το λιαν ανατατικον τε και διηρµενον αυτο τε το υπερ αισθησιν των εγγεγραµµενων ενταυθα και το υψος της θεολογιας και το βαθος της τουτων αντικρυς γνωσεως ου πασιν. εις µετρον ηλικιας του πληρωµατος του Χριστου˙ ετι δε προκαθαρθηναι και προφωτισθηναι και ελλαµφηναι τω πνευµατι προθεωρησαι τε την απασαν κτισιν οµµατι νοος καθαρω.Νικητα µοναζοντος και πρεσβυτερου µονης των Στουδιου του Στηθατου εις την βιβλον των θειων υµνων του οσιου πατρος ηµων Συµεων. προκαταµαθειν τε και προκαταστοχασασθαι τους λογους και τας κινησεις αυτης . Ιστεον ουν. Οθεν µοι και αγαν ευκαιρον επωφελες τε και αρµοδιον εδοξε το σεβας εικοτως αφοσιουντι τω διδασκαλω προκατασφαλισασθαι τους εγκυπτειν ενταυθα βουλοµενους τω λογω. αρτιον δηλονοτι πεφθακοτα και τη ενδεχοµενη καλως τελειοτητι αναβεβηκοτα εις ανδρα τελειον. οιµαι. υπερανω πασης ανθρωπινης συνεσεως ον. 2. καταληπτον τε και ευεπιβατον εστι˙ ταις γαρ θειαις εµφασεσι περιαυγαζοµενον του απροσιτου φωτος. και τον ανακαινουµενον εις Χριστον επενδυσασθαι. εκεινων αρα προς την των εγκειµενων καταληψιν δεεται των τα αισθητηρια της ψυχης ερρωµενων τη ευεξια του λογου και τον νουν ες υψος επτερωµενων τη του πνευµατος αυρα και ολην ολως προς ουρανους και τα βαθη Θεου εµβαθυνουσαν εχοντων σαφως την διανοιαν. αλλα µη ωφελειαν εις εαυτους αναµαξοιντο.

µη κατατολµησαι προβεβαιουµεθα των γεγραµµενων ενταυθα της αναγνωσεως. εν τοις ωδε γεγραµµενοις εγκυψαι. των δε γε λοιπων τα στηθη τυπτειν επωφελες και αρµοδιον και ανωθεν εκκαλεισθαι τον ελεον. ειτε τουτω δη τω αισθητως και καθ᾿ ηµας φαινοντι ειτε τω της δικαιοσυνης και ταις εξ αυτου των λογων και νοηµατων εκπεµποµεναις αυγαις˙ µονων γαρ εκεινων εστι το κατοπτευειν τα βαθη του Πνευµατος. ηρπαζετο απο γης τω πνευµατι εις ουρανους και Θεον. 4. οια περ εξω σαρκος και σωµατος και πασης αισθησεως ων. Σκοπειν τοινυν παντα χρεων τον τους λογους δυναµενον πιστως µελεταν τουτου δη του θειου πατρος και τουτων το βαθος εξερευναν την αυτου συνετως εκστασιν τε και θεωσιν˙ οπως. ινα µη τω µετα ληµης των οφθαλµων εις τας ακτινας (13) ενατενιζοντι του ηλιου επισης υποµεινη την τυφλωσιν και αυτην την αµυδραν ορασιν προσαπολεση των οφθαλµων˙ καθαρθηναι γαρ πρωτον δει πασης ασθενειας και ληµης των λογισµων και ουτω τω καθαρως και υπεραπειρως εις απειρον λαµποντι προσοµιλησαι και πλησιασαι ηλιω. αναγνον οντα και τας αισθησεις πεπηρωµενον της διανοιας δεινως. φηµι δη τοις πονηµασι της υψηλοτατης και θεολογικωτατης διανοιας του µακαριωτατου και τρισολβιου πατρος Συµεων. και θειων ηξιουτο ξενοτροπως αποκαλυψεων. δεδεµενον τε υπο τα δεσµα της απατωσης του κοσµου αισθησεως. και θεωνυµιαις διαφοροις ερωτι κατοχος ων του Θεου ως τετρωµενος υπο της αγαπης αυτου τουτον εκαλει και . και τας ενεργειας εβλεπεν εν εαυτω του θειου φωτος θεοπρεπως ενεργουσας. λεγω δη τοις χοϊκοις φρονηµασι και ταις προσυλοις επιθυµιαις αυτου.τηλαυγως και εξω γενεσθαι των ορωµενων της ταπεινωσεως. των εξ ακρας δηλονοτι καθαρσεως καταλαµποµενων απειρω φωτι του Θεου και ολολαµπη την διανοιαν αµα και την ψυχην κεκτηµενων. οια δη τηλαυγης την διανοιαν. υπερανω δηπου πασης σαρκος και αισθησεως˙ ενθεν τοι και το στοµα τρανως διανοιξαντα ελκυσαι δυναµει την χαριν του πνευµατος κακειθεν φωτος αγαθου πληρωθηναι και κατα την αναλογιαν των εκ καθαρσεως εν αυτω γενοµενων ιερων εµφασεων ανωθεν θεολογησαι τρανως και ουτως. 3. Τον γουν ετι κατω τω στηθει και τη κοιλια συροµενον.

πυρ. ως βασιλεα βασιλευοντων. υπερουρανιον. δροσον. εγκοσµιον. αλλα και απο τινων εσθ᾿ οτε θειων φασµατων εν τοις ιεροις ανακτοροις η αλλοθι ποι τους µυστας η τους προφητας καταλαµψαντων κατ᾿ αλλας και αλλας αιτιας τε και δυναµεις ονοµαζουσι την υπερφαη και υπερωνυµον αγαθοτητα και µορφας αυτη και τυπους ανθρωπικους η . υπερκοσµιον. (14) ως Κυριον κυριων. ως οντα και ως αιωνων αιτιον˙ ως ζωης χορηγον. ως Θεον θεων. ως δυναµιν. 6. ως απολυτρωσιν. ∆ιονυσιον τον µεγαν εν τουτω και µιµουµενος και οµοιως συναρπαζοµενος αυτω απο γης˙ και γαρ εκεινω ταυτον ενεργουµενος υπο του Θειου Πνευµατος και ο υψινους ουτος ανηρ ως παντων των αιτιον τον Θεον οµοιως αυτω πολυωνυµως εκ παντων των αιτιατων ανυµνει λαµπρως. ως αγηρω και αναλλοιωτον˙ ως σωτηριαν.προσωνοµαζε. τοιαδε φησιν˙ ουτως ουν τη παντων αιτια και υπερ παντα ουση και το ανωνυµον εφαρµοσει και παντα τα των οντων ονοµατα. µηδεν οντα των οντων. νεφελην. υδωρ. ως δικαιοσυνην. περικοσµιον. ηλιον. ως αγιασµον. ως αγαθον. πνευµα. ως αγιον αγιων. ως σοφον. ως αγαπητον. Και µετ᾿ ολιγα˙ παντα δε απλως και απεριοριστως εν εαυτη τα οντα προειληφε ταις παντελεσι της µιας αυτης και παναιτιου προνοιας αγαθοτησι και εκ των οντων απαντων εναρµονιως υµνειται και ονοµαζεται. ως σοφιαν. ως αιωνιον. ως γνωστην. ως δυναστην. παντα τα οντα. αστερα. αυτολιθον και πετραν. ως νουν. και αυτη κατα το λογιον η τα παντα εν πασι και αληθως υµνηται παντων υποστατις. ως καλον. ως λογον. ως περατος εξηρτηµενα. ως αρχης. τω τροπω και τη προς Θεον εκστασει του θεσπεσιου τουτου πατρος οια δι᾿ ων γραφει συµµαρτυρων. 5. ως παλαιον ηµερων. ως εν µεγεθει παντων υπερεχοντα και ως εν αυρα λεπτη˙ και εν ψυχαις και εν σωµασι και εν νοις αυτον ειναι εν ουρανω και εν γη και αµα εν ταυτω τον αυτον. υπερουσιον. ως προεχοντα παντας τους θησαυρους απασης γνωσεως. Και γουν ου ταυτας µονας οι θεολογοι τας θεωνυµιας πρεσβευουσι τας απο των παντελων η των µερικων προνοιων η των προνοουµενων. ινα ακριβως η των ολων βασιλεια και περι αυτην η τα παντα και αυτης ως αιτιας. Οθεν και αυτος ο πολυς τα θεια ∆ιονυσιος εν τω Περι θειων ονοµατων συνταγµατι.

7. και χωρει δια παντων δια την καθαροτητα˙ ατµις γαρ εστι της του Θεου δυναµεως και απορροια της του παντοκρατορος δοξης ειλικρινης˙ µια δε. ∆ια τοι τουτο και των λογων της σοφιας επιθυµησας εποθησε το καλλος αυτης˙ και ποθησας. 8. ον εδεξατο εξ αυτου. ηξιωται και µεγαλων αποκαλυψεων και θεωριων απορρητων και µυστικης οµιλιας και ρηµατων θειων ανωθεν αυτω ξενως ενηχηθεντων και συλληβδην ειπειν χαριτος αποστολικης. αλλ᾿ ως πιστος οικονοµος τον πλουτον. κατα τον Σολοµωντα. δι᾿ ου αρα και ηλθεν επ᾿ αυτον παντα οµου τα αγαθα της αιωνιου ζωης και αναριθµητος πλουτος σοφιας και γνωσεως. ∆ιο και της θυραθεν επιστηµης των λογων παντη αγευστος και αµαθης ων υπερ παντα ρητορα και σοφον τη ευροια των λογων και τη των νοηµατων δαψιλεια τε και πυκνοτητι εις υψος εµεγαλυνθη σοφιας ως τα θεια τω οντι σοφος και θεολογος δογµατικωτατος. της ακενωτου σοφιας ευγνωµονως κατα το γεγραµµενον .πυρινους η ηλεκτρινους περιτιθεασι και οφθαλµους αυτης και ωτα και πλοκαµους και προσωπα και χειρας και µεταφρενα και πτερα και βραχιονας και οπισθια και ποδας υµνουσι. ουσα παντα δυναται και µενουσα εν εαυτη τα παντα καινιζει και κατα γενεας εις ψυχας οσιας µεταβαινουσα φιλους Θεου (16) και προφητας κατασκευαζει˙ ουδεν γαρ αγαπα ο Θεος ει µη τον σοφια συνοικουντα. στεφανους τε και θωκους και ποτηρια και κρατηρας αυτη και αλλα αττα µυστικα περιπλαττουσιν. φησιν. ολος πυρποληθεις υπο του θειου πυρος. ως ηδη τα προς αυτου γεγραµµενα σαλπιγγος ηχουσης µεγαλοφωνοτερον εκβοα. Εις γαρ ακρον ο θειος ουτος εκκαθαρθεις την ψυχην. κατα τον ειποντα. Και ου θαυµα˙ η γαρ του Θεου σοφια διηκει. εζητησε δια πονων φιλοσοφιας τε και ασκησεως και ευρεν αυτην˙ και ευρων ηυξατο µετα δακρυων εµπονως και εδοθη αυτω φρονησις˙ και επεκαλεσατο πιστει βεβαια και ηλθεν επ᾿ αυτον πνευµα σοφιας˙ οθεν ακοιµητον εσχε δια βιου παντος το εκ ταυτης ατεχνως φεγγος. Αµελλει και αδολως παρα Θεου µαθων τα απορρητα αφθονως τοις πασι ταυτα γραφων παρεχει εις πνευµατικην ευφροσυνην οµου και ωφελειαν˙ ου γαρ ως αγνωµων δουλος κατακρυπτει το δοθεν αυτω προς Θεου ταλαντον.

λεγε˙ και λεγων υµνει σαφεστατα εκ των οντων το θειον. (18) Παλαιον δε αρα τουτο και αρχεγονον σοφιας ειδος και αποτελεσµα˙ τοις γαρ παλαιοις και πιστοις. Γεγονε δε τουτο εκ πολλης αληθως ταπεινοφροσυνης και καθαροτητος˙ στοµα γαρ. το µεν υπερ νουν και φυσιν της θεοτητος κρυφιον ανεξερευνητοις υµνει και ιεραις νοος ευλαβειαις. διηνεκως εν µελετη καρδιας την του Θεου σοφιαν. 10. τα δε αρρητα σιγη τη σωφρονι διολου τιµων επι τας ελλαµπουσας αυτω εν τοις ιεροις νοηµασιν αυγας ανετεινετο κακειθεν πλουσιως καταλαµποµενος τε και φωτιζοµενος προς τους θεαρχικους και θεοπρεπεις υµνους και προς τας ιερας υµνολογιας υπ᾿ αυτων υπερκοσµιως ετυπουτο προς το και οραν τα συµµετρως αυτω δι᾿ αυτων δωρουµενα θεαρχικα φωτα και το αγαθοδοτην Κυριον ως απασης ιερας αρχης και φωτοφαενιας αιτιον ερωτικως ανυµνειν. (17) ταπεινοφροσυνης ων εµπλεως. και το φως αει του Θεου ην αληθως η πνοη αυτου˙ ο δικην λυχνου εχων εν διανοια. ητις τοις ταπεινοις την καρδιαν. ελεγε τε και αριδηλοτατα µετα γνωσεως εγραφεν˙ α. ως το λογιον. 9. Ειχε γαρ. Ου γαρ ακοινωτητον εστι καθολου το αγαθον ουδενι των οντων. εν δε καρδια αφρονων ου διαγινωσκεται. τον πλουτον αυτης ουκ αποκρυψοµαι. 11. και ου τοις αφροσι του κοσµου σοφοις καθολου διαγινωσκεται. φησιν. ως ον κοινον παντων των οντων. ταπεινων µελετησει σοφιαν και εν καρδια αγαθη ανδρος σοφια. α εωρων οι οφθαλµοι αυτου νοερως. κατα το ειρηµενον. την πατριον παλαι .ου κατορυττει˙ αδολως τε. φησιν. Ενθεν τοι και αργυρος πεπυρωµενος ουσα η γλωσσα αυτου και δικαιοσυνης πληρης η ψυχη αυτου˙ τα χειλη αυτου οια δη τω οντι δικαιου ηπιστατο υψηλα και στοµα αυτου απεσταζε χαριτας και απορρητον σοφιαν Θεου. εµαθον αφθονως τε µεταδιδωµι. ειδον οι οφθαλµοι σου. φησι. αλλ᾿ εφ᾿ εαυτου µονιµως την υπερουσιον ιδρυσαν ακτινα ταις εκαστου των οντων αναλογοις ελλαµψεσιν αγαθοπρεπως επιφαινεται και προς την εφικτην αυτου θεωριαν και κοινωνιαν και οµοιωσιν ανατεινει τους νοερους νοας. ως θεµιτον αυτω και ιεροπρεπως επιβαλλοντας. ως φησιν ο τα θεια πολυς ∆ιονυσιος. ως φησι περι θεολογων ανθρων ∆ιονυσιος. Τοιγαρουν και κατα παντα τοις προς αυτου θεολογοις εποµενος.

αλλ᾿ εκ φιλοσοφιας των της ψυχης τροπων και εξ ακρας ασκησεως και φυλακης των γενικων αρετων . αλλα και ποιουσιν ασµατα και υµνους εις τον Θεον δια παντοιων µετρων και µελων. και πασαν. προς τας αγαθουργους προοδους της θειας φυσεως εκφαντορικως και υµνητικως τας θεωνυµιας διασκευαζουσαν. Ινα δε βρασυ τι και ηµεις λογιον εκειθεν αναλαβωµεθα προς την του λογου βεβαιωσιν. 12. φησι ∆ιονυσιος ο µεγας. ταις θειαις δηλονοτι των αγγελων δυναµεσιν. φησιν εκεινο ωδι˙ ωστε. Ειτα τον λογον ηµων τρανοτερον επιβεβαιουµενος ουτω σαφως επιφερει περι των ειρηµενων ο αυτος και αυθις φησι˙ (19) ταυταις οι θεοειδεις αγγελοµιµητως. επειδη κατα πασης νοερας ενεργειας αποπαυσιν η τοιαδε γινεται των εκθεουµενων νοων προς το υπερθεον φως ενωσις. ου θεωρουσι µονον τα υψηλα νοος επιβολαις καθαρου. επιπονω δηλαδη ψυχη και καθαρα διανοια τας θειας γραφας. ως παντων υπερουσιως εξηρηµενον. Φιλωνι τω Ιουδαιω εν τω ουτω πωςς ειγεγραµµενω λογω αυτου Περι βιου θεωρητικου η περι ικετων εντυχετω και εισεται το του λογου πιστον εξ αυτης. 13. Ειδως ουν ο θειος τουτο πατηρ Συµων. οια δη σοφος θεολογος. Ει τω δε φιλον το ειρηµενον εξ εγγραφου πιστωθηναι αιτιας. Εκ δη τουτου ποιηται ασµατων και υµνων και µελων θειων τοις τηνικαυτα θαυµασιως εδεικνυντο˙ ουκ εκ µαθηµατων δε αναγωγης και τελειας των λογων ασκησεως προς τουτο σοφως τε και συνηθως απετελουντο. τουτο αληθως και υπερφυως ελλαµφθεντες εκ της προς αυτο µακαριωτατης ενωσεως˙ οτι παντων µεν εστι των οντων αιτιον. και ως ανωνυµον την θειαν και υπερ φυσιν φυσιν ανυµνει και ως παντος ονοµατος οµοναζοµενου αιτιαν και . ανωθεν η θειας χαρις του Πνευµατος ουτω δι᾿ υπερβολην συγγινοµενη καθαρσεως προς υµνους ερωτικους τε και θειους και προς µετρα λογων παντοιων εκινει τας διανοιας αυτων. την ιεραν των θεολογων υµνολογιαν ευρησει τις. υµνουσιν αυτο κυριωτατα δια της παντων των οντων αφαιρεσεως. αριθµοις σεµνοτεροις αναγκαιως χαρασσοντες. Α γουν και τουτω δη τω πατρι εν θεωρυµιαις υµνηται θεοφραστως. αυτο δε ουδεν. ερευνων. ως εφικτον. προς των θειων λογιων µεµυηται.φιλοσοφουσι φιλοσοφιαν. ταυτα. ενουµενοι νοες. φησιν. ως ειπειν.

ειπερ τινες τοιουτοι εισιν ανθρωποι. αµεθεκτα µεν αυτα και αχραντα τοις ατελεστοις διατηρων. 14. δια των ειρηµενων και του παροντος λογου των παντη χοντρων και αµυστων διαστελλοµεν και ανεκφορα τουτοις ειναι βουλοµεθα. ων ο νους εις πολλας . φησιν. µαλλον δε αυτους εκεινους. τρυγησουσι την ωφελειαν˙ οι δε γε λοιποι. ως αυτω µαθητευθεντες και το υψος και βαθος και πλατος της αυτου σοφιας ειδοτες. ευλαβηθηση δε και τα του κρυφιου Θεου ταιςνοεραις και αορατοις γνωσεσει τιµησεις. εκ των θεολογιων συναγων και ωσπερ τινι κανονι τοις ειρηµενοι χρωµενος προς αυτα σκοπων επι την αναπτυξιν των νοητων θεωνυµιων προηρχετο˙ νυν δε θεοπτικη διανοια τας θεοφανεις εποπτευων εµφασεις και θεωριας. αφθονως εν συµµετρια τη κατ᾿ αυτους υπεδειξε και κατ᾿ αξιαν τα ιερα τοις επιστηµονικως και ολοκληρως µετασχουσι της ιερατικης τελειωσεως µετεδωκε. και πολλην αυτοθεν.ανωνυµως υπεριδρυµενην των παντων εθεολογει˙ νυν µεν. 15. ευ οιδα. τοις αγιοις τα αγια κατα την θειαν του Αποστολου παραδοσιν παρατιθεµενος. Ουτω γαρ ως η θεολογια και τοις θιασωταις ηµιν παραδεδωκε. εως αν εν τοις ζωσιν ην και εφαινετο. ιεροις δε µονοις των ιερων µεθ᾿ ιερας ελλαµψεως ιεροπρεπως κοινωνων. µη εκφορα ταυτα ποιων τοις πολλοις. οπως ουκ εξορχηση τα αγια των αγιων. µονοις εκεινοις ταυτα δηλαδη σαφως αναπτυσσοντες τοις τα ωτα πεπετασµενα ιερως εχουσιν εξ επιµελειας των τροπων και συνεσεως θειας και αγιοις αντικρυς ουσιν εκ τε του βιου και της ανωθεν γνωσεως˙ τουτο γαρ και Παυλος ο θειος βουλεται προς Τιµοθεν ουτω γραφων˙ ταυτα παραθου πιστοις ανθρωποις. των αµυστων αυτα γελωτων και εµπαιγµων εξαιρουµενος. της επι τουτω θεοµαχιας απολυτρουµενος. ως πρωτος προς δευτερους και υφειµενους. ανεταττετο και τα προς αυτου ιερως εποπτευθεντα θεια θεαµατα τοις µετ᾿ αυτον χρεωστικως. ταυτα και ηµεις. οιτινες ικανοι εσονται και ετερους διδαξαι. οσα της παρουσης εστι πραγµατειας. (20) καν τουτω τω µεγαλω ∆ιονυσιω πειθοµενος ουτω προς Τιµοθεον γραφοντι˙ ορα δη. Ο γουν προς θεωριαν εκ φιλοσοφου πραξεως αναδραµοντες και εις βαθος θεολογικων εννοιων ανελθοντες πιστει προς ταυτα την της ψυχης ερευναν δοτωσαν.

ειτα ως ενοειδη γενοµενην ενουσα ταις ενιαιως ηνωµεναις δυναµεσι των αγγελων˙ δι᾿ αυτων γαρ ως αγαθων καθηγεµονων (µετα τους ιερους και αγιους νοας αι ψυχαι και οσα ψυχων αγαθα) επ᾿ αυτην την παντων αγαθων αγαθαρχιαν αναγεται και των εκειθεν εκβλυζοµενων αλλαµψεων εν µετουσια γινεται κατα την αναλογουσαν εν αυτη καθαρσιν και της του αγαθοειδους δωρεας. οποση δυναµις. οι µηδε ο τι ποτε εστι πραξις και θεωριας και θειων αποκαλυψις µυστηριων ειδοτες. ουτε µην οι µαργαριται ριπτουνται του λογου. προς µηδεν των υπερ ηµας ανανευειν δυναµενοι. η µαλλον ειπειν εις ψυχας σκοτει αγνωσιας σφοδρα κεκαλυµµενας και υπο ηµιονων και ονων η δρακοντων καταπατουµενας και οφεων. οις ου διδονται ταυτα. 16.ετεροτητας διεσκεδασται και σκοτει αγνωσιας εζοφωτοι. 17. Αλλως τε δε και επει πασα ψυχη εις ακρον εκκαθαρθεισα καλως. ωσπερ εν τινι κυκλω το απλανες αυτη η θεια δωρουµενη αγαθαρχια και απο των πολλων. τοις δε προς το ισον εξ ακρας αναγοµενοις καθαρσεως της αγιοτητος µεθεκτα τε εισι µεθ᾿ ηδονης αφατου και (22) θειας και αναδοτικα της επ᾿ αυτα σοφιας τε και υψωσεως ως φωτα φανα και πυρος του θειου γεννηµατα. των ακαθαρτων λεγων και ολεθριων παθων˙ τα γαρ αγια αµεθεκτα εισι πασι τοις τον κυνωδη βιον και χοιρωδη βιουσιν. δυναµει θεια προς αγγελικας ζωας ανατεινεται κατα τον ιεροφαντην ∆ιονυσιον ουτω λεγοντα˙ ηνικα γαρ εις εαυτον κατα κυκλικην κινησιν και ενοειδη συνελιξιν απο των εξω των νοερων αυτης δυναµεων γενηται. των εξωθεν. επει δε προς τοσουτον υψος ανηχθη η θεια τω οντι και καθαρωτατη ψυχη του καθηγεµονος ηµων και τοιουτων εµφασεων ηξιωθη και τοιαυτης χαριτος της των αλιεων και . ως το λογιον. Ειεν. αθανατος ουσα και νοερα. µετεχει πλουσιως. αυτην επιστρεφουσα και συναγουσα πρωτον εις εαυτην. της αναγνωσεως των ενταυθα γεγραµµενων αλλοτριουσθωσαν˙ αχωρητον γαρ την διανοιαν εχοντες των υψηλων και λογων αποκαλυψεων (21) τα θεια καταπατειν ειωθασι και κοινουν. ουκ οιοµαι δικαιον ειναι κινδυνευειν ταυτης τας υψηλας θεωριας και ερωτικας θεολογιας απιστεισθαι εις ακοας πιπτουσας υπο φθονου βεβυσµενας καιαπιστιας.

καθο και εν τω ῾Κατα αγιοκατηγορων᾿ λογω µετα χρησεων ιερων πλατυτερον εξεθεµεθα. η υπερ ταυτα και υπερ πασαν δοξαν οµου γεηραν τε και ανθρωπινην. ο µη σοφια και γνωσει τη ανωτατω Θεου το επιδοξον και λαµπρον επιφερεται. πως ουχ αγια τω φυσει αγιω και τοις παλαι αγιοις ανακραθεισα ως φωτι φως και πυρι πυρ και ηλιω ακτις. ιν᾿ η κατα πρωτην ευθυς επιβολην εντυγχανοντες τουτοις κρειττονες (23) γενοιντο ποτε και φθονου και βασκανιας ανωτεροι. τον εν πραξει και λογω και θεωρια δοξασαντα τον Θεον και το ονοµα το υπερ παν ονοµα εν τοις εαυτου µελεσιν αγιασαντα. Ει γαρ αι αποκαλυψεις αυται και αι φωναι ου φωναι Θεου ουδε ψυχης αποθεωθεισης και γενοµενης εξω πασης του κοσµου αισθησεως και ολης καθολου αγιας. ΗΓΟΥΜΕΝΟΥ ΚΑΙ ΠΡΕΣΒΥΤΕΡΟΥ ΓΕΓΟΝΟΤΟΣ . Πιπτετω φθονος ο τοις αει νεµεσων. Ταυτα τοινυν δια τους φθονω προς τα καλα και απιστια και αγνωσια κεκρατµενους ηµιν προετεθη των ερωτικων και θειων υµνων του διδασκαλου. η ως των καλων αγευστοι και παντη αχωρητοι των υψηλων θεαµατων δια την αυτοις προσουσαν παχυτητα της εγχειρησεως και της των γεγραµµενων ενταυθα περιεργου ερευνης αποσχοιντο. 18. και δοξασωσιν. Πως ουχ υµνητεα και υµνων και εγκωµιων παντων αξια. καθα δη και τα ποιηµατα και οι ερωτες των θειων υµνων εκβοωσιν αυτου. και υµνεισθω και ευφηµεισθω ο υµνων και εγκωµιων παντοιων επαξιος Συµεων. σχολη γ᾿ αν αλλο τι των ανθρωπινων και προς ηµων τελουµενων δια πασης σπουδης ευαποδεκτον αποδειχθειη Θεω και ανθρωποις επαινετον. τα δευτερα τοις πρωτοις και τα εν εικοσι και τυποις τοις αρχετυποις και αληθειαις. Ο ΠΙΝΑΞ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΕΡΩΤΩΝ ΤΩΝ ΘΕΙΩΝ ΥΜΝΩΝ ΟΙ ΕΡΩΤΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΟΥ ΠΑΤΡΟς ΗΜΩΝ ΣΥΜΕΩΝ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΘΕΟΛΟΓΟΥ. ως εφικτον. ενθα πασαι ψυχαι των δικαιων αναγονται.αποστολων και επ᾿αυτην την παντων αγαθαργιαν εφθασε τη λαµπροτητι της εµπυρου διανοιας αυτης. και εν µετουσια των ελλαµψεων ταυτης πλουσιως εγενετο.

Οπως ωραθη αυτω Θεος ως Στεφανω και Παυλω τοις αποστολοις. θ’. Οτι ο θανατος τη λυπη και των στερροτερων καθαπτεται. η’. Περι του ενος κατα παντα της τρισυποστατου θεοτητος θεολογια˙ και δι᾿ ων τη ταπεινωσει χρωµενος λεγει περι εαυτου. Εντευξις του αυτου εις Θεον˙ και οπως Θεω συναπτοµενος (26) και δοξαν Θεου εν εαυτω ενεργουσαν εξεπληττετο. γ΄. β’. Τις η επι τω πατρι τουτω γενοµενη αλλοιωσις και πως καθαρθεις εις ακρον ηνωθη Θεω και οιος εξ οιου εγενετο. Περι θειας ελλαµψεως και φωτισµου Πνευµατος Αγιου˙ και οτι εις τοπος ο Θεος. (25) Ο πιναξ των θειων ερωτων α΄. Αλφαβητος του αυτου κατα στοιχειον διπλους προτρεπων και οδηγων εις τελειοτητα βιου αναδραµειν τον αρτι απο του κοσµου αναχωρησαντα. ζ’. ∆ιδασκαλια εις µοναχους αρτι αποταξαµενους κοσµω και τοις εν κοσµω˙ και περι του. οποιαν τις οφειλει πιστιν εχειν προς τον ιδιον πατερα. Τετραστιχα του αυτου. . ια’. Οτι ο του Αγιου Πνευµατος µετοχος γεγονως υπο του φωτος και της δυναµεως αυτου αρπαζοµενος επανω παντων φερεται των παθων. οι προς Θεον ερωτικοι αυτου λογοι δηλουσιν εντευθεν˙ ος και θεολογων λεγει προς το τελος περι αγγελων. ι’. µη βλαπτοµενος τω πλησιασµω υπ᾿ αυτων. των δοκουντων ειναι τι εντρεπει την οιησιν. Τις ο µοναχος και τις η αυτου εργασια˙ και εις οιον υψος ουτος ο θειος πατηρ θεωριας ανηλθεν. ε’. ενταυθα ο πατηρ εκπληττοµενος διηγειται.ΜΟΝΗΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΜΑΝΤΟΣ ΤΗΣ ΞΗΡΟΚΕΡΜΟΥ. τον προς Θεον αυτου εντευθεν δεικνυοντα ερωτα. στ’. ιβ’. Τισι Θεος εµφανιζεται και τινες εν εξει γινονται του καλου δια της των εντολων εργασιας. δ’. εν ω µετα ποτµον την αναπαυσιν παντες οι Αγιοι εχουσι˙ και οτι ο του Θεου εκπιπτων εν ετερω τοπω ουχ εξει την αναπαυσιν εν τη µελλουση ζωη.

εν η και περι ιερωσυνης αµα και απαθους θεωριας. ων παρ᾿ αυτου ηξιωθη˙ και οτι φρικτον και αγγελοις το της ιερωσυνης και ηγουµενιας αξιωµα. (27) ∆ιδασκαλια συν θεολογια περι των ενεργειων της αγιας αγαπης. αλλα και εντος και εκτος εστιν ως των ολων αιτια˙ και οτι µονον κατα νουν τω ανθρωπω ληπτον αληπτως το Θειον. ιθ’. ως τοις οφθαλµοις αι του ηλιου ακτινες. δεικνυσι το βαθος της εαυτου ταπεινωσεως. κγ’. και προϊων διδασκει αυτην τον εις µετρον ελασαντα τελειοτητος και αξιωθεντα τοιουτων εν θεωρια αποκαλυψεων. αλλα και ληπτον τε και αληπτον τοις αξιοις˙ και οτι οικος ∆αβιδ ηµεις εσµεν και οτι εις πολλα γινοµενος ο Χριστος και Θεος ηµων µελη εις εστι και ο αυτος. ηγουν αυτου του φωτος του Αγιου Πνευµατος.ιγ’. κβ’. κα’. Οπως βλεπων την δοξαν του Θεου ενηργειτο υπο του Παναγιου Πνευµατος˙ και οτι το Θειον εντος και εκτος εστι του παντος. επινοια η πραγµατι. Προτροπη εις µετανοιαν˙ και πως το θεληµα της σαρκος τω θεληµατι του Πνευµατος ενωθεν θεοειδη τον ανθρωπον απεργαζεται. Ευχαριστια και εξοµολογησις συν θεολογια˙ και περι δωρεας και µετουσιας Πνευµατος Αγιου. Επιστολη προς µοναχον ερωτησαντα˙ Πως χωριζεις τον Υιον απο του Πατρος. ∆ι᾿ ων εξοµολογουµενος εν τω παροντι γραφει λογω. ιστ’. Περι της ακαληπτου και απεριγραπτου Θεοτητος ακριβης θεολογια˙ και οτι απεριγραπτος ουσα η θεια φυσις ουτε εντος ουτε εκτος εστι του παντος. η δε αγαπη εκριζοι τον φοβον απο της ψυχης και µενει µονη εν αυτη. ιη’. κ’. Εν η ευρησεις πλουτον θεολογιας ανατρεπουσης την αυτου βλασφηµιαν. Πνευµα Θειον ουσα και Αγιον. µενων αµεριστος τε και αναλλοιωτος. ιε’. κδ’. Ευχαριστια προς Θεον των δωρεων ενεκα. Οτι ποθεινον τε και επιθυµητον κατα φυσιν µονον το Θειον˙ ου ο µετεχων παντων εν µετοχη γεγονε των καλων. Ευχαριστια συν θεολογια˙ και περι ων η θεια χαρις του Πνευµατος δια των ενεργειων ωνοµασται. ιζ’. ∆ιδασκαλια συν θεολογια. Οτι ο φοβος γεννα την αγαπην. ιδ’. Παυλον τον θειον .

λγ’. οι δ᾿ αλλοι. Περι νοητης αποκαλυψεως των ενεργειων του θειου φωτος και εργασιας νοερας τε και θειας της εναρετου ζωης. λ’.καν τουτω µιµουµενος. κζ’. φωτιζον τα υπο της αµαρτιας εσκοτισµενα µερη αυτων. φωτοειδεις οµοιας εαυτου και φως αυτας απεργαζεται. Οτι ο εν αγνωσια Θεου ετι ζων νεκρος εστι µεσον των ζωντων εν γνωσει Θεου και οτι τοις αναξιως των µυστηριων µεταλαµβανουσιν αληπτον το θειον σωµα και αιµα του Χριστου γινεται. λβ’. Περι θεολογιας˙ και οτι ανεξερευνητος η θεια φυσις και παντη τοις ανθρωποις ακατανοητος. κστ’. κη’. εν αις αν γενηται. υπ᾿ αυτου κρατουνται και βασιλευονται. κθ’. κε’. οις εµπαθης ο βιος. και τα τραυµατα εξιωµενον εις τελειαν φερει συνουλωσιν. λα’. Πετρι της γενοµενης θεωριας αυτω του θειου φωτος˙ και οπως το θειον φως ου καταλαµβανεται υπο σκοτους˙ εν οις και δια την υπερβολην των αποκαλυψεων εκπληττοµενος µεµνηται της ανθρωπινης ασθενειας και εαυτον κατακρινει. οις δια της µετουσιας του Αγιου Πνευµατος ολοις ολος ηνωθη Θεος. Περι θεολογιας˙ και οτι οι το κατ᾿ εικονα φυλαξαντες τας πονηρας δυναµεις του αρχοντος του σκοτους καταπατουσιν. οι δε γε των παροντων καταφρονησαντες εν απλανει µεθεξει του Θειου γινονται Πνευµατος. ως τω θειω καλλει υπεραστραπτειν αυτας. Οτι η του Παναγιου Πνευµατος ενωσις προς κεκαθαρµενας ψυχας εν αισθησει τρανει. . (28) Οποιον δει ειναι τον µοναχον και τις η εργασια και τις η τουτου προκοπη και αναβασις. ηγουν εν επιγνωσει γινεται και. Οτι µονοις εκεινοις καταφανη τα των θειων πραγµατων. Προς ενα των µαθητων. αµαρτωλον εαυτον αποκαλουντα και αναξιον του καλεισθαι αποστολον. λδ’. Οτι οι ενδοξοι της γης και σοβαροι των πλουτω περι την σκιαν των ορωµενων πλανωνται. οτι ταις καθαρθεισαις ψυχαις δια δακρυων και µετανοιας προσψαυσαν το θειον του Πνευµατος πυρ δρασσεται αυτων και πλεον καθαιρει.

Οτι παντες οι αγιοι ελλαµποµενοι αυγαζονται και την δοξαν του Θεου καθορωσιν. Πνευµατος δε Αγιου εντευθεν µετοχος γεγονως θεσει θεος και χαριτι γινεται. ων υπεστη εν τω κατ᾿ αυτον διωγµω. λθ’. µδ’. Ευχαριστια προς Θεον υπερ των παρ᾿ αυτου γεγονοτων ευεργεσιων και αιτησις του µαθειν. εαυτον δε δια της εκεινων απολεσαντι προστασιας. Περι θεολογιας ακριβεστατης˙ και οτι ο µη ορων το φως της του Θεου δοξης χειρων τυγχανει τυφλων. Τι εστι το κατ᾿ εικονα. Οτι κρεισσον το καλως ποιµαινεσθαι η τους µη βουλοµενους ποιµαινειν˙ ουδεν γαρ εσται κερδος τω αλλους µεν σπουδαζοντι σωσαι. τινος χαριν οι τελειοι γεγονοτες υπο των δαιµονων παραχωρουνται πειραζεσθαι˙ και περι των αποτασσοµενων τω κοσµω διασκαλια και υποτυπωσις ρηθεισα παρα Θεου. τοις υπο του Αγιου Πνευµατος ενεργουµενοις. της των σωζοµενων σωτηριας τυχειν. Περι θεολογιας˙ και οτι ο νους της υλης των παθων καθαρθεις αΰλως τον αϋλον και αορατον καθορα. αλλα το αναπαλιν τοις αλλως εχουσιν ενταυθα τοτε γενησεται. (29) ∆εησις και προσευχη του αυτου προς τον Θεον της εκεινου ενεκα βοηθειας. µ’. του τι δει ποιουντα τινα. µβ’. . µε’. Οτι ο ποθος και η προς τον Θεον αγαπη υπερβαινει πασαν αγαπην και παντα ποθον ανθρωπινον˙ βαφεις δε ο νους των καθαιροµενων εν τω φωτι του Θεου ολος θεουται και νους εκειθεν χρηµατιζει Χριστου. εκδηµουντες του βιου εις αιωνας αυτω εκειθεν συνεσονται˙ ει δ᾿ ουν. Ευχαριστια υπερ της εξοριας και των θλιψεων. µγ’. λη’. µα’. λζ’.λε’. λστ’. ως θεµιτον ανθρωπινη φυσει Θεον οραν. Οµολογια της χαριτος των του Θεου δωρεων˙ και οπως ο ταυτα γραφων πατηρ υπο του Αγιου ενηργειτο Πνευµατος˙ και διδασκαλια υπο Θεου. και πως εικοτως νοειται ως του πρωτοτυπου εικων ο ανθρωπος˙ και οτι ο τους εχθρους ως ευεργετας φιλων µιµητης εστι του Θεου. Οτι οι τω Θεω απ᾿ εντευθεν ηδη δια της του Αγιου Πνευµατος µετουσιας ενωθεντες. µονοις εκεινοις γνωριζοµενος.

µζ’. µη’. νγ’. Ευχη προς Θεον επι τοις γεγονοσιν εις αυτον. εις το µη κενον ειναι µεσον της εκκλησιας αυτου. Περι νοητου παραδεισου τηλαυγης θεωρια˙ και περι του εν αυτω ξυλου ζωης. καν εκτος γενηται των του αδου κολασεων. ουχ ωσπερ αυτος θελει. (30) Εξοµολογησις ευχη συνηµµενη˙ και περι συναφειας Πνευµατος Αγιου και απαθειας. . Οτι του Πνευµατος λαµποντος εν ηµιν του Αγιου παντα τα των παθων φυγαδευονται ως υπο του φωτος το σκοτος˙ συστελλοντος δε αυτου τας ακτινας. η υπερ αυτης της εντολης του Θεου ατιµια˙ και διαλογος προς την ιδιαν ψυχην. µθ’. Οτι εκαστω των ανθρωπων δεδωκεν ο Θεος προσφυως και προς το συµφερον το χαρισµα δια Πνευµατος Αγιου εις το ενεργειν. νε’. Περι θεολογιας˙ και οτι τω µη αλλοιωθεντι τη του Αγιου Πνευµατος µετουσια και γεγονοτι θεσει εν γνωσει Θεω διδασκειν τα θεια τους ανθρωπους ουκ εξεστιν. νστ’. Οτι εστιν οτε και δια της εις τον πλησιον επιµελειας και διορθωσεως συγκατασπασθαι τον διδασκαλον εις την ενουσαν εκεινω του παθους ασθενειαν. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου προωρισθη. νδ’. Κατα διαλεκτον Θεου και του πατρος των λογων ο λογος˙ και οπως υπο του Αγιου Πνευµατος ελλαµποµενος ο θειος ουτος πατηρ ωµιλει Θεω. ικετηριος τε οµου και ευχαριστηριος. υπο τουτων και των πονηρων βαλλοµεθα λογισµων. να’.µστ’. νβ’. ν’. και υπ᾿ εκεινου εµυσταγωγειτο τα θεια τε και ανθρωπινα. Οτι τοις το αγιον φυλαξασι βαπτισµα καθαρον (31) παραµενει το Πνευµα το Αγιον˙ απο δε των µολυναντων αυτο απανισταται. Περι θεωριας Θεου και θειων πραγµατων και Αγιου Πνευµατος παραδοξου ενεργειας˙ και περι των ιδιων της Αγιας και Οµοουσιου Τριαδος˙ και οτι ο µη φθασας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων ουδεν ωφεληθησεται. Οτι δοξα και τιµη εστι παντι ανθρωπω υβριζοµενω και πασχοντι κακως δια Θεου εντολην. διδασκων τον ακενωτον πλουτον του Πνευµατος.

∆ιδασκαλια κοινη συν ελεγχω προς παντας˙ βασιλεις. οτι µονος ειµι. Ελθε η αιωνιος χαρα. τροφη ανεκλαλητος και εις απαν αδαπανος. ολως ηµιν ανεπιδεκτον. (33) Ελθε το φως το αληθινον. Οτι ο τον Θεον εξ ολης ποθησας ψυχης µισει τον κοσµον. η γνωσθηναι.νζ’. ελθε η ζωνη η κρυσταλλοειδης και διαλιθος. µοναζοντας. ελθε το ανεκφωνητον πραγµα. οπερ εις. ελθε η αΐδιος αγαλλιασις. ελθε των νεκρων η αναστασις. ελθε η παραµυθια της ταπεινης µου ψυχης. λαϊκους. ελθε το ακατανοητον προσωπον. ελθε η βασιλειος αλουργις και αυτοκρατορικη οντως δεξια! Ελθε. δι᾿ ης επικαλειται το Πνευµα το Αγιον ο αυτο προορων. ελθε η πορφυρα του µεγαλου Θεου και βασιλεως ηµων. ελθε η αιωνιος ζωη. ελθε ο γενοµενος ποθος (34) αυτος εν εµοι και ποθειν σε ποιησας µε. ον εποθησε και ποθει η ταλαιπωρος µου ψυχη. οτι εν πνευµα εγενου µετ᾿ εµου˙ ασυγχυτως. ελθε το ανεσπερον φως. αρχιερεις. τον απροσιτον παντελως! Ελθε η πνοη µου και η ζωη. ελθε το αποκεκρυµµενον µυστηριον. ελθε ο µονος προς µονον. ο υπερανω παντων των ουρανων. ελθε το περιποθητον ονοµα και θρυλουµενον. αναλλοιωτως ο επι παντων Θεος. ενδυµα . ΕΥΧΗ ΜΥΣΤΙΚΗ Του εν αγιοις πατρος ηµων Συµεων ευχη µυστικη. ιερεις. λαληθηναι δε παρ᾿ ηµων. και αυτος µοι τα παντα εν πασι γεγενησαι. ελθε των κειµενων η εγερσις. ελθε ο ακατονοµαστος θησαυρος. ελθε παντων των µελλοντων σωθηναι η αληθινη προσδοκια. ατρεπτως. οποιος η ποταπος. αεναως υπερεκχεοµενη τοις της εµης ψυχης χειλεσι και υπερεκβλυζουσα εν τη πηγη της καρδιας µου. υπο στοµατος λαληθεισα και λεγοµενη Θεου. ελθε ο δυνατος. ελθε η χαρα και η δοξα και η διηνεκης µου τρυφη! Ευχαριστω σοι. ελθε ο αει µενων αµετακινητος και καθ᾿ ωραν ολος µετακινουµενος και ερχοµενος προς ηµας τους εν τω αδη κειµενους. καθαπερ ορας! Ελθε ο χωρισας εκ παντων και ποιησας µε µονον επι της γης. νη’. ελθε το υποδηµα το απροσιτον. ο παντα αει ποιων και µεταποιων και αλλοιων µονω τω βουλεσθαι! Ελθε ο αορατος και αναφης παντη αψηλαφητος. ελθε το στεφος το αµαραντινον.

βλεποντες σε. τη εν Πατρι και Υιω και Αγιω Πνευµατι σεβοµενη τε και γνωριζοµενη και προσκυνουµενη και λατρευοµενη υπο παντων νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. οι ζητουντες αει του καταπιειν την ψυχην µου και ευρισκοντες σε µενοντα εν εµοι. καθαρσις δια αφθαρτων και αγιων δακρυων εκπλυνουσα µε. προς ους παραγινη. εν εµοι και κατοικησον και µεινον αδιαστατως. ο µηποτε αποστρεφοµενος των παντων τινα. Που γαρ και κρυβηση ο µηδαµου εχων τοπον της σης καταπαυσεως. Ευχαριστω σοι. και βασιλεων παντων εσοµαι πλουσιωτερος. αχωριστως µεχρι τελους εν εµοι τω δουλω σου. ως εµνησθης µου. και εσθιων και πινων σε καθ᾿ ωραν επενδυοµενος εν ανεκλαλητοις ω και εσοµαι εντρυφων αγαθοις. ενδοθεν καθηµενον εν τη οικια της ταπεινης µου ψυχης. τη Αγια και Οµοουσιω και Ζωοποιω Τριαδι. ∆εσποτα. αγαθε. εν ω µετα ποτµον την αναπαυσιν παντες οι . οτε εν τω κοσµω ετυγχανον και αγνοουντος µου αυτος εξελεξω µε και απο του κοσµου εχωρισας και προ προσωπου της δοξης σου εστησας. Περι θειας ελλαµψεως και φωτισµου Πνευµατος Αγιου˙ και οτι εις τοπος ο Θεος. ινα ερχοµενοι οι εχθροι µου. ουτω και νυν ενδον ισταµενον µε εις αει και αµετακινητον εν τη εµοι οικησει σου διαφυλαξον. που κρυβηναι µη εχων ο πληρων της σης δοξης τα συµπαντα. Νυν ουν ενσκηνωσον. και συµβασιλευσω σοι. χαριζεται. τον ισχυροτερον παντων.απαστραπτον και καταφλεγον τους δαιµονας. ∆εσποτα. Α’. ∆εσποτα. φευξωνται παντελως και µη ισχυσωσι κατ᾿ εµου. Η δια τι. µητε τινα αυτων εντρεποµενος. και µη εασης µε µονον. τω επι παντων Θεω! Μεινον. αλλ᾿ ηµεις αει κρυπτοµεθα απο σου. αµην. το φως ανεσπερον µοι γεγενησαι και ηλιος αδυτος. οτι συ υπαρχεις παν αγαθον και πασα δοξα και πασα τρυφη και σοι πρεπει η δοξα. ελθειν προς σε µη βουλοµενοι. (35) Ναι. ινα καγω ευρεθω εν τη εξοδω µου και µετα την εξοδον εν σοι. και εχων σε ο πενης αει πλουτω. ινα µη βλεπων σε διηνεκως ο νεκρος εγω ζω. Ουδεποτε γαρ απεκρυβης απο τινος. ων η ση παρουσια. αγαθε.

5 Ει γαρ τα νυν τελουµενα εν εµοι τω ασωτω αρρητα. εξ αρχης. ανειδεα εις απαν. ειπε µοι. αφθονον σελας φαινειν και µηδαµως παρα τινος αλλου πλειονος χρηζειν. ουχ ερµηνευει˙ βλεπει και βουλεται ειπειν και λογον ουχ ευρισκει˙ αορατα γαρ καθορα. επαινον χρηζει παρ᾿ ηµων η δοξαν προσλαβεσθαι. Εν τουτω και η γλωσσα µου εξαπορει ρηµατων και τα τελουµενα ο νους ορα. 35 και παντελως αχωριστον και ατµητον υπαρχει˙ ου γαρ µεταδιδοµενον εις πολλα διαιρειται. φως ου λαµβανει. πως δοξαν λαβοι παρ᾿ εµου του τεταπεινωµενου. εκ του κτιστου. του οντος υπερ λογον. Ανενδεης γαρ παντελως ο του ηλιου κτιστης. αλλα τη µετουσια. παντη ασυνθετα. οπερ ελαβεν. ο εµπιπλων τα συµπαντα των αγαθων απαντων 20 (38) νευµατι βουληµατι την ισχυν κεκτηµενος. Εχει γαρ. 25 απλα. ου τελος ολως βλεπει. 10 ως ουδε λαµπρυνθησεται η φωτος µεταλαβοι ο παρ᾿ ηµων βλεποµενος ηλιος εν τω κοσµω˙ φωτιζει. ανεκλειπτον ως πρωην. ο των τοιουτων παροχευς και ποιητης. ουδε γραφειν η χειρ µου η ταλαιπωρος εις επαινον και δοξαν του οντος υπερ επαινον. αµεριστον υπαρχον. απειρα τω µεγεθει. ανεκλαλητα πελουσι. δοκω. Ουτε αρχην γαρ καθορα. . πλην το µεταδιδοµενον χωριζεται του πρωτου και εις λαµπαδας γινεται πολλας˙σωµατικον γαρ. κακεινο µενει ατµητον. Ουδε γαρ δοξασθησεται ο ων δεδοξασµενος. Ανακεφαλαιουµενον ολον. ο εν εµοι τελειται. πως εκεινος. Λογος εκφραζειν ουδαµως ισχυει. Εκεινο δε πνευµατικον. οραται˙ ου τη ουσια παντως δε. ου φωτιζεται˙ φαινει. (37) Τι το φρικτον µυστηριον. Εκ του πυρος αναπτεις γαρ και πυρ ολον λαµβανεις. Ει ουν ποιησας ηλιον Θεος ο παντων κτιστης 15 ανενδεη πεποιηκεν.Αγιοι εχουσι˙ και οτι ο του Θεου εκπιπτων εν ετερω τοπω ουχ εξει την αναπαυσιν εν τη µελλουση ζωη.

60 ινα και οι καθευδοντες εν σκοτει ραθυµιας και λεγοντες˙ Αδυνατον αµαρτωλους σωθηναι και. και µη βλεπειν σε λεγοντες. µη καθοραν αεναως σε. ο πλησας παντων αγαθων την εν εµοι πτωχειαν. τι ειπω περι τουτου. Ο αραββων εντευθεν γαρ. µη λαµπεσθαι. ο προ αιωνων ηλιος ο εν τω αδη λαµψας. µη εν φωτι διαγειν. οσιους και δικαιους τε. ο αποστολου µαθητην και υιον αποδειξας εµε. ον ειχεν ο δεινος δρακων και βροτοκτονος (39) το πριν εργατην υπουργον πασης παρανοµιας. και µη βουλοµενον ποιει λαλειν µε τε και γραφειν.αλλα και µενει ατµητον και εν εµοι υπαρχει˙ εξανατελλει εν εµοι ενδοθεν της ταλαινης καρδιας µου ως ηλιος η ως δισκος ηλιου σφαιροειδης διεκνυµενος. ο δειξας µοι θαυµασια. φωτοειδης. Ο ανατειλας αρτι µου εν σκοτεινη καρδια. ωσπερ Πετρον και λοιπους αποστολους. αυτους ελεηθηναι. Σωτερ. ειθε και εδυναµην. ως φως γαρ. το φως παντος του κοσµου. 55 το δυσπιστον τοις κατ᾿ εµε οκνηροις και ραθυµοις. υστερον και φωτισας µου ψυχην εσκοτισµενην και χαρισαµενος εµοι ανεσπερον ηµεραν. ο κατελθων και εν εµοι ως εις εσχατον παντων. αγιους. οτι ευκολον τουτο τη αγαθοτητι τη ση ην και εστι και εσται! Και οι δοκουντες εχειν σε. και ηθελον του σιωπαν. γνωσωσι και µαθησωνται. αλλα το θαυµα φρικτον κινει µου την καρδιαν και εξανοιγει στοµα µου το κατεσπιλωµενον. µαθωσιν. καθως ειρηται. α οφθαλµοι ουκ ειδον. αυτος και λογον δωρησαι και ρηµατα παρασχου του πασι διηγησασθαι τας σας τερατουργιας και απερ σηµερον ποιεις µεθ᾿ ηµων των σων δουλων. ως ουκ ελαµψας αυτων εν διανοια. Ουκ οιδα. η σφραγις παντως ωδε . 70 ουδε κατωκησας αυτων την ρυπαραν καρδιαν και µατην επαγαλλωνται επι κεναις ελπισιν οιοµενοι θεασασθαι το φως σου µετα τελος.

95 Τι δε οδυνηροτερον ζωης διαζευχθηναι και ζην εκειθεν ως νεκρος ζωης εστερηµενος. ως εστιν επι γης τα νυν. παντως εκαστος. δεινη. Τι γαρ και χειρον εσεται του χωρισµου σου. και του νυµφωνος πορρωθεν και του πυρος της δικης. Τουτο φοβει µε. απαντων τε των αγαθων οµου αποστερεισθαι. τουτο ποιει µε τρεµειν. τον νοητον θεασεται ηλιον σε. Θεε µου. τουτο εκτηκει απαντα τα αισθητηρια µου. Σωτερ. ∆εσποτα. των εις σε πιστευοντων. ει και το φως των οφθαλµων αναστας παλιν λαβοι˙ ουτως ουδ᾿ ο τον νουν εχων τυφλον. Μηδεις ανθρωπων. ουτως ειναι δοκουσι και τα µετα την εξοδον της ψυχης και του βιου. Σωτερ. αλλ᾿ εν ανεσει ειναι και τοπον ετοιµαζοντες τινα .παρα σου. απερ δεδωκας εχοντες εις απολαυσιν βιου και ταυτα µονα βλεποντες. Αλλα κακως τεκµαιρονται. διδοται τοις δεξιοις προβατοις˙ 75 ει γαρ εκαστου θανατος ο συγκλεισµος τυγχανει µετα τελος απρακτα πασιν επισης εστι και ουτε φαυλον η καλον δυναται τις ποιησαι. ανυποµονητος. και εσται. οτι τυφλος αποθανων και µεταστας εκεισε (40) ουκετι τουτον ηλιον αισθητως θεωρησει. αλλα κακως φρονουσιν 105 οι λεγοντες µη µετα σου. αιωνιος η λυπη. Σωτηρ µου. µηδεις των εις το ονοµα το σον βεβαπτισµενων το µεγα τουτο και φρικτον υποστησεται βαρος του χωρισµου σου. αλλα και της γεεννης. εσται και τοτε˙ νυν γαρ οι αγνοουντες σε σωµατικως τρυφωσιν ενταυθα και αγαλλονται ως αλογα σκιρτωντες. ως ευρεθη. ∆εσποτα. της βασιλειας εξωθεν. εν ω και οι ταλαιπωροι ευχονται καταντησαι . Σου γαρ ο χωριζοµενος παντος καλου στερειται˙ ου γαρ. ει αποθανοι.ω αφροσυνης! – µητε φωτος µετεχοντα και σκοτους αµοιρουντα. ευσπλαχνε˙ δεινη γαρ αυτη θλιψις. αλλα εκ σκοτους εξελθων προς σκοτος ενδηµησει και εις αιωνας εσεται εκ σου κεχωρισµενος.

συ καινοτατον ποµα. εις χαος απωλειας εγκυβιστωντι δυστυχως και καταφεροµενω. συ και ζωης το υδωρ. αλλ᾿ εν φωτι µεν αγαθων οι πεπραχοτες θεια. εν σκοτει δ᾿ εσονται ποινων οι των φαυλων εργαται. . ελπιδος και αγαπης. 125 ινα διαπερασωσιν εν τη γη των δικαιων. φευ της ταλαιπωριας τε και των κενων ελπιδων! 115 Ουδαµου τουτο γεγραπται. καθαρσεως και φωτισµου του εκ του Πνευµατος σου.και λεγουσι µη χρηζειν σου την αιωνιον δοξαν (41) η βασιλειαν ουρανων. αλλ᾿ εν ανεσει ειναι. 135 συ εις ο αρτος της ζωης. και λαµψεις ο απροσιτος ηλιος τουτων µεσον και παντες ελλαµφθησονται κατα αναλογιαν 145 της πιστεως. πραεων. εις αββυσον κολασεων . συ και χιτων και στεφανος και διαιρων στεφανους. µεσον δε χασµα φοβερον εκατερους διειργον. συ χλοης ο παραδεισος. φευ της αυτων αγνοιας. ως αυτος συ εδιδαξας. Χριστε. Θεε. και λαµψει ωσπερ ηλιος η χαρις σου. συ και η ευφροσυνη. (42) του Παναγιου Πνευµατος εν πασι τοις αγιοις. Οι ουν εκει ευχοµενοι γενεσθαι µετα ποτµον πολλων δακρυων αξιοι τυγχανουσι και θρηνων. Φευ της αυτων σκοτωσεως. 140 συ και η αγαλλιασις. Συ βασιλεια ουρανων. οι προαιρουνται εν πυρι δεινως αποτεφρουσθαι η γαρ εις χαος το φρικτον εαυτους επιρριψαι. συ ο παστος ο αρρητος. 120 Τω γαρ µεσον εµπιπτοντι ανθρωπω υπερ πασαν βασανον εσται φοβεραν τουτο και τιµωριαν. συ και χαρα και ανεσις. συ και λαµπας καθ᾿ εκαστον ασβεστος τοις αγιοις. 130 οτι ως κτηνη αλογα ολως αναισθητουσι και εαυτων κατευχονται και εαυτους πλανωσιν. συ τρυφη τε και δοξα. συ γη. της πραξεως. συ και ο κρατηρ του υδατος. ουδε γαρ εσται τουτο. Θεε µου. ου επιβηναι δυσχερες τοις ουσιν εν βασανοις. ο ετοιµασας ταυτα. συ η τραπεζα παντων. µονε µακροθυµε και κριτα των απαντων. συ ο νυµφων ο θειος.

Αλλα το πληρωµα αυτου και του φωτος η δοξα . (43) ως ολον εχειν εκαστον εντος τον βασιλεα. που ανωδυνον τοπον. Χριστε µου. τα µετρα της λαµπροτητος. τον εις παντας βουλοµενον ενοικειν τους αξιους.οις µοναι λογισθησονται διαφοροι και τοποι. τον ατρεπτον τη φυσει. υπερ ηλιου τας βολας του ορωµενου τουτου και ουτως τω δοξασαντι αυτους παρεστηκοτες εκθαµβοι διαµεινουσιν υπερβολη της δοξης και προσθηκη διηνεκει λαµπροτητος της θειας˙ 180 ουδε γαρ τελος εσεται προκοπης εις αιωνας. τον αναλλοιωτον Θεον. µη βλεποντες το φως σου. Εν τινι κατοικησουσιν ευθεις µη γεγονοτες. λιθοι και µαργαριται και ανθη τα αµαραντα ξενην εχοντα θεαν˙ τουτο και κλιναι και στρωµναι και τραπεζαι και θρονοι και απαν. Ω θαυµα. τουτο πολλαι οικιαι. η στασις της προσθηκης γαρ του ατελεστου τελους ποιησει και καταληψιν παντως ακαταληπτου. 160 Οι ουν. Που αν ευρωσιν ανεσιν. 165 Συν τω προσωπω σου και γαρ ευθεις κατοικιουσι˙ µεµορφωσαι και γαρ αυτων εν τη ευθει καρδια και κατοικουσι συν τη ση µορφη εν σοι. τουτο στολαι λαµπροταται πολλων αξιωµατων 155 και στεφανοι παµποικιλοι. Τουτο σκηναι διαφοροι. τρυφη και κλεος εις διαιρεσεις οικιων και µονων παραδοξων. το ποσον εσται παλιν µεγαλειοτητος αυτης δοξα. ω παραδοξον αγαθωσυνης δωρον! Εν τη µορφη τη του Θεου τους ανθρωπους γενεσθαι 170 και µορφωθηναι εν αυτοις τον αχωρητον πασι. µη παρα σου βλεποµενοι. ωσπερ ελαµψεν αναστας ο Θεος µου. ην και εστι και εσεται το βλεπειν σε και µονον. τα µετρα της αγαπης. οπερ εις τρυφην ηδυτατον υπαρχει. 150 της θεωριας τε της σης. και προσκορης γενησεται ο ακορεστος πασιν. την βασιλειαν τε αυτην και τα της βασιλειας 175 και λαµπειν. καθαπερ ειρηται. αλλα κεχωρισµενοι της παναγαθου θεας σου. των αγαθων στερουνται.

Αδυνατον και παντη δε αµηχανον υπαρχει˙ ουτε γαρ ωδε πελουσιν εν σαρκι τοις αγιοις. εν αυτω τε οικουντες. ειπε µοι. ονπερ το παν καλουσι. αλλ᾿ αφθεγκτος χωρος. . αλλα νοΐ ισχυσεις καταλαβειν το πληρωµα του ασωµατου κοσµου˙ ου κοσµος δε. του ατελους το τελος δε τους τρεχοντα µη φθανειν. και . αδελφοι. εξ ισης ολον παντοθεν. που και στωσιν. Ει γαρ παρελθη ουρανος ο ορωµενος ουτος και γη και παντα τα εν γη. και οντως φρικης. θαυµα µεγαλης γεµον.185 αβυσσος εσται προκοπης. ουτε εκει εν τω Θεω µεταστασι τοιαυτη εννοια ολως εν αυτοις υπεισελθειν ισχυει˙ 210 και γαρ κατακαλυπτονται φωτι της θειας δοξης. τι ειπον˙ 195 εσται τοπου καταληψις.ινα σοι σαφεστερον το νοηµα ποιησω – 190 εν τελει εξουσιν αρχην και εν αρχη το τελος. στοχασθητι. δεοµενον τε λογισµου νοος πεφωτισµενου. ατελεστος αρχη δε˙ και ωσπερ εχοντες Χριστον ενδον µεµορφωµενον τουτω αυτω παριστανται λαµποντι απροσιτως˙ ουτω το τελος εν αυτοις αρχη τυγχανει δοξης. ινα και κορεσθωσιν. 205 Η πως του τελους δραξωνται του ατελους. Εντος µεν παντως του παντος υπαρξουσι και ουτοι. 215 Οι δε Θεου εκπιπτονες θαυµαζω. Οι ουν αυτου µετεχοντες. (44) πως ολον περιλαβωσιν. απο του οντος πανταχου αφεστηκοτες πορρω. αλλα αηρ υπαρχει ωσπερ πρωην˙ ουδε αηρ. ινα καλως νοησειε τουτο και µη εµπεση 220 εις αιρεσιν ως απιστων Θειου Πνευµατος λογους. Τον υπερπληρη νοει µοι ανενδεη προσθηκης. ενθα τελος ευρησεις˙ ου λεγω σοι σωµατικον. ως εσεται ατελεστος η τουτων τελειοτης και η της δοξης προκοπη αεναος υπαρξει. µερων εξ εκατερων˙ τουτο το παν πεπληρωται θεοτητος της θειας. ελλαµπονται και λαµπουσι και τρυφωσιν εν τουτοις και ισασιν ως αληθως παση πληροφορια. 200 και εστιν αβυσσος ατελεστος εις απαν.

απαστραπτει ολον πυρι θεοτητος σου αναφυραθεν και συµµιγεν αρρητως˙ τουτο ουν καµοι εδωρησω. και τη θεοτητι σου και γεγονα σον καθαρωτατον σωµα. Το γαρ ρυπαρον και φθαρτον τουτο σκηνος τω παναχραντω ενωθεν σωµατι σου και µιγεν το αιµα µου τω αιµατι σου ηνωθην. Ορω το καλλος. τον πορνον. οιδα. το αχραντον και θειον. οι προς Θεον ερωτικοι αυτου λογοι δηλουσιν ενταυθα˙ ος και θεολογων λεγει προς το τελος περι αγγελων. Θεε µου. ενοπτριζοµαι το φως της χαριτος σου . Β΄ Τις η επι τω πατρι τουτω γενοµενη αλλοιωσις και πως καθαρθεις εις ακρον ηνωθη Θεω και οιος εξ οιου εγενετο. (45) Τις η αµετρος ευσπλαγνια σου. µη αισθησιν ολως εχοντες θειαν. καν ολοι περιλαµπωνται. µελος αγιον οντως. βλεπω την λαµπηδονα. Πως ηξιωσας µελος σον µε γενεσθαι. Σωτερ. τον ασωτον. εξω φωτος τελουσιν. µη βλεποντες. τον ακαθαρτον.εξω του θειου δε φωτος και Θεου οντως εξω˙ ωσπερ γαρ οι µη βλεποντες λαµποντος του ηλιου. µελος εκλαµπον. 225 αισθησει θεωρια τε κεχωρισµενοι τουτου˙ ουτως εστιν εν τω παντι φως της Τριαδος θειον και µεσον οι αµαρτωλοι εν σκοτει καθειργµενοι. µελος τηλαυγες και διαυγες και λαµπον. απορρητον την θλιψιν και την οδυνην αφθεγκτον εξουσιν εις αιωνας. αλλα κατακαιοµενοι αυτων τη συνειδησει 230 και καταδικαζοµενοι. Πως ενεδυσας στολην µε λαµπροτατην απαστραπτουσαν αιγλην αθανασιας και φως ποιουσαν απαντα µου τα µελη. Σωµα γαρ το σον.

αδελφων. τον πτωχον τε και ξενον.και το αρρητον εκπληττοµαι της αιγλης (46) και εξισταµαι κατανοων εαυτον˙ εκ ποιου οιος εγενοµην. απερ λεγω. και προσελαβου σαις αχραντοις αγκαλαις τον αγνωµονα φανεντα τοις καλοις σου. ω θαυµα! Και ευλαβουµαι και εµαυτον αιδουµαι και. και σπλαχνισθητι και περιφυλαξον µε και του θυµου µου πραϋνον τας κινησεις και ικανωσον του µακροθυµως φερειν (47) παντα πειρασµον και λυπην την του βιου. αλλ᾿ ωσπερ παλαι. το που καθισω και τινι προσεγγισω και που τα µελη τα σα προσανακλινω. λογω προξενουσι˙ φευ. οικτιρµον. γεγονα χαλκος ηχων µατην µεγαλα και αναισθητων προς την ηχην των κτυπων˙ αλλα µη αφης µηδε εγκαταλιπης. ω δηµιουργε και πλαστα και Θεε µου! Ει γαρ. και τιµω και φοβουµαι και εξαπορω. πατρος. εντρεποµενος ολως. ξενων και αλλων παντων συγγενων τε και φιλων απεχωρισας αµαρτωλον µε οντα και παντων τουτων ευτελεστερον. ουτω µαλλον δε µειζονως. εις ποια εργα. εις ποιας ταυτα πραξεις ολως χρησωµαι τα φρικτα τε και θεια. ουκ εκπληρω εξ εργου. α λαλω. οσα εµαυτω προξενω κακοφρονως. οιµοι. και ταλαιπωρον. Σωτηρ µου. µητρος. οτι τα εµα µελη µε δαπανωσι. και νυν πατρωας πασης. ιδιων. Σωτερ. τον µυρια σοι ταλαντα χρεωστουντα. οσα δαιµονων πειραζει φθονερα φυσις και οι ασθενεις τουτων των αδελφων µου εργω µοι. ως σε αυτον. Ουτω και νυν µε ελεησον. . ω Θεε µου. µηδε πλανασθαι εασης µε. ∆ος µοι και λαλειν και πραττειν.

ως δεινον οντως. καν επιγειον. Τι γαρ αγγελων. την πανυµνητον τριαδικην µοναδα. τι δε των αρχαγγελων. γινωσκοµενον αγνωστως. ην το προσκυνειν ευσεβως και λατρευειν (48) υπερ δοξαν απασαν αλλην υπαρχει. κτιστην τε και ποιητην απαντων. ως πασας αλλας συµφορας υπερβαινον. ει µη το εν φως της Αγιας Τριαδος διαιρουµενον τρισσως αδιαιρετως. Κυριε. οτι ζην δεδωκας µοι και γινωσκειν σε και προσκυνειν. ελκουσι µε και περισκελιζοµαι και πιπτω κατω. τω της λυπης χωριω εκδουλευσαι σοι και καλως θεραπευσαι και τας αγιας εντολας σου φυλαξαι. Σεραφιµ τε και παςων αλλων στρατιων ουρανιων υπαρχει δοξα η φως αθανασιας η χαρα η ελλαµψις ζωης αΰλου.και οδυνωµαι δι᾿ αυτα ταυτα παλιν. Ακολουθειν ουν ουκ ισχυω τοις πασι˙ το κεισθαι κακον και το οδευειν ουτως χειρον πελει του κεισθαι. κυριοτητων. Θεε µου˙ τουτο γαρ ζωη. ακτιστον. αγεννητον. εν τω κοσµω τουτω τε. και εκπορευτον το Παναγιον Πνευµα. µονον. Ευχαριστω σοι. και το σον υιον απο σου γεννηθεντα. αναρχον. καν ουρανιον ειπης. και γυµνοποδω και ακανθαις κεντουµαι και σφοδρα αλγω την οδυνην µη φερων˙ τοις εµπροσθεν εις των εµων ποδων βαινει και εις τουπισω στρεφεται παλιν αλλος˙ ενθεν κακειθεν συρουσιν. το σε γινωσκειν µονον Θεον. δος µοι κατανυξιν και πενθος αξιωσον εν τω σκοτει του βιου. Χερουβιµ. ο εν υπαρχει εν τρισι χαρακτηρσι. οσον θελει. . Αγοµαι ποσι κεφαλη λαχων ειναι.

Οθεν η επιγνωσις της δεσποτειας και την προσθηκην της αγαπης εποιει. οσοι δε τουτο παλιν ειχον εις γνωσιν. Καν ασωµατον. τουτο η ταξις παντων των νοουµενων. καν ενσωµατον ειπης. προσκολλωµενοι τω εαυτων ∆εσποτη. οτει πιπτοντα τον Σαταναν εωρων και τους συν αυτω υπαχθεντας οιησει˙ οσοι γαρ µονον επελαθοντο τουτου και κατεπεσον επαρσει δουλωθεντες. Τα εν ουρανοις ει τι δι᾿ αν και ακουσης. οτι παρ᾿ αυτου και εδηµιουργηθη. (49) Τουτο συστασις των ανω και των κατω. στεφανος. αλλα και οραν εκ του φωτος λαµβανει. η επιγνωσις της αρχης και αιτιας. µια εφεσις και µια βασιλεια. ου καταλαµβανοντες. χαρα. εκουφιζοντο φοβω και τη αγαπη.Ουδε γαρ ενδεχεται κτισµα τον κτιστην ουτω γινωσκειν η νοΐ βλεπειν ολον. τουτο δουλωσις παντων των ορωµενων. τουτο εσχον αγγελοι στασιν βεβαιαν προσλαβοµενοι γνωσιν και φοβον πλειω. καθο γνωσθηναι η φανηναι θελησει τοις τυφλοις το φως η και βλεπουσι παντως˙ και γαρ οφθαλµος χωρις φωτος ου βλεπει. τα επι της γης και τα εν ταις αβυσσοις. και τουτων παντων µια ζωη και δοξα. οθεν παρηχθη και γεγονασι παντα. πλουτος. ως αυτος οιδεν εαυτον κατα φυσιν˙ κατα χαριν δε βλεπουσι και νοουσιν αγγελοι παντες και πασα κτιστη φυσις. νικος. ειρηνη και πασα ευπρεπεια υπαρχει αλλη. ευρησεις παντα Θεον πεποιηκοτα. οτι και πλειω την αστραπτουσαν αιγλην και τρανοτεραν εωρων της Τριαδος. . αλλα νοουντες.

Μηδενος αλλου φροντισης εκτος τουτου. ον ορω καθ᾿ εκαστην. οποιαν τις οφειλει πιστιν εχειν προς τον ιδιον πατερα. (51) Αφες κοσµον απαντα και τους εν κοσµω˙ µονον προσλαβου το µακαριον πενθος. Πως δε κρατησω. Χριστου και των αγιων. οστις αµιγης εστι κοσµω και αεναως οµιλει Θεω µονω.και τουτο παλιν πασαν εννοιαν αλλην απεκρουετο και ατρεπτους εποιει τους τρεπτην φυσιν το κατ᾿ αρχας λαβοντας. Θρηνησον µονα τα κακως σοι πραχθεντα. ∆’. οπερ εχω πλουσιως. οτι ταυτα σε του ποιητου των ολων απεστερησαν. εν τω υψει µενοντας των ουρανιων. Μοναχος. Τις ο µοναχος και και τις η αυτου εργασια˙ και εις οιον υψος ουτος ο θειος πατηρ θεωριας ανηλθεν. και που ευρησως. ο εντος µου υπαρχει και εξω κοσµου. ου γαρ βλεπεται ολως. βλεπων βλεπεται. ∆ιδασκαλια εις µοναχους αρτι αποταξαµενους κοσµω και τοις εν κοσµω˙ και περι του. Γ’. . Ω ξενου παντη θαυµατος και αφραστου! ∆ια πλουτον απειρον υπαρχω πενης και µηδεν εχειν δοκω πολυ κατεχων και λεγω˙ ∆ιψω δια πληθος υδατων και τις µοι δωσει. Ο εων ωτα ακουειν ακουετω νοων αληθως ρηµατα αγραµµατου. φιλων φιλειται και γινεται φως λαµποµενος αρρητως˙ δοξαζοµενος δοκει πλεον πτωχευειν και προσοικειουµενος ως ξενος πελει.

επει δι᾿ αυτης µονης και των µεγαλων πολλοι απεσφαλησαν οδου ευθειας και απωλεσαν ουρανων βασιλειαν. Τους δε ποδας σου. ναι δη. τους εις κακα δραµοντας µη θελησης υδατι νιψαι µηδολως. ακουειν µηδεν των αισχρων και µαταιων. και γαρ θεαση πολλα των ανεκφραστων και ακουσεις πλειονα πανεξαισιως. µηδε κοιµηθης µητε φαγης η πιης. ποιου ταπεινας προς αυτον αποκρισεις και ως τω Θεω λεγε τους λογισµους σου µεχρι προσβολης και µηδεν αποκρυψης. οση δυναµις. Και οτε ταυτα φυλαξης επι χρονοις. και τας χειρας σου συνεσταλµενας εχε˙ ταυτας αναιδως προς Θεον µη εκτεινης. πριν η οφθαλµους ψυχικους επικτηση και σης καρδιας καθαρθωσι τα ωτα τοις δακρυσι σου εκπλυθεντα του ρυπου και πνευµατικως βλεπειν τε και ακουειν και αλλοτριουσθαι ολας αισθησεις αρξη. γλωσσης -ευχερης και γαρ αυτη προς αµαρτιαν -. . (52) Ταυτης δε πρωτον φραξον τας ακοας σου. µηδε τι πραξης ανευ γνωµης της τουτου. ας πολλακις ηπλωσας εις αµαρτιαν. α ου δυνηση τη γλωσση σου λαλησαι. Ακουε µονας πατρος σου νουθεσιας. µηδεν δοκησης µεγα κατωρθωκεναι˙ και γαρ εσπειρας εν ιδρωτι και κοπω. Κρατει προπετους. Μη ουν πλανηθης η δοξης ευρηκεναι. ουπω δε καρπον των σων πονων εδρεψω. και τοτε ισως κυριευσεις και ταυτης.αλλα και το σωµα σου ως ξενον εχε και κατω βλεπε ως κατακεκριµενος και την επι θανατον οδον βαδιζων στεναζε αει εκ βαθους της καρδιας Και το προσωπον µονοις δακρυσι πλυνε.

γνωριζει Θεον. (53) καν παντες νοµιζωσι τουτο ειδεναι. απατωνται δε πλειστοι. µη αµφιβαλλης! Τουτο ισασιν οι φωτισθεντες. τι δε τα ορωµενα. πως εµαταιωθηµεν ανθρωποι παντες και κρισιν ορθην ουκ εχοµεν των οντων. Αλλ᾿ ω Κυριε και Κτιστα των απαντων. α νοµιζουσιν ειναι˙ τις η ορασις η εµη. ω Θεε µου. Συ βασιλευεις των ανω και των κατω καγω µονος σοι αντιπιπτειν ου φρισσω˙ δος τω απορω. εκπληττεται τω φοβω και ως ποιητην προσκυνει και δοξαζει˙ µεγα το γνωρισαι δε την δεσποτειαν. αρνουµαι δε σε τοις εργοις καθ᾿ εκαστην˙ διδασκοµαι σε ποιητην ειναι παντων. ω της δεινης αγνοιας.Φρικτον ουν θαυµα πνευµατικως ακουειν. και το ουτως βλεπειν δε θαυµα θαυµατων! Ουδεν σαρκικον εννοει ποτε ο τοιουτος. αυτος. . οι δ᾿ αλλοι παντες. πατει δε την γην ως εις αερα βαινων. Εχειν σε Θεον οµολογω τοις πασιν. ος εποιησας ζωον θνητον εκ γης µε και ετιµησας χαριτι αθανατω και ζην δεδωκας και λαλειν και κινεισθαι και δοξαζειν σε. δος µοι τω παναθλιω πασαν απορριψασθαι ψυχης κακιαν. Αγνοω και γαρ. ∆εσποτα. ειπειν ουκ εχω. δος µοι τω ταλαιπωρω και προσπιπτειν σοι και αιτειν το συµφερον. πως παρηχθην εν κοσµω και τι τα τηδε. σκοτεινοτεροι εισι και των δαιµονων. ανευ δε σου βιαζοµαι παντα εχειν. παντα τε ορα µεχρι και των αβυσσων και κατανοει τα ποιηµατα παντα. Χθες ηλθον παντως και αυριον υπαγω και ειναι δοκω αθανατος ενταυθα. τον ∆εσποτην των ολων.

τουτο γαρ ωφελιµον τοις αρχαριοις. ∆ειλιαν πασαν απο σου απορριψας. α ητοιµασας εις αιωνας αιωνων τοις σε ποθουσι και φιλουσιν εκθυµως. και καρδιαν γεµουσαν κακων του βιου εχοντος πολλων εκ θλιψεων και φθονου των δραµατουργων της εµης εξοριας η. το φως του κοσµου. Χριστε µου. οις αντι κακων δος αγαθα. και γαρ κηδεται των µικρων στρουθιων. πολλη η αντιδοσις γαρ των µελλοντων. δος χειρα βοηθειας και καθαρισον τον ρυπον της ψυχης µου (54) και παρασχου µοι δακρυα µετανοιας. Ζυγον βαστασον τον ελαφρον Κυριου. τον οραν σε θελοντα. δακρυα καθαιροντα ζοφον νοος µου και λαµπρον µε ανωθεν αποτελουντα. δακρυα σωτηριας. Ελπιδα µαλλον προσλαβων αδιστακτως. των δεσποτων µου. τα αιωνια. των εµων ευεργετων. του αθλιου. Ε’. των εµων οντως φιλων. προς δυνατον γαρ προσεφυγες ∆εσποτην. Γυµνος προσελθε των υλων τω αΰλω. ουδεν µειζον ευρησεις εις συµµαχιαν. οιµοι! ∆ος ταπεινωσιν. µαλλον ειπειν. ην επαρσις µαταια συνθλωσιν αµα και συντριβουσιν. δακρυα ποθου. το φως των εµων οφθαλµων. Βαδιζε φευγων συγγενεις τε και φιλους. (55) Αρχην ποιησας Χριστον και θερµην πιστιν ουτως αναχωρησον απο του κοσµου. . Αλφαβητος του αυτου κατα στοιχειον διπλους προτρεπων και οδηγων εις τελειοτητα βιου αναδραµειν τον αρτι απο του κοσµου αναχωρησαντα.ην φυσιωσις. τα και πλουσια και θεια.

Σιωπην ασκει. ο εχων αυτην θεσει Θεος υπαρχει. την φυλαττουσαν ταυτα. τουτο πρωτον σε ποιει της βασιλειας. ει ταυτα κατορθωσης. Θεος ουσα! Εκπληξις τουτο και δυσευρετον πραγµα. ταπεινοτερος αλλων˙ µεγαλα οντως. τι δε υπαρχει αγαθοτερον τουτου. µηδεις πλανασθω! Ω θεοποιος αγαπη. Νοµιζε ειναι ευτελεστερος παντων. ξενος τε πτωχοτερος. ιν᾿ εργω γνως των εργων τας εκβασεις˙ το παντων θαυµαστοτερον των ορωµενων! Καλον σοι κερδος εκκοπη θεληµατων. (56) Λογους πατρος σου και πρσταγµατα πραττε. µαρτυρα δεικνυει σε τη συνειδησει. Παντα κατορθοι το πενθειν καθ᾿ εκαστην. ψυχας φωτιζων τας αυτον εκζητουσας˙ αυται µοναι ζησονται.Ηµας βροτους απαντας σωζοντας δωρον. βελος γαρ εστιν αϋλον εξ αΰλου˙ Χριστος δε εστιν η τελεια αγαπη. Ολος υπαρξης µιµητης του ∆εσποτου. . Την µνηµην εχει παντοτε του θανατου˙ αυτη γαρ προξενος ταπεινωσεως πελει˙ Υφ᾿ ων καθαρθεις και αυγασθεις καρδιαν ω του θαυµατος του ζητουµενου πασι φως αξιωθης ιδειν καλως το θειον. τουτο γαρ η σαρκωσις η του ∆εσποτου. γλυκυ γαρ τουτο υπερ βρωσιν και ποσιν ρεοντων και εστωτων διδασκον γνωσιν˙ αφιστα γαρ προτερον παντος του κοσµου. οδηγουσι γαρ την οδον απροσκοπως µεχρι θανατου˙ υψος γαρ τουτο µεγα! Θεος φαινεται δια σε τουτο πραξας. και γαρ ηγορασθηµεν αιµατι θειω˙ θεους δεικνυντα δυναµει του καλουντος. ριζας κοπτει γαρ ανωφελεις παντοιας.

πως βασταζεις. πως ευθυς ουκ αποδιδως. πως και υδωρ εις δροσιζον. πως υπαρχων εξω παντων βλεπεις παντων τα πρακτεα. πως το σκοτος φως εργαζη. ∆ος υποµονην σοις δουλοις. Τετραστιχα του αυτου τον προς Θεον αυτου εντευθεν δεικνυοντα ερωτα. πως θνητους εξαφθαρτιζεις. πως καρδιαν περιλαµπεις. πως φθοραν εξαφανιζεις. πως εκκαιεις σου τω ποθω. (58) Πως µακραν ηµων τυγχανων καθορας εκαστου πραξιν. Πως προς φως το σκοτος ελκεις. πως αναγεις εκ του αδου. πως και καιεις και γλυκαινεις. πως την νυκτα περιδρασση. Πως ενουσαι τοις ανθρωποις. πως τιτρωσκεις ανευ ξιφους. .ΣΤ’. Πως ανεχη. (57) Πως και πυρ υπαρχεις βλυζον. πως υιους Θεου εργαζη. πως µε ολον µεταβαλλεις. Πως θεους ποιεις ανθρωπους. µη καλυψη τουτους θλιψις! Ζ’.

Αλγος τω µη ισχυειν µε ολον περιλαβειν σε και κορεσθηναι. του παναγιου Συµεων. µειζων των ασωµατων υπολαµβανω. Αµην. οτι καιναις εγω λαλω γλωσσαις τη χαριτι σου. κατα το θεληµα σου. οταν φανη εντος αυτης λαµψαν τρανως το φως σου˙ ο ποθος πονος παρ᾿ εµοι και καλειται και εστιν. Κυριε. (60) και υπερ παντα τα τερπνα και ποθεινα του κοσµου˙ τουτο και των αγγελων µε οµοιον αποδειξει. εν ουρανω δ᾿ ορω σε. ο ποιων ταυτα και λαµπων ωσπερ ηλιος εν καρδια µου. Συ µονος οιδας. ∆εσποτα µου. δια του αποστολου σου και µαθητου και δουλου. αΰλως. αρκετον µοι και τουτο και δοξα εσται και χαρα και στεφος βασιλειας. γενοιτο. Της ουν σαρκος σου µετασχων της φυσεως µετεχω και της ουσιας αληθως της σης µεταλαµβανω. αυτος και νυν µοι λαµψον και διδαξον εν Πνευµατι υµνους εκεινω ασαι. εγω αλγω την ταπεινην ψυχην µου. συγκοινωνος θεοτητος. Εγω πονω. . παντως και τη της φυσεως σου µιγνυσαι µοι ουσια˙ ου γαρ διΐσταται τα σα. Χριστε µου. γινοµαι υιος Θεου. Θεε µου. Θεε µου.Εντευξις του αυτου εις Θεον˙ και οπως Θεω συναπτοµενος και δοξαν Θεου ορων εν εαυτω ενεργουσαν εξεπληττετο. και η σοφια η πολλη παραδειχθη µειζονως˙ και παντες σε αινεσουσιν ακουσαντες. αλλα και κληρονοµος γινοµενος εν σωµατι. Ο διαυγασας µοι το φως της δοξης σου. Ει γαρ αορατος αυτοις υπαρχεις τη ουσια. τη φυσει τε απροσιτος. ιν᾿ εξ εµου θαυµαστωθη η γνωσις σου. ισως και µειζοντα αυτων. ου τεµνονται δε ολως. εµοι δε καθορασαι. ως ειπας. πως εν εµοι κατανοω. θειους και κεκρυµµενους. (59) Πως σε εντος µου προσκυνω. πως δε µακραν σε βλεπω. υπαρχει µοι και στενω˙ οµως οτι και βλεπω σε. ως ποθω. τη υλικη. καινους οµου και παλαιους. ποιησει. αλλ᾿ η φυσις ουσια σου και η ουσια φυσις.

ατρεπτως. ους ορας. οσοι νεκροι τω σωµατι προς πασαν κακην πραξιν γεγονασιν ιδρωσαντες εις αρετων τους πονους . και γινωσκεις. πως εφορας τα παντα. Μετανοουντες γινονται υιοι φωτος σου θειου˙ το φως δε φως παντως γεννα. ∆οξα τη ευσπλαγχνια σου και τη οικονοµια. οσοι την δοξαν την κενην. Οσοι καλως φυλαξουσι τας θειας εντολα σους. τεκνα Θεου. θεοι τε κατα χαριν. ως ξενους ηγησαµενοι τω βιω παροδιτας. ασυγχυτως τε µεινας τουτο κακεινο και θεον µε πεποιηκας. οσοι κοσµον αρνησονται τον µαταιον και πλανον. πως ουχ ορασαι παρ᾿ ηµων. (62) οσοι θεληµα ιδιον εξεκοψαν τελειως και ως ακακα προβατα εγενοντο τοις ποιµεσιν. Αλλ᾿ ουχι παντας. Η’. προς ηµας δε. οτι ανθρωπος γεγονας Θεος ων κατα φυσιν. αλλα τους αγαπωντας σε µονους φιλων γινωσκεις και κατ᾿ εξαιρετον αυτοις σεαυτον εµφανιζεις˙ ηλιος κεκρυµµενος ων παση βροτεια φυσει εξανατελλεις εν τοις σοις. απο ψυχης βδελυξονται δια την των ανω δοξαν. (61) Πως βλεπεις κεκρυµµενος ων. οσοι γυµνοι γενησονται πλουτου τε και χρηµατων και την προσπαθειαν αυτων αρνησονται εις απαν. τελωναι. θεσει και χαριτι τη ση δια του Πνευµατος σου τα διεστωτα ως Θεος παραδοξως ενωσας. ορασαι παρ᾿ εκεινων. ανθρωπων τους επαινους. και ανατελλουσιν εν σοι οι πριν εσκοτισµενοι πορνοι. βροτον οντα την φυσιν. ηµας ορας δε παντας. οσοι γονεις και αδελφους µισησουσιν αµισως. Θεε µου. ως γεγραπται. µοιχοι και ασωτοι. θεους ουτω καλεσας˙ Εγω ειπα˙ Θεοι εστε και υιοι Υψιστου παντες. Τισι Θεος εµφανιζεται και τινες εν εξει γινονται του καλου δια της των εντολων εργασιας.ου προς αγγελους. αµαρτωλοι. φως ουν καυτοι τελουσι.

εν αµετρητω υψει τις εφευρειν δυνησεται µεσοτητα η τελος. αρχη µοι παντοτε δοκει και καθαρµου και θεας. και δοκω µηδεν εχειν. οσοι τω φοβω του Θεου και µνηµη του θανατου καθ᾿ εκαστην δακρυουσι νυκτα τε και ηµεραν και νοερως προσπιπτουσι τοις ποσι του ∆εσποτου ελεος εξαιτουµενοι και αφεσιν σφαλµατων˙ ουτοι εν εξει γινονται του καλου δια πασης της εργασιας των καλων θρηνουντες καθ᾿ εκαστην και επιµονως κρουοντες ελεος επισπωνται.και µονω τω θεληµατι ζωντες του κυβερνητου. αλλα ου δυναται και λυπειται εν τουτω και ου λογιζεται καλον η οραν η πανθανειν. φωναις τε αλαληλοις και των δακρυων ταις ροαις ψυχην εκκαθαιρουσι˙ καθαιροµενην δε αυτην βλεποντες οι τοιουτοι πυρ ποθου προσλαµβανονται και πυρ επιθυµιας. Ακουσον. ει και πολυ ηγουµαι. ατελεστος η καθαρσις υπαρχει τοις τοιουτοις˙ οσον γαρ καθαρθησοµαι και λαµπρυνθω. απροσιτος επαληθως θελησει ελεησαι . Οτε ουν ο ορωµενος αχωρητος ων πασιν. προς το υπονοουµενον µακροθεν µου τυγχανειν. Οιδα. οπερ εγω πανθανω˙ γλυκυς εστιν ο ηλιος. Εν αοριστω γαρ βυθω. ο ταλας. Ορωσα αυτη φλεγεται και καιεται τω ποθω και ολον το φαινοµενον κατασχειν ενδον ταυτης θελει. πιστευσον. οτι ολιγον το δοθεν. υπακοη νεκρουµενοι. ζωουµενοι τε αυθις. το δε ποσον ουκ οιδα˙ επιθυµω του πλειονος και παντοτε στεναζω. του τελεον θεασασθαι ταυτην εκκαθαρθεισαν. αρρητως εν αισθησει ελκων εις ποθον την ψυχην ανεκφραστον και θειον. Επει δε τελος του φωτος ευρειν αδυνατουσιν. ου λογιζοµαι τουτο˙ (63) και πως. οπερ ορων επιθυµω. Οτι ορω τον ηλιον. οτι πολυ εστι. οσον δ᾿ αν και οφθησεται το καθαιρον µε Πνευµα. µη ολως αισθανοµενος του δοθεντος µοι πλουτου. Ουτοι δεησεσι συχναις.

τον πασι παντα δυνατον τις ιδων ου ποθησει. τον εξω γης. ενδον εν τη καρδια τις εβλεψε κατελθοντα και ολον ενοικησαντα και λαµποντα ωσαυτως. (64) γνωσθεντες και γνωρισαντες αυτον. υπερ την δοξαν την εν γη.την τεθλιµµενην µου ψυχην και τεταπεινωµενην. τον αθανατον µονον. ενεργουντα. λαλουντα. Ανθρωποι τους οµοιους αυτοις ανθρωπους αγαπωσιν. της θειας˙ αθροα η µεταβολη. ουχι νεκρος τω θαυµατι και αφωνος υπηρξε. πως αν ουκ αγαπησειε τον την ζωην διδοντα. πασαν επιθυµιαν των αιωνιων αγαθων. εξω των ορωµενων παντων. οιος οραται µοι προ προσωπου εκλαµπων. τον ταπεινον. Ει γαρ τουτον τον ηλιον. αλλα και πασαν εφεσιν. δος και ηµιν πλουσιως . πως αν ουκ εκπλαγησεται βλεπων. το εν εµοι τελουµενον ανεκφραστον τυγχανει. πασης επιθυµιας εµπιπλα και γλυκυτητος. τοιουτος ολος εν εµοι οραται εξαστραπτων και ολος ολης µε χαρας. υπερ πασαν τιµην δε γενοµενοι. των πραγµατων των θειων. ονπερ παντες ορωµεν. πως µη ποθουσιν. πως ου καταφρονησουσι κοσµου και των εν κοσµω. Εξ ακοης πιστευσαντες ηγαπησαν οι πλειους και δι᾿ αυτον απεθανον οι αγιοι και ζωσιν˙ οι δε και θεας της αυτου και φωτος µετασχοντες. η αλλοιωσις ξενη. πως αν ου φριξει. ∆εσποτα. ποθησαντες ∆εσποτην και δοξαν την αθανατον ευροντες και λαβοντες και εχοντες ανελλιπως παν αγαθον εκειθεν. αιφνης. πως ου πενθησουσι δι᾿ αυτον αεναως. και παντες εξεπλαγησαν οι τουτον κατιδοντες. ης κορεσθηναι. µαλλον δε τον ποιησαντα τα ορωµενα παντα. Ειπε. οταν των αλλων πλεον τι δοκωσιν υπερεχειν˙ τον δε των παντων ποιητην. Πως δε ουκ απαρνησονται πασαν τιµην και δοξαν. Εξ αυτης κατεπλουτησαν πηγης της αειζωου. ναι δη και τα αορατα. Ο δε τον τουτου ποιητην ορων φωστηρος δικην εντος αυτου εκλαµποντα.

(65) Αι. αλλ᾿ απαθεια τις. τις ο διαβας της φθορας το γνοφωδες και κοσµον παντα καταλειψας εκρυβη. Ο ταυτην φιλησας και εκ του φιληµατος ζωην κερδησας. αι.και πασι τοις ζητουσι σε καιποθουσιν εκθυµως. µη χωρουµενον ολως εν τουτω τω βαρει και σκοτεινωδει κοσµω. ως φησι Παυλος και πας τις Θεου δουλος. σοφια σοφων ηθετηµενη. Λεγε. Ουτος επιθυµιων ανηρ των του Πνευµατος. ουτος σωµατι σωµασι πλησιαζων (66) δυναται τω πνευµατι αγιος ειναι˙ εξω γαρ κοσµου και των σωµατων τουτων ουδε ορεξις εστι σαρκικου παθους. Θεε. ων βλεπει. . Βαβαι γνωσεως και λογων ευτελειας! Που γαρ εκρυβη ο τον κοσµον περασας και παντων εξω γενοµενος. τις εµπλησθη σου της ακαταληψιας. παντοκρατορ! Τις χορτασθη σου του αορατου καλλους. ω µυστηριου ξενου! Τις ο το τειχος παρελθων της σαρκος αυτου. µη βλαπτοµενος τω πλησιασµω υπ᾿ αυτων. Κυριε. ει γαρ και βλεπεις δηθεν ασχηµονουντα και προς την πραξιν ωσπερ αυτοµολουντα. θαυµαστον. Θ’. ινα µη λεγω. το τον ορωντα αφαιρουµενον κοσµου µετα σωµατος. Οτι ο του Αγιου Πνευµατος µετοχος γεγονως υπο του φωτος και της δυναµεως αυτου αρπαζοµενος επανω παντων φερεται των παθων. Θεω µεµωραµενη. Τις αξιως προρευθη των εντολων σου και το φως θεασεται του σου προσωπου µεγα. ως αν τρυφησωµεν καυτοι µετα των σων αγιων των αιωνιων αγαθων εις αιωνας αιωνων˙ αµην.

Οτι ο θανατος τη λυπη και των στερροτερων καθαπτεται. ος µη µαλαχθεις η πυρι η σιδηρω γεγονε κηρος εµπλεχθεις τω µολυβδω. φυσιν αϋλον. δι᾿ ης κινειται. αλλα της κακης εκτος επιθυµιας˙ η γαρ ηδονη της καλης απαθειας και το εξ αυτης φιλουν µε φως αρρητως ολον µου τον νουν εξιστων αφαρπαζει και γυµνον αυτον κρατουν χειρι αΰλω πεσειν ουκ εα της αυτου µε αγαπης η εννοησαι λογισµον εµπαθειας. την λιθου στερροτεραν. εξ ου πασα διδοται ζωης σοφια. Ι’. (67) Ηκουσα πραγµα ξενον και πληρες θαµβους.νεκρον το σωµα γινωσκε τουτο πραττειν! Ου λεγω διχα ψυχης. τοσουτω πλεον ασυγκριτως τα ανω υπερ τα κατω τοις καλως γεγευµενοις. Καταισχυνθητι των σοφων η σοφια. αλλα κατασπαζεται αδιαλειπτως και την ψυχην µου ο ποθος καταφλεγει και ουκ εστιν εν εµοι αισθησις αλλη. η της οντως γνωσεως εστερηµενη! Η γαρ απλοτης των ηµετερων λογων εργω κεκτηται την αληθη σοφιαν Θεω πλησιαζουσα και προσκυνουσα. . ισον αδαµαντος καλουµενου παθουσαν. Οσω γαρ κοπρου καθαρωτατος αρτος τιµιωτερος και ηδυτερος πελει. Αρτ᾿ επιστευσα µικρον υδατος ρευµα πετρας το στερρον εγχρονιζον κοιλαινειν και οντως ουδεν ατρεπτον των εν βιω. δι᾿ ης αναπλαττοµαι η και θεουµια Θεον καθορων εις αιωνας αιωνων˙ αµην.

Νυξ µ᾿ εχωρισεν αδελφου γλυκυτατου. (69) πολυ το πλεον εχουσα των παλαι γεγονοτων. Πλην ην αυτος αποστολος. Τις ο αρτι δεικνυµενος τροπος φιλανθρωπιας. Εκρυβη γαρ εξ οφθαλµων των θειων αποστολων και µονος. (68) Τι το καινον του θαυµατος του και νυν γινοµενου. οι τω Χριστω πιστευοντες δια των αποστολων και την χαριν ελαµβανον πιστεως ουσαν δωρον. Στεφανος µετα ταυτα ανεωγοτας ουρανους ειδε και τοτε ειπεν˙ Ορω εστωτα τον Υιον εκ δεξιων της δοξης της του Πατρος˙ και παραυτα ως βλασφηµα λαλησας λιθοβολειται προς αυτων των νοµοδιδασκαλων και θνησκει νοµω φυσεως και ζη εις τους αιωνας. αλλη πηγη ελεους. Πολλοι γαρ ηλεηθησαν θεια φιλανθρωπια. πλην και αυτοι προσεφερον ιδιον τι την πιστιν. Θεος και νυν αµαρτωλοις αρα ορασθαι θελει. ο παλαι ανω αναβας και καθεσθεις εν θρονω. και κεκρυµµενος πελων. Νυν δε.Μηδεις µ᾿ εκ του νυν απαταν νοµιζετω! Φευ τω βλεποντι τα φευγοντα του βιου ως κρατουµενα και τερποµενω τουτοις! Ταυτα πεισεται. αρχη δε του κηρυγµατος και πληθος των απιστων. το εν εµοι γινοµενον. τι αρα βουλεται το ξενον τουτο πραγµα. ξενος πλουτος χρηστοτητος. απερ καγω. ο ταλας. τι δε αν θελοι ειναι η φοβερα καταπληξις του νυνι τελουµενου. εν ουρανω τω πατρικω. ΙΑ’ Οπως ωραθη αυτω Θεος ως Στεφανω και Παυλω τοις αποστολοις. ην και αγιασµενος και εµπλεως του Πνευµατος ολος του Παναγιου. ενταυθα ο πατηρ εκπληττοµενος διηγειται. ειτε και αλλας αρετας και πραξεις αποδεκτους˙ . το ατµητον φως της αγαπης τεµουσα. ως ηκουσαµεν.

αυτον τε παρακυπτοντα και καθορωµενον µοι αµα Πατρι και Πνευµατι.εγω δε παντων εµαυτον τουτων εστερηµενον κατανοων εξισταµαι και φερειν ουκ ισχυω τα εις εµε γινοµενα. ως ειρηται. τω αστεκτω της δοξης καταπληττοµενος σφοδρως. συνεχοµενος τροµω. οταν πως µου τον οφθαλµον του νοος διανοιγη. Ως εν σταγονι δε το παν δεικνυται των υδατων. αλλα τυφλος. υπηρχον και µη βλεπων. και δια τουτο πλεον µε το θαυµα καταπληττει. Και γαρ και εν αυτη νυκτι και εν αυτω τω σκοτει βλεπω Χριστον τους ουρανους φρικτως ανοιγοντα µοι. και οι εν τουτω βλεποντες τον Υιον καθορωσιν˙ ο δε Υιον αξιωθεις ιδειν Πατερα βλεπει. πιστευσατε. παρα Θεου του κτισαντος λογω την πασαν κτισιν˙ απερ και φριττω εννοειν. εν ον εν τοις τρισι και εν ενι τα τρια. τελουµενα δι᾿ ολης της ηµερας. και τα ακατανοητα ποςως καταµανθανω. ο και υπερ τον ηλιον φωτιζει την ψυχην µου και καταλαµπει µου τον νουν οντα εσκοτισµενον. ποια γλωσσα εξειποι. α εν εµοι ορωνται γινοµενα. Αυτος γαρ φως εν τω φωτι φαινεται τοις ορωσι και οι ορωντες εν φωτι αυτον βλεπουσι παλιν. (70) Πατερα δε ο θεωρων συν Υιω παντως βλεπει. τον ασωτον εκ µητρας. οποιον την ποιοτητα και ποταπον το ειδος. Ου γαρ εωρα µου ο νους εξ αρχης. και το φως εν τα τρια. πως δε και λογω γραψω. εν εµοι εκτελειται. Αυτα το φως παντως εισι. Ποια χειρ λειτουργησειε. ποιος λογος εκφρασειε. ποια χειλη λαλησουσιν. και νυν µακροθεν καθορω τα αθεατα καλλη τω απροσιτω του φωτος. και πως το βλεπειν διδωσι και βλεποµενον εστιν. ως εξ ακρου του κρασπεδου ολον το υφασµα . ποιος καλαµος γραψει. φωτι τω τρισαγιω. Οπερ και νυν. Εν φωτι γαρ του Πνευµατος βλεπουσιν οι ορωντες. α εωρα. πλην οτι µιαν καθορω εξ αβυσσου σταγονα.

ως φασιν. λιθω κακαλυµµενος ζωην ευρον. και αντι λιθου τουτο το σωµα το βαρυτατον επιθεις εσκεπασθην και απεκρυβην τω δοκειν τον πανταχου παροντα. οτι του ποθουµενου απετυχον και γεγονα κειµενος εν τω ταφω. Ζων δε νεκρος. και κλαιειν χρη τον ασωτον. ο λεων. το µακροθεν υπαρχειν µε πυρος του απροσιτου και σκοτους µεσον ιστασθαι και κρυπτεσθαι εν τουτω. ω πρεπει δοξα και τιµη νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. αυτον τ᾿ εκεινον προσκυνω. τον την ζωην διδοντα. ον Στεφανος εωρακεν ουρανων ανοιγεντων και Παυλος παλιν υστερον ιδων απετυφλωθη. εξ ονυχων το θηριον. ολος εκλυθεις. Εν τουτοις µου διαγοντος και τον νουν ασχολουντος και οιονει εν ουρανω δοκουντος ατενιζειν και τρεµοντος. ως ειπεν ο προφητης. µη φερων τε το αστεκτον της δοξης απεστραφην. ουτως ολον εν ολιγω ασπαζοµενον βλεπω. Φριξας γαρ και µη ισχυων βλεπειν αυτου την δοξαν υπεισελθειν προηρηµαι και προσµειναι τω ταφω και κατοικειν µετα νεκρων. οθεν ως εξ οπης µικρας και ορων ιλιγγιων. ηπερ καταφλεχθηναι µε και αρδην απολεσθαι. ολος εξαπορησας. Θεον αυτον. ζων αυτος εν τω ταφω. ολον ως πυρ επ᾿ αληθως µεσον εµης καρδιας. του µη κατακαηναι ωσπερ κηρος απο πυρος. (71) ωσπερ εν µνηµατι εµβας. Ειχον δ᾿ εν διανοια µου µικραν παραµυθιαν του µη καταφλεχθηναι µε. µη πλειον µε παραδεχθεις εκλειξη. Θροηθεις ουν τω θαυµατι και τροµαξας µεγαλως εξεστην. τον παλαι µε εγειραντα νεκρον και τεθαµµενον. εν τη νυκτι τε εφυγον αισθησεων των ωδε και σκεπασθεις τοις λογισµοις απεκρυβην εν τουτοις. τον Χριστον και Θεον µου. Εκει παντως καθηµενον δει µε θρηνειν απαυστως. ον µακροθεν εωρων.και. . υπογειος. αυτον εκεινον ευρηκα.

ωσπερ καλυπτονται και καµµυειν τω ζοφω. και σου αποστερουµαι. λειπεται γαρ του πλειονος. Ουτω Θεος τοις νοητοις ενος ει στερηθειη. παντως˙ οι και τουτων εγενοντο εν τρανει θεωρια παρα του οντος εν αρχη προ παντων των αιωνων εκ του Πατρος συν Πνευµατι Υιου. ευ οιδα. αχλυς επι την κεφαλην µου. φωτος τρισσου εν τω ενι. ατµητον ον εν τοις τρισι προσωποις ασυγχυτως. Αµφοτερα και γαρ εν φως. Τα τρια γαρ οραται µοι. Πατηρ ουκετι εσται. (72) Πως. ειτε Υιου η Πνευµατος. ει στερηθη φωτος της ευπρεπειας. εν εµοι παλιν ζωσι και σκοτους µε και θλιψεως εµπιπλωσι. επειτα κτισις πασα. ειπε µοι. η ειπειν µαλλον ολου˙ ηλιος γαρ. Πατηρ. Θεε µου. δοξης. των δοκουντων ειναι τι εντρεπων την οιησιν. ου πας εφιεται. πλην ηνωµενοις και αυτοις κατα την θειαν φυσιν αρχης. Υιος και Πνευµα. Θεου και Λογου. Αλλα και οι αξιωθεντες σου µετασχειν των αρρητων και υλικως µεταλαβειν εν αΰλω αισθησει µυστηριων των φοβερων και τοις πασιν αφραστων γνωναι τε την αορατον εν ορωµενοις δοξαν και το ξενον µυστηριον. και πηρωσιν τοις νοεροις οµµασι µου ποιουσι. καταναγκαζονται. κοµιδη ολιγωτεροι εισιν. φωτος. α ποτε ηφανισας. η υπ᾿ αυτου το λαµπεσθαι και το βλεπειν λαχουσα. απολειται πρωτος αυτος. Παθη θυµου τε κ αι οργης. . οιµοι. Προσωπον δ᾿ ανευ οφθαλµων ου χρη παντως καλεισθαι. ολιγοι δ᾿ εκζητουσιν. εξ ων εγγινεται µοι αναθυµιασις.ΙΒ’ Περι του ενος κατα παντα της τρισυποστατου θεοτητος θεολογια˙ και δι᾿ ων τη ταπεινωσει χρωµενος λεγει περι εαυτου. ο εν κοσµω επραχθη. δυναµεως. ως εν ενι προσωπω (73) ωραιοι δυο οφθαλµοι φωτος πεπληρωµενοι˙ προσωπου διχα οφθαλµοι πως βλεψουσιν. ενος εν τοις τρισι δε. θεληµατος ωσαυτως. και γαρ.

πολυ δε παντως προς αυτους τους σκοτει καθηµενους. ουδ᾿ ολως φωτι φαινει. οση υπο τον ηλιον. ου φυσιν. οτι κατηξιωθησαν µικραν αυγην ιδεσθαι. φυσιν την τρισυποστατον ανερµηνευτον παντη! Θεου γαρ ουτε ονοµα. (74) ου σκοτος παρεµποδισµος εγγινεται εις απαν. εξ ου τοις πασι διδοται και το ζην και το ειναι. ουτω µου νοει τον Θεον αφ᾿ ηµων κεκρυµµενον και σκοτος µεγα βαθυ παντας ηµας κατεχον. ουκ ιδεαν. αλλ᾿ εφηπλωται τω παντι και απροσιτως λαµπει και τοις αξιοις προσιτος και ληπτος καθοραται. οτι Θεος εν απασι και πανταχου υπαρχει και φως ολος αυτος εστιν. ου µορφην. ο ταλαιπωρος. ου νυκτος παρουσια. Σεβεσθω τοινυν απασα λογικη οντως φυσις. Αλλα το θαυµαστοτερον νοει παντως ενταυθα˙ Θεου γαρ ου συστελλεται το φως. ολιγον µεν. ως του ηλιου. αλλ᾿ ωσπερ λαµπων ηλιος τοις νεφεσιν εισδυνει και ουχ οραται µεν αυτος. οση δ᾿ υπερθεν τουτου. προς ολην την ακτινα και προς τον ηλιον αυτον. . εν ω ουκ εστιν ολως ου τροπης αποσκιασµα. προτιµωµια το σκοτος και µεριµνω τα εν αυτω και προστιθω τον ζοφον. ως εφαµεν. η κενη και µαταια. ινα ειπη και γραψη και µεταδω τοις αλλοις. Τις ουν εµε µη κλαυσειε και τις αν ου πενθηση και τις ουκ αν στεναξειεν επ᾿ εµοι και δακρυση.αλλ᾿ ουδε ζων υπαρξειεν αποβαλων το Πνευµα. αλλα λαµπει πανταχου και φωτιζει τα παντα˙ και µεσον εγω του παντος περιεχοµαι σκοτει και του εµε ποιησαντος φωτος αποστερουµια. και γινεται παχυτερον τη ταπεινη ψυχη µου. οτε φανειται ολος. εξ ου τα παθη τρεφονται και εν εµοι ζωουνται και δρακοντες µοι γινονται και ερπετα και οφεις διαταρασσοντες αει της ψυχης µου τα µελη˙ και γαρ η δοξα δακνει µε. ουχ υποστασιν των ανθρωπων τις εγνω. αλλ᾿ αµυδρον τοις εν τη γη το φως αυτου παρεχει. Εγω δε.

ου θαυµαστον. και λεγω παντας τους λοιπους˙ Ερχεται και ο δεινα και τας ευχας κοµιζεται και τους λογους ακουει και την διδασκαλιαν µου – φευ µοι της ευπηθειας! Πως ουν βλεπω γυµνωσιν της αθλιοτητος µου και των πληγων αισθανοµαι και λυπουµαι και κλαιω . οιµοι. Αφηρηκοτα απ᾿ εµου. της ψυχης ισχυν και προθυµιαν. καταλιποντες εν εµοι τω κατερρυπωµενω. µνησικακω και λοιδορω και διασυρω τουτον. προσαγορευση µε. ηλθεν θηριων πληθος. Πως γαρ. ως αξιος επαινων απαντας προσκαλουµενος δοκω τιµην συναγειν. αλλα και επαινουµενος. αλλ᾿ οιοµαι µειζων παντων υπαρχειν και απαθης και αγιος και σοφος θεολογος.και τους οδοντας πεπηγεν εν τη εµη καρδια˙ εξ ης αδυνατησαντος και εκλυθεντος ολως ηλθον κυνες οι αγριοι. οιησιν. οπως ακουσας και αυτος µη φερων µου τους ψογους ελθη. πως ου πληρες ελεους. απ᾿ εναντιας συροντες διεµερισαντο µε˙ η µεν την σωφροσυνην µου και το νηφαλιον µου. η δε τα εργα τα καλα και πραξεις τας ενθεους εφ᾿ εαυτας δεικνυοντες νεκρον απεδειξαν µε. πως ανθρωποις αρεσω. Τρυφη γαρ και ο επαινος µυελον και τα νευρα διεσπασαν µου. Οιησιν δε και οκνον µοι ως ληστας επιθεντες. µη που τις απελειφθη. πως παντα γραψω. ειπε. οστις ου παραγενετο και εθεασατο µε˙ και ει που ευρεθειη τις παραβλεψαµενος µε. το παραδοξον και θαυµαστον και µεγα. δικαιως και τιµωµενος παρα παντων ανθρωπων. ηδονην τε και µεριµναν. και ευροντα µε κειµενον κατεµασησαντο µε. φανη υποσδονδος µου και ως κακεινος χρηζει µου της ευχης και αγαπης. Συναγοµενων γαρ αυτων εγω φυσωµαι πλεον και συχνως περιβλεποµαι. οτι τοσαυτα παθη µε επιπεσοντα αιφνης και πασης αρετης γυµνον και νεκρον δειξαντα µε (75) ελαθον παλιν εµαυτον µηδεν των γενοµενων επεγνωκως.

ατµητε. ολως ων εν τοις παθεσι. ετερον δε του Πνευµατος. εν θεληµα ανθρωπου. ουσια κεκρυµµενη. φως απλουν και ανειδεον. Αλλ᾿. οικτειρον εµε πεπλανηµενον και φοβον σου εµφυτευσον εν τη εµη καρδια. Χριστε. (78) Αλλο και γαρ το θεληµα σαρκος ρευστης υπαρχει. ω φυσις αµολυντε. ω Θεε µου. Αλλ᾿. Χριστον µεµορφωµενον εχων εν εαυτω παντως τον αληπτον και µονον. εµπλαστρα και καυστρας επιθωσι. τον αληθως απροσιτον τοις ποιηµασι πασιν. Επει δε παλιν χωρισθεν ψυχης ουδεν ζητει τοιουτον. Τις γαρ των επιγνοντων σε χρηζει δοξης του κοσµου. αλλα νεκρον. εγνωσθης τοις εν σκοτει . απογυµνωσας τε αυτοις και τα κρυπτα µου παθη. ως αν ξηρια. αχωριστον. τρισαγια. οιον φαγειν τε και πιειν. οιον το καθευδησαι. α και σαρκος θεληµατα χοϊκα ειναι λεγω. πλην ου ζητει τα εαυτου εκαστον καταλληλως. Πλην ου τριπλους. ασυνθετον εις απαν. και υποµεινω καρτερως δια την ιασιν µου.και ιασιν επιζητω ανακλιθεις ξενωνι και ιατρους παρακαλω δεικνυς τους µωλωπας µου. αληπτον παση φυσει. ασωµατον. µεσον τουτου πλανασθαι. υπαρχω˙ η ψυχη µου συνδεδεται αρρητως τη σαρκι µου. ως ανθρωπος. ινα τον κοσµον φυγοιµι κατα τας εντολας σου και µισος εξω προς αυτον και συσταλω εµφρονως. αλλα και µαλλον προστιθω τραυµατα καθ᾿ εκαστην. και αλλο της ψυχης µου. Χριστιανος απο Χριστου. αναισθητον. και σου µονου προσδοκω τας εντολας φυλαττειν. το παν ψυχης ειναι δοκω. οτι σε µονον αγαπω µηπω σε αγαπησας. αλλα διπλους. ωσπερ πηλος τυγχανει. Ο ουν τω Θειω Πνευµατι το ιδιον ενωσας θεοειδης εγενετο Χριστον λαβων εν στερνοις. µηδε επεγνωκως σε. ελεος ουχ ορωµενον τοις αφρονως βιουσιν. πως καθωραθης ως εγω. και µη εασης µε. φιλανθρωπια αγνωστε τοις πλειοσιν ανθρωποις. ουσια αναλλοιωτε.

αγνωστω δε τοις αλλοις-. Εγω δε παλιν. το που το σωµα τοτε δε υπαρχει. εν ουρανω δ᾿ υπαρχει. θελων παντως µε σωσαι και παλιν επαναγαγειν εις παραδεισον δοξης. και αγαπω τον µηδαµου οντα εν ορωµενοις. ο πασης κτισεως αποκεχωρισµενος ενδον αυτου λαµβανει µε και εν αγκαλαις κρυπτει. Λογε. παντας ανθρωπους. (79) Το δε κρυπτως γινοµενον εν εµοι τω ασωτω και µερικως τελουµενον εν γνωστη αγνωσια -γνωστη µεν παντως παρ᾿ εµοι.ειπειν δε τολµα – και φιλω. τρεφοµαι καλως µονη τη θεωρια και συνενουµενος αυτω ουρανους υπερβαινω και τουτο οιδα αληθες και βεβαιον υπαρχειν. Φρικτον γαρ οντως. Οιδα. οτι κατερχεται ο υπαρχων ακινητος˙ οιδα. πιστους. αµαρτωλους. και αγαπα µε ο µη ων ενδον τουτου του κοσµου. Τουτο οικονοµια σου. φρικτον και υπερ λογον. και ολην εχω γτην ζωην βλυστανουσαν εντος µου˙ εν τη καρδια µου εστιν. εντος µου ολον καθορω τον ποιητην του κοσµου. τουτο η ευσπλαγχνια σου και η φιλανθρωπια. . και εκ παντος ευρισκοµαι εξω τοτε του κοσµου. ινα και χειρ µου γραψη. φιλει µε και εκεινος. οτι οραται µοι ο τυγχανων αορατος˙ οιδα. ω βασιλευ. εθνικους. ως ου θνηξοµαι ενδον ζωης τυγχανων. Επι της κλινης καθηµαι εξωθεν ων του κοσµου και µεσον ων της κελλης µου τον εξωθεν του κοσµου οντα τε και γενοµενον βλεπω. απιστους. επαθες ωςκακουργος σωµατικως. ποιος νους ερµηνευση. ποια γλωσσα λαλησειε. οτι οραται µοι το φως. και οιδα. ποιος λογος εκφρασειεν. ∆εσποτα. σωτηρια και λυτρωσις ζωντων και των θανοντων. ω και οµιλω . αγιους˙ κοινη γαρ παντων γεγονεν η επιφανεια σου. εσθιω. ο βροτος και µικρος εν τω κοσµω. ου γινωσκω.και εκρατηθης εν χερσι µητρος σου της αγιας. ο ο κοσµος ουκ εχει. και εδεσµευθης ως φονευς. η γενοµενη δι᾿ ηµας. τουτο η παρουσια.

ινα και νυν µυηθωσι λαοι. ο Θεος µου. καν ποσως. (80) επι καρδιαν σε ποτε ουκ ενεβη σαρκινην. ων παρ᾿ αυτου ηξιωθη˙ και οτι φρικτον και αγγελοις το της ιερωσυνης και ηγουµενειας αξιωµα. Ι∆’. Πλην την ψυχην τιτρωσκοµαι. ∆εσποτα. ω Θεε µου. οτι τα µελη απαντα σωµατος και ψυχης µου εµιανα εκ γενετης. καν θελω.ωδε κακει οραται µοι επισης απαστραπτων. οτι τους παντας ελεεις θερµως µετανοουντας ισον τοις αποστολοις σου και πασι τοις αγιοις. τοις µετ᾿εµου κηρυξαι τε την σην φιλανθρωπιαν. πως δ᾿ εξειπειν σοι δυνηθω. Εισι γαρ οντως αφθεκτα και αρρητα εις απαν. και αφωνος καθισταµαι µικρου απογινωσκων και θλιβοµαι διηνεκως λυπουµενος. Θεε µου. ∆εσποτα. ω πρεπει δοξα και τιµη. (81) Εγω. µεγαλωσυνη. Ευχαριστω σοι. λαλησαι ουκ ισχυω. τον ποιητην του κοσµου. φλεγοµαι τα εντος µου επιθυµων λαλησαι σοι. ως βασιλει τε και Θεω του παντος και ∆εσποτη νυν και αει δια παντος εις αιωνας αιωνων˙ αµην. και γαρ επιστασαι τα εµα. Τι γαρ ολως και φθεγξοµαι ακαθαρτος υπαρχων και λογισµοις και πραξεσι και εννοιαις απασαις. φυλαι και γλωσσαι. ο ταλας. ως µετα ποθου σε µονον βλεποντας. α οφθαλµος ουχ εωρακεν. ευεργετεις τε και τιµας και δοξαζεις. ουκ ακηκοεν ους δε. Ευχαριστια προς Θεον των δωρεων ενεκα. . πως αν καλως νοησω. οτι αναξιος ειµι των αγαθων σου παντων. Τεκµαιροµαι το ελεος και την φιλανθρωπιαν και τα καλα σου τα πολλα. α εις εµε ειργασω. οτι ηλεησας µε και δεδωκας ιδεσθαι µε ταυτα και ουτως γραψαι. Βλεπω. ολος ων αµαρτια. κρατος. Οπως δε ταυτα γινονται. οσα νοω και βλεπω.

τα πληθη των κακων µου. Χριστε µου˙ τουτο πληροφορουµενος παρα της χαριτος σου ειχον χαραν απληρωτον και βεβαιαν ελπιδα. (82) και το πολυ σου ελεος και την φιλανθρωπιαν τρεµω µη τρεψης εις θυµον µειζονος τιµωριας.µηδεν ποιειν. ελπιδα προξενουντα µοι ζωης της αιωνιου˙ ου ενεκεν και εχαιρον πολλα. Παντα ουν ταλλα. µηδεν λαλειν. αντι δε των κολασεων. Κυριε. οπως και ελεησης µε και σωσης µε. και οτι εν αγαθον ουκ επραξα εν βιω. και την ψυχην µου και τον νουν λογου αποστερουσι και ενεργειας παυσουσι και φρονησεις απασας. οργης σου της δικαιας. . Βασιλευ µου. του καλου ∆εσποτου. δουλος υπαρχων πονηρος σου. Σωτηρ µου. α εις εµε ευδοκησας γενεσθαι. ων υποµειναι εµελλον ως πολλα σε λυπησας.Οποταν ελθω εις εµαυτον και κατα νουν θελησω αναλογισθαι. Τα δυο δε τα εσχατα οπως ειπω. µηδε απτεσθαι τουτων. ο ταλας. ουκ οιδα. θαρρων εις την χρηστοτητα και εις το ελεος σου. αλλα και τω µεγεθει σου βαρυνουσι της δοξης και παυσασθαι παρα µικρον πειθουσι µε. τοσουτων µαλλον αγαθων νυν κατηξιωσας µε. ∆ια γαρ τουτο εκ παντος ηρες µε εκ του κοσµου και παντων απεχωρισας συγγενων τε και φιλων. οτι ευεργετουµενος αχαριστω σοι πλεον. Πως τοις τοιουτοις εµαυτον πραγµασιν απορρητοις εξεδωκα διακονειν και λειτουργειν. φοβουµαι σου το κριµα. ερχοµαι εις απογνωσιν. προφηται εδειλιασαν ενωτισθεντες αµα δοξης το ακαταληπτον και της οικονοµιας˙ αποστολοι και µαρτυρες και διδασκαλων πληθος βοωσι και κραυγαζουσιν εαυτους αναξιους διαρρηδην κηρυττοντες απασι τοις εν κοσµω. Χριστε. ως οιδας µονος. Εν οις αγγελοι φριττουσιν αδεως ατενισαι. και απορω εν εµαυτω και θαυµαζων λυπουµια. υποµονην παρειχον. οτι και µαλλον προστιθω πταισµατα καθ᾿ εκαστην.

ου µονον φυσει τη φθαρτη ταυτη και ανθρωπινη. και πως εγω. τουτο το υπερ φυσιν εργον τε και εγχειρηµα. Τουτο ουν το απορρητον. ο ασωτος. οπερ ποιειν εταχθην. Οπου γαρ αρτος σαρκος και του αιµατος. ο Θεος µου και Λογος.Εγω δε πως. Το δε κριµα των αδελφων. το κατ᾿ αξιαν λειτουργειν και βιον ουτως εχειν αγγελικον εν σωµατι. Ου µοι δοκει πως δυνατον ανθρωποις ειναι τουτο˙ πειθοµαι ουν βουλοµαι µαθητης ειναι µαλλον ενος δουλευων θεληµα. µαλλον δ᾿ υπερ αγγελους. εκει υπαρχεις συ αυτος. ο πορνος. γενεσθαι ηξιωθην και αδελφων ηγουµενος. η τροποις και θεληµασι δουλευειν των πλειονων (84) και τουτων γνωµας ερευνας και βουλας εξευρισκειν και πραξεις τε και λογισµους εξιχνιαζειν πλεον. των θειων µυστηριων (83) ιερουργος και λειτουργος της αχραντου Τριαδος. ιν᾿ ο λογος εδειξε και η αληθεια εχει. πειθει µε και τον θανατον προ οφθαλµων µου βλεπειν˙ οθεν αφεις το ηδεσθαι τω τροµω συνεσχεθην ειδως. και οικειοτερος αυτων γενηται κατ᾿ αξιαν ως και χερσιν απτοµενος και στοµατι εσθιων. ενος ακουων λογους. ανθ᾿ ωνπερ ηµαρτηκασιν. και πως εγω. επει και κρισις µενει µε και δουναι µελλω λογους. και υπερ τουτου του ενος µονον υφεξειν λογους. οτι αδυνατον εµοι και πασιν. και ταυτα σωµα γινεται σον αληθως και αιµα επελευσει του Πνευµατος και δυναµει Υψιστου˙ και τολµωντες απτοµεθα θεου του απροσιτου. ο ταπεινος. ους εγωγε ποιµαινειν . µαλλον δε του οικουντος εν φωτι απροσιτω. αλλα και πασαις νεοραις στρατιαις των αγγελων. ποιος νους ευπορηση ακατακριτως µετελθειν ενος εκαστου γνωµην και παντα τα παρ᾿ εαυτου ανελλιπως εισφερειν και εξελεσθαι κριµατος εαυτον του εκεινων. Λογε. ους τεταγµαι ποιµαινειν. ποια ψυχη βαστασειε. οιµαι. ονπερ εκεινοι φριττοντες παριστανται συν τροµω.

συγκαταριθµησον οµου µετα των µαθητων µου. αλλ᾿ οµως λατριν αµα σον και αχρειον οικετην. Εκαστος γαρ κριθησεται και λογους παντως δωσει. ει τι χρηστον η φαυλον. ουκ εχων. και οτι το Θειον εντος και εκτος εστι του παντος. οις κριµασι γινωσκεις. ποιµαινειν εν συνεσει. ελεηµων. και τοις χοροις των εκλεκτων. ων επραξεν αυτος. απηµονας. ο µηδε καν υπερ εµης µιας ψυχης αθλιας εχων ολως ενδειξασθαι εργον προς σωτηριαν. ει και καταστικτον πολλαις αµαρτιων αικιαις. φαιδρους των αρετων τω καλλει. πληροφορηθητι. και οτι εις πολλα γινοµενος ο Χριστος και Θεος ηµων µελη εις εστι και ο αυτος και µενων αµεριστος. δι᾿ ου και µελλω σωζεσθαι πυρος του αιωνιου. και δοξαν του προσωπου σου τρανοτερον δεικνυντος .τι φρασσω. Και γαρ. αξιους τε προσκυνητας του φοβερου σου θρονου˙ καµε δε τον αναξιον προσλαβου εκ του κοσµου. ωστε λογω. ∆εσποτα των απαντων. Χριστε. αλλα και ληπτον τε και αληπτον τοις αξιοις. ουδε γαρ επραξα ποτε εργον µικρον η µεγα. και οτι οικος ∆αυιδ ηµεις εσµεν. ο. Οπως βλεπων την δοξαν του Θεου ενηργειτο υπο του Παναγιου Πνευµατος.λογοις αρρητοις του Θεου παντως ηρεθην µονος. η τρυφη και το κλεος των αγαπωντων σε θερµως εις αιωνας αιωνων˙ αµην. θειαν µοι δος τω ταπεινω δυναµιν. (85) Αποκαλυπτοµενου σου. αγαθων εντρυφωµεν. ιν᾿ αµα παντες βλεπωµεν την δοξαν σου την θειαν και των αφραστων σου. ους δεδωκας µοι αδελφους. υπερ εκαστου λογον δε µονος εγω παρεξω˙ και πως σωθηναι βουλοµαι η πως ελεηθηναι. καθοδηγειν επι νοµας των νοµων σου των θειων και ανασωζειν εις µονας της ανω βασιλειας σωους. Συ γαρ ει η απολαυσις. ευσπλαγχνε. Αλλ᾿ ω φιλανθρωπε Σωτηρ. ΙΕ’.

τον κατηµεληµενον. ως εφικτον εστιν εµοι. το προς εµε σου ευσπλαγχονον τον ασωτον θαυµαζων. Χριστε. Ου γαρ των εργων µε χωρις συ ραθυµουντα σωσεις˙ καν σφοδρα συ φιλανθρωπος ως πλαστης των ανθρωπων. µη φερων σου τον χωρισµον. Θρηνουντα δε και κλαιοντα ολον µε περιλαµπεις. µη βλεπειν η καθοραν δυναµενος την αστεκτον σου θεαν. και απο του προσωπου σου κλονειται πασα κτισις. τω ταπεινω την φυσιν. Και ποθεν η και δια τι ουτως µε περιλαµπειν. µη γαρ εκακοπαθησα σων εντολων τοις πονοις. Μη γαρ ποτε εδιψησα σε ζητων. τοις προεργασαµενοις. τον καθαρον και αγιον ∆εσποτην. ∆εσποτα. του φιλανθρωπου µονου. βαβαι. Πως ουν εγω θαρρησαιµι ως πιστος συν εκεινοις αριµνηθηναι. Θεε µου. Ακουω Παυλου λεγοντος νεκραν ειναι την πιστιν εργων χωρις τυγχανουσαν και φριττω τιµωριας παντως εκει µενουσας µε. Βασιλευ µου. οτι τοιαυτη δοξη µε τον ταπεινον δοξαζεις. τοτε θρηνω στερουµενος του καλλους σου. Οταν δε ταυτα ειποιµι και οφθαλµους καµµυσω. τον αθλιον. τουτεστι κατω µου τον νουν αποστρεψω. συναριθµησας σωσης. και τις ολως πεποιηκα αγαθον εν τω βιω. . ον ευλαβουνται αγγελοι και λειτουργουσι τροµω. οπως εκεινοις µε. η ποιαν ολως σου ποτε εντολην ειργασαµην. και ταυτα τεκµαιροµενος εξισταµαι κραυγαζων˙ Τις ουν εγω ειµι. ηξιωσας εν νυκτι και ηµερα. Θεε µου. και γαρ ειµι ακαθαρτος. Θεε και ποιητα των ολων. και καταπληττοµαι και επι πλειον κλαιω..ολος τροµω συνεχοµαι ανωθεν καθορων σε. αναξιος εις απαν του βλεπειν σε. Τοτε βλεπω του σωµατος πολλην ασχηµοσυνην (86) και την αναξιοτητα ψυχης µου της αθλιας. ως παντες οι ταυτα καρτερησαντες αγιοι απ᾿ αιωνος. και φοβω συνεχοµενος εκπληττοµαι και λεγω˙ Υπερ καταληψιν εµην παντα τα σα. µη πειρασµους υπεµεινα και µαστιγας.

και τοις εσχατοις. φαιδροτερον αστραπτων˙ αλλοτε παλιν φαινη µοι απροσιτος εις απαν. συγκαταβασει. τον ανω πριν φαινοµενον. οτι ατρεπτος. δοξα τη δυναστεια. υπερ αρχην δε πασαν. δοξα τη ευσπλαγχνια σου. απροσιτος. καθαπερ ηλιος ακτινων ολως διχα. Ταυτα προς σε λεγοντος. ολος δ᾿ εν παση κτισει. των πρωτων τοις εσχατοις. αιφνης σε ολον εν εµοι καθορω γεγονοτα.ο µηδεν µιαν εντολην ποτε τετηρηκως σου. Ως ουν εκεινος προσιτος εστι τοις καθορωσι (87) και τοτε µαλλον οιονει ολος πασιν οραται. Συ γαρ των παντων ει ουδεν. ολος ων εξω παντων. υπερ φυσεως φυσιν. ανωθεν που νοουµενος υπερ τα οντα παντα. ουτω και συ µοι προσιτος κεκρυµµενος εντος µου τυγχανεις. ολος εκτος της κτισεως. και πρωτον. ανωτερος δε παντων˙ των οντων γαρ ει αιτιος ως των παντων κτιστης και δια τουτο παντων ει αποκεχωρισµενος. οπτανοµενος. κατα µικρον αυξανων. αναλλοιωτος µενων ολος τε ει ακινητος. εργον σον γαρ κακειναι. αεικινητος πελων. ακατανοητος τε ων αναλλοιωτος µενεις. αλλα κρυβεντα παλιν νεφει. Σωτηρ. υπερ ουσιαν απασαν. οµµασι νοεροις µου. υπερ φως απαν. ο απροσιτος. αορατος. παντα δυνασαι. ως θελεις. δοξα τη αµετρητω σου. υπερ αιωνας απαντας. διδως ως και τοις πρωτοις. τον ποιητην του κοσµου. Αλλ᾿ οιδα. ολος τα συµπαντα πληροις. υπερ τα παντα. την αγαθοτητα την σην κηρυττων εκβοω σοι˙ ∆οξα τω ουτως την ηµων δοξασαντι ουσιαν. υπερ ουσιας νοερας. µαλλον δε εννοηµατος σου τυγχανουσιν εργον. ω του θαυµατος. ∆εσποτα. ως οιδας. ∆ιο και µεγαλυνω σου την ακαταληψιαν. ∆εσποτα. αληπτος αναφης τε. Σωτερ. . τον ανω πριν φαινοµενον και παλαι µε κρυβεντα και υστερον ακτισι µε ολον περικυκλουντα. παντα ποιεις. δοξα σοι. φαιδροτερον δεικνυµενος.

τα παντα ριψαντες ακολουθησοµεν σοι. υιοι τη χαριτι σου οµοιοι σοι γινοµεθα. απροσιτος. και ολως νους αδυνατει δοξης την ποικιλιαν και ωραιοτητα του σου καλλους κατανοησαι. εξω παντων υπαρχεις και. ως ειρηται. ους φωτιζεις. και ορατος ολος αυτος. αλλα καταφωτιζοντα αει τους σε ορωντας. εξωθεν ποιεις των ορωµενων και ωσπερ συ αυτοθι ων ανω συν τω Πατρι σου αδιαστατως µεθ᾿ ηµων ολος αυτος τυγχανεις και εν τω κοσµω παλιν ων αχωρητος ει κοσµω . τω την ηµων επιστροφην αει εκδεχοµενω. . ως ασβεστον λαµπαδα. τω συµπαθει. Οι ουν πιστοι και τοτε σε και νυν αει ορωσι και εχουσι µεθ᾿ εαυτων τον κτιστην σε των ολων συνοντα συνοικουντα τε εν σκοτει τω του βιου.εν τω παντι γαρ ων αυτος υπερ το παν τυγχανεις-. ο εξω παντων ως Θεος των παντων συ υπαρχων αορατος. αληπτος αναφης τε. τω µονω φιλανθρωπω. Εγνωσθης δε και τοις πιστοις θεοτητος τη δοξη και γεγονας αυτοις ληπτος. το φως του κοσµου. θεοι Θεον ορωντες. ο αορατος πασιν˙ και ειδοσαν την δοξαν σου. τις ουκ ακολουθησει σοι. τω ευσπλαγχνω ∆εσποτη. τις ουκ εκ ποθου φρασει˙ Ιδου. τω προσινει.απλους τυγχανων ολος δε συ ει πεποικιλµενος. µη καταλαµβανοµενος ολως υπο του σκοτους. ο αληπτος εις απαν. εισηλθες εν τω κοσµω και πασιν ωφθης προσιτος τη της σαρκος προσληψει. οι απιστοι δε παντες ιδοντες σε διεµειναν τυφλοι. ως ηλιον σε αδυτον. µονοι πιστοι και βλεπουσιν. θεοτητος της θειας. Επει δε συ. (88) αυτος εγενου και βροτος. των ορωµενων τε εντος υπαρχοντας εξαγεις και ανω ολως µετα σου λαµποµενους φωτι σου συναναφερεις και ποιεις εκ θνητων αθανατους˙ και µενοντες. οπερ εσµεν. Ο ουν των παντων ων ουδεν ως υπερανω παντων. ουτως ηµας τους δουλους σου των αισθητων εν µεσω. Τις ουν ου προσδραµειται σοι.

εν πνευµατι τυγχανεις. Κυριος ουν συ του ∆αυιδ. Νυν ουν υπαρχεις τα φρικτα εν ηµιν παντα πρασσων. ηµεις θεοτητι σου. αδελφοι σου οι παντες. µελος αυτου γενηση. Ποια φρικτα. η πως ου φριξει πας τις.(89) τω θανατω µη θελοντι των σοι προσκεκρουκοτων. τουτο καταµανθανων. ηµεις δε τεκνα του ∆αυιδ. σπερµα θειον σου παντες˙ συναγοµενων τε ηµων εις γινοµεθα οικος. ιδου. τη προς σε συγγενεια. οτι υπαρχεις µεθ᾿ ηµων νυν και εις τους αιωνας και οικον εκαστον ποιεις και ενοικεις εις παντας και οικος πασι γινη συ. τω εν ηµιν τα φοβερα νυν τελεσιουργουντι. Και πως ου θαυµα φοβερον. υιος εκεινου. αστραπτει ως εκεινος˙ µη ειπης. (90) . Λαβων γαρ σαρκα δεδωκας ηµιν Πνευµα σου Θειον. και εν σοι ενοικουµεν. και ουτω µελη απαντα ενος ηµων εκαστου . οτι βλασφηµω. οι παντες αµα. εκαστος ηµων µετα σου ολος ολου. Ακουσατε εκ των πολλων ολιγα˙ ει γαρ και. υπερ εκπληξιν παντα. ο των απαντων κτιστης. ο τουτο ολως εννοων. αλλ᾿ αποδεξαι ταυτα και τω Χριστω προσκυνησον τοιουτον σε ποιουντι! Ει γαρ και συ θελησειας. εις. Σωτερ. και χειρ Χριστου και πους Χριστου ο αθλιος εγω δε. τη ιδιοτητι τη ση. και γαρ αυτος συ γεγονας. αλλ᾿ οµως αρτι ακουε φρικτοτερα εκεινων! Μελη Χριστου γινοµεθα. τουτεστι παντες συγγενεις. και µεθ᾿ ενος εκαστου συ µονου µονος τυγχανων και υπερανωθεν ηµων µονος ολος υπαρχεις.Αµεριστον γαρ νοει µ οι θεοτητα την θειαν! – Κινω τον ποδα και. και χειρ Χριστος και πους Χτιστος εµου του παναθλιου. απερ ποτε ακουοντες εν οικω ∆αυιδ παλαι γενοµενα θαυµαζοµεν. µελη Χριστος ηµων δε. α ειρηκαµεν. και οικος εις γεγοναµεν ∆αυιδ. και Χριστος η χειρ µου εστιν. και ηµεις υιοι σου κατα χαριν˙ συ συγγενης ηµων σαρκι. Τα δ᾿ αν και ειεν ταυτα˙ οικος ∆αυιδ ηµεις εσµεν ως συγγενεις εκεινου. Κινω την χειρα.

ασχηµοσυνην σωµατος ολως µη καθορωντες.Κακως αρα υπελαβες. Εις γαρ πολλα γινοµενος εις αµεριστος µενει. εν ενι παντως τοπω υπαρχεις και αισχυνεσαι τα λοιπα παντα µελη. και παντα τα ασχηµονα ευσχηµονα ποιησει καλλει θεοτητος αυτα κατακοσµων και δοξη. ος συνενουται µεθ᾿ ηµων. απερ λεγω.Ουχι εκεινω οµοιος αισχυνοµαι γενεσθαι. και εκαστος ενουται τω ∆εσποτη. και Χριστος ηµων µελη. και κατα τουτο των λοιπων σεµνοτερα υπαρχει ως πασιν αθεωρητα του κρυπτου κρυπτα µελη. Ει ουν ολη ολον Χριστον σαρκι σου ενεδυσω.µελη Χριστου γενησονται. µερις εκαστη δε αυτος ολος Χριστος υπαρχει˙ παντως ουν ουτως εγνωκας Χριστον και δακτυλον µου και βαλανον – ουκ εφριξας. πως ουκ ερυθριασεις. καλυπτονται γαρ. ανεπαισχυντως απαντα νοησεις. εξ ου το σπερµα διδοται εν συνουσια θεια. ενδεδυµενος ρυπαρα. ω φρικτου µυστηριου! Και γαµος οντως γινεται. επεβαλες ψυχη σου. αλλα εκεινον οµοιον του ασχηµονος µελους ρηθεντα βλασφηµιαν σε ειπειν υπενοηθην. και παλιν ταυτα λεξω υφ᾿ ηδονης. ο αρρητος και θειος˙ (91) ενι εκαστω µιγνυται. Εµου λαλουντος τα φρικτα περι µελων αγιων και δοξαν βλεποντος πολλην και τον νουν λαµποµενου . αλλ᾿ ολοι ολω σωµατι Χριστω οµοιωθεντες. η συ και επησχυνθης. και µελος εκαστον ηµων ολος Χριστος υπαρξει. αχραντου χιτωνος λεγω του Χριστου. Ει δε ουδ᾿ ολως η επιβληµα µικρον. θειον εν θεια τη µορφη φρικτως µεµορφωµενον απο θεοτητος αυτης ολης. εν ιµατιω παλαιω. ολος Θεος γαρ. το σωµα κεκτηµενος δε ρυπαρον ολον µαλλον. συ δε εκεινω οµοιος αισχυνη γεγονεναι. και γενησοµεθα οµου θεοι Θεω συνοντες. ου γαρ ασχηµα ταυτα! Μελη δε Χριστου εισι κρυπτα. Αλλα Θεος σοι οµοιος ουκ ησχυνθη γενεσθαι.

. ινα µηδεις αισχυνηται µιµουµενος εκεινον µηδε. αις ο κτιστης ενουται. ινα τι και τον αγιον τολµας ενδιαβαλλειν και βλασφηµεις εις τον Χριστον. (92) ουτος ουκ επησχυνετο µελη παντος ανθρωπου ουδε γυµνους τινας οραν. απαθης τε. και ποθεν εξερχοµενος ο Θεος µου διηλθε! Και πλειον τι ευρησειας. Ου φθειρει ολως. και ο νους σου τουτοις αει ως σκωληξ ιλυσπαται. ως ολος ων Χριστος αυτος και Χριστον παντας βλεπων τους βαπτισθεντας και Χριστον ολον ενδυσαµενους. ουδε γυµνος ορασθαι˙ ειχε γαρ ολον τον Χριστον. Και γαρ νυµφιος γινεται . ολος αυτος Χριστος ην. µαλλον δε εις ασχηµονα µελη Χριστον καταγειν. και γινεται ο γαµος πνευµατικως.και χαιροντος και σαρκικον µηδεν ενθυµουµενου. θηλυµανης γεγενησαι ως ονος η ως ιππος. Ευλαβης ο Στουδιτης. Ουτως εγενετο και νυν εν τοις εσχατοις χρονοις ο Συµεων ο αγιος. κακεινω παλιν αυται δε. ου µεµερισται. και τα εν µητρα νοησον και µητραν υπεκδυντα. τον ηµιν ενωθεντα και δοντα την απαθειαν δουλοις αυτου αγιοις. αβλαβης. θεοπρεπως συµµιγνυµενος ταυταις. α πεπονθε. λαλων η και αυτος πανθανων.καθ᾿ εκαστην. εις ουτος. και νυµφαι παντων αι ψυχαι. ∆ιο προσαπτεις τω Χριστω καµοι την σην αισχυνην και λεγεις˙ Ουκ αισχυνη συ περι των ασχηµονων.ακουεις. αλλ᾿ ει και εφθαρµενας . ανηρ τελειος παντως˙ ο δε αυτος Θεος εστιν. Εγω δε παλιν λεγω σοι˙ Βλεπε Χριστον εν µητρα. ολος µελεσιν ολοις. απαγε. συ µεν τας σαρκας βλεπει σου τας κατερρυπωµενας και τω νοΐ τας πραξεις σου διερχη τας ατοπους. υπερ α εγω ειπον. Ει δε γυµνος υπαρχεις συ και σαρξ σαρκος προσψαυσει. απερ και κατεδεξατο εις ηµετεραν δοξαν. και µελη απαντα αυτου και παντος αλλου µελη καθ᾿ εν και παντα ως Χριστον ουτος αει εωρα και εµενεν ακινητος. Ανθρωπος ολος γεγονε και Θεος ολος οντως.

αλλ᾿. πονηρων παντων πορρωθεν. εξω οι αµαρτησαντες εβληθηµεν ευθεως απο του οικου του ∆αυιδ και τουτο αναισθητως πεπονθαµεν. Και µαργαριτην εκζητων. µαλλον δε υιοι Θεου νηπιοι γεγονοτες.λαβοι και ταυταις ενωθη. δευτε! Αλλ᾿. ουχι απαραποιητα ταις γραφαις ισως ειπον. πριν η το τελος φθασει. Εστι και γαρ απροσιτος τοις κατ᾿ εµε ραθυµοις. η υπο γην κατελθοι δε ανερευνων αβυσσους. µαλλον δε σπερµα αγιον. αλλως δ᾿ ουκ ενι ενδοθεν εισελθειν. και βλεπουσι τα προτερον φθορα µεµολυσµενα αγια παντα. και νυν τελεσιουργουµενα και εις απειρους αιωνας . ω πατερες. Και τις η πως εις ουρανον αναβησεται ολως. λαβουσαι Θεον ολον εντος αυτων µεµορφωµενον κτωνται. ευθυς ποιει αφθαρτους. Ει τοινυν συ ενδεδυσαι σαρκος σου την αισχυνην και νουν ουκ απεγυµνωσας. οτι εν τω βαπτισµατι µικροι Θεον λαβοντες. ως σιναπεως κοκκον σµικροτατον υπαρχοντα. και δραµωµεν δια της µετανοιας! Εκειθεν γαρ εισερχονται οι εκβληθεντες παντες. µη πλανασθε. φθασατε. του ∆αυιδ εισενεγκω. ω παιδες συναχθητε. υπερ αβυσσου βαθος. ως ειποµεν. ολως συνουλωµενα. αφθορα. Αλλ᾿. πως ευρειν εξισχυσει. Τι ουν ουχι αληθεια ταυτα εισι. παντων των φιλοκοσµων˙ των κενοδοξων δε ουτως ασυγκριτως απεχει ως υπερ υψος ουρανου. εστι µακραν απιστων τε και οκνηρων εις απαν. Τον ευσπαγχνον δοξαζουσι. (93) πως εις τον οικον δε. εστιν ολος αορατος τυφλοις εµοι οµοιοις. ποθουσι τον ωραιον και τη αγαπη τη αυτου ολη ολαι κολλωνται. τα φρικτα πως σοι δειξω. ψυχην ουκ απεδυσω. ω γυναικες. το φως ιδειν ουκ ισχυσας σκοτει κεκαλυµµενος. και συν εµοι θρηνησατε και κλαυσατε οι παντες. ουδε ιδειν τα εν αυτω τελεσιουργηθεντα. οιµοι. Ουχι ορθως εξειποµεν περι πραγµατων θειων. πατερες. εγω σοι τι ποιησαιµι.

και τις ο πλουτος ο πολυς. Οτι ποθεινον τε και επιθυµητον κατα φυσιν µονον το Θειον. και ηδονης και γλυκασµου εµπιπλαµαι του θειου. . ως αορατος. και τι το φως το νοητον. παντοθεν περιλαµπων µε τη αθανατω αιγλη. ου ο µετεχων παντων εν µετοχη γεγονε των καλων (94) Ω τι το πραγµα το κρυπτον παση κτιστη ουσια. (95) Λογιζοµενου µου.εν τω Χριστω µου και Θεω. εστι και επιθυµητος. καθ᾿ οσον υπερεχει των ορωµενων ο αυτα Θεος κατασκευασας. ΙΣΤ’. ολος περιπλεκοµενος. τοτε οραται µοι και βλεπει µε. τον νουν και την καρδιαν µου φλεγοµενος και στενων. Κατα τουτο τιτρωσκοµαι τη αγαπη εκεινου˙ καθ᾿ οσον δ᾿ ουχ οραται µοι εκτηκοµαι τας φρενας. ο τινι ουχ οραται. Εστι γαρ πασιν αληπτος. ενδον εν τη ταλαινη µου καρδια απαστραπτων. ιδειν τον ποθητον µου. τιµη τε και προσκυνησις νυν και εις τους αιωνας. ον ουδεις εν τω κοσµω ευρειν ολως εξισχυσεν η κατασχειν εις απαν. ουχ οραται ολως. Περιπατω και καιοµαι ζητων ωδε κακεισε και ουδαµου τον εραστην ευρισκω της ψυχης µου˙ και περιβλεποµαι συχνως. απαντα δε τα µελη µου ακτισι καταυγαζων. και πως ανοιξας ουρανους διεκυψεν ο κτιστης και δοξαν µοι παρεδειξε την αφραστον και ξενην˙ και τις αρα εγγυτερον γενησεται εκεινου η πως ανενεχθησεται εις αµετρητον υψος. και εµφορουµαι της αυτου αγαπης και του καλλους. Αµην. ολον τε διδωσιν αυτον εµοι τω αναξιω. ολον καταφιλει µε. ο καθορων τα παντα˙ θαυµαζων καταπληττοµαι καλλους την ευµορφιαν. κακεινος. αχωρητος τω κοσµω. ω πρεπει πασα δοξα. αυτος ευρισκεται εντος µου. Οτε δε αρξοµαι θρηνειν ως απελπισας.

ω πρεπει δοξα και τιµη νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. πως τους οφθαλµους διαρω. η δε αγαπη εκριζοι τον φοβον απο της ψυχης και µενει µονη εν αυτη. πλουσιων πλουσιωτερος και δυνατων απαντων υπαρχω δυνατωτερος και βασιλεων µειζων και τιµιωτερος πολυ των ορωµενων παντων. πως τα χειλη µου κινησω. των πολλων πληµµεληµατων. Οτι ο φοβος γεννα την αγαπην. Πως εις υψος ολως βλεψω. ποιους λογους δε εφευρω. και λαµπει µου το προσωπον ως και του ποθητου µου και απαντα τα µελη µου γινονται φωτοφορα. Πνευµα Θειον ουσα και Αγιον. µετεχω και της δοξης. πως αξιως ευφηµησω τον πολλα παραδραµοντα αµαρτηµατα Θεον µου. (96) Πως υµνησω. Πως λαλησαι δε τολµησω. τον παντων εχων κτιστην. ποια ρηµατα προσαξω. πως ανοιξω στοµα. αλλα και ουρανου δε και παντων των εν ουρανω. πως την αφεσιν αιτησω των αµετρων µου πταισµατων. Πως εκτεινω µου τας χειρας προς του ουρανου το υψος.Μεταλαµβανω του φωτος. πως δοξασω. ΙΖ’. Σωτερ. Οντως επραξα γαρ εργα υπερ απασαν συγγνωµην! Οιδας απερ λεγω. ουχι της γης και των της γης. Σωτερ. Ωραιων ωραιοτερος τοτε αποτελουµαι. πασαν φυσιν υπερεβην .

ως ου µεγεθος πταισµατων. ολως πως τολµησω στηναι προ προσωπου σου. ο του σκοτους εργα πραξας. (98) τουτο πεπεισµαι.παρα φυσιν εργα πραξας˙ των αλογων ωφθην χειρων. ο εντευθεν εκ των εργων φερων µου την καταδικην. ουχ αµαρτηµατων πληθος. (97) παντων τε κτηνων χερσαιων. Σωτερ. και Αγιων χωρισθησοµαι πληθυος. ουδε επραξε τας πραξεις. ολος φοβω και εκπληξει συνεχοµενος βοω σοι˙ Οιδα. Πως ανεξοµαι φωνης σου εκπεµπουσης µε εις σκοτος. οτι αλλος ως εγω ουκ επταισε σοι. Το ουν σωµα µου µολυνας και ψυχην καταρρυπωσας πως οφθω σοι. ο ταλας. παντων ζωων εναλιων. ασπερ επραξα εγω ο ταλας. πως σε βλεψω. Θεε µου. . Πως δε µονος ου χωρησω προς το σκοτος. ερπετων τε και θηριων εγενοµην οντως χειρων παραβας τας εντολας σου υπερ την αλογων φυσιν. Φριττων ολος. τρεµων ολος. Πως µη φευξοµαι σην δοξαν και το φως το απαστραπτον του Αγιου Πνευµατος σου. Αλλα τουτο παλιν οιδα. και παραιτιος και αλλοις εγενοµην απωλειας.

οµιλεις και συλλαλεις τε ωσπερ φιλοις σου γνησιοις˙ ω χρηστοτητος απειρου.ουδε πραξεων αισχροτης υπερβησεται ποτε σου το φιλανθρωπον και µεγα. και δακρυων µου ρανιδας ως πηγας αει βλυζουσας λογισαµενος. (99) Εκπλυνον και την καρδιαν απο πασης πονηριας. υπερ λογον. Χριστε µου. µαλλον δε υπερ το µεγα. ω αγαπης ανεκφραστου! ∆ια τουτο και προσπιπτω και θερµως αναβοω σοι˙ ως τον ασωτον εδεξω και την πορνην προσελθοντας. οπερ πλουσιως προς τους πταιοντας εκχεεις και θερµως µετανοουντας. οικτιρµον. ουτως δεξαι µε. Αυτη γαρ εστιν η ριζα και πηγη της αµαρτιας˙ πονηρια του σπορεως πονηρου σπορα υπαρχει. Ενθα δ᾿ εστι. και βλαστανει και εις υψος αναβαινει και εκφυει πλειστους κλαδους πονηριας και κακιας. κοινωνους θεοτητος σου. και καθαιρεις και φωτιζεις και φωτος ποιεις µετοχους. πλυνον εν αυταις ψυχης µου. . υπερ νουν τε ελεος. εκ ψυχης µετανοουντα. πλυνον και του σωµατος µου τας εκ των παθων κηλιδας.

Τουτων συναθροισθεισων δε και ενωθεισων αλληλαις. οικτιρµον. οτι πασα . Χριστε µου. ταπεινωσει δε τα παθη απαντα υποχωρουσι˙ συν αυτοις δε και δαιµονων (100) απεληλαται η φαλαγξ. και καθαρισον ψυχης µου και καρδιας τας αρουρας και εµφυτευσον τον φοβον εν αυταις. καθ᾿ οσον στερεουται.Τουτου ριζας εκ βαθεων εξανασπασον. και αξιωσον ριζωσαι και καλως αναβλαστησαι. ξενον ανθος! Ξενον ειπον. αρεται δε πασαι ωσπερ βασιλιδι κυκλω ταυτης συνεποµεναι ορωνται. ποτιζοµενος δ᾿ εκ τουτων επι πλειον και αυξανει και. τον σον. Ω Χριστε µου. οπως αυξηθη εις υψος φυλακη των εντολων σου προστιθεµενος καθ᾿ ωραν. µεσον τουτων ωσπερ δενδρον εις υδατων διεξοδους φοβος σος πεφυτευµενος εξανθει και κατ᾿ ολιγον δεικνυσι µοι ξενον ανθος. οια φυλακες και φιλαι και θεραπαιναι δεσποινης. Αναλογως συναυξανει η ταπεινωσις τω φοβω. και εις υψος αναβαινει. Τη προσθηκη δε δακρυων προστιθεις ροας βλυζουσας.

µητε µην πληροφοριαν συγχωρησεως τελειας. Το γουν ανθος. οπερ φερει. αφραστοτερον τω τροπω˙ εξανθουν γαρ καθοραται.φυσις κατα γενος τικτει και των δενδρων παντων σπερµα κατα γενος εν εκαστω˙ ο δε φοβος σου και ανθος ξενης φυσεως δεικνυει και καρπον οµοιως ξενον και αλλοτριον εκεινου. οπερ φυσεως ουκ εστιν. αποκρυπτεται δ᾿ ευθεως. αλλα τρεµοντας το περας. Εστι γαρ ο φοβος φυσει κατηφειας πεπλησµενος και τους τουτον κτησαµενους αεναως σκυθρωπαζειν απεργαζεται ως δουλους. πασαν φυσιν υπεραιρον. αλλ᾿ ουδε ακολουθιας. αφραστον τω ειδει πελει. υπερ φυσεως δε φυσιν. Τεως δεικνυται ωραιον ανθος υπερ παντα λογον και αρπαζει προς την θεαν . Θεε µου. ως ελπιζοντας καθ᾿ ωραν εκτοµην την του θανατου και το δρεπανον ορωντας (101) και την ωραν αγνοουντας και µη εχοντας ελπιδα. αλλα φριττοντας το τελος ως αµφιβολον της δικης περιφεροντας εκεινης την αποφασιν. ως πολλων πληγων αξιους.

α παρεχειν οιδε φοβον. και λυπουµαι και στεναζω και προς σε θερµως κραυγαζω και το ανθος παλιν βλεπω (102) εν τοις κλαδοις τοις του δενδρου και το οµµα. Συχνοτερως δε το ανθος επανθουν και προς εκεινο ολον µε τω ποθω ελκον εις καρπον αγαπης ληγει. τοτε µονος διχα δενδρου καθοραται. ουδε παλιν διχα φοβου εν ψυχη καρποφορειται. µενει δ᾿ ο καρπος και µονος. αλλα ληθην τουτων παντων απεργαζεται µοι τοτε και αφιπταται συντοµως. αλλα µαλλον οτε πληρης ωριµασει. µηδενος εων µεµνησθαι. υπερ εννοιαν δε πασαν. Οντως θαυµα υπερ λογον. Φοβος γαρ εν τη αγαπη ουχ ευρισκεται ουδ᾿ ολως.την εκεινου ολον νουν µου. ω Χριστε µου. Πως καρπος του δενδρου διχα. οτι δενδρον µετα κοπου εξανθει και καρπον φερει˙ ο καρπος αυτου δε παλιν ολον εκριζοι το δενδρον. Το δε δενδρον το του φοβου παλιν ανθους εστι διχα. . Ο καρπος δε ουτος παλιν ουκ ανεχεται τω δενδρω τω του φοβου βασταχθηναι. προς το ανθος µονον εχων ουχ ορω το δενδρον τοτε.

ταυτα. εν αισθησει τε συναψαι ολον αν τοις αορατοις. τεως εστιν η αγαπη διχα φοβου του αυτην αποτεκοντος. . οµως προσεχε και λεξω˙ Πνευµα Θειον η αγαπη. Οντως ουδαµως ισχυσει! Το δε ανθος. ακτιστον κτιστων εν µεσω. Ενδον γαρ των ορωµενων και των αισθητων ων ενδον.ολως εξειπειν ουκ εχω˙ τεως µενει. ως ειπον. (103) και χαρας και θυµηδιας εµπιπλα τον κεκτηµενον και του κοσµου εν αισθησει τουτον εξωθεν εκβαλλει. ηθελον σαφως ειδεναι. παντουργον φως και φωτιζον. εξω κοσµου η αγαπη ταυτα βαλλει. πλην ουκ εστιν εκ του κοσµου. πως τον εχοντα ισχυει τουτων πορρω βαλλειν αρα. ο καρπος τε. α και νουν αρπαζειν οιδε και ψυχην συν τουτω αιρειν και του κοσµου εξω βαλλειν. ουδε κτισµα˙ ακτιστον γαρ και κτισµατων παντων εξω. ον ο φοβος αποτικτει. Η αγαπη ουν υπαρχει οντως πασα ευφροσυνη. Αφραστα. εξωθεν του κοσµου εστιν. ειπε µοι. ουδε ολως τι του κοσµου. Πως. οπερ φοβος ουκ ισχυει απεργασασθαι ουδ᾿ ολως.

.Νοει α σοι. λεγω! (104) Εστι γαρ κεχωρισµενον. Προσλαµβανων δε το κτισµα και εγκρυπτων η αναγων εις το υψος. εις την δοξαν την οικειαν υπερ λογον απεκρυπτετο ευθεως. αλλ᾿ εν µεσω ων των παντων αισθητων κτιστων ο Λογος εωρατο συνηµµενος τω προσληµµατι ως κτισµα. ως εδοκουν. κρατητον ακρατητον δε. Γεγονε και γαρ ο Λογος Πνευµατος τη συνεργια και Πατρος τη ευδοκια ανθρωπος ατρεπτως ολος. Υουτο ελεγον εκεινοι αφαντουσθαι τον ∆εσποτην. τεκνον. ακτιστος Θεος ων φυσει γεγονε κτιστος αρρητως και το προσληµµα θεωσας εδειξε διπλουν µοι θαυµα αµφοτεραις ενεργειαις και θελησεσιν ωσαυτως˙ ορατον αορατον τε. ηφαντουτο˙ πλην ουδ᾿ ολως ηφαντουτο. και τουτο δυνατον αυτω ποιησαι. το δε ακτιστον ουδεπω κτισµα δεχεται γενεσθαι˙ πλην ει βουλοιτο. και δεικνυµενος ως κτισµα των κτισµατων µεσον παντων˙ ως ου κτισµα δε τυγχανων. (105) το καθ᾿ εαυτους δε παντως˙ ο γαρ κτιστης των απαντων ων αχωρητος τοις πασιν.

τας ενεργειας. Μεταστησεις απο τοπου τον ∆εσποτην και προς αλλον τοπον δωσεις γεγονεναι εξ οφθαλµων κρυβηναι των αγιων Αποστολων. πως υπαρχει µειζων παντων η αγαπη! Ποιων παντων. του την πιστιν πασαν εχειν. Οστις ουν και της αγαπης και των ειρηµενων παντων αποστερηται. . τι ποιησει.ως Θεος παντα πληρων δε. και µαθηση. που φανειται. βαθος τε των µυστηριων. Του λαλειν αγγελων γλωσσαις και απαντων των ανθρωπων. Ουκ ακουεις βοωντος του Αποστολου. ει βουλει. πως αν αλλως γε κρυβειη. οτι διχα ταυτης ταυτα -ειτε εν ειτε και παντα – (106) εις ουδεν τω κεκτηµενω οφελος ολως υπαρχει. του σκορπισαι παντα πλουτον και πτωχον αυτον γενεσθαι. ωστε ορη µεθιστανειν. πως πιστον τοις ερωτωσιν ειπειν εαυτον τολµησει. του και το σωµα εις καυσιν υπερ του Χριστου εκδουναι µειζων εστιν η αγαπη. Απαγε. του ειδεναι πασαν γνωσιν. ειπε µοι. µη εξ αγνοιας περιπεσης βλασφηµια! Ακουε δε της αγαπης. Και τοσουτω µειζων πελει.

οπερ προειπον ανθος ειναι το του φοβου. ˙Ως ουν πυρ ψυχην θερµαινει και καρδιαν µου εκκαιει και διανιστα προς ποθον και αγαπην. Κατιδων δ᾿ εγω την αιγλην και πλησθεις χαρας αφατου ουκ εχαρην οτι ειδον. εστι πυρ. συνυπαρχει αφανως µοι και αγνωστως η αγαπη. γινεται φωτος νεφελη. εστι και αιγλη. Τουτο ην. φεγγοβολους αφιεισα τη ψυχη µου τας ακτινας και τον νουν λαµπρυνουσα µοι και προς θεωριας υψος επιτηδειον δεικνυει (107) οπτικον εργασαµενη. Ικανως δε πυρωθεντα ωσπερ αιγλη φωτοφορος περιΐπταται µε πασα. Εξω δε κτισµατων παντων ουσα εστιν αυ και µετα παντων. Καθηµαι εν τω κελλιω εν νυκτι η εν ηµερα. αλλ᾿ αυτη χαρας µε θειας εµφορησασα απεστη και συνηρπασε τον νουν µου και την αισθησιν και πασαν κοσµικην επιθυµιαν˙ και κατετρεχεν ο νους µου και καταλαβειν εζητει την φανεισαν αιγλην ποθω. . ηλιος αποτελειται.∆ια τουτο προσεκτεον λεγοντι περι αγαπης. την του κτιστου.

Ουτω δε αναφανεισα και γνωστως αποδειχθεισα ετρεψε δαιµονων στιφος. ως εδοκει. ινα δραξηται της αιγλης της ακτιστου και αληπτου. αιφνης ολη παλιν εν εµοι γνωστως ευρεθη. εξηρευνα τον αερα. ουρανους περιεπολει. εν καρδια µου τε µεσον ως φωστηρ. Αλλ᾿ ουδεν εν τουτοις πασιν ευρισκε. εξεζητει. ως ηβουληθη. Οµως παλιν αποσπασα εγκατελιπε µε µονον και ζητουντι µοι εµπονως ταυτην. ως δισκος οντως του ηλιου καθωραθη. . (108) Ηλθεν ουν.Αλλ᾿ ουχ ευρισκε το κτισµα. Οµως περιηει παντα και ιδειν εµηχανατο. περιηρχετο αβυσσους και τα εσχατα του κοσµου. ουδ᾿ ηδυνατο γενεσθαι των κτισµατων ολως εξω. και νεφελης ωσπερ ειδος φωτεινης επιπεσουσα και ολη προς τη κεφαλη µου εωρατο καθηµενη και κραυγαζειν ενεποιει εν εκπληξει γενοµενω. κτιστα γαρ παντα˙ και εθρηνουν και επενθουν και τα σπλαγχνα εφλεγοµην και ως εκφρων εν εκστασει γεγονως ουτως διηγον. απεδιωξε δειλιαν.

οπως εγκρατεις αγαπης. ∆ραµωµεν πιστοι ευτονως. ω Χριστε µου. εξωθεν των ορωµενων γεγονοτες συν εκεινη! Ει δε µη. τοις ορωµενοις και τοις κτισµασιν ως κτισµα οντες εναπολειφθωµεν εν πυρι τε και ταρταρω και φρικτοις κολαστηριοις.ενεποιησεν ανδρειαν. και ηνωθην τω ακτιστω. Ει δε και σωθηναι ενι διχα ταυτης. . οτι παντων εχωρισθην των κτιστων και ορωµενων και συντοµως φθειροµενων. µετοχοι δε ταυτης µαλλον γενησοµεθα και ουτως µεταβωµεν των ενθενδε. ινα συν αυτη τω Κτιστη και ∆εσποτη παραστωµεν. (109) τω τοις πασιν αορατω˙ τουτο γαρ αγαπη πελει. τω αφθαρτω. τω αναρχω. ορατων δ᾿ εχωρισε µε και συνηψεν αορατοις και τον ακτιστον οραν µε εχαρισατο και χαιρειν. διχα της αγαπης λεγω. διχα ταυτης ευρεθεντες. της αισθησεως του κοσµου απεγυµνωσε τον νουν µου και αισθησεως χιτωνα νοερας ενεδυσε µε. πως υπαρξει τουτο ολως. σπευσωµεν νωθροι εµπονως! Οκνηροι διεγερθωµεν.

πως απαλλαγωµεν λυπης. πως φευξοµεθα το σκοτος. ουκ ακουεις. και η Ευα συν αυτω του παραδεισου εξωρισθησαν ευθεως. πως εκτος δε του νυµφωνος και χορου του των δικαιων αλλος τοπος σωτηριας η ανεσεως ουκ εσται. και ζην και θνησκειν παρ᾿ αυτω δικαιως ορισθεντες.τον θανατον αθλιως και τον ιδρωτων γεµοντα και πονων.Ουδαµως γαρ εσται τουτο! Του φωτος ει χωρισθωµεν. ειπεν η αγαπη. Οντως ουδαµου ουδ᾿ ολως καν δοκη τισιν αφρονως. Ουτως νοει µοι και τοτε. της σης θεας λεγω. (110) ποιαν δε παραµυθιαν η εν ποιω αλλω τοπω δυνηθωµεν εφευρεσθαι. βιον. ποιαν αλλην σωτηριαν. Βασιλειας εκπεσοντες. ο σος προπατωρ. ηδονης αντιλαβοντες -ω . Του νυµφωνος οντες εξω πως αν ολως ευφρανθωµεν. παραβας απεγυµνωθη δοξης θειας. οτε γενηται η κρισις. Αλλ᾿ αποκριθεις τις ισως ερει ταυτα˙ Πως εκτος της βασιλειας. Σωτερ. Αφρων. αφρων γαρ ο τουτο λεγων. οιµοι. οτι ος αν ευρεθειη . Της χαρας ει στερηθωµεν. οτι µιαν ο Αδαµ εν παραδεισω εντολην.

Την αισχυνην γαρ ως εχων εχει και την καταδικην και «ουκ οιδα σε» ακουει παρα του κριτου των ολων. αρετας καν πασας εχη. Ηλθεν επι γης ο κτιστης. βασιλις τε και κυρια εστιν οντως η αγαπη. ναι δη. ισταται γεγυµνωµενος. αρετων δ᾿ υπαρχη διχα. και την γυµνωσιν µη φερων κρυπτεσθαι µαλλον εθελει. . οπερ εστιν η αγαπη. και της βασιλειας και του νυµφωνος ουρανιου (111) ελαθησεται ευθεως. Ει ουν βουλει και ει θελεις του λαβειν το Θειον Πνευµα.δοξης θειας ως εκεινος αληθως γεγυµνωµενος. ο µη εχων την αγαπην. εδωκε δε Πνευµα Θειον. ελαβε ψυχην και σαρκα. Καν αµαρτηµα µη εχη. Αρεται χωρις αγαπης εωλοι. Κεφαλης χωρις δε σωµα και νεκρον και απνουν εστι. (112) πιστευσον Θεω τελειως. Αρετων πασων δε πρωτη. ισταται γεγυµνωµενος. Κεφαλη των παντων εστι και ιµατιον και δοξα. Σωµα δε χωρις χιτωνος πως ουχι γυµνον υπαρξει. εξω τε του παραδεισου. ανωφελεις τε˙ και γυµνος της θειας δοξης.

ει µη Πνευµατος την χαριν. (113) ειπερ µελλοιµεν σωθηναι. ακουσον των Αποστολων. ινα µετοχος γενηση της ζωης της αθανατου! Μη πλανησωσι σε πλανοι ταις αυτων ψευδολογιαις. πως δηλοι την βασιλειαν την των ουρανων λαµβανειν απεντευθεν τους ανθρωπους. Καθαρους δε τη καρδια µακαριζει. τι Χριστος βοα καθ᾿ ωραν. Ακουσον φωνας ∆εσποτου. ακουσον των διδασκαλων.αρνησαι σαυτον ωσαυτως. «Ωµοιωθη. των επι της εκκλησιας. λεγων. Οι Αποστολοι δε παντες και διδασκαλοι βοωσιν απεντευθεν και το Πνευµα και Χριστον αυτον λαµβανειν. επι ωµων αδιστακτως αρον τον σταυρον και ληψη˙ θανον τη προθεσει. λεγων τουτους οψεσθαι Θεον ενταυθα. υδατος του αειζωου. «Ποταµοι εκ της κοιλιας εις εµε των πιστευοντων ρευσουσι πηγης της θειας. µετα θανατον λαµβανειν την ζωην τους τελευτωντας˙ µη πεισθεις καταµελησης και ζωης ου µεταληψη! Ακουσον Θεου τους λογους. ακουσον του Λογου λογους. τεκνον. αυτη .» Τι το υδωρ τουτο λεγων.

Που ουν τουτον ολως ευρε. ον ουκ ειδεν. ωσπερ συ υπολαµβανεις.µαργαριτη πολυτιµω˙» µαργαριτην δε ακουσας αρα τι υπολαµβανεις. Απαγε της βλασφηµιας! Νοητος και γαρ υπαρχει. διδαξεις. Αλλα προτερον ευρειν σοι παραινει τον µαργαριτην. και ατιµητον ως οντα θεασαµενον σε τουτον . Λιθον ειναι λεγεις τουτον η κρατουµενον καν ολως η ορωµενον ποσως δε. ον ουκ εσχεν επι χειρας. Τι πλανασθε. εαυτοις τε τιµωριας αιτιοι σφοδρας γενεσθαι µατην βουλεσθε πεισθεισιν. Πως δε απαντα πωλησας εξωνησατο εκεινον. αλλ᾿ ουδ᾿ ελαβεν εν κολπω. Αλλ᾿ ουκ ειπεν ο ∆εσποτης. αρτι λεξον. Πιστει δε µε µονη παντως και ελπιδι ωσπερ εχων διακεισεται. πως εφευρεν. Τι και αλλοις απωλειας. ει ακρατητος υπαρχει. ει αορατος τυγχανει. πως κατειδε. διδαξον µε. ουδ᾿ ελπισι του ευρεσθαι (114) ουδ᾿ ελπισι του λαβεσθαι τα υπαρχοντα πωλησαι. ον ουχ ευρεν. Εµπορος ευρων δε τουτον. τι µαταιαις επερειδεσθε ελπισι.

ου πλουτον.και αυτον τοτε πωλησας απαντα εξαγορασαι˙ συ δε λεγεις εν ελπισι και σαυτον αποδεικνυεις ως ου θελοντα πωλησαι τα υπαρχοντα και αραι ουρανων την βασιλειαν. Συ γυµνος απο κοιλιας .τι κατεβαλου. δεδωκα γαρ απαντα µου! παρ᾿ ευθυς τουτο ακουση λεγοντος σου του ∆εσποτου˙ Ποια απαντα σου λεγεις. και πτωχος αυτος γενηση. λεγων˙ ∆οτε µοι τον µαργαριτην. Ισως δε πτωχος υπαρχεις και ου κεκτησαι χρυσιον. ως ανταξιον δε ολως τιµηµα ει εννοησης ο. και ακουων. εαν θελης. Εαν απαντα τον κοσµον και τα εν τω κοσµω εχης και σκορπισας διανειµης ορφανοις και χηραις ταυτα και πτωχοις ηπορηµενοις. Περι τουτου ουν ακουσαι συνετως παρακαλως σε. ινα λεγης οτι˙ Αρα πως µη εχων υπαρξιν εγω ισχυσω (115) κτησασθαι τον θειον τουτον και ωραιον µαργαριτην. ην εντος σου. ο ∆εσποτης ειπεν ειναι. ουδε κτηµατα. οτι παντων υπαρχοντων διαπρασει ο ατιµητος ωνειται µαργαριτης.

του ποιησαντος τα παντα. ω Θεε µου. Ταυτα λεξον. οπερ δωσω εις τιµην σου. ουδε λαβης βασιλειαν. ιδε µε ηπορηµενον αρετης απασης ξενον και πτωχον εν τουτοις λιαν και µη εχοντα τι δουναι εις εξωνησιν σου. . ο δε ασωτος. τι δε ο ληστης παρεσχεν. Σα δε ποια λεγεις ειναι. γυµνον µε. προσεφερον µοι δωρα. Σωτερ. Χριστε µου. και ακουση˙ Ναι. Τι γαρ εδωκεν η πορνη. Τι γαρ αξιον ευρησω εν τω κοσµω. µονε ανεξικακε Θεε µου. Και ου ληψη µαργαριτην. και ελεησον µε. ελαβον τον µαργαριτην του παντος κρειττω του κοσµου. ναι. Λογε.εξεληλυθας µητρος σου και γυµνος εν τω µνηµειω παλιν παντως εισελευση. νυν καρδιαν (116) και ψυχην συντετριµµενην και δεινως κολαζοµενην και σφοδρως εκκαιοµενην! Ιδε. ποιον πλουτον σοι προσηξε. Αν δε απαντα σκορπισης τα υπαρχοντα σου ολως η πτωχος υπαρχης λιαν και προσελθης λεγων ουτως˙ Ιδε. Αφρων. προσεφερον µοι πλουτον˙ δεδωκοτες απερ ειχον. ολως ουκ αισθανη. ∆εσποτα.

ους ο κοσµος. Μετα τουτων προσελθε µοι και ευθυς σοι υποδειξω. πως προσηλθεν ο ληστης και πως η πορνη.τι ολως κατεβαλου. και παρεξω σοι και δωρον. ει βουλει. κοµισον και ληψη παντως. ονπερ ελαβον εκεινοι µαργαριτην. εαν λαβη. και χαρηση˙ και ψυχην αυτην ει δωσεις. και συν κοσµω τουτω αλλαι µυριαδες αλλων κοσµων. πως δε ασωτος ευθεως υποστρεψας προσεδεχθη. εαν προσελθης. Εγω γαρ. παντων δε σκανδαλισθεντων κρεµαµενου µου τω ξυλω ωµολογησεν εκεινος και Θεον και βασιλεα και αθανατον µε ειναι εκ καρδιας ανεβοα. Ταυτα σοι Θεος προσειπη και διδαξει. ως η πορνη µοι προσηλθε. (117) αξιον ουδεν νοµισεις. οτι µονος παντων µε αρνησαµενων. Πιστει δε ληστης εσωθη. ο. παντως εχω µαργαριτας. ουκ εκλειψει µαργαριτης µονος εις εκ θησαυρων µου. ως εκεινη παρεσχοµην. οι αδοµενοι εν κοσµω. και δικαιως. αξιον ουδεν λογιση. . παντως εχω εξουσιαν.Ταυτα µοι και συ. ο πολλα κακα ποιησας.

αλλα και ψυχη ελαλει. οπερ εστιν η αγαπη. αλλ᾿ αυτη τον µαργαριτην δους αφηκα και τον ποθον. ον ιδων απεδεξαµην. αλλ᾿ ως εις µε εξητειτο (119) των µισθιων µου γενεσθαι. µαλλον δε και προσανηψα και πυρσονν εις µεγαν ηρα και απελυσα παρθενων σεµνοτεραν ουσαν ταυτην. ον εβασταζεν εκεινη εν καρδια προσελθουσα ως Θεω µοι και ∆εσποτη ορατων και αορατων και προσεφερε πλουσιως ως ουδεις των µεχρι τοτε. Αφνω γαρ τον νοµον παντα ωσπερ τειχος διαβασα. Πορνης δε τον ποθον αρα ποιος λογος παραστησει. Ο δε ασωτος οµοιως εκ καρδιας επιστρεψας µετενοησε γνωσιως. η ως κλιµακα τας πασας αρετας υπεραρθεισα εφθασεν εις τελος νοµου. και τοις εργοις επεδεικνυ απερ ελεγε τοις λογοις. Ου τω στοµατι δε µονον. και απηλθε µεχρι τελους ατρωτον τηρουσα ταυτην. . και υιος µου ων το προσθεν ου προσηλθεν ως υιος µου. Και ουκ ελαβον τον ποθον.∆ια τουτο και προ παντων (118) ελαβε την βασιλειαν.

ουκ εχει ολως µετ᾿ εµου. µεριδα.Η ταπεινωσις µε τουτου ειλκυσε προς ευσπαγχνιαν και επλουτισα ευθεως και εδοξασα συντοµως. Οστις δε µου µετα δολου βουλεται λαβειν την χαριν. Χριστου. οτι οπισθεν ουδ᾿ ολως . προσεχε. Οµοια εστιν. Ταυτα σοι Θεος και πασι δι᾿ ηµων βοα καθ᾿ ωραν. η κακιαν ενδον εχων η θαρρων αυτου τοις εργοις. Ει δε βουλει. υποκρισει δε προσελθοι. του σιναπεως τω κοκκω. Ουτως ουν. οτι δει την βασιλειαν ουρανων λαβειν σε ολην. κατεχοµενος επαρσει η φθονω. ον λαβων τις των ανθρωπων εβαλεν αυτου εις κηπον. ει πας προσελθοι και προσπεσοι µοι γνησιως. οτι εβλεπον εξ ολης προσερχοµενον ψυχης µοι. ακουσατω πασα κτισις! – δεξοµαι αυτον ευθεως. Ακουσον Θεου σοι παλιν εν παραβολαις λαλουντος˙ «Τινι αρα οµοιωσω ουρανων την βασιλειαν. και εξ αλλων δειξω σοι τρανως ενταυθα. .ως πολλοι τουτο ποιουσιν – απεστρεφετο τας φρενας. (120) ει εν ταυτη εισελθειν σε βουλει και µετα το τελος.

Ο δε κοκκος ουτος εστι Θειου Πνευµατος η χαρις. ως µηδενα τουτο βλεπειν. ο ακουων. οπως φυη. ανατρεπεις του Σωτηρος και Θεου ηµων τους λογους. και φυλαττει µετα πασης ακριβειας. Ει δε και τον σπορον λαβοις και συµπνιξεις ταις ακανθαις η προδωσεις τοις ορνεοις και αρπασουσι τον κοκκον η αποτιστον εασεις . εγω σοι λεξω και το αληθες εξειπω˙ Παντως βασιλειαν ειπε την των ουρανων σοι κοκκον. (121) Ει ουν λεγεις˙ Ουχι ωδε. ον ειπεν. τις εστιν ο κοκκος ουτος. Τον γαρ κοκκον ει µη λαβης. µενεις ολως διχα σπορου. ει µη βαλης σου εις κηπον. Τι νοµιζεις ειναι τουτον.και εβλαστησε και δενδρον οντως γεγονεν εις µεγα. ενθα ο λαβων το Πνευµα βαλλει ενδον τε και κρυπτει ταις λαγοσι ταις των σπλαγχνων.» Λεγε τοινυν. Λεγε µετα παρρησιας! Ει δε µη. αλλα µετα τελος παντες ληψονται την βασιλειαν. τον σιναπεως. οπως γενηται εις δενδρον και εις ουρανον ανελθη. ο δε κηπος η καρδια η εκαστου των ανθρωπων. οι θερµως ταυτης ερωντες.

πριν σκοταση. ου καρπευσει. Ο ∆εσποτης ταυτα λεγει. εαν βουλει. ωδε δεξαι την σφραγιδα. ειπεν ο ∆εσποτης. Μετα θανατον. ερωτω σε. τις σοι εκ του σπορου εσται η ωφελεια. ο δε µελλων των στεφανων˙ (122) ωδε συ τους αρραβωνας λαβε. ωδε γινοµαι σοι ζυµη και ζυµω το φυραµα σου. µοι ειπης. ωδε σοι και σιτος πελω και σιναπεως ως κοκκος. γινοµαι σοι. γινοµαι και πυρ γλυκαζον˙ ωδε και ιµατιον σοι και τροφη και ποσις πασα. ειπε µοι.κηπον σου τη αµελεια και ου φυει σου ο σπορος. Ειπερ φρονιµος υπαρχεις. ινα φυη. ει µη ενταυθα. ποιαις δε ταις εργασιαις θεραπευσεις. ηπατηµενης! Ο γαρ χρονος ουτος εργων. Οντως ολος γεµεις πλανης. ωδε σοι και µαργαριτης γινοµαι και εξωνουµαι. . Ποτε δε. ωδε σοι ως υδωρ πελω. πριν κλεισθωσιν αι της εργασιας πυλαι. αλλοτε τον σπορον λαβοις. αδελφε. αλλα σφαλλη του εικοτος˙ ποιω κηπω τοτε τουτον κατακρυψεις. Απ᾿ εντευθεν την λαµπαδα αναψον την της ψυχης σου. ου βλαστησει.

Οτι µεν εις. µη µε κατακρινης τοτε. αραββωνα βασιλειας και εκειθεν απολαυσαι του νυµφωνος σου της δοξης. αµην. Οι αγνοουντες σφαλλονται µηδεν ολως ειδοτες. µονον µε κριτην εκεισε ασυµπαθητον ευρησεις. ακαταληπτα παντα τα εργα και η δοξα σου και η επιγνωσις σου. Θεε µου. αλλα δεξαι µε ως ενα των εσχατων σου µισθιων και αξιωσον εντευθεν θεραπευσαι σε. Ω Χριστε µου και Θεε µου. ∆εσποτα. εις αιωνας αιωνιους. ηγουν αυτου του φωτος του Αγιου Πνευµατος.Ει ουν ουτως εκ των ωδε και τοιουτον µε γνωρισεις. Σωτηρ µου. απαντες αγνοουµεν. και λαβειν σου Πνευµα Θειον. οι δε την σην θεοτητα επιγνοντες εν πιστει φοβω πολλω συνεχονται και εξιστανται τροµω και τι λεγειν ουκ εχουσιν˙υπερ νουν γαρ υπαρχεις˙ παντα ακατανοητα. . (123) µηδε δικη υποβαλης τον πολλα σοι επταικοτα. εξεις µε κακει αρρητως απαντα γινοµενον σοι˙ ει δ᾿ απελθης αγνοων µου χαριτος τας ενεργειας. (124) Τις εξισχυσει. περι σου διηγεισθαι. καθορωντα σε. ∆ιδασκαλια συν θεολογια περι των ενεργειων της αγιας αγαπης. ΙΗ’. γινωσκοµεν και το φως σου ορωµεν˙ οποιος δε και ποταπος.

ως ουκ αξιως του καλου. Τουτο και τρεφει τα πολλα και την διψαν ιαται και δυναµιν χαριζεται τοις καλως κοπιωσι. και αφιπταται απαν. µηδαµου χωρουµενην. αορατον βλεποµενον. ουδε ρεµβεσθαι ολως. Τουτο εχων ου καθορω. Τουτο φευγον διωκεται παρα των τετρωµενων και τη αγαπη τη πολλη εκ καρδιας ζητειται. Τουτο αποκρυπτοµενον παιδευει ταπεινουσθαι και διαχεισθαι ουκ εα. αναφες αψηλαφητον. συστελλεσθαι ποιε δε. κρατητον εν νοΐ µου. φως ουσαν. Τουτο παλιν φαινοµενον κοσµον αποχωριζει και ληθην παντων εµποιει ανιαρων του βιου. πραοτης και ειρηνη. του υπερ πασαν κτισιν. φως απροσιτον. ω χαρισµατος θειου και ανεκφραστου! Τι γαρ και ουκ εργαζεται. απειρον. Τουτο σβεννυσι τον θυµον και ζεσιν της καρδιας και ουκ εα οργιζεσθαι η ταρασσεσθαι ολως. τι δε και ουχ υπαρχει. ελεος αναριθµητον. αβυσσος ευσπλαγχνιας. ην ηµιν εδωρησω. ανεκλαλητον. θεωρων δε αφιεν ταχος ορµω του δραξασθαι. τουτο φθονον διωκει και ζηλον τον σατανικον παντελως αφανιζει. επιστραφεν δε και φανεν και λαµψαν φιλανθρωπως εκκλινειν τοις διωκουσιν. Τουτο τερπνοτης και χαρα.Πλην την ελπιδα εχοµεν και την πιστιν κρατουµεν και την αγαπην οιδαµεν. χωρητον αχωρητως. Ω δωρου. φως ενεργουν τα παντα. Τουτο ηλιος αδυτος τοις υψηλοις τα θεια. Τουτο εκτηκει εν αρχη και λεπτυνει καθαιρον. Εξαπορω και φλεγοµαι και µανθανω αιτεισθαι και εκζητειν µετα κλαυθµου εν πολλη ταπεινωσει . τουτο αστηρ αειλαµπης τοις µη πλεον χωρουσι˙ τουτο λυπη αντικειται. Τουτο και χειρ σου λεγεται και οφθαλµος καλειται και στοµα το παναγιον και δυναµις και δοξα και προσωπον γνωριζεται ωραιον υπερ παντα. και το πολλα εκζητηθεν αποπεµπεσθαι φοβω. (125) αποδιωκει λογισµους και κινησεις συστελλει.

αλλ᾿ ευσπλαγχνιας του Θεου και ελεους απειρου. ανατελλει µακροθεν και ταυτην εν καρδια µου ποιει αισθανεσθαι µε. ενισχυει. (126) ουδε παλιν απο µιας απαντα εκδιωκει. µη καλλους µνηµονευειν τε συγχωρειν τον ιδοντα. ινα µη αποθανη. ωστε τω ταχει τω πολλω µηδε κατανοησαι. ινα µη φαγη νηπιος τροφην ανδρων τελειων και παρ᾿ ευθυ διαρραγη η βλαβη και εµεση. απροσπαθειαν. Θροουµαι. Εκτοτε ουν χειραγωγει. Ου γαρ εισδεξασθαι χωρει αιφνης ολον το Πνευµα ο ανθρωπος ο ψυχικος και απαθης γενεσθαι. περισφιγγοµαι κρατησαι ταυτην θελων και νυξ τα παντα και κεναι αι αθλιαι µου χειρες. υποµονην των πειρασµων και προσευχην και πενθος.και µη δοκειν ως δυνατα τα υπερ φυσιν ειναι και της ισχυος της εµης και σπουδης ανθρωπινης. οσον ισχυος εχει. εν. Παντων επιλανθανοµαι και καθηµαι και κλαιω µη επελπιζων αλλοτε ταυτην ουτως ιδεσθαι. Οταν δε γνω ητις εστιν. εν δε των παθων εκβαλλει της καρδιας. Οτε θρηνησω δε πολλα και παυσασθαι θελησω τοτε ελθουσα µυστικως κρατει της κορυφης µου και συγχεοµαι δακρυσιν αγνοων τις υπαρχει και καταυγαζει µου τον νουν φωτι γλυκειω σφοδρα. Τουτο χρονον ολιγον φαινεται και συστελλεται. διδασκει δεικνυµενη και φευγουσα. Τοτε ολιγον ως λεπτη αιγλη και σµικροτατη αιφνης τον νουν κυκλωσσα εις εκστασιν αρπαζει. αλλ᾿ οταν τα εις δυναµιν διαπραξηται παντα˙ γυµνωσιν. εκκοπην του θεληµατος και αρνησιν του κοσµου. ερχεται εις βοηθειαν. καταλιµπανουσα ταχυ. αφιπταται συντοµως . ταπεινωσιν. οτε χρηζοµεν ταυτης˙ ουχ οταν ηµεις θελωµεν – τουτο γαρ των τελειων -. Ου γαρ δυναται ανθρωπος εκνικησαι τα παθη. ευτελειαν. ει µη συµπαραγενηται εις βοηθειαν τουτο. χωρισµον των ιδιων. αλλ᾿ οταν απορησωµεν και εκλυθωµεν ολως.

βλεπει µε. Τοιχοι ουν µε συνεχουσι και σωµατι κρατουµαι και εξω τουτων αληθως ειµι. Ανακαλειται σιωπην και µισος πασης δοξης το κυλινδεισθαι επι γης και πατεισθαι ως κοπρον˙ επι τουτοις γαρ τερπεται και συµπαρειναι θελει. Κατα µικρον αναπτεται. φωτιζει µε. εξω παντων ευρισκοµαι συν αυτη αιφνης τοτε. Οταν δε παντα τα κακα περικυκλωσωσι µε και τω δοκειν καθελξωσι και κατισχυσωσι µου. µη απιστησης! Κτυπων ουκ επαισθανοµαι. εν αρχη γαρ τυγχανει. Εν τη καρδια µου εστιν.καταλιπουσα µοι το πυρ του θειου αυτης ποθου. ουδε φοβουµαι θανατον. και του αφραστου µετασχειν φωτος και φως γενεσθαι . χαροπιων και λυπηρων και ηδονων του κοσµου˙ (128) επαπολαυω της χαρας της αρρητου και θειας. χαριν εχω µεγαλην τοις εµε προξενησασιν ιδειν. καν παντες µε λυπωσιν˙ αι ηδοναι πικρια µοι. υποµονη φυσαται και φλοξ µεγαλη γινεται ουρανους δρασσοµενη˙ ταυτην σβεννυσιν ανεσις. και υπνωσαι ου βουλοµαι. φωνας δε ουκ ακουω. µυστηρια διδασκει µε. εκ του κοσµου δεικνυει µοι πως αυτη ηρπασε µε και ελεειν προστασσει µοι παντας τους εν τω κοσµω. (127) ουδε ποθον εισδεξασθαι τινος των ορωµενων. ο γελαν ουκ αφιησιν η προς ανθρωπους βλεπειν. Θλιψιν ουκ οιδα. συχνως ασπαζοµαι ταυτην. καλλους αυτης κατατρυφω. ταπεινωσιν διδασκουσα την παντα δυναµενην. ερµηνευει µοι τας γραφας και προστιθει µ οι γνωσιν. ην και βλεπω. α λαλειν ουκ ισχυω. Οταν ουν ταυτην κτησωµαι ταπεινος γενωµαι. καταφιλω και προσκυνω. παρηλθον γαρ και τουτον. ζηµια γαρ µοι τουτο. και φως ορω δια παντος εν νυκτι και ηµερα. τοτε υπαρχει συν εµοι αχωριστος κακεινη˙ οµιλει µοι. Ηµερα νυξ µοι φαινεται και νυξ ηµερα εστιν. φευγουσι παντα παθη. εν ουρανω υπαρχει. τι εστι. ηνπερ εποθουν. περισπασµος οικειων και µεριµνα βιωτικων.

ινα µε βεβαιωσης. ον το πυρ εσεβασθη. Φοβουµαι. ουκ ανθρωπος˙ ανθρωπος δ᾿ οµως πελει παρ᾿ ου κοσµος εµπαιζεται και ο δρακων πατειται. και αυτος εστη µεσος. εφην. Αγγελος ην. µη µοι ακολουθησης! Ο λογος µε εξεπληξε. οτι αυτος µε δυνασαι ρυσασθαι εξ Αιγυπτου και αφαρπασαι των χειρων Φαραω του δολιου. ου γαρ δυναµαι παντα. µειζονα τουτου οψει. Πως σοι εξειπω. προς Θεον σε απαξω! Εγω δε ειπον προς αυτον εκ πολλης απιστιας˙ Και τι σηµειον δειξεις µοι. τεκνον µου. µεγα αναψον και ιν᾿ εισελθω µεσον. Κατηλθε γαρ και ευρε µε δουλον και παροικουντα και ειπε˙ ∆ευρο. το κελευσθεν εποιουν. την µη εχουσαν τελος. ενηγκαλισατο µε και παλιν κατεφιλησε φιληµατι αγιω . µηπως ακολουθησας σοι µειζονως κινδυνευσω. ασινης και αλωβητος καµε προσεκαλειτο. και τρεµουσιν οι δαιµονες τουτου την παρουσιαν. Εξεστην. Τις µοι υπεδειξεν οδον µετανοιας και πενθους. Μεγα το θαυµα και φρικτον.και κοινωνησαι της αυτου δωρεας απ᾿ εντευθεν και κτησασθαι τον χορηγον των αγαθων απαντων και γενεσθαι ανελλιπης ψυχικων χαρισµατων. Πυρ. Κυριε. α ειδον εν Αιγυπτω θαυµασια και τερατα παρ᾿ αυτου γεγονοτα. εφη. τι δειλιας και τρεµεις. συγγενων τε και ηδονων και της χαρας του κοσµου. ∆εσποτα. εγγιζειν ου τολµω σοι ουδε φανηναι του πυρος τολµηροτερος θελω˙ και γαρ ορω σε ανθρωπον υπερ ανθρωπον οντα και ουδε βλεπειν σε τολµω. Τις απεχωρισε πατρος και αδελφων και φιλων. Τις µε προς ταυτα τα καλα ωδηγησεν ελκυσας. και αν µη µεινω αφλεκτος. τις εκ βυθου ανηγαγε κοσµικης µε απατης. Εγγυτερον µε ηγαγεν. (129) και η φλοξ διανηπτετο. Εν τεως τουτο λεξω σοι. οθεν ηµεραν ευρηκα. ειπον. ηλθε προς εµε και κατησπασατο µε˙ Τι εφοβηθης. ειπε µοι. αµαρτωλος τυγχανω! Εξηλθεν. αδελφε.

Κατεδραµον. Ο Φαραω εκρατει µε.και αυτος ολος εµυρισεν οσµην αθανασιας. δος µοι συνεσιν πρεσβειαις του πατρος µου και λογον. κατελαβον εν οριοις Αιγυπτου. παρην και η νεφελη. µεσον ληστων. ουδε γαρ ειχον οπλα. Επιστευσα. α εξειργασω δι᾿ εµε. παντες συντετριµµενοι˙ ξιφη αυτων κατεκλασαν. οι δεινοι εργοδοται την πλινθον και τα αχυρα ηναγκαζον φροντιζειν˙ µονος ουκ ισχυον φυγειν. µεσον πολλων εθνων και βασιλεων. Μωσης ελαλει τω Θεω ποιησαι το συµφερον˙ Θεος µαστιζει Αιγυπτον πληγαις δεκαπλασιοις. του Φαραω λυτρουµενος και των κακων Αιγυπτου. παντες εστραφησαν κενοι. δια χειρος του δουλου σου εξαγων εξ Αιγυπτου. Εγνω την αναχωρησιν ο βασιλευς Αιγυπτου. και Θεος υπακουει και λεγει τω θεραποντι λαβειν εκ της χειρος µε και υπισχνειται µεθ᾿ ηµων συµπορευεσθαι αµα. αλλα δουλους απεστειλεν. αι χειρες εξελυθησαν καθ᾿ ηµων ενεργουσαι. Εζευξεν αρµατα αυτου και τον λαον επηρε . και ηµεις διεµειναµεν µηδεν αδικηθεντες. Εµαθε και ο βασιλευς λαου αυτου την ητταν. τον ασωτον και πορνον. ως ενος κατεφρονησε και αυτος ουκ εξηλθεν. ους υποσπονδους ειχεν. εκενωσαν τα βελη. εµανη και ηγησατο µεγαλην ατιµιαν παρα ενος εµπαιζεσθαι και νικασθαι ανθρωπου. ηγαπησα ακολουθησαι τουτω και δουλος επεποθησα τουτου µονου γενεσθαι. διηγησασθαι θαυµασια χειρος σου. και θαρσος ενεποιησεν εις την εµην καρδιαν και τολµαν εχαρισατο. και µονοι διηρχοµεθα εν αλλοτρια χωρα. Ουτω δη και εποιησεν ο του Θεου εργατης˙ εκρατησε µου της χειρος προπορευοµενος µου και ουτως απηρξαµεθα την οδον διανυειν. και ουκ εκαµφθη Φαραω ουδε απελυσε µε˙ και δη πρεσβευει ο πατηρ. Φαραω µη φοβεισθαι. Ο στυλος ηπτε του πυρος. (130) Κυριε.

και κατεδιωξεν αυτος καυχωµενος µεγαλα. Ηλθε και µονον ευρε µε κειµενον εκ του κοπου, (ηγρυπνει δε ο Μωϋσης και Θεω προσωµιλει), προσεταξε δεθηναι µου χειρας αµα και ποδας και τω δοκειν εκρατουν µε και δεσµειν επεχειρουν˙ εγω δ᾿ εγελων κειµενος και ευχη ωπλιζοµην και τω σηµειω του σταυρου παντας απεκρουοµην, και µη τολµωντες αψασθαι η εγγυς µου γενεσθαι πορρωθεν που ισταµενοι εδοκουν εκφοβειν µε, πυρ ταις χερσι κατεχοντες καυσαι µε προσηπειλουν˙ µεγαλα τε εκραυγαζον και κτυπους απετελουν και, ινα µη καυχησωνται ως µεγα τι ποιουντες, (131) ειδον µε φως γενοµενον πρεσβειαις του πατρος µου και αφνω υπεχωρησαν οµου κατησχυµµενοι. Εξηλθεν εκ Θεου Μωσης, ευρε µε θαρσαλεον, περιχαρη και συντροµον εκ της θαυµατουργιας. Ηρωτησε τι το συµβαν, το παν αυτω εξειπον, και οτι˙ Φαραω ην, βασιλευς της Αιγυπτου, παραγενοµενον νυνι µετα λαου απειρου και δησαι µε ουκ ισχυσεν, ηθελε δε µε καυσαι και παντες φλοξ εγενοντο, οι µετ᾿ αυτου ελθοντες, και κατ᾿ εµου εξεπεµπον πυρ εκ του στοµατος αυτων. Και οτι˙Φως ιδοντες µε γεγονοτα ευχαις σου σκοτος παντες γεγονασι και µονος ειµι αρτι. Βλεπε, αντεπεκριθη µοι Μωσης, και µη θαρρησης, µηδε τα φανερα βλεπης, τα κρυφη φοβου µαλλον! ∆ευρο, φυγη χρησωµεθα! Ουτω Θεος κελευει, και πολεµησει ο Χριστος ανθ᾿ ηµων Αιγυπτιοις. Αγωµεν, εφην, Κυριε, ου χωρισθησοµαι σου, ου παραβω σου εντολην, αλλα πασας φυλαξω˙ αµην. ΙΘ’. ∆ιδασκαλια συν θεολογια, εν η και περι ιερωσυνης αµα και απαθους θεωριας. (132) Πως σου εξειπω, ∆εσποτα, τα θαυµαστα και ξενα,

πως λογω διηγησοµαι σων κριµατων τα βαθη, α καθ᾿ εκαστην εκτελεις εν ηµιν, τοις σοις δουλοις; Πως παραβλεπεις απειρα των σφαλµατων µου πληθη και ου λογιζη, ∆εσποτα, τας των κακων µου πραξεις, αλλ᾿ ελεεις και σκεπεις µε και φωτιζεις και τρεφεις ως εκπληρουντα πασας σου τας εντολας, Σωτηρ µου; Ου µονον δε µε ελεεις, αλλα και πλεον τουτου καταξιοις ενωπιον της σης παραστασθαι µε δοξης τε και δυναµεως και της µεγαλωσυνης˙ προσοµιλεις µοι και λαλεις λογους αθανασιας τω ασθενει και ταπεινω και του ζην αναξιω. Πως µου λαµπρυνεις την ψυχην, την κατεσπιλωµενην, και φως αυτην αποτελεις, αχραντον τε και θειον; Πως λαµπροφορους εκτελεις τας αθλιας µου χειρας, ας αµαρτων εµολυνα µολυσµοις αµαρτιας; Πως αλλοιοις τα χειλη µου αιγλη θεοτητος σου, εξ ακαθαρτων αγια ταυτα µετασκευαζων; Γλωσσαν µου δε την ρυπαραν, Χριστε, πως εκκαθαιρεις και µασησµω της σης σαρκος σου µετοχον εργαζη; Πως και οραν µε αξιοις και παρ᾿ εµου ορασθαι και ταις χερσι µου, ο κρατων τα συµπαντα, κρατεισθαι, ο πασιν αθεωρητος ταξεσιν ουρανιαις (133) και τω Μωση απροσιτος, τω εν προφηταις πρωτω; Ου γαρ ιδειν το προσωπον το σον κατηξιωθη, ουδ᾿ εν ανθρωποις αλλοις τις, ινα µη αποθανη. Σε ουν τον ακατανοητον, σε τον αφραστον µονον, σε τον αχωρητον παντι και απροσιτον πασι, πως και κρατειν τε και φιλειν και οραν και εσθιειν και εχειν εν καρδια µου, Χριστε, καταξιουµαι και διαµενω αφλεκτος χαιρων αµα και τρεµων και ανυµνων σου την πολλην, Χριστε, φιλανθρωπιαν; Οι ουν τυφλοι και σαρκικοι, οι µη γινωσκοντες σε, αναισθητουντες, µαλλον δε την ιδιαν δεικνυντες ασθενειαν και σκοτωσιν και των καλων απαντων, Σωτηρ µου, αποστερησιν, πως τολµωσι του λεγειν˙ Τι δε και χρηζει ανθρωπος ιερωσυνην εχειν, εαν µη εν των τριων τυτων κερδανη˙

η την τροφην του σωµατος η πορισµον χρυσιου η θρονον εκ των υψηλων επισκοπης πλουσιας; Ω σκοτους, ω πωρωσεως, ω πτωχειας εσχατης, ω αθλιοτητος πολλης, ω αγνοιας µεγαλης, ω γεηρων τε και κενων µαταιων ονοµατων, ω τολµης, ω φρονηµατος Ιουδα του προδοτου! Ως γαρ εκεινω τα φρικτα του δεσποτικου δειπνου και του αχραντου σωµατος εις ουδεν ελογισθη, αλλα κρεισσον ηγησατο αργυρια ολιγα, ουτω και ουτοι τα φθαρτα των αφθαρτων και θειων προτιµωντες εκλεγονται την ψυχικην αγχονην. Ειπατε µοι, ω µαταιοι, ει επιστασθε τουτο! Τις τον Χριστον κτησαµενος ετερου πλεον χρηζει τινος αρα των αγαθων του παροντος αιωνος; Τις την χαριν του Πνευµατος εχων εν τη καρδια ουχι Τριαδα την σεπτην εν αυτω κατοικουσαν (134) κεκτηται, την φωτιζουσαν και Θεον εκτελουσαν; Τις δε Θεος γενοµενος χαριτι της Τριαδος και δοξης καταξιωθεις της ανω τε και πρωτης, πλεον τι εννοησειεν ενδοξοτερον αρα του λειτουργειν τε και οραν την ανωτατω φυσιν, την παντουργον, την αφραστον, την απροσιτον πασιν; Η τινος επιθυµησειε λαµπροτερου εν βιω, τω τε τουτω, λογισθητι, τω ολιγοχρονιω, η τω αλλω, µοι νοησον, τω µη εχοντι τελος; Ει ηδεις το κρυπτοµενον βαθος των µυστηριων, ουκ αν µε κατηναγκαζες ταυτα λαλειν η γραφειν. Φριττω γαρ ευλαβουµενος εγχαραττων τα θεια και γραµµασι σκιαγραφων τα απορρητα πασιν. Ει εθεασω τον Χριστον, ει ελαβες το Πνευµα και προσηνεχθης τω Πατρι δια τουτων των δυο, γινωσκειν ειχες α λαλω και α σοι εξηγουµαι, και οτι µεγα και φρικτον και επεκεινα πασης δοξης τε και λαµπροτητος, αρχης και εξουσιας, πλουτου τε και δυναµεως και πασης βασιλειας το λειτουργειν εν καθαρα καρδιας συνειδησει τη καθαρα και Αγια και αχραντω Τριαδι.

Μη γαρ µοι ειπης σωµατος την αναµαρτησιαν και, ων το βαθος ου νοεις, παραξης µαρτυριας, αλλ᾿ απερ ειπεν ο Θεος δια των Αποστολων και Βασιλειου του σοφου, του πυρινου την γλωτταν, και Χρυσοστοµου τε πατρος τας απλας µαρτυριας και Γρηγοριου του καλως ταυτα θεολογουντος ακουσον και πιστωθητι, ποταπον χρη υπαρχειν τον λειτουργουντα τω Θεω, τω ποιητη των παντων! Και εκ της καταξιωσεως και εκ της αρετης σου εχεις του αξιωµατος το µεγεθος θαυµασαι. (135) Μη πλανηθητε, αδελφοι, µη τολµησητε ολως αψασθαι η προσελθειν το απροσιτω φυσει. Ος γαρ ουκ αποταξεται κοσµω και τοις εν κοσµω και την ψυχην αρνησεται την εαυτου και σωµα και ολος γενηται νεκρος ταις αισθησεσι πασαις µηδεν προσβλεπων εµπαθως των ηδεων του βιου, µηδενος ολως επιθυµων των του κοσµου πραγµατων µηδε ενηδυνοµενος λογοις τισιν ανθρωπων, ος ου κωφος τε και τυφλος γενηται τοις του κοσµου πραγµασι τε και ηθεσι, πραξεσι τε και λογοις ορων µεν οσα οφθαλµος φυσει οραν ισχυει, µηδεν δε ενδοθεν εων εισελθειν εν καρδια και τυπους τουτων και µορφας ανιστορεισθαι ταυτην ακουων δ᾿ οσα ακοη δεχεται ανθρωπινη, και µενων ωσπερ αψυχος και αναισθητος λιθος, µη ηχην, µη την δυναµιν των φωνων µεµνηµενος, ου δυναται την µυστικην και αναιµακτον θυειν Θεω θυσιαν καθαρως τω καθαρω την φυσιν. Οταν γαρ ταυτα αισθηθη ποιειν εν αληθεια, απεχωρισθη του παντος κοσµου και των του κοσµου και γνωσει και πιστευσει µοι, α µελλω παλιν γραφειν. Τον αερα τον σκοτεινον, ον ∆αυιδ τειχος λεγει και θαλασσαν ωνοµασαν του βιου οι Πατερες, υπερεβη, επερασεν, εισηλθεν εις λιµενα, εν ω πας ο γενοµενος παν αγαθον ευρισκει. Εκει γαρ ο παραδεισος, εκει ζωης το ξυλον, εκει ο αρτος ο γλυκυς, εκει ποµα το θειον,

εκει ο ανεξαντλητος πλουτος των χαρισµατων. Εκει η βατος καιεται µη καταφλεγοµενη και των ποδων µου λυονται πεδιλα ευθεως˙ (136) εκει θαλασσα ρηγνυται και διερχοµαι µονος και ορω εν τοις υδασιν εχθρους ποντιζοµενους˙ εκει το ξυλον θεωρω εν τη εµη καρδια βαλλοµενον και τα πικρα παντα µεταποιουνται˙ εκει την πετραν βλυζουσν µελι εκαρπωσαµην και η ψυχη µου εκτοτε θλιψεως ου µετεσχεν˙ εκει ευρηκα τον Χριστον, τον παροχεα τουτων, και ηκολουθησα αυτω εξ ολης της ψυχης µου˙ εκει το µαννα εφαγον και αρτον των Αγγελων και ουδενος επεθυµησα των ανθρωπινων ετι˙ εκει την ραβδον Ααρων την ξηραν εξανθουσαν ειδον τε και εθαυµασα Θεου τερατουργιας˙ εκει την στειραν µου ψυχην ειδον καρποφορουσαν και πως το ξυλον το ξηρον ποιει καρπον ωραιον˙ εκει την βορβορωδη µου και ασωτον καρδιαν εθεασαµην καθαραν και αγνην και παρθενον και το˙ Χαιρε, ακουουσαν, η κεχαριτωµενη, µετα σου γαρ ο Κυριος και εν σοι εις αιωνας! Εκει το˙ Νιψαι, ηκουσα, κολυµβηθρα δακρυων! και ποιησας επιστευσα και ανεβλεψα αιφνης˙ εκει εταφην µνηµατι ταπεινωσει τελεια, και παρεγενετο Χριστος αµετρητω ελεει και λιθον ηρε τον βαρυν εκειθεν των κακων µου και ειπε˙ ∆ευρο, εξελθε ως εκ ταφου του κοσµου! Εκει, πως επαθεν, ειδον, απαθως ο Θεος µου και πως νεκρος εγενετο αθανατος υπαρχων και ανεστη του µνηµατος µη λυσας τας σφραγιδας. Εκει την µελλουσαν ειδον ζωην και αφθαρσιαν, (137) ην ο Χριστος χαριζεται τοις αυτον εκζητουσι, και βασιλειαν ουρανων ουσαν εντος µου ευρον, ητις υπαρχει ο Πατηρ, ο Υιος και το Πνευµα, θεοτης αδιαιρετος εν τρισι τοις προσωποις, ην οι µη προτιµησαντες αντι παντος του κοσµου και δοξαν ηγησαµενοι και τιµην τε και πλουτον

το προσκυνειν, το λειτουργειν και παριστασθαι µονον αναξιοι τυγχανουσι και της αχραντου θεας και της τρυφης και της χαρας και των καλων απαντων, ων ου µη µεταλαβωσι µετανοιαν µη σχοντες, ει µη παντα ως ειποµεν, γενωνται διδαχθεντες και παντα πραξωσι σπουδη, α ειπεν ο Θεος µου, και τοτε µολις τις πολλω φοβω και ευλαβεια, ει ο Θεος κελευσειεν, απτεσθω των αψαυστων. Ουδε γαρ πασιν εξεστι λειτουργειν τοις τοιουτοις, αλλ᾿ ει και πασαν δεξεται του Πνευµατος την χαριν και καθαρος απο µητρος υπαρχει αµαρτιας, ει µη Θεου κελευσµατι και εκλογη εκεινου, πληροφορουντος την αυτου ψυχην ελλαµψει θεια και εµπυριζοντος αυτην ποθω θειας αγαπης, ουκ αν δοκη µοι ευλογον ιερουργειν τα θεια και των αψαυστων και φρικτων απτεσθαι µυστηριων, οις πρεπει δοξα και τιµη και προσκυνησις πασα νυν και αει δια παντος, εις παντας τους αιωνας. Κ’. Ευχαριστια και εξοµολογησις συν θεολογια˙ και περι δωρεας και µετουσιας Πνευµατος Αγιου. (138) Ωφθης δι᾿ εµε επι γης εκ Παρθενου, ο προ αιωνων αορατος υπαρχων, και σαρξ εγενου και ανθρωπος εδειχθης, ο απροσιτω φωτι ενειληµµενος, και περιγραπτος τοις πασιν ενοµισθης, ο πανταπασιν αχωρητος υπαρχων, ον ουκ ισχυει λογος απας εκφρασαι, νους δε βιαζοµενος δρασσεται ποθω και κρατειν ου δυναται συστελλοµενος φοβω και παλιν ζητει καιοµενος τα ενδον, φαντασθεις δε σου βραχυ τη λαµπηδονι τροµω αποπεµπεται και χαρα χαιρει. Στεγειν γαρ ου δυναται φυσις ανθρωπων ολον σε τρανως καθοραν, τον Χριστον µου,

ει και ολον σε πιστευοµεν λαµβανειν εκ του Πνευµατος, ου διδως, ο Θεος µου, και των αχραντων αιµατος και σαρκος σου, ων κοινωνουντες σε κρατειν και εσθιειν αδιαιρετως, Θεε, οµολογουµεν και ασυγχυτως˙ ου γαρ µεταλαµβανεις φθορας η ρυπου, αλλ᾿ εµοι µεταδιδως της σης αφθαρτου καθαροτητος, Λογε, (139) και αποπλυνεις τον ρυπον των κακων µου και εκδιωκεις ζοφον αµαρτιων µου και της καρδιας καθαιρεις µου το αισχος και της κακιας εκλεπτυνεις το παχος και φως ποιεις µε, τον πριν εσκοτισµενον, και ωραιον µε κατ᾿ αµφω απεργαζη˙ αιγλη περιλαµπεις µε αθανασιας και εκπληττοµαι και καιοµαι τα ενδον επιθυµων σε αυτον προσκυνησαι. Οτε δε τουτο ενθυµηθω ο ταλας, ω του θαυµατος, εν εµοι σε ευρισκω καταµενοντα, κινουµενον, λαλουντα και αφωνον µε τοτε αποτελουντα τη καταπληξει δοξης της απροσιτου. Θαµβος ουν συνεχει µε και απορια, οτι τον παντα συνεχοντα παλαµη συνεχοµενον εν καρδια µου βλεπω. Αλλα τι σου, Χριστε µου, το ξενον του ελεους, τις η απειρος συγκαταβασις, Λογε; Τι προς την εµην εληθυθας πτωχειαν, πως και εισηλθες εις ρυπωσαν οικιαν, ο απροσιτω οικων φωτι, Θεε µου; Πως δε και τηρεις ακαταφλεκτον ταυτην, πυρ υπαρχων αστεκτον φυσει βροτεια; Τι δε ποιησω αξιον σου της δοξης και τι ευρησω προς τοσαυτην αγαπην; Τι σοι προσαξω, τω τοιαυτη µε δοξη και τιµη δοξασαντι, τον αναξιον; Ον γαρ ανθρωποι βλεπειν απαξιουσιν,

αλλ᾿ ουδε λαλειν ουδε συνεστιασθαι ολως εµοι βουλονται τω παναθλιω, συ ο πνοην απασαν τρεφων και φυσιν, (140) ο τοις Σεραφειµ απροσιτος υπαρχων, ο παντων κτιστης, ποιητης και δεσποτης ου µονον ορας και λαλεις µοι και τρεφεις, αλλα και την σην ουσιωδως µοι σαρκα κατηξιωσας και κρατειν και εσθιειν και το αιµα σου το παναγιον πινειν, ο εξεχυθη δι᾿ εµε σου σφαγεντος. ∆ιακονον τε και λειτουργον και µυστην τουτων µε κατεστησας, ονπερ γινωσκεις, ο παντα ειδως, πριν ποιησεις αιωνας και πριν παραξεις τι των µη βλεποµενων τα γαρ ορατα υστερον συνεστησω -, τον αµαρτωλον, ασωτον, τον τελωνην, ληστην, φονεα εµαυτου γεγονοτα, ψευστην των καλων, εργατην ανοµιας και πασων των σων εντολων παραβατην. Συ ουν αληθη ταυτα ειναι γινωσκεις˙ πως ενωπιον οφθω σου, ω Χριστε µου, πως δε τη ση πλησιασω τραπεζη; Πως του αχραντου σωµατος σου κρατησω, ο χειρας εχων παντη εσπιλωµενας; Πως υµνησω σε, πως αλλοις µεσιτευσω µη εχων εκ πιστεως και καλων εργων την προς σε αγαπησιν και παρρησιαν, αλλ᾿ υποχρεως αυτος ων, ωσπερ οιδας, πολλων ταλαντων, πολλων ανοµηµατων; Ο νους απορει, ησθενησεν η γλωσσα και λογος ουδεις ευρισκεται µοι, Σωτερ, τα σα εξειπειν αγαθοτητος εργα, α εποιησας εις εµε τον σον δουλον. (141) Φλεγονται δε µου ως εκ πυρος τα ενδον και ου δυναµαι σιωπων υποφερειν το µεγα βαρος των πολλων δωρεων σου. Ο τα στρουθια φωναις λαλειν ποιησας

δωρησαι καµοι λογον, τω παναθλιω, ινα τοις πασιν εγγραφως και αγραφως διηγησωµαι, α εις εµε ειργασω δια ελεος απειρον, ο Θεος µου, και δια µονην την σην φιλανθρωπιαν. Και γαρ υπερ νουν φρικτα τε και µεγαλα πελουσιν, απερ παρεσχες µοι τω ξενω, τω αµαθει, τω πτωχω, τω απαρρησιαστω, τω απο παντος απερριµενω ανθρωπου. Γονεις ου προσειχον µοι φυσικη τη αγαπη, οι αδελφοι και φιλοι µου παντες ενεπαιζον µοι, αγαπαν γαρ µε λεγοντες εψευδοντο εις απαν. Οι συγγενεις, οι εξωθεν, οι αρχοντες του κοσµου τοσουτον µε απεστρεφοντο και ηνειχοντο βλεπειν, οσον συναπολεσαι µε ταις αυτων ασεβειαις. Πολλακις επεθυµησα δοξης αναµαρτητως και ουπω ταυτην ευρηκα εν τω παροντι βιω˙ η δοξα γαρ η κοσµικη, καθως εβεβαιωθην, και διχα αλλης πραξεως αµαρτια τυγχανει. Ποσακις επεθυµησα ανθρωπους αγαπαν µε και εχειν οικειοτητος προς αυτους παρρησιαν, και ουδεις µου ηνεσχετο των αγαθα φρονουντων˙ αλλοι δε µαλλον ηθελον βλεπειν µε και γνωριζειν, εγω δε τουτους εφευγον ως των κακων εργατας. Ταυτα ουν παντα, ∆εσποτα, και αλλα τουτων πλειω, α ουδε λεγειν ευπορω, ουδ᾿ αποµνηµονευειν, συ εις εµε, τον ασωτον, προνοων απειργασω, ινα ελκυσης εκ βυθου και κοσµικου µε σκοτους (142) και της απατης, της δεινης, των του βιου ηδεων. Οι αγαθοι µε εφευγον δια το εξω σχηµα, τους δε φαυλους εξεφευγον οικεια προαιρεσει˙ ηγαπων γαρ, ως ειρηται, δοξαν και πλουτον κοσµου και φαντασµον ενδυµατος και βλακευµατων ηθη. Ουκ οιδα δε τι φθεγξοµαι, ουκ οιδα τι σοι ειπω˙ φοβουµαι γαρ και το λαλειν και γραφειν τα τοιαυτα, µη περιπεσω τοις εµοις λογοις και αµαρτησω, και εσται ανεξαλειπτον το ψευδως γεγραµµενον.

Οταν προσεκαλειτο µε εις εργα τις µανιας και αµαρτιας, αληθως, του πλανου κοσµου τουτου, εσωθεν η καρδια µου συνελεγετο ολη και ωσπερ κατεκρυπτετο εαυτην αιδουµενη, συνεχοµενη αφανως παντως χειρι σου θεια. Και τα µεν αλλα απαντα ηγαπων τα του βιου, οσα τε οψιν τερπουσι και λεαινουσι λαρυγγα και σωµα καλλωπιζουσι, το φθειροµενον τουτο. Τας πραξεις δε τας µυσαρας και ασελγεις ορεξεις συ δη εκ της καρδιας µου απηλειψας, Θεε µου, και µισος ενεποιησας προς ταυτα τη ψυχη µου˙ ει και τη προαιρεσει µου προσεκειµην εν τουτοις, και ορεξιν τε απρακτον και πραξεις ανορεκτους εποιεις µαλλον εχειν µε – θαυµα µεγιστον παντη και παντων απεχωρισας οικονοµια θεια βασιλεων, αρχοντων τε και πλουσιων του κοσµου. Πολλων πολλακις και εµου θελησαντος εις ταυτα αυτος βουλην ουκ ειασας τινος εν τουτοις στηναι, αλλους δοξαζειν λεγοντας και πλουτειν µε εν βιω µισος εµισουν, ∆εσποτα, µισος απο καρδιας, ως µητε συντυχιαν µε κινειν ποτε προς τουτοις, οι και µανεντες βακλοις µε σφοδρως ετυψαν µαλλον˙ αλλοι δε λοιδοριαις µε προς παντας ελοιδορουν (143) εργατην ειναι λεγοντες πασης παρανοµιας, θελοντες διαστρεψαι µε απο οδου ευθειας˙ τας πραξεις γαρ εξεφευγον, ινα µη λοιδορωµαι, αυτοι δε ελοιδορουν µε, οπως εις πραξεις ελθω, ει αρα και τον επαινον τον των ανθρωπων χρηζω, οι προσετιθουν λεγοντες παντοτε λοιδορειν µε, εως αν εις το φρονηµα το εκεινων συνελθω. Τοις δε την δοξαν λεγουσι διδοναι την του κοσµου ουτως ανταποκρινεσθαι δεδωκας µε, Σωτηρ µου˙ Ει πασαν δοξαν, ελεγον, την του κοσµου εκρατεις και στεφος σου τη κορυφη βασιλειας υπηρχε, τοις δε ποσι σου κοκκινον ην υποδεδεµενον και τουτων παντων αιφνης µε κυριον απειργασω, αυτος δε εστης παγανος, δουλος µου θελων ειναι,

ουκ αν ταις πονηριαις σου και τοις φρονηµασι σου ολως συνεκοινωνησα η συνηλθον εν βιω. Ποιος χαρτης χωρησειε τας σας ευεργεσιας και τα καλα σου τα πολλα, α εις εµε ειργασω; Ει γαρ µυριαι γλωσσαι µοι δοθησονται και χειρες, ουκ αν ισχυσω εξειπειν η περι παντων γραψαι˙ εισι γαρ παντως αβυσσος εν απειρω τω πληθει, εισιν ακατανοητα τω της δοξης µεγεθει, και ασθενω τον λογισµον, πονω µου την καρδιαν, οτι λαλειν ου δυναµαι περι σου, ο Θεος µου. Οταν γαρ, απερ επραξα, ενυµηθω, ο ταλας, οσα µοι εβοηθησας, εξ οιων µε εξειλου και ποσων, Σωτερ, µε κακων απερ διεπραξαµην, αλλ᾿ ως πολλα ποιησαντα αγαθα και µεγαλα και καθαρον απο µητρος αγιας κολυµβηθρας ουτως και προσελαβου µε, ουτως ετιµησας µε, ουτως µε κατεκοσµησας στολη τη βασιλειω, (144) ολος τροµω συνεχοµαι και εξισταµαι χαιρων και αφωνος καθισταµαι και εκλυοµαι σφοδρα, οτι θεος εδοθης µοι, ο ποιητης του κοσµου, ανθρωπω λιαν µυσαρω και βδελυκτω τοις πασιν ανθρωποις τε και δαιµοσιν ως ηδη γεγονοτι και υπερβαντι πραξεσιν εργων ατοπωτατων κακεινους. Οιµοι τω αισχρω και ρυπαρω - πως ειπω;ηνωθης µοι, φιλανθρωπε, αµετρω ευσπλαγχνια, ο καθαροτητι πολυς, αγιωσυνη µειζων, δυναµεις τε ασυγκριτος και ανεικαστος δοξη, και συγκατηλθεν ανωθεν αφ᾿ υψους αµετρητου εως εσχατου των πυλων αδου αµαρτιων µου και σκοτους της πτωχειας µου και οικου συµπτωθεντος απο πολλων ανοµιων, µεγιστης αµελειας ηµεληµενου παντελως και γε ρερυπωµενου, ος προτερον ανεστησας εµε κειµενον κατω και επι πετραν εστησας των θειων εντολων σου και λουσας εκαθαρισας βορβορου των κακων µου και χιτωνα ενεδυσας λευκον υπερ χιονα, τον οικον τε εσαρωσας τον κατεσπιλωµενον

και εισελθων ενωκισας, ω Τριας, ο Θεος µου, ειτα θρονον µε απετελεσας θεοτητος σου θειας και οικον απροσιτου σου δοξης και βασιλειας και σταµνον µαννα φερουσαν το της αθανασιας, και λυχνον ενδον εχοντα φως ασβεστον και θειον, πυξιον τε ως αληθως του καλου µαργαριτου και γαρ αγρον, εν ω κεκρυπται ο θησαυρος του κοσµου, πηγην, εξ ης οι πινοντες ουδεποτε διψωσιν, ητις και βλυζει µαλιστα υδωρ δεκαπλασιως και τους εν πιστει πινοντας εκτελει αθανατους, (145) παραδεισον ξυλον ζωης µεσον εχοντα παλιν και γην περικαλυπτουσαν τον αχωρητον πασι, σε, ον εζητησα ποτε εξ ολης µου καρδιας, και επεθυµουν περι σου λογον αει ακουειν και ηθελον την µνειαν σου εχειν εν τη ψυχη µου και συχνοτερως περι σου και λαλειν και ακουειν. Ει γαρ και πρωην µου ο νους περι σου φαντασθηναι καθαρως ουκ ηδυνατο, παντη ρερυπωµενος, ουδ᾿ οφθαλµοι θεασασθαι η ακοη ακουσαι, ουδ᾿ αναβασεις δεξασθαι η καρδια µου θειας, αλλα µονη τη ακοη κατεπληττετο ολη και φοβω συνεστελλετο η ψυχη µου και τροµω, αλλ᾿ ενδοθεν ορωσα σε νυν εαυτης εκπληττεται και ενοπτριζοµενη σε, οσον αυτη γε διδως, ολον εν ολω τω παντι, ολον εκτος δε τουτου, εντος τε παλιν εαυτης, ολον κατανοουσα ολον ακατανοητον θεοτητι τη θεια, τον τοις πασιν αορατον και αποκεκρυµµενον, σε τον απροσιτον και προσιτον µονοις οις ηβουληθης, καθως αυτος ηθελησας φιλανθρωπως φανηναι, τον Σεραφειµ και Χερουβιµ και πασι τοις αγγελοις απροσιτον και φοβερον αυγη φυσεως θειας, µετα ανθρωπων προσιτον τον φυσει αληπτον τε, ολη ολως εξισταται, εκπληττεται δε πλεον την αγαθοτητα την σην και την φιλανθρωπιαν, οτι καθαιρεις ρυπαρας ψυχας και νουν φωτιζεις και περιδρασση γεωδους και υλικης ουσιας,

αναπτεις τε φλογα πολλην αγαπησεως θειας και ποθου θειου ερωτα οια πυρ µοι εµβαλλεις και µεχρι τριτου ουρανου φθανειν παρασκευαζεις και εις παραδεισον ποιεις, Σωτερ, αρπαζεσθαι µε, εν ω ακουω ρηµατα αρρητα τε και ξενα, (146) α ουκ εξον βροτοις λαλειν η λογω εξηγεισθαι. Σοι δε τιµη πρεπει, δοξα και µεγαλωσυνη, κρατος αιωνιον, Χριστε, τω του παντος ∆εσποτη συν τω Πατρι και Πνευµατι τω φυσει Παναγιω νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων˙ αµην. ΚΑ’. Επιστολη προς µοναχον ερωτησαντα˙ Πως χωριζεις τον Υιον απο του Πατρος, επινοια η πραγµατι; Εν η ευρησεις πλουτον θεολογιας ανατρεπουσης την αυτου βλασφηµιαν. (147) Ελαµψας, εξεφανας φως το της δοξης, φως απροσιτον της σης ουσιας, Σωτερ, και κατηυγασας ψυχην εσκοτισµενην, µαλλον δε σκοτος ουσαν εξ αµαρτιας ως το φυσικον απολεσασαν καλλος, ως εξ αδου τε ανηγαγες κειµενην και φως ιδειν δεδωκας θειας ηµερας και του ηλιου ακτισιν ελλαµφθηναι και φως γενεσθαι ταυτην, ω µεγα θαυµα! Ου πιστευουσιν οι δοξης των ανθρωπων µη καταφρονησαντες, ως ενετειλω, ουδε γαρ εγευσαντο δοξης της θειας, ην δεδωκας συ και διδως νυν, Θεε µου, τοις απο ψυχης ολη τη διαθεσει σε ζητησασι, την αιωνιον δοξαν, σε, τον αληθως Θεον δεδοξασµενον, ον το κατιδειν ακροτης εστι δοξης. Ο δε αει σε βλεπειν ηξιωµενος παντως ελαχεν αγγελικης αξιας, ει και δεδεται τη σαρκι κατα φυσιν.

Ει δε και µειναι παρ᾿ αυτω κατεδεξω (148) και καταµενειν εν σοι προσηβουληθης, την σην εξεπληρωσας οικονοµιαν και οµοιον σου τον φθαρτον απειργασω θεον, ο Θεος, ο συνυπαρχων φυσει, ο προαναρχος Θεω τω συναναρχω Υιω και Λογω, τω εκ σου γεννηθεντι, ουκ επινοια εκ σου χωριζοµενω, αλλα πραγµατι αχωριστω σου οντι. Ει δε και χωριζεται, αλλ᾿ ου τη φυσει, τη υποστασει δε µαλλον, ειτ᾿ ουν προσωπω, το γαρ πραγµατι ασεβων και αθεων, το δ᾿επινοια ολως εσκοτισµενων. Εχει γαρ ο νους γεννωµενον τον λογον απαυστως παντως και πως κεχωρισµενον˙ ει δε γενναται και προερχεται οντως και κεχωρισται ενυποστατω λογω, αλλα και µενει του γεννησαντος ενδον, οπερ και κολπον πατρικον δει νοησαι, και διερχεται εις τον συµπαντα κοσµον και παντα πληροι του Πατρος ολως διχα και συν τω Πατρι ολος αυτος υπαρχει, µετερχεται δε παντως ταις ενεργειαις και τη ελλαµψει µεταβαινειν νοειται. Εµπεριπατειν ηκουσας γαρ και µενειν και αποστρεφειν το προσωπον και βλεπειν, κατερχεσθαι τε και ανερχεσθαι παλιν, παραγινεσθαι τε και αφιπτασθαι αυθις και αλλα πολλα της θειας ενεργειας αι θειαι γραφαι πασαι δηµηγορουσιν, α ελαλησεν εκπορευθεν το Πνευµα, (149) το Παναγιον, εκ του Πατρος αφραστως, και απεσταλη δι᾿ Υιου τοις ανθρωποις˙ ου τοις απιστοις ουδε τοις φιλοδοξοις, ου τοις ρητορσιν ουδε τοις φιλοσοφοις, ου τοις µαθουσι συγγραφας των Ελληνων, ου τοις τα γραφας αγνοουσι τας εσω,

ου τοις εξασκησασι σκηνικον βιον, ου τοις λαλουσι τορνευτως και πλουσιως, ου τοις λαχουσι µεγαλων ονοµατων, ου τοις τυχουσι φιλεισθαι παρ᾿ ενδοξων, ου συµπραξασι τοις πραξασιν ανοµως, ου τοις καλουσιν ουδε τοις καλουµενοις, ουδε παιζουσιν ουδε τοις παιζοµενοις, αλλα τοις πτωχοις πνευµατι και τω βιω, τοις την καρδιαν καθαροις και το σωµα, τοις λογον απλουν και απλουστερον βιον και απλουστεραν κεκτηµενοις την γνωµην, τοις την δοξαν φευγουσιν ως πυρ γεεννης και κολακευτας απο ψυχης µισουσιν (ου γαρ δεχεται το Πνευµα κολακειας, ουδ᾿ ανεχεται ακουειν, ο µη εστι), τοις προς µονην βλεπουσι ψυχης την δοξαν και των αδελφων την σωτηριαν παντων και µηδε µικρα καρδιακη κινησει αισθησιν λαµβανουσι προς τι του κοσµου, επαινων οιον η δοξης ανθρωπινης η πασης αλλης ηδονης ειτε παθους. Ουτοι γαρ νεκροι και ζωντες αληθεια, οτι πελουσιν αληθεις και ως πλανοι. Ουτοι ταπεινοι πνευµατι και καρδια, (150) πραεις τε εισι και ζηλωται Κυριω. Ουτοι ασεβεις εισι τοις ασεβεσι και οσµη ζωης τοις εκλεκτοις Κυριου. Ουτοι και πορνοι τοις πορνοις τη καρδια και ισαγγελοι τοις την ψυχην παρθενοις. Ουτοι και δοξης εν µεσω ταπεινουνται και εν πενια εισι δεδοξασµενοι. Ουτοι και ευτελειαν ως βασιλειαν και βασιλειαν ως πτωχειαν ηγουνται. Ουτοι τρωγοντες εισιν εν εγκρατεια και νηστευοντες παν ειδος εµπιπλωνται. Ουτοι ου συνερχονται τη αδικια ουδε παριδειν δυνανται τεθλιµµενον

και καταπονουµενον υπο πλουσιων. Ουτοι προσωπον ουκ αιδουνται ανθρωπων, το γαρ προσωπον ορωσι του Κυριου. Ουτοι ου κλωνται τοις δωροις την καρδιαν και ου παρορωσι νοµον δικαιοσυνης, εχουσι και γαρ τον ασυλητον πλουτον και τα του κοσµου παντα λογιζονται ως κοπρον. Ουτοι εχοντες διδασκαλον το Πνευµα µηθησιν ου χρηζουσιν εκ των ανθρωπων, αλλα τω φωτι λαµποµενοι τω τουτου βλεπουσι τον Υιον, ορωσι τον Πατερα και προσκυνουσι Τριαδα τοις προσωποις, τον ενα Θεον ηνωµενον τη φυσει αφραστως. Ουτοι µυουνται εκ του Πατρος δε παλιν, οτι γενναται ο Υιος αµεριστως, ως οιδε µονον, ειπειν γαρ ουκ ισχυω˙ ει γαρ ισχυον, ειχε παντως ο λογος τα υπερ λογον και διανοιαν φρασαι (151) και ανω κατω τα συµπαντα γενεσθαι. Ει γαρ το κτισµα τον κτιστην καταµαθη και, οιος εστιν, ολον κατανοηση και ειπειν λογω γραψαι εξισχυση, γεγονε του κτισαντος το εργον κρεισσον. Παυσον, ανθρωπε, φριξον, βροτε, τη φυσει και εννοησον, οτι µη ων παρηχθης και της µητρωας νηδυος παρακυψας ειδες τον κοσµον τον προ σου παραχθεντα. Και ει δυνηθης ουρανου υψος γνωναι η την ουσιαν υποδειξαι οποια, του ηλιου τε, σεληνης και αστερων, που κεκολληνται και πως περιπατουσιν αψυχα οντα και αναισθητως κινουµενα, η της γης αυτης, εξ ης αυτος εληφθης, ορους και µετρα, πλατη τε και µεγεθη, και επι τινος εποχειται, ει ειδες, παλιν δ᾿ εκεινο τι εστιν η που την βασιν εχει, ταυτα ει εγνως και καθ᾿ εν ευρες τελος,

και της θαλασσης ει µετρησης την ψαµµον, ειτε σου αυτου διαγνωναι την φυσιν και της σοφιας το εργον ερµηνευσαι, τοτε και αυτον τον ποιητην νοησεις, πως εν Τριαδι η Μονας ασυγχυτως και εν Μοναδι Τριας αδιαιρετως. Ζητησον Πνευµα, εξω γενου του κοσµου! Μη δωης υπνον οφθαλµοις το παραπαν, µητε φροντισης της ζωης της παρουσης! Κλαυσον, πενθησον, ον απωλεσας χρονον! Ισως ο Θεος παρακληθη και δωσει, (152) ωσπερ το πριν δεδωκεν ιδειν τον κοσµον και τον ηλιον και το φως της ηµερας, ουτω και τα νυν λαµψαι καταξιωσει και υποδειξαι τον νοερον σοι κοσµον και φωτι ελλαµψαι σε τω τρισηλιω, ο ει θεαση, τοτε γνωση α λεγω˙ τοτε µαθηση του Πνευµατος την χαριν, οτι και απον παρεστι τη δυναµει και παρον ουχ οραται τη θεια φυσει, αλλα και παντη και ουδαµου υπαρχει. Ει ζητησεις αισθητως ιδειν τουτο, που αν ευρησεις; Ουδαµου, παντως ειποις. Ει νοερως αναβλεψαι ισχυσεις, µαλλον δ᾿ εκεινο τον νουν σου καταλαµψει και διανοιξει κορας της σης καρδιας˙ τοτε πανταχου ειναι ουκ απαρνηση, αλλα δι᾿ αυτου απαντα διδαχθηση, ει και αµαθης και αγροικος τυγχανεις. Ει δε ουκ εγνως οφθαλµον ανοιγεντα της διανοιας της σης και φως ιδοντα, ει ουκ ησθηθης γλυκυτητος της θειας, ει ουκ ελλαµφθης τω Πνευµατι τω Θειω, ει ουκ εκλαυσας δακρυα ανωδυνως, ει εκπληθεντα τον νουν ουκ εθεασω, ει καθαρθεισαν ουκ εγνως σην καρδιαν και εκλαµψασαν φαιδρας αντανακλασεις

και ανελπιστως ευρες Χριστον εντος σου και εξεπλαγης καλλος ιδων το θειον και επελαθου φυσεως ανθρωπινης ολον σεαυτον βλεπων ηλλοιωµενον, πως περι Θεου λαλειν, ειπε, ου φριττεις; Πως δε και τολµας σαρξ αυτος ολος πελων (153) και µηπω πνευµα γεγονως ως ο Παυλος περι Πνευµατος φιλοσοφειν η λεγειν, ο εν τοιουτοις µη κατοικειν ακουεις δια το ειναι σαρκας αυτους, ως λογος; Αλλ᾿ εγραψα ταυθ᾿ ινα γνως πως πιστευω, και ει θελησεις, πεισθης µοι και στυγνασης. Ει γαρ αληθως τον θησαυρον ουκ εχεις, ονπερ ο κοσµος ου δυναται χωρησαι, ει ουπω ελαβες δοξαν των αλιεων, ην οι λαβοντες Θεον ελαβον οντως, καταλειψεις κοσµον και τα εν κοσµω, οξυποδησεις, δραµεις προ του κλεισθηναι πυλας βιου σοι και του τηδε θεατρου, και διαλυθη η πανηγυρις, οιµοι, και συσκοτασει ηλιος και τα αστρα και γη παρελθει και ανοιχθη ο αδης και το παν γενησεται σκοτος και χαος˙ και τοτε γνωση, φιλη ψυχη, και µαθης, οτι οι µη εχοντες Πνευµα το Θειον εν διανοια λαµπαδος δικην λαµπον και εν καρδια ενοικουν ανεκφραστως τω αιωνιω παραπεµπονται σκοτει. Και γαρ το Πνευµα ο Κυριος υπαρχει, Πνευµα δ᾿ ο Θεος, ο Πατηρ του Κυριου, εν παντως Πνευµα, ουδε γαρ διαιρειται. Τουτο ο εχων οντως εχει τα τρια, αλλ᾿ ασυγχυτως, ει και αδιαιρετως. Εστι γαρ Πατηρ˙ και πως Υιος υπαρξει; (154) Εστι γαρ αγεννητος το κατ᾿ ουσιαν, εστι τε Υιος˙ και πως γενηται Πνευµα; Πνευµα το Πνευµα˙ και πως Πατηρ φανειται;

Πατηρ ο Πατηρ, οτι αει γεννητωρ˙ πως δε γινεται η αει γεννησια; Οτι του Πατρος ου χωριζεται ολως και ολος προερχεται ανερµηνευτως, παντοτε µενει εν τω πατρικω κολπω και προερχεται παντοτε ανεκφραστως. Υιος εν Πατρι αεναως οραται γεγεννηµενος, αλλα συνηνωµενος˙ και εν Υιω γαρ ο Πατηρ καθοραται αδιαστατως, ατοµως, αχωριστως. Υιος ο Υιος, οτι αει γενναται και προ αιωνων εστι γεγεννηµενος, προερχοµενος ου τεµνεται της ριζης, αλλα και χωρις αχωριστος τυγχανει και ηνωµενος ολος Πατρι τω ζωντι αυτος τε ζωη πασι το ζην παρεχων. Οσα ο Πατηρ, και ο Υιος τοσαυτα˙ οσα ο Υιος, και ο Πατηρ ωσαυτως. Βλεπεω τον Υιον, και βλεπω τον Πατερα, οραται Πατηρ Υιω απαραλλακτως, πλην ο µεν γεννα, ο δε αει γενναται. -Τι χωρις Πατρος εστιν, οπερ και εστι; Τι εστιν; ειπε, φρασον πασιν ανθρωποιςΘεος αναρχος και ποιητης των παντων, ει τι γεγονε και γενησεσθαι µελλει. Θεος τω Πατρι ισος και κατ᾿ ουσιαν και κατα φυσιν και κατα εξουσιαν (155) και κατα µορφην οντως και κατ᾿ ιδεαν και κατα χρονον Πατρος ουδεπω διχα. Πως προερχεται; Ως εκ νοος ο λογος. Πως χωριζεται; Ως φωνη εκ του λογου. Πως σωµατουται; Ως γραφοµενος λογος. Εκ των υψηλων εις ταπεινα κατηχθην και προς εµαυτον λυπηθεις εγενοµην και το γενος εκλαυσα το των ανθρωπων, οτι ζητουσι παραδειγµατα ξενα επινοιας τε και πραγµατα, και λεξεις

αλλ᾿ εδωκε και εργοις τοις εργοις παλιν ονοµατα τιθεναι. ως ειπεν. ει αποκεκρυµµενος. ει µονος υπερ λογον. ει µη ο ων αφραστος Θεος. ει αορατος. αλλα και αυτην την των αΰλων νοων -εθετο και γαρ αποκρυβην το σκοτος και παντα ταλλα ενθεν εισι του σκοτους. πως περι αυτον επινοιαν εισαγεις ειτε πραγµατι χωρισθεντα κατειδες. . Τι γαρ και καλεσειε τον κτιστην παντων. και αλλος αλλο και καλει και καλειται. παντα του Θεου γεγονασι προσταξει˙ εθηκε γαρ ονοµατα τοις εργοις εκαστω τε πραγµατι κλησιν ιδιαν. ονοµα δ᾿ αυτου ηµιν ουπω εγνωσθη. αλα της δοξης ορωσι δοξαν. ην ουδεις αγγελων η ανθρωπων η κατιδειν ισχυσεν η ονοµασαι. Ει ουν αφραστος. Ανθρωπου δε ποιου ειπειν τολµησεις. Του Ιωαννου η Παυλου του µεγαλου.παρεισαγουσιν απο των ανθρωπινων εξεικονιζειν δοκουντες την θειαν φυσιν˙ φυσιν. θαυµαζω τινος και µαθειν ερωτω σε˙ αγγελου η τινος των αΰλων. Και ουκ αν εγνως. Ποθεν δε και πως πεπερακας το σκοτος και µονος παντων εχωρισθης κτισµατων. ει απροσιτος. Ου γαρ την φυσιν. ει ονοµα ουκ εχει. Ει δε ταυτα σα ουκ εισιν. Ονοµατα γαρ και πραγµατα και λεξεις. ου πασι δ᾿ αυτος. οτι και τα προσωπα και τους ποδας εχουσι κεκαλυµµενους πτερυξι θειαις ευλαβως και κοσµιως -ει τινας ταυτας πτερυγας νοησεις – το απροσιτον µη στεγοντες της δοξης. αλλ᾿ ετερου. υπερ εννοιαν ου µονον την βροτειαν. (156) µονος δ᾿ εκεινος ως φως εξω του σκοτους -.

µεινας αφλεκτος φωτι τω απροσιτω και γενοµενος της οικιας εν µεσω αυτην εθεασατο την του ∆εσποτου φυσιν.Αλλ᾿ ο µεν βοα και τοις πασι κηρυττει. ους ειπειν ουκ ισχυω. ει τι και βουλει! Ισως ως ∆αυιδ και συ αναβοησεις˙ Εθαυµαστωθη. ειτε πραγµατι. ω Θεε µου! . Τις γαρ ου φριξει και τις ου µη πενθησει τυφλωσιν και σκοτωσιν των νυν λεγοντων και νεουργουντων αιρεσιν οντως ξενην. (157) απερ ηκουσεν. αρρητα λεγων ταυτα. καταµαθε σαυτον γε. Ειτε γαρ επινοια χωρισουσι τον Λογον. οτι ιµαντα µονον η σφαιρωτηρα υποδηµατων ουκ εξισχυει λυσαι˙ ο δε εις τριτον ουρανον ως ανηλθε και µετα ταυτα εις παραδεισον ηρθη. και τις. Παυλος ρηµατα ουκ ισχυσεν εκφρασαι. ουδε ικανος ιµαντα λυσαι µονον. ειπε. οπερ εκρυβες και νυν βουλει κηρυξαι. φωτι δε ο Θεος ενοικει απροσιτω. Και γαρ εκεινον ηµεις περι τοιουτου ουδεν ειποντα ηκουσαµεν εγγραφως. αµφικρηµνουσαν εις εν βαραθρον παντας τους ερωτωντας και τους ερωτωµενους. µη τι σοι µονω ειπε τι κατ᾿ ιδιαν. ειπε περι σου. αλλα κακεινος φωνη µεγαλη λεγει˙ Λογους ηκουσα. ο ουτως τον Θεον ερευνησας. η ση σοφια και η γνωσις σου εξ εµου. ανθρωπε. Φριξον. σφαλλουσι κακοφρονως πιπτοντες εις αιρεσιν αµφοτερωθεν˙ το γαρ πραγµατι τοµην ποιει του Λογου. Ιωαννης ουν ου λυει σφαιρωτηρα. το δ᾿ επινοια συγχυσιν ως µη χωριζεσθαι ολως. λεγων. ινα πλεον τι Ιωαννου και Παυλου ειπειν τολµησει ο αθλιος εκεινος.

καταλιπε την φιλοπραγµοσυνην και το βλασφηµον των λεξεων αποθου! Και πρωτον ειπε το. ινα µη λογω φανης ηµας διδασκων. πως ηµεις σωθωµεν. Ει µη σεαυτον µελλεις καταδικαζειν και κατακρινειν. Πραξον και λεξον κτιζων επι της πετρας. πλουτουσι δ᾿ αλλοι κακως αγνωµονουντες. αλλοι πενονται ισως ευχαριστουντες.Ναι. της πετρας. πραξις εν γνωσει και ουτως θεωρια. Ουτος και ποιµην. Τι της οροφης χρεια προ θεµελιων. πως ευδροµουσιν αλλοι ισως πονηροι και µη Θεον ειδοτες πως αλλοι δυστυχουσι Θεον ειδοτες και υπο Θεου γινωσκοµενι µονου. Τι προ του τρυγους τον οινον θελεις πινειν. δευρο. ως µη πραξας α λεγεις. επειτα λεξον και. µαλλον δε και αυτος υπο της πετρας κτιζου. ως αρχην ποτε µη βαλων εν τοιουτοις. πως αυτος εσωθης. του νεου λαου των λογικων προβατων. (158) θες την πετραν προτερον των θεµελιων. και δια τουτο υπερβωαινεις τους λογους. αλλοι δε πτωχοι φερουσιν ευχαριστως. ουτος και θεµελιος εστω σοι βιου. εις αερα γαρ ου συνισταται κτισις! Τας εντολας ποιησον Χριστου. των περι ηµας. αρπαζοντες δ᾿ ετεροι και αδικουντες οιονται Θεον θεραπευειν εκ τουτων. Οικοδοµη πρωτον και τοτε στεγος. αλλα και εργω ποιων προθυµοτερους. Τι προ του σπορου τα δραγµατα συλλεγειν και αλλοις οιει µεταδιδοναι µατην. αλλα διδαξον περι βαθους κριµατων. ουτος και αρχιτεκτων. της οδου µη εκπεσης. του δοµητορος της θειας εκκλησιας. . Ει βουλει. Ουτος εις ασκον παλαιον ου χωρειται.

οτι βροτοι ποιουσι και πανθανουσι παλιν. α ορας καθ᾿ εκαστην.και αλλα πολλα. και Θεος ανεχεται. αµα και φωνας των ευτελων στρουθιων. τους µισθους ληψοµεθα τους κατ᾿ αξιαν˙ λεγε. τα µεσον τουτου παντοιων ζωων γενη. αβυσσον αλλην ευρησεις γαρ εν ταυτη! Ιδε ουρανον. Επειτα ιδε τον περιγειον κοσµον. διαλογισµων. εκπλαγηθι. . την µητερα και ταφον ηµων απαντων προσταξει γεγονυιαν! Ενταυθα δ᾿ ελθων ειπε περι θανατου. Εχεις το λεγειν απειρα περι τουτων˙ µετα δε ταυτα σκοπησον και την κτισιν. ο παντων κτιστης. ω σοφιας σου. των πτηνων τε τας ποικιλας ορασεις. Θεε µου πανοικτιρµον! ∆ευρο και συσταληθι απο των εξω. Και µετα παντων σοι τω εξηγουµενω µεχρι τελευτης αρκεσει σοι του λεγειν περι τοιουτων πολλων και αναγκαιων. περι της ωρας εκεινης και ηµερας. χρησιµα φιλοις αµα και συγγενεσιν. εν η γυµνοι απαντες παρασταθωµεν τω του Θεου µου βηµατι και Σωτηρος και των ενταυθα πραξεων τε και λογων. και ωφελησει σε µετα θανατον ταυτα. τοις πλουσιοις ωσαυτως και τοις ενδοξοις. (159) Μη τις αδικος λογισθη τοις ανοµοις η τοις κατ᾿ εµε ουσιν ολιγοψυχοις. τις εκει πεπαρρησιασµενος και τις υπαρξει παλιν κατησχυµµενος. φρασον συντονως! (160) Ω βαθος πλουτου και γνωσεως της θειας. Ειπε. ενθυµησεων αµα. βλεψον εις την γην. ηλιον και τα αστρα. φιλοσοφησον πολλα και αναγκαια. θαλασσης πλατη και µεγεθη και ορους θαυµασον. διδαξον περι κρισεως θειας.

µαλλον δε κυων γενηση του ∆εσποτου και πνευσης ολον θυµον σου κατ᾿ εκεινων και ανιχνευσης οδους του σου ∆εσποτου˙ εως αν ευροις. µαλλον δε τα σα και σαυτον φιλοσοφει. ει µη δυνασαι κυνα. ουδε κλεπτουσα µοιρας των αδελφων σου. και ως µεν οφις φρονησιν παντως κτηση. ου χρεµετισης παντως δε προς το θηλυ! Καττα γενηση µυν νοητον τηρουσα. ωσπερ καλον στρουθιον. η ελαφος αναβηθι εις τα ορη. . µη στραφης εις τουπισω. και γενη θηρα των νοητων θηριων! Μιµησαι πτωκα. ουχ αρπαζουσα ολως τα του πλησιον. σεαυτον κατανοει. ιν᾿ εκ µεγεθους και καλλονης κτισµατων την ακατανοητον Θεου σοφιαν και τον νοητον πολεµον καταµαθοις. και πετραν Χριστον καταφυγην σου κτησαι (161) και κρυβηθι. ης ανευ ουδαµου διαβηση˙ µιµησαι πωλον βασταζοντα τον κτιστην. ενθα φοβος ουκ εστιν. και υπερβηθι τας παγιδας απασας! Πτερυγας νοει την αγιαν αγαπην. λυκους δε φυγης. γενου δε και βους ελκων αροτρον θειον και γλυκειαν αυλακα τεµνων του λογου. και οσα βλεπεις. των κυνηγετων αποδραθι τας χειρας η πετασθητι. εως αν καταλαβοις θυραν την θειαν.συναξον τον νουν. ευροις εν ορωµενοις εκαστον διδασκαλον της αρετης σοι η της κακιας εξεικονιζον παθος. ον προεξεικονισεν ο πλαστης παντων. τον δε ιον εµεσης τον της κακιας! Ως δ᾿ ιππος δραµης εν οδω τη δικαια. αλλα και µυΐ µυας διωξης παντας τους εναντιους απο της σης οικιας! Λυκος ου γενηση δε.

Πως ουν απο σου χωρισθεις προς µε ηλθε (162) και ολος µενει εν σοι µη χωρισθεις σου. α ει ερευναν θελεις και ει εκφυγειν. µεταβαινει και προς µε˙ η καταλιµπανει σε κενον του λογου. Πραγµα δη λεξεις η επινοιαν ειπης. ευρησεις οντως την αληθη σοφιαν. καγω αυτον λαµβανω! Εστι και εν σοι. φιλη ψυχη. ωσπερ πρωην. Κακον αλωπηξ. οτι και προς µε ηλθε και ολος εστι µετα σου. ον λαλεις. ετερον ουσα και αλλο δεικνυµενη. Τον ουν χωρισµον τουτον τι ονοµασεις. Και γαρ ουδε πραγµατι ουδ᾿ επινοια το αµεριστον µεριζεται του λογου˙ ο γαρ εν οικω ενδοθεν κεκλεισµενος. αλλα µετ᾿ αυτου και εξω παντως εστι. . Οδω βαδιζων ελθεις γαρ προς τα κρειττω και µετα παντων σεαυτον καταµαθεις και ερωτωντι τοτε µοι παντως φρασεις˙ Λογον. ιν᾿ αρπαση τι˙ δεινον η αρκτος˙ει που ξιφει γαρ λαβη. µη συµπασα τροµαση κτισις και πεση και συνθραυση σου την σαρκα την παχειαν και συντριψη σου την ψυχην την σαρκωδη και τον νουν πυρικαυστον τον σον ποιηση. εξω δε τον νουν περιπολουντα εχων ου κατελειφθη ανους εν τη οικια. Ει επινοιαν. Ερεις˙ Οιδα. τον εις µηδεν χρησιµον κενεµβατουντα. σπουδασεις. Ειπε µοι τουτο και τον Θεον νυν εα. ου παυεται ξεουσα το τραυµα ταυτης. προσποιησει γαρ θνησκει. υποκρισει βιουσα. πως ολος εστιν εξω. εως αν αυτη εκ τουτου αποθανη˙ κακον ο χοιρος ακορεστως εσθιων˙ κακον η ασπις˙ βυει και γαρ τα ωτα˙ κακα τα κακα.Παντα µιµησαι διχα των εναντιων.

ολος παλιν αναληφθεις. Εκ γαρ του Πατρος αποσταλεις ο Λογος κατηλθε και εν γαστρι ενωκησεν ολος τη της Παρθενου και ολος ην εν τω Πατρι και ολος εν κοιλια και ολος εν τω συµπαντι αχωρητος υπαρχων. µη σµικρυνθεις παντως εισηλθεν ολως και µεινας αναλλοιωτος µορφην ελαβε δουλου και γεννηθεις εγενετο ανθρωπος κατα παντα. οι το Πνευµα σου εχοντες ως παρα σου λαβοντες και ορωντες την δοξαν σου ου πολυπραγµονουµεν. ανθρωπος Θεος παλιν και του Πατρος εστιν Υιος. αρχαγγελοις τε και παςη κτιστη φυσει. αµεριστε τη φυσει. και της Παρθενου γεγονε και προηλθεν εν κοσµω και εµεινεν αχωρητος. Επινοια η πραγµατι. ατµητον ουν. αµην. Πατερ και Υιε και το Αγιον Πνευµα. Καιτοι τι εστι το παραδειγµα τουτο προς τον υπερ νουν και διανοιαν Λογον. Παντως αρτι σιγησεις˙ καν γαρ ειπειν θελησειας. ο νους σου λογον ου δωσει και µεινη η πολυλαλος αργησασα σου γλωσσα. ως ειρηται. παντως ειπης και ποταπον. θεοτης απεριγραπτε. ∆οξα σοι. ολος αυτου αχωριστως. . ου φραζεται δε ολως. τοις πασιν. ουδε καταλαµβανεται νοΐ παντως τελειως. µη συσταλεις. οθεν ουκ εχωρισθη. σε προσκυνουµεν απαντες εν Πνευµατι Αγιω. Πως ουν Θεος και ανθρωπος.ει δε πραγµα τι. Ει δε θελησειας ειπειν πραγµα την θειαν φυσιν. (163) Νοειται και γαρ αληθως. ολος την µητραν διελθων και γεγονως εν κοσµω. εγω γαρ ου γινωσκω. ειπε. ασυγχυτον προσκυνουµεν Τριαδα. τα απορρητα πασιν αγγελοις. εν µια τη θεοτητι και αρχη και δυναµει. πως ενδον της οικιας. αλλ᾿ εν αυτω σε βλεποµεν αγεννητον Πατερα και γεννητον τον απο σου προερχοµενον Λογον. Ταυτα ουν κατ᾿ επινοιαν η πραγµα γεγονεναι ολως ειπειν τολµησειας.

Πως αστρον εκ του Ιακωβ. υπαρχω µη διστασης. µη οργισθης. ο αχωρητος παντη. και παντα εργαζοµενος εµη φιλανθρωπια. Εγω το αστρον το γλυκυ. αλλα κεκαλυµµενον. ηδονων αµαρτιας. υπαρχεις τε και γινη συ µεχρι του νυν τοις πασι. α και παλαι πεποιηκα εν πασι τοις αγιοις. τον ασωτον επεδειξω και πορνον. ο µηδαµου και πανταχου και υπερ πασαν κτισιν ων τε και κηρυττοµενος αορατος τοις πασι. Πως δε και ωσπερ ηλιος δεικνυσαι ανατελλων. Ελεησον λυπουµενον. µη εχων µετρον η σταθµον η ορον τω µεγεθει.ΚΒ’. περιστρεφοµενον συχνως και περιφλεγον παντα τα ενδοθεν των σπλαγχνων µου και φως ταυτα ποιουντα και ουτωσι φθεγγοµενον και φιλικως διδασκον απορουµενω παντελως και µαθειν εκζητουντι. Εγω και αιγλη δεικνυµαι και φως σοι καθορωµαι. (164) Τι το καινον µυστηριον. και αιγλη γινεται µικρα και φλοξ παλιν οραται µεσον εν τη καρδια µου και τοις εµοις εγκατοις. οπερ ποτε ακουεις ανατελειν εξ Ιακωβ. ο εις εµε. Πως δε και αιγλη γινη συ και φλοξ µοι καθορασαι . και ηλιος σοι δεικνυµαι µακροθεν ανατελλων. ∆εσποτα των απαντων. ο τοις δικαιοις απασι φως απροσιτον ειναι εν τη µελλουση βιοτη και ζωη αιωνια. Τι το κατανοουµενον µεγα θαυµα εντος µου και µη περινοουµενον. οικτειρον τεθλιµµενον. λαλησαι µοι και παλιν βουλοµενω. Ως αστρον γαρ οραται µοι ανατελλον µακροθεν και παλιν ωσπερ ηλιος µεγας αποτελειται. Ευχαριστια συν θεολογια˙ και περι ων η θεια χαρις του Πνευµατος δια των ενεργειων ωνοµασται. ακαταφλεκτως φλεγων σου τα παθη της καρδιας και δροσισµω γλυκυτητος και χαριτος µου θειας αποπλυνων τον ρυπον σου και εις απαν σβεννυων (165) ανθρακας τους του σωµατος.

Οι αγγελοι µακροθεν µοι προ τουτων παραχθεντες δοξης την δοξαν βλεπουσιν. ερωτων α γινωσκεις. . ωσαυτως. ινα τη µεταστασει µου τον τοπον καταλαβω. Πως δροσιζεις και πλυνεις µου του σωµατος τον ρυπον. Εγω αµετακινητος – που γαρ και ουχ υπαρχω. ηλιος. αορατος τοις πασιν. ινα εκει µε ευρης. του ∆εσποτου. Αλλ᾿ οµως σου ανεχοµαι φιλανθρωπως υπαρχων και παλιν εκδιδασκω σε. ολος πυρ ων απροσιτον και αστεκτον αγγελοις. ηλιου τε και σκοτους. ουχι δ᾿ αυτην την φυσιν˙ µονον γαρ ενενοησα παραγαγειν δυναµεις και ευθυς παρειστησαν υµνουσαι µου το κρατος. λεγων σοι ταυτα ουτως˙ εγω τη φυσει αφραστος. ο αναφης.Εγω και αεικινητος ειµι απεριγρατως – που γαρ ελθων ζητησεις µε. Ω τολµη. ατρεπτος την ουσιαν.και φλεγεις υλην. αψηλαφητος. εξω του φωτος του αισθητου. αστρα και η γη ως παρεργον µικρον µοι γεγενηνται και τα λοιπα. αναφης. µονος εν µονω τω παντι και µονος µετα παντων των επιγινωσκοντων µε εν τω του βιου σκοτει˙ (166) εξω δε κοσµου του παντος. εξω των ορωµενων. Πως δε και ουκ αισθανη. Πως περιπλεκεσαι φθαρτη ουσια σωµατος µου και αναµιγνυσαι ψυχη αµικτως ανθρωπινη. εν ω περιπεπτωκασιν υπερηφανοι δουλοι κακως τραχηλιασαντες κατ᾿ εµου. ως µη ειδως προσποιη ερωταν µε και γραφειν θελεις απασιν ενδεικτικως σην γνωσιν. Πως δι᾿ αυτης εν τω παντι σωµατι ασυγχυτως γινοµενος. αϋλος υπαρχων κατ᾿ ουσιαν. Ο ουρανος τω λογω µου ως ουδεν παρεισηχθη. ω παρανοια. αχωρητος υπαρχω. ω αφροσυνης λογοι! Πως ουτως ταυτα ερωταν ου φριττεις αποτοµως. οσα ορας. ανενδεης. ολον θεοποιεις µε. τοπου τε των κολασεων και φρικτης καταδικης. Ειπον και˙ µη εκπεµψης µε στυγνον και τεθλιµµενον. αλλα τολµας µετα Θεου λαλειν ως εκπειραζων. απροσιτος. και α οιδας.

ων επραξας εν κοσµω. πως αυτην κατορθωσης. και µονην την µετανοιαν περι πολλου ποιεισαι και σπουδαζεις αληθινην επιδειξασθαι ταυτην και ερωτας περι αυτης εν πολλη παρακλησει και ακριβως ανερευνας. ποσεως τε η ενδυµατος σωµατος το καθολου φροντιζειν. και ο κακος διαβολος. και παρατρεχεις ως ουδεν εν τη οδω του βιου. µαλλον δε ουδε ταυτα. µανθανειν˙ ω του θαυµατος. Αλλ᾿ ωσπερ δενδρα καθ᾿ οδον ισταµενα και ξυλα ουτως λογιζη απαντα τα ενδοξα του κοσµου. Περι εµου θελεις λαλειν. το απαυστον τε πενθος. ει δυνατον. δι᾿ εµε διηγεισθαι και βλεπειν µε. αλλα εµου του ουρανον. ως ουδεις οιδεν αλλος. µεριµνα τε και λυπη. µηδε περιστρεφοµενος οµµατι διανοιας . Αλλα ταυτην καταλιπων ζητεις τα υπερ φυσιν. εν εξορια. η ση προµητωρ. Πως απο γης. το ουαι. πως αµεριµνεις.Συ κατω δε καθηµενος αυτου. βρωσεως. ερευνας τα εν ουρανοις. και παντα παραγαγοντος ως ουδεν. οπου παντες πεπτωκασιν οι πρωτοι παραβαται. οτι και συ εργον εµον και ποιηµα υπαρχεις. ο τε Αδαµ και συν αυτω Ευα. οπως ισχυσης δι᾿ αυτης εµη φιλανθρωπια (167) λαβειν µεγαλην αφησιν των σων ανοµηµατων. ω προθεσις ανθρωπου! Ει γαρ και εµεµψαµην σε. οπου οφεις οι δακνοντες υµων αει τας πτερνας. ειπε µοι. οπου στενωσις απασα. ως ειρηται. οπου το θρηνος. απο χοος επλασθης και εν αυτη κρατουµενος και µετ᾿ αυτης διαγων παντα ουδεν λογιζη. πως αµελεις. οπου λακκος ο µεγας. αλλ᾿ ως σκιαν ηγεισαι. Πως ου φροντιζεις των κακων. ο τουτους απατησας. οπου το σκοτος το βαθυ. απο πηλου. και παρατρεχεις απαντα και εµε ζητεις µονον. δια παντος του βιου και µητε υπνου γευεσθαι. αλλ᾿ επαινεσω παλιν. θανατος αµα και φθορα παντας υµας κατεχει. εξερευνας την φυσιν και βουλει τα περι εµου.

αλλ᾿ ωσπερ ξενην επιβας χωραν τινα και πολιν ετερογλωσσους εχουσαν παντας τε και βαρβαρους. πλουσιους. ιδιοις τε και αρχουσι και πλουσιοις του κοσµου διαγειν και διακεισθαι µεσον τουτων τυγχανων. ισα των αποστολων µου και προφητων δοξασω. αλλ᾿ εµε φανταζεσαι και µεµνησαι µου µονου και αγαπας µε ως ουδεις των µετα σου συνοντων. ως µηδε θεασαµενος ποτε τινα εκ τουτων. Τις ακουσας την µνειαν µου πολλακις λαλουµενην εδακρυσεν απο ψυχης ενθυµηθεις µε µονον. Τις γαρ µου τω ονοµατι γαννυται την καρδιαν και διεγειρεται ευθυς προς αγαπην η ποθον. Τις ελογισθη µε ως συ Θεον επανω παντων (168) και επεθυµησεν ευθυς εµοι µονω δουλευειν και δια τουτο και γονεις και αδελφους και οικον. Τις δε τους θειους λογους µου η τις τας εντολας µου µετα σπουδης εζητησε µαθειν τε και φυλαξαι. τους δε γε δυνατους αρα µετα ευτελεστερων. λεια βλεπων εν τουτοις. µεγαλα δε και υψηλα εµοι εποπτη τουτων. γην τε οµου και συγγενεις και γειτονας και φιλους ουτως παρελογισαντο και ουτως µοι προσηλθεν. Ταυτα ψυχην ει ευροιµι φυλαξασαν εν κοσµω. εν τη παρουση µαλιστα γενεα και ηµερα.µηδε ψυχης τους οφθαλµους εων προς ταυτα βλεψαι. ιν᾿ εν καιρω τηρησεως εντολης µου και νοµου ως ενα βλεπει απαντας. ενδοξους και αδοξους. πενητας οµου. ουτως εν τοις συνηθεσι γνωριµοις τε και φιλοις. κρινει γαρ ως επι της γης δικαιως αν και τοτε . Τις ο δικασας απαθως. και συγκαθησει µετ᾿ εµου εν τη εµη ελευσει. Αλλα ψιλα ταυτα λεγοµενα και µικρα αναισθητοις. Τις των µεγαλων επι γης εξουσιων και θρονων η των λεγοντων δι᾿ εµου αρχειν και βασιλευειν η των εκπροσωπουντων µου τους θειους αποστολους τουτο η ενενοησεν η ισχυσε φυλαξαι. συγγενεις τε και ξενους. µηδε γνωρισας επι γης ανθρωπον εν τω κοσµω.

οταν υπο τον γνοφον αρα και την νυκτα του σωµατος ευρεθησονται τουτου. και γαρ καθαιρει. Αι ψυχικαι γαρ αρεται υποκεινται ως υλη. οταν εχωσι τον νουν κεκαθαρµενον. αµεριστον τη φυσει. . ου γαρ καλον σοι τουτο! Φως ουν µε ειναι πιστευε ασχηµατιστον παντη. προσιτον απροσιτως˙ βλεποµαι γαρφ ως αληθως. Αλλως γαρ ουκ ισχυουσιν ουδε πλεον χωρουσιν και δια τουτο οι αυτοι ποτε µεν καθορωσιν ηλιον. ανεξερευνητον οµου. εν αις περιδρασσοµενον φως του Πνευµατος θειον κατα το υποκειµενον της υλης και καλειται˙ ιδιον γαρ ου κεκτηται ονοµα εν ανθρωποις. οση δυναµις. και ακριβως φυλαττειν˙ και την εµην µη εκζητειν φυσιν. υιε ανθρωπου. αλλ᾿ οι ορωντες ουτως µε βλεπειν καταξιουνται. Πνευµατος του Αγιου. Πυρ δε και αιγλην ποιει µε το ζεον της αγαπης. θλιψιν απαραµυθητον προξενουν σοι και λυπην. και εν τω σε λογιζεσθαι µηκετι σοι οφθηναι ενδοθεν ευρισκοµενον εν τη ση καρδια και εκπληξιν σοι και χαραν νεµον απροσδοκητως˙ µηδ᾿ οτι φλοξ σοι δεικνυται. ο το πυρ λογω κτισας. θαυµαζης η εξερευνας. ποτε δε αστρον. απλουν ολον. ασυνθετον. (169) οπως δεικνυται ηλιος. Ταυτα καλον το εκζητειν και τα λοιπα συν τουτοις και τηρειν. εκ δε τω αποκρυπτεσθαι απο των οφθαλµων σου. τοτε και τουτο λεγεται υδωρ. δεικνυµαι φιλανθρωπως κατα το ενεχοµενον εκαστου των ανθρωπων µετασχηµατιζοµενος˙ ουκ εγω τουτο πασχω. τοτε καγω το προθυµον ορων σου της καρδιας ευρισκοµαι ενουµενος αυτω και φως παρεχων και ωσπερ δεικνυµενος. Οταν γαρ αναφθη εν σοι ανθραξ ο της φιλιας. µηδε τας ενεργειας µου. οπως οραται αστρον και µακροθεν που φαινοµενον και υπερβαινον ορη. αιγλη και πυρ οραται.και δοξαν απενεγκηται κριτου νεκρων και ζωντων. Οταν ουν κατανυσσηται ανθρωπος και δακρυη.

ενουµενος κατα ψυχην αυτων τη προαιρεσει και τεκµαιροµενος νοΐ καλλος της µετανοιας γνησιεστεραν κεκτηται προς αυτους την αγαπην. Περι της ακαταληπτου και απεριγραπτου Θεοητος ακριβης θεολογια˙ και οτι απεριγραπτος ουσα η θεια φυσις ουτε εντος . ως τα του κοσµου παντα. Γνωθι δε µονον τα σαυτου η σαυτον µαλλον πλεον και τοτε γνωσεις. ΚΓ’. αλλα και την ψυχην αυτην και το ιδιον σωµα και πραξιν πασαν ως ουδεν ηγεισθαι γινοµενην ανθρωπον τον γευσαµενον της γλυκυτητος τουτου και κατιδοντα του φωτος το αµηχανον καλλος. ως εγω ακαταληπτος παντη µονοις συνων. ωνοµασται πραοτης˙ παλιν δε αναπτοµενος κατα της ασεβειας τουτο γινεται δι᾿ αυτου. αµην. οτι και τα αµφοτερα δωρειται τω πενθουντι και ως πηγην βλυζειν ποιει την χαραν εν καρδια. οπερ ζηλος καλειται. ανεκλαλητα παντη. Ταπεινωσις δε λεγεται. τουτοις δε και συντρεχει και συνεργει και συγκροτει και συµπασχει εν πασιν.τοις δακρυσιν ενουµενον παντα ρυπον εκπλυνει. (170) Οτε δε σβεση τον θυµον της καρδιας το πενθος τη συνεργεια τη αυτου. Εξ ης πασα συµπαθεια και ελεηµοσυνη εκχειται εξω ρεουσα απο ψυχης τοις πασι. µαλιστα τοις µετανοειν θελουσι και σωθηναι˙ και γαρ τους παντας ελεει. ανθρωποις τε απορρητα. µονους φιλων τους εµε αγαπωντας και των εµων αει θερµως εντολων µεµνηµενους και µηδαµως προσκρινοντας αυτων τι των ρεοντων˙ οις οµιλων συνεσοµαι νυν και εις τους αιωνας. Ταυτα ειδως µηκετι µου περι τοιουτων λεγειν η ερµηνευειν σοι λεπτοµερως δεηθης ολως! Φυσει γαρ αφθεγκτα εισιν. αγνωστα και αγγελοις και κτιστη παση αλλη τινι ουσια ολως ακατανοητα. ειρηνη δ᾿ αυθις και χαρα λεγεται και χρηστοτης.

ποιου δε.ουτε εκτος εστι του παντος. ω αρχη αναρχου λογου. ω Θεε µου µονω. εξω. Παντα ενδον περιφερω ως συνεχων πασαν κτισιν˙ παντων εξω δε τυγχανω. ος ου γεγονας ουδεπω. Ω ζωη. Θεε. ανερµηνευτε τοις εργοις. η κτιστις παντων. των παντων. πως και εσω τουτων παλιν και ουδ᾿ εσω ης ουδ᾿ εξω. αλλα ης αρχην µη εχων. απεριγραπτε τη φυσει. Ο προ παντων δε υπαρχων . ω καλων απαντων ανω. Τις µοι δωσει κατασχειν σε. ον εντος µου περιφερω. αλλα και εντος και εκτος ως των ολων αιτια˙ και οτι µονον κατα νουν τω ανθρωπω ληπτον αληπτως το Θειον ως τοις οφθαλµοις αι του ηλιου ακτινες. Τινος γαρ ο κτιστης εσω. παντων ων κεχωρισµενος. αναλλοιωτε ουσια. Ο γαρ κτιστης των κτισµατων πως ουκ εσται παντων εξω. υπεραναρχε Θεε µου. Πως και εξω των κτισµατων. Πως ευρησω τον εντος µε περιφεροντα σε ολον. (172) ως ληπτος δ᾿ εξω πελω απεριγραπτος δ᾿ υπαρχων ουτε εσω ουτε εξω. (171) Ω Τριας. ακαταληπτε τη δοξη. Ως µεν αληπτος ουκ εσω. ειπε µοι.

οτι λογου ου µετεχει και δικαιως προς τον λογον οικειοτητα ουκ εχει. ει και πανταχου και εν πασιν απαθως και ασυγχυτως˙ (173) κατα τουτο δ᾿εξω παντων. Ζητων δε πνευµατικως µε απεριγραπτον ευρησεις. ουδε εσω ουδε εξω.και πληρων το παν ως πληρης. Νοει απερ φθεγγοµαι σοι! Ου µετεστην τοπου κτισας. . ως του κτιστου κατ᾿ εικονα και οµοιωσιν υπαρχον. ουδαµου δ᾿ αυ κατα τουτο. ουδ᾿ ηνωθην τοις κτισθεισιν˙ απεριγραπτον δε οντα που ποτε µε φησεις ειναι. ∆ωµεν ουν οικειον ζωον προς τον λογον της σοφιας. Ποιον τουτο λεγω ζωον. νου παντος εστερηµενη. Ου σωµατικως σοι λεγω. ιν᾿ ως νους προς την σοφιαν και ως λογος προς τον λογον συγγενως τε και οικειως εχον µαλλον σχη καλως και κοινωνιαν το κτισθεν µετα του κτιστου. πως ουκ εσοµαι και κτισας εν τοις κτισµασι µου πασι. Αλλ᾿ αφησωµεν την κτισιν ολην ταυτην ηνπερ βλεπεις. οτι και προ παντων ηµην. Πανταχου και γαρ υπηρχον εν τω παν ως υπερπληρης και πληρω τα παντα κτισας. αλλα νοητως µοι νοει.

Το δε φως των οφθαλµων σου συνηµµενον ην τοις οφθαλµοις σου˙ αρτι λεξον ερωτωντι˙ Το ουν φως σου ταις ακτισι πως υπαρχει συνηµµενον. οφθαλµων ανεωγµενων και καλως κεκαθαρµενων. Πως. τον γαρ αλλον ουπω ειδες˙ τας γουν τουτου βλεπεις ακτινας και ληπται εισι τοις οφθαλµοις σου. ειπε µοι. Ουτος µεσον των κτισµατων τον Θεον γινωσκει µονος.Ανθρωπον σοι παντως ειπον λογικον εν τοις αλογοις ως διπλουν εξ εκατερων αισθητων και νοουµενων. ει συ καµµυσης. εν αµικτω µιξει εστιν η συγκεχυνται αλληλοις. (174) πως τα αρρητα σοι ειπω. Οιδα˙ αµικτα και λεξεις και µικτα οµολογησεις και ληπτον το φως µοι ειπης. Πως ληπτως και πως αληπτως. καθοραται αορατως και κρατειται ακρατητως. Οµως προσεχε και λεξω˙ λαµπει ηλιος ακτινας˙ αισθητον τουτον σοι λεγω. αληπτον ευθυς υπαρχει. τοις τυφλοις ου παραµενει. τουτω µονω ο Θεος δε κατα νουν ληπτος αληπτως. συνεστι δε τοις ορωσιν. φρασον ταυτα. Πως τα αφραστα σοι φρασω. . Το δ᾿ αυτο. πως δε και µικτως αµικτως.

πως τον αληπτον κρατησεις. εν φωτι δε και τα παντα. Εχεις ολως ου δοκεις τι.. Τα απλα απλως κρατουνται. Πως δε κατασχειν ισχυσεις. ει και σωµα γαρ τη φυσει τουτο δη το φως νοειται ορωµενου του ηλιου. Πως δε λαβεις τουτου τµηµα και εν κολπω κατακρυψεις. εφαπλοις τας σας παλαµας. η ψυχη ουν δια τουτων παρακυπτουσα φως βλεπει. κρατητως ου σφιγγονται δε. του φωτος δε µη παροντος ως εν σκοτει παντως εστιν. Σφιγγεις αιφνης παλιν ταυτας και ακρατητος υπαρχει˙ ουτως παλιν ουδεν εχεις. και τουτους ως τυφλους καταλιµπανει – εν νυκτι και γαρ ανθρωπων οφθαλµοι ου καθορωσιν . κατασχειν δε µη ισχυων η λαβειν αυτο χερσι σου.Οτε δε δυνει. πως δε τουτον ολον κτηση. µερικως η και καθολου. λαµπει ηλιος εν ταυταις και κρατειν αυτον νοµιζεις˙ τουτο λεγω. (175) το δε φως εχων ουκ εχεις˙ εχεις γαρ. οτι και βλεπεις. ειπε µοι. οτι εχεις. πλην και ατµητον υπαρχει. . ανατελλοντος δε τουτου τοτε βλεπεις φως εν πρωτοις. Πως ουν τουτον εις οικιαν εισαγαγεις σην.

η διαιρεσις δ᾿ οµοιως µη καταλαµβανοµενη. δυνατον ποτε γενεσθαι! Ει ουν τουτου. ον ει και τρανως προσβλεψεις. πως δε λογω παραστησαι. πως και µιγνηται αµικτως. πως φωτος ετερου διχα ολως βλεπειν ουκ ισχυει και παντι φωτι ενουται και ως φως τα παντα βλεπει. εξειπειν η ερευνησαι ολως φυσιν ουκ ισχυεις. Πως του κτιστου των απαντων ολως φυσιν ερευνησαι. (176) πως και σωµα ουτος εστιν. Αλλα και των οφθαλµων σου απορεις το φως ειπειν µοι. πως εκφρασαι. Πιστει παντα παραδεχου! . διαιρουµενον των φωτων και ενουµενον ωσαυτως φως φωτι ολον τυγχανει˙ και η ενωσις αφραστως. ασυγχυτως τουτων πελει. µοι ειπης. πως ακτισι καθοραται και φωτιζει σε εν τουτοις. ολον µαλλον εκτυφλοι σε. Απαθες δε µενει παντως. Πως ληπτος εστιν αληπτως. ενεργειας τουτου παλιν πως µοι λεγεις ερµηνευσαι. ουκ ασωµατος γαρ παντως. ονπερ λογω και προσταγµατι ο κτιστης ως λαµπαδα παρεισηξε φαινειν πασι τοις εν κοσµω. πως ειπειν µοι.Παντως ουδαµως.

ως λεγω. αλλ᾿ ακοπως καθ᾿ εκαστην εξυφαινει. εξαπλουσα τους ιµαντας και συνδουσα εκ µακροθεν και εσχατως µεσον τουτων ωσπερ δικτυον υφαινει εις αερα την παγιδα˙ και αυτη καθεζοµενη απεκδεχεται την θηραν. Ο ουν µεχρι τουτων παντων τη προνοια συνδιηκων . πιστις ολως ου δισταζει. λεγε.Πιστις γαρ ουκ αµφιβαλλει. πλην. παντα εστιν. Μεχρι κωνωπος µοι νοει και ιστου του της αραχνης! Ποθεν γαρ τοσουτον ταυτη χορηγειται νηµα. Εναργως σοι παντα λεγω˙ ουδαµως τι των απαντων (177) η δηµιουργος των ολων εστιν φυσις θεια και σοφια. ουδ᾿ εν πασι˙ πως γαρ εσται το ουδεν υπαρχον παντων. Πανταχου Θεος υπαρχει ως ζωη ζωην παρεχων˙ τι γαρ ολως και παρηχθη. αιτιον δε ον των παντων. Η ου νηθει. πανταχου εστι και εν πασι και πληροι τα παντα ολως κατ᾿ ουσιαν. ιξευτων τε παντων πελει. ει που ποθεν παρεµπεσαν αλισθησεται πτηνον τι. αλιεων σοφωτερα. κατα φυσιν. ο αυτος ου παρεισηξε. καθ᾿ υποστασιν ωσαυτως.

αληπτος ων κατ᾿ ουσιαν. ναι. Καθοραται γαρ αξιοις˙ ουχ οραται δε ο πληρης. Ταυτην βλεπων ολον βλεψαι τον γεννητορα ποθω γε˙ Ουτως βλεπων λεγω παλιν˙ τις µοι δειξει. Η δ᾿ ακτις ουχ ηλιος σοι και δοκει και καθοραται. πως ουκ εστι µετα παντων. τον δε ηλιον ου βλεπω. ως ακτις ηλιου µονη. ναι. αληπτως. ναι. ψυχας φωτιζον. των παντων µεσον εστι. Κατα τουτο τοινυν λεγω˙ οπερ εχων. Η ακτις µεν καθοραται. τις µοι δωσει. ονπερ βλεπω. (178) Ναι. (179) Τας ακτινας εχων αυθις ολας ενδον της οικιας.πως ουκ εστιν εν τοις πασι. και ληπτος αυτοις τυγχανει. και φως αυτος υπαρχει νοητον. ηλιος τυφλοι δε µαλλον. υποδειξει. γνωθι σε τυφλον υπαρχειν και φωτος εν µεσω σκοτους ολον σε πεπληρωµενον. Ει δε συ τουτον ου βλεπεις. και αδυτος υπαρχει˙ που κρυβη πληρων τα παντα. αλλ᾿ οραται αορατως. και εξω παντων εστιν. Ολον τουτο δηλονοτι τις. Την ακτινα και γαρ βλεπω. και ακτις αυτου ληπτη σοι ωσπερ ειποµεν. ο βλεπω. λεγω παλιν˙ που ευρησω .

θαυµαζω. Πως το ολον. Κοκκον ενα η σπινθηρα! Και ζητω λαβειν το ολον. Η δ᾿ ακτις πηγη δ᾿ αυ αλλη εν εµοι σαφως υπαρχει˙ ω θαυµα θαυµατων ξενον! Ανω ηλιος εκλαµπει . ει και ολον παντως εχω. ονπερ εχω. τι µοι λεγεις. Προς τον ολον ποσον εχω. Ει ουν ιστασαι προς τουτοις. τον δε αλλον µου µακροθεν καθορων ωσαυτως κραζω˙ Τις µοι δωσει. και διΐστανται αφραστως. Ως προς αφρονας προσπαιζεις˙ παυσαι παιζειν µε. αβυσσον αβυσσων παλιν (180) κατα νουν υποζωγραφει. ει µηδεν µηδολως εχω! Πως η τι λαλεις. τη ακτη των θαλασσιων. παντως αν καλως µοι ειποις καθοραν το υδωρ αρα. η δ᾿ ακτις ηλιου αυθις αλλος ηλιος εν γης µοι φαινεται και καταυγαζει˙ οµοιος οντως του πρωτου και ο δευτερος υπαρχει. Τουτον εχων λεγω εχειν. αλλα το ολον εχω. και µη βλεπων ολον ολως. µη λεγε˙ ου. .την πηγην την των ακτινων. Ακουσον και παλιν λεξω˙ πελαγος µοι νοει µεγα και θαλασσας θαλασσων τε. Ου γαρ τετµηνται αλληλων. ου χωριζονται δε ολως.

και γλυκυ το ποµα λιαν˙ µια γευσις πασαν διψαν µυριαδων καταπαυει. Οτε χορτασθω. αποκριθηση. οτι εχων ουδεν εχω και πτωχος ειµι και πλουτον αποκειµενον ορω µοι. Οσα ουν την χειρα εχεις εν τοις υδασι κρατουσαν. Παντως.Το γαρ ολον. (181) οτε δε πενοµαι. λεξεις. ποσον εχεις. Πασας δε κρατεις παλαµη. λιµασσω. Λεγεις˙ Ναι. οτε πινω. βλεπεις˙ ει δε εροιτο σε τις δη˙ Βλεπεις ολας τας θαλασσας. Ουδαµως. µικρον τι βλεπω και κρατω θαλασσης υδωρ. . απειρον τοις οφθαλµοις σου ασχετιν και ταις χερσι σου. πως θεαση. Τας δε πασας συ ουκ εχεις. ου γαρ τετµηνται αλληλων και ου πασας. Ου. Σχειν επιθυµω το ολον και πιειν. πως γαρ ισχυω. ολας εχεις τας αβυσσους συνηµµενας τη χειρι σου. πλουτω. αλλ᾿ ολιγον. και διψω αει του πινειν υπερ κορον παντως πινων. Ως ρανιδα µιαν ειπης. οσον βλεπεις. Ει δε εροιτο σε παλιν˙ Ουδε ολως ταυτας βλεπεις. καιτοι συνηµµενας εχεις. Ουτω γουν καγω σοι λεγω. Προς ουν πασας. ει οιον τε. και διψω.

πασας τας αβυσσους αµα˙ αδυνατου τουτου οντος παντοτε διψειν σοι λεγω. αναφης. περικλυζον. Οτε δε καλως εγγισω . η Θεος ολος υπαρχει. Αλλως παλιν σοι ταυτα λεξω˙ Ηλιος αφ᾿ υψους λαµπει επιβαινων ταις ακτισι˙ µαλλον δε κρατω ακτινα. µετα του µικρου το ολον συνηµµενον παντως εχων. πλουσιως τε παλιν εχων ολον ολως εν χειρι µου. ηνπερ λεγω σοι κεκτησθαι. Ει ουν ουτω και τοιαυτη εστι µοι ρανις η θεια. αληπτος παντη. αναβαινω τρεχων ανω πλησιασαι τω ηλιω. Οντως εχων ουδεν εχω. δυσθεωρητος εις απαν. ολως εχειν τι δοκησω. Η σταγων δε παλιν αυτη. ατµητος υπαρχει ολη. βλυζον. καιπερ εν τω στοµατι µου παντοτε το υδωρ εστι ρεον. Θαλασσα ουν τη σταγονι. αβυσσοι δε παλιν ταυτη των αβυσσων συνηµµεναι˙ µιαν ουν σταγονα εχων συνηµµενας πασας εχω. (182) απεριγραπτος ωσαυτως. Αλλα βλεπων τας αβυσσους ου δοκω τι πινειν ολως˙ σχειν επιθυµων το ολον. παντοτε πτωχος υπαρχω.

ειτε ισταται.και δοκησω του προσψαυσαι. του ηλιου και ακτινων. διαφευγει µου τας χειρας η ακτις και ευθυς τυφλουµια και εκπιπτω αµφοτερων. καθηµαι και παλιν κλαιω και ζητω την πριν ακτινα. ο ταλας. Απο υψους ουν εκπιπτω. (183) ουρανους δε υπερβαινω. ου γινωσκω. της νυκτος ολον τον ζοφον αυτη διασχισασα µοι ως σχοινιον απο υψους ουρανιου καταβαινει. Τουτο εργον. Ουτως ουν ανερχοµενω συνανερχονται ακτινες. Υψους υπερβαινων δ᾿ υψη. Ειτε φευγει. ουκ οιδα˙ τεως βαινω. τουτο πραξις τοις πνευµατικοις υπαρχει˙ . ως δοκω. βλεπω ηλιον δε παλιν υπερ τουτων ανωτερω. υπερ υψωµα τε απαν γενοµενω µοι. Ουτως τοινυν εχοντος µου. εκ χειρων µου αι ακτινες συν ηλιω αφαντουνται και ευθυς εις αδου πτωµα καταφεροµαι. ως ληπτην σφιγγω κρατησαι. και ακρατητος υπαρχει˙ οµως δε αληπτως ταυτην και κρατω και αναβαινω. τεως τρεχω. ουρανων τους ουρανους τε. τεως φθασαι ουκ ισχυω. ∆ρασσοµαι συντοµως ταυτης.

Ει δε καταπλαγης ταυτα. Τα δ᾿ εν ταυτη σιωπασθω. Ως Γρηγοριος θεολογικως ειρηκει˙ Ελλαµψις υπαρχει (184) τελος των ποθουντων παντων. Τουτο ουν ιδειν ο φθασας απο παντων καταπαυει και χωριζεται κτισµατων˙ τον γαρ κτιστην τουτων βλεπει. και αναπαυσις απασης θεωριας φως το θειον. ολος ων ανω τυγχανει˙ περιπολων ουρανους δε εµπεδουται παλιν κατω και αρχη του δροµου τελος. αµυδρως και γαρ ορωνται. η δ᾿ αρχη γε παλιν τελος˙ τελος πως. Κατεπλαγης ουν ακουσας τα εντος των ορωµενων. και ποσως κατανοουνται. τοτε τρεχει. Ολος κατω κεκλιµενος. Ατελης η τελειοτης. το δε τελος αρχη πελει.ανω κατω. οταν τρεχη. ισταται δε. Οταν πεση. κατω ανω απαυστος αυτοις ο δροµος. πως ου µυθολογος δοξω τα εκτος διατρανων σοι. Ον ο βλεπων εξω παντων µετα µονου µονος εστι και ουδεν των παντων βλεπει ορατων η νοουµενων˙ µονην την Τριαδα βλεπει. Ανεκλαλητα γαρ παντη και ανεκφραστα τα θεια .

ουχ ορωνται δε τοις πασιν . οσην εξει την οδυνην. ποσω µαλλον ο µη βλεπων το νοητον φως του κοσµου νεκρος εστι και νεκρου πλεον. Ει γαρ ο αιθητως µη βλεπων ανενεργητος τις εστι. Ναι. ο ηµιθνης δε και νεκρος. ο δε θνηξας εν αισθησει. ως εκτισθης κατ᾿ αρχας ανθρωπος εση. νοητον δε ουδαµως ηλιον. Ει δε αισθητον µεν βλεπεις. Οι δε βλεποντες τον κτιστην πως ου ζωσιν εξω παντων. αισθητου και νοητου τε. ηµιθνης τυγχανεις παντως. ανενεργητος εις παντα. µαλλον δ᾿ εσεται ως θνησκων ενωδυνως εις αιωνας. των παντων εξω ζωσι και εισι των παντων µεσον και ορωνται υπο παντων. Αλλ᾿ εασας ουν τα θεια και ειπων τι των ιδιων υποδειξω σοι τω λογω την οδον και καταπαυσω. καν ο λογος πως εκ ποθου εκβιαζεται του λεγειν περι πραγµατων θειων και ανθρωπινων. ως διττων ηλιων οντων (185) και διττου φωτος ωσαυτως. Ο νεκρος αναισθητει γε. αισθητους και νεορους τε. Γνωθι σε διττον υπαρχειν και διττους εχεις τους ωπας. ους ει βλεπεις.και τα εν αυτοις εις απαν.

εν αισθησει των παροντων˙ µεσον µεν εισι των παντων, υπερ αισθησιν δε τουτων εξω γινονται των παντων, τοις αΰλοις συναφθεντες αισθητων αναισθητουσιν. Οφθαλµοι και γαρ ορωσιν εν αισθησει δ᾿ αναισθητω. (186) Πως; ειπε µοι. – Λεξω ταχος˙ ως ορων το πυρ ου καιη, ουτως βλεπω αναισθητως. Συ το πυρ ορας, οποιον, και την φλογα παντως βλεπεις, ουκ αισθανη δε οδυνης, αλλ᾿ υπαρχεις εξω τουτου και ορων ου κατακαιη αναισθητως εν αισθησει, η πως αλλως τουτο ειπης; Ου γαρ καιη αναισθητως, εν αισθησει δ᾿ οµως βλεπεις. Το αυτο µοι νοει πασχειν τον πνευµατικως ορωντα˙ νους γαρ καθορων τα παντα απαθως και διακρινει, οιον βλεπει καλλος ωραιον, αλλ᾿ εκτος επιθυµιας. Το ουν πυρ εστι το καλλος, η αφη επιθυµια˙ ει µη συ του πυρος αψη, πως οδυνης αισθανθηση; Ουδαµως! Ο νους δε παλιν, πριν κακως επιθυµησει, τον χρυσον ορων ωσαυτως ως πηλον προσβλεψει παντως, την δε δοξαν ουχ ως δοξαν, αλλ᾿ ως ειδος φαντασµατων εις αερα φαινοµενων,

και τον πλουτον ωσπερ ξυλα λογιειται εν ερηµω κατακειµενα στιβαδα. Τι τα παντα εξηγεισθαι, (187) ερµηνευειν τε πειρωµαι; Ει µη πειρα καταλαβοις, γνωναι ταυτα ουκ ισχυεις. Απορων δε γνωναι φυσεις˙ Οιµοι, πως ουκ οιδα ταυτα, οιµοι, ποσον απολειπω των καλων εν αγνωσια! και σπουδασεις ταυτα γνωναι, ινα γνωστικος καλη γε. Ει γαρ σεαυτον ουκ οιδας, ποταπος ει, ποιος πελεις, πως τον κτιστην επιγνωση, πως πιστος ονοµασθηση, πως δε ανθρωπος κληθηση βους υπαρχων η θηριον; Η ως αλογον τι ζωον η και χειρων τουτων εση αγνοων τον κτισαντα σε. Τις εκεινον µη γινωσκων λογικος ειπειν τολµησει, οτι εστιν; Ου γαρ εστι! Πως γαρ, ος εστερηται του λογου; Ο δ᾿ εστερηµενος λογου εις αλογου εστι ταξιν, ποιµανθεις δε υπ᾿ ανθρωπων παντως εσται σεσωσµενος˙ ει δ᾿ ου βουλεται, αλλ᾿ ορει και φαραγγοις προσπελαζει, βρωµα εσεται θηριων ως απολωλος αρνιον. Ταυτα πραττε και µελετα, µη παραρρυη, τεκνιον!

Κ∆’. ∆ι᾿ ων εξοµολογουµενος εν τω παροντι γραφει λογω, δεικνυσι το βαθος της εαυτου ταπεινωσεως, και προϊων διδασκει αυτην τον εις µετρον ελασαντα τελειοτητος και αξιωθεντα τοιουτων εν θεωρια αποκαλυψεων, Παυλον τον θειον καν τουτω µιµουµενος, αµαρτωλον εαυτον αποκαλουντα και αναξιον του καλεισθαι αποστολον. (188) ∆ιδου µοι, Χριστε, καταφιλειν σους ποδας. ∆ιδου µοι τας σας κατασπαζεσθαι χειρας, χειρας τας εµε λογω παραγαγουσας, χειρας τας παντα κτισασας ακαµατως. ∆ιδου µοι βλεπειν το προσωπον σου, Λογε, και απολαυειν του απορρητου καλλους και κατανοειν και τρυφαν σου της θεας, θεας αρρητου, θεας της αθεατου, θεας της φρικτης, οµως διδου µοοι λεγειν τας ενεργειας αυτης, ου την ουσιαν. Υπερ φυσιν γαρ, υπερ ουσιαν πασαν ης ολος αυτος, ο Θεος µου και κτιστης. Η δε απαυγη της δοξης σου της θειας φως απλουν ηµιν, φως γλυκυ καθοραται, φως αποκαλυπτεται, φως συνενουται ολον, ως οιµαι, ολοις ηµιν σοις δουλοις, φως πνευµατικως βλεποµενον µακροθεν, (189) φως εντος ηµων ευρισκοµενον αιφνης, φως ωσει υδωρ βρυον, ως πυρ τε φλεγον της, ησπερ παντως καθαψεται, καρδιας˙ εξ ουπερ εγνων προληφθεισαν, Σωτηρ µου, την ταλαιπωρον και ταπεινην ψυχην µου και φλεγοµενην και κατακαιοµενην. Πυρ προσλαβον γαρ φρυγανωδους ουσιας πως ου φλεξειε, πως αν ου καταναλωση, πως ουκ εµποιησειεν αφυκτους πονους; Οµως αναψαν, δος µοι του λεγειν, Σωτερ, αφραστον ειδος καλλους ωραιοτατου

δεικνυσι και τερπει µε και ποθου φλογα αστεκτον εργαζεται˙ και πως υποισω, πως υπενεγκω, πως ολως δε βαστασω, η πως εξειπω το µεγα θαυµα τουτο, το γινοµενον εν εµοι τω ασωτω; Ου γαρ σιωπαν υποφερω, Θεε µου, και ληθης βυθοις συγκαλυπτειν τα εργα α εποιησας και ποιεις καθ᾿ εκαστην µετα των θερµως αει σε εκζητουντων και µετανοια προς σε καταφευγοντων, ινα µη καγω, ως το ταλαντον κρυψας δουλος πονηρος, κατακριθω δικαιως, αλλ᾿ εκκαλυπτων ταυτα τοις πασι λεγω και τα περι σου και της σης ευσπλαγχνιας γραφη παραδιδωµι και διηγουµαι ταις µετεπειτα γενεαις, ω Θεε µου, οπως µαθοντες το πολυ ελεος σου, ο ενεδειξω εις εµε και δεικνυεις, τον πριν ασωτον, τον ακαθαρτον µονον, τον υπερ παντας πλεον εξαµαρτανοντα, (190) µηδεις δισταση, αλλα µαλλον ποθηση, µη δειλιαση, αλλα χαιρων προσελθη, µηδε φοβηθη, αλλα µαλλον θαρρηση πελαγος ορων της σης φιλανθρωπιας και προσδραµη τε και προσπεση και κλαυση, και των πταισµατων αποληψεται λυσιν λεγων εν αυτω ως αληθως, Θεε µου˙ Ει τον παγκακον και παµπονηρον τουτον και πανασωτον ηλεησεν ο κτιστης, υπερ απαντας ανθρωπους αµαρτοντα, πως ουκ αν εµε µειζονως ελεηση, τον φειδοµενως ποςως εξαµαρτοντα και τας εντολας ου πασας παραβαντα; Ιν᾿ ουν ειδωσι και πληθος των κακων µου, ωδε λεξοιµι, ου παντα παντως, Λογε, αναριθµητα και γαρ υπερ αστερας, υπερ σταγονας υετου και θαλασσης

ψαµµον, κυµατων πληθος κυµαινοµενων, αλλ᾿ απερ βιβλος φερει του συνειδοτος και αποθηκαι περιεχουσι µνηµης τα δ᾿ αλλα µονος αριθµειν αυτος οιδας. Γεγονα φονευς, ακουσατε οι παντες, ινα κλαυσητε συµπαθως, τον δε τροπον ειασα, λογου παραιτουµενος µηκος. Γεγονα, οιµοι, και µοιχος τη καρδια και σοδοµιτης εργω και προαιρεσει. Γεγονα πορνος, µαγος και παιδοφθορος, επιορκος οµοτης και πλεονεκτης, κλεπτης, ψευστης τε και αναιδης, αρπαξ – φευ µοι – φιλαργυρος τε, ιταµος τε και πασης (191) αλλης κακιας ειδος διεπραξαµην. Ναι, πιστευσατε, αληθως λεγω ταυτα και ου πλασµατι, ουδε σεσοφισµενως! Τις ουν ακουσας ταυτα ουκ εκπλαγειη, ου θαυµασειε την σην µακροθυµιαν, ω φιλανθρωπε, ου θαµβηθη και λεξει˙ Πως ου διεστη γη φυγουσα του φερειν, επι του νωτου µη στεγουσα τον ταλαν, και ζωντα τουτον κατηγαγεν εις αδην; Σκηπτος ανωθεν πως δε ου κατενεχθη και αναλωσε τον παραβατην τουτον; Πως δε ουρανος ου συνεπεσεν αµα και συνεσβεσθη ηλιος και τα αστρα επι τω ουτως καταπεφρονηκοτι; Ω της σης αυθις ανοχης, ειπη, Σωτερ, και της αγαθοτητος και του ελεους! Οντως γαρ εισιν υπερ συγγνωµην πασαν αι πραξεις αυται του παναθλιου τουτου, ας ο ακουων πας τις αναβοησει˙ τουτον η δικη αρα ειασε ζωντα; Και πως δικαια ουσα καν ολως τουτον ειναι κατεδεξατο εν γη των ζωντων; Ει δ᾿ υπολαβοι ψευδη µε ισως γραψαι, τουτω την συγχωρησιν δος ως οικτιρµων˙

αγνοων γαρ σου το µακροθυµον, Σωτερ, και την αβυσσον της σης φιλανθρωπιας, και των εργων µου τα ατοπα ακουσας την ψηφον εξηνεγκε δικαιως ταυτην. Ει τουτον, λεγων, ανευθυνον η δικη καταλελοιπε, λοιπον κρισις ουκ εστι. Συ δε µαλιστα, οτι µελλεις του κριναι, (192) νυν µακροθυµεις δια τουτο, Θεε µου˙ θελεις γαρ παντως την παντων σωτηριαν, την µετανοιαν εκδεχοµενος τουτων την εκ των εργων, ανοχη σου δικαια. ∆ικαιου και γαρ ου τους πιπτοντας παιειν, χειρα δε µαλλον παντως ορεγειν τουτοις, οπερ ποιων συ, ο καλος µου ∆εσποτης, ουκ ενελιπες ουδε ποτε ελλειψεις. Ο βιος παλη παντων ανθρωπων πελει, δουλοι δε παντες ανθρωποι σου, του κτιστου˙ εχοµεν δ᾿ οµως µικροι τε και µεγαλοι εχθρους ασπονδους, αρχοντας τους του σκοτους. Ει µη ουν αυτος ορεξεις µαλλον χειρα, αλλ᾿ αυτους ηµων κατισχυσει αφησεις, που το δικαιον, που το φιλανθρωπον σου; ∆ουλοι γαρ ηµεις γεγοναµεν εκεινου ιδια γνωµη, ιδια προαιρεσει, αυτος δε ηµας ελθων εξηγορασω τω αχραντω σου αιµατι και τιµιω και τω σω Πατρι προσηγαγες, Θεε µου, δωρον, ους ορων εχθρος ολως ου στεγει, ουχ υποφερει τον φθονον, ονπερ εχει, αλλ᾿ ωρυεται καθ᾿ ηµων ωσπερ λεων και περιπατων και βρυχων τους οδοντας απηνως ζητει, οντινα καταπιη. Τους ουν υπ᾿αυτου θηρος του ανηµερου τιτρωσκοµενους και πληγας δεχοµενους και τραυµατιας, ω Χριστε µου, κειµενους ουκ ελεησεις, ου συµπαθησεις µαλλον και την υγειαν την τουτων αναµεινεις,

(193) αλλ᾿ επιπληξεις, αλλα συντριψεις ολως και θανατωσεις τους τοιουτους τελειως; ∆ικαιον και γαρ, ναι, καγω τουτο λεγω, οτι ακοντες ου κατεχονται ουτοι, αλλα εκοντες εαυτους προδιδουσιν. Οµως πανουργος, σοφιστης τε και κακιας, ο ανηµερος και ποικιλος θηρ ουτος προσποιειται ουν τα των φιλων, ως φιλος ολον µε ζητων συλλαβειν και θηρευσαι, την ορωµενην ζωην υποδεικνυς µοι της νοουµενης ζωης αποστερει µε. Τη αισθησει κλεπτει µε των νυν παροντων και των µελλοντων υποσυλα τον πλουτον. Αλλο τη εξω φαινεται θεωρια, αλλο δε εστι το κρυπτοµενον, Σωτερ. Ει δε ανθρωποι τουτο µεµαθηκοτες δολους σχηµατιζονται τη υποκρισει, τι ο κακιας ευρετης ου ποιησει, πως ου πλανησει, και µαλιστα τους νεους, πως ουκ απατησει δε ακακους οντας, ολως απειρους, ολως απανουργευτους, ο προαιρεσει και Σαταν και πανουργος και παντα δολον ευµηχανως ευρισκων; Οµως απαντας απατα και τιτρωσκει, ουδεις τας τουτου υπεξεφυγε χειρας, ουδε των αυτου βελων και του εν τουτοις ιου αγευστος και ατρωτος διηλθε. Παντες εξηµαρτοµεν και υστερουµεν δοξης σου, Χριστε, της αρρητου και θειας, και δωρεαν σε δυσωπουµεν του σωσαι και δικαιωσαι χαριτι και ελεει, ο εξεχεας επ᾿ εµε νυν πλουσιως, (194) περι ου λεγειν και γραφειν ουκ οκνησω. Πως γαρ δυναιµην σιωπη υποφερειν τα γινοµενα καθ᾿ ωραν, ω Θεε µου, και πραττοµενα εν εµοι τω αθλιω; Αφραστα και γαρ εισιν εν αληθεια,

ακαταληπτα υπερ νουν, υπερ λογον˙ και πως εξειπω ταυτα η πως εκφρασω; Αλλ᾿ ουν, µη φερων σιωπαν, αρτι λεξω˙ Θεος αναρχος, ακτιστος, µονος πελεις, εν Υιω και Πνευµατι Τριας Αγια, ακταληπτος, απροσιτος υπαρχεις, κτιστης ορωµενης τε και νοουµενης κτισεως και Κυριος συ και ∆εσποτης, υπερανω τε των ουρανων και παντων των εν ουρανω, του ουρανου τυγχανεις µονος ποιητης, µονος εξουσιαζων, µονος τα παντα φερων προσταγµατι σου και θεληµατι συνεχων παντα µονω. Εχεις περι σε µυριαδας αγγελων, αρχαγγελων τε χιλιας χιλιαδας, θρονους, κυριοτητας αναριθµητους, εχεις δυναµεις, Χερουβιµ Σεραφιµ τε πολυοµµατα, αρχας και εξουσιας και πλειους αλλους λειτουργους τε και φιλους, Εχεις την δοξαν υπερδεδοξασµενην, ωστε µη τολµας αδεως ατενισαι τινας εκ τουτων προς αυτην, ω Θεε µου, µηδε δυνασθαι φαινοµενην ενεγκαι του προσωπου σου την αστραπτουσαν αιγλην. Πως γαρ ισχυσει το ποιηµα την κτιστην (195) ολον κατιδειν, ολον κατανοησαι; Ουδαµως οιµαι δυνατον ειναι τουτο, αλλ᾿ ο ποιητης, καθ᾿ οσον αν εθελη, φαινεται και βλεπεται, παρ᾿ ων εθελει, και γινωσκεται και γινωσκει το κτισµα, και καθοραται και καθορα τοσουτον οσον δωσειεν ο ποιητης του βλεπειν. Ει γαρ παρα σου παρηχθησαν, Θεε µου, εχουσιν εκ σου το ειναι και το βλεπειν και το δυνασθαι λειτουργειν σοι αµεµπτως. Αλλ᾿ ουν ανω συ υπερ αρχας απασας, αυται δε παλιν περι σε, τον Θεον µου,

ηµεις δε κατω εν κατωτατω λακκω - λακκον ου λεγω τον ορωµενον κοσµον, αλλα το σκοτος της αµαρτιας οντως -, λακκω πονηρω, λακκω ζεζοφωµενω, λακκω και ταφω δεινως εν κατωτατω, ονπερ ηλιος ου πεφυκε φωτιζειν. Εξω γαρ εστι του ορωµενου κοσµου και του µελλοντος η νυξ της αµαρτιας και τους εν αυτη εµπιµποντας αφρονως νυν τε κατεχει και θανοντας ωσαυτως εξει δεσµιους εις αιωνας αιωνων˙ ων εγω πρωτος, ω Χριστε µου, υπαρχω, ο συσχεθεις και καταχθεις εν ταυτη και εν πυθµενι αυτης τω κατωτατω ευρεθεις εβοησα˙ Ελεησον µε! Εν επιγνωσει γεγονως των κακων µου – εγνων γαρ το που δι᾿ αυτων κατηνεχθην, ου χαριν και εκλαυσα, δακρυων οµβρους εξ οφθαλµων µου κατηγαγον εµπονως - , µετενοησα εξ ολης µου καρδιας (196) και εκεκραξα φωναις ταις αλαλητοις. Και επηκουσας εκ του αφατου υψους του εν πυθµενι κειµενου κατωτατω, σκοτους απειρου, ατελους εν τω τελει, και τας περι σε καταλιπων δυναµεις αντιπαρελθων τα ορωµενα παντα κατηλθες εκει, εν ω κειµενος ηµην. Ελαµψας ευθυς, εδιωξας το σκοτος, ηγειρας µε συ εµπνευσει σου τη θεια, εστησας εις ποδας µε των εντολων σου, εθελξας τω καλλει σου, και τη αγαπη ετρωσας, ηλλοιωσας ολον µε ολον. Ειδον σου το προσωπον και εφοβηθην, καιτοι ευµενες, ευπροσιτον µοι ωφθη, η δε ωραιοτης σου εξεστησε µε και εξεπληξεν, ω Τριας, ο Θεος µου! Εις γαρ χαρακτηρ των τριων εν εκαστω,

και τα τρια εν προσωπον, ο Θεος µου, ος καλειται Πνευµα, Θεος των παντων. Συ ουν εµφανισθης εµοι, τω παναθλιω˙ πως ουκ εµελλον εγω φριξαι και δυναι και κατωτερον, ου ηµην, γεγονεναι και σκεπασθηναι παλιν υπο του σκοτους, ιν᾿ αποκρυβω σε, τον αστεκτον πασιν; Αλλα τουτο µεν επραττον εκ δειλιας εγω, συ δε, Θεε µου, µαλλον περιεπλεκου, µαλλον κατησπαζου µε, µαλλον ενηγκαλιζου ενδον του κρασπεδου σου των ιµατιων εισαγων ολον και σκεπων µε φωτι σου, και αµνηµονειν ποιων των ορωµενων (197) και των κατεχοντων µε δεινων το πρωην. Ω µυστηριων βαθος, ω υψος δοξης, ω αναβασις, ω θεωσις, ω πλουτος, ω λαµπροτης αφραστος των λεγοµενων! Τις καταλαβειν εκ των λογων ισχυσει η το µεγεθος κατανοησαι της δοξης; Ος γαρ ουκ ειδεν, α οφθαλµος ουκ οιδε, και ουκ ηκουσεν, α ους ουκ ηκηκοει και εις καρδιαν ανθρωπου ουκ ανεβη, πως τω γραφοντι περι αυτων πιστευσει; Ει δε και πιστευσειε, πως δια λογου ιδειν ισχυσει, α οφθαλµος ουκ ειδε; Πως δε αξιως δι᾿ ακοης χωρησει, α ουκ ηκουσεν ους ποτε των ανθρωπων, ινα και καλως περι αυτων νοηση, εν περινοια δυνηθη τε γενεσθαι, ων αµηχανον τοις ορωσι το καλλος και το ειδος, το ανειδεον υπαρχει και ακατανοητον εστι τοις πασιν, οισπερ οραται, ινα σοι παλιν ειπω; Τω λογισµω ταυτα τις αναπλαττων ουκ αν εκπεση της αληθειας πορρω και πλανηθη πλασµατι και φαντασιαις, εικονας ψευδεις συλλογισµων οικειων,

οικειου νοος ανιστορων και βλεπων; Ωσπερ γαρ αδην και τας εκει κολασεις εκαστος φανταζεται, ως αν εθελοι, πλην ουν, ως εισιν, ουδεις των παντων οιδεν, ουτως µοι νοει τα αγαθα εκεινα τα εν ουρανοις ακαταληπτα πασι και αθεατα˙ µονοις γνωστα δε ταυτα και θεωρητα, οις Θεος εκκαλυψει (198) κατα το µετρον της αξιας εκαστου, µετρον πιστεως, ελπιδος και αγαπης, µετρον φυλακης των εντολων Κυριου. Μετρον αλλο δε πνευµατικης πτωχειας, µετρον τελειον ου µικρον ουδε µεγα. Ταυτα γαρ µισει ο Θεος ουκ αδικως, αλλα δικαιως, ως ου δικαια παντως˙ το µεν γαρ µικρον λειπεται του δικαιου εν αµελεια η και καταφρονησει, µενον αχρηστον ευλογως και δικαιως˙ το δε ου µικρον, αλλα µεγα τυγχανον εις απονοιαν φερει τον κεκτηµενον και παντας αλλους βλαπτει τουτω χρωµενους. ∆ικαιον µετρον ταπεινωσεως εστι το µητε παντη αυτου απογινωσκειν, µητε οιεσθαι ειναι τινα εν κοσµω χειρονα εαυτου εν πραξεσιν ατοποις, κλαιειν τε αει και θρηνειν δια τουτο και καταφρονειν παντων των ορωµενων. Τουτο γαρ εστι τεκµηριον του πενθους, του κατα Θεον εκ ψυχης γινοµενου. Ει δ᾿ αντεχεται τινος των ορωµενων, ουπω εαυτον εγνωκεν εν αισθησει, ουδε φοβον ελαβεν εν τη καρδια κρισεως θειας και πυρος αιωνιου, ουδ᾿ εκτησατο ταπεινωσιν τελεια, και δια τουτο εκπιπτει και της θεας και της δωρεας των αγαθων εκεινων, ωνπερ οφθαλµος ουδεις ανθρωπων ειδεν.

Σπευσωµεν παντες ταπεινωσιν ευρεσθαι, (199) την ανωνυµον των ψυχων ηµων χαριν, ητις ουκ εχει ονοµα, τη δε πειρα ενωνυµως γινεται τοις κεκτηµενοις. Πραος ο Χριστος, ταπεινος τη καρδια˙ ενοικον τουτον ο κτησαµενος εγνω οτι δι᾿ αυτου την ταπεινωσιν εχει, µαλλον δε αυτος η ταπεινωσις εστι. Ψυχη ζητουσα δοξαν εκ των ανθρωπων ταυτην την ταπεινωσιν ολως ουκ εγνω˙ ο δε οιησιν καν ποσως κεκτηµενος, πως εντος αυτου την ταπεινωσιν εξει; Ουδαµως οντως! Οιµοι τω παναθλιω, τω κενοδοξω και κατεπαιροµενω και µηδε µιαν αρετην κεκτηµενω και αναισθητως πασας παρερχοµενω τας ηµερας µου εν τω παροντι βιω! Τις µη κλαυση µε, τις µη σφοδρως πενθηση, οτι εφυγον κοσµον και τα εν κοσµω, και τη αισθησει κοσµου ουκ εχωρισθην; Το των µοναχων περιβεβληµαι σχηµα και ως κοσµικος αγαπω τα εν κοσµω, δοξαν, πλουτον τε και ηδονας και τερψεις. Επι των ωµων τον σταυρον Χριστου φερω και υποφερειν τα του σταυρου ονειδη ολως απαναινοµαι, ολως ου θελω, αλλα ενδοξοις εµαυτον παρενειρω και συν εκεινοις το δοξαζεσθαι θελω. Ω της συµφορας, ω της αναισθησιας! ∆ιπλης υπαρχω αξιος καταδικης˙ πταισας γαρ πολλα προτερον εν τω βιω (200) επηγγειλαµην καλως µετανοησαι˙ νυν εφανην δε παραβατης αγνωµων παντων των καλων, ων µοι Θεος παρεσχε, και των συνθηκων αρνητης απεδειχθην και αναξιος πασης φιλανθρωπιας. Αλλ᾿ ω Θεε µου, ω πανοικτιρµον µονε,

σπευσον, προφθασον, επιστρεψον µε παλιν προς µετανοιαν, προς δακρυα, προς πενθος, ινα λουσωµαι και καθαρθω και ιδω λαµψασαν τρανως εν εµοι την σην δοξαν, ην µοι χαρισαι νυν και εις τους αιωνας δοξαζοντι σε φωναις ακαταπαυστοις, τον των ειωνων Ποιητην και ∆εσποτην. ΚΕ’. Περι της γενοµενης θεωριας αυτω του θειου φωτρος, και οπως το θειον φως ου καταλαµβανεται υπο σκοτους˙ εν οις και δια την υπερβολην των αποκαλυψεων εκπληττοµενος µεµνηται της ανθρωπινης ασθενειας και εαυτον κατακρινει. (201) Πως διαγραψω, ∆εσποτα, προσωπου σου την θεαν, πως ειπω την ανεκφραστον θεωριαν του καλλους; Πως ον ο κοσµος ου χωρει, γλωσσης φθογγη χωρησει, πως τις εκφρασαι δυνηθη την σην φιαλνθρωπιαν; Καθηµενος γαρ εν φωτι λαµπαδος µοι φαινουσης και φωτιζουσης της νυκτος τον ζοφον και το σκοτος εδοκουν ειναι εν φωτι προσεχων αναγνωσει, λεξεις τε οια ερευνων και σκοπων τας συνταξεις. Ως ουν υπηρχον, ∆εσποτα, αδολεσχων εν τουτοις, αιφνης εφανης ανωθεν πολυ µειζων ηλιου και ελαµψας εξ ουρανων µεχρις εµης καρδιας. Τα δ᾿ αλλα παντα ως βαθυ σκοτος ειναι εωρων, στυλος δε µεσον φωτεινος, ολον τεµων αερα διηκεν εκ των ουρανων εως εµου του ταλα. Ευθυς επελαθοµην δε φωτος του λυχνιαιου, οικιας ηµνηµονησα οτι εντος υπαρχω, εν τω δοκειν αερι δε του σκοτους εκαθηµην, πλην και του σωµατος αυτου ληθην εσχον εις απαν. Ελαλουν σοι και νυν λαλω εκ βαθους µου καρδιας˙ (202) Ελεησον µε, ∆εσποτα, ελεησον µε, µονε, τον µηδαµως µηδεποτε δουλευσαντα σοι, Σωτερ, αλλα σε παροργιζοντα εκ νεας ηλικιας. Πασαν µετηλθον σαρκικην και ψυχικην κακιαν

και αµαρτιας επραξα αµετρητους, ατοπους, υπερ ανθρωπους απαντας, υπερ αλογα παντα, ερπετα και θηρια τε παντα υπερνικησας. Εις εµε ουν το ελεος χρεια ενδειξασθαι σε, τον και εξαµαρτησαντα υπερ παντας αφρονως. Μη χρηζειν γαρ ελαλησας συ αυτος ιατρειας τους υγιαινοντας, Χριστε, αλλα τους ασθενουντας˙ διο ως ασθενουντα µε πολλα και αµελουντα ουτως πολυ το ελεος επιχεε µοι, Λογε! Αλλ᾿ ω φωτος γαυριαµα, αλλ᾿ ω πυρος κινησεις αλλ᾿ ω φλογος περιδροµαι εν εµοι τω αθλιω παρα σης σης και παρα σου ενεργουµεναι δοξης! ∆οξαν δ᾿ εγω το Πνευµα σου επισταµαι και λεγω, το Αγιον, το συµφυες και οµοτιµον, Λογε, οµογενες, οµοδοξον, οµοουσιον, µονον τω σω Πατρι και σοι, Χριστε, ω Θεε των απαντων. Σοι προσκυνων ευχαριστω, οτι ηξιωσας µε, καν ποσως επιγνωναι σου θεοτητος το κρατος. Ευχαριστω, οτι αυτος καθηµενω εν σκοτει απεκαλυφθης µοι, ελαµψας, ιδειν ηξιωσας µε το φως το του προσωπου σου, το αστεκτον τοις πασιν. Εµεινα καθεζοµενος εν σκοτει µεσον, οιδα, µεσον δε τουτου οντι µοι κεκαλυµµενω σκοτει εφανης φως, εφωτισας ολον ολω φωτι µε και γεγονα φως εν νυκτι, µεσον σκοτους τυγχανων. Ουτε το σκοτος το σον φως κατελαβεν εις απαν, (203) ουτε το φως εδιωξε το ορωµενον σκοτος, αλλ᾿ αναµιξ, ασυγχυτα παντη µεµερισµενα µακραν αλληλων, ως εικος, ου κεκραµενα ολως, πλην εν ταυτω τα συµπαντα πληρουσιν, ως νοµιζω. Ουτως ειµι εν τω φωτι, µεσον τυγχανων σκοτους, ουτως εν σκοτει παλιν δε µεσον φωτος διαγων, ιδου και µεσον εν φωτι, ιδου και µεσον σκοτους˙ και λεγω˙ τις εν σκοτει µοι φως ευρειν µεσον δωσει, ο ου χωρει εισδεξασθαι; Πως γαρ χωρησει σκοτος φως εντος και µη φευξεται, αλλα µενει εν µεσω φωτος το σκοτος; Ω φρικτου θαυµατος,ορωµενου

διττως διττοις τοις οφθαλµοις, σωµατος και ψυχης τε! Ακουε αρτι˙ τα φρικτα διττου Θεου σοι λεγω και ως προς ανθρωπον διττον εµε γεγενηµενα! Ανελαβε την σαρκα µου και δεδωκε µοι πνευµα, και γεγονα καγω Θεος τη χαριτι τη θεια, θεσει υιος πλην του Θεου, ω αξιας, ω δοξης! Ως ανθρωπος λυπουµενος εµαυτον ταλανιζω και την εµην ασθενειαν κατανοω και στενω, και ζην ολως αναξιος υπαρχω, ως ευ οιδα, εκεινου δε τη χαριτι θαρρων, κατανοων τε το καλλος, ο µοι δεδωκεν, επιτερποµαι βλεπων. Ως µεν ουν ανθρωπος οιδα µηδεν οραν των θειων, και αορατων παντελως ειµι κεχωρισµενος, τη δε υιοθεσια µε Θεον γεγενηµενον και καθορω και κοινωνος γινοµαι των αψαυστων. Ως ανθρωπος ουδεν εχων των υψηλων και θειων, ως δε Θεου χρηστοτητι νυνι ελεηµενος εχω Χριστον, τον Κυριον, των παντων ευεργετην. ∆ιο και παλιν, ∆εσποτα, δεοµενος προσπιπτω˙ µη αποτυχω των εν σοι ελπιδων µου µηδολως, (204) διαγωγης τε και τιµης, δοξης και βασιλειας, αλλ᾿ ωσπερ νυν ορασθαι µοι κατηξιωσας, Σωτερ, ουτω και µετα θανατον παρασχου µοι σε βλεπειν. Ου λεγω ποσον, ευσπλαγχνε, αλλ᾿ ευµενως, ευσπλαγχνως ιλεω σου τω οµµατι, ως και νυν καθορας µε και της χαρας σου εµπιπλας και γλυκυτητος θειας. Ναι, ποιητα και πλαστα µου, σκεπασον µε χειρι σου, και µη εγκαταλιπης µε, ναι, µη µνησικακησης! Αγνωµοσυνην µου πολλην, ∆εσποτα, µη σταθµισης, αλλα αξιωσον καµε φωτι σου µεχρι τελους και τη οδω των εντολων αοκνως πορευθηναι και εν αυτω σου τω φωτι των χειρων, πανοικτιρµον, παραθειναι το πνευµα µου, λυτρουµενος εχθρων µε, σκοτους, πυρος, κολασεων των αιωνιων, Λογε! Ναι, ο πολυς εν οικτιρµοις, αφατος εν ελεει, αξιωσον εις χειρας σου παραδουναι ψυχην µου, καθως και νυν εν τη χειρι τη ση, Σωτερ, τυγχανω.

Μη ουν παρεµποδιση µου την οδον αµαρτια, µη περικοψη, µη της σης αποσπαση χειρος µε, αλλ᾿ αισχυνθητω ο δεινος αρχων και ψυχοφθορος εντος παλαµης, ∆εσποτα, της σης οντα µε βλεπων, καθα και νυν ουδε τολµα πλησιον µου γενεσθαι ορων υπο της χαριτος της σης σκεποµενον µε! Μη κατακρινης µε, Χριστε, µη εις αδην απωση, µη καταγαγης εις βυθον θανατου την ψυχην µου, οτι τολµων το ονοµα το σον κατονοµαζειν, ο ρυπαρος, ο µιαρος και βεβηλος εις απαν˙ µη χανη γη και καταπιη µε, Λογε, τον παραβατην, τον µηδε ζην, µηδε λαλειν ολως αξιον οντα. Μη πυρ κατελθη επ᾿ εµε και εκλειξη µε αφνω, (205) ως µη Κυριε ελεησον! ειπειν συγχωρηθεντα, µη ο πολυς εν οικτιρµοις, ο φιλανθρωπος φυσει, µη εισελθειν θελησειας µετ᾿ εµου του κριθηναι. Τι γαρ και ολως φθεγξοµαι, υπαρχων αµαρτια, τι ουν και ειποιµι ποσως, ο κατακεκριµενος, ο εκ κοιλιας µου µητρος αµετρητα σοι πταισας και µεχρι νυν αναισθητων προς σην µακροθυµιαν, ο µυριακις εις βυθον κατενεχθεις του αδου κακειθεν αγαθοτητι ανελκυσθεις σου θεια, ο µελη και τας σαρκας µου ψυχης και σωµατος τε καταρρυπωσας, ως ουδεις αλλος των εν τω βιω, ο µανικος των ηδονων εραστης αναισχυντος και πονηρος και δολιος τη ψυχικη κακια, ο µιαν σου ολως, Χριστε, εντολην µη φυλαξας; Τι σοι απολογησοµαι, τι δε σε και προσειπω, ποια ψυχη βαστασω σου ελεγχους, ω Θεε µου; Ει ανοµιας τας εµας και τας πραξεις γυµνωσεις, ω βασιλευ αθανατε, µη δειξης πασι ταυτας, οτι φριττω εννοων εργα νεοτητος µου, το δε ειπειν φρικης µεστον, αναπλεων αισχυνης. Ει γαρ ταυτα θελησειας εκκαλυψαι τοις πασι, χειρον πασης κολασεως η εντροπη µου εσται. Τις γαρ τας ασελγειας µου, τις δε τας ασωτιας, τις τους βεβηλους ασπασµους, τις τας αισχρας µου πραξεις,

εν αις και νυν µολυνοµαι, ταυτας εν νω λαµβανων, ιδων ουκ εκπλαγησεται, ιδων ολως ου φριξει, ιδων ου κραξει, και ευθυς αποστραφη τας οψεις και˙ Αρον, ειπη, ∆εσποτα, τον παµβεβηλον τουτον; Χειρας δεθηναι προσταξον και ποδας του αθλιου και εµβληθηναι εις το πυρ το ζοφωδες εν ταχει, (206) µη καθοραται παρ᾿ ηµων των σων γνησιων δουλων. Οντως αξιως, ∆εσποτα, οντως δικαιως τουτο κακεινοι παντες φθεγξονται και συ αυτος ποιησεις, και εις το πυρ βληθησοµαι, ο ασωτος και πορνος. Αλλ᾿, ο ασωτους κατελθων και πορνους συ του σωσαι, µη καταισχυνης µε, Χριστε, εν ηµερα της δικης, οτε τα προβατα τα σα εκ δεξιων σου στησεις καµε και τα εριφια εκ των αριστερων σου, αλλα το φως το αχραντον, το φως του σου προσωπου τα εργα καλυψατω µου και γυµνωσιν ψυχης µου και στολισατω µε φαιδρως, ινα εν παρρησια ανεπαισχυντως δεξιοις καταλεγω προβατοις και συν αυτοις δοξασω σε εις αιωνας αιωνων. Αµην. ΚΣΤ’. Οτι ο εν αγνωσια Θεου ετι ζων νεκρος εστι µεσον των ζωντων εν γνωσει Θεου και οτι τοις αναξιως των µυστηριων µεταλαµβανουσιν αληπτον το θειον σωµα και αιµα του Χριστου γινεται. (207) Νυν εν τοις ζωσιν ως νεκρος, ω ∆εσποτα, υπαρχω και εν νεκροις ως ζων ειµι, αθλιος υπερ παντας ανθρωπους τους επι της γης, ους εκτισας, Θεε µου. Το γαρ νεκρον υπαρχειν µε εν τοις κατα σε ζωσι των µη κτισθεντων χειρω µε αποδεικνυσι παντως, το δ᾿ εν νεκροις την αλογον ζωην ζην ως τα κτηνη των µη ειδοτων σε Θεον οµοιον οντως πελει. Πως γαρ ουκ εστιν οµοιον, πως δε ουκ εστιν ισον; Ει και δοκω ειδεναι σε, ει και δοκω πιστευειν, ει και δοκω σε ανυµνειν και σε επικαλεισθαι-

και γαρ λαλει το στοµα µου λογους, ους εδιδαχθην, και υµνους αδω και ευχας, ας εγγραφως οι παλαι το Πνευµα σου το Αγιον εξεθεντο λαβοντες,και λεγων ταυτα και δοκων µεγα τι πεπραχεναι αναισθητω και αγνοω, οτι ωσπερ οι παιδες µανθανοντες ουκ ισασι την δυναµιν των λογων, ουτως καγω ταις προσευχαις και ψαλµοις τε και υµνοις εγκαρτερων και ανυµνων σε τον ευσπλαγχνον µονον, της σης δοξης και του φωτος αισθησιν ου λαµβανω, και ωσπερ οι αιρετικοι, οι πολλα εκµαθοντες, (208) εδοκουν του ειδεναι σε, εδοκουν σε γινωσκειν, εδοκουν οι παναθλιοι και βλεπειν σε, Θεε µου, ουτω καγω πολλας ευχας και πολλας ψαλµωδιας λαλων εν µονη γλωσση µου, ισως δε και καρδια, εκ τουτων το της πιστεως ακρον εχειν νοµιζω, εκ τουτων την επιγνωσιν πασαν της αληθειας οιοµαι το καταλαβειν και µηδεν πλεον χρηζειν˙ εκ τουτων και το βλεπειν σε, το φως του κοσµου, Σωτερ, εκ τουτων και κατεχειν σε και συνειναι µοι λεγω και συµµετεχειν φυσεως της θειας σου νοµιζω, και κατ᾿ εµου παραβολας εφευρισκω και λογους ανερευνων εκ της γραφης προβαλλοµαι και λεγω˙ Ο Κυριος τους τρωγοντας ειπεν αυτου την σαρκα και τους το αιµα πινοντας εν αυτω καταµενειν, αλλα και κατοικειν αυτος εν αυτοις ο ∆εσποτης. Τουτο ουν λεγων ως ληπτον τον αληπτον κηρυττω, εν τω ληπτω του σωµατος τον αληπτον υπαρχειν, και κρατητον και ορατον τον ακρατητον παντη. Και αγνοω, ο δυστυχης, οτι εν οις αν θελης, τω αισθητω και κρατητω και ορατω υπαρχεις, αισθητος τε και κρατητος και ορατος, ο κτιστης. Εν ακαθαρτοις δ᾿ ως εγω και αναξιοις µαλλον θεοποιεις το αισθητον σωµα σου τε και αιµα και παντελως ακρατητον, αληπτον τε εις απαν αναλλοιωτως αλοιοις, µαλλον δ᾿ εν αληθεια πνευµατικον µεταποιεις, αορατον, ως παλαι συγκεκλεισµενων των θυρων εισηλθες και εξηλθες

και αφαντος εξ οφθαλµων εν τη κλασει του αρτου εγενου συ των µαθητων, ουτω και νυν τον αρτον αποτελεις και σωµα σου πνευµατικον εργαζη. (209) Καγω δοκω κατεχειν σε, καν θελης, καν µη θελης, και κοινωνων της σης σαρκος και σου µεταλαµβανειν νοµιζω και διακειµαι ως αγιος, Χριστε µου, και κληρονοµος του Θεου και σος συγκληρονοµος και αδελφος και µετοχος δοξης της αιωνιου. Εκ τουτου τοινυν δεικνυµαι αναισθητων εις απαν, εκ τουτου παντως φαινεται αγνοειν µε, α ψαλλω, και α λαλω και α αει µελετω τε και αδω. Ει γαρ ολως εγινωσκον, ειχον παντως ειδεναι, οτι ατρεπτως ανθρωπος εγενου, ο Θεος µου, ινα τον προσληφθεντα µε ολον θεοποιησης, ουχι δε ινα ανθρωπος συ παχυτητι µεινης και κρατηθης εν τη φθορα, ο ακρατητος παντη, ο αφθαρτος και αληπτος φυσει Θεος υπαρχων. Τουτο ειδως ως αληπτον το σωµα σου το θειον και αιµα σου το αγιον πιστευων γεγενησθαι και πυρ οντως απροσιτον εµοι τω αναξιω, φρικη και φοβω, τροµω τε τουτων αν εκοινωνουν, εν δακρυσι και στεναγµοις εµαυτον προκαθαιρων. Νυν δε εν σκοτει καθηµαι και αγνοια, πλανωµαι, αναισθησια παντελει κρατουµενος ο ταλας. Αλλ᾿ οµως ικευτευω σε, οµως εκδυσωπω σε, προσπιπτων και παρακαλων και ζητων σου το ελεος˙ Επιβλεψον ως παντοτε και νυν, παµβασιλευ µου, δειξον την ευσπλαγχνιαν σου, δειξον το συµπαθες σου, δειξον το αµνησικακον εις εµε τον τελωνην, µαλλον δε τον πανασωτον, τον υπερ πασαν φυσιν αλογων τε και λογικων εις σε εξαµαρτοντα. Ει γαρ και παντα πεπραχα ανοµα εν τω βιω, αλλα Θεον σε, ποιητην οµολογω των παντων, Θεου Υιον σε, του Θεου οµοουσιον σεβω, τον γεννηθεντα εξ αυτου προ παντων των αιωνων (210) και επ᾿ εσχατων των καιρων εξ αγιας Παρθενου, της Θεοτοκου Μαριαµ γεννηθεντα ως βρεφος

πιστευω. εις κατοικιαν τω Χριστω και βασιλει των ολων δακρυων ταις ρανισι σου. Θεε µου. Ο γαρ πιστευων. η πιστις αντι εργων µοι λογισθητω. ει αληθως. οθεν ουκ εχωρισθης. ποµα το ζωηρον σου. ου µη στερησης µε. ω Χριστε µου. µοναζων ειναι θελεις. Χριστε.και γεγονοτα ανθρωπον. τω βασιλει συνης γαρ και ης µοναζων καθ᾿ ηµας. σωσον µε λαµψας φως σου το θειον. αυτη µε δικαιωσει. ζησεται και ουκ οψεται θανατον εις αιωνας. Τω δε Θεω και βασιλει ενωθεις ου µοναζων. ποµα ευφραινον µε αει και ζωην µοι παρεχον. (211) Απεργασαι παλατιον τον της ψυχης σου οικον. Οποιον δει ειναι τον µοναχον και τις η εργασια και τις η τουτου προκοπη και αναβασις. ολολυγµοις και θρηνοις και των γονατων καµψεσι και στεναγµων τω πληθει. και µη ζητησης εργα µε ολως τα δικαιουντα. Και τοτε ου µοναζων ης. ως εξ ηµων υπαρχων και χωρισθεις κοσµου παντος˙ τουτο µοναζων παντως. αγγελων οµοδιαιτος και συνοικος δικαιων . τον ταπεινον και ξενον. ποµα πιαινον µου σαρκος και ψυχης τας αισθησεις. Ουτως ουν µε πιστευοντα. Σωτερ. ΚΖ’. αλλα αγιων γεγονας συναριθµιος παντων. ω µοναχε. ειρηκας. και την εν σκοτει µου ψυχην και σκια του θανατου κατεχοµενην. παραδοθεντα και ανασταντα εκ νεκρων µετα τριτην ηµεραν και ανελθοντα εν σαρκι. ∆ος δε µοι και κατανυξιν. Ει ουν η πιστις η εις σε απεγνωσµενους σωζει. Χριστε. ∆εσποτα. Αυτη απολογησεται. ιδου. εις εµε. δι᾿ εµε τε παθοντα και σταυρωθεντα και ταφη. επιφανεις φωτισης. ουτως σε προσκυνουντα και παλιν σε ελπιζοντα ελθειν και κριναι παντας και αποδουναι εκαστω. τα κατ᾿ αξιαν. τον τας ελπιδας επι σε αναθεµενον πασας. αυτη µε δειξει κοινωνον δοξης σου αιωνιου. αλλα η πιστις µοι αυτη αντι παντων αρκεσει.

Οθεν και µονος εστι του Θεου κεχωρισµενος ουτος. καν µοναζη. Τω γαρ Χριστω µου συνεστιν ο Πατηρ και το Πνευµα. και εν αυτη καθηµενον τον κτιστην του ουρανου τε και της γης κατανοει και βλεπει και προσκυνει και συνεστιν αει φωτι αδυτω. πατριαρχων και των λοιπων αγιων. . ει δε µη τουτον εγνω. (212) Ουκ εστι µονος ο Θεω ενωθεις. αλλα και ο καθεις ηµων εσµεν κεχωρισµενοι ανθρωπων αλλων παντως γε και ορφανοι δε απαντες µεµονωµενοι ωµεν. ουκ εν ηµερα η νυκτι. ο τρισι ως ενι συνηµµενος. ενθα χορος των προφητων και θειων αποστολων. αλλ᾿ ουδ᾿ εν υπνω η οδω η µεταβασει τοπου. αλλ᾿ ωσπερ ζων ουτω θανων. φωτι τω ανεσπερω τε. Ο δε και εχων τον Χριστον εν εαυτω οικουντα. φωτι τω απροσιτω. ιεραρχων.και παντων των εν ουρανω συγκληρονοµος οντως. ει δε µη τουτον ελαβεν ολον τον σαρκωθεντα Θεον Λογον. καν εν ερηµω καθηται. Πως ουν µοναζων ο εκει το πολιτευµα εχων. αποχωριζων εκαστον συγγενων τε και φιλων και ληθην παντων εµποιων των νυν αγαπωµενων. ειπατε µοι. ενθα εστιν οµηγυρις µαρτυρων και οσιων. ου ουδαµως χωριζεται. και πως µοναζων. ου µακρυνεται ολως. η των δικαιων. ου γεγονε µοναχος. πως µονος ειναι λεγεσθαι δυναται. Ο δε ποιησας ουρανον δι᾿ αρετης την κελλαν την εαυτου. οιµοι. ενθα η αναριθµητος πληθυς. καν εν σπηλαιω εστιν˙ ει δε µη τουτον ευρηκεν. Ψυχη γαρ και τω σωµατι εσµεν κεχωρισµενοι. µαλλον δε τρανοτερως ολως εκεινω συνεστι τη ψυχη αιωνιως. ολως. ει και δοκουµεν ενωσιν τη συνοικησει εχειν και µετ᾿ αλληλων µιγνυσθαι τη των πολλων συναξει. Ουτω και νυξ και υπνος τε και πραξεις αι εν βιω την ενωσιν την των πολλων ως εικος διαλυει. ουκ εν τροφη η ποσει. οπερ και ειναι αληθες ο θανατος δεικνυει.

Εν τω ανδρι γαρ η γυνη. Οµως ως αλλον φωτεινον νυµφωνα κατοικουσι τας κελλας και εν ουρανω νοµιζουσι διαγειν η αληθως διαγουσι. οπερ και στοµα εστι και γλωσσα οντως αψευδης. και µοναχοι καθιστανται των αλλων οντες διχα. βλεπε. το αδυτον και θειον. Νυξ ουν ουκ εστιν εν αυτοις˙ πως ειπειν σοι ουκ εχω. εφ᾿ ω περιπατουσιν. η συνηρµοσθη απαξ. Ουτοι γαρ οντως µοναχοι και µοναζοντες µονοι. ω κατοικουσιν αγγελοι. λεγε µοι. ο και φωτιζει απαντα ερχοµενον εν κοσµω ανθρωπον και γενοµενον εκ Πνευµατος Αγιου. µεθ᾿ ης προσοµιλουσι Πατρι τω παντοκρατορι. (213) πως ου γενησεται αυτος συν αυτη πνευµα ολως. ει και εν δηµω παµπληθει εισιν απειληµενοι. µεθ᾿ ης αει βοωσιν˙ Ω πατερ. αλλα διδασκω σε το πως ζωσι και ποιω τροπω οι τω Θεω δουλευοντες κακεινον αντι παντων µονον και αγαπησαντες. και το φως εστιν εν αυτοις. ω κτιστα των απαντων! Τουτων η κελλα ουρανος. ω παµβασιλευ. Ο ειρηκως˙ Και εσονται οι δυο εις µιαν σαρκα. η ο ανηρ της γυναικος. εµπεπηγµενω εν φωτι. Ο νοµοθεντης. Ουτως ενουνται τω Θεω οι δια µετανοιας τας εαυτων καθαιροντες ψυχας εν κοσµω τωδε. φριττω γαρ ταυτα γραφων σοι και εννοων δε τρεµω. ωσπερ εν τοιχω βελος. µονον ορωντες τον Θεον εν νοΐ ανεννοιω. εν γυναικι ανηρ δε. µονω και ενωθεντες και γεγονοτες µοναχοι ως µετα µονου µονοι. οι νουν Χριστου λαµβανουσιν. και η ψυχη εν τω Θεω και Θεος εν ψυχη δε ενουται και γνωριζεται εν τοις αγιοις πασιν. αλλ᾿ εν φωτι διαγουσι του µελλοντος αιωνος. ει και τη γη κρατουνται. η πως ειπειν ουκ εχω. . η ως αστηρ εν ουρανω. µη απιστησης! (214) Ου γαρ εισιν επι της γης. τον νοµον ου φυλαξει.Πως γαρ και χωρισθησεται η νυµφη του νυµφιου. γυµνοι και ενθυµησεων και λογισµων παντοιων. ηλιος δε εκεινοι.

(215) Εκεινον τοινυν απαντες ζητησωµεν. πασαν τιτρωσκει τε ψυχην και πτεροι προς αγαπην και συγκολλα και συνενοι τω Θεω αεναως. θρονοι και κυριοτητες πασαι ενδυναµουνται. θεοι Θεω συνοντες. µη λαλειτε καθ᾿ ηµων εαυτους απατωντες. µη απολειφθητε. . ο αυτους ανια. προς ον τον ποθον ειχε.υφ᾿ ουπερ διαρπαζονται αρχαι και εξουσιαι. εκεινον ου το καλλος πασαν εκπληττει εννοιαν. κρατουµενος δε υφ᾿ ενος πλεον αλγει των αλλων. οπως βαδιζη χαιρων. Τουτων νυνι δε λειπονται µονω. Εκεινον και ποθησωµεν. ουδε δεσµων ισχυουσι του σωµατος εκδυναι. δι᾿ ον και την απολυσιν του δεσµου επεζητει. τω φυσει οντι οι αυτω θεσει οµοιωθεντες. βαδιζοντες εν τω φωτι ωσπερ επι εδαφους. οτι ολον ου καθορωσι τον Χριστον. η παρακυψαντες τρανως απιδειν εις αερα. οτι κρατουνται τω σωµατι και σκεπονται και καλυπτονται. οιµοι. ως αγγελοι και ως υιοι υψιστου εσονται µετα θανατον. ει και παθων ανειθησαν και πασης προσπαθειας. αλλ᾿ εν Θεω οι αγιοι ζωσι τε και κινουνται. αδελφοι µου. ο δε τα πλειστα των δεσµων δυνηθεις διακοψαι. δραµετε ταις πραξεσι προς τουτον. ει και ολον ορωσιν. τον µονον δυναµενον εκ των δεσµων ηµας ελευθερωσαι. διαναστητε. ναι. Ναι. οπως απελθη εν σπουδη. και επισπευδει και αυτου αει ζητει την λυσιν. ως δεσµιοι εν φυλακη τον ηλιον ορωντες και τας ακτινας τας αυτου δι᾿ οπης εισιουσας και µη δυναµενοι αυτον ολον κατανοησαι η κατιδειν της φυλακης εξωθεν γεγονοτες. πασαν εκπληττει φρενα. αλλα κρατουνται υφ᾿ ενος των πολλων ανεθεντες˙ ο γαρ υπαρχων εν δεσµοις πολλοις συνδεδεµενος ουδε ελπιζει των πολλων την λυσιν ευρηκεναι. ναι. φιλοι. Ει γαρ και επαναπαυεται Θεος εν τοις αγιοις. Και τουτο εστιν. Ω θαυµατος. οπως ελευθερος φανη. ναι.

η οτι και αδυνατον εν τοις παρουσι χρονοις. ποταπος ωραιος ο ∆εσποτης! Ναι. αλλα νοΐ και ψυχη και καρδια. το φως ζωης της αιωνιου! Ναι. . τι προτιµασθε ανεσιν του σωµατος και δοξαν. την κενην και µαταιαν. (216) Και παντως εισακουσεται και παντως ελεησει και παντως αποκαλυφθη και παντως εµφανισει και φως ηµιν το εαυτου φαιδρον καθυποδειξει. µη ουν αγνωστως τουτου λεγετε τινα µετεχειν. αλλα και λιαν δυνατον τοις θελουσιν υπαρχει. µη φροντισι των εν γη πραγµατων και χρηµατων. πλην οσοις βιος καθαρσιν την των παθων παρεσχε και καθαρον ειργασατο της διανοιας οµµα˙ τοις δ᾿ αλλοις οντως τυφλωσις. συνεπαρθητε δη µοι. Ιδετε. τω πυρι και σκοτει παραπεµψει. οι ανθρωποι φως θειον ουχ ορωσιν. ου σωµατι. µη λεγετε. ουκ εστι. τον φιλανθρωπον µονον. τι καταρραθυµειτε. ο και ενταυθα και εκει θειου φωτος στερησει και. αδυνατον λαβειν το Θειον Πνευµα. ναι. φιλοι. αλλ᾿ ως οι βιον εχοντες και γυναικα και τεκνα και πλουτου εφιεµενοι και δοξης της προσκαιρου σπουδαζουσι και τρεχουσι το δοκουν εκπληρωσαι. Τι κατοκνειτε ταπεινοι. χωρις αυτου δυνατον το σωθηναι. αµαρτηµατων ρυπος. αδελφοι. οτι Θεος ουχ οραται ανθρωποις. εν ταπεινωσει κραζοντες προς τον καλον ∆εσποτην. Ουκ εστιν ουτως. Μη λεγετε. φιλοι. Ουδεποτε αδυνατον τουτο τυγχανει. µη λεγετε. Τι λεγετε αµεριµνον τον εναρετον βιον. οπως ευπροσδεκτος αυτου η µετανοια εσται και η δουλεια γενηται ευαρεστος τελεια. ουτω και πας µετανοων και πας Θεω δουλευων οφειλει σπευδειν και αει εµµεριµνος υπαρχειν. επιθυµια δοξης τε κρατηθητε και τουτον εγκαταλειψετε. τον φιλοικτιρµονα Θεον.Μη λεγετε. φιλοι. τιν ατιµον και αδοξον. δευτε µετ᾿ εµου. µη πλανασθε. µη καµµυσητε τον νουν προς την γην αφορωντες. µη πλανασθε.

ολον το Θειον Πνευµα.και τοτε ολως τω Θεω οικειωθεις εκ τουτων ολος ενουται και αυτον κατα προσωπον βλεπει και παρρησιαν προς αυτον αναλογως λαµβανει. εκει δε ολον τον Χριστον. Τουτου γαρ τω βουληµατι γινονται και ορωνται και τουτου τω θεληµατι εκλειπουσι τα παντα. µηδεις επισκεψατω µε των συγγενων η φιλων. βλεπω αιτιαν παντων. µακρυνατε. Μηδεις τη θυρα κρουσειε. µη ποµα µοι κοµιση. βλεπω τον Βασιλεα. δι᾿ ης ζωουνται και τροφης απαντα εµπιπλωνται. Θεου του ελεηµονος. Αρκεσει γαρ µοι το θανειν εµπροσθεν του Θεου µου. του κατελθοντος επι γης αµαρτωλους καλεσαι και συν αυτω εις την ζωην εισαγαγειν την θειαν. µηδεις φωνην αφηση. αποστητε. αφετε µε µετα Θεου του µονου φιλανθρωπου. Ου θελω ετι κατιδειν το φως του κοσµου τουτου. βλεπω τον οντως οντα φως και παντος φωτος κτιστην. εξ ης παρηχθη παντα. καθ᾿ οσον σπευδει το αυτου θεληµα εκπληρωσαι. (217) Εασατε τη κελλη µε µονον εγκεκλεισµενον. οπερ αξιωθειηµεν και ηµεις του ποιησαι και του ελεους µετασχειν µετα παντων αγιων. βλεπω αρχην την αναρχον. µηδεις µου την διανοιαν ελκυσας αποσπαση της θεωριας του καλου και ωραιου ∆εσποτου. Περι νοητης αποκαλυψεως των ενεργειων του θειου φωτος και εργασιας νοερας τε και θειας της εναρετου ζωης. µηδεις µοι βρωµα δωσειε. ουδε αυτον τον ηλιον. εασατε µε µονον αποθανειν ενωπιον Θεου του πλασαντος µε. νυν µεν καθ᾿ οσον εφικτον εν τω αιωνι τουτω. εν τω Πατρι ληψοµεθα εις αιωνας αιωνων˙ αµην. ουδε τα εν τω κοσµω˙ βλεπω γαρ τον ∆εσποτην µου. Θεου του φιλανθρωπου. βλεπω πηγην παντος καλου. ΚΗ’. .

ας απωλεσα ορων το φως του κοσµου. ειδως ως ου θανουµαι. Οντως ουδεν. οι µη το φως δεξαµενοι το λαµψαν εν τω κοσµω. το αισθητον και σκοτεινον. εασαντες ηγαπησαν το σκοτος και εν αυτω περιπατειν ηρετισαντο παντες. αλλα και λακκον υπο γην ορυξαντα κρυβηναι˙ κακει διαγων εσοµαι εξω παντος του κοσµου. θρηνησοµαι και κλαυσοµαι ηµερας και νυκτας. ο και ζωη. πλουσιως του δοθηναι µοι και αφθονως οφθηναι. Εξω του κοσµου γαρ εστιν. Νυνι δε. ον ουδεις των εν τω κοσµω ειδεν ανθρωπων. (219) οτι ζωην την αληθη. του κλαυσασθαι και εκζητησαι τουτον. και ηµην ωσπερ αθεος αγνοων τον Θεον µου. Τι ουν µοι προσεγενετο οφελος εκ του κοσµου. ως ειρηται. και βλεπων τον αθανατον ∆εσποτην µου και Κτιστην ποθω θανειν αιρησοµαι. εξω φωτος και σκοτους. ου µονον θεωρειται. Ου µονον καθοραται γαρ. εξω αερος και νοος και αισθησεως πασης˙ διο ουν υπο την αισθησιν κατιδων εγενοµην. ου και τυφλοι τους οφθαλµους διχα εν κοσµω ζωσι και µετασταντες εσονται των νυν βλεποντων ισοι˙ εν ω καγω πλανωµενος ολος ενευφραινοµην. τι δε και νυν κερδαινουσιν οι οντες εν τω κοσµω. αλλα γυµνοι ενοικησουσι ταφοις και αναστησονται γυµνοι και κριθησονται παντες. ολως δε ειναι ετερον φως ουκ ελογιζοµην. παρακαλω. . Οι ουν υπο την αισθησιν οντες εασατε µε µη κελλαν µονον κλεισαι τε και ενδοθεν καθισαι. ως ηυδοκησεν αρρητω ευσπλαγχνια οφθηναι τω αθλιω µοι και αποκαλυφθηναι. ∆ιο εγκαταλειψατε και αφετε µε µονον. ο ψυχην ου φωτιζει. οτι το φως του κοσµου. ο τι και εστιν η γνησεται ολως. Θεον. Χριστον λεγω. υπαρχει και αιτια του ειναι. Αφετε µε. οπερ ο κοσµος ου χωρει ουδε ιδειν ισχυει.(218) Πως ουν αυτον καταλιπων εξελθω µου της κελλης. ειδον και εγνων αληθως Θεον των παντων ειναι.

οπερ πρωην εωρων˙ ω θαυµα ανεκλαλητον.αλλα και µεταδιδοται και κατοικει και µενει και εστιν. η µαργαριτην τιµιον ως ατιµητον χρηµα. τι προς το φως κεχηναµεν. καν σπλαγχνα ψηλαφηση. το αναισθητον τουτο. δοκει και παντας καθοραν αυτον εγκεκρυµµενον. . ωσπερ θησαυρος εν κολπω κεκρυµµενος. Εστι και γαρ αορατος. και ου ζητουµεν τον µικρον του σιναπεως κοκκον. ω µυστηριου ξενου! Τι µατην ταραττοµεθα. των δ᾿ αναξιων απαγε. ου ψηλαφαται ολως. ευρειν εκεινον η λαβειν ολως ουκ εξισχυσει. ανερευνων χιτωνας. το ου τι. ου ληστης τε αρπασαι. τας φθειροµενας ταυτας. ου κλεπτης τουτον δυνασαι συλησαι. Αλλ᾿ ουχ οραται απασιν. το τι. την ζωνην λυων ασφαλως αναζητων εκεινον. ονοµα γαρ ουκ εχει. ω θαυµα. αϋλον εχοντες ψυχην και αθανατον ολην. ψηλαφωµενος ολως˙ κρατειται δ᾿ οµως εν χερσι και τοτε των αξιων. καν την κοιλιαν τεµνειε. κειται και εν παλαµη. εις µατην κοπιασει ανερευνων µαρσιππιον. αλλα διεδρα µηδαµως κατασχεθεν χειρι µου. Τι προς τας υλας βλεποµεν. οι εν αισθησει νοερω τετιµηµενοι λογω. τι πλανωµεθα παντες. ον ο βασταζων ηδεται και βλεπων τουτον χαιρει. ο τιµιωτερον εστι παντων των ορωµενων. και λυπηθεις ανεωξα την πυγµην της χειρος µου (220) και ειδον παλιν εν αυτη. ακρατητος χερσι γε και αψηλαφητος οµου. ει και κτεινειε τον βασταζοντα τουτον˙ αν αφελεσθαι βουληθη. Τι δε ταυτα θαυµαζοµεν ολως αναισθητουντες και προτιµωµεν ως τυφλοι το βαρυ του σιδηρου και µαζης τουτου µεγεθος υπερ µικρον χρυσιον. σφιγξας την χειρα εδοξα κρατησαι τε και εχειν. µειζον των αορατων τε πραγµατων και κτισµατων. Τι ου διδουµεν απαντα και λαµβανοµεν τουτον. τι δε και ζην βουλοµεθα µη κεκτηµενοι τουτον. Εκπλαγεις ουν και κατασχειν αυτο επιθυµησας.

λιµωξουσι σφοδρως γαρ. ω φως ως εν και θεληµα. και µονον τουτον κτησασθαι. τοσαυτης σου χρηστοτητος. υπνος και κορος της γαστρος και οινου πολλου ποσις.Κρεισσον θανειν. πως ινα µη λυπωµαι. ελεησον. πολλακις. Ουαι τοις µη βλαστησαντα αυτον θεασαµενοις. οτι ζηµιωθησονται τουτου την εργασιαν. πιστευσατε. Ουαι τοις µη πιστευουσι τω λογω του Κυριου. Ταυτα και φλογα εσβεσαν εις απαν της ψυχης µου και την πηγην εξηραναν. Υιε και Πνευµα. οτι γυµνοι τε στησονται ως δενδρα φυλλων διχα. ο αγνωµων και ταλας και χαυνως πορευοµενος οδω των εντολων σου. Πατερ. η τηρησις µετανοιαν ως συνεργον λαβουσα. Χριστε µου. βουλη. ω αυθις πολυωνυµον ως ενεργουν τα παντα. πηγη των δακρυων. ω της αρχης η αναρχος αρχη και εξουσια. ω δοξα µια και αρχη. ισχυς τε. Αλλα και νυν σπλαγχνισθητι και νυν ελεησον µε και θερµην της καρδιας µου εξαναψον. και εστησαν εν µεσω µε των οντων και µελλοντων. τον µικρον λεγω κοκκον. και εξ αµφοιν αναπτεται φλοξ. ως δουλος ο το ταλαντον κατορυξας αφρονως˙ ων εις υπαρχω δη καγω. ελεους σου τοσουτου καταφρονων και ραθυµων. κρατος και βασιλεια. µελετη σου των εντολων αυθις και προσταγµατων. Ουαι γαρ τοις µη εχουσιν αυτον πεφυτευµενον εν κολπω της ψυχης αυτων. την βρυσιν των δακρυων˙ και γαρ η θερµη πυρ γεννα. (221) ω φως ακατονοµαστον ως ανωνυµον παντη. . ην εσβεσεν η ανεσις σαρκος µου της αθλιας. το δε πυρ αυθις θερµην. ως τουτον δενδρον γινεσθαι και κλαδους αποπεµπειν. γνωµη. τα ναµατα δε φλογα˙ εν οις αδολεσχια µε ανηγαγε των θειων. Η φλοξ βλαστανει ναµατα. εις οιον τε. οικτειρησον εµε τον τεθλιµµενον! Πως γαρ ινα µη θλιβωµαι. και εκζητουσιν εν σπουδη και νοος τη τηρησει την καθ᾿ ηµεραν αυξησιν του µικρου τουτου κοκκου. αµελων ασυγχυτως˙ ω φως το τρισυποστατον.

ουχι το φως δε χορτος. ως ου σβεννυται ολως.οθεν εκ των ορωµενων τε γεγονως αιφνης εξω εις φοβον περιεπεσον βλεπων. ο εγκαρδιος ποθος. οθεν ερρυσθην. και ραθυµησας (222) υπνω και κορω της γαστρος εδουλωθην αφρονως. ω ενεργειας ξενης! Ο λυων πετρας και βουνους απο µονου του φοβου και απο του προσωπου σου. ειπον. µαλλον δε πυρ εν εαυτω περιλαµβανον χορτον ηνουτο και αναλωτον αυτον ολον ετηρει. πως χορτω αναµιγνυσαι θεια ολως ουσια φωτι ολως αστεκτω τε ο ενοικων Θεος µου. Πως µενων αναλλοιωτος. ω του θαυµατος. ου κατακαιουσα δε την εν τοις σπλαγχνοις ουσαν µου ουσιαν την χορτωδη. ο Θεος µου. ω Χριστε. καλως και γαρ εκκαιεται.εν τω νοΐ µου προτερον. απροσιτος εις απαν φυλαττεις ακαταφλεκτον του χορτου την ουσιαν. κακεινα µοι καταλαβειν ποθουντι πυρ ανηφθη του ποθου. υστερα δ᾿ εν καρδια και εβλυζε τα δακρυα η φλοξ του θειου ποθου και αφθεγκτον τον γλυκασµον συν αυτοις µοι παρειχεν. και κατα µικρον φλοξ αρρητως ωραθη . Ου φερω σου τα θαυµατα τη σιωπη καλυπτειν. Τα µελλοντα µακροθεν δε οντα παντως εωρων. αλλα τω χορτω συ το φως ασυγχυτως ενουσαι. και αναλλοιωτον τηρων αλλοιοις ολον τουτον. του ασωτου και πορνου˙ και της φιλανθρωπιας σου τον ακενωτον πλουτον µη διηγεισθαι απασιν ου στεγω. η φλοξ η µεχρις ουρανου φθανουσα και εντος µου εκκαιοµενη µεν σφοδρως. πλην κορεσθεις. και χορτος ψαυων του πυρος ουκ εκαιετο ολως. Θαρρησας ουν εν εµαυτω. και χορτος γινεται ως φως µεταβληθεις ατρεπτως. εις φλογα µετεποιει. ην µετ᾿ εµου εποιησας. αλλ᾿ ολην. ου δυναµαι του µη λαλειν την σην οικονοµιαν. υποχαλασας οινω τε πλειονως εχρησαµην˙ ου µεθυσθεις. Ω θειου δυναµις πυρος. λυτρωτα µου! . και µενων χορτος εστι φως. και ευθυς απεσβεσθη το θαυµα τουτο το φρικτον.

(223) δειξον θεοτητος της σης τρανως το προσωπον µοι και αορατως ολος µοι φανηθι. το φως του σου προσωπου. ει γαρ και νυν σπλαγχνιζη. και εµπλησθω και µεταδω τοτε τοις αλλοις πασι και µεταστας ελθω προς σε. καγω δε διελευσοµαι θαρρων τη χαριτι σου. ω Θεε µου! Ουδ᾿ ολως γαρ ορασαι µοι. αστραπτων και στρεφοµενος. . ο ταλλα παντα δωρεαν δους µοι τω αναξιω. ω παµβασιλευ. Ναι. εκ του φωτος σου φως καγω γεγονως παραστω σοι και τοτε τουτων των πολλων κακων αµεριµνησω. Τουτου γαρ χρεια µαλιστα. εν εµοι παλιν λαµψον. ει µη µοι δωσεις ανεπαισχυντως παρελθειν του θανατου τας πυλας. αχωρητος ων τω παντι µικρον ουν οντως γινη. φοβου απαλλαγησοµαι του µη παλιν τραπηναι. πλην πρωτον. ολος δε φαινεσαι µοι˙ αληπτος ων ολος ληπτος θελεις και γινεσαι µοι. ολος δεδοξασµενος.Βουλοµαι γαρ τον συµπαντα κοσµον λαβειν εκ τουτου και µη κενον τουτου τινα ολως καταλειφθηναι. ω Θεε µου. ο σκοτεινος καταφλεχθεις απροσιτω φωτι σου. οπως εµφορηθω σου. αλλα ουδεν µοι οφελος τουτων. ∆εσποτα. τουτο χαρισαι µοι. ω µυστηριου ξενου! ∆ος µοι σαυτον ουτω και νυν. ει γαρ και νυν φωτιζεις µε και µυστικως διδασκεις και σκεπεις και φυλαττεις µε τη κραταια χειρι σου και συµπαρης και δαιµονας τρεπεις και αφανιζεις και παντα υποτασσεις µοι και παντα µοι παρεχεις και εµπιπλας των αγαθων απαντων. και εν χερσι µου οιονει και εν τοις χειλεσι µου ωσπερ µαζος φωτοειδης και γλυκασµος ορασαι. και αι δυναµεις απασαι συν αυτω εναντιαι (224) τραπησονται σηµειωσιν σφραγιδος σης ιδουσαι. ναι. Ει µη ο αρχων ελθοιε του σκοτους και την δοξαν ιδοι συνουσαν µοι την σην και αισχυνθη εις απαν. οπως καταφιλησω σου και κατασπασοµαι σου την δοξαν την απορρητον. τουτο το παν και εστιν˙ ει γαρ και νυν ορασαι µοι. τουτο δος µοι. ενοικησον και φωτισον την ταπεινην ψυχην µου.

Το δ᾿ εντος µου γινεσθαι σε ολον αιφνης και εκλαµπειν και φωτοειδη ορασθαι ως ολοφωτον σεληνην. τοτε καγω µακαριος εσοµαι και αινεσω σε. Οιδα. τουτο ανουν. αφωνον µε απεργαζεται. ινα φωτισης τους εν σκοτει καθηµενους. και προς σε εγγισω και προσπεσω. ενδοθεν της κελλης λεγω παντοθεν ησφαλισµενης.ατρεµας ολος. ΚΘ’. Χριστε. Ο γαρ ελπιζων αγαθων και αιωνιου δοξης εν µετοχη υπαρχειν µε και δουλον σου και φιλον. οις δια της µετουσιας του Αγιου Πνευµατος ολοις ολος ηνωθη Θεος. πεπιστευκοσι. των µη το φως σου λαµψαν ιδοντων και γλυκυτητος της σης εµφορηθεντων. Θεε µου. αµην. αλλα το πυρ αναψουσι µοι πλεον. και εξισταµαι και εξω . των µη επεγνωκοτων σε. (225) Ποθεν ερχη. πως ουχι χειρων εσται µοι τωναπιστων η θλιψις. τι µοι των νυν το οφελος εν εµοι γινοµενων. υπεν νουν τε. Οντως ουδεν. πως εισερχη. Ει δε τυχειν µοι γενηται των αρραβωνων τουτων τα τελη και τα επαθλα αποληψεσθαι. Οτι µονοις εκεινοις καταφανη τα των θειων πραγµατων. ει στερηθω παντων οµου και σου αυτου. τον Πατερα και Υιον και το Αγιον Πνευµα. Ξενον γαρ και τουτο εστιν υπερ λογον. οτι συ υπαρχεις ο ελθων. Χριστε µου. Θεον τον ενα αληθως εις αιωνας αιωνων. Σωτερ. α επηγγειλω τοις εις σε.

και ευθεως τω καλουντι . και κακιας ειργασαµην. µοναχοι και κοσµικοι τε. Που δε κεκληκεναι τουτον υπενοησας ειπειν µε. αληθεια ηµαρτον γαρ υπερ απαντας ανθρωπους πασαν πραξιν αµαρτιας. οτι βλεπω θαυµα ξενον. οτι κεκληκε µε µαλλον. Οµως αρτι πασι λεξω. Μη προς δοξαν την του κοσµου η τρυφας µε η ανεσεις. πασαν φυσιν.γινοµαι φρενων και λογων. πασα γλωσσα γηγενων µε νυν ακουσατε λαλουντα. παντα λογον υπερβαινον. (226) α χαριζη µοι λαλησαι˙ Ω ανθρωπων απαν γενος. πλουσιοι τε πενητες τε. βασιλεων και αρχοντων. και υπηκουσα ευθεως. ινα συνελων σοι ειπω. Πλην εκαλεσε µε. µεγεθος φιλανθρωπιας του Θεου διηγουµενον! Ηµαρτον αυτω ως αλλος ανθρωπος ουδεις εν κοσµω˙ µη µε ταπεινωσει ταυτα υπολαβης τις του λεγειν. αλλα µη προς πλουτον ολως η φιλιαν µε αρχοντων η προς αλλο τι των ωδε εν τω βιω ορωµενων. οιδα. Απαγε της βλασφηµιας! Προς µετανοιαν δε ειπον. πασαν κτισιν.

ωρµων δραξασθαι αυτου δε. εφευγεν εκεινος ταχος. Μακρυθεντος απ᾿ εµου δε και κρυβεντος του Σωτηρος ουκ απηλπιζον εγωγε. κρυπτοµενου. και αφιπτατο. αλλα παση µοι ισχυϊ. αλλα παση µου δυναµει µη ορωµενον εζητουν. εκλαιον και αντεκαλουν τον κρυβεντα µοι ∆εσποτην. ουδ᾿ ως πλανον ηγησαµην (228) η πειραζοντα µε ολως. ουκ ενεδωκα του τρεχειν. ετρεχον εγω ευτονως. ου κατωκνησα ουδ᾿ ολως. ουδ᾿ ως απολεσας τουτον εστρεφοµην εις τουπισω. φευγοντι ουν εδιωκον ως τον λαγωον ο κυων. τας οδους περιεσκοπουν . ιστατο µικρον εκεινος. εδρασσοµην ουν πολλακις του κρασπεδου τουτου φθανων. εγγιστα µου πλησιασας.ηκολουθησα ∆εσποτη˙ (227) τρεχοντι ουν κατετρεχον. Ουτως ουν κυλινδοµενω και βοωντι µοι ωρατο. εχαιρον εγω µεγαλως. φαινοµενου ουκ εστραφην εις τουπισω. και παλιν κατεδιωκον και ουτως απιοντος. αλλ᾿ εν ω ευρεθην τοπω καθεζοµενος εθρηνουν. Τουτον βλεπων ανεπηδων. ερχοµενου.

αποστολους και πατερας. που ποτε αυτον κατειδον η εν ποιω τουτον τοπω ειτε πως και ποιω τροπω˙ και λεγοντων µοι εκεινων ετρεχον δυναµει παση. ουκ εκαθευδον ουδ᾿ ολως. τους ποτε αυτον ιδοντας. Τινας δε υπολαµβανεις λεγειν µε. Οθεν βλεπων µου τον ποθον (229) καθωρατο µοι µετριως. συν αυτω τω κοσµω λεγω.και φραγµους. Τους σοφους του κοσµου τουτου η τους γνωστικους µε οιει. αλλα προφητας. αλλα παντα τα εν κοσµω. το που φανειται˙ επληρουµην τε δακρυων και τους παντας επηρωτων. αλλ᾿ εβιαζον εµαυτον. τους αυτην εκεινην ολην την σοφιαν κεκτηµενους. Τουτους ουν µετα δακρυων και σφοδρου καρδιας πονου επηρωτων του ειπειν µοι. και τους εν τω κοσµω παντας ως µη οντας εν αισθησει λογιζοµενον εκ ψυχης και του κοσµου χωρισθεντα . Ως ουν ειδε µε τα παντα εις ουδεν ηγησαµενον. ος εστιν αυτος εκεινος ο Χριστος Θεου σοφια. οτι ηρωτων. Ουµενουν.ως προειπον – κατεδιωκον ευτονως. τους σοφους εν αληθεια. ονπερ βλεπων .

συναντησας ευρατο µε˙ ποθεν. Πως γαρ εµελλον ειδεναι. Λογος γαρ ουκ εξισχυει τα ανεκφραστα εκφρασαι.τη τοιαυτη διαθεσει. εν τα τρια και τα τρια εις Θεος ανερµηνευτως. ουτε τις αλλος τουτο ολως εξισχυσει. εις Πατηρ. που ποιµαινει. Ολως γαρ ου καθοραται. συν τω Πνευµατι τω Θειω. ουτε εγνω που υπαρχει. τη ουσια και τη φυσει. Υιος ωσαυτως. ολος ολω µοι ωραθη. ποθεν ηλθεν. απεριγραπτος Θεος µου. ολος ολω µοι ηνωθη ο του κοσµου πελων εξω και τον κοσµον περιφερων µετα των εν κοσµω παντων και χειρι συνεχων µονη ορατα συν αορατοις. ενοικει δε απροσιτω εν φωτι και φως υπαρχει (230) τρισυποστατον αφραστως εν απεριγραπτοις χωροις. ολως ου κατανοειται. ουδε νους σαφως νοησαι˙ τα γαρ εν ηµιν σοι µολις εξειπειν ποσως ισχυω. ακουσατε µου. ου οιδα. . που κοιταζει. πως ελθων. Πως Θεος των παντων εξω. ον ανθρωπων ουδεις πωποτε ουκ ειδεν. ερµηνευσαι δε σοι ταυτα ουτ᾿ εγω. Ουτος ουν.

ο ανθρωπινος νοησει η ειπειν σοι εξισχυσει. Ουµενουν. Ταυτα ουν Θεου το Πνευµα. (231) εν νυκτι και εν ηµερα και λαµπει και ου καθοραται. πως δε λαµπει εν καρδια. οις και συναφθη πλουσιως παντα δεικνυσιν αφραστως. ουδε παραστησαι ταυτα δια λογου δυνηθειη. πως και εξω πελει παντων και πληροι αυτος τα παντα. Ταυτα παντα νους. τη σαρκινη και παχεια. βλεπει µεν το φως εν πρωτοις. κατ᾿ εξαιρετον δε τουτων ενοικει εν τοις αγιοις και σκηνει γνωστως εν τουτοις και ουσιωδως. ουκ αγγελος σοι.τη δυναµει και τη δοξη. Ωσπερ γαρ τυφλος. επειτα και πασαν κτισιν. ουκ αρχαγγελος εξειποι. πανταχου δε πως και εν πασι. εργω σοι τα παντα λεγω. πως και ενδον ταυτης εστι. Πως συνεχεται εν σπλαγχνοις ο συνεχων πασαν κτισιν. Θειον ον. µονον γινωσκει και επισταται ως µονον συµφυες και συνθρονον τε και συναναρχον υπαρχον τω Υιω και τω Πατρι δε˙ οις ουν λαµψει τουτο αυθις. ειπε µοι. ο παµπαν υπερουσιος υπαρχων. την εν τω φωτι – ω θαυµα! – . ει βλεψει.

καλλος ακατανοητων . οσα βουλεται και θελει. τουτοις διδωσι το βλεπειν τα εν τω φωτι τω θειω. Ωσπερ ει τις εν οικια σκοτεινη κρατων εισελθοι εν χειρι αυτου λαµπαδα. ος και δεικνυσι τα παντα. Αναλογως της αγαπης. την ποσοτητα αποσων. Ανειδεων γαρ το ειδος. φυλακης των εντολων δε. αυτος καθορα τα ενδον της οικιας οντα. αλλα οσα λογω φρασαι δυνηθειη. πλην ου παντα. οσα. ουτως ο λαµποµενος ακτισι νοητου φαιδρως ηλιου βλεπει τα τοις αλλοις πασιν αγνοουµενα και λεγει. φωτιζοµενοι ορωσι και µυουνται αποκρυφων µυστηριων θειων βαθος. ποταπα τε. η προαγοντος ετερου και κατεχοντος τον λυχνον. µαλλον δε οσα κελευει.ουτως ο λαµφθεις τω Θειω Πνευµατι ψυχην ευθεως του φωτος εν µετουσια γινεται και φως θεαται. (232) Ους φωτισει τη ελλαµψει. Θεον τε παντως. Τις γαρ πωποτε δηλωσαι τα εκεισε εξισχυσει οια. ακαταληπτα τε οντα και αορατα τοις πασιν. φως Θεου.

µη εκζητει! Ει γαρ πληθος των αστερων η ολως υετου σταγονας (234) ειτε ψαµµον αριθµησαι. Αλλ᾿ εκεινοι µονοι ταυτα ισασιν οι καθορωντες. Παντως ουδαµως. ω χρηστοτητος αρρητου! Τα δ᾿ εντευθεν µη ερωτα. ∆ιο µη λογοις. πως µετρησει. Ω φρικτης οικονοµιας. ον δωρειται ο ∆εσποτης τοις εµπονως εκζητουσι και παντος του κοσµου ληθην και των εν αυτω πραγµατων εναργως προσκτησαµενοις. πως ειπειν ολως ισχυσει. µη ερευνα. ερεις µοι. αλλ᾿ εργοις σπευσωµεν του εκζητησαι. Ον ιδων ο µονος Θεος µονον δι᾿ εκεινον γεγονοτα και τον κοσµον αρνησαµενον και παντα τα του κοσµου. Των αµορφων τας µορφας δε (233) πως τω λογω διαγραψει. Ο γαρ εκζητων εκεινα ολοψυχω προαιρεσει. αλλα και λοιπων κτισµατων . ιδειν τε και διδαχθηναι θειων µυστηριων πλουτον. µονος µονον ευρηκως ενουται τουτω. πως ουχι των τηδε παντων αληθως αµνηµονησει και γυµνον τον νουν εκ τουτων κτησεται και παντων εξω ευρεθησεται ευθεως µονος.τις νοησει.

αλλ᾿ αυτων εκεινων τυχω. και ευρησουσιν. Παντως γαρ θεοι κακεινας τη ενωσει τη οικεια˙ θεωθεισης ψυχης τοινυν ο βουλοµενος του λεγειν τροπους ταυτης η την φυσιν. ινα τουτων µη εκπεσω. ην ενδεικνυται. την διαθεσιν. ως εισιν. Εκπλαγησονται δ᾿ ευροντες και θαυµασονται. η τα κατ᾿ αυτην σοι παντα διηγεισθαι. πειρασµων υποµονη τε τρεχειν. ως ουκ οιδε. ποταπος σοι δια λογου παραστησαι ο Θεος εστιν. την γνωµην. καµου δε του αθλιου υπερευξονται. Αλλ᾿ ουκ εξεστι τοιαυτα εκζητειν τους εν τω κοσµω η τους κατα σαρκα ζωντας. ως ειρηται µοι. πως του κτιστου δυνηθειη εξειπειν την ευσπλαγχνιαν. αλλα πιστει µονη ταυτα δεχοµενους εκµιµεισθαι βιους των αγιων παντων. ως ειπον. ουδεις ισχυσει η ειπειν η εννοησαι. πειραται. . δακρυσι και µετανοια και λοιπη σκληραγωγια. οπως εξω κοσµου γενωνται. (235) απαντα απαραλειπτως.τα µεγεθη τε και καλλη η τας φυσεις και τας θεσεις η τας τουτων τε αιτιας. µεθ᾿ ωνπερ ενωθη ψυχων αγιων.

ουτω δη δοκω πανθανειν ο ταλαιπωρος εν τουτω. Ηκουσας ποτε τοιουτον. Εκζητων δε ακορεστως του εραν µε. (236) Το ποθειν ουν οσον θελω υπερ ποθον ποθος εστι. και λογιζοµαι µηδ᾿ ολως ερωτα Θεου κεκτησθαι. Ουκ ερω γαρ. ου δοκει τι ολως εχειν. Ποθος γαρ ποθον αναπτει και το πυρ τρεφει την φλογα˙ εν εµοι δ᾿ ουκ εστιν ουτως. προσαπολλω και ον ειχον ερωτα θεου. και νεκρουται παραδοξως ζων ο ερως τοτε µαλλον˙ ζη γαρ εν εµοι και θαλλει. . καν πολυ χρυσιον εχη. ου δοκω ποθειν καν ολως. µηδε οσον παντως θελω. οσον θελω. και βιαζω µου την φυσιν. υπερ φυσιν αγαπησαι˙ ασθενουσα δε η φυσις και αυτης αποστερειται ησπερ κεκτηται ισχυος. αλλα – πως ειπειν ουκ εχω – ερωτος το υπερβαλλον σβεννυσι τον ερωτα µου. οτι µη ποθω. ω θαυµα! Ωσπερ θησαυρον ο εχων και φιλαργυρος τυγχανων.ωνπερ και τυχειν εποθουν και ποθω και ποθω ποθον αµαυρω και απαµβλυνω. ως θελω. οτι µη τα παντα εχει. οσον θελω.

Προς ενα των µαθητων. τοις πενθουσι και θρηνουσι και καλως καθαιροµενοις απολαυσαι των τοιουτων. ως τω θειω καλλει υπεραστραπτειν αυτας. εν µεθεξει γενοµενοις απ᾿ εντευθεν εν αισθησει και συνεκδηµησαι τουτοις και εν τουτοις καταπαυσαι και ζωης επαπολαυσαι αιωνιου και της δοξης κοινωνους της απορρητου δια τουτων ευρεθηναι! Αµην. Απορω παραδειγµατων. Τουτο µονον δε σοι φρασω.Πως σοι ειπω. ∆ωη απασιν ο µονος Θεος ων και των τοιουτων. οτι θαλλει. φωτιζον τα υπο της αµαρτιας εσκοτισµενα µερη αυτων και τα τραυµατα εξιωµενον εις τελειαν φερει συνουλωσιν. οτι ταις καθαρθεισαις ψυχαις δια δακρυων και µετανοιας προσψαυσαν το θειον του Πνευµατος πυρ δρασσεται αυτων και πλεον καθαιρει. . οτι ηλθεν ινα βαλη επι ποιαν γην. οπερ ειπεν ο ∆εσποτης. (237) Εστι πυρ το θειον οντως. Λ’. αγαθων υπαρχων οντως παροχευς τοις εκζητουσι µετανοια τα τοιαυτα. οτι λογω τα τοιαδε πας αδυνατει εκφραζειν. τους τα γηϊνα φρονουντας. ειπε µοι˙ επι τους ανθρωπους παντως.

Ακουσον και γνωθι. (238) ακτιστον. αθανατον. θειων µυστηριων θαθος! Το ουν πυρ τουτο το θειον ποταπον ειναι λογιζη. εξω παντων των κτισµατων. και κατ᾿ εξουσιαν. αναρχον τε και αϋλον. Ουµενουν και γαρ υπαρχεις εν µυησει του τοιουτου και επιστασαι βεβαιως αληπτον αυτο υπαρχειν. κατ᾿ ουσιαν. ουρανιων˙ τουτων παντων εστιν εξω κατα φυσιν. των ενυλων και αΰλων. ωσει λυχνω πληρει και ελαιου και στυπειου πυρ εµβαλλει ο ∆εσποτης. ναι δη. ορατων και αορατων. τεκνον. ειπε µοι. ασβεστον. επιγειων. ο ο κοσµος ου κατειδεν . ασωµατων και ενσαρκων. εργα τε την πιστιν βεβαιουντα κεκτηµεναις ταυταις.οπερ ηθελε και θελει του αναπτεσθαι εν πασιν. απεριληπτον παντη. αορατον γε. Αρα ορατον η κτιστον η ληπτον υπολαµβανεις. Τουτο ουν εν ποια υλη εµβληθησεται. Εν ψυχαις εχουσαις αρα ελεον δαψιλεστατως και προ τουτου και συν τουτω πιστιν. αναλλοιωτον εις απαν. απεριγραπτον ωσαυτως.

Πριν βληθη δε. Το δ᾿ ετι θαυµαστοτερον. ελαιον τας αρετας δε. Ωσπερ απτει δε ο λυχνος. τον δε νουν µου θρυαλλιδα. πως προσψαυσει. ουδ᾿ ολως! Οταν δε ο λυχνος απτη και τρανως φωτιζη παντας. εν τοις αισθητοις σοι λεγω. οταν τω πυρι προσψαυση. Οντως ουδαµως. και υπαρχει µοι ο λυχνος σκοτεινος. µυς ελθων η ετερον τι η κατεστρεψε τον λυχνον η κατα µικρον εκλειξαν επιε το ελαιον τε εφαγε τε το στυπειον και την λαµπαδα εσβεσε. ολως µη φαινων˙ λυχνον νοει την ψυχην µου. αφθονια τε στυπειου. Πριν προσψαυση. ο φοβει µε πλεον παντων! Φαινοντα µου λυχνον µεγα εν ελαιου δαψιλεια. οτι το στυπειον ολον. Θεα µοι και αλλο µειζον. . πως αναψει. (239) ουτω και πνευµατικως µοι νοει λεγειν ταις ψυχαις προσψαυειν και αναπτειν πυρ το θειον.ουδε κατιδειν ισχυει (Κοσµον λεγω τους εν κοσµω και τα κοσµικα φρονουντας). εµπεσον εν τω ελαιω σβεννυται το πυρ ευθεως. ου σβεσθησεται ο λυχνος. και το ελαιον εκλειψη. οπερ θρυαλλις καλειται.

ως ειπον. ω µανιας! Πως ενδεχεται τον λυχνον διχα του πυρος εξαπτειν. και εν εαυτω το θειον εχοντα φως λαµπον µεγα.εν αυτω δε πυρ το θειον (240) φαινον και καταφωτιζον την ψυχην οµου και οικον ολον ολου σωµατος µου και τους εν τω οικω παντας λογισµους και ενθυµησεις. η αλλως θρυαλλιδα οντα µου τον νουν. παραµενειν εν τω λυχνω (241) η χωριζεσθαι του λυχνου. . η το ελαιον εκλειξη. Ουτω φαινοντος δε τουτου εαν φθονος παρεµπεση η µνησικακιας παθος η φιλοδοξιας ερως η αλλη τις επιθυµια ηδονης τινος η παθους και τον λυχνον καταστρεψη ηγουν προθεσιν ψυχης µου. ει συµβη αποσβεσθηναι. Ω αγνοιας. και τον λυχνον µου εκ τουτων η τυχον τινος εξ αλλου. το των αρετων σοι λεγω. που το πυρ υπαρχειν τοτε η τι γινεσθαι ειπης µοι. καταφαγη πονηραις εννοιαις τουτο η και ολον απορριψη ενδοθεν εν τω ελαιω ηγουν εν τω ενθυµεισθαι αρετων αυτου τας πραξεις και εις οιησιν εντευθεν εµπεσων εκτυφλωθειη.

του νοος δε θρυαλλιδα ευθυβολως προβαλεσθαι. Παντοτε το πυρ της υλης δρασσεσθαι ποθει και θελει.η το πυρ της υλης ανευ παραµενειν εν τω λυχνω. ινα τω πυρι προσψαυση και κατα µικρον αναψη. Αλλως γαρ – µηδεις πλανασθω – ουχ οραται. καθαπερ ειπον. ου κρατειται. Ταυτα δε µη λογοις ολως µηδε επινοιας ζητει. εξω των κτισµατων παντων. αλλα πυρ λαβειν εξαιτει. ουτω τε συµπαραµενη τοις αυτο προσκτησαµενοις. και το σµηνος εκδιωξη των παθων και εκκαθαρη . ο διδασκει και δεικνυει (342) εναργως τοις κεκτηµενοις ταυτα παντα και τα τουτων µυστικωτερα αφραστως. τεκνον! Οταν λαµψη καθως ειπον. ει βουλει. αλλ᾿ ηµων υπαρχει παντως το προευτρεπισαι ταυτην και παρεξαι ευπροθυµως εαυτους ηµας ως λυχνους εν ελαιω και παντοιαις αρεταις κεκοσµηµενους. Μυστικωτερα δε τουτων ακουσον. Εστι γαρ. γινεται ληπτον δ᾿ αληπτως τη ενωσει τη αρρητω και περιγραπτον ωσαυτως εν απεριγραπτω τροπω. ου συνεχεται καν ολως.

ουτος ολος συν Πατρι και τω Πνευµατι εν µια ψυχη χωρειται και ψυχην εντος εκεινου ολην συµπεριλαµβανει. σκια και κονις. εν ψυχη οικειν δε αυθις και µη φλεγειν ταυτην ολως. βλεπε. σκοπει ταυτα! Το γαρ αστεκτον σοι ειπον και απροσιτον αγγελοις φως εντος ψυχην κατεχειν. . εκπυροι τε και φωτιζει και. ψυχη και λογος λογικων εχει εκ τουτου. ο συνεχων πασαν κτισιν εν τη εαυτου παλαµη. αλλα και αλογων πνευµα και παντων ωσαυτως ζωων. γινονται εις εν τα δυο. Μη διστασης. Νοει. και το ειναι πας τις εχει και το ζην και το κινεισθαι. τοτε µιγνυται αυτη αµικτως και ενουται απορρητως. ενουσιως τη ουσια ταυτης ολον ολη παντως και κατα µικρον λαµπρυνει. (243) Ο µικρος εν ορωµενοις ανθρωπος.σου τον οικον της ψυχης σου. Εγνω βαθος µυστηριου. η ψυχη µετα του κτιστου και εν τη ψυχη ο κτιστης µονος µετα µονης ολος. εχει τον Θεον εν µεσω ολον. νους απας. ου εν τω δακτυλω αποκρεµαται η κτισις. το πως ειπειν ουκ εχω.

απερ εν αυτω τελουνται. πως ενεγκη πυρ αγαπης. πως θερµον ουκ αποσταξει δακρυον εκ της καρδιας. Τοτε βλεπει. η ψυχη εκεινη λεγω. εαυτην δε δεδεµενην και δεσµοις κατεσφιγµενην χειρας αµα τε και ποδας . οτι εν σκοτει ολη ην τω δεινοτατω και φρουρα ασφαλεστατη βαθυτατης αγνωσιας. οστις εξει.νοερων και αισθητων τε. και νοει. του φωτος τη λαµψει λεγω˙ ουδεις γαρ αλλως εαυτον των εκει καθεζοµενων προ του λαµψαι φως το θειον εαυτον επιγινωσκει. Οµως βλεπει. Πως και σιωπησει ολως βιαζοµενος του λεγειν. Βλεπει γαρ αυτον εν αδη. πως δε ταυτα αριθµησει. πως υποισει ποθου φλογα. (244) αλλ᾿ εισιν εν αγνωσια του εν ω κρατουνται ζοφου και φθορας και του θανατου. το ειναι εντευθεν εχει Τουτον εχων. ενθα εστι καθειργµενη. ενθα κειται. πως τα θαυµατα εξειπει. ενθα λαµπει. ολον βορβορον τον τοπον. και εντος αυτου βασταζων και ορων αυτου το καλλος. ακαθαρτων ιοβολων ερπετων µεµεστωµενον.

ως ειπον. απαστραπτοντα δε µαλλον οµοιον χειρος της θειας απεργαζεται τον τοπον. λυονται δεσµα ευθεως. πιπτουσι τα τραυµατα δε. συνεκπιπτει τουτοις ρυπος και κηλις µικρα σαρκος µου. ως ουλην µη καθορασθαι ολως εν εκεινω τοπω. γινεται συνουλωσις τε αθροως επι τοσουτον. και του σωµατος µου. σκωληκες απονεκρουνται. ναι δη. και τω λαµψαντι προσπιπτων . Οντως πας ο ταυτα βλεπων και στεναξει και θρηνησει και συνεπεσθαι θελησει τω το φως εκλαµψαντι Χριστω. της ψυχης λεγω ουσιαν.Θεα µοι καλως α λεξω! – απτεται χερσιν ο λαµψας των δεσµων µου και τραυµατων˙ ενθα δε η χειρ προσψαυσει η δακτυλω προσεγγισει.και αυχµωσαν και ρυπωσαν. η σαρξ µου. Θαυµα ξενον γε. (245) Ταυτα ουν ποιων. τετραυµατισµενην αµα δηγµασι των ερπετων και τας σαρκας οιδαινουσας εαυτης φερουσαν αµα µετα πληθους γε σκωληκων. πως ου κλαυσει. Ταυτα βλεπων πως ου φριξει. . πως ου κραξει και θερµως µετανοησει και αιτησεται ρυσθηναι των δεσµων των δεινοτατων.

(246) µαλλον δε και θερµοτερως.Φευ µοι. µετακινησας τα λοιπα του σωµατος µου περιερχεται. αιρει µε επι των ωµων . του τε χωρου και του ζοφου και εισαγει µε εις αλλον ειτε κοσµον η αερα.δοξης θειας µετασχοντα αιγλην απαστραπτει θειαν. Οµως ουτως µου ποιουντος. ω χρηστοτης! – και εξαγει µε του αδου. Εκλυθεντα δε µε ολον και ισχυν αποβαλοντα .ω αγαπη. Καθορων τουτο εν µερει τελεσθεν του σωµατος µου. ολος περιπλεκεται µε. ο καλος. επιπιπτει τω τραχηλω . πως το ολον ου ποθησω σωµα µου και ικετευσω των κακων απαλλαγηναι και υγειας. και βλεπω ταυτα. καθαιροµενα και δοξαν ενδυοµενα την θειαν. Καθαρθεντος ουν αυτικα και δεσµων απαλλαγεντος.Οιµοι. και καταφιλει συχνως µε. χειρα την αυτου ∆εσποτης. και µου καταπληττοµενου αναλογως των θαυµατων. διδωσι µοι χειρα θειαν. ω προεφην τροπω. δοξης τε τυχειν ωσαυτως. ανιστα µε του βορβορου. . οιας ειπον. πως χαραξω ταυτα. πως υποισω ταυτα.

σοι λεγω.ολως εξειπειν ουκ εχω. σωµατικη γε (248) και ενεκλεισεν εν ταυτη . την αναπλασιν την ξενην διδωσι κατανοειν µοι. Εποιησε µε αναφη. ω θαυµα. υποδηµατα ωσαυτως και δακτυλιον και στεφος αφθαρτα αΐδια τε. τα εν τω φωτι. Γενοµενω µοι δ᾿ εκεισε αλλα µοι δεικνυει παλιν. µαλλον τα εκ του φωτος δε. και αορατον οµοιως. ην αυτος ανεπλασε µε και φθορας απηλλαξε µε και θανατου εν αισθησει ολον ηλευθερωσε µε και ζωην αθανατον µοι εδωρησατο και κοσµου του φθαρτου και των του κοσµου παντων απεχωρισε µε και στολην ενεδυσε µε αϋλον φωτοειδη τε. οτι φως µε και βασταζει και συνεχει και προς φως εισαγει µεγα. Ουτως ουν µε και τοιουτον εργασαµενος ο κτιστης εν σκηνη εισηγαγε µε αισθητη. συνηµµενον αορατοις. ως γε δοκω. (247) ου το µεγα θειον θαυµα ουδε αγγελοι εκφρασαι η ειπειν εξισχυσουσιν αλληλοις καν ολως. απαντα ξενα των ωδε. Τουτο οιδα. αψηλαφητον.

εθρηνουν σφοδρα εξωθεν ολως µη βλεπων. Εντειλαµενος απηλθεν. αγαθοις ανεκλαλητοις ολον µε ανακαινισας. ου ηρασθην. . (249) εκλαιον. ων περικεινται τραυµατων και ων δεσµων κατεχονται. ων ειπον. ολον µε αθανατισας ολον µε θεοποιησας και Χριστον αποτελεσας. εκεινον ονπερ εποθουν. εις επιγνωσιν τε αγειν. και καταγαγων δ᾿ εν κοσµω αισθητω και ορατω τε παλιν εθετο βιουν µε και συνειναι τοις εν σκοτει τον απαλλαγεντα σκοτους. τουτων. και εδοκουν εστερησθαι.και κατησφαλισατο µε. Εγκαταλειφθεις ουν µονος. Αλλ᾿ η στερησις εκεινου ληθν παντων ενεποιει των καλων. ∆ια τουτο ως τοις πρωην εµπαγεις κακοις ηχθοµην και καθηµενος εν µεσω της σκηνης. ωσπερ εν θηβη η εν πιθω κεκλεισµενος. ου τω καλλει ωραιοτητος ετρωθην. και καθειρχθαι µετ᾿ εκεινων. εν τω πρωην σκοτει λεγω. Εξεζητουν γαρ εκεινον. ουκ ηρκεσθην. οισπερ ειπον οτι εσωρησατο µοι. των εν τω βορβορω λεγω˙ µαλλον δε διδασκειν τουτοις.

ποσος εστι. Και κατανοων το θαυµα. πως τον εξω παντων οντα ενδον ων εγω των παντων βλεπω µονος βλεποντα µε. της κραυγης µου επακουσας. εκαιοµην.εφλεγοµην. που υπαρχει. εξεστην. εφοβηθην και εχαρην. απο ανεικαστου υψους διακυψας και ιδων µε κατηλεησε και αυθις κατιδειν ηξιωσε µε τον αορατον τοις πασιν. . ουτω και δακρυοντα µε. Ουτως ουν διαγοντα µε. (250) Οµως ων εν τουτοις ειδον τον προοντα. Ον ιδων εξεθαµβηθην εν οικια καθειργµενος και εν πιθω κεκλεισµενος και του σκοτους ων εν µεσω. ουρανου και γης σοι λεγω. και εθαυµασα. µη γινωσκων. ολος ενεπυριζοµην. οσον εφικτον ανθρωπω. ον και βλεπω. ποταπος δε η οποιος. εκτηκοµενον τε αµα και δεινως µε µαστιζοµενον και βοωντα κατωδυνως. Αισθητως καλω γαρ σκοτος. καθως ειπον και νυν οντα παντων εξω νοερως. επει απαντας ανθρωπους και τας τουτων διανοιας αισθητοις συγκεκραµενας εν τουτοις οντας ταυτα συγκαλυπτουσι βαρεως.

ω ηνωθην. τινι δε καγω ηνωθην. Φριττω και φοβουµαι µηπως. πως ηνωθη. ενωθεντα τε αφραστως. Οµως εν εγω κακεινος. . ον βλεπω. απιστησας περιπεσης βλασφηµια εξ αγνοιας και ψυχην σου απολεσης. Ενωθεις δε. αδελφε µου. και ουκ οιδα. γεγονοτες. οπερ εβλεπον προ τουτου και µακροθεν εθεωρουν. και εκεινο εγενοµην. Ο Θεος διπλους την φυσιν. απορρητως συναφθεντα και µιγεντα µοι αµικτως ως το πυρ αυτω σιδηρω και το φως γε τω υελω. και θρηνων. ειδον παλιν τουτον ενδον της οικιας και του πιθου ολον αιφνης γεγονοτα. εαν ειπω.η πως βλεπω η τι βλεπω˙ οµως βλεπων απερ ειδον. πως σοι ειπω τις εστιν ο ενωθεις µοι. πως εισηλθε. πως σοι φρασω το παραδοξον του τροπου˙ (251) ου γαρ ηδυνηθην γνωναι. και εποιησεν ως πυρ µε και ως φως απεδειξε µε. τινα εµαυτον καλεσω. πως µε βλεπει. ουδε νυν γινωσκω παντως. πως. οτι µη γνωναι δυναµαι τον τροπον τουτον µηδε ολως εννοησαι η ποςως κατανοησαι.

διπλουν µε ειργασατο. ουσιωδως και πνευµατικως τε! Αλλα την µεν νοεραν εξειπον ενωσιν σοι διαφορως και ποικιλως.την υποστασιν εις ων. Βλεπε την διαιρεσιν! Ανθρωπος ειµι τη φυσει. σωµατος τεθεωµενου (252) ως Θεου µεταλαµβανων Θεος καγω γινοµαι τη ενωσει τη αφραστω. αισθητην δε την των µυστηριων λεγω. Ορα ποιαν χαριν λεγω ενωσιν την µετ᾿ εκεινου αισθητως και νοερως τε. Ορα το µυστηριον! Η ψυχη ουν και το σωµα. Καθαρθεις γαρ µετανοια και τοις των δακρυων ρειθροις. . παρεσχε µοι. ου ουσιωδως µετεσχον. ως ορας. ινα ταυτα παλιν ειπω εκ πολλης περιχαρειας. Θεος δε τη χαριτι. οµωνυµως τε καλουνται τω ονοµατι εκεινου. εν εν ουσιαις ταις δυσι˙ ταυτα ουν τα εν δυο του Χριστου µεταλαβοντα και του αιµατος πιοντα αµφοτεραις ταις ουσιαις και ταις φυσεσιν ωσαυτως ενωθεντα του Θεου µου γινονται Θεος µεθεξει. Εργασαµενος διπλουν δε διπλα και ονοµατα.

Ειδες θαυµα. Ταυτη δ᾿ ενωθεις εκ τουτων εις σπινθηρ µικρος εις απαν εξαναπτει κατ᾿ ολιγον και εις υψος αιρει φλογοα και φωτιζει την οικιαν και το σκοτος εκδιωκει και ποιει του βλεπειν παντας. Ει µη σεαυτον τοιουτον εγνως. πυρ κληθειη. Ει τοιουτος ουν οραται. Συγκρουοµενα δε οµως συνεχως πυρος σπινθηρας αποπεµπουσι και πασι καθορωνται µεν εν πρωτοις.Λεγεται ουν πυρ ο ανθραξ και ο σιδηρος ο µελας πυρωθεις ως πυρ οραται. ει µη δραξωνται και υλης. σπουδη τε πραξον. ως σπινθηρα θειον σπορον. (253) Πως ζητησεις. την του λιθου και σιδηρου˙ ενεστι και γαρ εν τουτοις του πυρος η φυσις παντως. ουκ αναπτονται δε οµως. αλλα ζητησον εξ ολης της καρδιας σου και ληψη µαργαριτην η σταγονα η σιναπεως ως κοκκον. ουχ οραται δε καν ολως. και τοιουτος αν κληθειη˙ πυρ οραται. Λεγε ουν µοι˙ . τους εν τη οικια οντας. και ευρησεις εν συντοµω˙ λαβε µοι σαφη εικονα. ο σοι λεγω. Ακουσον. τοις περι τοιουτων µη απιστει λεγουσι σοι.

πως το σκοτος εκδιωξει. µοι παντως ειπης. πως φωτισει.Τι σοι λεγω. Πριν αναψει. Ανευ δε σπινθηρος υλη αυτοµατως πως αναψει.Προ του συνεχως κρουσθηναι πως εκπεµψουσι σπινθηρας. πως του βλεπειν σοι παρασχει. Τι ποιησαι δε σοι λεγω. ο δε νους ως αυτοκρατωρ των παθων αδολεσχειτω πραξεσι ταις εναρετοις και εννοιαις θεαρεστοις και ως λιθον µεν το σωµα. δακρυων οµβρους και πενθος. ον ωµοιωσεν ο κτιστης πολυτιµω µαργαριτη και σιναπεως τω κοκκω. θειας φυσεως σπινθηρα. δυνατον ποτε γενεσθαι. θερµην τε µετανοιαν. Αγρυπνιαν και νηστειαν. Ουδαµως. ως δε σιδηρον την ψυχην χερσι νοηταις κρατησας ελκυετω και αγετω προς τας πραξεις µετα βιας˙ βιαστη και γαρ υπαρχει ουρανων η βασιλεια. τεκνον˙ εστω σοι ψυχη και σωµα αντι λιθου και σιδηρου. απαυστον θανατου µνηµην. (254) Ουτως ουν και συ ποιησαι προθυµηθητι και ληψης . αδιαλειπτον ευχην τε . Ποιας πραξεις δε σοι λεγω. οτι ληψη. Ακουσον εµπονως.

Οτε δε και της καρδιας αψεται βολις η θεια. πως ο νους σου λαµπηδονας υποδεξεται τας θειας. αλλα σβεννυται συντοµως. Προ του καθαρθηναι δε σε. µοι φησεις. ειπε µοι. Α σοι ειπον. τουτο δυνατον υπαρξειν (256) ουδενι των γεννηθεντων . οτι ουπω ελεπτυνθη. και ποθεν αλλοθεν τη ση καρδια εµπεσον το πυρ το θειον αναφθησεται και ταυτην εξαναψει και πυρωσει και ενωσει και συναψει και αχωριστον ποιησει το κτιστον µετα του κτιστου. λεγε µοι. τοτε και αυτην φωτιζει και τον νουν αποκαθαιρει και εις υψος τουτον αιρει και προς ουρανον αναγει και ενοι φωτι τω θειω. καθαρθηση. Τουτοις ουν και τοις τοιουτοις η ψυχη αδολεσχουσα και αει συνεχοµενη λαµπηδονας µεν εν πρωτοις δεχεσθαι ποιει τον νουν σου. πριν ποιησης. ινα και συντοµως αψη. Πως δε. πως. Ουδαµως ποτε.και υποµονην παντοιων πειρασµων επερχοµενων˙ προ τουτων παντων σιωπην και ταπεινωσιν βαθειαν (255) και υπακοην τελειαν και θεληµατος εκκοπην.

Αποσος εν ποσοτητι. και δια τουτο τολµηρως ενουσιον καλουµεν. τον οντως οντα. (258) Ουδεις δε ειδε σε ποτε αγγελων η ανθρωπων. γινωσκοντες εκ των ενεργειων σου. ο Θεος ηµων. ουσια υπερουσιος. το δε Πνευµα ο Κυριος κεκλησαι και Θεος µου και ο Πατηρ σου Πνευµα δε και εστι και καλειται. ο Κυριος. Τα δ᾿ εντευθεν µη ερωτα! Ει ενωθης γαρ τω φωτι. παγκαλης δε τη θεα. ΛΑ’. Αλλως γαρ αδυνατον σε τα εκεισε µαθειν λογω˙ τω Κυριω ηµων δοξα εις τους αιωνας των αιωνων˙ αµην. τω αµηχανω καλλει σου αµαυρων πασαν θεαν. ορωµενος. ωραιος υπερ ορασιν υπερκεισαι γαρ παντων. Υιε και Πνευµα. Οποιαν δε και ενωσιν ολως τις εννοησει. το Πνευµα σου υπαρχεις. αγνωστος και αγγελοις˙ οτι γαρ ης. ον ουδεις ποτε ειδε. υποστασιν καλουµεν˙ το γαρ µη ον ανουσιον ον ανυποστατον πελει. παντα σοι αυτο διδαξει και αποκαλυψει παντα και καθυποδειξει. επει αυτον ωνοµασας Θεον. τουτο ουσιαν λεγοµεν. Πατερ. συ τη µορφη ανειδεος. ενυποστατον λεγοµεν. . Περι θεολογιας και οτι ανεξερευνητος η θεια φυσις και παντη τοις ανθρωποις ακατανοητος. οσα και συµφερει του µαθειν σε. οις βουλει. τον τρισυποστατον Θεον. (257) Κυριε. Αλλως δε πως τολµησωµεν ουσιαν σε καλεσαι η υποστασεις επι σου τρεις µεριστας δοξασαι. αρχην αναρχον µιαν.η γεννησεσθαι µελλοντων. ει ο Πατηρ γαρ εν σοι και συν εν τω Πατρι σου και εξ αυτου το Αγιοιν προερχεται σου Πνευµα και συ αυτος.

∆εσποτα. ∆ια τουτο ουν. ολος γε µενεις εν αυτω τω Υιω ο Πατηρ δε και σου εκπορευοµενον εχεις το Θειον Πνευµα. ινα φυσεως της σης ερευνησαι ισχυση ουσιαν. ου τον τροπον επεγνω. πως χωρισµον τολµηση η ενωσιν η συγχυσιν η µιξιν η και κρασιν.ου ταυτα εθεασατο. οτι πεφυκας ακτιστος. Ου γαρ ενδεχεται Θεον αλλον φυσει γενεσθαι. ποταπος τη ουσια τυγχανεις (259) η πως απαξ εγεννησας και γεννας αενναως και ου χωριζη του εκ σου γεννωµενου. επει παντα τα κατα σε ακαταληπτα παντη. πως δε φθεγξοιτο. οποιος. εν πως δε τα τρια. ωνπερ ειπον. Οι δ᾿ αλλοι . οι εκ ψυχης ζητουντες σε βλεπειν καταξιουνται˙ σε δε. εγεννησας δ᾿ ωσαυτως˙ και πως κτιστος νοησει σου της υπαρξεως τροπον η της γεννησεως του σου Υιου. εκεινοι δε τον ηλιον ολως ου καθορωσιν – ουτω της δοξης σου το φως. Πως ειπη. Θεου και Λογου. µονος γινωσκων σευτον. Και γαρ ακατανοητος εστιν η υπαρξις σου. Ουδεις ουδεπω ειδε σου τουτων τι. εκ σου γαρ και πηγαζει. . εξ ων ειπας πιστευει. και ταυτας εν αινιγµατι νοΐ κεκαθαρµενω. ουτω τας λαµπηδονας. ειδος και µορφην. το εν δε τρια προσειπειν. εξ ων εδιδαξας υµνει πας πιστος σου το κρατος. αλλ᾿ εστιν ολος εν σοι. ειτε της εκπορευσεως Πνευµατος σου του Θειου. Υιον σου και το Πνευµα και υπ᾿ αυτων ως συµφυων γινωσκοµενος µονων. µονος Τριας Θεος ει. παντα γινωσκον και πληρουν. ολος πληρων θεοτητι τα παντα. Θεος ον κατ᾿ ουσιαν και σου µη χωριζοµενον. ινα και ενωσιν σου γνω και χωρισµον κατιδοι και ακριβως ουσιας σου το ειδος καταµαθοι. υποστασιν ωσαυτως. αλλ᾿ ει αυτος εν σεαυτω.ωσπερ αισθητου ηλιου τας ακτινας και ουτοι καλως βλεποντες και τηλαυγως ορωντες ενδον οικου καθηµενοι εισιουσας ορωσιν. αγνωστα και ανεκφορα τοις υπο σου κτισθεισι.

αληπτος ολος ησθα˙ και πως καθησθαι ειπωµεν. τω νοητω. εχεις και γαρ αεναον. ευσπλαγχνως. και γαρ ακτιστος πελεις. υπερ το παν ανελλιπης. φιλανθρωπως τε αγγελοις και ανθρωποις. ζαωοποιει. Ουδεις αγγελων ειδε σου. καθως ειπεν. ουχ ιστασαι. Ποιος θρονος χωρησειεν η ποταπη οικια. πληρων υπερ το παν δε πελων προς ποιον αλλον µεταβης η τοπον η και χωρον. ο Πατηρ. (260) αλλα αει καθηµενος αει ιστασαι ολος˙ ισταµενος δε αυθις. απεριγραπτος. τω ορατω. ζωογονει εν Πνευµατι Αγιω. Μενεις γαρ υπερπληρης. ασχηµατιστος παντη. Αλλ᾿ ουδε ιστασαι. και εξω αυθις τουτων. .Συ ει πηγη των αγαθων. και γαρ ασωµατος υπαρχεις. αϋλος. η πως η που ενιδρυται η ποιοις θεµελιοις. Ταις ενεργειαις ουν αει αεικινητος πελεις. απαξ παντως γεννησας. πως δε καθησθαι φησωµεν η εν ποιω σε θρονω. αεικινητος τε πως. τον τη χειρι κατεχοντα ουρανον και την γην δε. ταυτα οµοιως και αυτος εκτελει. ως ειρηται. Το παν. Οσα γαρ βλεπει ο Υιος τον Πατερα ποιουντα. µηδ᾿ ελλειψιν εις απαν και ει ολος ακινητος µενων παντοτε ουτως. παν δ᾿ αγαθον Υιος σου. ουδε πηγαζων κενωσιν η µειωσιν υπεστης. ουτε καθησαι παλιν. αει κινεισαι ολος. ουδεις ποτε ανθρωπων την υπαρξιν η εγνωκε. τα υπο γην τε απαντα ισχυϋ ση κρατουντα. νεµων δια του Πνευµατος αυτα πασιν αξιως. µη µεθισταµενος ποτε˙ που γαρ και απελευση. εργασιαν˙ εργαζεται και ο σος Υιος παντων την σωτηριαν και προνοει και τελειοι και συνεχει και τρεφει. απλους πληρων τα συµπαντα. προσθηκην µη δεχοµενος. οπως εκ σου προερχεται το Πνευµα σου το Θειον και ου γεννας ολως ποτε. ολος εν ολω κοσµω. ουτε κινη. Παντα δε συ παρηγαγες˙ δυναται σε γινωσκειν. πως παλιν ιστασθαι σε. Ουτως ακινητος τε ων.

πριν φωτισθη. τη τα τοιαυτα ερευναν περι Θεου τολµωση. πριν κατιδη τα θεια και θεωρος γενησεται των Χριστου µυστηριων. πριν ελλαµφθη. εναρθρον λογον πνευµατι τρανως αποτελουσιν. αθανατον υπαρχοντα. πως χειλεα. οδοντως τε στερροτης. τις ολως εννοησει. ουτε Ηλιας προτερον. αλλα τας εντολας Θεου και θεληµατα µονα κατηξιωθη και αυτος µαθειν και αλλοις φρασαι. Αβαλε τοις ανθρωποις γε και παςη κτιστη φυσει. ουτε Μωσης ο µεγας. α ουτε Παυλος κατιδων ισχυσεν ολως φρασαι. ακτιστον. Απο πηλου δε. πως τριχες. ακαταληπτα πελουσι τα εκεινου˙ ου µονον τα εκεινου δε. πως οφθαλµοι. . Ει γαρ δη και ηνωντο αυτω. Τις γαρ και ερµηνευσειε. ει µη οτι ο ων εστι Θεος παντων και κτιστης. µαθειν η ολως διδαχθηναι. ουκ αν ποτε ετολµων περι αυτου λαλησαι βλεποντες. πως οστα. οι τυφλοι και νεκροι τε (261) τον οντα οντως αναρχον. θερµης και ψυχρας υλης ζωον µε απετελεσε µιξει εναντιων. λεγε µοι. αλλα και των εκεινου εργων τα πλειω αγνωστα υπαρχουσι τοις πασι. Θεον µονον. πως γλωσσα. πως κρεας. πως ωτα δε. οι τεθαµµενοι παθεσιν. πως δε φλεβες µοι. δηµιουργος και συνοχευς παντων των παραχθεντων. ποιαις χερσι τον χουν λαβων ο ασωµατος παντη στοµα µη εχων ως ηµεις πως ενεφυσησε µοι και εις ψυχην αθανατον πως αρα γεγονε µοι. οι σκοτει καθειργµενοι και σκοτος ολως πελοντες ηδονων απολαυσει και αγνοουντες εαυτους. οπου και πως κρατουνται. πως δερµατις. οτι παντα αφραστα. Απο ξηρας δε και υγρας. Ηµεις δε οι παναθλιοι. Περι αυτου δε του Θεου πλεον ουδεν ακουσαι κατηξιωθη. αορατον τοις πασιν εξερευνωντες λεγοµεν ως ακριβως ειδοτες περι Θεου. πως οργανα φωνητικα. πως δε νευρα. πως εξ αρχης µε πλαττει. οι του Θεου οντες κεχωρισµενοι.ποιοις δε στυλοις αιρεται.

ου δοξα. και µενουσιν ωσαυτως ατµητα. πως σαρξ δε τω αΰλω νοΐ συνανακεκραται αµικτως. οιµοι. ου πλουτος εκ του κοσµου.Πως ουν δεσµειται νους σαρκι. ουδ᾿ αλλο τι των επι γης πραγµατων η χρηµατων ωφελειαν την οιανουν παρεξουσι γε τοτε. αναλλοιωτα. των φιλοθεων οι νυν αγαπωντες τον κοσµον και των ευσπλαγχνων ασπαγχνοι και των ελεηµονων . καθως και ειπον. (262) τηρειν δε ταυτας σπευσατε υµων παση δυναµει. και απειθησετε αυτω εν ενι παντως λογω. γενοµενον επιµελως η και αµεληθεντα. Ει δε καταφρονησετε των αυτου προσταγµατων και τα θεληµατα αυτου παριδετε. και ουτως χωρισθησονται οι αδικοι δικαιων. πειθηνιον η απειθη τοις λογοις του ∆εσποτου. ως ειπε. ουκ αξιωµα. αδελφοι. ανερµηνευτα ειναι και πασιν ακαταληπτα τα καθ᾿ ηµας υπαρχειν πως τον ηµας ποιησαντα τοιουτους εκ µη οντων εξερευναν ου φριττοµεν η εννοειν η λεγειν τα υπερ λογον. οι απειθεις των τω Χριστω παντως υπακουσαντων. Ουκ εστι λογος γαρ αργος. αλλα ζων Θεου λογος ζωντος και διαµενοντος εις αιωνας αιωνων. υπερ νουν τον ηµετερον οντα. οτε κρινει τα συµπαντα και παντας ο Θεος µου. προσυπαντωσης. αφυρτως τε νους και ψυχη προσφερουσι τον λογον τον ενδιαθετον λαω. ου συνταξις. ελγχουσης τον απιστον η πιστον παντως οντα. Λοιπον. ου συνθεσις καλλιεπειας λογων. Ταυτ᾿ ουν ειδοτες. η κρισις εσεται ουτως. ασυγχυτα εις απαν. Κτισµατα οντες δε λοιπον φοβηθητε τον κτιστην και τας εκεινου εντολας µονας εξερευνατε. οµου τε και της εντολης. αλλ᾿ ουδ᾿ η γνωσις η µωρα των εξω µαθηµατων. ει βουλοισθε και της ζωης κληρονοµοι γενεσθαι. Αλλ᾿ ο παροφθεις λογος παρ᾿ ηµων του ∆εσποτου στησεται κατα προσωπον ενος εκαστου τοτε και εκαστον κατακρινει µη φυλαξαντα τουτον. ασυγχυτως.

ως ειρηκας. και εαυτους. απαντας πλανηθηναι τους νυν εις σε πιστευοντας πλανην την ολεθριαν του µη πιστευειν. . ∆ος µοι ειπειν. οτι συ παντας και νυν φωτιζεις ελλαµπων της θεοτητος ακτισι σου της θειας. ρυσθειηµεν δικαιας καταδικης και της µεριδος τυχοιµεν των προβατων σου. κατακρινουσιν. οιµοι. και στησονται οι παντες γυµνοι και πλουτου και τιµης και αρχης. οις αντειπειν ουδεις αυτων η αντιστηναι. και καθορων το αχραντον προσωπον σου και θειον και εξ αυτου δεχοµενος ελλαµψεις σου τας θειας. ως µη εχοντες ελπιδα σωτηριας. λαµποµενος εν πνευµατι νοερους οφθαλµους µου. λοιδορουµενον βλεπων ως υπαρχοντα πλανον τε και προπεπλανηµενον. Οτι οι ενδοξοι της γης και σοβαροι τω πλουτω περι την σκιαν των ορωµενων πλανωνται. Σωτερ. γνωσιν σοφιαν. οτι το Πνευµα λεγοιµι. ω Θεε. καν λεγωσι πλανασθαι µε. ελεησον και χαρισαι λογον. ΛΒ’. Αυτικατακριτοι αυτων γενοµενοι τοις εργοις (263) ακουσονται δ᾿˙ Απελθετε. δος καµοι. Εγω. εξ εργων. ∆εσποτη φιλανθρωπω! Ης. ισχυσει˙ συ γαρ ει δοτηρ των αγαθων απαντων. τη ση φιλανθρωπια και του πατρος µου ταις ευχαις. ως υπεσχου. ∆εσποτα. µικροι τε και µεγαλοι. (264) Υπο πιστων µε. τον Θεον µου. ινα οι παντες γνωσωνται οι αντικειµενοι µοι. οτι το σον εντος εµου λαλει Πνευµα το Θειον. µη πειθαρχησαντες εµοι. σον δουλον. ης εν κοσµω απηλαυσαν. Χριστε. Λογε. δωρεαν. οι κατακριτοι νυν και εις τους αιωνας. Αλλα µη δωης. το Αγιον λαβειν µε. ∆εσποτα. οι δε γε των παροντων καταφρονησαντες εν απλανει µεθεξει του Θειου γινονται Πνευµατος. ουδεποτε πεισθησοµαι βλεπων σε.ανελεηµονες οµου.

σκοτος ηµεις δε παντες˙ (265) συ εξω ει της κτισεως και ηµεις εν τη κτισει. την οιησιν ως δοξαν (266) ενδεδυµενοι τερπονται και γελωσι τους αλλους και παιζουσιν εν ταις σκιαις τον των σκυλακων τροπον. οι ενδοξοι. ο καθορων πνευµατικως δια Πνευµατος Θειου µυστικως ελλαµποµενος.Συ γαρ πολυς εν οικτιρµοις. περιχαινουσι τουτο και συν αυτω κυλιονται και συσκιρτωσιν αµα˙ . δοξαν τε ως ιµατιον. απονοιαν εκεινοι φορουντες ως ιµατιον. Ουτω γαρ καθαιροµενος τρανοτεραν την γνωσιν λαβειν αξιωθησεται. µη συνιδειν ισχυοντες την εαυτων αισχυνην˙ καν γαρ σοφιαν κεκτηνται εν εαυτοις του κοσµου. ως γραφη πασα λεγει. µαλλον δ᾿ εν κοσµω ως νεκροι εισι και προ θανατου και προ εξοδου κατοχοι εν αδη κατωτατω. Τις δε. ηµεις εν αµαρτιαις˙ συ φως οικεις απροσιτον. Ουτοι ουν οντως πελουσιν. οδηγουµενος θ᾿ αµα. οι σοβαροι τοις πασιν. προς γνωσιν την του ποιητου αµυδρως πως ανελθοι. Οι πλειους δε των εξ ηµων και της κτισεως εξω εν τη αισθησει πελουσιν ολως αναισθητουντες και παρα φυσιν οντες δε εξω εισιν των παντων. ως εν πυθµενι καθηνται εν αδου κατωτατου και αγνοουσι τον Θεον. οι πλουσιοι. την δε εγκατοικουντες. Οι εµπαθεις. εν νοΐ νοερως δε. οι βεποντες ου βλεπουσιν. ους η γραφη γε λεγει. ορωντες ουχ ορωσιν ουδε Θεου θαυµασια εν νοερα αιοσθησει καταλαβειν ισχυουσιν. οι και δοκουντες ειναι τι εκ των τοιουτων ολως. επιπηδωσι. πριν η την κτισιν ιδοι εν λογω οια λογικος. αλλ᾿ εισι εξω κοσµου. Τις γαρ τον κτιστην γνωσεται. δρασσονται. αγνοουσι τον κοσµον και τα εν κοσµω απαντα ποιηµατα του κτιστου. και εν αισθησει νοερα νοερως κατοπτευων. ως εφην δε. Καρυον ει προσριψειας και κροτησειε τρεχον. οιησιν την µαταιαν ωσπερ σκηνην δοµησαντες φρεσι πεπλανηµεναις και την µεν ενδυσαµενοι.

ιν᾿ οφθαλµους εκπλυνητε νοερους της καρδιας. λεγε µοι ερωτωντι. ακουσατε ρηµατων αληθινων και θαυµαστων. Αλλ᾿. ουκ αν δακρυων οχετους. οι σκοτος ως ιµατιον οντες ενδεδυµενοι. πως τα Θεου µυστηρια διηγησονται αλλοις. Λοιπον. εν αισθησει αναισθητοι.καν φραγελλιου συρη τις προ ποδων το σχοινιον συστρεφονται και πιπτουσι και ποδας εις αερα εκτεινουσι και προξενοι γελωτος τοις ορωσιν ανθρωποις επι τη αυτων γινονται πτωσει πασιν. ει µη ριψετε πλουτον. Εις τουτο γαρ εληλυθα σωµατικως εν κοσµω. ο λαµπον κραζει και βοα˙ Το φως εγω του κοσµου ηµην. λοιπον. ω υµεις φιλοθεοι. ων το στοµα Κυριου και προλαβον ελαλησε και νυν λαλει τοις πασιν. ινα Θεον µε ορατον οι πιστως προσκυνουντες και τας εµας φυλασσοντες εντολας αορατως ελλαµπονται και νοερως µυουµενοι την δοξαν θεοτητος µου της φρικτης. µετανοειτε. µαλλον δε ταις εννοιαις εσχατους παντων εαυτους νοµιζετε υπαρχειν. ει µη των παντων γενησθε εσχατοι εν τοις εργοις και εν αυτοις τοις λογισµοις. ει µη µαταιαν οιησιν εκδυσεσθε εις απαν. (267) ινα το φως θεασησθε το λαµψαν εν τω κοσµω. Ουτως ουν και ουτοι δαιµονας τερπουσιν αναισθητως εν ταις οικειαις πραξεσι και ηθεσιν ωσαυτως˙ οι γουν τοιουτοι. ειτε κρισιν ευθειαν εν διακρισει αληθει εξαξουσι δικαιως. . διπλους ο εις γενοµενος και µεινας εις ωσαυτως. ου καθαρσιν σαρκος τε κτησησθε η θεασησθε πως ενεργουνται ταυτα. θερµα προχεετε δακρυα καθ᾿ ηµεραν. ζωης νεκροι εν µεσω. Ει µη δοξαν απωσεσθε. Πως δε το φως της γνωσεως φωτισθωσι καν ολως και αλλοις µεταδωσουσιν. θρηνειτε εαυτους. σαρκος τε προσληφθεισης και το διπλουν των φυσεων µυστικως καθορωντες ως ενα µε τοτε Θεον αδιστακτως υµνουσιν. ειµι και εσοµαι και θελω καθορασθαι. ως εχεις. λοιπον.

Βλεπε τι λεγεις. Περι θεολογιας˙ και οτι οι το κατ᾿ εικονα φυλαξαντες τας πονηρας δυναµεις του αρχοντος του σκοτους καταπατουσιν. ολος γαρ απλουν φως καθοραται. φως το Αγιον Πνευµα. (268) Φως ο Πατηρ. Θεος οµου και ανθρωπος. αυτοι µε αγαπησουσιν εξ ολης της καρδιας. ΛΓ’.Αλλως ουκ ενι γαρ καλως εµην οικονοµιαν. της του Πατρος µου εσονται εις αιωνας αιωνων˙ αµην. οι δ᾿ αλλοι. φως ο Υιος. αλλ᾿ ηνωµενον εν τρισι προσωποις ασυγχυτως. αυτοι µοι και συνεσονται και κοινωνοι της δοξης. ου τη ιδεα. εις ουν Θεος εγω ειµι. βλεπε µη παρασφαλης! Εν γαρ τα τρια φως εισιν. τελειος ανθρωπος τε. αυτοι δε και φυλαξονται πασας τας εντολας µου καταπλαγεντες την εµην απειρον ευσπλαγχνιαν. αµεριστα υποστασει. ου κεχωρισµενον. ου φυσει. εις ειµι της Τριαδος. εµην τε συγκαταβασιν επιγνωναι και φριξαι και προσκυνησαι ως Θεον τον εν µορφη ανθρωπου γενοµενον µε και Θεον µειναντα ανεκφραστως˙ δυο το εν. νους και λογος˙ ανθρωπος ολος και Θεος εν δυσι ταις ουσιαις. εν αι τρεις υποστασεις˙ . διπλους ωσαυτως φυσεσι. σαρξ. Εν τουτοις εν τα προσωπα. και τη ουσια αληθως υπερ πασαν ουσιαν˙ ου τη δυναµει τεµνεται. ου τη µορφη. ψυχη. διπλαις και ταις θελησεσιν εν µια υποστασει. ολοτελης. οις εµπαθης ο βιος. ου δοξη. ολοκληρος. αδελφε. εν. διπλαις ταις ενεργειαις. Θεος γαρ αδιαιρετος ολως εστι τη φυσει. υπ᾿ αυτου κρατουνται και βασιλευονται. Οι ουτω µε πιστευσαντες ειναι και επιγνοντες εν τω καθαραι εαυτους σπουδη και µετανοια και δυνηθεντες κατιδειν εν καθαρα καρδια και µυηθηναι νοερως εµην οικονοµιαν.

τα τρια µια δοξα. τιτρωσκεται. καταπατει τον δρακοντα. τον ορωµενον τουτον ουδε γαρ εγνωκεν αυτον. παντων λεγω. εν τω φωτι δε γινεται πτωµα νεκρον εις απαν. Φως δε ακουων. οθεν εκεινος πεπτωκε. και βασιλευει των παθων τουτο το κατ᾿ εικονα και υποτασσει δαιµονας δηµιουργους κακιας. αλλ᾿ ον αυτος πεποιηκεν ανθρωπον κατ᾿ εικονα αυτου και καθ᾿ οµοιωσιν. αρχει των επιγειων. ωσπερ στρουθιον ευτελες˙ και πως. Αυτα και φως το εν εισιν. (269) οτι κοσµειται αρεταις. δαµαζεται. των κρατουµενων εν αυτω δαιµονων και ανθρωπων. πονω και µοχθω εχει αει τον πολεµον ακαταλλακτον τουτου. τα τρια µια φυσις γε. Πασα ψυχη µη βλεπουσα φως της ζωης το λαµπον εν τε ηµερα και νυκτι υπ᾿ αυτου τιµωρειται. αλλ᾿ ουν ιδρωτι συν πολλω. Εν σκοτει γαρ την δυναµιν εχει και εξουσιαν. κοπω. απαγε.τα τρια γαρ εν τω ενι. µη υπολαβης λεγειν µε το φως το του ηλιου! . Ει και δοκει ανθιστασθαι. ο φωτιζει τον κοσµον. εν τα τρια δε µαλλον. ει και δοκει µη πιπτειν. τω σκοτει. τον αρχαιον. Ακουσον. καταφρονει εκεινου και λαµποµενη παρ᾿ αυτου φωτος του απροσιτου καταπατει τον αρχοντα του σκοτους ωσπερ φυλλα καταπεσοντα επι γην αφ᾿ υψηλου του δενδρου. κοσµον ηµεις καλουµεν. καθως εκεινος του παντος εχει την εξουσιαν. τεκνον! Ο αρχων ουτος ο πεσων του φωτος τη στερησει εν σκοτει γεγονεν ευθυς και εστι µετα παντων των συν αυτω εξ ουρανου πεσοντων εν τω σκοτει και βασιλευει εν αυτω. τον µεγαν. προσεχε οποιον φως σοι λεγω. τα τρια µια δυναµις. Ψυχη δε πασα η το φως καθορωσα το θειον. ουχι τον κοσµον. αγεται και δεσµειται και βελεσι των ηδονων κενταται καθ᾿ ηµεραν. ουδε δυναται γνωναι ο κοσµος ο ορωµενος ουδ᾿ οι του κοσµου φιλοι˙ ο γαρ τον κοσµον αγαπων εχθρος Θεου τυγχανει -. ουσια και θεοτης.

ου της ηµερας. ου των αστερων των πολλων. ουκ αλλου ολως ορατου απαυγασµα φωτος σοι παραδηλων ενεργειαν τοιαυτην ολως εχειν. και αορατως πασχοντας εκ πονηρων πνευµατων. ου σχηµα το ταπεινον και ευτελες˙ παντα γαρ ταυτα πραξεις και εντολων εκπληρωσις. ποςω γε µαλλον ο ψυχης εχων τυφλον το οµµα εσκοτισµενος εσεται. (270) και του ηλιου λαµποντος ουδεν εκ τουτου πλεον εγγινεται το οφελος τοις δαιµοσιν εκδοτοις. Τα αισθητα τους αισθητους οφθαλµους και γαρ µονους φωτιζουσι και λαµπουσι φωτα και βλεπειν µονον παρεχουσι τα αισθητα. ουπερ σοι λεγω. οσοι βλεπουσι τα αισθητα και µονον. . Ει γαρ ο εχων σωµατος τας κορας εσβεσµενας ολος υπαρχει σκοτεινος. ου φως ουδε απαυγασµα φωτος. δεινως µαστιζοµενους. ου γνωσιν. οποιον φως σοι λεγω! Ου λεγω σοι την πιστιν γαρ. τοινυν ου λεγω σοι το φως του αισθητου ηλιου. απαγε. ου σοφιαν. ουδε σεληνης φαος.Και γαρ ορας εν τω φωτι τουτου πολλους ανθρωπους εξαµαρτοντας ως εγω. Παντες ουν. ου λεγω την των εργων πραξιν ουδε µετανοιαν ουδε νηστειαν παντως. τυφλοι εισι τα νοερα οµµατα της καρδιας. (271) η δ᾿ αγρυπνια µοναχων ουκ εστι παντως µονων. ακτηµοσυνην ουδαµως. και σωµατι και πραξει µικρου νενεκρωµενος δε και πνευµατι υπαρξει. ουδε γε η ευλαβεια η εξωθεν. Τα δακρυα κατα πολλους εκχεονται τους τροπους και η επωφελη εισιν η και βλαπτουσι µαλλον˙ τεως αυτα καθ᾿ εαυτα ανονητα εις απαν. ου λυχνιαιον ολως. αλλ᾿ ουδε το διδασκειν˙ τουτων γαρ ουδεν εστιν. τα νοητα ου µεντοι. Τα νοερα ουν οµµατα της νεορας καρδιας και νοερω φωτιζεσθαι οφειλουσι φωτι γε. ως αυτος εντελλεται ο κτιστης. ει γε καλως τελουνται και εκπληρουνται. πιπτοντας και αφριζοντας µεσουσης της ηµερας. αγνοων που υπαρχει. Νοησον τοινυν ακριβως.

αλλ᾿ ει µεµφοµενος σαυτον ως γαστριµαργον παντως˙ προς γαρ εγκρατειαν γαστρος καθοδηγη εκ τουτου και της τρυφης υπεροραν προφανως εκµανθανεις. ακουσον. ει µη µε κατακρινης. και εις το εν γινοµεναι αι εναρετοι πραξεις. οµου γαρ συναγοµεναι πασαι. και αγρυπνουσι πλειονα υφαινουσαι γυναικες. διΐστανται γαρ εξ αυτου πασαι πραξεις ανθρωπων. ινα φανω νηστευων. και τουτο κεντρον µεν εµου τοις οφθαλµοις υπαρχει και ως δοκος εµπεπηκται µεσον εν τουτοις παντως˙ συ δε φωτιζη βλεπων µε. ωσπερ προειπον. και αυται µεν αι παρ᾿ ηµων εκπληρουµεναι πραξεις το καθ᾿ ηµας προς τους λοιπους ζωντας εν πονηρια φως λεγονται προς τα καλα κακεινους οδηγουσαι και. και τουτο γινεται εµοι πασης αιτιον βλαβης και σκοτος οντως και παχυ νεφος εν τη ψυχη µου˙ τους δε ορωντας µε λαους φωτιζει και διδασκει υπερφρονειν καλλωπισµου. υπερφρονειν και πλουτου και ευτελους αντεχεσθαι και τραχειας εσθητος.αλλα και του κοινου λαου εργοις ασχολουµενων. και λαλησω σοι αινιγµατος την λυσιν˙ νηστευω ισως δια σε. ειπερ και εστι δυνατον εν ανθρωπω γενεσθαι. φως τω πλησιον γινεται και τοις ορωσι λαµπει. χρυσοχοοι τε και χαλκεις η µονασται οι πλειστοι. . Παλιν εγω ενδεδυµαι ευτελη και ρακωδη και µονοχιτων εν παντι περιπατων νοµιζω δοξαν εκ των ορωντων µε και επαινον θηρασθαι και ως αποστολος αυτοις αλλος νεος ορασθαι. οπερ εστιν εν εµοι σκοτος και εκτυφλοι µε. Οπου και συναγοµεναι εις εν αι πασαι πραξεις και αρεται ανελλιπως φως ουκ εισι το θειον. (272) οπερ και εστιν αληθως ενδυµα αποστολων. Ουτως και πασαι αι λοιπαι των αρετων γε πραξεις πραξεις εισιν εκτος φωτος. εργα ακτινος διχα. Και ινα µη παραδοξα υποπτευθω σοι λεγειν. και δια τουτο λεγοµεν οτι τουτων απαντων των εναρετων πραξεων ουδεν φαος καλειται.

λαµπαδι εξωµοιωνται φωτος εστερηµενη. ουτως ου πιστις απασα. οσον εν οικω τε αυτης εισαγαγειν χωρησει. τω φωτι τε εγγισαι και αναφθηναι δυναται απορρητω ενωσει. τουτο υπαρχει αρετων επαινος τε και κλεος. ουκ εργα ουδε πραξεις. Και δια τουτο ασκησις πασα και πασαι πραξεις επιτελουνται παρ᾿ ηµων. . ινα φωτος του θειου ωσπερ λαµπας µετασχωµεν. τω Παναγιω και κληρονοµους ποιησον ουρανων βασιλειας µετα παντων αγιων σου. φωτοειδεις οµοιας εαυτου και φως αυτας απεργαζεται. νυν και εις τους αιωνας˙ αµην. ηγουν εν επιγνωσει γινεται και. αλλ᾿ ουδε παλιν ανθρακας ουδε φλογα τα ξυλα. και τοτε φωτιζοµεναι αι αρεται ως θειω φωτι συγκοινωνησασαι φως και αυται καλουνται. φλοξ η φως το θειον εισιν αξια λεγεσθαι. µαλλον δ᾿ εισι και αυται φως φωτι συγκεκραµεναι. Οτι η του Παναγιου Πνευµατος ενωσις προς κεκαθαρµενας ψυχας εν αισθησει τρανη. ου γαρ εισι τω οντι. αλλ᾿ οτι δεξασθαι το πυρ. Ως γαρ ουκ εστι λεγεσθαι πυρ τους καρβωνας µονους. ως εν κηριον πασας προβαλλοµενης της ψυχης φωτι τω απροσιτω˙ µαλλον δε ωσπερ παπυρος εµβαπτεται κηριω. ουτω ψυχη ταις αρεταις απασαις πιανθεισα ολη αναψει εξ αυτου. (273) ∆ιΐσταται των ορατων ο αορατος παντως και των κτισµατων ο αυτα πρωτον κατασκευασας και των φθαρτων ο αφθαρτος. Λ∆’. οσον οραν ισχυσει. ουκ εντολων εκπληρωσις πυρ. Χριστε. εν αις αν γενηται. το σκοτος του φωτος τε. περιαυγαζουσι τε φως ψυχην αυτην και σωµα και λαµπουσι γε αληθως πρωτον τω κεκτηµενω και τοτε πασι τοις λοιποις τοις εν σκοτει του βιου˙ ους φωτισον εν Πνευµατι.

φως του κοσµου! Ακουσατε και συνετε. Επειδη και τα κτισµατα. απολωλεν η πιστις και η ελπις ηφανισται των µελλοντων εις απαν. Θεος εστιν αορατος. αισθησιν οντως λαβοιεν αληθους θεωριας. τα κτισµατα φθαρτα δε˙ και γαρ οι αµαρτησαντες ουχι το σωµα µονον. αναστασις ουκ εσεται ουδ᾿ η καθολου κρισις. ω µανιας εσχατης. οτε Θεος κατηλθε. ουκ ειδεν εν αισθησει. αναισθητως τω ποιητη ενουµεθα µηδεν γνωστως νοουντες. και ζην και βλεπειν οιονται. αλλ᾿ οι τυφλοι την ενωσιν ουκ ειδον. ορατοι δ᾿ ηµεις παντως˙ ει ουν αυτος τοις ορατοις θεληµατι ενουται. Κτισµατων κτιστης ο Θεος. . και απιστουντες λεγουσιν˙ Ουδεις τη πειρα τουτο εγνωκεν η επαθεν. διδαξον ειπειν µε τι προς ταυτα και της αγνοιας της πολλης και απιστιας τουτους εκσπασαι και χαρισασθαι ιδειν σε. ως ουκ εστι ζωη ουδε ζωην ηµιν ενουµενος παρεχει. θειους λογους και γνωσεσθε την ενωσιν εν γνωσει γινοµενην και εν αισθησει εκ παντος και πειρα και ορασει. και κινδυνευει γε Θεος κατα σε. Παλιν ο κτιστης αφθαρτος.και µιξις τουτων γεγονε. και σωµατι και ψυχη κατα τον λογον τουτον φθαρτοι εσµεν. Τα διεστωτα τοτε γαρ ηνωσεν ο Σωτηρ µου. Ει δε µη τουτο δωσοµεν. κτιστοι δ᾿ ηµεις ωσαυτως˙ ει ουν τω κτισµατι Θεος ο κτισας συγκατελθη και ενωθη και γινηται ως ο κτιστης το κτισµα. Ει δε αγνωστως ειποιας τουτο και αναισθητως. αλλα και τας ψυχας αυτας εις φθοραν παρεισηξαν. ενωσις αρα γινεται αµφοτερων εν γνωσει. πατερες. ως τη φθορα του νοητου θανατου κρατηθεντες οµου παντες και τη της αµαρτιας. αλλ᾿ ακοη και διδαχη λογων γινεται µονων. Αλλ᾿ ω Χριστε µου. (274) παντως νεκρων η ενωσις και ου ζωης προς ζωντας. οι νεκροι δε λεγουσι ταυτης αισθησιν µηδ᾿ ολως εσχηκεναι. οτι τω κτιστη το κτιστον απορρητως ηνωθη. ως λεγεις.

οταν αναφθη. το εργον δοκιµασει τε. ηµεις αυτοι το σκοτος˙ ουδε γαρ λαµψει αλλαχου ο Θεος. εκεινοι δ᾿ αποληψονται κολασιν επαξιαν. ηµεις δε σκοτος τας ψυχας εχοντες αφωτιστους˙ ει ουν το φως το των ψυχων ενωθη τη ψυχη µου. δεξαι µαλλον το αλλο και αφθαρσιας µετασχειν σπουδασον προ του τελους. αις ενωθη προ τελους˙ τοις δ᾿ αλλοις. ο «Γενηθητω φως» ειπων και ευθυς παρεισηχθη. Ει δε τουτο αδυνατον. εκεινο συσβεσθησεται και γενησεται σκοτος η η ψυχη µου ως το φως εσεται φωτισθεισα. Ει δε το φως παραχθεν ενεργει σοι τοιαυτα και οφθαλµους φωτιζει σου και ψυχην κατευφραινει και. ει και λαµψειεν οι κηρυκες. (275) του ανωλεθρου ολεθρον ο λεγων δογµατιζει και βλασφηµει και της ζωης αυτος ολως εκπιπτει. χαριζεται οραν σοι. α το πριν ουκ εβλεπες. µη πλανασθε. και παλιν χωρισθησεται τουτων ως αναξιων. φευγει ευθυς το σκοτος. Το φως υπαρχει ο Θεος.Ει ουν ο φυσει αφθαρτος ενωθη τω φθαρτω µοι. Το φως γαρ. . καιτοι εστι του αισθητου φωτος εκεινο εργον. Οµως ενταυθα και εκει φως ψυχων αυτος µονος. πως αν αυτη τη πειρα ουκ ιδω ουδε γνωσοµαι γεγονως. τι ου ποιησει εν ψυχη λαµψας ο τουτου κτιστης. ως ειπον. οι εν σκοτει ηµεις δε. οποιον το εκαστου. ο ουκ ηµην. η αληθεστερον ειπειν. Το γαρ ειπειν οτι Θεος ενουµενος ανθρωποις ου µεταδιδωσιν αυτοις της θειας αφθαρσιας. ως πυρ αυτοις φανησεται απροσιτον εις απαν. αλλα εκεινων τη φθορα συγκατασπαται µαλλον. ωνπερ λεγει σοι µελλω˙ η γαρ εµε µεταβαλει και αφθαρτον ποιησει η προς φθοραν µεταβληθη ο αφθαρτος˙ και ουτως ισως εγω ου γνωσοµαι εκεινου πεπονθοτος και γεγονοτος ως εγω˙ εγω δ᾿ ει γενωµαι γε αφθαρτος ολος εκ φθαρτου κολληθεις τω αφθαρτω. πως αν ουκ αισθανθησοµαι. οντως εν τουτων εσεται. ει µη εν µοναις ταις ψυχαις.

οντως ουτως γινεται. ως παντες οι προλαβοντες αγιοι διδασκουσι πατερες˙ ουτως γαρ εδογµατισαν το συµβολον το θειον. τοιουτοι τε γενοµενοι. Ως και το φως αισθησει το νοητον προσγινεσθαι πεφυκεν. ει και δοκουσιν ετι ζην. κακεινοι παλιν αλλαχου εκπεµπουσι το οµµα και ολως του προσωπου µου το φως ου καθορωσι. και οις ενουσαι.Τι δοκει ουν σοι. ηµεις δε και νεκρους οντας ζωης εστερηµενους. Ουχι φωτισει ταυτην γε και γνωρισαι παρεξει εν επιγνωσει ακριβει αυτον. ω µανιας! Αλλ᾿. καµµυουσι δε µαλλον και αναβλεψαι προς εµε ου θελουσιν. ω τεκνον. ουτως επιτελειται. οι δε και εξω φευγουσι µισησαντες µε παντως. ει λαµψει νοερως εν καρδια η εν νοΐ ως αστραπη η ως ηλιος µεγας. Ουδεις πωποτε. Ναι. ως ειποµεν. Προς δε και αποστρεφονται τας οψεις αλλαχοθεν. οπως ιδοντες πεισθωσιν οντως οτι φως συ αληθες υπαρχεις. τουτων εµπροσθεν στηκω. οις προσεσται. ως εστι δυνατον κατιδεσθαι. λαµψον. ω φως. λαµψον εις αυτους. εµποιησαι δυνησεται ψυχη τη ελλαµφθειση. κακεινοι µετα Θεου τα του Θεου εφθεγξαντο και ειπον. ωσπερ φως. Τις γαρ εθεολογησε τριαδικην µοναδα η τις αιρεσεις ετρεψε µη γεγονως τοιουτος η τις εκληθη αγιος µη µετασχων Αγιου Πνευµατος. . Οι δ᾿ αναισθητως λεγοντες τουτου µεταλαµβανειν. Λαµπω καθως και παντοτε των τυφλων προ προσωπου. (276) ουτως αποκαλυπτεται του Πνευµατος η χαρις και δι᾿ αυτου και εν αυτω ο Υιος συν Πατρι τε˙ και τουτους βλεπει. οστις υπαρχει. καγω συµπεριστρεφοµαι. οµοιους σοι εργαζη. και τοτε τα περι αυτων εξ αυτων απορρητως διδασκεται και φθεγγεται και πασιν αλλοις γραφει και δογµατα θεοπρεπη εκτιθεται. αλλα ιδειν ου βουλονται. ω πλανης. Τουτων οι µεν καλυπτονται καλυµµασι τας οψεις. αυτοι τω οντι εαυτους καλουσιν αναισθητους.

και ευδοκησον φανηναι και πτωχω προσοµιλησαι. Αποκαλυψον το φως σου διανοιξας ουρανους µοι. Οτι παντες οι αγιοι ελλαµποµενοι αυγαζονται και την δοξαν του Θεου καθορωσιν. δια ρυπαρας µου γλωσσης. αξαπορω εις απαν˙ το αβουλητως γαρ αυτους και βια ταχα σωσαι. αθεωρητον ωσαυτως .(277) Τι ουν τουτους ποιησαιµι. το δ᾿ αβουλητως αγαθον ουκ αγαθον υπαρξει. Το γαρ καλον θεληµατι εσται καλον τω οντι. και γινονται κριται αυτοι εαυτων προ της δικης. ανοιξον τον νουν µου µαλλον. ος Θεον γνωστως κατειδεν. ουδε γεγονε προ τουτου παρεκτος των αποστολων. Λαλησον. ως θεµιτον ανθρωπινη φυσει Θεον οραν. µη θελοντας σωθηναι. Θεε µου. καθαπερ παλαι. ΛΕ’. περι ων τινες λαλουσιν. οτι εµου εκλαµποντος φωτος του απροσιτου αυτοι το σκοτος εαυτοις προεξενησαν µονοι. (278) Βλεψον ανωθεν. αλλα αγνωστον τοις πασιν. οτι νυν ουδεις υπαρχει. και τουτο θλιψις δοξειε. τους δε µη θελοντας εω θελοντας εν τω κοσµω. και δια τουτο θελοντας και ορω και ορωµαι και βασιλειας της εµης ποιω συγκληρονοµους. εισελθε και νυν εντος µου. Αλλ᾿ ουδε αυτους εκεινους λεγουσι τρανως ιδεσθαι τον Θεον σου και Πατερα. φως ιδειν µη θελησαντες και µειναντες εν σκοτει.

Γραφε. και ουδεν των ορωµενων. Ως γαρ εσοπτρον ηλιου τας ακτινας δεδεγµενον . (280) Μονην δε ακτινα δοξης και απορροιαν φωτος µου καθορωσι και θεουνται. αλλα και αιωνων παντων και των ορωµενων παντων νοουµενων τε κτισµατων. ωρων και χρονων. απερ λεγω. (279) προβαλλοµενοι το ρηµα του υπερηγαπηµενου µαθητου σου Ιωαννου λεγοντος˙ Θεον ουδεπω εωρακει τις ανθρωπων.δογµατιζουσιν υπαρχειν. υπερ εννοιαν τε πασαν µονος µετα µονου µονος. Μονος ακτιστος εγω συν Πατρι και Πνευµατι µου µονος αναρχος υπαρχω εξ αναρχου του Πατρος µου˙ αγγελων δε ουδεις ουδεπω. Χριστε µου. ινα µη τοις ασυνετοις εγωγε δοξω ληρειν. Ηµην υπερ νουν και λογον. ειπεν. γραφε και µη κατοκνησης. αλλ᾿ ουδε των αρχαγγελων. Η Θεος εγω προ παντων ηµερων. οιοσπερ τυγχανω. αλλ᾿ ουδε των αορατων ην προ του γενεσθαι οντως. ου των αλλων τε ταγµατων ειδε µου ποτε την φυσιν ουδ᾿ αυτον εµε τον κτιστην ολον. Ναι. λεξον ταχος.

Εξω γαρ ειµι των παντων και αορατος τοις πασιν. Τω ακτιστω το κτιστον γαρ πως ποτε εξισωθειη.η κρυσταλλινος ως λιθος ελλαµφθεις εν µεσηµβρια. ουδε γεγονε του κτιστου ισοδυναµον το κτισµα. ουκ αγγελων. ου φθονων δε τουτοις παντως. Ουκ ενδεχεται Θεον γαρ αλλον φυσει παραχθηναι (281) ισοδυναµον του κτιστου ουδ᾿ οµοφυη εκεινου. και εκπληξει µε και φοβω ανυµνουντες λειτουργουσιν. ου δυναµεων αγιων. ουδε δυνατον γαρ ολως οµοουσιον του κτιστου το κτιζοµενον γενεσθαι. Ολον δε µε κατιδεσθαι ουπω τις κατηξιωθη. ουδ᾿ ως ακαλλης υπαρχων κρυπτοµαι του µη φανηναι. Του αει ωσαυτως οντος και αναρχου και ακτιστου τα κτιζοµενα ελαττω˙ . ουκ ανθρωπων. αλλα αξιος ουδεις µου της θεοτητος ευρεθη. Τουτο γαρ ουδε συµφερει˙ µικραν δ᾿ ορωντες απαυγην οντως ειναι µε µυουνται και γινωσκουσι Θεον µε τον αυτους παραγαγοντα. ουτως δεχονται ακτινας της θεοτητος µου παντες. οπως µη µε καθορωσιν.

και γαρ ειναι µαρτυρησεις και τοσουτον διαφερειν. ων υπεστη εν τω κατ᾿ αυτον διωγµω. ει µη ορασιν ενθειη ο αυτα κατασκευασας. ειπε µοι. ΛΣΤ’. ο δε Κυριος των παντων εχων εξουσιαν µονος. ο αδυνατον υπαρχει τουτο πασι τοις κτισθεισιν. ει µη τουτοις δωσει γνωσιν. Κυριε. και χαριζεται εκαστω ως τεχνιτης. οσον αµαξα και πριων του αυτα τεκτηναµενου. (282) ως πηγη ζωης υπαρχων εµψυχα παραγει ζωα. οια παντως και θελησει. ουδεις και των αγγελων του διδοναι πνευµα αλλοις ελαβε την εξουσιαν η ζωην αυτοις παρεχειν. Πως ουν αµαξα τον ταυτην τεκτηναµενον εκµαθοι. ω η δοξα και το κρατος νυν. Ουδεις ανθρωπων ολως ουν. Ευχαριστια υπερ της εξοριας και των θλιψεων. µονε . οσα βουλεται και θελει. ευχαριστω σοι. µονος εχων δυναστειαν. αµην. Πως δε πριων τον κινουντα επιγνωσεται. αει και εις αιωνας των αιωνων. ως δεσποτης. (283) Ευχαριστω σοι.

Οι λογοις σου γαρ µαχαιρα τοις ανοµοις υπηρχον. ιν᾿ ωσπερ επαθες αυτος αναµαρτητος πελων. και οξος εποτισθης και την πλευραν ενυγης σου τη λογχη. ο κατελθων επι της γης και σαρκωθεις Θεος µου και γεγονως. Αυτη δ᾿ εστιν η µιµησις της ταπεινωσεως σου. Ταυτα η γη µη φερουσα εκλονειτο τω φοβω και τους νεκρους τους εν αυτη απεδιδου εν ταχει˙ .καρδιογνωστα. κατεδεξω. πανοικτιρµον! Ευχαριστω σοι. ηνπερ προσεταξας ηµας φυλασσειν. Σωτερ. ουτως ηµεις υποισωµεν αµαρτησαντες παντα. Συ και παρεστης τω κριτη ως κατακριτος. Θεε µου. Λογε. βασιλευ. βασιλευ. Χριστε µου. Χαιρε! ακουσας παικτικως. Οθεν ετυφθης κεφαλην και ακανθαις εστεφανωθης. η σιωπη δε. πανοικτιρµον. ∆ικαια ουν η κρισις σου και η προσταξις αµα. βασιλευ δικαιε. παντων καταλιποντων σε µαθητων τε και φιλων. ινα παθων ο απαθης υπ᾿ ανοµων αδικως απαθειαν παρασχης µοι τω κατακεκριµενω εν τω µιµησασθαι τα σα παθηµατα. Χειρας ηλωθης ποδας τε. Συ δαιµοναν γαρ ηκουσας και πλανος ενοµισθης αθεοις και αντιθεος και παραβατης νοµου. οιµοι. και ενεπαιχθης. (284) και κρισιν. επι των ωµων και προσεπαγης εν αυτω ανυψωθεις. Συ και λαλησας ραπισµα παρα δουλου υπεστης και σιωπησας θανατος ευθυς κατεδικασθης. υπ᾿ Εβραιων. πανοικτιρµον. Συ ως κακουργος συλληφθεις και δεθεις µονος ηχθης. καταδικης αιτια˙ διο µη φεροντες οραν σε τον δικαιον µονον οι αδικοι θανατω σε παρεδωκαν αισχιστω. παντοδυναµε Λογε. και πειρασµους και διωγµους και µαστιγας και θλιψεις και τελευταιον θανατον παρα των παρανοµων. Ενεπτυσθης το προσωπον. ην εξηνεγκε κατα σου. αναρχε. Συ τον σταυρον εβαστασας. οπερ ουκ ης. χλαιναν τε κοκκινην ενεδυσω. ανθρωπος οµοιος µου διχα τροπης και ρευσεως και πασης αµαρτιας.

Μεγα µοι οντως. ιδια εξουσια και τας σφραγιδας ελιπες σωας τοις παραβαταις˙ αγγελων παρουσια δε εκυλισε τον λιθον (285) και τους εκει φυλασσοντας κατεπληξε τω φοβω. Θεε µου. αλλα και ταφω κειµενον φυλακας εφιστασι και τον λιθον σφραγιζουσι σε κατασχειν δοκουντες. Ευχαριστω σοι. ει δε δικαιως. ο αµαρτησας παµπολλα εκ νεας ηλικιας και παροργισας σε. αλλ᾿ εµειναν τυφλωττοντες τον νουν και την καρδιαν πεπωρωµενην την αυτων εχοντες µεχρι τελους. ∆εσποτα. . και µη εασης µοι ποτε πονους επενεχθηναι υπερ δυναµιν. αλλα αει µοι χαρισαι την εκβασιν. απερ αυτος συ πεπονθας αναµαρτητος πελων υπερ του κοσµου. εις καθαρσιν αµετρων µου. µαλλον δε και υπερ πασαν δοξαν. και προξενος θεοτητος η ταπεινωσις πελει η ση τοις µετα γνωσεως ταυτην µετερχοµενοις. ει ταυτα καγω παθω. ∆εσποτα. Χριστε. οικτιρµον. ∆εσποτα. και ουδεν οι παρανοµοι τουτων συνηκαν ολως. ∆εσποτα. των εργων τε και των χρηστων ελπιδων παρεχων τα χαρισµατα. νυν και αει και παντοτε εις αιωνας αιωνων. η πειρασµους η θλιψεις. τας δωρεας τε πασας του Θειου και προσκυνητου Πνευµατος σου. εν εργοις τε και λογοις. Χριστε. και την ισχυν του δυνασθαι υπενεγκειν τας λυπας. της πιστεως. εστω µοι εις εκτισιν πταισµατων. Συ ουν ανεστης. ινα τον κοσµον σωσης. η µιµησις των εργων. Το καταπετασµα του ναου του τοτε διεσχισθη απο των ανω γεγονος δυο εως των κατω. πληµµεληµατων.ο ηλιος εις αιµα δε µετεστραφη ορων σε και η σεληνη ζοφωσιν ενεδυσατο τοτε. Συ γαρ υπαρχεις των καλων ο παροχευς αρχηθεν τοις εκ ψυχης προσπιπτουσι τω σω κρατει αξιως. πασχων µαλλον αδικως. Τι ουν υπαρχει µεγα µοι. και ουκ ηθελησεν ποσως του συνιεναι ολως. οτι µε µετοχον ποιει δοξης σου της αρρητου η κοινωνια των παθων.

και ωσπερ τυφλος υπηρχον εν τω κοσµω και ως αθεος.αµην. σε. ∆εσποτα Θεε παντων των ορωµενων αορατων τε δυναµεων. τον καλον ∆εσποτην. ω πλαστα. ∆εσποτα ψυχοσωστα. των υπο γην τε και των εν γη ωσαυτως! Συ ει Κυριος τουτων. η το θεληµα του σου Πατρος πληρουσα και δηµιουργει. ∆εσποτα. . σκοτους των παθων. ως κτιστης των εν ουρανω παντων. οε και γεγονως ηµην εν τωδε κοσµω αγνοων ολως σε. δυναµις η µεγαλη. ΛΖ’. Χειρ σου. σε. Αυτος ουν ελεησας και επεσκεψω (287) και επεστρεψας λαµψας εν σκοτει φως µοι και ελκυσας µε προς εαυτον. Ω ακολουθων αφροντις διετελουν. τον κτιστην µου. Θεος τε και ∆εσποτης. εχαιρον χαραν ου λαλουµενην. αγνοων τον Θεον µου. εξαγαγων τε εκ κατωτατου λακκου. σκοτους του βαθυτατου επιθυµιων και ηδονων του βιου εξειξας οδον. ω δηµιουργε µου. δεδωκας οδηγον µοι προς τας εντολας τας σας καθοδηγουντα. Λογε. συ τη χειρι σου περικρατεις την κτισιν. εργαζεται και κτιζει και οικονοµει τα καθ᾿ ηµας αρρητως˙ αυτη ουν καµε νυνι παραγαγουσα εκ του µη οντος πεποιηκε του ειναι. ∆εησις και προσευχη του αυτου προς Θεον της εκεινου ενεκα βοηθειας (286) ∆εσποτα Χριστε. οτι εν αυτη περιεχεις τα παντα. των υπερανω του ουρανου τε και ουρανων απαντων.

Εν τουτοις οντος και τουτοις εντρυφωντος ελαβες εκ γης τον πατερα µου. παντως εκ παντων αβοηθητον οντα. τω οδηγω µου και πατρι συµπαροντα αφραστον ειχον αγαπην τε και ποθον. οιδας την πληθυν των πονηρων θηριων. οιδας την εµην ασθενειαν. και των ουρανων παρεστι βασιλεια και τα αγαθα α οφθαλµος ουκ ειδεν. Επιχεε µοι. ω ∆εσποτα µου. οιµοι. οιδας των ληστων την καθ᾿ ηµων µανιαν. µη µε εγκαταλιπης µηδε αφης µε. το µεγα. ω φιλανθρωπε. εχων τε αυτα και τι πλεον ελπισω. (288) ∆ια τουτο σε αρτι καθικετευω. και κατελιπας µονον. βασιλευ και Θεε µου. και την αγνοιαν. . οιµοι. τον καλον ∆εσποτην. παντως ορφανον. ελεγον. ους ουκ ηκουσε. προ οφθαλµων µου βλεπω. υπερ πιστιν τε και ελπιδα υπηρχον και˙ Ιδου. αντιβολω προσπιπτων˙ µη αποστραφης. Χριστε µου. παντως µεµονωµενον. ορω τα µελλοντα. τον ως αληθως απροστατευον ξενον εστησας αυτος τοις κριµασιν. Αλλα και βλεπων σε. το ελεος σου. αρτι δεοµαι. εξαιτουµια. η την πιστιν µου εν αλλοις ποιοις δειξω. ην ως ανθρωπος εχω. Πλην ουδ᾿ ανθρωπος ολως δοκω υπαρχειν. αλλα ανθρωπων πολυ απολιµπανειν˙ κατα παντα γαρ παντων εσχατος πελω και ελαχιστος ειµι οντως ανθρωπων παντων. Μειζον γαρ αλλο υπερ ταυτα ουκ εσται. προστατην και ποιµενα. µονον! Οιδας της οδου την δυσβατον πορειαν. και ποιµνης. ηρας οδηγον εµον εξ οφθαλµων µου.ορων κατα ποδας σου ακολουθουντα και προσοµιλουντα σοι πολλακις τουτον. οις οιδας.

Σωτερ. (290) Αλλ᾿ οµως αρτι ακουε των απορρητων λυσιν! Προ του γενεσθαι ουρανον. ακατακριτον. Περι θεολογιας˙ και οτι ο νους της υλης των παθων καθαρθεις αΰλως τον αϋλον και αορατον καθορα. ο τυγχανων εν κοσµω. αµην. (289) Ποιαν οδον οδευσοιµι. ανυµνουντα σε εις αιωνας αιωνων. Πως δ᾿ εξω κοσµου γενωµαι. τον κτιστην εν τη κτισει. τον αφθαρτον εν τοις φθαρτοις. ο συνηµµενος υλη. εις ουρανον δε ποιον ανελθω και εις εσχατα ποιας θαλασσης αρα γενοµενος ευρησαιµι τον απροσιτον παντη. Ο χορτος ολος τω πυρι πως προσψαυσαι τολµησω. Ποιαν ανελθω κλιµακα. ειπε µοι. ποιαν εισελθω πυλην η πως ανοιξω θυραν δε και ποιου κουβουκλιου. Πως τω αφθαρτω συµπλακω. εκ ποιου τε του µερους και ποιον αρα σπηλαιον εκεισε ψηλαφησω η ποιον ελος διελθων τον πανταχου παροντα και αληπτον τυγχανοντα αορατον τε οντα του κατιδειν αξιωθω και κατασχειν. το αϋλον εν υλικοις. φθαρτος ολος υπαρχων. πως τω αΰλω συναφθω. αφηλαφητον ολον. ποιαν εκκλινω τριβον. ΛΗ’. Λογε. τω αθανατω ο νεκρος τως αρα προσπελασω. Οποιας δε και ποταπης ενδον οικιας ευρω τον εν χειρι τα συµπαντα και παλαµη κρατουντα. πως ευρησω. τον παµπαν απεριγραπτον. και ελλειµατα τουτο αναπληρωση και σωον ολον ανθρωπον µε ποιηση υστερουµενον ουδεν των αναγκαιων και ουτω στηση ενωπιον σου. αµεµπτον µε σον δουλον. Εις ποιον αδην καταβω. ο εν θανατω τη ζωη πως ολως πλησιασω. ο ταλας. Ορος εις ποιον αναβω.ινα τα εµα υστερηµατα. προ του γην παραχθηναι .

φως αφραστον εις απαν. ως ειδε µονος. Υστερον δε παρηγαγεν ουρανον ως καµαραν. αισθητον και παχυν τε και εν ριπη εξετεινε τουτον. Γην τε οµου και υδατα και απασας αβυσσους µεσον αυτου εν τω αυτω εννοηµατι µονω πεποιηκεν. (291) ουκ εχων τοπον ιδιον. ουκ αιθηρ. ουκ ην σκοτος ουδ᾿ ολως. Ενυλος γαρ. αρχας και εξουσιας. απεριγραπτος γαρ ων˙ αυτος λογω τα συµπαντα εν εαυτω παραγει και φυσει εστι των κτιστων παντη κεχωρισµενος και φερων παντα εν αυτω εξω εστι των παντων. αγαθωτατος αγαν. µονος. καθαπερ νυν. υλικον και ορωµενον. ατελευτητος. ουτως ο τουτων ποιητης ολως ουκ εξω πελει. οµως Θεος αθανατος. ως ειρηται. Ωσπερ γαρ νους και αγγελος τοιχοις και θυραις εξω οικιας ουκ απειργονται ουδε κρατουνται ενδον. αιωνιος. µονος µεµονωµενος. οια και νυν παντα ηµιν ορωνται. φωτοειδες εις απαν. Ενυλων γαρ ο αϋλος εστι κεχωρισµενος. κυριοτητας. φως αναρχον. θρονους και τα ακατονοµαστα ταγµατα λειτουργουντα αυτω και παρισταµενοα εν φοβω τε και τροµω. ου περιεκοψε φωτος αΰλου λαµπηδονας. του τε µεγεθους και φωτος περας µη κεκτηµενον. φυσει δε ευρεθη και ουσια. οµου τε παντοδυναµον και αϋλον υπηρχεν. ουκ αλλο τι των οντων˙ πνευµα δε µονον ο Θεος. αΐδιος. βαθει και πλατει. η Τριας. καθως ειπον. των αΰλων εξω. Νοει καλως µονον Θεον εν αρχη την Τριαδα υπεραναρχως ουσαν µεν. ουκ ενδοθεν του ουρανου ουδ᾿ εν ετερω τοπω. ουχ υδωρ. τα Χερουβιµ και Σεραφιµ. Εποιησεν αγγελους δε. ενδον το φως το αϋλον µη εχων. Ουκ ην αηρ. ου τοπω παντως.Θεος υπηρχεν. ων. υπερ αρχην τε πασαν ανεικαστον. ο ουρανος εκτανυσθεις αισθητος . Και εµεινεν. φως ακτιστον. αµετρητον υψει. αλλ᾿ εστι παντως πανταχου Θεος κεχωρισµενος . ου φως.

δεδωκε δε και εν χερσι φως εν νυκτι του φαινειν. Θαυµαζω γαρ πως η ψυχη. αισθητοις αισθητως οπως λαµπη. ει λαµψαι βουληθη ηλιου ο ∆εσποτης. νουν αϋλον εν υλικων παθων επιθυµια και γευσει τη των ηδονων εκκαθαραντες αυθις. ιν᾿ εν βεβαια πιστει γε και εντολων τηρησει τον. οτι ην Θεος υπεραναρχως. οικος καθαπερ µεγας. καθως ειρηται. Ως γαρ παγιδας βλεπουσα τα εν τω κοσµω παντα φοβειται ολως εν τη γη πατησαι η καθισαι. υπερφωτος. τα νοητα και αϋλα αΰλως καθορωσα. αστεκτος παση κτισει˙ ως γαρ ηλιου λαµποντος ου φαινονται τα αστρα. (292) απροσιτον τοις νοεροις οµµασι της καρδιας. υπο δε των προς ουρανον πτερουµενη εκεισε µενειν µεν εκβιαζεται. ολη αϋλος ουσα και νοερον τον του νοος οφθαλµον κεκτηµενη. αορατον τοις αισθητοις οφθαλµοις και ενυλοις. Εγενετο ουν ουρανος ενυλος και διεστη τη φυσει. υπερλαµπρος. ουχ υποστησεται πας ζων ανατολην την τουτου. το αϋλον εν υλικοις αΰλως καθορωµεν φως. οπερ ειπον.ενυλων παντων και κτιστων υπ᾿ αυτου παραχθεντων. απο σιδηρου λιθου τε τικτοµενον αρρητως. ∆ιο συνεζευξε τον νουν τω χοΐ τω ενυλω και εν ενυλοις τεθηκεν ηµας ανθρωπους παντας. προς παθη. µεσον δ᾿ αφθαρτων και φθαρτων αρρητως κρατουµενη˙ υπο µεν των καθελκεται προς ηδονας. ονπερ συνεχεαµεν παραβασεως ζοφω. ουτως. κατασπαται δε οµως και παλιν αναφερεσθαι αει θερµως σπουδαζει αεροβαµων θελουσα ειναι εξ ορωµενων. του φωτος του αΰλου και εµεινε διχα φωτος. . Ο δε ∆εσποτης του παντος τον ηλιον ανηψε και την σεληνην. ωσπερ θυρισι γε δυσιν αισθητως κεχρηµενη του σωµατος τοις οφθαλµοις παρακυπτουσα βλεπει δι᾿ αυτων παντα ορατα και παλιν υποστρεφει. Εκεινος δε παντος φωτος εστι κεχωρισµενος.

αµην. (294) τα ενεστωτα τε οµου και τα µελλοντα. Θεε µου. Θεε. κριτη των παντων αµεµπτως παραστησονται και κοινωνοι της δοξης και βασιλειας της αυτου εσονται εις αιωνας. Οτι ο ποθος και η προς Θεον αγαπη υπερβαινει πασαν αγαπην και παντα ποθον ανθρωπινον˙ βαφεις δε ο νους των καθαιροµενων εν τω φωτι του Θεου ολος θεουται και νους εκειθεν χρηµατιζει Χριστου. αποδιωκουσα παθων και ηδονων το σκοτος˙ ω θαυµα. ω παραδοξον εργον Θεου υψιστου και µυστηριων δυναµις των κρυπτως τελουµενων! Συ και τα αφθαρτα ηµιν και τα φθαρτα χαριζη. Θεω. Λογε. (293) Αµηχανον το καλλος σου. ∆εσποτα Χριστε. ινα και συν αυτοις Χριστω. κατα τοσουτον ο προς σε ποθος υπαρχει µειζων και συγκαλυπτει απασαν ανθρωπινην αγαπην και ερωτας των σαρκικων ηδονων αποτρεπει. ονπερ χρη εκµιµεισθαι τους παντας. το ηθος. Σωτερ. . το αγαθον και πραον των γηγενων υπερκειται τας εννοιας απαντων. συν τοις επουρανιοις. φως δε ο ερως ο προς σε και η αγαπη. η ωραιοτης αφατος. ασυγκριτον το ειδος. Σωτερ. ΛΘ’. Τοιουτος ο των ευσεβων και πιστων και αγιων απαντων βιος. υπερ λογον η δοξα. Καθ᾿ οσον γαρ υπερκεισαι των ορωµενων. επιθυµιας πασας δε αποκρουεται ταχος˙ σκοτος γαρ οντως των παθων επιθυµια πελει και νυξ βαθεια των αισχρων αµαρτιων η πραξις. ∆ιο εξανατελλουσα εν ψυχαις φιλοθεοις ευθυς ηµεραν εµποιει απαθειας.ινα µη παντως εµπαγη κρατηθεισα εν τουτοις και γενηται καταβρωµα θηριων ανηµερων. συ και τα γηϊνα. και δια τουτο ο προς σε ποθος και η αγαπη πασαν αγαπην των βροτων υπερνικα και ποθον.

και των καταχθονιων˙ και πως ηµεις οι αθλιοι αγαπωµεν ανθρωπους υπερ σε πλεον και αυτοις δουλουµεθα αθλιως. το της γεεννης. . το αστεκτον και ασβεστον πυρ. ∆εσποτα. παντως αγια αυτοκρατους ∆εσποτου.ως παντων παντως ποιητης. τουτων εξω µε κρυψον εν τω φωτι σου. ω ηλιε ηλιου και σεληνης. ουκ ηλλοιωθη νουν. Αλλ᾿. Λογε. τις µη θρηνηση της πολλης αυθαδειας την τολµαν. βλεποντες ου βλεπουσι δοξαν σου θειαν (295) και ακουοντες ου συνιουσιν ολως τας εντολας σου και τα προσταγµατα σου. Τις ουν µη κλαυση των πιστων και γνησιων σου δουλων. φιλοδοξιας σκοτει κεκαλυµµενοι. ψυχην και τας φρενας. ∆εσποτα. ως εχων εξουσιαν των ουρανιων. ενθα κλαυθµος τε και βρυγµος υπαρχει των οδοντων και πονος απαρακλητος και αφραστος οδυνη. ινα µονον σε βλεπων εν τω φωτι σου κοσµον µη ορω µηδε τα εν τω κοσµω. Θεε µου. και βλεπειν αλλως και ακουειν ωσαυτως. Τις δε µη φριξη την πολλην ανοχην σου. αλλα βλεπων εσοµαι ως µη βλεπων και ακουων ως µη ακουων. τοις πονηροις ου φριττοµεν δαιµοσιν αυθαιρετως ριπτειν αυτους εις ατιµα της αµαρτιας εργα. ουτως καγω εσοµαι εν τω φωτι σου µη βλεπων κοσµον µηδε τα εν τω κοσµω. Και µελη οντες. οιµοι. ινα µικρα ληψοµεθα και φθαρτα παρ᾿ εκεινων και αυτοις εκδιδοαµεν ψυχας ηµων αθλιας και σωµατα ως ατιµα σκευη του καταχρασθαι. σου του παντων ∆εσποτου αγιου. και καθωσπερ πασχουσιν οι εν τω σκοτει καθεζοµενοι των ηδονων του βιου. αστερων παντων και φωτος και παντος αλλου κτιστα. Τις γαρ ιδων σε και αστραφθεις αισθησεις εκ της δοξης σου. εκ φωτος σου του θειου. τις µη τροµαση κρισεως ανταποδοσιν θειας.

. αποχωριζει. της των σωζοµενων σωτηριας τυχειν. ∆οξα δε αυτω και τρυφη τε και πλουτος Θεος. παλιν οραται µονον. αµην. Πως δε επιθυµησει Θεος γεγονως αισθητου τινος ολως ρευστου και φθαρτου πραγµατος ειτε δοξης. Ταυτα γαρ αυτω αισχυνη οντως πελει. παλιν τεµνει την νυκτα. η Τριας.Σωτερ. παλιν ανοιγει ουρανους. µαλλον δε Θεος και αυτος χρηµατισας. κατηξιωται πανεξαισιως. Οµολογια της χαριτος των του Θεου δωρεων˙ και οπως ο ταυτα γραφων πατηρ υπο του Αγιου ενηργειτο Πνευµατος˙ και διδασκαλια ρηθεισα υπο Θεου. Υπερανω γαρ παντων των ορωµενων ο γενοµενος και Θεω πλησιασας. παλιν τρανως οραται. παλιν παραγει απαντα. και νουν εχειν σον τοτε καταξιουται και εν µετα σου γινεται αχωριστως˙ και πως µη βλεπει ωσπερ συ και ακουει παντα απαθως. υβρις. και νους καλειται σος ο τοιουτος αξιωθεις γενεσθαι. εξουδενωσις και ατιµια. Μ’. ω πρεπει πασα δοξα. βαβαι. (296) Παλιν εκλαµπει µοι το φως. των αισθητων ωσαυτως δε. τιµη και κρατος αει τε και νυν και εις παντας αιωνας. πως εν των κατω κειµενων δοξαν ολως η τρυφην θελησειεν επιζητησαι. του τι δει ποιουντα τινα. και τα Θεου και θεια. ο υπερανω γεγονως τουτων παντων και υπερ πασαν δοξαν την ορωµενην. παλιν απαντων εξω µε ποιει των ορωµενων. Εµβαπτεται γαρ ο νους εν τω φωτι σου και λαµπρυνεται και φως αποτελειται οµοιον της δοξης σου.

τεθνηκας. σηµερον απεταξω. τοσαυτης ευσπλαγχνιας. µειζονως. µηδε αερα διϊστων µηδε στεγην οικιας ατοµως ολος µετ᾿ εµου γινεται. Σωτερ. δυσωπω µαθειν. σηµερον κοσµον απαντα νοµισον καταλειψαι! Σηµρον φιλους. Σηµερον. του αθλιου. απλουν. ενδοθεν του κελλιου µου. Σωτερ. Ουκ οιδα ει και σωµατι. µειζονως οδυνωµαι. Ακουσον τι ποιησειε πας ο µελλων σωθηναι. δοξον. αλλα τα παντα δουλα σα. ω φρικτου µυστηριου! Μενοντων παντων ως εισι. ινα ευαρεστησω. µαλλον δε πρωτος παντων συ ο και παρακαλων µε. ιν᾿ ευρεθω ενωπιον ακατακριτος. ονπερ ουδεις εωρακε πωποτε των ανθρωπων. Ταυτα σου τα παραδοξα. ο βλεπων γινοµαι απλους τη ακακια. οδυνας τε των θλιψεων και λυπηρων τους ηλους . του βηµατος σου του φρικτου εν ηµερα της δικης. µηδεν εµον εν βιω. αναριθµητων δωρεων. το τι σοι προσενεγκω αντι τοσουτων δωρεων. απερ εις ηµας ποιεις τους αναξιους˙ δια τουτο ουν φοβος σου συνεχει µε και τρεµω και µεριµνω διηνεκως και δαπανωµαι σφοδρα. εργα παντα χειρων σου. συγγενεις. ενδοθεν του νοος µου και µεσον της καρδιας µου.Παλιν ο παντων ουρανων υπερανω τυγχανων. τεως δ᾿ εκεισε ολος επ᾿ αληθειας γινοµαι. ων εις εµε ειργασω. το τι ανταποδωσω σοι. ενθα φως εστι µονον. ινα και θεραπευσω σε. µη διατεµνων νυκτα. παραγινεται προς µε το φως και αναφερει µε των παντων υπερανω. τι δει ποιησαι. Χριστε µου. µη διανοιγων ουρανους. δοξαν µαταιαν πασαν αφεις οµου απαρνησαι και µεριµναν των κατω και επι ωµων τον σταυρον αρον. (297) ταυτα της δυναστειας σου και της φιλανθρωπιας τα εργα. Μηδεν δ᾿ ευρισκων εν εµοι. των θαυµατων. σφοδρως τε σφιγξον και µεχρι τελους βαστασον των πειρασµων τους πονους. και µεσον παντων οντων µε εξω ποιει παντων. µειζονως καταισχυνοµαι.

των υβρεων ταις λογχαις δε βαλλοµενος καθ᾿ ωραν και λιθαζοµενος σφοδρως απασαις ατιµιαις δακρυα αντι αιµατος προχεων εση µαρτυς. και νεκρων εξαναστασις και καυχηµα απαντων των πιστευσαντων εις εµε τα εις εµε ονειδη. και δοξα κοσµου γεγονε. των επηρεαζοντων τε εκ ψυχης υπερευξη και αγαθοποιησειας τουτους κατα το δυνατον σοι. και ποιον τουτου µειζον. Τι δε µε και Θεον υµων ονοµαζετε ολως. απεθανον θανατον των κακουργων. Εαν δε παντων εσχατον σεαυτον αποδειξης και δουλον και διακονον. οτι η βασιλεια των ουρανων ση γεγονε. ζωη τε και λαµπροτης. πρωτον εκεινων παντων υστερον αποδειξω σε. τοτε σκιρτησον. και συ και παντες αλλοι οι εις εµε πιστευοντες. απερ ενετειλαµην. ∆ιο και οι µιµουµενοι τα εµα σεπτα παθη . (298) Ει αγαπησεις τους εχθρους και παντας τους µισουντας.περιχαρως καταδεξαι. τι και πιστευειν οιεσθε εις εµε ασυνετως. Ταυτα και τουτων πλειονα. τι και αιτεισθε του µαθειν πως δει υµας σωθηναι εν ποιαις τε ταις πραξεσιν εµοι οικειωθηναι. Εγω γαρ ταυτα δι᾿ υµας επαθον εκουσιως˙ εσταυρωθην. και ο ασχηµων θανατος ενδυµα αφθαρσιας και αληθους θεωσεως πασι πιστοις υπηρξε. αισχυνην τε λογιζεσθε ταυτα και ατιµιαν παθειν και θειναι τας ψυχας υπερ των εντολων µου. Ει δε γε απαναινεσθε και δυσανασχετειτε. Ει δε και διωχθηναι σε υπερ δικαιοσυνης γενηται. καθαπερ υπεσχοµην. ον ουδεις ποτε ειδεν. οµοιος ον τως γεγονας του υψιστου πατρος σου και την καρδιαν καθαραν κτησαµενος εκ τουτων εν ταυτη οψει τον Θεον. ει βουλοισθε σωθηναι και συν εµοι αυλιζεσθαι εις αιωνας αιωνων. και εµπαιγµους και ραπισµους φερων παντευχαριστως της εµης εση κοινωνος θεοτητος και δοξης. πραξον και αλλους διδαξον. ωσπερ στεφανον δοξης.

∆εσποτα των απαντων. αµην. οτι αφεντες την ζωην εαυτους τω θανατω παραδεδωκασι Θεου δεινως απορραγεντες. και κοινωνον γενεσθαι µε παθων σου των αχραντων αξιωσον τον ευτελη και εσχατον σου δουλον. οσον και επεγνωσθην. Λογε. δος Πνευµα σου το Θειον. ∆εσποτα. Θεε µου. Σωτερ. οπως . οιδας την ορφανιαν. υπερανωθεν οντως παντος γηΐνου πραγµατος. (300) Γινωσκεις την πτωχειαν µου. Θεε – και κοινωνος υπαρξω της δοξης σου και της τρυφης των αγαθων σου. πεµψον. Τους δ᾿ αλλους τις µη κλαυσει γε. Ευχαριστια προς Θεον υπερ των παρ᾿ αυτου γεγονοτων ευεργεσιων και αιτησις του µαθειν. αλλ᾿ εφορας και τα παντα γινωσκεις. Ιδε καρδιαν ταπεινην. καθως υπεσχου. Ων της µεριδος ρυσαι µε. τις αυτους µη θρηνησει. εξω παντος του κοσµου και σε ζητουντι και το σον Πνευµα εκδεχοµενω. απορρητων γενησονται˙ και συν εµοι εσονται εις αιωνας. συγκοινωνοι τε αγαθων αφραστων. ο πλασας µε Θεος µου ουκ αγνοεις. τις µη πενθησει την αυτων πολλην αναισθησιαν. αποστειλον καµοι και νυν τω προσκαθεζοµενω εν υπερωω. επιστασαι την µονωσιν. ΜΑ’. ιδε εν απογνωσει µε εγγιζοντα. . ∆ος τον Παρακλητον. ιδε συντετριµµενην. και δος αφ᾿ υψους χαριν σου. ορας το ασθενες µου και την αδυναµιαν µου. τινος χαριν οι τελειοι γεγονοτες υπο των δαιµονων παραχωρουνται πειραζεσθαι˙ και περι των αποτασσοµενων τω κοσµω διδασκαλια και υποτυπωσις ρηθεισα παρα Θεου.ως ειρηκας.συµµετοχοι υπαρξουσι και της θεοτητος µου (299) και βασιλειας της εµης εσονται κληρονοµοι. νυν µεν ως εν αινιγµατι και τυπω και εσοπτρω τοτε δε επιγνωσοµαι. τις µη σταλαξει δακρυον εκ συµπαθους καρδιας.

του λυπεισθαι µειζονως υπερ το πρωην. προσηλωµενος τω φωτι και σοι κεκολληµενος. Τα σπλαγχνα σου προβαλλοµαι. αλλα ασωτως απαντα τον βιον µου µετηλθον. Θεε µου. και µη εγκαταλιπης. Χριστε µου. Τι µε τοσουτον πταισαντα και εξηµαρτηκοτα η τι σε παροργισαντα επι πλειον. πως ολον µε ταραττει. καταλιµπανεις. (301) Ουκ εκαµον. ουκ επραξα δικαιοσυνης εργα. ασωτοις και τελωναις. το ελεος προτεινω και την φιλανθρωπιαν σου µεσιτιν σοι προσφερω. Κηρυττω σου τον ελεον. Ειπε και διδαξον µε νυν κριµατων σου το βαθος. Χριστε. Μη µε στερησης της ζωης τον αναξιον ταυτης µηδε βδελυξη µε. ως ειρηται. οτε ην εµπαθης η ψυχη µου. υµνω την ευσπλαγχνιαν. Θεε µου. µη επιλαθη του ψυχη ζητουντος σε διψωση. ολος δεδουλωµενος. ευχαριστων θαυµαζω σου χρηστοτητος τον πλουτον˙ ανακληθεις δε παρα σου. πως µε της σης αποστερει γλυκυτητος. . δεδεµενος αγαπη.Μη ουν βραδυνης. εως συνηνωσας τοις σοις και κατεταξας δουλοις. εβαστασας. οικτιρµον. ∆εσποτα. και νυν υπαρχων. και της χαρας χωριζει µε η των γηΐνων θλιψις. ευσπλαγχνε. επεστρεψας εκ της οδου της πλανης και επ᾿ αχραντους ωµους σου φωτι της χαριτος σου επανεβιβασας. µη παριδης. οικτιρµον. εως αποκατεστησας µανδρα των σων προβατων. Θεε. κρατουµενος τω ποθω σου. ουδεποτε ετηρησα µιαν των εντολων σου. πως λυπη επεισερχεται. αλλ᾿ επαναπαυοµενον ως εν οχηµατι µε κουφως οδευσαι δεδωκας τας οδους τας τραχειας. πλην αυτος ου παρειδες µε. ο παλαι συνεσιαθεις αµαρτωλοις και πορναις (302) και συνδειπνησας. ως δοκω. εξαπορω. εκπληττοµαι και γινωσκειν ουκ εχω˙ πως αρα θλιψις απτεται ψυχης µου της αθλιας. ειπε και µη βδελυξη µε αναξιως λαλουντα. αγαθε. και κοπου µε ουκ ειασας ολως επαισθανθηναι. αλλα ζητησας ευρες πλανωµενον.

(303) Μη γαρ. εξωθεν εκβαλλεσθωσαν. Εγω και εσπαργανουν σε ολον µελεσι πασι και γαλακτι εξετρεφον υπερ βρωσιν και ποσιν . ανεθρεψεν αξιως. νυν αγκαλοφορεισθαι.. Οιδας και φευγειν τους εχθρους και νικαν αυτους παλιν και πολεµων γαρ εχεις µε συνεργον και προστατην και φευγων σκεπην κραταιαν. τοις πεµποµενοις βελεσι βαλλειν αυθις µη φειση τους βαλλοντας και κατα σου ταυτα µηχανωµενους. οχυραν κεκτησαι µε˙ . παιδαγωγω τε δεδωκα – τινα ον λεγω οιδας – και ως παιδιον σε µικρον αυξανοντα καθ᾿ ωραν εξυπηρετησε καλως.αφραστα γαρ τα κατ᾿ εµε. ανερµηνευτα παντη . Νυν ουν ουχι ενηλικος. Οιδας εχθρους ους λεγω σοι. πιπτων παλιν εγειρου. δαιµονων παραταξεις. Λαµβανων κρουε αφειδως. εως πασας διηµειψας καλως τας ηλικιας. και δη και νεανισκος˙ ουκ αγνοεις δε και αυτος αει συν σοι µε οντα και συναυξανοντα εν σοι και περισκεποντα σε. ειπε µοι.Προς ταυτα ο ∆εσποτης µοι απεκριθη και ειπεν˙ Εγω απο του κοσµου σε ως νηπιον βαστασας εν ταις αγκαλαις εφερον – παντως ο λεγω οιδας -. πως αιτεις σπαργανουσθαι σε και βασταζεσθαι παλιν. νηπιον η παιδιον τυγχανεις. Πως γαλακτι εκτρεφεσθαι υπο παιδαγωγω τε ειναι σε. ως ειπον. οργη δε σε πυγµιζοντες και θυµω συνωθουντες υπο πραοτητος της σης ραπιζεσθωσαν οψεις. Ανηρ υπαρχων αλλοις συ υπηρετει και τρεφε και τα προς αυξησιν αυτων επιτηδευε παντα. πορρω της σης οικιας. πως βουλει. µη γαρ εξασθενη σου νους αρτι προς αντιστασεις. µη γαρ αδυναµια σοι ψυχης και νυν υπαρχει. Προς τους εχθρους ανθιστασο και πληττοµενος πληττε. ωσπερ νηπιος. αλλα ανελπιστια σε τιτρωσκοντες εκεινοι ελπιδι τιτρωσκεσθωσαν εκ σου εκπεµποµενη. Ουκ ερυθριας ταυτα λεγειν. ανηρ δε µαλλον οντως γενοµενος και τελειος προς γηρας ηδη κλινας. Προσηβος ηδη γεγονας.

και λυπει σε των εν γη. οτι Θεος κτιστης εγω των παντων. Ποια τρυφη. ατιµητος εις απαν. ακαµατι δουλευων µοι. το σωµα και το αιµα µου. εµου της δοξης καθοραν την απαυγην και µονην και δι᾿ αυτης διδασκεσθαι ταυτα και πλειω τουτων ακριβως. τοις καθαρα καρδια και πιστει αδιστακτω µε µετα φοβου και τροµου εσθιουσι και πινουσι νοερως αισθητως τε. ως εµε µονον βλεπειν. Και τις εµου λαµπροτερος η τις εκλαµπων πλεον η ποιος λιθος. εµε ως εν αινιγµατι ενοπτριζεσθαι µονον. οιος ο αρτος της ζωης. υπακοη των εντολων προσοικειουµενος µοι. γραφε συντοµως. ειπε µοι. ποια χαρα. Χρυσιον η αργυριον η λιθοι των τιµιων. µειζων υπαρχει επι γης. αλλα γε και των εθνικων εαυτον οντως χειρω˙ το εκπτωσιν λογιζεσθαι ζωης της αιωνιου µιας παραβασιν µικραν εντολης ελαχιστης˙ το τα παιδια τα µικρα ωσπερ τελειους ανδρας καθοραν τε και προσκυνειν καθαπερ τους ενδοξους˙ . Ποιος δε αρτος ετοιµος η οινος εν τω κοσµω οια η χαρις η εµη. αµεσως τε προσοµιλει φιλος ωσπερ προς φιλον (304) µισθιου ταξιν υπερβας και δουλειας τον φοβον. Και τις αλλος παραδεισος οιος εγω τυγχανει η γη των κατω και ρευστων ως η γη των πραεων. Ου λεγω των µισθωτικως εµοι εκδουλευοντων ουδε των παλιν δουλικως εµοι προσερχοµενων. ποια δοξα. οιον Πνευµα το Θειον. αγαπη θεραπευων. Χωριων δε σε στερησις η ενδεια του σιτου ειτε του οινου εκλειψις εκταρασσουσιν ολως. ως εγω. ειπε µοι. αλλα των φιλων και γνωστων και υιων µου τας πραξεις˙ αιτινες και πεφυκασιν αυται. Το παντων ευτελεστερον ηγεισθαι των εν κοσµω ου µονον των συνασκητων και κοσµικων ανθρωπων. οτι µοι κατηλλαγη ανθρωπος καθεζοµενος εν λακκω κατωτατω. ονπερ εγω παρεχω. ποιον τουτων. ειδεναι και κατανοειν.

ως ειπον. ινα ει υπακουσωσι και ει επιστραφωσιν. ου µη µου κοινωνησειε δοξης της αιωνιου. Το µη εχειν κατα τινος ολως εν τη καρδια µεχρι ψιλης κινησεως η µικρας υπονοιας˙ το ευχεσθαι απο ψυχης µετα πονου καρδιας εκ συµπαθειας τους εις σε αµαρτανοντας παντας. Ει δε µη απαρνησονται θεληµατα οικεια. λοιπον µη παυση κλαιων. Ο γαρ υµας δεχοµενος εµε δεχεται. ου µη καταγησεται συν τω εσταυρωµενω. κερδησεις τα σα µελη και προσαγαγεις µοι αυτους υπηκοους γνησιους. ειπον. απερ και παλιν γραφε. και ο ακουων δε υµων παντως εµου ακουει˙ (305) ο δε µη τροµω τους υµων λογους και παραινεσεις δεχοµενος και εκπληρων αυτους µεχρι θανατου. ινα καγω εισδεξωµαι δια σου και δοξασω και τω εµω συν σοι Πατρι προσενεγκω ως δωρα. λοιπον µη παυση την αυτων εκζητων σωτηριαν. ει µη καταφρονησουσι ψυχων αυτων. ου µη συγκληρονοµος των σταυρωσαντων εαυτους γενηται ο τοιουτος. εµοι τω υπακουσαντι Πατρι µεχρι θανατου. ου µη σταθη εκ δεξιων. ου στερηθηση τουτου.το τοις τυφλοις ωσαυτως δε την τιµην απονεµειν ως ανωθεν ορωντος µου παντων ανθρωπων πραξεις και ταυτα δι᾿εµε ποιειν. ως ολως αρνουµενους µε τον εαυτων ∆εσποτην. Λοιπον µη παυση νουθετων. ουκ απολεσεις σου µισθον. µετα δακρυων εξαιτων επιστροφην την τουτων˙ το ευλογειν µεθ᾿ αµα δε τους σε καταρωµενους και επαινειν τους φθονω σε αει λοιδορουµενους και τους επηρεαζοντας ως ευεργετας εχειν. θρηνειν και κλαιειν συνεχως˙ ους νουθετων µη παυση. εξεις αυτους ως αδελφους. ει µη νεκροι γνησονται θεληµασιν οικειοις και σου εν τω θεληµατι ζησονται εν τω βιω δια του σου το θεληµα το εµον εκπληρουντες. τους δε µη καθυπεικοντας µηθ᾿ υπακουοντας σου. ωσαυτως και τους εις εµε τα τοιαυτα τολµωντας. .

Τις ουν υπαρχει. δικην υποισει αρρητον υπερ ολων προβατων και διχοτοµηθησεται και πυρι και ταρταρω και των σκωληκων εσται καταβρωµα ο ταλας. ως εγω εµισηθην ποτε και νυν δε δι᾿ αυτων και των τουτοις οµοιων. ειτε πως αλλους σωσας ου σωσει την εαυτου ο αθλιος ψυχην. υπερπηδων προσταξεις και της αυλης των εντολων και φραγµου τουτων εξω γενοµενος. οτι και µη εισακουοµενος ουκ απεστης του λεγειν.αλλα διπλουν σοι ανθ᾿ απλου τουτον εγω παρεξω. αλλ᾿ απολεσει. οπερ εστι το στοµα του ∆εσποτου˙ αγγελοι προσευφηµησαν φωναις ακαταπαυστοις. ως τον σον του ∆εσποτου. εν προτιµησει θεµενος και φυλαξας ατρωτως. ουκ εκ της θυρας µονης. οικτιρµον. ει σωσειε κοσµον και τους εν κοσµω. Τουτο γαρ ειπεν ο Πατηρ δι᾿ Υιου και το Πνευµα ελαλησεν. απροσπαθως γαρ εκρινας. Ο παραλυων εντολην εµην ∆εσποτου παντων και οιονει καταπατων και δι᾿ αυτης εκβαινων και παραβαινων νοµους µου. και εισοδον την αδικον παρασχων τοις θηριοις. και µαλιστα ως τον φραγµον της αυλης καταλυσας και τοις προβατοις εξοδον. ως αυτος συ ετηρησας του σου Πατρος. ∆ια τοιουτων βουλοµαι εργων µε θεραπευειν. ανυποπτος η ψηφος. δια τοιουτων σπουδαζε και των τουτοις οµοιων ευαρεστειν µοι˙ τουτοις γαρ επευφραινοµαι λιαν. αλλα και µαλλον εµισου και µαλλον απεστρεφου και εβδελυσσου παρ᾿ αυτων. (306) Τι γαρ ωφεληθησεται ο κερδαινων τον κοσµον η ο τους οντας εν αυτω παιδευων η διδασκων η και ο σωζων απαντας. ει µη καυτος σωθειη. οι δικαιοι προσεπεσον ακουσαντες και ειπον˙ Αδεκαστος η κρισις σου. . ω Θεε πανοικτιρµον! Πως γαρ ο µη το εαυτου θεληµα καταλειψας και του εκπροσωπουντος σε. Μη προτιµησης το αργειν µηδε προκρινης ολως υπερ ψυχης ωφελειαν αλλο τι των εν κοσµω. ξενος εµου και των εµων πορρω προβατων εσται.

µεχρι θανατου καρτερειν τω σω ποθω και µονω. ει δυνατον. και τη προς σε απασχολων θεωρια τας φρενας. συνδεσµος φυσικος τε. διανοιαν καν προς βραχυ γενεσθαι. αλα ως ηδη τεθνηκως εµµενειν ταις βασανοις. µη µνηµονευσας των αυτου πραγµατων η χρηµατων µητε εκτος της φυλακης την εαυτου εασας. τουτων απολυθηναι. γυναικος σου χηρειαν. και χηραν την σην γυναικα. Χριστε. Οι µαρτυρες εβοησαν˙ Κρισις δικαια οντως! Ως γαρ ο προς µαρτυριον εαυτον δους προθυµως ειτα ελθοντας συγγενεις. ξενα. γυναικας τε και παιδας. Και πως ουχ ως φονευς µαλλον µελλεις κατακριθηναι. πτωχα. η απαρνησει σου. οτι κατελιπες ηµας εις απωλειαν παντας και σωσαι µονην σου ζητεις την ψυχην.συγκληρονοµος σου οφθη συγκοινωνος τε ολως. το µη ποιησαι θεληµα εν τινι το οικειον. ουδε τους αρνουµενους σε και στρεφοµενους παλιν επι τον πρωην εµε τον. και σαυτον προτιµας σωσαι µονον. Ουκ οφειλει ολως αυτων καν προς βραχυ της φωνης εισακουσαι. αλλ᾿ εν αυτη σε καθοραν. εγκαρτερειν ταις φυλακαις. και ουτε τους εκκλινοντας βλεπειν ολως οφειλει. ασπλαγχνε. οπερ εστι συγγενεια. επι τας πρωην πραξεις. αλλα αφιεις ορφανα. λιµω τε και τω διψει. ∆εσποτα των απαντων. ολως προς θρηνους τους αυτων την ακοην προσκλιναι και ειτε δωροις τα δεσµα και ειρκτην αποδρασαι. µη σαρκα προτιµησαι. ταυτα συν πενθει λεγοντας˙ Ουκ ελεεις σα τεκνα ουδε οικτειρεις. στοργη συνδουσα τους εν γη προς τα απαρνηθεντα και επιστρεφουσα αυτους ολους εις τα οπισω. (308) επι µεριµνας των εν γη και γυναικος και τεκνων. και µαλιστα συνθεµενος τουτο µεχρι θανατου. Ουδε πτωχεια τη αυτων συµπαθως επικαµπτη ουδε απωλειαν αυτων εννοεις και οικτειρεις. µηδε προφασει οιαουν εν εκεινοις δεσµεισθαι˙ ουκετι γαρ της εαυτου ψυχης εξουσιαζει˙ . (307) µη προστεθηναι αιµατι.

οι Θεον εκ καρδιας φιλουντες και τη αγαπη τη αυτου µονη προσκαρτερουντες και τω ιδιω θνησκοντες θεληµατι καθ᾿ ωραν. φιλους. ως µη τους εν τω κοσµω διερχεσθαι προς την µονην µητε τους εν τη νησω διαπεραν προς τους εκει και προσπαθως προσβλεπειν. δοξα σοι. Ου γαρ ανθρωποις εφασαν. φυλαξαι υπακοην και δουλωσιν. Προς ταυτα τα παναγια ρηµατα των µαρτυρων. ατε µεγαλου χασµατος εστηριγµενου κυκλω της εαυτων πασης µονης. ειπον. µηδ᾿ εν καρδια η νοΐ την τουτων στρεφειν µνηµην. ακουσαντα τα Χερουβιµ υµνησαν και εν φοβω˙ ∆οξα σοι. ουχ ειλοντο οι δουλοι σου ολως εξω γενεσθαι ουδε φυγειν.. αλλ᾿ εµειναν ως δεδεµενοι οντες –˙ ουτως ουν. του ποθου πληρη και στοργης µεστα προς τον ∆εσποτην. . και οι νυν τυγχανοντες εν κοσµω και κοσµον απαρνουµενοι. Σωτερ. ειπε παλιν ο Πατηρ δι᾿ Υιου και το Πνευµα ελεξεν˙ Οντως. αλλ᾿ ει και µη κωλυωνται υπο των ηγουµενων. ηγουµενοις και πασι τοις µετ᾿ αυτων εν τη µονη αδελφοις συνασκουσι. ουτοι και µαρτυρες εισι τη προαιρεσει µονη. και τα θεληµατα αυτων προ γε τουτων απαντων. (309) ο δειξας µαρτυρας εν γη των τυραννουντων διχα.διο πολλοι των φυλακων παρα σου ανοιγεντων και των δεσµων του σωµατος εις απαν ανεθεντων. µονω τω ποθω τω εις σε µαρτυρουντας καθ᾿ ωραν! Ναι. την συνταγην οφειλουσι σοι τηρειν τω ∆εσποτη. αλλ᾿ ως νεκροι οφειλουσι προς νεκρους διακεισθαι ανεπαισθητως προς αυτους εχοντες τη αισθησει. πανοικτιρµον. αλλα Θεω. ουκετι ολως εαυτων εχουσιν εξουσιαν. εταιρους και παντα πραγµα τα εν κοσµω. συγγενεις οµου παντας. και γινονται ως αληθως εθελοθυτοι αρνες. βασιλευ. Νησον ουν ωσπερ µονην µεσον θαλασσης ουσαν οφειλουσι γε κατοικειν και απαντα τον κοσµον αυτοις εις απαν αβατον νοµιζειν καθεσταναι. ουτοι και φιλοι γνησιοι. ουτοι συγκληρονοµοι.

ωρυοµενω κατ᾿ εµου. τριζοντι τους οδοντας και˙ Που θαρρεις. Εω το σωµα εν τη γη αναστησεσθαι µελλον και ατελευτητον ζωην ζησεσθαι εις αιωνας. εκδηµουντες του βιου εις αιωνας αυτω εκειθεν συνεσονται˙ ει δ᾿ ουν. αναρτισµων. εσχαρων και λεβητων και κατακαιοντος πυρος και ξιφων των τεµνοντων. Αρχων του κοσµου ερχεται αναζητησαι θελων τα εργα και τας πραξεις µου. ο πανοικτιρµων Κυριος. ηγγισα. και θνητος ολως πελων µικρον εν γη χρονοτριβω ζων εν σαρκι και θνησκω και βιου αλλου αρχοµαι µεταβαινων εκ τουτου. ου γινωσκω. τω καθ᾿ εκαστην ωραν µοι προσεπαπειλουµενω. Σωτερ. αγνοω. σφραγισθητω τε νυν και εις τους αιωνας! Αµην. Συ ουν ο φυσει ευσπλαγχνος. βαραθρον ψυχην µου την αθλιαν.χωρις ξεσµων. και που αυθις αφιξοµαι. µη µε εγκαταλιπης. πανοικτιρµον. νυν µε ελεησον! Ιδου. το που ειµι. Νυν ουν επιβλεψον. ΜΒ’. (311) µη δωσης χωραν κατ᾿ εµου εχθρω µου τω δολιω. ο φιλανθρωπος µονος. τας αισχρας και βεβηλους˙ οι δηµιοι παριστανται απηνως µε ορωντες και προσταγµα εκδεχονται λαβειν και κατασπασαι εις αδου. ουκ οιδα. Θεε. απο φθαρτου παντως φθαρτος. Το οθεν ηκω. πως δε διαφυγειν µου . απο σωµατος σωµα. γραφητω. ελεησον µε τοτε και µη µνησικακησης µοι. αλλα το αναπαλιν τοις αλλως εχουσιν ενταυθα τοτε γενησεται. Σωτερ. (310) Αρχη του βιου τελος µοι και το τελος αρχη µοι. Οτι οι τω Θεω απ᾿ εντευθεν ηδη δια της του Αγιου Πνευµατος µετουσιας ενωθεντες. µοι λεγοντι. εξελιπεν ισχυς µου. νυν σπλαγχνιθητι. εις προπυλα θανατου. µονε. ο ταλας. εις γηρας. Γεννωµαι γη απο της γης. Προς ταυτα υπερκοσµιαι οµου απασαι ταξεις ηλαλαξαν˙ ∆ικαια σου η κρισις.

∆εσποτα. που σου ο αντιληπτωρ. ο εχων εξουσιαν ψυχης εµης και σωµατος ως αµφοτερων πλαστης. Ταυτα ακουων. αλλα τω σω. µη ειπη˙ Που σου ο Χριστος. τον και τον Καϊν αδελφου ποιησαντα φονεα. τη δε εγκαταλειψει . Ει γαρ και απατηση µε και αιχµαλωτον λαβη. προς σε παρεγενοµην˙ και νυν µη εγκαυχησηται κατ᾿ εµου. ως ουδεποτε εργοις επιστευσα η πραξεσι ψυχης µου σωτηριαν. ουτως ελπισας. προσεδραµον ελεει θαρρησας. το Ηµαρτον! ειποντα. οτι˙ Ιδου. ∆εσποτα και Θεε µ ου και κτιστα. οτι σωσεις µε δωρεαν. ου ποιεις προσκυνησεις. οιδας. ο ασθενης εις απαν. Αλλ᾿ ουκ εκφυγεις ουδαµως˙ που γαρ και απελευση.ελπιζεις χειρας. φριττω και ολος δεδοικα. Εγω ουν. ου µη τη προαιρεσει µου ουδε τη ραθυµια τουτο προσεπιγραψηται. φιλανθρωπε. τον τον ∆αβιδ πλανησαντα προς µοιχειαν και φονον. ιδου. Ουχι εκεινος σε αυτος παρεδωσε χερσι µου. Χριστε µου. ολος τρεµω ο ταλας. ουκ εγκρατευη. κοπους ουκ επιδεικνυσαι. οτι µε καταλιπων προσηλθες Χριστω καµου τας εντολας αρτι παρελογισω. του σου δουλου. και δια ταυτα µονα σε του Χριστου σε χωρισω και µετ᾿ εµου σε ληψοµαι εν πυρι τω ασβεστω. ιδου. ουκ αγρυπνεις. ∆εσποτα. Προβαλλεται και λεγει µοι ο δολιος. συ µε πως διαδρασαι ολως θαρρεις και προσδοκας. ευχην ουκ κεκτησαι. τον επι του κατακλυσµου παντας οµου τη πλανη και τω θανατω τω φρικτω περιπεσειν αθλιως εις τελος δελεασαντα ταις εµαις εξαπαταις. ουτω θαρρησας ηλθον. τον αραντα προς απαντας πολεµον τους αγιους και πολλους θανατωσαντα. Ουτω πιστευσας εδραµον. τον τον Αδαµ εξαξαντα και Ευαν παραδεισου. δηµιουργε µου και κριτα. οιους παλαι απηρξω. πανοικτιρµον. Ου διαδρασαι πωποτε ολως εµε ισχυσεις. (312) και ελεησεις ως Θεος καθως ποτε την πορνην και ως τον ασωτον υιον.

ο του σκοτους µε παλαι και των χειρων και φαρυγγος εκεινου µε εξαξας και τω φωτι ελευθερον τω σω µε παραστησας. σε. Το παν γαρ ποιος οφθαλµος κατιδειν εξισχυσει. του εχθρου. καθαπερ µαργαριτην. µη Κυριε. και ως λαµπαδα βλεπω σε σκευους ηµµενην ενδον. πως εγκατελιπε σε. εις τας εµας τε. ιδε. οσος υπαρχεις. αλλα θρηνω ως τις πτωχος γεγονως εκ πλουσιων και εξ ενδοξων ατιµος και µη εχων ελπιδα. Μη ουν ακουσαι ταυτα µε. ολως ου δοκω εχειν σε την ζωην µου. οιος. Τουτο ουν βλεπων ο εχθρος λεγει µοι˙ Συ ου σωζη˙ και γαρ ιδου. Σωτερ. Ουτως αιτουµαι. αλλ᾿ εµφυσω. εις ον προςηλθες. ιδε. εκπεπτωκας. Θεε µου. περιλαβειν τε δυνηθη η εκτανθηναι ολος προς ολον και θεασασθαι τον συνοχεα παντων. υιον και κληρονοµον ενεκαυχω κεκτησθαι σε. ον οιου αγαπαν σε και αδελφον και φιλον σε. Τον οντα δε υπερ το παν ποιος νους καταλαβη. χειρας εξεδοτο σε και αιφνης απεστραφη σε. ουτως παρακαλω σου . οτι ουκ εχεις προς Θεον ως παλαι παρρησιαν. εγκαταλειψης.ση το παν αναθεµενος τα τοιαυτα ερει µοι˙ Ιδε. Οµως ως ηλιον ορω και ως αστρον σε βλεπω. Οτι δε ου πλατυνεσαι. Σε γαρ ορων τιτρωσκοµαι τα εντος της καρδιας και βλεπειν ουκ ισχυω σε και µη βλεπειν ου φερω˙ απροσιτον το καλλος σου. αιφνης εµισησε σε. και εν τω κολπω φερω σε. ηστοχησας ελπιδων. τον παντων εξω και το παν και τα παντα πληρουντα (313) και εξω παλιν τον αυτον ολον οντα αφραστως. και αφαντος ευθυς αποτελειται. και τις ποτε σε ειδεν η τις ιδειν σε δυνηθη ολον. αµιµητον το ειδος. Θεε µου. µη Βασιλευ. ον οιου σε φιλειν. Προς ον ου βλογον φθεγγοµαι. µη ονειδος γενησεσθαι σου εασης. εις ον εθαρρησας. τον Θεον µου. ∆εσποτα. οτι µη ολον φως µε αποτελεις και δεικνυσαι ολος µοι. ασυγκριτος η δοξα σου. ουκ αξιω.

ει µη αυτην εντος γε κατεχει και φωτιζεται υπ᾿ αυτης. ει µη αυτην ενδεδυται. Αλλως γαρ ου θεασεται ουδε ιδειν ισχυσει ανθρωπων τις τον Κυριον ερχοµενον εν δοξη. ει µη αυτος εκπεµψειε Πνευµα αυτου το Θειον και δι᾿ αυτου τω ασθενει της φυσεως παρασχη ρωµην. Πως την δοξαν την αστεκτον θεασασθαι δυνηθη πας τις ολως. ηµεις κτιστοι δε παντες. οτε ψυχη εξελθη µου του σωµατος. υπερ απαν δε πνευµα (314) ως ποιητης πνευµατων τε και ∆εσποτης υπαρχων. µελλοντας επιτρεχειν. συνουσαν µοι την θειαν.την ευσπλαγχνιαν δωρησαι και τοτε µοι. Χριστε. Οι συνηµµενοι δε αυτω εκ των ωδε και τοτε µυστικως συναφθησονται τω Θεω και γνησιως και της αυτου υπαρξουσι µετουσιας αχωριστοι˙ οι δ᾿ απελθοντες του φωτος αυτου κεχωρισµενοι πως τοτε ενωθησονται η κατα ποιον τροπον. αναρχος αληπτος τε. και διαβηναι αβλαβη φρουρουµενον φωτι σου του Πνευµατος και εµπροσθεν στηναι του βηµατος σου. εκεινος παντων ποιητης. σκεπουσαν. Τις γαρ τολµησειεν αρα αµπροσθεν σου οφθηναι. ηµεις σκωληκες οµου και βορβορος και τεφρα˙ και τις ισχυσει εξ ηµων τουτον ποτε ιδεσθαι εξ οικειας δυναµεως η ενεργειας ολως. εκεινος πελει αφθαρτος. εκεινος πνευµα πεφυκεν. ισχυν και δυναµιν και ικανον ποιηση τον ανθρωπον του κατιδειν δοξαν αυτου την θειαν. ηµεις σαρκες χοϊκαι και γεωδης ουσια. φυσιν θεοτητος τε φυσις ανθρωπου ταπεινη πως κατιδειν ισχυσει. ηµεις φθαρτοι και κονις. . ∆οξαν Θεου γαρ ανθρωπος. και ουτως χωρισθησονται αδικοι των δικαιων και σκοτει καλυφθησονται αµαρτωλοι και παντες οσοι µη εξουσι το φως εν αυτοις απ᾿ εντευθεν. ακαταισχυντον δεικνυουσαν µε ολον. ισχυσαι µονω τω εµφυσηµατι απαντας καταισχυναι τους κατ᾿ εµου. Σωτηρ µου. εχοντι χαριν σου. του δουλου σου. Εστι Θεος γαρ ακτιστος.

ως πασα θεια µαρτυρει γραφη και εκδιδασκει. κεφαλη ο Χριστος δε. που αρα απελευσονται. µετεσχεν ανθρωποτητος και µετεδωκε πασι τοις εις αυτον πιστευουσι και την πιστιν εξ εργων δεικνυουσι θεοτητος αυτου τη µετουσια. ου γενησεται ολως! Οι δε του θειου σωµατος ηγουν της ακκλησιας και του χορου των εκλεκτων χωριζοµενοι. µαλλον δε και της των θειων θεας αποστερουνται οι µη πελοντες αγιοι. ελπιζουσι σκηνωσαι. αλλ᾿ εντος του νυµφωνος˙ καθαπερ γαρ εις ουρανος και εν αυτω αστερες αλληλων διαφεροντες εν τιµη τε και δοξη. εις ποιον τοπον. ουτω και εις νυµφων εστι και µια βασιλεια. Ουκ εστι τουτο. ωσπερ και εστι. ασπιλον. ειτε υµας διδαξαι˙ Θεος γεγονεν ανθρωπος. Πολλαι γαρ και µοναι εισιν. ο Αβρααµ τε κολπος και πας τοπος ανεσεως των σωζοµενων εστιν˙ οι δε σωζοµενοι εισιν αγιοι παντως παντες. Ει γαρ και νυν εκβαλλονται της εκκλησιας εξω και µετασχειν κωλυονται αµαρτωλοι εις απαν.µαθειν παρ᾿ υµων βουλοµαι. ρυτιδος πασης διχα˙ (315) οιτινες αν ειεν οι πιστοι. Τουτους ουν ειπε σωζεσθαι µονους τους µετασχοντας εκεινου της θεοτητος. ο ποιητης των παντων. . ηνωθη τε ανθρωποις. αδελφοι. Ως γαρ ουκ εχει ανεσιν ανθρωπος εν τω βιω. αµωµον οµου. τις αρα τοτε τολµησει ρυπαρος αυτου προσψαυσαι η τις προσκολληθησεται αναξιος τυγχανων. αλλα γαρ και παραδεισος και πολις η αγια και πας τοπος ανεσεως ο Θεος εστι µονος. πως οιµοι τοτε αρα τω παναµωµω σωµατι του Θεου ενωθωσι και µελη γενωνται Χριστου εσπιλωµενοι οντες. εις ποιαν βασιλειαν. λεγε. φρασον µοι. καθως αυτος µετεσχε της ηµετερας φυσεως. Παντως γαρ και παραδεισος. Ει τουτο τοινυν εσεται ουτως. Παυλος ως µαρτυρεται Χριστου την εκκλησιαν εν γενησεσθαι σωµα γε δεσποτικον και θειον.

ουκ εσται ανεσις. ου τοπος ανευ λυπης. Η σωτηρια δε ηµων αυτη παντως υπαρχει. τω κατελθοντι δι᾿ ηµας επι γης τους αθλιους. οµοια γε του πρωτου. Η βασιλεια ουρανων επι της γης κατηλθε. αδελφοι. οτι πασιν. σπουδασωµεν προ τελους (316) προσκολληθηναι τω Θεω. ου θλιψεως ολως απηλλαγµενος. Ακουσατε˙ Σωτηρ και γαρ δια τουτο καλειται. ουτω και µετα θανατον εκτος εκεινου µονου. µαλλον δε ο παµβασιλευς των ανω και των κατω εληλυθεν. τουτο στολη και δοξα. καλων δε παντων εν ταυτω ευρεσις αιωνια. η σωτηρια δε εστιν κακων µεν παντων λυσις. απο δουλειας των παθων και πραξεων αισχιστων ελευθεριαν παντελη πασι χαριζοµενη . Υιος και Αγιον Πνευµα. Τριας Αγια. ου στεναγµου. ηθελησεν υµιν οµοιωθηναι. οις ενωθη. απο θανατου µεν ζωην. ων ουδεις ποτε ειδε. τουτο πηγη των αγαθων. Πατηρ. ουχι ηµεις εξ εαυτων. Ταυτα δ᾿ εισιν. απο δε σκοτους φαος. καθως πολλακις ειποµεν και νυν αυθις ερουµεν.ο µη µενων εν τω Θεω και Θεος εν αυτω δε. οιµαι. ως πειθοµαι και πιστευω και λεγω. σωτηριαν παρεχει. τω κλιναντι τους ουρανους και λαθοντι αγγελους και εν γαστρι σκηνωσαντι της αγιας Παρθενου και σαρκωθεντι εξ αυτης ατρεπτως. και βασιλειας ουρανων κοινωνοι και της δοξης συµµετοχοι υπαρξωµεν οµου και κληρονοµοι των αιωνιων αγαθων. αλλα το θειον στοµα επεφανε το µεγα φως του µελλοντος αιωνος. τουτο τρυφη και ανεσις. Σπουδασωµεν ουν. ιν᾿ εξ αυτου ως εκ φωτος παντες µεταλαβοντες φωτα δειχθωµεν δευτερα. τω ποιητη των παντων. ανεκφραστως και προελθοντι εις ηµων απαντων σωτηριαν. τουτο ζωη των οντων. τουτοσ χαρα ανεκφραστος και σωτηρια παντων των µετασχοντων της αυτου ελλαµψεως αρρητου και κοινωνιαν µετ᾿ αυτου εχοντων εν αισθησει.

µη κρυψης. η παντα προειδυια και τα ηµιν συµφεροντα διδασκουσα αφθονως. ηδονων τε και δοξης εχουσιν ανεκλαλητον. οι δε καν ολως πελοντες τουτου κεχωρισµενοι και µη ζητησαντες αυτον η τουτω ενωθεντες µηδε δουλειας των παθων και θανατου ρυσθεντες. πασαν γε αγαλλιασιν και πασαν ευφροσυνην. αφραστον ουσαν παντη. ΜΓ’. ω Θεε µου. Χριστε. καν βασιλεις. ην ουδεις ποτε γνωσεται. η γνωσις του παντος. εξ αναξιου δουλου σου το θειον θεληµα σου. το φως του κοσµου. ου µαθη. ανακραθεντων τε αυτω εν ενωσει αρρητω. οιαν οι δουλοι του Χριστου. και θειων προσταγµατων. καν τρυφαν καν ευφραινεσθαι καν απολαυσιν εχειν οιονται και νοµιζουσιν εν αγαθοις υπαρχειν. ειπε. ειπε και διδαξον καµε οδους σωτηριωδεις των θεληµατων σου. αινος και απας υµνος υπο πασης της κτισεως και πνοης εις αιωνας. (318) Ειπε. Σωτηρ. ω φιλανθρωπε Σωτερ˙ το εν µεριµνη ειναι µε των της µονης πραγµατων και των σωµατικων χρειων το αφθονως φροντιζειν. ποιον ευαρεστον σοι απο των δυο. . Τι κρεισσον εστι παρα σου. εαυτον δε δια της εκεινων απολεσαντι προστασιας. τω δουλω σου. αλλ᾿ ουδεποτε κτησονται τοιαυτην ευφροσυνην. ω πρεπει δοξα και τιµη. Οτι κρεισσον το καλως ποιµαινεσθαι η τους µη βουλοµενους ποιµαινειν˙ ουδε γαρ εσται κερδος τω αλλους µεν σπουδαζοντι σωσαι. ειπε. φρασον µοι. η παντα προγινωσκουσα. αµην.(317) τοις ενωθεισι τω Χριστω και Σωτηρι των ολων. καν αρχοντες εισι. ειπε. Ειπε και µη παριδης µε. οι ελευθεροι εκ παντων ατοπων επιθυµιων. λογε. σοφια. Οι και τοτε πασαν µεν χαραν αναφαιρετον κτωνται. καν µεγιστανες. ου κατιδη των µη γνωσιως και θερµως τω Χριστω κολληθεντων.

ποιον δε σοι ευαρεστον και τελειον υπαρχει. τι σοι του κοσµου οφελος του δια σου σωθεντος. Οι ουν εµε υβριζοντες εµε τε λοιδορουντες. φυγε και γενου εκ µεσου των τοιουτων. η το αει προσκαρτερειν µονη τη ησυχια και συντηρειν αθολωτον τον νουν και την καρδιαν και δεχεσθαι της χαριτος της σης τας λαµπηδονας και καταυγαζεσθαι αει τας της ψυχης αισθησεις και θειους λογους µυστικως ενηχεισθαι και αλλους διδασκειν πραως και αυτος διδασκεσθαι ωσαυτως˙ ο λεγω γαρ και εαυτω τα λεγοµενα λεγει (319) και πρωτος ουτος του ποιειν παντως ταυτα οφειλει. Ορα. τους δ᾿ αλλους ουπω εγνωκα ουδ᾿ υπ᾿ αυτων εγνωσθην˙ διο σκληρον µε λεγουσιν. σεαυτον δ᾿ απολεσεις. οτι εφυλαξα τουτο καγω εν κοσµω˙ . ω πανοικτιρµον Λογε! Ακουσον οπερ ερωτας. αυτοπροαιρετον γε την τε δουλειαν γινεσθαι. σοι πως υποταγωσιν η πως σε καταδεξονται διδασκαλον. γραψον απερ ακουεις. µη κρυψης απ᾿ εµου. αυτεξουσιον θελω δε. Εκ τουτων τοινυν λεγε µοι. εγω ∆εσποτης φυσει. και σεαυτον ει σωσειας. Ναι δη. τον φοβον ενεργεισθαι και την αγαπην δεικνυσθαι παρα των υπηκοων. εµε κατονειδιζοντες. ποιον εστι συµφερον. ποιον υπαρχει κρεισσον µοι. Εγω Θεος προαναρχος. Τοιουτους γαρ τους δουλους µου επιποθω του ειναι. ω Θεε µου και πλαστα. Κτιστης των παντων γαρ εγω και Κριτης και ∆εσποτης και νυν ειµι και εσοµαι εις αιωνας αιωνων˙ αλλ᾿ ου τον µη βουλοµενον ποτε καταναγκαζω. ειπε µοι. ασυµπαθη καλουσιν. Ου βουλοµαι ποιµαινειν σε τινα των µη θελοντων.διεκδικειν τε απαντα µετ᾿ εχθρας τε και µαχης. των ουρανων τε Βασιλευς και των καταχθονιων και παντες µη βουλοµενοι εµοι δουλοι τελουσι. Εξελθε. αδικον ονοµαζουσι τα του αδικου τεκνα. Οι λυκοι δε ποιµενα σε πως αρα λογιουνται η πως ακολουθησουσι φωνη σου θηρες οντες.

εις ουρανους εξ αδου. προς νοητα τε ορη θεωριων των µυστικων. λεγε µοι. πως τον αντιδικον συνηγορον σου κτηση. ουτοι Σαουλ. πως οδηγησεις. ει δυνατον. καθ᾿ ωραν. µιµηται των Εβραιων και του Ιουδα ζηλωται. Βλεπε και θρηνει δι᾿ αυτους. Τουτους. απλαγχνως αποκτειναι ου φριττουσιν. ου µην δε πελω βασιλευς. ουτοι του Λαµεχ χειρους. οι εχθροι δε δυσκολως γενεσθαι φιλοι δυνανται καν ευεργετηθωσι. ω µανιας εσχατης! Ουτοι του Καϊν µιµηται. καµοι ακολουθησαι. πως τον πολεµιον εχθρον φιλον σου πεισεις ειναι. ονπερ καιρου δραξαµενοι εξεµουσιν αθροως και ευεργετας τους αυτων ανηλεως. πως εισαξεις. οργιζονται και µαινονται κατα των διδασκαλων και κατ᾿ αυτων συρραπτουσιν επιβουλας παντοιας και προαιρουνται του θανειν η σκοτους αποστηναι και των του σκοτους πραξεων. προς υδωρ θεληµατων εµων εξαξεις δε αυτους. Εκ σκοτους γαρ καλουµενοι προς ανεσπερον φεγγος. καν δωρεων µετασχωσιν υψηλων και µεγαλων˙ (321) εγκεκριµµενον εχουσι τον ιον εν καρδια. προστιθεµενους τω εχθρω και συν αυτω προθυµως τα εναντια των εµων προσταγµατων ποιουντας. πως ποιµανεις.(320) των βουλοµενων γαρ εγω και ποιµην και δεσποτης. αγχονης κληρονοµοι. εκ του θανατου προς ζωην. . δοξης µου της αρρητου. δι᾿ ης οι ταυτην βλεποντες καταφρονουσι δοξης της κατω και των αισθητων παντων αµνηµονουσι και ως σκιαν και ως καπνον ταυτα παντα ηγουνται. οµοτροποι. εκ των προσκαιρων και φθαρτων προς αιωνιον δοξαν. των δ᾿ αλλων κτιστης µεν ειµι και Θεος κατα φυσιν. Ειπε. ειπε µοι. ειπε. προς πυρ αυτοµολουντας. Πως ποιµανεις ως προβατα. ουκ αρχηγος εις απαν των µη αραντων τον σταυρον καµοι ακολουθουντων˙ του εναντιου γαρ εισι τεκνα. των εντολων µου προς νοµας. πως τουτων προηγηση. Ευκολως γαρ οι φιλοι µεν εχθροι γινονται µαλλον µικραν ευροντες προφασιν. δουλοι και σκευη.

κατεβαλου τοις πασι. αλλ᾿ εν οδω σε τη αυτων αναγκασουσι βαινειν και πρωτον εις απωλειαν εµπεσειν προ εκεινων και κατωτερω κατελθειν εις πυθµενα του αδου ως επακολουθουντας σοι εχων παντως κακεινους. εµον γαρ δουλον µαχεσθαι ου βουλοµαι παραπαν. βλεπε που καταντησεις. Υφ᾿ ων τι σοι γενησεται. αλλ᾿ οσον ειληφας αυτος. ακατακριτος παντη. Ουδεν γαρ ο σος θανατος ωφελησει τους αλλους. τι δε συµβησεται σοι. τι κερδανεις τε. Ει δε µη βουληθης αυτοις ολως οµοιωθηναι. αλλα µαλιστα των ιδιων φροντιζειν και ευχεσθαι υπερ αυτων και απαντων ανθρωπων (322) του επιστρεψαι και ελθειν εις επιγνωσιν παντας. οτι ουκ εκρυψας εµων αργυριον λογιων. ενθα αν συ θελησης. διδασκειν τε και κατηχειν τουτων τους βουλοµενους. τουτο των αποστολων και µαθητων µου γεγονε κατα τας εντολας µου εργον. Κρεισσον τοινυν ποιµαινεσθαι και µη ποιµαινειν ολως τοιουτους. και συ µενεις ανευθυνος. Τουτο εµοι αποδεκτον. Μη αναγκαζης δε αυτους ποιειν απερ διδασκεις. µαχην και πολεµον ακαταλλακτον εξεις. Μισος τε κτησονται προς σε ασχετον και προς φονον ορµησουσι τον κατα σου φανερως και λαθραιως. αλλα κακεινοις αιτιος του κριµατος γενηση και συ απαρρησιασατος εξελθεις εκ του βιου.Τουτων ηγεισθαι ει ζητεις. Ακουσον. στασιν. και λεξω σοι συντοµως˙ προ παντων ειναι δουλος µου ολως ουκ εξισχυσεις. καθως υπηρξεν ο εµος θανατος ζωη κοσµου. Ου γαρ επιστραφησονται. αλλα τους λογους τους εµους λεγε και παρακαλει φυλαττειν τουτους ως ζωης αιωνιου προξενους. κηρυξαι µε Θεον εις τον συµπαντα κοσµον . οταν ελθω του κριναι. Αυτοι δ᾿ οι λογοι στησονται. και του εκεινων κριµατος συ δωσεις τας ευθυνας. και τουτων παντων εκαστον κρινουσι κατ᾿ αξιαν. συναπαχθηναι τε αυτων ταις βουλαις µη θελησης µηδε ταις πραξεσιν αυτων ταις κακαις κοινωνησαι.

αλλα προθεσει˙ ουτω και παλιν εκ κακου και πονηρου προθεσει (323) και γνωµη καλος και αγαθος. αλλα την σην µοι χαριν τω αναξιω δωρησαι δουλω σου. ει θελει. µη θελων δε ουδαµως τουτο εσται. και πως εικοτως νοειται ως του πρωτοτυπου εικων ο ανθρωπος˙ και οτι ο τους εχθρους ως ευεργετας φιλων µιµητης εστι του Θεου. ως βουλεσθε. αλλα την σην βοηθειαν. Ουδεις γαρ γεγονε ποτε καλος απροαιρετως. Ουτως ποιησω. ∆εσποτα. καθως προσεταξας µοι. Ουδεις µη θελων αρετην κατωρθωσεν εν κοσµω. ινα αει δοξαζω σε και ανυµνω σον κρατος ακαταπαυστοις εν φωναις εις αιωνας αιωνων. Τι εστι το κατ᾿ εικονα.και τα εµα θεληµατα και τα προσταγµατα µου διδαξαι και καταλιπειν εγγραφως τοις ανθρωποις. Πνευµατος δε Αγιου εντευθεν µετοχος γεγονως θεσει θεος και χαριτι γινεται. τους δε µη θελοντας εµων λογων ολως ακουειν λεγε. υπαγετε. ως ειπον και εγω προς τους τοτε ειποντας οτι˙ Σκληρος ο λογος σου και τις αυτου ακουειν δυνησεται. αµην. Μ∆’. ω Θεε µου. ουδε πιστος ο απιστος και µη θελων υπαρξει. Ουτως και συ αγωνισαι ποιησαι και διδαξαι. γενησεται. ει αρα ευροις επι γης ανθρωπον του ακουειν εχοντα ωτα και των σων επακουοντα λογων. µονοις . ουδεις µη θελων σωζεται˙ πλεον τουτου µη ζητει. σπουδασον σωσαι δε σαυτον και τους ακουοντας σου. εκαστος και ποιειτε˙ τη εξουσια τη αυτων το παν και προαιρεσει καταλιπων τον θανατον η την ζωην ελεσθαι. ουκ αβουλητως ο σκαιος µεταστρεψει την γνωµην την εαυτου και αγαθος γενησεται εις απαν˙ ουδεις γαρ γεγονε κακος φυσει. ουδε φιλοθεος ποτε ο φιλοκοσµος εσται. Και εφην γε˙ Ει µη θελετε ουτως.

ψυχην τε δουσα (325) εθηκεν επι της γης µε. µια δοξα. διδαξον µε. εν Τριαδι υποστασεων. υµνος.Πως.Ακουσον αυτου του Λογου˙ . γην και θαλασσαν και παντα τα εν µεσω τουτων οντα. Οντως κατ᾿ εικονα εστιν η ψυχη παντος ανθρωπου λογικη εικων του Λογου. χαρις τω την κτισιν εξ ουκ οντων εις το ειναι λογω µονω και θεληµατι οικειω απασαν παραγαγοντι Θεω παντων. δεδωκε το φως τε βλεπειν και οραν εν τουτω παντα τονδε τον αισθητον κοσµον. µια φυσις. µια τε αχωριστοις και ατµητοις. (324) ∆οξα. αυτη εκ πηλου µε ολον πλασασα. σεληνην λεγω. και νουν και λογον˙ αλλα προσεχε τω λογω! Κατ᾿ εικονα ουν του Λογου δεδοται ηµιν ο λογος˙ λογικοι γαρ εκ του Λογου του αναρχου. ηλιον. τοις υπο του Αγιου Πνευµατος ενεργουµενοις. θεληµα τε εν ωσαυτως. του αληπτου. ∆εδωκε. του ακτιστου. .εκεινοις γνωριζοµενος. Αυτη µονη κτισις παντων. . ειπε µοι. τους αστερας ουρανον τε. µια δυναµις υπαρχει. του Θεου µου. αινος.

ωσπερ νους. ισον εσται των αλογων˙ ανευ δε ψυχης ουκ εστι νουν η λογον υφεσταναι. Ουτως ουν και η ψυχη µου κατ᾿ εικονα τουτου εστι. ου Λογος τουτου˙ πνευµα ο Πατηρ δε εστι. µαλλον δε εν τη ψυχη µου. ει και σαρκα ενεδυθη. και Υιος ο τουτου. ουτως εκ Πατρος το πνευµα. και Θεος το Πνευµα παλιν˙ εν γαρ φυσει και ουσια τα αµφοτερα τελουσιν. συναΐδιος τε εστι τω Πατρι και τω Πνευµατι. νουν γαρ εχουσα και λογον φερει ταυτα κατ᾿ ουσιαν ατµητα ασυγχυτα τε. συγκαθειλες παντως παντα˙ ψυχη γαρ ανους. αλλα και διηρηµενως.ο Θεος εκ Θεου Θεος Λογος. Αλλ᾿ ο µεν Πατηρ τον Λογον απεγεννησεν αρρητως. Εν εκ τουτων ει καθελης. . οµοουσια ωσαυτως. εν τα τρια ηνωµενως. Ωσπερ νους εκ της ψυχης µου. ψυχη και λογος. Παντοτε και ηνωνται γε (326) και εισι µεµερισµενα˙ ηνωνται γαρ ασυγχυτως και µεριζονται ατµητως. αλογος. πνευµα. Ουτως ουν εκ της εικονος το πρωτοτυπον εννοει! Ανευ Πνευµατος ουκ εστι ου Πατηρ.

ην ουδεποτε θεαση. αποδυσης τε ωσαυτως και λευκανης ως χιονα. ει µη κεχωσµενην ουσαν εν τοις παθεσιν εξαξης. το πρωτοτυπον ουκ οψη. καθυπεδειξεν ο λογος. Οταν ταυτα δε ποιησης και καλως σαυτον καθαρης και εικων τελεια γενη. αποσµηξης τε τελειως. ου χωριζεται δε ολως του Υιου Πατηρ ο τουτου. και Υιος εν τουτω µενει. ει και αµυδρα τυγχανει. Ωσπερ παλιν δε ο νους µου παντοτε γεννα τον λογον και προφερει και εκπεµπει και γνωστον ποιει τοις πασιν. ει µη αποκαλυφθη σοι δια Πνευµατος Αγιου. αλλ᾿ εν τω Υιω οραται. ουτω νοει τον Πατερα. ου χωριζεται δε τουτου. Ταυτην ακριβη εικονα. οτι τικτει αεναως. ουδ᾿ ου µη κατανοησης. οτι ετεκε τον Λογον. ει µη προτερον καθαρης. ουδ᾿ ου µη κατανοησης. (327) αλλα και γεννα τον λογον και εντος αυτον κατεχει. ει µη προτερον εκπλυνης της εικονος σου τον ρυπον. Παντα γαρ Πνευµα διδασκει .µαλλον δ᾿ εν Πατρι και µενει και προερχεται αφραστως.

κατα την αναλογιαν ψυχικης καθαρσεως σου. και Θεω οµοιωθηση εργων ακριβει µιµησει. αλλα και φιλανθρωπιας. Ταυτα µιµητην ∆εσποτου απεργασονται σε. ισην τε προς παντας εχειν αγαθους και πονηρους τε ενδιαθετον αγαπην. (328) νοερως τα νοητα σοι απαντα καθυποδειξει. υπερ σωτηριας λεγω. ει οιον τε. τεκνον. οπερ µελλω σοι εκφρασαι! Θειον αποστειλει Πνευµα˙ ου ψυχην σοι λεγω αλλην. οσον εφικτον ανθρωπω. .εν φωτι λαµψαν αρρητω. ευχεσθαι τε υπερ παντων των σοι επηρεαζοντων. σωφροσυνης και ανδρειας. οσον δυνασαι και βλεπειν. το εχθρους ευεργετειν σε και φιλειν αυτους ως φιλους. και εικονα αληθη σε αποδειξουσι του κτιστου. µιµητην τε κατα παντα (329) τελειοτητος της θειας. ως γνησιους ευεργετας. και του ενα που σωθηναι η και παντας. πειρασµων υποµονη τε και τη προς εχθρους αγαπη. υπερ παντων δε τιθεναι την ψυχην σου καθ᾿ εκαστην. Ο δε κτιστης τοτε – προσχες. Τουτο γαρ φιλανθρωπια.

τον φθαρτον τε αφθαρτισει και ανανεωσει αυθις τον παλαιωθεντα οικον. αγνωστον τοις αµελουσι της καθ᾿ ωραν µετανοιας. ω θαυµα. αγνωστον τοις φιλασαρκοις. αγνωστον πασι λοιδοροις. αγνωστον τοις µη πενθουσιν αεναως καθ᾿ εκαστην . ω µυστηριον το πασιν αγνωστον τοις εµπαθεσιν. αγνωστον τοις φθονεροις τε. το εκ του Θεου σοι λεγω. αγνωστον τοις φιλοδοξοις. αγνωστον υποκριταις γε. αγνωστον και τοις ραθυµοις. αγνωστον οντως οργιλοις. αγνωστον τοις φιλαργυροις. και εµπνευει και οικησει και ουσιωδως σκηνωσει και φωτισει και λαµπρυνει και αναχωνευσει ολον. αγνωστον και µνησικακοις. αγνωστον και γαστριµαργοις. αλλα Πνευµα. αγνωστον τοις φιλοκοσµοις. αγνωστον τοις λαθροφαγοις (330) και µεθυσοις τε και πορνοις˙ αγνωστον τοις αργολογοις.οιαν εσχες. Ταυτη δε συναφθαρτισει και το σωµα ολον ολως και θεον σε κατα χαριν οµοιον του πρωτοτυπου απεργασεται. οικον της ψυχης σου λεγω. αγνωστον υπερηφανοις. αγνωστον τοις αισχρολογοις.

Θαυµα γαρ ορωσι ξενον. (331) Τον νεκρον δε τις µη κλαυσει. µηδεν δε ουσιν. αγνωστον τοις µη αιτουσιν εν θερµοτητι καρδιας του λαβειν το Θειον Πνευµα. αγνωστον τοις καυχωµενοις. οτι ζην δοκει νεκρος ων. αγνωστον ιδιορρυθµοις.αγνωστον ανυποτακτοις. τους τυφλους βλεπειν δοκουντας και κωφους δε οντως οντας και ακουειν οιοµενους˙ ζωσι γαρ και καθορωσι . αλλα µη και τερποµενοις επι σωµατος µεγεθει η δυναµει ειτε καλλει η χαρισµατι ετερω οιωδηποτε σοι λεγω˙ αγνωστον τοις µη καρδιαν καθαραν προσκτησαµενοις. αγνωστον τοις οιοµενοις ειναι τι. ζωντας τους νενεκρωµενους. µη αιτων ουδε λαµβανει. αγνωστον τοις απιστουσιν οτι διδοται και αρτι τοις ζητουσι Πνευµα Θειον. µη λαβων νεκρος υπαρχει. αγνωστον τοις αντιλογοις. Απιστια γαρ απειργει και διωκει Πνευµα Θειον˙ απιστων τις ουκ αιτειται. Οι νεκροι νεκρους ουδεπω ουτ᾿ ιδειν ουτε θρηνησαι ολως δυνανται˙ οι ζωντες τουτους βλεποντες πενθουσι. αλλα και περιπατουντας.

Ακουε του θειου Παυλου ταυτα σοι σαφως δηλουντος. ειπε µοι. πως Χριστιανοι κληθωσιν. εστι βλεποντα µη βλεπειν µηδ᾿ ακουοντα ακουειν. οσοι βλεπουσι τα τηδε και ωσι σαρκινοις µονοις θειων λογων ακροωνται. ως ανοητοι νοουσιν εν αισθησει αναισθητω. µαλλον δε Χριστου λαλουντος˙ Ανθρωπος εκ γης ο πρωτος χοϊκος εκτισθη παντως. Προσεχε τοις λεγοµενοις˙ οιος ουν ο πρωτος πελει χοϊκος και οι εκ τουτου παντες χοϊκοι γεννωνται˙ οιος δε Χριστος υπαρχει επουρανιος ∆εσποτης. ουτοι κατα πνευµα παντες κωφοι. Λεξω ταχος˙ οσοι ζωσι κατα σαρκα. Ουδε γαρ εκ Θεου γεγεννηνται ολως. αλλ᾿ ουδ᾿ ελαβον το Πνευµα ουδ᾿ ανεβλεψαν τας κορας. ινα και ζωσι γε. ανθρωπος ο δευτερος δε εκ των ουρανων κατηλθε. εν ζωη νενεκρωµενη. (332) ου κατειδον φως το θειον˙ τουτου δε µη γνεοµενου εµειναν κωφοι εις απαν. Πως. Εστι γαρ και ζην µη ζωντα.και ακουουσιν ως κτηνη. Οι τοιουτοι δε. επουρανιοι και παντες . τυφλοι και νεκροι γε. ειπε µοι.

βαπτισθεντες δε ωσαυτως Πνευµατι τω Παναγιω˙ οιον εστι το γεννησαν Θεος οντως. ηκουσας πως εκ των αλλων (333) τους πιστους αναχωριζει. ως φησι το θειον στοµα. ο πρωτος. οτι χοϊκος εκτισθη. εκ των ουρανων κατηλθε. ο δευτερος ανθρωπος δε. φησιν. Εκ της γης. Θανατον πασιν ο πρωτος προεξενησεν ανθρωποις και φθοραν τη παραβασει˙ ο δε δευτερος τω κοσµω εδωρησατο και νυν δε απασι πιστοις παρεχει φως. Ηκουσας Θεου τους λογους. πως σηµειον γνωρισµα τε δεδωκε τοις αυτου δουλοις. απερ σοι λεγει ο των ουρανιων µυστης. . ινα µη πλανωνται λογοις αλλοτριων διδασκαλων. ανωθεν δε γεννηθεντες. Ηκουσας.οι αυτω πεπιστευκοτες. ζωην και αφθαρσιαν. ηκουσας Χριστου λαλουντος δι᾿ αυτου και τους ανθρωπους εκδιδασκοντος οποιοι οι αυτω πεπιστευκοτες και την πιστιν εκ των εργων ενδεικνυµενοι τελουσι. των απαντων ο ∆εσποτης. εξ αυτου τε οι γεννωµενοι τοιουτοι εκ Θεου θεοι θετοι γε και υιοι υψιστου παντες.

Μη ουν αµφιβαλλε λοιπον˙ ει Χριστιανος υπαρχεις. οσοι κατα σακρα ζωσιν. τοιουτος και αυτος οφειλεις ειναι˙ µη υπαρχων δε τοιουτος. ο εκειθεν καταβαινων. αλλα του εκ γης πλασθεντος χοϊκου ανθρωπου παντως. και τοιουτους ειναι λεγει τους αυτω πεπιστευκοτας παντως γε επουρανιους. ουτως εχε. θανατον αποβαλοντες και ζωη προσκολληθεντες. Ουτω φρονει. οσοι κοσµικα φρονουσι. Αθανατοι γαρ. . Ουτος εστι και ο αρτος. αφθαρσιαν δ᾿ ενδυθεντες. και ζητει ινα γενησαι τοιουτος επουρανιος. ον οι τρωγοντες ουδ᾿ ολως \ θανατον ποτε ορωσιν˙ επουρανιοι γαρ οντες εις αει εσονται παντως την φθοραν αποδυθεντες. ως ειπεν ο εξ ουρανων φοιτησας καιδιδους ζωην τω κοσµω. (334) πως Χριστιανος κληθηση. οιος ο Χριστος υπαρχει επουρανιος. Ει γαρ οιος ο ∆εσποτης επουρανιος υπαρχει. ουτω πιστευε. αφθαρτοι γινονται και δια τουτο επουρανιοι καλουνται. ουκ εισι του εκ των ανω κατελθοντος Θεου Λογου.

καθως πολλακις ειποµεν. των Αδαµ υιων σοι λεγω. µεταδιδωσι δ᾿ εκεινω παντα τα αυτω προσοντα. ους εντος αυτου αν λαβη. αναπλαττει τουτους ολως. παντας συµπεριλαµβανει τους αξιους. (336) ουτω και το Θειον Πνευµα αφθαρτον ον αφθαρσιαν και αθανατον υπαρχον διδωσιν αθανασιαν. και τουτο παντα ως Θεος ηµιν παρεχει. πριν εξ ουρανου κατελθη ο ∆εσποτης των απαντων ουρανιων. Ποια παντα. Θεος ον το Θειον Πνευµα. Γινεται ως κολυµβηθρα θεια φωτοειδεστατη. πως εκφρασω τα γινοµενα αξιως. Α πολλακις υµιν ειπον. επιγειων. εξανακαινιζει τουτους. ους εφευροι ενδοθεν. Ως ουδε το πυρ µετεχει της σιδηρου µελανιας. ο ψυχην µοι χαρισαµενος Θεος µου. αλλα και τα νυν εξειπω. Πως και τινα γε τον τροπον ου µεταλαµβανει ολως του εκεινων αυτο ρυπου.(335) Τις γαρ απο του αιωνος εχρηµατισε τοιουτος. Ουτος ελαβε την σαρκα την ηµων και Πνευµα Θειον δεδωκε. ∆ος µοι λογον. και πως εξειπω. . καινουργει τε παραδοξως.

οιος και εκεινος. οιους εδειξεν ο λογος. ινα γενησθε τοιουτοι. οµοουσιον ωσαυτως και οµοδοξον υπαρχον και συνηνωµενον πελον. Τουτο ουν σαφως ειδοτε σπευσατε λαβειν το Πνευµα το εκ του Θεου και Θειον. πως δ᾿ αυτος εν ηµιν µεινη ουσι τουτου ανοµοιοις. πως δε εν αυτω µενουµεν. Ως Χριστου οµοφυες τε. Ει γαρ µη τοιουτοι ωµεν οµοιοι εν ακριβεια. (337) µη υπαρχοντες τοιουτοι. ουδ᾿ απαξιοι γενεσθαι οµοιους αυτω τους δουλους. Ου φθονει γαρ ο ∆εσποτης ισους εαυτω οφθηναι τους βροτους χαριτι θεια. τουτους του Χριστου οµοιους απεργαζεται εις απαν. . αλλα τερπεται και χαιρει καθορων ηµας τοιουτους εξ ανθρωπων γεγονοτας κατα χαριν. πως εσοµεθα εκεινω ηνωµενοι.φως τε αδυτον τυχανον φως αποτελει τους παντας εν οισπερ κατασκηνωσει. Ευεργετης γαρ υπαρχων βουλεται ηµας τοιουτους ειναι. ως εκεινος πεφυκε και εστι φυσει. και ζωην αυτοις παρεχει. επουρανιοι και θειοι. καθως ειπε.

οσους ειπεν ο ∆εσποτης. Περι θεολογιας ακριβεστατης˙ και οτι ο µη ορων το φως της του Θεου δοξης χειρων τυγχανει τυφλων. µη οργισθης. πως τους ουρανους οικησαι ολως οιεσθε συν τουτω. ινα µου χαρας εµπλησης την καρδιαν. µη εγκαταλιπης. ο Θεος µου. ως ειπον. Ει δε µη τοιουτοι ητε η γενησεσθε ενταυθα επουρανιοι. ΜΕ’. αµην. τω ∆εσποτη των απαντων. (338) Ω φιλοικτιρµον Θεε µου. ποιητα µου. Ναι. ναι. ινα και της βασιλειας γενησθε της ουρανιου κληρονοµοι εις αιωνας. λαµψον πλειον µοι το απροσιτον φως σου. τυγχανεις. ω πρεπει πασα δοξα συν Πατρι και Πνευµατι τε εις αιωνας των αιωνων. αλλ᾿ εν αυτος υπαρχεις˙ . πως δε και εις βασιλειαν µετα των επουρανιων εισελθειν και βασιλευσαι και συνεσεσθαι τω παντων Βασιλει τε και ∆εσποτη. αλλα αυγασον ψυχην µου τω φωτι σου˙ το γαρ φως σου συ. ινα καταξιωθωµεν ενθοθεν της βασιλειας της των ουρανων γενεσθαι και Χριστω συµβασιλευσαι. ∆ραµετε σπουδη ουν παντες. Ει γαρ κεκλησαι πολλοις και διαφοροις τοις ονοµασιν.

ασυγχυτως µεν υπερ νουν ηνωµενας. λαµπας εντος εκλαµπουσα της ψυχικης οικιας. τροφη και ποσις. Τριας µια γαρ ο Θεος µου. πιστευε νυν και εις τους αιωνας. Εν ουν η Τριας αµεριστως εις απαν. µεταδοθεν παν αγαθον υπαρχει˙ διο ουχ εν. σεληνην και τα αστρα . αλα πολλα και παρ᾿ ηµιν καλειται˙ φως και ειρηνη και χαρα. Τουτο ουν το εν τρισυποστατος φυσις. Εις γαρ εστιν ο ποιησας τα παντα Ιησους Χριστος συν Πατρι τω αναρχω. ποταµος. ου τρια. εν τω ενι τα τρια δε.τουτο δε το εν αγνωστον παση φυσει και αορατον και αφραστον τυγχανει. Το εν γαρ τουτο φαντασθεν. εις εν τα τρια και το εν γε εις τρια. τουτο το εν τα συµπαντα παρηγαγε τω λογω και πνευµατι δυναµεως συνεχει ταυτα παντα. οµοφυεις αλληλαις ουσας τη φυσει. µια δυναµις. περιβολαιον. οµοδυναµους ολως. µαλλον δε εν τα τρια µοι και το εν τρια παλιν˙ νοει. αναπαυσις λουτρον τε. εν η Τριας γαρ πελει. προσκυνει. αδιαιρετως δ᾿ αυθις διαιρουµενας. λαµψαν και καταυγασαν. ο παραδεικνυµενον παντα καλειται. ηλιος οντως αδυτος αστρον αειλαµπες τε. µια τε βασιλεια. Τουτο το εν πολλα εστι καθαιρουν τε και κτιζον. ανατολη. υδωρ. πυρ. ενδυµα. µια θεοτης. εν τοις τρισι το εν δε. συνεστησεν αρρητως. µεταληφθεν. τρια οµως δε το εν καθ᾿ υποστασεις. τουτο το εν τον ηλιον. ουσιωσε. η καινη των πιστων καρυκεια. ζωη. (338) συναναρχω τε Πνευµατι τω Αγιω. σκηνη και θειος οικος. πηγη ζωης και ρειθρον. αρτος και οινος. η πανδαισια. Τουτο το εν τον ουρανον και την γην εκ µη οντων παρηγαγεν. οµοουσιους. η τρυφη ην µυστικως τρυφωµεν. αναστασις.

καγω αναπτω µοι κηρους και λαµπαδα και βλεπω. ∆εσποτα. και παρετραπην της οσου της ευθειας και θειας και της δοθεισης δοξης µοι εκπεπτωκα αθλιως και εξεδυθην την στολην την φωτεινην και θειαν. πλανω κατ᾿ εµαυτον κοµπαζων. το φως της θειας δοξης. µη θελων αναβλεψαι. αποστολων. Ταυτα ουν λεγων ψευδοµαι και εµαυτον εµπαιζω και εµαυτον. και εν τω σκοτει γεγονως νυν εν τω σκοτει κειµαι. µαλλον δε και αδυνατον λεγων υπαρχειν τουτο. Ουτως γαρ παντως βλεπουσιν ανθρωποι εν τω κοσµω και τουτου πλεον ουδαµως καθορα τις ανθρωπων. την εντολην τε παραβας αχρειος εγενοµην και χειρων παντων των κτηνων απεφανθην. Σωτερ. λεγω. (339) αγνωµων και ανηκοος Θεου. µη θελων κοπιασαι τε. και βλεπειν ολως λεγων. Και τουτο λεγων. του πλασαντος µε και ταυτα παντα τα καλα αφθονως παρασχοντος. Εσχατον δε εποιησεν εµε ως βασιλεα και παντα ταυτα δεδωκεν εµοι προς θεραπειαν ως δουλα και την χρειαν µοι δουλικως εκπληρουντα. Και τι των παντων εχει µου ανθρωπων πλεον αλλος. καγω µονος. Ο γαρ το φως σου µη ορων. ∆εσποτα. ο αθλιος. και˙ Ιδε. το φως του κοσµου. µη θελων ο κατακριτος την τυφλωσιν µου γνωναι. οτι τυφλος τυγχανω. πασας αρνειται τας γραφας προφητων. και αγνοω οτι φωτος ειµι εστερηµενος. αχαριστος εδειχθην. το προσταγµα εφυλαξε και εισετι φυλαττει. καθως ορωνται παντα.θεληµατι πεποιηκε. θαυµα καινον και ξενον. Παντα ουν τουτου του ενος Θεου των ολων. αναισθητω εις απαν µη συνιεις οτι κακως λογιζοµαι και λεγω. µη θελων γνωναι εµαυτον. ερπετα καιθηρια και πετεινα παντοδαπα και εναλια παντα τη προσταξει παρηγαγε. ηλιος την ηµεραν φωτιζει. Τουτο το εν τετραποδα. το κατιδειν σου. Λεγω δε˙ Τις εωρακε Θεον. . ο ταλας. λεγω. και βλεπω τουτον˙ της νυκτος ελθουσης παλιν δυνει.

ο παγεις τους ποδας . αλλα µε ικετευοντα δεξαι ως τον τελωνην και ως την πορνην. ∆ια τουτο ουν δεοµαι συν σοι µε καταταξαι. κτιστα. ει και πολλα εξηµαρτον υπερ παντας ανθρωπους και αξιος κολασεως ειµι και τιµωριας. παραπλησιως˙ (342) αλλα εκβλυζεις ελεος και βρυεις ευσπλαγχνιαν. λεγω. ∆εσποτα. Τον ηλιον τον αισθητον οι τυφλοι ουχ ορωσιν. Ναι. ναι. ως εφυλαξεν. ου θελησει µου ξενος. Μη στερηθω σου. τοις καλοις. ως αληθως και νεκροι και τυφλοι τε υπαρχοµεν µη βλεποντες σε ζωοποιον φαος. πηγαζεις αγαθοτητα. εν κοσµω µετ᾿ ανθρωπων. κατοικιζεις τε το ανθρωπινον φυλον. (341) αναστραφηναι καθ᾿ ηµας θελησας φιλανθρωπως και φως του κοσµου σευτον αψευδως εφης ειναι. αλλα τη χαριτι τη ση εµαυτον εγνων ξενον των ορωµενων νοερως ελλαµφθεις τω φωτι σου και γνους οτι προς αϋλον και αορατον κοσµον µεταγεις. και οπωσουν κινουνται˙ ου γαρ ζωην χαριζεται. ναι. µη στερηθω σου. ∆εσποτα. ∆εσποτα. αει διδως ταυτα τοις δουλοις σου τοις βλεπουσι το φως σου. και την οικονοµιαν. µη στερηθω σου. ει και µη ισως κλαιω. και παροικος ενταυθα ου προαιρεσει γεγονα. Ναι. Χριστε. ουχι τυφλοι εις απαν. τυφλων τε αθλιωτεροι τυγχανοµεν. Συ δε υπαρχων απαντα τα καλα. ευσπλαγχνε. τας εντολας σου. απερ αυτος τυγχανεις. Χριστε µου. επεφανας εν σκοτει και παρεγενου. ηµεις δε ουχ ορωµεν σε. ως ευδοκησας. ως ων ζωη και την ζωην παρεχεις συν τοις αλλοις απασι. Ει γαρ εξ υψους ελαµψας. ο ταπεινος και ξενος˙ ξενος γαρ. Ιησου. ει µη οµοιως ποδας σου ταις θριξι µου εκµασσω. ο παγεις τας χειρας σου. µεριζεις τε και διαιρεις αξιους κατοικιας εκαστω.τους σους τε λογους. Σωτηρ. ει µη στεναζω και θρηνω. δι᾿ ων ελεησον µε. οντως. ευσπλαγχνε. Ο εχων σε ως αληθως εχει εν σοι τα παντα. αλλα και ζωσι. αλλα το βλεπειν µονον.

υποµονης ο φωτισµος και των καλλιστων εργων˙ υποµονη και δυναµις αηττητος εις απαν.εν τω σταυρω και λογχευθεις την πλευραν. (344) Εξ ου πολλη παρακλησις δακρυων καθ᾿ εκαστην. του γλυκεος ∆εσποτου˙ υπο την νυκτα γεγονως της του βιου µεριµνης πολλα εκειθεν δηγµατα και τραυµατα υπεστην. και τελεον υγιωσον ολον µε ως το πρωην. συνουλωσον και συσφιγξον τα παραλελυµενα µελη µου και αφανισον τας ουλας πασας. ω Θεε µου. Σταλαξον σου το ελαιον της χαριτος. εξ ου η αγαλλιασις εν τη εµη καρδια. ο δωρεαν τους ασθενεις και τετραυµατισµενους ιωµενος. πολλας πληγας επανελθων φερω εν τη ψυχη µου και κραζω εν οδυνη µου και πονω της καρδιας˙ Ελεησον. (343) Εµακρυνα. αλλα γαληνη και χαρα. καλως καταξιωσας µε εντευθεν σοι δουλευσαι. ελεησον και ρυσαι µε πυρος του αιωνιου. Σωτερ. ειρηνη και πραοτης. Εξοµολογησις ευχη συνηµµενη˙ και περι συναφειας Πνευµατος Αγιου και απαθειας. Σωτερ. ανεκλαλητω χαρα εις παντας τους αιωνας. οτε ουκ ην µοι µολυσµος. ΜΣΤ’. οτε ουκ ην µοι µωλωψ. ηυλισθην εν ερηµω και απεκρυβην απο σου. εξαλειψον τα ελκη. αµην. ωσπερ πηγη ανεβρυεν. ου κηλις. ακαταγνωστως τοτε δε στηναι ενωπιον σου και προσδεχθηναι ενδοθεν του νυµφωνος σου. τραυµατα µου. ουδε πληγη φλεγµαινουσα. και τας πληγας µου αλειψον. αγια τε ταπεινωσις και η µακροθυµια. ερρεεν αεναως . πανοικτιρµον. φιλανθρωπε. ιατρευσον µωλωπας. τω καλω ∆εσποτη. Θεε µου. ενθα συνευφρανθησοµαι σοι. οικτειρησον εµε τον παραβατην! Ω ιατρε φιλοψυχε και φιλοικτιρµον µονε.

υπερευλογηµενε. ως εµαυτον θαρρησας. εν αισθητοις µεν νοητον. οθεν η καθαροτης. φιλανθρωπε. ναι. ο ταλας. ευσπλαγχνε. φροντιδι τε βιωτικων κατεπεσα. εξ ης καγω µεταλαβων απαθης εγενοµην. και ψυχρανθεις ως σιδηρος µελανος εγενοµην και εγχρονισας κειµενος ιον προσελαβοµην. εκπυρωθεις τη ηδονη. µη µολυνθης αθλιως – αφατον εµποιουσα µοι ηδονην συνουσιας και γαµου ποθον απειρον. και φως εγενοµην. Ου γαρ προσψαυει τω φωτι της απαθειας παθος ως ουδ᾿ ηλιω η σκια η της νυκτος το σκοτος. ευλογητος ει. αµην. Κυριε. φλεχθεις αυτης τω ποθω και του φωτος µετεσχηκα. ευφροσυνης τε ποµα. και εις το πρωην καλλος ανενεχθηναι και του σου φωτος καταπολαυσαι νυν τε και αει και εις παντας τους αιωνας. διηνεκως στρεφοµενον εν στοµατι νοος µου. µεριµνη υπεσυρην τε των αισθητων πραγµατων. οθεν η ρυψις των παθων και λογισµων µαταιων. (345) Ευλογητος ει. Οθεν υγιεια απασα. οθεν η αστραπηµορφος απαθεια συνην µοι και συνεγινετο αει – πνευµατικως µοι νοει ο ταυτα διερχοµενος. . παθους παντος ανωτερος. τοιουτος τε υπαρχων υπεχαυνωθην. εκτος κακιας πασης. µονε. ΜΖ’. νοητον δ᾿ εν αισθησει.και ρειθρον ην µελισταγες. Περι νοητου παραδεισου τηλαυγης θεωρια˙ και περι του εν αυτω ξυλου ζωης. ενωσεως ενθεου. ∆εσποτα. Και δια τουτο σοι βοω παλιν καθαρισθηναι αιτουµενος. ο δους εν τη καρδια µου το φως των εντολων σου και εµφυτευσας εν εµοι το της ζωης σου ξυλον και δειξας µε παραδεισον αλλον εν ορωµενοις. Τοιουτος ουν γενοµενος. ευλογητος ει.

Οντως ουδεν των παντων γαρ υπαρχεις. πενθος. αναισθητος ωσπερ λιθος τυγχανω. Επαν δε συ µη βουληθης. Ταυτα δ᾿ εισι ταπεινωσις και χαρα και ειρηνη. πεποικιλµενον ανθεσι και µυριπνοοις κρινοις. Η σαλπιγξ ανευ πνευµατος ουδεποτε ηχησει˙ ουτω καγω σου ανευθεν ως αψυχος υπαρχω. αορατος. πραοτης και συµπαθεια. (346) ανους εγω.Συνηνωσας γαρ τη ψυχη αλλον Πνευµα σου Θειον. τη ενεργεια µονη. αψηλαφητος. αλλα και τη ουσια. αλλα τα παντα εργα σα εξ ουκ οντως παρηχθη˙ . τω θεληµατι µονω. τουτο. ουδε δυναµει µονη σου. ∆ιχα ψυχης αδυνατον ενεργειν τι το σωµα˙ ουτως ου δυνατι ψυχη διχα του Πνευµατος σου κινεισθαι και τας εντολας τας σας. Σωτερ. ουδ᾿ ως νοµιζουσι πολλοι. και λογους θειας γνωσεως αφθονως εµπαρεχεις. οµβροι δακρυων και ξενη τερψις εν αυτοις. αλλ᾿ αντιλεγεις ταυτα. αληπτος ολως. ω Θεε µου. αθανατε. ∆ια τουτο ουν σοι βοω και δια τουτο κραζω˙ Ο ανω ων συν τω Πατρι και µεθ᾿ ηµων τυγχανων ουχ᾿ ως τινες λογιζονται. ειπερ ουσιαν επι σοι τολµητεον του λεγειν η εννοειν. εν ηπερ φυτευθη γη ειτ᾿ ουν ψυχη ανθρωπου και εν καρδια ριζωθη. αναφης. πασι κεκοσµηµενον φυτοις ωραιοις δενδροις τε και καρποις διαφοροις. οπερ και ενεσκηνωσας εν τοις εµοις εγκατοις˙ τουτο το ξυλον της ζωης οντως υπαρχει µονον. ουδε οραν σε δυναται ουδε παριστασθαι σοι. Σωτερ. πως σε προσονοµασωµεν. ακατανοητος τε. φυλαττειν. ω Θεε µου. ουδε υµνειν την δοξαν σου συνετως. απροσιτος. υπερουσιε µονε! Ει γαρ υπαρχεις αληθως ανερµηνευτος ολως. πως δε σε και ουσιαν ποταπην τε και οποιαν τολµησωµεν ειπειν σε. Συ ει κρατηρ προχεων µοι ζωης τα ναµατα σου. αιγλη της χαριτος σου απασιν επιλαµπουσα τοις εν τω παραδεισω. παραδεισον δεικνυει ταυτην ευθυς λαµπροτατον.

µονος δ᾿ υπαρχεις ακτιστος, µονος αναρχος, Σωτερ, Τριας Αγια και σεπτη, ο Θεος των απαντων, και φως παρεδειξας ηµιν δοξης σου της αχραντου. Αυτο και νυν παρασχου µοι αδιαστατον, Σωτερ, δος µοι αει σε δι᾿ αυτου ενοπτριζεσθαι, Λογε, και καλλος το αµηχανον καλως κατανοειν σου, οπερ ακατανοητον πανταπασιν υπαρχον υπερεκπληττει µου τον νουν, εξιστα µου τας φρενας και πυρ εν τη καρδια µου σης αγαπης αναπτει. Τουτο δ᾿ αποτελουµενον εις φλογα θειου ποθου τρανοτεραν δεικνυει µοι την δοξαν σου, Θεε µου. Ην προσκυνων αιτουµαι σε, Υιε Θεου, παρασχου (347) και νυν και εν τω µελλοντι αδιαδοχως εξειν και δι᾿ αυτης σε τον Θεον καθοραν αιωνιως. Μη δος µοι δοξαν, ∆εσποτα, εν κοσµω την µαταιαν, µη πλουτον απολλυµενον, µη ταλαντα χρυσιου, µη θρονου υψος, µη αρχην τωνδε των φθειροµενων. Τοις ταπεινοις µε συζευξον, τοις πτωχοις τε και πραοις, ινα καγω γενησοµαι και ταπεινος και πραος, και την διακονιαν µου, ει µη προς το συµφερον και προς την σην αρεσκειαν και την σην θεραπειαν µετερχοµαι, ευδοκησον εξεωθηναι ταυτης και µονας, ∆εσποτα, θρηνειν τας εµας αµαρτιας, της κρισεως τε µεριµναν της δικαιας σου µονης, και πως απολογησοµαι πολλα σε παροργισας. Ναι, ο ποιµην ο συµπαθης, ο αγαθος και πραος, ο θελων παντας τους εις σε πιστευοντας σωθηναι, ελεησον, εισακουσον δεησεως µου ταυτης˙ µη οργισθης, µη προσωπον απ᾿ εµου αποστρεψης, αλλα το σον µε διδαξον θεληµα εκπληρωσαι. Ου γαρ ζητω το θεληµα το εµαυτου γενεσθαι, αλλα το σον, ινα και σε θεραπευσω, οικτιρµον. Ορκιζω σε, ελεησον, ο φυσει ελεηµων, και το συµφερον ποιησον ψυχης µου της αθλιας, οτι Θεος φιλανθρωπος αυτος υπαρχεις µονος, ακτιστος, ατελευτητος, παντοδυναµος οντως, παντων ζωη και παντων φως των σε αγαπησαντων

και παρα σου, φιλανθρωπε, λιαν αγαπωµενων. Οις µε συνταξαις, ∆εσποτα, και δοξης σου της θειας αποτελεσαις κοινωνον τε και συγκληρονοµον˙ σοι γαρ η δοξα, τω Πατρι συν Υιω συναναρχω, και Θειω πρεπει Πνευµατι εις αιωνας αιωνων, αµην. ΜΗ’. Οτι δοξα και τιµη εστι παντι ανθρωπω υβριζοµενω και πασχοντι κακως δια Θεου εντολην η υπερ αυτης της εντολης του Θεου ατιµια˙ και διαλογος προς την ιδιαν ψυχην, διδασκων τον ακενωτον πλουτον του Πνευµατος. (348) ∆ος µοι την αισθησιν, Χριστε, ην απαξ εδωρησω, σκεπασον ταυτη µε, Σωτηρ, κρυψον εντος µε ολον και µη εασης αισθησιν εγγιζειν µοι του κοσµου, µη ενδοθεν εισερχεσθαι, µη ολως µε τριτρωσκειν, τον δουλον σου τον ταπεινον, ον ηλεησας µονος. Τη γαρ µεριµνη τη καλη αιφνης επεισπεσουσα η αισθησις η κοσµικη κακας επιθυµιας ευθεως ενεποιησε ψυχη µου τη αθλια˙ δοξαν γαρ υποδεικνυσι, πλουτου υποµιµνησκει, τοις βασιλευσι τε της γης εγγιζειν εποτρυνει ως ευτυχιαν λεγουσα ειναι τουτο µεγαλην. Εκ τουτων ουν των λογισµων, ωσπερ υπο ανεµου ασκος ογκουται και το πυρ αναπτεται εις φλογα, ουτως εκεινη η ψυχη φυσωµενη ογκουται και διατεινεται σφοδρως επιθυµια δοξης, πλουτου τε και ανεσεως των κατω συροµενων, εφιεται δοξαζεσθαι συν τοις δοξασµενοις, περιφανης τε φαινεσθαι συν τοις περιφανεσι και πλουτον κτασθαι συν αυτοις τοις τον πλουτον κτωµενοις, ηνπερ εδοξασας αυτος φωτι σου τω αρρητω, ηνπερ αυτος εστολισας δοξη σου τη αφραστω, ηνπερ αυτος παρεδειξας λαµπροτητα σου θειαν. (349) Η αισθησις αιχµαλωτον τον νουν αυτης λαβουσα υποδεικνυει βασιλεις, υποµιµνησκει δοξης

και πλουτον υποδεικνυσι τον του παροντος βιου, οργαν προς ταυτα τε ποιει τη ενθυµησει µονη. Ω σκοτους, ω πωρωσεως, ω λογισµων µαταιων, προθεσεως τε ρυπαρας και αναισθητου γνωµης, οτι λιπων τα αρρητα και αφθαρτα του βλεπειν τα επι γης λογιζοµαι και ταυτα ενθυµουµαι! Ου τελευτησει βασιλευς; Ουχι παρελθει δοξα; Ου πλουτος σκορπισθησεται ωσπερ χνους υπ᾿ ανεµου; Ουχι διαφθαρησεται τα σωµατα εν ταφοις και αλλοι κυριευσουσι των εν τη γη χρηµατων και µετ᾿ εκεινους ετεροι και απ᾿εκεινων αλλοι; Και τινος, λεγε µοι, ψυχη, ο πλουτος εγεγονει, τις δε εν κοσµω ισχυσε µικρον κερδησαι πραγµα, ιν᾿ ωσπερ ζων τε και θανων µετ᾿ αυτου τουτο λαβη; Παντως ουδενα ουδαµως δειξαι µοι ευπορησεις, ει µη τους ελεηµονας, τους µηδεν κτησαµενους, αλλα τα παντα εν χερσι των πενητων διδοντας. Εκεινοι γαρ και εχουσιν ασφαλως τα δοθεντα, αφ᾿ ουπερ και δεδωκασιν εις χειρας του ∆εσποτου˙ οι δ᾿ αλλοι παντες ως πτωχοι και πτωχων παντων χειρους υπαρχουσιν, οι εχοντες αποκειµενον πλουτον˙ γυµνοι γαρ ωσπερ πτωµατα ριπτονται εν τοις ταφοις και των παροντων αθλιοι και των µελλοντων ξενοι. Τι ουν, ψυχη µου, εν αυτοις καλον ορωσα τερπη; Ποιον δε τουτων αξιον κρινεις επιθυµεισθαι; Παντως ουκ εχεις τι ειπειν, παντως ουκ αποκρινη. Ουαι τοις πλουτον εχουσιν εκτεθησαυρισµενον, ουαι τοις δοξαν θελουσι λαµβανειν εξ ανθρωπων, ουαι τοις παρενειρουσιν εαυτους τοις πλουσιοις (350) και µη την δοξαν του Θεου και τον εκεινου πλουτον και το συνειναι µετ᾿ αυτου µονον επιθυµουσιν, οτι ο κοσµος µαταιος, τα δ᾿ εν τω κοσµω παντα µαταιοτητων εσονται, τα παντα µαταιοτης. ∆ιο και παρελευσονται, Θεος δε εσται µονος αιωνιος και αφθαρτος εις αει διαµενων, και συν αυτω δε εσονται οι νυν αυτον ζητουντες, οι µονον αγαπησαντες εκεινον αντι παντων.

Ουαι δε τοτε τοις νυνι τον κοσµον αγαπωσιν, οτι κατακριθησονται εν αυτω εις αιωνας. Ουαι, ψυχη, τοις θελουσι την δοξαν των ανθρωπων, οτι της δοξης του Θεου αποστερουνται. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσι τον πλουτον συνηγµενον, οτι επιθυµησουσιν εκει τυχειν ρανιδος. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσιν επ᾿ ανθρωπον ελπιδα, οτι αυτος τεθνηξεται και συν αυτω ελπιδες, και τοτε ευρεθησονται µη εχοντες ελπιδα. Ουαι, ψυχη, τοις εχουσιν αναπαυσιν ενταυθα, οτι εκειθεν εξουσιν αιωνιον την θλιψιν. Ειπε, ψυχη µου, τι λυπη, τι ζητεις των εν βιω, ειπε µοι, και διδαξω σε ενος εκαστου χρειαν και µαθε και διδαχθητι το καλον εν εκαστω. Θελεις, ειπε, δοξαζεσθαι, θελεις και επαινεισθαι; Ακουσον τοινυν, τι τιµη, τι δε και ατιµια˙ τιµη το παντας µεν τιµαν, τον Θεον δε προ παντων και τας εκεινου εντολας επικτασθαι ως πλουτον, υβριζεσθαι τε δι᾿ αυτας, δι᾿ αυτας λοιδορεισθαι και δι᾿ αυτας ονειδισµους υποφερειν παντοιους. Οταν γαρ πραγµατι τινι, ψυχη, επιχειρησης, ινα τιµησης τον Θεον, ινα αυτον δοξασης (351) και δια τουτο υβρισθης και εξουδενωθηση, τοτε τιµης επετυχε και δοξης της εστωσης, οτι η δοξα του Θεου επι σε παντως ηξει. Τοτε σε και οι αγγελοι επαινεσουσι παντες, οτι ετιµησας Θεον, ον υµνουσιν εκεινοι. Θελεις, ψυχη µου, κτησασθαι ιµατισµον και πλουτον; Ακουσον, αρτι δειξω σοι τον αιωνιον πλουτον˙ δακρυσον, µετανοησον, καταφρονησον παντων, γενου πτωχη τω πνευµατι, γενου και τη καρδια, γενου ακτηµων χρηµασι, γενου του κοσµου ξενη, γενου των θεληµατων σου εχθρα των εναντιων και µονου του θεληµατος γενου του σου ∆εσποτου και ακολουθησον αυτου τοις ιχνεσιν ευτονως. Και τοτε σχολαιοτερον βαδισας ο ∆εσποτης θελων καταληφθησεται υπο σου της αθλιας˙

αυτον δ᾿ ιδουσα βοησον και κραυγασον µεγαλως, αυτος δ᾿ επιστραφησεται οµµατι τω ιλεω και βλεψει και παρασχει σοι µικρον αυτον ιδεσθαι και παλιν καταλειψει σε κρυβεις εξ οφθαλµων σου. Τοτε θρηνησεις, ταλαινα, τοτε κλαυσεις εµπονως, τοτε αιτησεις θανατον µη φερουσα τον πονον, µη στεγουσα τον χωρισµον του γλυκεος ∆εσποτου. Αυτος εξαπορουσαν δε ο αγαθος ιδων σε και σφοδρως επιµενουσαν τω κλαυθµω και τη λυπη παλιν αιφνης φανησεται, παλιν σε καταυγασει, παλιν καθυποδειξει σοι τον ακενωτον πλουτον, την δοξαν την αµαραντον του πατρικου προσωπου, και ευφρανει σε ως τον πριν και χαρας σε εµπλησει και ουτω καταλειψει σε της χαρας πεπλησµενην. Κατα µικρον δε η χαρα τοις εκ του κοσµου λογοις και λογισµοις εκλειψει σε και προσεσται σοι λυπη, (352) και ουτω παλιν ως το πριν εση σφοδρως θρηνουσα και κοκυτω κραυγαζουσα κακεινον εκζητουσα, τον ευφροσυνην παροχον, τον της χαρας δοτηρα, τον πλουτον τον ισταµενον και αει οντως οντα. Ουτω σου την προαιρεσιν δοκιµαζοντος βλεπε, µη αποκαµης, ω ψυχη, µη στραφης εις τουπισω, µη ειπης˙ Μεχρι ποτε µοι αληπτος ουτως εσται; Μη ειπης˙ Τι φαινοµενος ευθυς κρυπτετααι παλιν και εως ποτε κοπους µοι ουκ ελεει παρεχειν; Μη ειπης˙ Πως δε δυναµαι κοπιαν µεχρι τελους; και κατοκνησης, ω ψυχη, εκζητειν τον ∆εσποτην, αλλ᾿ ως προς θανατον σαυτην απαξ, ψυχη, εκδουσα µη ψηλαφησης ανεσιν, µη εκζητησης δοξαν, µηδε τρυφην του σωµατος, µη συγγενων φιλιαν, µη περιβλεψη δεξια, µη ευωνυµα ολως, αλλ᾿ ως ενηρξω, µαλλον δε θερµοτερως δραµουσα σπευσον αει καταλαβειν, δραξασθαι του ∆εσποτου. Καν µυριακις αφαντος, τοσαυτακις φανης σοι γενηται, και ο αληπτος ουτως εσται ληπτος σοι, µυριοντακις, µαλλον δε εως πνεεις ολως, προθυµοτερως ζητησον και προς εκεινον δραµε.

Και γαρ ου καταλειψει σε, ουκ επιλησεται σου, κατα µικρον δε µαλιστα επι πλειον φανειται και συχνοτερως σοι, ψυχη, συνεσται ο ∆εσποτης και καθαρθεισαν τελεον του φωτος τη ελλαµψει ολος αυτος ελευσεται, αυτος εγκατοικησει, αυτος και εσται µετα σου ο τον κοσµον ποιησας, και πλουτον εξεις αληθη ον ο κοσµος ουκ εχει, αλλ᾿ ουρανος και οι εκει εναπογεγραµµενοι. Ει ουτω σοι γενησεται, ειπε, τι πλεον θελεις; Ειπε, ψυχη αχαριστε, ειπε, ψυχη αγνωµον, (353) ειπε, ψυχη µου ταπεινη, τι τουτων µειζον εστιν εν ουρανοις ειτ᾿ εν τη γη, ιν᾿ εκεινο ζητησης; Του ουρανου ο ποιητης και της γης ο ∆εσποτης και παντων των εν ουρανω και παντων των εκ κοσµω κτιστης, κριτης και βασιλευς αυτος υπαρχων µονος εν σοι υπαρχει κατοικων, ολος δεικνυµενος σοι, ολος ελλαµπων σε φωτι και καλλος υποφαινων το του προσωπου, και αυτον εκτυπωτερον βλεπειν και παρεχων σοι και κοινωνον δοξης σε της ιδιας απεργαζοµενος. Ειπε, τι τουτου µειζον αλλο; Παντως ουδεν µοι προσερεις. Εγω δε παλιν λεγω˙ Τοιαυτης δοξης, ω ψυχη, συ καταξιωθεισα τι ετι κεχηνας προς γην, τι δε θελγη τοις ωδε, τι τοις φθαρτοις προστετηκας τα αφθαρτα λαβουσα, τι τοις παρουσι προσκεισαι τα µελλοντα ευρουσα; Εκεινα σπουδασον, ψυχη, διηνεκως κεκτησθαι, εκεινοις ολην σεαυτην προσκολλησον, ψυχη µου, ινα και µετα θανατον εν αυτοις ευρεθηση τοις αιωνιοις αγαθοις, οις εντευθεν εκτησω, και συν αυτοις τω ποιητη παραστης και ∆εσποτη ευφραινοµενη συν αυτω εις αιωνας αιωνων, αµην. ΜΘ’. Οτι εστιν οτε και δια της εις τον πλησιον επιµελειας και διορθωσεως συγκατασπασθαι τον διδασκαλον εις την ενουσαν εκεινω του παθους ασθενειαν. (354)

Ελεησον µε, Κυριε, ελεησον µε, µονε, ο εκ νηπιας µε, Σωτηρ, σκεπασας ηλικιας, ο παµπολλα µοι πταισαντι, εν επιγνωσει οντι, οικεια αγαθοτητα απαντα συµπαθησας, ο κοσµου µε ρυσαµενος του δεινου και µαταιου και συγγενων και φιλων τε και ηδονων ατοπων κανταυθα αξιωσας µε ως εν ορει καθισαι και δειξας µοι την δοξαν σου την θαυµαστην, Θεε µου, και Πνευµατος εµπλησας µε του Θειου σου, Χριστε µου, και φωτισµου πνευµατικου ολον µε εµφορησας. Αυτος αµεταµελητον την χαριν σου, Θεε µου, παρασχου µοι τω δουλω σου εις τελος ολοκληρως. Μη αντανελης, ∆εσποτα, µη αποστρεψης, κτιστα, µηδε παριδης απαξ µε προ προσωπου σου στησας και καταταξας εν τοις σοις δουλοις µε και σφραγισας σφραγιδι σου της χαριτος σον µε επονοµασας. Μη παλιν απορριψης µε, µη παλιν αποκρυψης το φως το του προσωπου σου, καµε καλυψη σκοτος και καταπιη αβυσσος και συσχη ουρανος µε, ον υπερανωθεν αυτου ανηγαγες, Σωτηρ µου, και συν αγγελοις, µαλλον δε συν σοι τω παντων κτιστη (355) συνειναι κατηξιωσας και συναγαλλεσθαι σοι και βλεπειν την ασυγκριτον του σου προσωπου δοξαν του απροσιτου τε φωτος εις κορον απολαυειν και χαιρειν και ευφραινεσθαι αρρητον ευφροσυνην τη συνουσια, ∆εσποτα, της σης αφραστου αιγλης. Κατατρυφων δε του φωτος εκεινου του αρρητου εσκιρτων, εχαιρον συν σοι τω ποιητη και πλαστη, αµηχανον κατανοων καλλος του σου προσωπου. Επει δε παλιν προς την γην κατηγαγον τον νουν µου, πεφωτισµενος ων εν σοι, ουκ εβλεπον τον κοσµον ουδε τα οντα πραγµατα, ∆εσποτα, εν τω κοσµω, αλλ᾿ υπερανω των παθων και µεριµνων υπηρχον και πραγµατι στροβουµενος και τα κακα ελεγχων. Ουκ εκοινωνουν µεν το πριν κακιαις ανθρωπιναις˙ ως δ᾿ εγχρονισας εν αυτοις τα αλλων προεθεµην

και φιλονεικοις, ∆εσποτα, συναπηχθην ανδρασιν, ελπιδι διορθωσεως µετεσχον της κακιας και σκοτους, οιµοι, των παθων µετελαβον αφρονως και κρατηθεις υπο θηρων αγριων κινδυνευω. Αλλους εκσπασαι θελων γαρ λυµης γε της εκεινων αυτος πρωτος καταβρωµα γεγονα τοις θηριοις. Αλλα προφθασας οικτειρον, αλλα ταχυνας ρυσαι τον δια σε, φιλανθρωπε, εν τουτοις εµπεσοντα. Κατα την σην γαρ εντολην τεθεικα, ελεηµον, ψυχην την παναθλιαν µου υπερ των αδελφων µου˙ ει ουν ετρωθην, δυνασαι ιασασθαι µε, Σωτερ, ει εκρατηθην παρ᾿ εχθρων αιχµαλωτος ο ταλας, αλλα αυτος ως δυνατον και ισχυρος εις απαν ισχυεις εκλυτρωσασθαι θεληµατι σου µονω˙ ει και θηριων στοµασι και χερσι κατεληφθην, αλλα φανεντος θνηξονται ευθυς, εγω δε ζησω. (356) Ναι, ο πολυς εν οικτιρµοις, αφατος εν ελεει, ελεησον, οικτειρησον εµε τον πεπτωκοτα. Κατηλθον εν τω φρεατι ρυσασθαι τον πλησιον και συγκατεπεσα καγω, δικαιοκριτα Σωτερ˙ µη µε εασης κειµενον εις τελος εν τω βοθρω. Ναι, οιδα ως προσεταξας, πανοικτιρµον Θεε µου, οτι χρη παντως ρυεσθαι τον αδελφον θανατου και αµαρτιας δηγµατος, αλλ᾿ ου δι᾿ αµαρτιας συναπολεσθαι µετ᾿ αυτου˙ ο πεπονθα ο ταλας και ραθυµησας πεπτωκα εµαυτω γε θαρρησας˙ αλλα κακεινον ρυεσθαι και εµαυτον ωσαυτως, ει δε µη, µενειν ανωθεν και θρηνειν τον πεσοντα και φευγειν, οση δυναµις, το πεσειν συν εκεινω. Αλλ᾿ ουν και νυν αναστησον, αναγαγε του χαους και στησον επι πετραν µε, Χριστε, των εντολων σου και δειξον παλιν µοι το φως, ο ου χωρει ο κοσµος, αλλ᾿ εξω κοσµου και φωτος ορατου και αερος του αισθητου και ουρανου αισθητων τε απαντων αποτελει γε τον αυτο, Σωτερ µου, καθορωντα˙ ειτε χωρις του σωµατος, ειτε συν τουτω ολως, µη επισταµενος, Θεε, κατα την τοτε ωραν,

δοκω δε, ωσπερ αϋλος φωστηρ υπαρχων τοτε τω καλλει τε του νοητου λαµποµενος ηλιου, το εαυτου ου καθοραν ισχυει φως αισθησει, εκεινον µονον δε ορα τον αδυτον φωστηρα αµηχανον κατανοων καλλος αυτου της δοξης, και εκπληττοµενος σφοδρως καταµαθειν ουκ εχει, ουτε κατανοησασθαι τον θεωριας τροπον, το πως η που ο πανταχου ανερµηνευτως πελων οραται, περιγραφεται, θελων εν τοις αγιοις. Τουτο δε ισµεν απαντες των τοιουτων οι µυσται, (357) οτι του κοσµου εξωθεν τοτε εν αληθεια γινοµεθα και µενοµεν, αχρις αυτο ορωµεν, και παλιν ευρισκοµεθα εν σωµατι και κοσµω. Μεµνηµενοι δε της χαρας και του φωτος εκεινου και της γλυκειας ηδονης θρηνουµεν και πενθουµεν, ωσπερ παιδιον νηπιον καθορων την µητερα και µεµνηµενον γαλακτος γλυκασµου κλαυθµυριζει, εως εκεινου δραξηται και εις κορον θηλαση. Τουτο αιτουµεθα και νυν, τουτο σε δυσωπουµεν, τουτο προσπιπτοµεν λαβειν αναφαιρετον, Σωτερ, οπως και νυν τρεφωµεθα, πανοικτιρµον, εκ τουτου του αρτου του εξ ουρανου νοητως κατιοντος και πασι τοις µετεχουσι ζωης µεταδιδοντος, και απιοντος, και προς σε την πορειαν ποιουντες συνοδοιπορον εξωµεν, βοηθον τε και ρυστην και συν αυτω και δι᾿ αυτου προσαχθωµεν σοι, Σωτερ, και εν τη κρισει τη φρικτη τας ηµων αµαρτιας αυτο σκεπαση, ∆εσποτα, του µη εκκαλυφθηναι, µηδε φανηναι απασιν αγγελοις και ανθρωποις, αλλα και ιµατιον ηµιν γενηται λαµπροφορον και δοξα και διαδηµα εις αιωνας αιωνων, αµην.

Ν’. Περι θεωριας Θεου και θειων πραγµατων και Αγιου Πνευµατος παραδοξου ενεργειας˙ και περι των ιδιων της Αγιας και

οµοουσιου Τριαδος˙ και οτι ο µη φθασας εισελθειν εις την βασιλειαν των ουρανων ουδεν ωφεληθησεται, καν εκτος γενηται των του αδυο κολασεων. (358) Τι το εν εµοι παρα σου ειργασµενον, ω των παντων αιτιε Θεε και µεδον; Τι γαρ και ειπω, τι δ᾿ αρα εννοησω; Μεγα µεν εµοι το ορωµενον θαυµα, αγνωστον δ᾿ εστι καιαορατον πασι. Ποιον τουτο, λεξον µοι; Πιστως εξειπω˙ σκοτει και σκια, αισθητοις και αισθησει, κτισει ενυλω, αιµατι και σαρκι τε κρατουµαι, συµπερφυρµαι, Σωτερ, ο ταλας. Εν τουτοις δ᾿ οντα δυστυχως και αθλιως εκπληξις συνεχει µε θελοντα φρασαι˙ βλεπω νοερως˙ που, τι η πως, ουκ οιδα. Το γαρ πως ανεκφραστον εστιν εις απαν, το δε που γνωστον και αγνωστον δοκει µοι˙ γνωστον µεν, οτι εν εµοι καθοραται και µακροθεν δεικνυται αυτο γε παλιν, αγνωστον δ᾿ οµως ως καµε συναπαγον εν τω µηδαµου µηδαµως ολως τοπω και των αισθητων ληθην µοι εµπαρεχον και των υλικων παντων και βλεποµενων εξω µε γυµνον και σωµατος εξαγον. (359) Τι ουν εστι το ενργουν µοι ταυτα, οπερ και βλεπειν ειπον; Ειπειν ουκ εχω. Οµως ακουε και συνησεις το πραγµα˙ εστιν ουν ακρατητον τοις πασι παντη, εστι και ληπτον και µεθεκτον αξιοις, µεταδοτικον, συνηµµενον αληπτως, ηνωµενον τε καθαροις ασυγχυτως, ανακεκραµµενον τε αµικτω µιξει ολον ολοις γε τοις αµεµπτως βιουσι. Τουτο εν εµοι δικην λαµπαδος φαινει, µαλλον δε πρωτον εις ουρανους οραται και των ουρανων αµετρως υπερανω,

αµυδρως πανυ αορατως οραται. Οτε δε εγω εµπονως εκζητησω και επιµονως αιτησοµαι του λαµψαι, η τρανοτερον εκεισε καθοραται καµε των κατω χωριζει και συναπτει τη εκεινου λαµπροτητι αρρητως, η εντος µου δεικνυται αθροον ολον, φως σφαιροειδες, γαληνον τε και θειον, αµορφον, ανειδεον µορφη αµορφω, ορωµενον τε και λαλουν προς µε ταυτα˙ Τις εις ουρανους ειναι µε περιγραφεις κακει τε ζητεις και κατοικειν νοµιζεις; Τι µε επι γης ειναι υπολαµβανεις και µετα παντων συνειναι διαγγελλεις και πανταχου µε νοµοθετεις υπαρχειν; Το ουν πανταχου µεγεθος µοι προσαπτει, αµεγεθες δε το παραπαν υπαρχω˙ υπερµεγεθη γνωθι γαρ µου την φυσιν. Το δ᾿ επι της γης περιγραφην εµφαινει, παντως δ᾿ απεριγραπτος καθαπαξ πελω. (360) Το δε λεγειν σε συνειναι µε τοις πασιν, αγνοιαν σαυτου δηλην ποιεις τοις πασι˙ συνειναι γαρ µε τοις αγιοις ακουεις αυτον ολον µε ουσια εν αισθησει, θεωρια τε, αλλα και µετουσια, συν τω Πατρι µου και Πνευµατι τω Θειω, και επαναπαυεσθαι σαφως εν τουτοις. Ει ουν καθ᾿ ενα ειπης ηµας συνειναι, πολλους ποιησεις εις πολλους µερισθεντας˙ ει ενα φρασης, πως ο εις και καθ᾿ ενα, µαλλον δε ο εις πως και ανω και κατω, µετα δε παντων πως ο αυτος συνεσται; Το παν ο πληρων πως εν ενι οικησει, ο ων εν ενι πως και το παν πληρωσει; Ακουε µυστηρια Θεου αφραστου, αφραστα, παραδοξα και παντη ξενα˙ εστι µεν Θεος αληθως, οντως εστι,

τουτο ευσεβεις παντες οµολογουσιν, ουδεν δε εστιν, ων ηµεις ολως ισµεν, αλλ᾿ ουδ᾿ εξ ων αγγελοι ισασιν εστι, καν τουτω ουδεν ο Θεος εστι, λεγω, των παντων ουδεν ως των απαντων κτιστης, αλλ᾿ υπερ το παν. Τις γαρ αν ειποι τι εστι Θεος, ινα και Εστιν, ειπη, τοδε τυχον η τοδε; Αγνοω ολως οποιος, οποσος, ποταπος η πηλικος˙ ο ουν αγνοων εγω Θεον, οποιος µορφην, ειδος τε, το µεγεθος, το καλλος, πως ερµηνευσω τας αυτου ενεργειας, πως µεν οραται αορατος ων πασι, πως δε συνεστι τη κτιστη παση φυσει, πως εγκατοικει εν πασι τοις αγιοις, (361) πως πληροι το παν και ουδαµου πληρουται, πως υπερ το παν και πανταχου υπαρχει, ταυτα γαρ ουδεις ολως ειπειν ισχυσει. Αλλ᾿, ω ανθρωπων ον ουδεις ολως ειδεν, ω παµβασιλευ, υπερευσπλαγχνε µονε, ευχαριστω σοι εξ ολης µου καρδιας, οτι ου παρειδες µε εν σκοτει κατω κειµενον, αλλ᾿ ηψω µου χειρι σου θεια, ην ιδων εγω ανεστην ευθυς χαιρων˙ ελαµπε και γαρ φαιδροτερον ηλιου. Εσπευσα κρατησαι γε ταυτην, ο ταλας, και ηφαντωθη ευθυς εξ οφθαλµων µου, και παλιν ολος εγενοµην εν σκοτει. Επεσα προς τουδαφος πενθων και κλαιων, κυλινδουµενος και στεναζων εµπονως, ποθων ιδειν σου παλιν την θειαν χειρα. Ηπλωσας αυτην, ωφθη µοι τρανοτερως και περιπλακεις κατεφιλησα ταυτην˙ ω χρηστοτητος και πολλης ευσπλαγχνιας! Χειρα δεδωκεν ασπασαθαι ο κτιστης την συνεχουσαν τα συµπαντα τω σθενει˙ ω χαρισµατος, ω δωρεας αφραστου!

Παλιν τε ταυτην συνεστειλεν ο πλαστης παντως δοκιµαζων µου την προθυµιαν, ει ποθω ταυτην και τον ταυτης δοτηρα, ει καταφρονω παντων και προτιµωµαι ταυτην και µενω εν τη ταυτης αγαπη. Ελιπον ευθυς κοσµον και τα του κοσµου, εµυσα πασας οµου και τας αισθησεις, οφθαλµους, ωτα, ρινα, στοµα και χειλη, (362) πασιν εθανον συγγενεσι και φιλοις, ναι, ως αληθως εθανον τη θελησει, και µονην εζητησα Θεου την χειρα˙ ιδουσα δ᾿ αυτη ουτως ποιοησαντα µε, ηψατο λαθρα, χειρος εκρατησε µου και ωδηγει µε µεσον του σκοτους οντα. Ησθανοµην ουν και χαιρων ηκολουθουν, ετρεχον σφοδρως εν νυκτι και ηµερα, ευτονως εβαδιζον συν προθυµια, βαδιζων δ᾿ αυθις ακινητος υπηρχον και τοτε µαλλον προεκοπτον τοις προσω, ω µυστηριων, ω αθλων, ω βραβειων! Ουτω τρεχοντα του σταδιου εν µεσω πεφθακεν η χειρ απορρητως εκεινη, του εµου πρεσβευσαντος πατρος αγιου, και της ταλαινης ηψατο κεφαλης µου και δεδωκε µοι τον στεφανον της νικης, αυτη δε µαλλον στεφανος γεγονε µοι, και ταυτην βλεπων αφραστον ευφροσυνην, αφραστον χαραν, αφραστον θυµηδιαν ειχον – πως γαρ ου; - κοσµον ολον νικησας και τον του κοσµου αρχοντα καταισχυνας απο χειρος τε του Θεου στεφος θειον, µαλλον δε αυτην του των ολων ∆εσποτου λαβων – θαυµα! - αντι στεφανου χειρα, η εκλαµπουσα εωρατο αΰλως, αδιαλειπτως εµοι και ανεσπερως. Αυτη µοι µαζος προετεινετο ωσπερ και θηλαζειν µοι γαλακτος αφθαρσιας

ως υιω Θεου πλουσιως εχορηγει, ω γλυκυτητος, ω ηδονης αφραστου! Αυτη και ποτηριον ποµατος θειου (363) και αθανατου ρειθρου εγενετο µοι. Εξ ου µετασχων και τροφης ενεπλησθην της ουρανιου, ηνπερ αγγελοι µονοι τρεφονται και αφθαρτοι διατηρουνται, φωτα του πρωτου δευτερα τη µεθεξει. Ουτω και ηµεις θειας και απορρητου φυσεως γεγοναµεν κοινωνοι παντες, τεκνα του Πατρος, αδελφοι του Χριστου δε, Πνευµατι βαπτισθεντες τω Παναγιω˙ παντως δ᾿ ου παντες επεγνωµεν την χαριν, ου την ελλαµψιν, ου µεθεξιν, ουδ᾿ οτι ουτως εγεννηθηµεν, µολις δε τουτο των χιλιων εις ειτε και των µυριων εν τη µυστικη επεγνω θεωρια. Οι δ᾿ αλλοι παντες αµβλωθριδια τεκνα τον γεννησαντα εαυτους αγνουντες˙ ως γαρ οι νεκροι υδατι βαπτισθεντες ειτε και πυρι ουκ αισθανονται ολως, ουτως ουδ᾿ ουτοι νεκροι τη απιστια και των εντολων πελοντες τη αργια ελλιπεις ουκ ισασιν, ως πεπονθασι τερας φοβερον, πιστιν πεπλανηµενην, δοκειν εαυτον υιον του Θεου ειναι και µη γνωριζειν τον ιδιον πατερα. Ει ουν πιστει τουτον συν γνωριζειν λεγεις και πιστει υιος Θεου ειναι νοµιζεις, εστω και η σαρκωσις του Θεου πιστει, και µη εργω φης ανθρωπον γεγονεναι µηδε αισθητως αυτον αποτεχθηναι. Ει δε γεγονεν υιος οντως ανθρωπου, υιον σε ποιει του Θεου παντως εργω˙ (364) ει ου γεγονεν εν φαντασια σωµα, ουδ᾿ ηµεις παντως εν επινοια πνευµα, αλλ᾿ ως υπηρξε σαρξ αληθως ο Λογος,

ουτω και ηµας µεταµορφοι αρρητως και τεκνα ποιει Θεου εν αληθεια. Ατρεπτος θεοτητι µεινας ο Λογος ανθρωπος εγενετο σαρκος προσληψει, ατρεπτον τον ανθρωπον σαρκι ψυχη τε τηρησας πεποιηκεν θεον µε ολον, προσελαβε µου την κατακριτον σαρκα και θεοτητα ολην ενεδυσε µε, και γαρ βαπτισθεις Χριστον ενεδυσαµην ουχι αισθητως, νοητως δε γε παντως. Και πως ου θεος χαριτι τε και θεσει, αισθησει και γνωσει γε και θεωρια, ο τον του Θεου Υιον ενδεδυµενος; Ει αγνοια γεγονεν ο Θεος Λογος ανθρωπος, καµε εν αγνοια γενεσθαι θεον ως εικος υπονοεισθαι πρεπον. Ει δ᾿ εν γνωσει, πραξει τε και θεωρια θεος ανθρωπος εχρηµατισεν ολος, ολον µε θεον τη Θεου κοοινωνια εν αισθησει και γνωσει, ουχι ουσια, µετουσια δε γενεσθαι παντως χρη φρονειν ορθοδοξως. Ωσπερ εγεννηθη γαρ Θεος ατρεπτως ανθρωπος εν σωµατι και πασιν ωφθη, ουτως αφραστως, πνευµατικως γεννα µε και ανθρωπον µενοντα θεον ποιει µε˙ και ωσπερ ορωµενος σαρκι εκεινος το Θεος ειναι ηγνοειτο τοις οχλοις, ουτω και ηµεις, οιον ηµεν, τοις πασιν - θαυµα! – βλεποµενοι ανθρωποι παντως (365) το, οπερ γεγοναµεν χαριτι θεια, ου πεφυκαµεν τοις πολλοις καθορασθαι. Μονοις δ᾿ οις οµµα ψυχης κεκαθαρµενον προσεστι, φαινοµεθα ως εν διοπτρα, τοις δ᾿ ακαθαρτοις ο Θεος, ουδ᾿ ηµεις γε ουθ᾿ ορωµεθα ουθ᾿ ολως γεγενησθαι τοιουτοι ποτε πιστευοµαθα παντως. Απιστοι και γαρ τη πιστει και µονη

προσεπερειδοµενοι χωρις των εργων˙ ει δ᾿ ουκ απιστοι, τεως νεκροι εις απαν, ωσπερ ο θειος απεφηνατο Παυλος. Μη απιστησης, εµοι δε λεγε και σοφως αποκρινου. Ποιον εκ τουτων προτιµησεις των δυο˙ νεκραν γε πιστιν εργων εστερηµενην η απιστιαν της πιστεως εν εργοις; Παντως ερεις µοι˙ Τις των εργων η χαρις πιστεως διχα της ορθης και τελειας; Καγω σοι παλιν αντιφθεγξοµαι˙ Τι δε οφελος της πιστεως των εργων διχα; Ει ουν τα, απερ προειρηκαµεν, γνωναι βουλει τε θεος κατα χαριν γενεσθαι, ου λογω, ου δοκησει, ουκ επινοια, ου µονη πιστει εστερηµενη εργου, αλλα πειρα, πραγµατι και θεωρια νοερα και γνωσει τε µυστικωτατη, πραξον ατινα ο Σωτηρ σοι προσταττει - κακεινος ταυτα δια σε καθυπεστη-, και τοτε ιδοις φως λαµπροτατον φαναν, αερι ψυχης παµπαν λελευκασµενω, αΰλως την αϋλον σαφως ουσιαν ολην δι᾿ ολου οντως διϊκνουµενην, εκ ταυτης δ᾿ ολον ως εν ολω το σωµα (366) ουσης και αυτης ψυχης της ασωµατου, και λαµψει το σωµα σου ως η ψυχη σου, η ψυχη δ᾿ αυθις ως η λαµψασα χαρις εσεται αστραπτουσα, Θεος καθαπερ. Ει δ᾿ αποκνησεις µιµησασθαι του κτιστου την ταπεινωσιν, τα παθη και τας υβρεις και υποστηναι ταυτα ου καταδεξη, ειτε νοερως, αισθητως δε γε µαλλον, εναπελειφθης - ω της αβελτηριας! – εν ζοφω και ταρταρω του σου σαρκιου, ο φθορα εστι – τι γαρ υπαρχει αλλο, ει µη θανατος εν αθανατω σκευει; εγκεκλεισµενος µενουνγε εις αιωνας,

παντων αγαθων των εν φωτι καυτου δε του φωτος στερισκοµενος. Ουπω γαρ λεγω το γε και πυρι βρυγµω των οδοντων, κλαυθµω τε και σκωληκι παραδοθηναι, αλλ᾿ ως εν πιθω τω σωµατι οικησαι µετα την αναστασιν, ως και προ τουτου, και µηδαµοθεν εξωθεν αποβλεπειν µηδε φως εντος εισδεχεσθαι παραπαν, αλλ᾿ ουτω κεισθαι των ενταυθα ηδεων παντων στερισκοµενον και των µελλοντων, καθως προειπον. Λεγε ουν ο ακουων, ο λεγων˙ Ου βουλοµαι της βασιλειας της ακηρατου ενδον γενεσθαι ουδ᾿ απολαυειν των αγαθων εκεινων, αλλ᾿εξω µονον της κολασεως ειναι και πειραν πυρος µη λαβειν µε καν ολως. Τι σοι οφελος γενοµενω, ως ειπον; Αποκρινε µοι, σοφωτατε, και λεγε! (367) Αρα λογιση τιµωριαν ετεραν ειναι µειζονα η γενεσθαι ολως; Απαγε, και γαρ ως µονος εν βασανοις τοτε και ειναι και κολαζεσθαι φησεις. Ει γαρ και ειποις πνευµατικον το σωµα τοτε αποληψεσθαι, και πως ως πιθω εναποκλεισθησεται ψυχη εν τουτω; Ακουσον, διδαχθητι, πως εσται τουτο! Ωσπερ ο σπορος σπειρεται κατα γενος - σιτου σοι λεγω και κριθης και των αλλων – και κατα γενος αυθις αναβλαστανει, ουτω και τα σωµατα των γε θνησκοντων πιπτουσιν εις γην, οια τυχωσιν ειναι. Αι ουν εξ αυτων ψυχαι διαζευχθεισαι εν τη µελλουση των νεκρων αναστασει, τουτων εκαστη κατ᾿ αξιαν ευρισκει το καταλυµα φωτος η σκοτους πληρες. Αι µεν καθαραι και φωτος µετασχουσαι και αναψασαι τας εαυτων λαµπαδας

εσονται παντως εν φωτι ανεσπερω˙ αι δ᾿ ακαθαρτοι και τυφλα της καρδιας εχουσαι τα οµµατα και σκοτους πληρεις, πως αρα θεασονται φεγγος το θειον; Ειπης ουδαµως˙ τουτων ουν, ειπε µοι, τις δεοµενων µετα ποτµον ακουσει και διανοιξει οφθαλµους τουτων, οιµοι, των εκουσιως βλεψαι µη βουληθεντων µηδε αναψαι την ψυχικην λαµπαδα; Σκοτος ουν εκδεξεται αφεγγες τουτους. Τα σωµατα δε, ως ειποµεν, επισης φθειρονται και σηπονται και των αγιων, (368) αλλ᾿ εγειρονται, οια ταυτα εσπαρη, σιτος καθαρος, σιτος ηγιασµενος, του Αγιου Πνευµτος αγια σκευη˙ ως υπαρξαντα καθαρωτατα πανυ εξεγειρονται αυθις δεδοξασµενα, λαµποντα, αστραπτοντα, ως φως το θειον. Τουτοις ενοικησασαι ψυχαι αγιων υπερ γε τον ηλιον λαµψουσι τοτε και γενησονται οµοιοι του ∆εσποτου, ουτινος ετηρησαν τους θειους νοµους. Των δ᾿ αµαρτωλων εξανιστανται αυθις, οια και αυτα εν τη γη κατεσπαρη βορβορωδη, δυσοσµα, σαπριας πληρη, σκευη βεβηλα, ζιζανια κακιας, πανυ ζοφωδη ως τα του σκοτους εργα πραξαντα και οργανα κακων παντοιων χρηµατισαντα του πονηρου σπορεως˙ εξανιστανται δ᾿ αθανατα και ταυτα και πνευµατικα, πλην εοικοτα σκοτει. Τουτοις ουν ψυχαι αθλιαι ενωθεισαι, ζοφωδεις αυται και ακαθαρτοι ουσαι, οµοιοι γενησονται τω διαβολω ως τα εκεινου µιµησαµεναι εργα και τας εκεινου τηρησασαι προσταξεις, µεθ᾿ ου και ταχθησονται πυρι ασβεστω,

τω σκοτει και ταρταρω παραπεµφθεισαι, µαλλον δε αυται κατα αναλογιαν καταχθησονται του βαρους, κατ᾿ αξιαν των αµαρτιων, ων εκαστος βασταζει κακει διαξει εις αιωνας αιωνων. (369) Οι δε αγιοι, ωσπερ ειποµεν, παλιν των αρετων εκαστος πτεροις αρθεντες εις απαντησιν και ουτοι του ∆εσποτου αναβησονται, εκαστος κατ᾿αξιαν˙ ως εαυτον τις προευτρεπισε παντως εγγυθεν η πορρωθεν εσται του κτιστου, συνεσται τ᾿ αυτω εις απειρους αιωνας σκιρτων και τερποµενος αληκτον τερψιν, αµην. ΝΑ’. Οτι του Πνευµατος λαµποντος εν ηµιν του Αγιου παντα τα των παθων φυγαδευονται ως υπο του φωτος το σκοτος˙ συστελλοντος δε αυτου τας ακτινας, υπο τουτων και των πονηρων βαλλοµεθα λογισµων. (370) Το φως σου περιλαµπον µε ζωογονει, Χριστε µου, το γαρ οραν σε ζωωσις, αναστασις τε πελει. Το πως ειπειν ουκ εχω σου φωτος τας ενεργειας, πλην τουτο εργω εγνωκα και γινωσκω, Θεε µου, οτι καν νοσω, ∆εσποτα, καν θλιψεσι καν λυπαις καν εν δεσµοις καν εν λιµω καν φυλακη κρατωµαι, καν δεινοτεροις αλγεινοις συνεχωµαι, Χριστε µου, το φως σου λαµψαν απαντα ως σκοτος απελαυνει, και εν ανεσει και φωτι και φωτος απολαυσει αιφνης ποιει µε γινεσθαι το Πνευµα σου το Θειον. Τας θλιψεις εγνων ως καπνον, τους λογισµους ως σκοτος, ως βελη τε τους πειρασµους, τας µεριµνας ως ζοφον, ως δε θηρια τα παθη χρηµατιζοντα, Λογε, εξ ων µε ηλευθερωσας, εξ ων ερρυσω παλαι, κατα µικρον εκλαµψας σου φως εν εµοι το θειον, και νυν εν µεσω τουτων οντα µε, Χριστε, Θεε µου,

δεοµαι της ευσπλαγχνου σου παιδευσεως. αφατου θυµηδιας. εξισταµαι εν τουτοις και παντων των επι της γης ολως αλλοτριουµαι ακαταπαυστοις εν φωναις ανυµνων σε. τον πανταχου παροντα˙ οτε δε ολον. Ως γαρ ηλιου δυναντος νυξ γινεται και σκοτος και εξιασιν απαντα προς βρωσιν τα θηρια. καθ᾿ ωραν αµαρτανων. Σωτερ. ορων α ου τεθεαται οφθαλµος ουδε βλεψαι ανθρωπου εξισχυσειεν. οτε ολον σκεπασης µε. απο µακροθεν ως αστηρ ανατελλων ορασαι. θαλασσα λογισµων τε περικαλυπτει και παθων θηρια κατεσθιει. πλατυνεσαι κατα µικρον ουκ αυτος τουτο πασχων αλλα τον νουν του δουλου σου διανοιγων του βλεπειν. Θεε µου. λυτρουµαι και του σκοτους και πειρασµων και των παθων και λογισµων απαντων. επι καρδιαν δε βροτων ουκ ανεβη ουδ᾿ ολως. και καταπληττοµαι σφοδρως. ω Θεε µου. Χριστε µου. ην και σφοδρως αισθανοµαι εν εµοι γενοµενην του απροσιτου. ∆εσποτα. Επαν δε παλιν σπλαγχνισθης. και παµφαους και θειου (371) υποχωρησει απ᾿ εµου φωτος του σκεποντος µε.διαφυλαττεις ατρωτον. επει σε παροργιζω. επει δε κατεπαιροµαι. ολον µε περιλαβης. πληρουµαι γαρ χρηστοτητος. επαν κατελεησης. ελευθερουµαι των κακων. Επει δε πταιω παµπολλα. το φως σου. ορων θαυµατα ξενα. αλλ᾿ ουδε ους ακουσαι. Μειζονως ωσπερ ηλιος κατ᾿ ολιγον ορασαι. Χριστε µου. και γαρ του σκοτους φευγοντος και αφανιζοµενου ερχεσθαι σε λογιζοµαι. ορων φρικτα µυστηρια. και βελεσι τιτρωσκοµαι των λογισµων απαντων. ως το πριν. σκεπων µε τω φωτι σου. επαν απακροαση τε των γοερων µου θρηνων και στεναγµους ενωτισθης και δακρυα προσδεξη και επι την ταπεινωσιν επιβλεψαι θελησης εµου του αµαρτησαντος ασυγγνωστα. πληρουµαι ευφροσυνης και καταπιµπλαµαι χαρας. περικυκλωσης. ευθυς του βιου σκοτος µε. ουτως αποσκεπαζον µε. .

ως του Πατρος αχωριστον και του Υιου ωσαυτως. εχων το Πνευµα το Θειον αυτου συνον τη φυσει. ου στεναγµος. αβατον πασιν ουσαν. αταλαιπωρον τριβον την εναντιαν. Τις γαρ ποτε εξισχυσεν η τις ποτε ισχυσει ανθρωπων εις τον ουρανον εν σωµατι γενεσθαι η και χωρις του σωµατος. ποιητης δ᾿ αυτο µονον. Πως ολως εσται συγκρισις σκιας και αληθειας. ουκ οφις δακνων πτερναν. πως λαµψει µονου σου φωτος και τη επιφανεια πασαν λυπην εδιωξας. Θεος τα τρια. λεπρους τε εκαθαρισε δαιµονας απελασας. αυτη τον Λογον και Υιον του Πατρος εν τω κοσµω κατα την σαρκα εκτισεν εις ηµων σωτηριαν. Σαρκουται δε του Πνευµατος οντως τη επελευσει (373) και γινεται οπερ ουκ ην. Ουτος σταυρον υπενεγκων και θανατον ωσαυτως εξαναστας εν Πνευµατι ανεληφθη εν δοξη . ποιοις πτεροις πετασας. ουχι αυτος αφ᾿ εαυτου. ανθρωπος οµοιος µοι. Τι δε προς τα γινοµενα εν ηµιν εισι ταυτα. ειπε µοι. µεθ᾿ ου νεκρους εζωωσε. την στενην. και εδειξας ακαµατον. ενθα ουκ εστι λυπη. αληθεστερον ειπειν. Ηλιας αρµατι πυρος επηρθη και προ τουτου Ενωχ.(372) κατανοων εν εµαυτω αλλοιωσιν την ξενην και τροπον αντιληψεως χειρος παντοδυναµου. η πνευµατος λειτουργικου και δουλικου. εις Θεος η Τριας και γαρ εστιν˙ αυτη το παν ουσιωσεν. εξηρπασας του κοσµου και ενωθεις µοι µυστικως εις ουρανον ευθυς µε αποκατεστησας εκει. Τα µεν γαρ αλλα ποιηµα. προς πνευµα το δεσποτικον και παντουργον και θειον. πλην οµως µετετεθη. εκτισεν αυτη παντα. αλλ᾿ ουκ εις ουρανους. την δυσβατον ανθρωποις η. αχωριστον του τε Πατρος και του Πνευµατον οντα. τυφλων ηνοιξε κορας. το στερεουν και δυναµουν πασαν κτιστην ουσιαν. Θεος οµου και ανθρωπος ορωµενος τοις πασιν. πλην αµαρτιας και πασης εκτος γε ανοµιας. ου δακρυον. εν ετερω δε τοπω.

Εγω δοκω. ο λεγεται αρτος. αδελφους του Σωτηρος. ο εφαγον οι ανθρωποι εν τη ερηµω τοτε. το Ηλιαν αρπασαν. Η σαρξ δε του ∆εσποτου µου τεθεωµενη ουσα. οις συναφθη αθροον. ως θαλασσα τµηθεισα ραβδω παλαι και µαννα εκ του ουρανου κατελθον. απωλετο. το µαννα του Σωτηρος -. πνευµατι δ᾿ ελευθερους. ουδ᾿ εξ Αιγυπτου µεθιστων προς αλλην γην µεταγει φθαρτους καρπους προφερουσαν και αυθις τοις ανθρωποις. συγκληρονοµους µεν Χριστου. ολον τε το πολιτευµα κεκτηµενους εκεισε εν θεωρια των καλων. και Πνευµα το Παναγιον εξεχεε πλουσιως εις παντας τους δεικνυοντας την πιστιν εκ των εργων και νυν αφθονως τουτο γε εκχει προς τους τοιουτους. θεοποιει τε δι᾿ αυτου.και τριβον την εις ουρανους ενεκαινισε πασι τοις εις αυτον πιστευουσιν εν αδιστακτω πιστει.η θαλασσα βαπτισµατος. Τι ουν το αρµα του πυρος. αλλ᾿ αδιστακτω πιστει γε βαπτισθεντας αθροον. ζωης µεστη τε πελουσα παντας ζωης µετοχους τους τρωγοντας αποτελει και ποιει αθανατους˙ διαβιβαζει τε αυτους ου πελαγος θαλασσης. ων οφθαλµοι ουκ ειδον. (374) ουτω κακεινα συµβολα τουτων εισι και τυπος. ασυγκριτον υπεροχην κεκτηµενων και δοξαν. Θεου δε κληρονοµους. οσον κτιστου το ακτιστον υπερεχει τη φυσει. . ινα και καταλαβωµεν γην της επαγγελιας. απεθανον τε παντες και οσοι τουτο εφαγον˙ ζωης γαρ ου µετειχεν. θεους Θεω συνοντας γε Πνευµατι εν Αγιω. τροφη αγγελων. εξελιπεν. τι η Ενωχ µεταθεσις υπαρχουσι προς ταυτα. αλλ᾿ ουδε τεσσαρακοντα επι χρονοις βαδιζειν διακελευεται ηµας ο λυτρωτης του κοσµου. και εξ ανθρωπων αλλοιοι τουτους αναλλοιωτως και τεκνα δεικνυσι Θεου. Το µαννα γαρ. συνανιοντας τω Χριστω εις ουρανους ευκολως. τυπος µονον και αληθειας συµβολα ταυτα παντως υπηρχον . δεσµιους µεν µονη σαρκι.

Φευ µοι! – στεναζω γαρ πικρως την των ανθρωπων πλανην -.το δε παντων φρικτοτερον! – ουρανον καινον εδειξε µε και εν εµοι κατωκησεν ο των απαντων κτιστης. Ελαλει γαρ γο προτερον δια Πνευµατος Θειου και ενεργεια τη αυτου τα θαυµατα εποιει. την δοξαν την αγηρω διαγωγης της µετ᾿ αυτου. Προτερον απεκδυσας µε φθορας και του θανατου και ολον ελευθερωσας µε εν αισθησει και γνωσει. ουπερ ουδεις των προπαλαι αγιων ηξιωθη. πως ουκ επιθυµουµεν. (375) Λαβων γαρ σωµα δεδωκεν αυτου Πνευµα το Θειον. . ουσιωδως δε ουδαµως νινι Θεος ηνωθη προ του γενεσθαι ανθρωπον τον Χριστον και Θεον µου. πως ουκ ακολουθουµεν. αµην. εις φως τε απο σκοτους. Αλλ᾿.αιµατος τε και της αυτου σαρκος µεταλαβοντας απο θανατου εις ζωην. ουσιωδως ενουται δε δι᾿ αυτου πιστοις πασι και γινεται αχωριστος η ενωσις η τουτων. τιµη προσκυνησις τε νυν και αει ως βασιλει εις αιωνας αιωνων. απο της γης εις ουρανους αναφερει ευθεως. πως ου ποθουµεν την ζωην. οι µη φιλουντες τον Χριστον πλειον των ορωµενων µηδε ελπιζοντες αυτω συνειναι µετα ποτµον. Πως ου πιστευοµεν Χριστω. Περι θεολογιας˙ και οτι τω µη αλλοιωθεντι τη του Αγιου Πνευµατος µετουσια και γεγονοτι θεσει εν γνωσει Θεω διδασκειν τα θεια τους ανθρωπους ουκ εξεστι. Αλλα αναισθητοτεροι εισι ξυλων τε και των λιθων. Πως τοις φθαρτοις προσκειµενοι νοµιζοµεν σωθηναι. Σοι γαρ συν τω Πατρι και Πνευµατι σου Θειω δοξα πρεπει και αινεσις. ω Χριστε µου. τον αφθαρτον. ΝΒ’. ρυσαι µε της τουτων αλογιας και σε φιλειν εκδιδαξον. πως τον εκεινου πλουτον τον ασυλον. κα΄των απαντων ποιητη. (376) . την ζωην πιστων παντων. Θεω τε και ∆εσποτη.

ο ποθος δε του Πνευµατος ενεργεια τυγχανει. θεϊκη δε γε παντως˙ το µεθεκτον καταληπτον. Πονον δ᾿ ειπων εδηλωσα τον του Σωτηρος ποθον. Τις µοι δωσει γαληνην γε και ησυχιαν παντων. τουτου το πλειον ουπω. Το γαρ ανουσιον ουδεν και λεγεται και εστιν. Τις µε χωρισει αισθητων. και πως µεταληπτον µοι. αλλα ουσια θεια. ∆ια τουτο ουν ειπον σοι καταληπτον τον ποθον και ενυποστατον αυτον ως µεθεκτον ληπτον τε˙ παν γαρ ληπτον και µεθεκτον ουσια παντως πελει ενυποστατως µεθεκτη. πλην ενουσιος πελει και ενυποστατος εστιν. και προς υποστασιν κτιστην ασυγκριτος γε παντη νοειται. υπερ ουσιαν πασαν. Οταν δε φως απροσιτον οικουντα παρεισαγη και µαρτυρη µηδεποτε υπ᾿ ανθρωπου οφθηναι. Το δ᾿ ανυποστατον ουδεν. Ει δ᾿ απιστεις. τον Παυλον σοι µαρτυρουντα παρεξω και τα αµφοτερα πιστα ειναι σοι βεβαιουντα˙ οταν γαρ λεγη τον Χριστον εντος εχειν λαλουντα και Πνευµατι φθεγγοµενον αυτον τω Παναγιω. ολον αφθεγκτον πελει. ου το ακατανοητον αναφλεγει τον ποθον. µεταληπτον. ων απηλλαγην απαξ και απεκρυβην εξ αυτων γεγονως εξω κοσµου. ωσαυτως και ληπτη τε. οποσον δε καταληπτον. η θεια δε και ακτιστος υπερουσιος φυσις (377) ως της ουσιας των κτιστων υπερεχουσα παντων καλειται υπερουσιος. ινα του καλλους κορεσθω και της εκεινου θεας. Αγαπη γαρ ουκ ονοµα. εστιν ολη γαρ απεριγραπτος φυσει˙ το µη περιγραφοµενον υποστασιν πως ειπης. ενυποστατος ποθος. απεριγραπτως εν αυτω συµπαρον και αληπτως.Τις µου παραµυθησεται τον πονον της καρδιας. µαλλον δ᾿ αυτου ουσιωδως εστιν η παρουσια. µεταληπτη και αληπτος. . ενυποστατως εν εµοι φως εντος ορωµενη˙ το φως δ᾿ ασυγκριτον εστιν. περιγραπτον ειναι λεγει το θειον.

Τον Θεον ουν οι δεξαµενοι της πιστεως τοις εργοις και θεοι χρηµατισαντες Πνευµατι γεννηθεντες. ολον θεωσας µε αυτος τον προσληφθεντα ξενως. Οταν δε παλιν ειπη σοι˙ ο Θεος. νοησαι. ποιον σοι αλλον παριστα Θεον. Τουτο πιστις η αληθης. ο χιτων του Κυριου. τον ενοικουντα τω φωτι αει τω απροσιτω˙ ενοικον εχοντες αυτοι εν εαυτοις οικουντα οικουσιν αυτοι γ᾿ εν αυτω τω παµπαν απροσιτω. αλλ᾿ ουδε δυναται ολως του κατιδεσθαι. Αυτος γαρ υπερουσιος ακτιστος ων το προσθεν σαρκα τε ανελαβετο και κτιστος µοι ωραθη. ειπε. ον ουδεις ποτε ανθρωπων ηδυνηθη ιδειν.τοτε το απεριγραπτον και αληπτον εµφαινει˙ ο γαρ ουδεις εωρακε πωποτε των ανθρωπων. αυτον εκεινον βλεπουσι τον εαυτων πατερα. αλλα δια της πιστεως εν αισθησει και γνωσει. ος ελαµψεν εντος µου. θεσει θεος γενοµενος τον φυσει Θεον βλεπω (378) εκεινον. και παντως ου δισταζεις. ουχι αγνοια. Ουτω πιστευεις. Ει ουν Θεος γενοµενος ανθρωπος. πως η µετελαβεν αυτου η προσεψαυσεν ολως. τουτο εστιν η µετοχη και αρραβων ο θειος. λεγω σοι. τουτο το ενδυµα εστιν. Παντως ερεις µοι˙ ουδαµως. τουτο µεθεξις θεια. λεγε µοι. τον ανθρωπον εθεωσεν εµε τον προσληφθεντα. ως πιστευεις. ο εκ σκοτους φως λαµψαι παλαι προειπων. ει µη εκεινον τον το φως το αστεκτον οικουντα και ον ουδεπω ουδαµως ουδεις ανθρωπων ειδεν. ουδε αναισθησια. ονπερ οι βαπτιζοµενοι επενδυονται πιστει. τουτο σφραγις Χριστιανων. Ινα µη λεγης˙ Τον Χριστον ενδεδυσθαι πιστευω˙ ου λεγω˙ Τουτο πιστευε˙ αλλα˙ Πιστεως εργον και πιστεως βεβαιωσιν και πιστεως σφραγιδα και πιστεως τελειωσιν αναµφιβολον εχε εκ του ενδυσασθαι Χριστον εν αισθησει και γνωσει . ει µη φιλονεικοιης. τουτο Θεου το εργον. τουτο υπαρχει η ζωη. τουτο η βασιλεια.

Τοιουτος δε γενοµενος ολος. οπερ και ενδειγµα εστι παντως αναισθησιας. οντως παραδοξον εστι τοις ακουουσι τερας και το νοµισµα βλεπουσι χρυσουν ευροιζον πανυ και την σφραγιδα αληθη του βασιλεως ουσαν.εκλαµποντα. ω αδελφε µου. τα εν αυτω δε γραµµατα δηλοι ταδε και ταδε. φως τε µη θεασαµενος του µελλοντος αιωνος. καν συν εκεινω κατοικειν λεγωµεν παραδοξως και τον οικουντα εν φωτι τω απροσιτω εχειν εν εαυτοις και µενοντα και κατοικουντα ολον˙ και θελοµεν καθηµενοι εν τοις καταχθονιοις φιλοσοφειν τα υπερ γην και τα εν ουρανω γε και ουρανων υπερτερα. και ακουσοµεθα οµου πατρικης φωνης. θεολογοι τε ακριβεις και µυσται των αρρητων. καθως σοι ειπον. . Ως γαρ τυφλος φιλονεικων τους βλεποντας και λεγων˙ Το νοµισµα χαλκουν εστιν. βλεπειν τε παντα τα εκει και τους αλλους διδασκειν. ουχι αναισθητος εστι και πλεον αρα τουτου. ως ακριβως ειδοτες. Οσον απεχει ουρανος των γης καταχθονιων και των εκεισε δυστυχως παλαι κεκρατηµενων. και λεγων τα εν ουρανω φρονειν και ειδεναι. θεσει Θεον. οιµοι. απαραποιητον αυτου δεικνυσαν την εικονα. Ο γεννηθεις γαρ δυστυχως εν τοις καταχθονιοις και σκοτος ολος κατοικων του ενεστωτος κοσµου. τοσουτον η και πλεον γε απεχοµεν οι παντες οντως αξιας του Θεου και θειας θεωριας. τοτε ελθε και συν ηµιν στηθι. αστραπτοντα θεοτητος τη δοξη και τρανοτατω εν φωτι ολον σε αλλοιουντα. ο παντως ελαµψεν εν γη αεναως λαµπει. αναλλοιωτως µενοντα διπλουν εξ εκατερων. επ᾿ ορους θειας γνωσεως. θειας τε θεωριας. οποσον δε απεχοµεν ζωης της αιωνιου. η σφραγις αλλου πελει. και διηγεισθαι απασι και γνωστικοι καλεισθαι. (379) οποσον απολειποµεν της θεϊκης αξιας. τη φυσει δε ανθρωπον ολον οντα.

Ει δε γε τις ερει αυτοις˙ Ακουσατε µου. αλλα πληρουται εις ηµας ο λογος του Κυριου. ως επαθεν εκεινος. οι δουλοι της οιησεως και υπερηφανιας θελησει χρηµατισαντες και αιχµαλωτισθεντες το θεληµα το ιδιον αει αποπληρουσιν. ο λεγων οτι˙ Βλεποντες ου βλεπουσι. ινα ηµας δοξαση˙ (381) ταυτα δ᾿ ου βουλονται παθειν. και ου Θεω αλλ᾿ εαυτοις λατρευουσιν. και βουλονται καλυπτεσθαι οφθαλµους τε και ωτα.και την γραφην το ονοµα δηλουσαν το εκεινου. Ουδαµως γαρ ισχυουσιν αφ᾿ εαυτων διαραι καλυµµα της επαρσεως και της αναισθησιας. οιµοι. ω τολµης. οτι µη πατερας εκαλεσεν. ∆οξα ουν πελει του Χριστου ο σταυρος και τα παθη. και αρατε το καλυµµα εκ της υµων καρδιας˙ και προς αυτα τα ρηµατα αγριαινουσιν. αλλα τεκνα προσειπε. και γαρ ωσιν ακουουσι σωµατικως σαρκινοις. ουτω γε πασχοντες ηµεις ου δοκουµεν τι πασχειν. και µισος µαλλον προς αυτον εκ των λογων προσκτωνται και συνιδειν ου δυνανται το προσον αυτοις παθος. τεκνα. (380) ουδ᾿ αισχυνοµεθα τινα η αυτους τους αγιους και τους αγγελους ανωθεν τα καθ᾿ ηµας ορωντας. αυτοι γαρ τουτο εαυτοις επεθεντο θελησει. Ουτοι αφεντες νοµους του Θεου εαυτοις εισι νοµος. ως επαθεν εκεινος. α καθυπεστη δι᾿ ηµας. και δια τουτο οιονται και βλεπειν και ακουειν. αντι της δοξης του Θεου την ιδιαν ζητουντες και στησαι ταυτην σπευδοντες πασιν εργοις και τροποις. και αυθις˙ Ακουοντες τα ψυχικα ωτα βυουσι µαλλον και ουδαµως ακουουσι του Πνευµατος τους λογους. µαλλον δε παθη τα τον νουν σκοτιζοντα και φρενας και του Θεου χωριζοντα τους προληφθεντας ηδη. και θελουσιν. τιµην µαλλον την εξ ανθρωπων . και παραιτουνται µετοχοι δοξης Θεου γενεσθαι τω παραιτεισθαι το παθειν. ωτα πνευµατικα καρδας δε κεκαλυµµενα εχουσι και ου δυνανται ολως Θεου ακουειν.

Αµην. ος ου θελεις χωρισθηναι (383) πωποτε των σε φιλουντων. Τι χωριζη µου. Οιδας. Αλλ᾿. ω Χριστε µου. Θεε µου. την θλιψιν. την ευφροσυνην. βασιλειαν ουρανων τε και παραδεισον σε οντα. ιδε µου την αθυµιαν.και χωρισµον απο Θεου εκουσιως αιρουνται. την ζωην την αιωνιαν. Λογε! Λαµψον µοι και νυν ως παλαι και καταυγασον ψυχην µου˙ φωτισον τους οφθαλµους µου του οραν σε. ΝΓ’. την χαραν. Ιδε την ασθενειαν µου και οικτειρησον µε. φως του κοσµου. τι µε τεµνεις και συντριβεις. Τι το προσωπον σου κρυπτεις. (382) Ιδε µου. Τι µε φευγεις. λυτρωσαι τους εις σε πεποιθοτας κενοδοξιας µιαρας και υπερηφανιας και συµµετοχους ποιησον παθων σου και της δοξης και καταξιωσον ηµας αχωριστους σου ειναι νυν τε και εις τους µελλοντας αιωνας των αιωνων. Κατα διαλεκτον Θεου και του πατρος των λογων ο λογος˙ και οπως υπο του Αγιου Πνευµατος ελλαµποµενος ο θειος ουτος πατηρ ωµιλει Θεω και υπ᾿ εκεινου εµυσταγωγειτο τα θεια τε και ανθρωπινα. τι µε καιεις. ιδε µου και την πτωχειαν. οτι αγαπω σε . στεφανον τον των δικαιων και κριτην και βασιλεα. Χριστε. την τρυφην την των αγγελων.

εκ πατρος γεγεννηµενος και αυτω συνηνωµενος και συνοµιλος αφραστως. εγνωκα ως αφευδης ει και φιλεις τους σε φιλουντας και προσοµιλεις ως φιλοις ου σκια ουδε εµφασει. απερ βλεπεις. Των ενυλων και αΰλων˙ ενυλα γαρ. Τουτον ουν ως αισθητον µεν κυριον των ορωµενων και δεσποτην ειργασαµην. ∆ειξον ουν την ευσπλαγχνιαν. ως ειπας. σοι λεγω. ζωον ανθρωπος. και εµφανισον σαυτον µοι. δουλα ως ορατα παντα . διπλουν δε˙ εν αισθητοις µεν αϋλον. Μεσον τουτων ουν. ενυποστατος ζωη τε. Αποκαλυψον. Ουτως ους αυτος γεννησεις Πνευµατι σου τω Αγιω και υιους σου αποδειξεις. εν αΰλοις αισθητον δε. τουτοις και συνοµιλεις τε και αυτους ορων ορασαι υπ᾿ αυτων εκεινων παλιν. µαλλον µεν ουν αδελφους σου και Θεου υιους.και απο ψυχης ζητω σε. αλλ᾿ ως λογος ων αρχηθεν. Πατρος σου. αϋλοι δε αγγελοι γε. Οιδα γαρ αληθινον σε. ουδ᾿ ως νους νοΐ ετερω. (384) Ποιων αρα των κτισµατων. Σωτερ. δειξον την φιλανθρωπιαν και το ελεος σου.

τοις νοεροις δε προσωπον εβλεπεν εµου του κτιστου. Τι δε και κατηλθον ολως. µηδε τας οικονοµιας˙ ο Αδαµ τυφλωθεις πρωτον . οπερ λεγεται κρυβηναι˙ τουτο γαρ εκεινος τοτε υπενοησεν αφρονως. Συ δε νυν λογιζη χειρον. εθεωρει µου την δοξαν και ωµιλει µοι καθ᾿ ωραν. Ει γαρ µη ορασθαι θελω. λεγε. Τι δε και ωραθην πασι. Μη αγνοει µου τας πραξεις. δεδωκα αυτον οραν µε και εκ τουτου των αγγελων εν αξια καθεσταναι. τι και εν σαρκι εφανην. τι σοι ειπον˙ ανθρωπος διπλους υπαρχων εβλεπε τοις αισθητοις µεν οφθαλµοις τα κτισµατα µου. καθως ειπον. αφρονεστερον εκεινου. συνες. οτι κρυπτοµαι µη θελων οραθηναι σοι εις απαν. Οτε δε την εντολην µου παραβας απο του ξυλου εφαγεν. απετυφλωθη και εγενετο εν σκοτει (387) του θανατου. Βλεπε. Που γαρ ειχε µε κρυβηναι η εν ποιω τοπω.αυτω µονω υποταξας. οπως βλεπη µου τα εργα και δοξαζη µε τον κτιστην˙ ως δε λογικον τε οντα και νοερως καθορωντα.

Σωµα µεν. οπερ επαθον. γεγονεν οµµατων διχα η ψυχη εκτυφλωθεισα και Θεον µη καθορωσα. ην δεδωκας µοι. ως ειπον. και ουδεις ηµαρτηκεναι ωµολογησεν ουδ᾿ ολως. ουσπερ κατελεησας ανωθεν εγω κατηλθον˙ αορατος ων παντη παχους και σαρκος µετεσον . ειπε δε µαλλον˙ Η γυνη ηµαρτεν. αλογος εκ λογικων τε γεγονως και ενυλος γε. ∆ια τουτο εξεβληθη της τρυφης του παραδεισου (388) και εµεινεν εν αισθητοις µονοις µετα των αλογων. ει τυφλωθειη. Ζην δε πως ολως ισχυσει. ωσανει της αµαρτιας αιτιον µε αποφηνας. χωρισθεις εκ των αΰλων. Οµοιως παλιν η γυνη ητιασατο τον οφιν. Ουδαµως. οι πρωτοπλαστοι ανοια και κατηλθον εις τον αδην και εις φθοραν κατηχθησαν. Θαυµα ξενον˙ ωσπερ σωµα. υπο της ψυχης κινειται˙ η ψυχη δε τυφλωθεισα ποιαν κινησιν ευρησει.ελεγχθεις και διδαχθεις τε υπ᾿εµου µετανοησαι ουκ ηθελησεν. αλλ᾿ ολως αταπεινωτος ευρεθη. αλλα θανειται θανατον εις τον αιωνα.

Οτι επι τουτω παντως εκτισα. Προσεχε τω µυστηριω˙ εβλεπε θεοτητος µου δοξαν ο Αδαµ και εζη. παροραν δε τυφλωθεντας τη του οφεως απατη. ουχ υπεφερον. παραβας δ᾿ απετυφλωθη και ευθυς απενεκρωθη µη θελησας µεταγνωναι. Πως ουν ειπας κρυπτεσθαι µε απο σου και µη ορασθαι. ως και ανθρωπος γενεσθαι θελησαι και οραθηναι. ποσον ποθον εχω του ορασθαι παρ᾿ ανθρωπων. (389) τον Αδαµ του καθοραν µε. ο Λογος. αισθητος τοις αισθητοις γε.και ψυχην ανελαβοµην. Επειδη δε ετυφλωθη. και ηνωθην τουτοις θελων. ουσπερ εκτισα χερσι µου. Οντως λαµπω. Αλλα οµοιος ανθρωποις εγενοµην κατα παντα. ∆ια τουτο ουν ενδικως . µηδ᾿ ειπων˙ Ηµαρτηκα σοι. εξ εκεινου τε οι παντες τουτου απογονοι αµα. ∆ια τι ουν ολως τουτο ηνεσχοµην του ποιησαι. αυτος µεν ειναι εν τη θεια δοξη. καθως και ειπον. αλλ᾿ ου βλεπεις. Εκ σαρκος αρχην λαβων δε ανθρωπος ωραθην πασιν. Θεος ων αναλλοιωτως εγενοµην σαρξ. Βλεπεις.

πως ου χειρων πασης αλλης τιµωριας της εν αδη αυτη η ζωη υπηρχε. ειπερ το σωµα το φθειροµενον υπηρχε φερουσα συνηνωµενον. χωρισµου ψυχης. αλλ᾿ αιωνιως ην συνδεδεµενη τουτω. παλιν τε. σωµατος τε και ψυχης. η ψυχη γαρ εκπεσουσα της ζωης γε της ενταυθα. Ου γαρ ειασα συνειναι το φθαρτον συν τω αφθαρτω. Χειρον ην γαρ του λυθηναι το δεδεσθαι αιωνιως και αθανατον υπαρχειν το κακον εν αµφοτεροις. ειπε µοι. Αλλ᾿ ουκ εστι τιµωρια. Βλεπε µοι τους υπο νοσου (391) ιερας κατεχοµενους. µαλλον δε ευεργεσια. πως ουκ ην θανατου χειρον. ει µη εµελλε λυθηναι τουτου τε και χωρισθηναι η ψυχη. . σοι λεγω.αποστρεφειν κατεκριθη εις την γην. ∆υο ουν εισι θανατοι. εξ ης εληφθη˙ υστερον δε τουτο παντως ως αποφασις εδοθη (390) και τοις πασιν ελογισθη αφυκτος ως τιµωρια. κατ᾿ ολιγον τε γηρασκον και λυοµενον και ρεον. Ο θανων ψυχη. και φθαρτον εκ τουτου σωµα περιφερων ηνωµενον.

σοι λεγω. µανθανε τας δωρεας µου. µαλλον δε ου τιµωρια. θανατος αµαρτηµατων εκκοπη και αδικιας. τοις βιωσασι καλως δε προξενος χαρας αληκτου και τρυφης της αϊδιου και φωτος του ανεσπερου. βλεπε τας οικονοµιας. ου χειρον του θανειν το ζην υπηρξε. θανατος ελευθερια νοσων και παθων παντοιων. ποδων τε διχα και οµµατων και χειλεων και ρινων εισι και ωτων. Ει γαρ ουτως εις αιωνας.πως αι σαρκες αι εκεινων φθειρονται και δαπανωνται. πως και αλαλοι κωφοι τε ταις φωναις ταις αλαλητοις τον Θεον επικαλουνται ταυτης της σαρκος λυθηναι. Εφανερωσα τω κοσµω . Ουτως ουν ευεργεσια γεγονεν η τιµωρια. Οµως προ του χωρισθηναι εκ του σωµατος. ινα παλιν ειπω. Ο γαρ θανατος ανθρωπων θανατος πραγµατων πελει˙ θανατος φροντιδων λυσις. ειναι εκληρωσατο. πως ακινητοι εις απαν. θανατος απαλλαγη τε των κακων του βιου παντων. αλλ᾿ οικονοµια θεια. πως χειρων. (392) βλεπε τας ευεργεσιας.

ραβδος. εκαστον την ενεργειαν κεκτηται την ιδιαν. αµην. (393) Το ποιηµα του ποιητου τι ποτ᾿ αν γνοιη διχα. Την γνωσιν γαρ. και τοις εργοις. και το ονοµα µου πασιν απεκαλυψα ανθρωποις. αξινη. ουκ εν τω τοξω τεµνειν. αλλ᾿ ως υπ᾿ αυτου προωρισθη. δρεπανον. ου σκαπτειν µετα πριονος. βελος και παντα τα λοιπα εργαλεια εν βιω. εις το µη κενον ειναι µεσον της εκκλησιας αυτου. παντως απαιτηθειη. κατασκευαζει ενεργειν εργαλειον εντεχνως. α ποιησαι εδει. οτι κτιστης και δηµιουργος υπαρχω. προς οπερ αν εθελοι. ου τεµνειν ξυλα ραβδω γε. εδειξα και νυν δεικνυω παντα.εµαυτον και τον Πατερα και εξεχεα πλουσιως το Παναγιον µου Πνευµα επι πασαν οντως σαρκα. ου ραπτειν τη αξινη. µαχαιρα τε και πριων. απολωλεν ο βιος σοι και πασα πραξις παντως. Ουτως ουν µοι νοει και Θεον ηµας πεποιηκεναι . ουχ ωσπερ αυτος θελει. πραξιν τε και ενεργειαν δικαιως και πρεποντως. αλλ᾿ αλλως χρηση τουτοις. ην ελαβε. λογχη τε. λογχη δ᾿ ου πριζειν θεµις. Ει δ᾿ ου προς α γεγονασιν. και γαρ σκαπανη. Οτι εκαστω των ανθρωπων δεδωκεν ο Θεος προσφυως και προς το συµφερον το χαρισµα δια Πνευµατος Αγιου εις το ενεργειν. εξ ηµων δε γε παντως. ουδε φασγανω σφενδονειν. Ν∆’. φασγανον τε και τοξον. αλλ᾿ ουκ αφ᾿ εαυτου λαβον. ∆ιο θεριζειν ληϊα ουκ εξεστι σκαπανη. ουδε δρεπανω τεκτονειν. Ο γαρ τεχνιτης εκαστον. αλλ᾿ αρµοζοντως εκαστω χρη προς εκαστον χρασθαι. ουδ᾿ εν µαχαιρα κτιζειν.

(395) αλλως δε ου δυνησεται ανθρωπος εν τω βιω ολως τι διαπραξασθαι η την αρχην θελησαι. εις το χρησιµως ενεργειν εν τω βιω αρρητως. και προς αυτην διακειται προσφυως και οικειως. ου ναυτης ουδε γεωργος. καθαπερ ειπον. ως οιδε µονος ο Θεος. θαυµατουργειν ετεροις δε και ενεργειν δυναµεις˙ αλλους προστατας εδειξε. προς ο. Πνευµατικα δε ταυτα. Ιδου γαρ. αλλ᾿ ειπωµεν και ετερα χαρισµατα του κτιστου. επιτηδειως εχει. απλως τε εχαρισατο εκατω των ανθρωπων το κατ᾿ αξιαν δωρηµα και πλεονεκτηµα γε. το ενεργειν απο Θεου ελαβεν. Ο στρατιωτης παλιν δε εαυτον υπερ παντας γεωργους τε και πλευστικους και χειροτεχνας µειζω ηγειται και ως ενδοξος εναβρυνεται τρεχων επι σφαγην και θανατον αωρον καταλυσαι. το ζευγος τε ο τωνβοων των συνεργαζοµενων πολυ κρεισσον νοµιζοντα βασιλικου τετρωρου. (394) τους µεν διδασκειν θεµενος. ου γεηπονος ειναι αιρησεται˙ αλλ᾿ εκαστος. το λαλειν γλωσσαις αλλοις. αυθις λεγω σοι απερ και πρωην ειπον˙ . εκαστω κατ᾿ αξιαν˙ τον µεν ανδρειον σωµατι. Ουτος ουν ουκ ανεξεται κωπην ολως ελασαι. και ιδοις αν τον πλευστικον ευτεχνως τα πελαγη θαλασσης διαπλεοντα και τερποµενον µαλλον υπερ τον ιππω σοβαρω εφεζοµενον ανδρα και γεωργον γης αυλακας τεµνοντα τω αροτρω. ουδε κρατησαι δικελλαν. οθεν και χαιρει ταις χρησταις κατεντρυφων ελπισιν.εν εργοις εκαστον πιστον ενεργειν εν τω βιω. τους δε υπεικειν τουτοις˙ και οις µεν σοφιαν δεδωκεν. οις δε γνωσιν και λογον. τους δε παντως µανθανειν. α τοις ανθρωποις δεδωκεν. αλλους του αρχειν των πολλων. ουδε τεκτων γενεσθαι. ενεργησει. το προφητευειν αλλοις δε. αλλα προς οιαν εκτισται. ο των απαντων κτιστης. ∆ιο προς τεχνην εκαστος ουχ οιαν αυτος θελει. τον δε ωραιον µαλλον πεποιηκε και ετερον ευφωνοτερον αλλων.

Πως ουν. οιον αυτος ηθελησε και εθηκεν εν κοσµω.πως γαρ και αντιστησεσθαι ειχον νεκρος υπαρχων. αυτος και διδωσι φρονειν οσα συµφερειν οιδε. και ενεργειν παρεχει µοι δυναµιν.- . απειθεια τη προς αυτον και ανυποταξια χρησαµενος εκβεβληµαι του οντως παραδεισου. Ευρων λοιπον µε κειµενον ο παµπονηρος οφις και τη αργια των καλων προδεδοµενον ολον. ως µη θελησας εντολας εργασαθαι του κτιστου. χερσι βεβηλοις του εχθρου εµπεσων παναθλιως. και αυτοπροαιρετως τοις παρα φυσιν απασιν εµαυτον εξεδοµην. Ιδου γαρ. οτι προς απερ εκτισµαι ενεργειν. . απερ θελει. µακραν γενοµενος Θεου και χειρων των αγιων. ο ταλας. την στερησιν δικαιως οντως καθυποστησοµαι παρα Θεου του δοντος και απρακτος γενησοµαι. ουτως ουδε ο ανθρωπος ανευ χειρος της θειας εννοησαι τι δυναται αγαθον η ποιησαι. του αιροντος και δι᾿ αυτου κατασκευαζοντος τι. αχρηστον εργαλειον. αλλ᾿ οκνηρια εµαυτον εκδους και ραθυµια˙ και δια τουτο ερρµµαι των χειρων του ∆εσποτου. οιον ηθελε παντως. υφ᾿ ουπερ και κρατουµενος και κινουµενος ολως. και τελεωτερα φρονειν παρασχει φιαλνθρωπως˙ ει δε καταφρονησαιµι και αυτων των ολιγων των καταπιστευθεντων µοι. οισπερ ενηδυνοµενος και χαιρων ωπτανοµην. δολιως κατηχρειωσε πασιν εεργοις ατιµοις. (396) ανθ᾿ ων λυπεισθαι µε εχρην και θρηνειν τε και κλαιειν. Ο νουν µοι χαρισαµενος. εκουσιως απεστην ο ταλαιπωρος. και αντιστηναι προς αυτον µη ισχυων. ο τεχνιτης µε κατεσκευασε Λογος.ωσπερ ουκ εξεστι ποτε των ειρηµενων παντων εργαλειον αφ᾿ εαυτου κινηθηναι προς πραξιν η ενεργησαι τι ανευ χειρος ανθρωπου. ειπε. δυνησοµαι φρονησαι η ποιησαι η ολως ενεργησαι τι θειας ισχυος ανευ. Ει ουν αυτα ποιησαιµι πλειονα παντως δωσει.

µαλλον δ᾿ εχρησατο αυτος εµου µη βουλοµενου. αλλα εν πασι τοις αυτου θεληµασιν ενηργουν. εις γεωργων τε χειρας (397) παρεδωκεν αγιων µε του ενεργειν τα θεια. Οι καλοι ουν µε γεωργοι και συµπαθεις λαβοντες και ταις χερσι ταις εαυτων ολον το θεληµα µου αραντες. Αφ᾿ ου γαρ και απερριψα εµαυτον εκουσιως εκ της χειρος της του Θεου και των αυτου αγιων. αλλ᾿ οπου αν και βουληται. πασης παρανοµιας και εργασιας πονηρας δοκιµον εργαλειον γεγονα. αναγονται προς δοξαν. ουκετι του µη ενεργειν ισχυον τα εκεινου. Ο ουν ποιησας µε Θεος ανωθεν επιβλεψας και του τυραννου τη χειρι κρατουµενον ιδων µε ωκτειρησεν. ινα σοι ειπω συνελων. εργαζεσθαι τας αρετας. προς παν ειδος κακιας. ο κρατων τουτω χραται. ινα µη παλιν µε ευρων ο κακιας εργατης εξω χειρος διαγοντα αγιας αφαρπαση και τα αυτου µε ενεργειν αυθις παρασκευαση. προς φθονους τε. προς λοιδοριας. τεκνον. προς θανατους αδικους. τας εντολας φυλασσειν και των αγιων της χειρος παρεκτος µη κινεισθαι. ενεργουντα µε ευρε. αφηρπασε της εκεινου χειρος µε και παλιν µε εισηγαγεν εις παραδεισον θειον. ως ουκ ισασιν. ταπεινωσει µε ευθυς και µετανοια ενεργειν τε επετρεψαν και πενθειν αεναως. εις εµπελωνα τον αυτου.πασης κακιας οργανον. ω της αναισθησιας! Προς αρπαγας. ο ταλαιπωρος. και ηρπασε µε ο δεινος αρχων και ψυχοφθορος και τη εκεινου µε χειρι κατεσχε θελοντος µου. απατηθεις δολιως˙ κατεχων γαρ µε τη χειρι και δυνατως ελκυων κοπραγωγοις ερρυπου µε και παντοιοις βορβοροις και δυσωδιαις µε πικραις ενεβαλε και τουτοις εποιει ενευφραινεσθαι. Ουκ οιδε γαρ αντιλεγειν το ξιφος τω κρατουντι. ειπον µοι. Ταυτα γαρ. . τα τρια οι τηρουντες και επιµενοντες αυτων τη καλη εργασια συντοµως. προς οργας.

απαραλλακτως εν εµοι παντα εκβεβηκοτα ευρηκα και εθαυµασα και τοις πασι κραυγαζω.καθαρσιν και απαθειαν και θεωριαν θειαν. µεγαλοφωνως εκβοων και παραινων και λεγων˙ ουδε γαρ φερω σιωπη ταυτα καταχωννυειν˙ ∆ραµετε. ως ον του Θεου θεληµα παρ᾿ υµων εκπληρουσθω και ουτως συντοµον οδον απροσκοπον τε ολως οδευσαντες γενησεσθε φιλοι Θεου υψιστου. προς πλατος τε απαγουσαν ζωης της αιωνιου. αγαπη τε θερµη και ολη προαιρεσει. ως υποδειξαντος υµιν υπερευξασθε παντες. Σπευσατε και κολληθητε τουτοις αδιασπαστως πιστει. αλλ᾿ εκ Θεου συγχωρησιν παντων αµαρτηµατων. και ταις χερσι του δυσµενους αλισκονται ουδεπω. παν καλον ενεργουντα. µηδεν εκτος εκεινων ποιουντες η κινουµενοι η ενεργουντες ολως. και µακαριους απαντας βροτους ηµαρτηκοτος και ταυτην διοδευσαντος την οδον την τραχειαν. µαλλον δε θειοι γεωργοι αλλους καθοδηγουντες προς πραξεις οντως αγαθας. ωσαυτως και το θεληµα το αγιον εκεινων. ως εργαλεια αψυχα. . οσοι του Θεου και των αυτου αγιων εαυτους επαισθανεσθε των χειρων οντας εξω. (398) ριψατε απαν φρονηµα και θεληµα οικειον και ταις εκεινων γε χερσι τας ψυχας υµων δοτε. προς εργα σωτηριας. Το δε εκεινων φρονηµα υµετερον γινεσθω. σφαλµατων παντων τε οµου λαµβανουσι και ουτως υιοι υψιστου γινονται και θεοι κατα χαριν και εργαλεια ευχρηστα. και βασιλειας ουρανων αγαθων τε αφραστων κληρονοµοι οφθησεσθε εν ολιγαις ηµεραις. Τουτοις – παντες ακουσατε! – πιστευσας και ποιησας και ταις χερσι των του Θεου γεωργων τε και δουλων κατα την προσταξιν αυτου εµαυτον εκδους ολον. την στενην τε και συντοµον και ακινδυνον ουσαν. Αµα τω επιβηναι γαρ της οδου της ευθειας απασι συναριθµιοι γενησεσθε αγιοις.

µονον. Οτι τοις το αγιον φυλαξασι βαπτισµα καθαρον παραµενει το Πνευµα το Αγιον˙ απο δε των µολυναντων αυτο απανισταται. Βασιλευ µου. ινα καγω τε και υµεις ευρεθωµεν εν ταυτη. αλλα και οσοι τον Χριστον ιδειν επιποθουσιν. ουσπερ βλεπεις. και εντροπης και θλιψεως οδυνη µε κατεχει. αµεµπτως πορευοµενοι αχρι τελους του βιου. και θλιβοµαι. οπως οµου µετα χαρας τα σωµατα λιποντες προς την εκει καταπαυσιν. Χριστε. µη νυν. προς πλατος παραδεισου χωρησωµεν και της ζωης δειχθωµεν κληρονοµοι και του Θεου αχωριστοι και παντων των αγιων εν Χριστω τω µονογενει Υιω και Θεω Λογω µετα του Θειου Πνευµατος. µετουσια µεθεξει τε εµπιπλας. Θελω ουν θλιβεσθαι. της Αγιας Τριαδος εσοµεθα νυν και αει και εις παντας τους αιωνας των αιωνων. και θλιψις ου κολλα µοι. απηλειψε τον πονον και χαραν αντεισηγαγε τη ταπεινη ψυχη µου. αλλα και κακων οντως παντοιων σκευος˙ οπερ οιδα παντωςα καγω και πεπλησµαι αισχυνης. αλλα το φως σου λαµψαν µοι µυστικως του προσωπου τους λογισµους εδιωξεν. µη εν τω µελλοντι αιωνι.οι ευπροθυµως εν αυτη θελησαντες βαδισαι και κατα ποδας του Χριστου θερµως ακολουθησαι. πασης παρανοµιας εργατην. και πονος ο αφορητος κρατει µου την καρδιαν. ∆εσποτα. αλλα και τοις ορωσι σε παν αγαθον παρεχεις. µη δια ταυτην µαλλον απολωµαι και της χαρα στερηθω της µελλουσης. ου γαρ υπαρχεις αγαθον απαν. Θεε µου. ου µονον εν τω µελλοντι – φευ τους τουτο λαλουντας! – . µηδεποτε στερησης. Αλλα µε ταυτης. (399) Συ µε γινωσκεις. ω Χριστε. αµην. Χαρα γαρ του προσωπου σου η θεωρια εστιν. ΝΕ’.

Οµοιως και τας εντολας εργαζεσθαι οι παντες.ο αµπελων παραδεισος νοειται µοι και εστιν.αλλα και νυν εν σωµατι τους οντας σου αξιους. αµαρτωλων παντων ων σωτηρια. ως ειπας. της πρωτης παραβασεως λαµβανοντες την λυσιν˙ και τουτου µονου. ηνπερ εν τω βαπτισµατι ελαβοµεν το πρωτον˙ και γαρ ου µονον υδατι την χαριν ειπας ειναι. βεβαιον και αληθες γινωσκων. αλλ᾿ αληθεια πραγµατος θειου και φρικτου εργου. αλλα και µαλλον Πνευµατι Τριαδος επικλησει. ηνπερ ποιει ερχοµενον ενεργεια το Πνευµα. ως δοκω. εν σωµατι σωµατικως τελουµενον εν πραξει. . ενεκα και τελεισθαι προσεταξας. οραν σε δε τρανως κακεινοις εµπαρεχεις ουδαµως εν φαντασµατι η νοος ενθυµησει. ηγουν καθαραντας αυτους δια της µετανοιας ορας. ως ο Αδαµ. Οι γαρ το βαπτισµα σο σον λαβοντες εκ νηπιων και αναξιως ζησαντες τουτου κατα τον βιον εξουσι το κατακριµα πλειον των αβαπτιστων. και του θανατου και φθορας ολως ελευθερουνται . δεδωκας την µετανοιαν εις καθαρσιν δευτεραν και ορον ταυτης τεθηκας του Πνευµατος την χαριν. ελαβοµεν και φυλασσειν ωσαυτως (401) εν πνευµατι πνευµατικον νοµον ουσας και θειον. ως τινες αυ νοουσιν. (400) αλλ᾿ ουδε µνηµη τη ψιλη. οπερ οι βαπτιζοµενοι εντος του αµπελωνος εισερχονται λυτρουµενοι του σκοτους και του αδου. Επει ουν βεβαπτισµεθα παιδες αναισθητουντες. Σωτερ. εις αποπληρωσιν οντως οικονοµιας θειας˙ τηνικαυτα γαρ ενωσιν ποιεις των διεστωτων συ ο Θεος. λουτρον τουτο το θειον. ω ∆εσποτα. ουτω και παντες γινονται οι γνωσει βαπτιθεντες πλην των ου λαβοντων αισθησιν νοεραν αναισθητως. ως ατελεις και ατελως δεχοµεθα την χαριν. ενυβρισαντες στολην σου την αγιαν˙ και τουτο. εξ ουπερ εκπεπτωκαµεν παλιν ανακληθεντες –˙ και ωσπερ τοτε ο Αδαµ ην προ της αµαρτιας.

εκπιπτει και του αλλου. Απαγε. το σωµα πρασσον δε διχα γνωσεως θειας ως βους καµνων λογιζεται η αχθοφορον ζωον. µη εργον λογισαµενοι φρικτης οικονοµιας το λουτρον του βαπτισµατος εν Πνευµατι Αγιω. αρχηθεν µονω τω νοΐ. εγενοντο ωσπερ Αδαµ ο πρωτος˙ ειτα προσαµελησαντες τοσαυτης σωτηριας και τηλικαυτης σου. Ειτα νεφελη γεγονα µικρα πυρος εν ειδει. (402) και µετα τουτο αιγλη σοι εφανην φιλανθρωπως. ως βεβαπτισαι και συ. ειπεν ο Θεος. φωνης τε κατηξιωσα. ως και καεντος εν πυρι οσµην γενεσθαι τουτων κρεατος τοινυν εξ αυτης γενοµενην. µη µοι γενοιτο. καταφρονησαντες οµου και σης φιλανθρωπιας. και τη εκπληξει δακρυα συν πολλη κατανυξει. ως οιδας.∆ιπλους γαρ ων ο ανθρωπος διπλου δεεται νοµου˙ ου γαρ και αµελησειεν. φλεγων το παχος της σαρκος. Αρα γε. και οιδας. ποσα δε συνετριβης. αφατου προµηθειας χειρονα υπερ τον Αδαµ εργα πεποιηκοτες. ως αφρων επλανηθης. τη κεφαλη σου ανωθεν επικαθεζοµενη. αλλ᾿ εµολυνθης και ως παιδιον ηµαρτες. ο αγιος καν ποσως καταδεξη. και τουτων ενδοθεν οικειν της ρυπαρας καρδιας ο καθαρος. επειτα και ακτινος. τεκνον! Οιδας γαρ. πως τε τον κοσµον απαντα απηρνησω και µολις δυσωπηθεις ταις προσευχαις Συµεων του πατρος σου. Οι ουν εν αµπελωνι σου ειτ᾿ ουν εν παραδεισω δια βαπτισµατος του σου ανακληθεντες αµα και ολως αναµαρτητοι η και αγιασµενοι εισελθοντες. καταληφθωσιν ενδοθεν ειναι και αµαρτανειν. ποσα εκλαυσας. εν νοερα αισθησει. της κεφαλης τον ζοφον. Χριστε. . και θεωριαν µονην σοι του ειδους παρειχοµην. ωσπερ οιονται οι πολλοι των ανθρωπων. Σωτηρ µου. και εασθωσιν αγιοι παλιν οι µολυνθεντες και τον χιτωνα σου κακως σπιλωσαντες. Ψυχη γαρ µονη τα καλα ενεργειν ουκ ισχυει εργα.

Αλλ᾿ ουν εγω επισταµαι. της ευχης. ο ειδως Θεον παντα. αλλα και πασαν πονηραν ενθυµησιν καρδιας. ει µη απασιν εργοις µε θεραπευεις. εν τω ποτω δε µαλλον. και κρυβηθεν ως εν ριπη οφθαλµου. ζοφον ως παχυν. Μολις ουν ουτως οντος σου κακεινου καθ᾿ εκαστην βιαζοντος τοις δακρυσι τον αγαθον µε φυσει. λαθρα δ᾿ αιφνης αφιπταται. αλλα µικρον εισδεξη λογισµον εν καρδια η αηδιαν προς τινα ευλογως η αλογως. συχνοτερον σοι φαινεσθαι ηρξαµην. ως ηλιος εισδυσας. νηστεια λεπτυνθεντος σου δηλαδη και τοις πονοις της αγρυπνιας.Τα µετα ταυτα δε κακα και την στενοχωριαν. οµιχλην τε και σκοτος. ου παραµενειν πεφυκε˙ Πνευµα γαρ εστι Θειον. αλλ᾿ αΰλους ακανθας ως νεφη. ωσπερ οιδας. συ παντως επελαθου. και αεναως δακρυσι θερµοις εκπλυνοµενου εν τη ευχη. εν τω εµω δ᾿ ευρισκεται θεληµατι και ζη γαρ. προς δε και λογου προσβολην η πονηρας εννοιας ει µη µετανοησειας θερµως µετα δακρυων και εξορισεις απο σου ταυτα τη µετανοια. κατα µικρον σου την ψυχην καθαιρων µετανοια και καταφλεγων των παθων αποκειµενας υλας. Ο γαρ µη εχων θεληµα ιδιον παντως θνησκει. ουχ υλικας. Τουτο ουν. εµοι συνον και τω Πατρι ως οµοουσιον µοι. την πιστιν. οπερ µαρτυριον εµοι λογιζεται και εστιν. εν τη τροφη. οπερ εωρας τοτε περιπετοµενον εν σοι φως και περικυκλουν σε (403) εισηλθεν ολον εντος σου απροσιτον ον φυσει και την καλην αλλοιωσιν ξενως ηλλοιωσε σε. ουχ οραται. ου µονον δε χωρητικον. πυρος εν µεσω µενειν τε ακαταφλεκτον προσεχε! Τοιουτον ουν ποιησας σε. ου σαρκικας. πασης κακοπαθειας. και µολις σε χωρητικον απειργασαµην σκευος. οσην τοτε υπεµεινας. . την ταπεινωσιν την εις τον σον πατερα και του θεληµατος του σου την αρνησιν εις απαν. αλλα κεκαθαρµενον.

τεκνον. Ουδε γαρ παντας εν ταυτω τοτε θεους ανθρωπους πεποιηκα. Ταυτα πιστα και ποθεινα τυγχανουσι. ιδου. των απαντων ο κτιστης.Πως ουν υπαρξει εν ψυχη µηδ᾿ ολως καθαρθειση. αλλ᾿ ανθρωπος εγενοµην εγω µεν˙ τη πιστει δε και των εµων εντολων τη τηρησει. Χριστε µου˙ ουσπερ προεγνωκας σαφως και δεδωκας γενεσθαι . και προς µε λεγει δι᾿ αυτων˙ Ω αββα. εντος υµων υπαρχω και συνειµι. αλλα και τω βαπτισµατι. πως σκοτος ουσα συγκραθη φωτι το απροσιτω και µη αφανισθησεται αυτου τη παρουσια. εν θεια µεταληψει των φρικτων µυστηριων µου πασι ζωην δωρουµαι. ο πατηρ µου! Ως τεκνα γαρ γεγονασι Θεου και παρρησια γνωριζοντες µε βλεπουσι και πατερα καλουσι˙ λεγει δε και προς εκαστον των αυτο νυν εχοντων εν εαυτοις παναληθως˙ Ω τεκνα. καθως ειπεν ο Παυλος. µη φοβεισθε! Ιδου εγω. µη εις συναισθησιν ποτε ελθουση µετανοιας. λαµπον και κραζον εχουσι προς τον εµον Πατερα. εντευθεν τε Χριστιανοι χρηµατιζουσιν οντως αληθεια και πραγµατι. Ουκ εστι. ουσιαν πως χωρησειεν αχωρητον εις απαν. πεποιηκ˙ χαιρετε εν Κυριω! Τουτο ουν εσται αληθες σηµειον τοις ανθρωποις. οτι λαβοντες εχουσι το Πνευµα µου το Θειον. και της φθορας απαξ και του θανατου ελευθερω και δεικνυµι τινος τεκνα και φιλους υµας. ουκ ονοµατι µονω. Ζωην δ᾿ ειπων εδηλωσα το Πνευµα µου το Θειον˙ πλην τουτο γινωσκετωσαν. ως βλεπετε. ψυχην αναλαβοµενος και νουν οµοιως τουτοις. ουδαµως δυνατον ολως τουτο! Εγω κτισµατων παντων γαρ ειµι κεχωρισµενος˙ επει δε κτισµα γεγονα. (404) οι εχοντες το Πνευµα µου εν ταις αυτων καρδιαις. οτι Θεου γεγονασιν υιοι και κληρονοµοι. Η πως και υπενεγκοιτο πυρος αστεκτου φυσιν ακανθας γεµουσα παθων ψυχη και αµαρτιας. σαρκι και µονον οµοιος υπηρξα τοις ανθρωποις.

η και παραµυθεισθαι οιονται οι παραφρονες επι κεναις ελπισιν. η αληπτον. ουχι δε και απιστων. Σωτηρ µου. Τοις δε λοιποις αδυνατα πασι δοκουσι ταυτα. εν σκοτει και καθεζονται. Οις βραβευσον φως γνωσεως. Η γαρ τοις πασι τε ληπτον και προσιτον ανθρωποις. ως πιστοις δουλοις σου. εχειν γαρ σε δοκουσιν˙ ει δε οµολογησουσι µη εχειν σε. καθως ειπας. Θεε µου. ως ειπας. ου χαριν προς αυτους ολως ουκ επιβλεπεις. υψηγορουντες ως κοµψοι τοις επηρµενοις λογοις. δος χειρα φοβου θειου. φως θειον ουχ ορωντες. δος αναστηναι της κακης υπονοιας του λακκου και εις συναισθησιν ελθειν οτι εν λακκω κεινται. και τον νοµον φυλαξουσι τον θειον σου προθυµως µεχρι θανατου εαυτους δια σε εκδιδοντες εις εργασιαν αληθη των σοφων εντολων σου. (405) τοτε σε παντη αληπτον κηρυσσουσι τοις πασι. οι και διαβαλλοντες απιστουσιν εις απαν φρεναπατουντες εαυτους. εσκοτισµενοι οντες. µη νοουντες τα θεια και ανθρωπινα. Ο µαρτυρουσιν οτι νυν εισιν οι βλεποντες σε.συµµορφους της εικονος σου εν Πνευµατι τω Θειω. ουδε υπαρχει ο αυτων υπερεχων εν γνωσει. Οις ει µη λαµψη σου το φως και ιδωσιν εν γνωσει. και παντη δυνατα εστιν αυτοις ως κεκληµενοις εις την χαραν την αφραστον υπο σου εις αιωνας. απροσιτον διδασκουσι σε παντη˙ οµως εν αµφοτεροις δε σφαλλονται. πως σου φωτος το προσωπον υποδειξης. Αλλα πιστων συ ει Θεος. ει µη κτησονται πιστιν πολλην. πως αν πιστευσωσι τρανως οτι αξιοις φαινη και συλλαλεις και συνοικεις νυν και εις τους αιωνας αυτοις ως φιλοις. Σε γαρ ζητειν ου θελουσιν. και ως ουδεις θεασασθαι ισχυει σε ανθρωπων. . Τοις γαρ απαρνουµενοις σε και λεγουσι µη λαµπειν το φως σου το αΐδιον εις ψυχας των αξιων. και προς τα φιλα εαυτων αλληγορουντες ταυτα των φοβερων σου εντολων καταφρονουσιν ολως. Ουδαµως.

Θεε µου. τον ορφανον εν κοσµω. νυν και αει και εις τους αιωνας των αιωνων. Ευχη προς Θεον επι τοις γεγονοσιν εις αυτον. διδαξον καµε ποιειν τας εντολας σου. οιδας. απο γης της γενεσεως. οτι εδιδαξας µε. Ω αναξιου στοµατος και ρυπαρων χειλεων. τα δε γε σα και τα των σων οφθαλµοι ουχ ορωσιν. και τοις ποσι προσερριψας αυτου και ταις αγκαλαις. Κακεινος µε προσηγαγε τω σω Πατρι. Λογε. Χριστε µου. εις ον ηυδοκησας εν γη γενεσθαι µου πατερα. εξ οικου γονικου µου ως εξ Αιγυπτου σκοτεινης. (406) Κυριε. περι εκεινων εννοειν και λεγειν εν συνεσει – αποχωρισας. ικετηριος τε οµου και ευχαριστηριος. ουδε κοσµος χωρησαι. και συ ουκ απηξιωσας υιον σου µε καλεσαι. ξενον υπαρχοντα εν γη. δος ελεος δεοµενοις σου. Σωτερ. συγγενων τε και φιλων. Καν ηµαρτον ως ανθρωπος υπερ ανθρωπον. Κυριε. οδος ουκ εστιν αλλη δε. κλαιοντα ως τον ασωτον και προσπιπτοντα. ∆ος ελεος. δος µοι γνωσιν. ως ειπας. ΝΣΤ’. Οι γαρ σοι κοσµου ξενοι. ευσπλαγχνια ηλεησας µε τον πτωχον. ω Τριας. Κυριε. και εποιησας. αλλα συ τη οικεια σου. και σοι δια του Πνευµατος. (407) ω λογου γλωσσης πενιχρας υµνειν σε απορουσης. ας εις εµε τον ορφανον εποιησας και ξενον. και προσλαβοµενος µε και τη χειρι σου τη φρικτη κρατησας ηγαγες µε.Τουτο ουν το σωτηριον παντων των σωζοµενων. ο Θεος µου. καθως αυτος επιστασαι. ∆εσποτα. ο µονος συ γινωσκεις˙ απο πατρος και αδελφων. ευσπλαγχνε. Αµην. τω ευτελει σου δουλω. ευχαριστειν τε και λαλειν τας σας ευεργεσιας. . δος µοι συνεσιν. ω Θεε µου.ουτω γαρ εµοι δεδωκας. ως εξ αδου µυχων µε . γλωσσα λαλειν ου δυναται.

ΝΗ’. εν παση θλιψει χαιροµεν οντες εξω του κοσµου. ως υπεσχου. ην απαντες ποθουσιν. τι γαρ αρρεστον εχει. Οτι ο τον Θεον εξ ολης ποθησας ψυχης µισει τον κοσµον.∆ια τουτο ουν. Αυτη τι εστι. Ποιαν ουν ελπις. Ζωη. ∆εσποτα. εν τη εσχατη σαλπιγγι πνευµατικον και τουτον. λοιδορει. ∆ιδασκαλια κοινην συν ελεγχω προς παντας˙ βασιλεις. Κοσµος θανατος. οι ταπεινοι σου δουλοι εν ασθενεια ισχυροι. ω ∆εσποτα. Τουτον ποθησον και µισησον τον κοσµον. οτι σε µονον εχω ζωην και λογον και γνωσιν και σοφιαν. µοναζοντας. . ος ουδ᾿ αυτον κερδησειε˙ δωσει γαρ. κοσµος δ᾿ εχει το σωµα. πλαναται ο τυφλος πηλον κατεχων µονον. (409) Ω Χριστε. και τοτε µονος τα κακα τα ιδια κερδησει συν τοις οµοφροσιν αυτου και τυφλοις φιλοκοσµοις. φθονει. αποδιωκει. ιερεις. σωτηρα Θεον και προστατην εν βιω και αναπνοην της ταπεινης ψυχης µου. Λοιπον. λογους γνωσεως και συνεσεως θειας. αρχιερεις. ο ξενος εγω και ταπεινος τοις λογοις. (408) Σκια κρατουµαι και αληθειαν βλεπω. ΝΖ’. κτεινει και παντα πρασσει καθ᾿ ηµων περιπιπτων εν τουτοις˙ ηµεις δε. µαινεται. παρασχου µοι λογους σοφιας. ως ευδοκησας. εν πενια πλουτουµεν. Ηµεις. µισει ηµας ο κοσµος. υπο στοµατος λαληθεισα και λεγοµενη Θεου. ο ουδεν εστιν η ελπις η βεβαια. Ην οφθαλµοι ουκ ειδον. λαϊκους. Συ γαρ οιδας µου το ασθενες του λογου και αµετοχον µαθησεως της εξω˙ συ επιστασαι. συν σοι. Η δε ζωη τι η Θεος κτιστης παντων.

ο πλουτος µου. παντος αλογου ζωου. εαν µη αυτοι τα των εθνων ποιουντες εργα και εθη και βουλας τε και γνωµας και δια πολλων εργων υµων και λογων απαρνησθε µε. αυτους δε δουλους και παθων και δαιµονων τοις εργοις υµας γινεσθαι καθ᾿ εκαστην . Τι γαρ οφελος διεκδικειν τον κοσµον απο θανατου και προσκαιρου δουλειας. Κρεισσον ην υµιν λογους εµους φυλασσειν ορθως τε ποιειν τας εντολας µου πασας. αλλα καρδιας ανοιξατε µοι ωτα και ακουσατε και συνετε. συ η αντιληψις µου. τι λεγει ο παντων Θεος και προ παντων αιωνων. δος µοι κρατος ειπειν προς παντας τους σοι ανακειµενους (410) και λατρευοντας σοι. βασιλευ των παντων. κατ᾿ ευσπλαγχνιαν προσλαβεσθαι τον ξενον. Ανθρωποι παντες. τον ευτελη και χειρω παντος ανθρωπου.Συ ει η ελπις µου. βασιλεις και δυνασται. τον αναξιον. αρχουσι τε και λατραις. µη απαξιωσητε φωνης ακουσαι και λογων εµου του ευτελους ανθρωπου. η δοξα. τοις δοκουσι σε βλεπειν και θεραπευειν και δουλευειν σοι ως ∆εσποτη γνησιως. τον υµων βασιλεα. συ το καυχηµα. ιερεις. δος ισχυν. και δια τουτο θαρρων σου τω ελεει και αιτουµαι σε και λαλω και προσπιπτω˙ δος λογον ευθη. συ η καταφυγη µου. επισκοποι. ο µονος παντοκρατωρ. λαλησαι µυσταις. µονασται και µιγαδες. ο απροσιτος. και εν πτωχεια τη µακαριζοµενη τον απραγµονα µεταδιωκειν βιον. Συ εκ του κοσµου ηθελησας µε. Λογε. συ η σκεπη µου. ου εν τη χειρι πνοη παντων των οντων˙ Βασιλεις! Καλως ποιειτε πολεµουντες τα εθνη.

Παντα γαρ καλα. (412) ο διπλους εγω εν µια υποστασει˙ . οιαν ελαβον εκ του Πατρος ο Λογος. ως Θεος δε υπαρχων πανταπασιν αληπτος ειµι πηλιναις χερσι και αορατος τοις µη ορωσι και απροσιτος ο σφαγεις υπερ παντων. οι οντες εκσφραγισµα εµης εικονος. ο και σαρκωθεις. οι συλλαλειν µοι αξιως τεταγµενοι. ταις φυσεσιν ωσαυτως. ος αµεριστος. και διπλους γενοµενος ταις ενεργειαις. ει εαυτον οικτειρη (411) και τους λογους µου παση σπουδη φυλαξη και µετανοιαν ενδειξηται γνησιαν υπερ των πρωην ισως εξειργασµενων.και κληρονοµους του πυρος του ασβεστου. τοις προσταγµασι και νοµοις αληθειας. ταις θελησεσι. Θεος ων κατα φυσιν. οι και του κοινου ελαχιστου συλλογου την εξουσιαν τοιαυτην ειληφοτες. Των επισκοπων οι προεδροι. αλλ᾿ εµµενη µου του ∆εσποτου τοις λογοις. και ουτως ποιη απαραβατως παντα µεχρι θανατου και µηδεν ψιλον λογον. συνετε. επειτ᾿ εν τουτοις µηκετι επιστρεψη. οι των δικαιων υπερκειµενοι παντων ως οντες εις ονοµα των µαθητων µου καµου φεροντες τον θειον χαρακτηρα. τουτο µοι θυµιαµα και προσφορα και δωρον˙ χωρις δε τουτων εθνικων υµεις χειρους. πρωτον δε παντων. ασυγχυτος υπαρχω Θεος ανθρωπος. ανθρωπος Θεος παλιν˙ ως γαρ ανθρωπος χερσιν υµων κρατεισθαι κατηξιωσα. οσα τις αλλα πρασσει εργα δι᾿ εµε και την προς τον πλησιον συµπαθειαν τε και ελεηµοσυνην. µηδε κεραιαν µιαν των γεγραµµενων παραβλεψηται˙ τουτο γαρ µοι θυσια.

Εισερχονται δε. και α µη βλεπειν εξωθεν τουτοις θεµις˙ και µακροθυµω ο φιλανθρωπος αγαν. οι δοξαν θηρωµενοι την των ανθρωπων καµε παραβλεποντες τον κτιστην παντων ως πτωχον και πενητα απερριµενον. οι πολλων υπευθυνοι πταισµαντων οντες. βασταζων αυτων την αναισχυντον τολµαν. και µεσιτευειν τους αλλους υπισχνουνται. ουχ ων τω λογω και συντρεχει ο βιος και σφραγις εστι της τουτων θεοπνευστου διδασκαλιας και θεορρηµοσυνης. ψυχας δε χειρους πηλου τε και βορβορου. Εξωθεν καλως στολιζοντες το σωµα λαµπροι τω δοκειν και καθαροι ορωνται.των επισκοπων οι δια τουτο παντων κατεπαιρεσθε των ελαχιστων ως ταπεινων τε και κατω καθηµενων˙ των επισκοπων οι πορρω της αξιας. . την αορατον µη ορωντες µου δοξαν˙ των επισκοπων οι πολλοι εξ ολιγων. οι και κρατειν οιονται αρτον πυρ οντα και ως ψιλου µου καταφρονουσιν αρτου και ψωµον οραν και εσθιειν δοκουσι. (413) οι µηδε γνωριζοντες την εµην χαριν. οι υψηλοι τε και τεταπεινωµενοι την κακην ταπεινωσιν και εναντιαν. της χαριτος µου. του νυµφωνος τε των απορρητων επιβαινουσι χιτωνος διχα. αλλ᾿ ων τω λογω αντικειται ο βιος και οις αγνωστα τα φρικτα µου και θεια. ως φιλω µοι λαλουσιν. και δεικνυουσιν εαυτους ως οικειους. ω ουδ᾿ ως δουλοι ενεµειναν τω φοβω. ην ελαβον ουδεπω. αναξιως απτονται του σωµατος µου και υπερεχειν των πολλων εκζητουντες ακλητως εισερχονται εµων αδυτων ενδον.

ων ιερεις ποιουµεν. ουτω και ουτοι πανθανουσιν αγνωστως. ουδε προπυλα του ναου µου του θειου ουτως αυθαδως εισβηναι κατετολµων. Ποιος εξ ηµων των νυνι ιερεων . και δια τουτο ο Σατανας εισηλθεν εις τουτον ευθυς και αναιδη προδοτην απειργασατο εµου του διδασκαλου. και αναισχυντως ιστανται τοις αδυτοις παρρησιαζοµενοι ενωπιον µου.µαλλον δε παντος ιου θανατηφορου κεκτηνται οι δειλαιοι εν πονηρια. ας ενωπιον αγγελων και ανθρωπων αποκαλυψει ο τα κρυπτα του σκοτους αποκαλυπτων Κυριος Θεος παντων. Ταυτα ουν παντα γνωσεται πας ο θελων (414) αληθη και βεβαια τα γεγραµµενα εργων εξ αυτων. οι προυχοντες µαλιστα των αλλων θρονοις. οι του βηµατος. Ει µη τις αυτα των ποιουντων υπαρχει και σπευδει λογοις απατηλοις σκεπασαι και τας ιδιας αισχυνας συγκαλυψαι. και ψευδος ουδεν ουδαµως αν ευρηση και πεισθησεται και καθοµολογησει ως Θεος αυτος δι᾿ εµου ταυτα ειπεν. οσοι τολµηρως και αυθαδως των θειων αναξιως απτονται µου µυστηριων. οι της ιερωσυνης. ην ει εβλεπον. υπουργον αυτον λαβοµενος και δουλον και εκπληρωτην των αυτου θεληµατων. ουκ αν τουτο εποιουν. οι το συνειδος και προ του βεβλαµµενον και µετα τουτο παντως κατεγνωσµενον εχοντες και βαινοντες αυλη µου θεια. µηδαµως την θειαν µου δοξαν ορωντες. Ωσπερ γαρ παλαι Ιουδας ο προδους µε λαβων τον αρτον εξ εµου αναξιως εφαγεν αυτος ως µερος κοινου αρτου.

ο και αναµαρτητον δοκουσιν ειναι (415) αλλης αιροντες πραγµατα εκκλησιας. . ∆οξης γαρ υπαρχοντες αγευστοι θειας την κατω δοξαν παριδειν ου δυναµεθα˙ ερως δε δοξης. Τουτο γαρ των µετριων. Ποιος τον Χριστον ηγαπησε και µονον. και χρυσον παντα και χρηµατα παρειδε. οτι παντως εν εποιησεν ων ειπον. Ποιος την συνειδησιν κατεγνωσµενην εαυτου ου κεκτηται απο ληµµατων. πλουσιων και αρχοντων ουκ εχειροτονησε και παρ᾿ αξιαν. ωνησαµενος η πωλησας την χαριν.τας ανοµιας εαυτου προκαθαρας ουτω κατετολµησεν ιερωσυνης. αλλ᾿ εξαµαρτανοµεν αδεως παντες. οπως λαµβανη εν εξουσια παντα τα αλλοτρια. και αναλγητως εγκειµεθα προς ταυτα. Ποιος δια αιτησιν των κατα κοσµον δυναστων. δι᾿ ων ηπειχθη γενεσθαι η ποιησαι. φιλων. Ποιος αν ειποι τουτο εν παρρησια. Οντως ουδεις σηµερον τουτων υπαρχει εχων απαντων καθαραν την καρδιαν. µητε του κακου εκκοπην µελετωντες. Εαυτου δε τις ου σπουδαζει γνησιους φιλους ανθρωπους επισκοπους ποιησαι. της των ανθρωπων λεγω. Ποιος ηρκεσθη τοις κατα χρειαν µονοις και του πλησιον ουκ ενοσφισατο τι. µη κεντουµενος υπο του συνειδοτος. µηδε του καλου ποιουµενοι την πραξιν˙ και δια τουτο ουδε µετανοουµεν εις το βαθος των κακων βαπτισθεντες. οτι κατεφρονησε δοξης της κατω και δια µονην ιερουργει την ανω. Ποιος ου ποεκρινεν αξιου φιλον τον αναξιον µαλλον εγκαταστησας.

ειπε µοι. Τις µεσιτευσει τουτον η Θεω καταλλαξει και παραστησει ανεπαισχυντον λατρην Θεω τω µονω καθαρω και αχραντω. Ποιος αγγελος. ουδε µεµψασθαι εαυτην εκουσιως. (416) εκ τινος δ᾿ αλλου την ταπεινωσιν µαθη η πως διδαχθησεται θεληµα θειον. Τις βεβαιωσει κρατειν αναµαρτητως και ιερουργειν ακατακριτως τουτον του αµωµου θυµατος φρικτην λατρειαν. ω τα Χερουβιµ ου τολµα ατενισαι. και πενθησει κακεινου µονου εξει επιθυµιαν . τουτων ουτως εχοντων. Πως ουν. ο δοξαν θηρωµενος την των ανθρωπων και πλουτου δεοµενος του φθειροµενου. οντι αγγελοις απροσιτω τοις πασι. ο επιθυµων χρυσιου πληθος εχειν. αλλ᾿ ως καθ᾿ ωραν αποθνησκων τυγχανει και πολλα κλαυσει δι᾿ αυτον. Θεον ενοικον εχειν ειπειν τολµησει η φιλειν Χριστον η Πνευµα Χριστου εχειν. µηδεν µεριµνων των εις ζωην ανθρωπου. Ο δε µη Χριστον και τον αυτου Πατερα και το Πνευµα το Αγιον εισδεδεγµενος.µηδεις πλανασθω. ο εις αρπαγην ακορεστος τυγχανων και µνησικακων τοις µη συχνως διδουσι. Εγω γαρ λεγω και µαρτυροµαι πασι .ψυχην ουκ εα ταπεινωθηναι ολως. γνωστως οικουντα και εµπεριπατουντα τον ενα Θεον εν τη αυτου καρδια. µη λογοις απατασθω! – οστις προτερον ουκ αφησει τον κοσµον και τα του κοσµου απο ψυχης µισησει και µονον Χριστον γνησιως αγαπησει και ψυχην αυτην δι᾿ αυτον απολεσει. πως την δουλειαν ενδειξεται γνησιαν. ποιος ανθρωπος τουτο ειπειν δυναται η ποιοησαι ισχυσει.

οθεν του θειου θεληµατος η γνωσις. διδοται πασι τοις καταξιωθεισιν οραν και εχειν τον Θεον εν καρδια και φυλαττεσθαι παρ᾿ αυτου και φυλαττειν ατρωτους αυτου τας εντολας τας θειας. Αι αλωπεκες εχουσι φωλεους παντως και τα πετεινα κατασκηνωσεις παντα. ινα δ᾿ αυτου παν εκδιωξη παθος. Ωσπερ γαρ Χριστος Θεω Πατρι ιδιω και προσφερεται και εαυτον προσφερει. Ταυτα ουν παντα προς βροτους νυν τελουνται. πασαν δι᾿ αρετην ευκολως κατορθωση και δακρυων κτησηται πηγας αφθονους. ουτω και ηµας αυτος τε προσφερει και αυτος ηµας ουτω δεχεται παλιν. (417) οθεν φωτισµος ελλαµψεως της θειας και θεωρια φωτος του απροσιτου. οθεν καθαρσις και ψυχης θεωρια. εξ ου η απαθεια. η αγιοτης. µοιχου χειρον και πορνου και παντων αλλων εστιν αµαρτηµατων. φονεως χειρον. ο δεδωκε τοις θειοις αποστολοις. ο Χριστου λατρης ηξιωµενος. εγω δ᾿ ουκ εχω. Ο γαρ καταστας εις προσωπον του Λογου ουτω βιουν οφειλει ωσπερ εκεινος και ουτως˙ ακολουθει! λεγειν εκεινω. Επει εις κριµα και κατακριµα εσται η εγχειρησις των τοιουτων πραγµατων.και δια πολλων θλιψεων τε και πονων καταξιωθη Πνευµα λαβειν το Θειον. ιερωσυνην και ψυχων προστασιαν καταδεξασθαι η αρξαι µη τολµηση. την κεφαλην που κλινω. . εις αλληλους γαρ αµαρτανοµεν παντως˙ ο δε τα θεια καπηλευων θρασεως και απεµπολων του Πνευµατος την χαριν εις αυτον παντως τον Θεον αµαρτανει.

ποιος εξ ηµων των ιερεων φροντιζει. ουχ οτι τουτων κρατουµεθα τω ποθω. ουαι. προικιζοντες. οι δε και καρτερουντες εις αυτας και οικουντες. βαλανεια. (418) ει µη την του σωµατος χρειαν και µονον. µοναστηρια. οικους τε κτιζειν και αγρους αγοραζειν. . (419) Περι δε ψυχης καλλους της Χριστου νυµφης. Ει δ᾿ αυ τολµησει εις ιδιας εξοδους ακαιρως χρησθαι τουτοις µετ᾿ εξουσιας και συγγενεσι τα των ξενων χαριζειν. αλλ᾿ οπως µονον ζωµεν εκ των προσοδων αφθονως αυτων και κατασπαταλωµεν. γαµους ποιουντες και των ιδιων εκκλησιων ως ξενων καταφρονουντες και αµελουντες τουτων και επι µακρους χωριζοµενοι χρονους. τα δ᾿ αλλα παντα τοις πενησι και ξενοις και τη εαυτων προσηκει εκκλησια. Ενα µοι δειξον και εις τουτον αρκουµαι. οι εις εαυτους και συγγενεις και φιλους καταχρωµενοι ταις των εκκλησιων εισοδοις και των πενητων µη φροντιζοντες ολως. προνοιαν αυτων ουδεµιαν ποιουντες.Ουδεν γαρ ολως αυτος ιδιον εχειν ουδε κεκτησθαι οφειλει τι του κοσµου. και ανδραποδων επισυρεσθαι πληθος. οι και διατριβοµεν εν αλλοτρια χωρα εωντες χηρας τας εαυτων γυναικας. πυργους κτιζοντες. οποιον το κατακριµα τουτου! Παντως ανθρωπω παρεικαζεται ουτος την της ιδιας γυναικος ολην προικα καταφαγοντι κακως εξ αφροσυνης˙ οε αρα κρατηθεις και µη εχων του δουναι ταυτην απαιτουµενος χρηµατα παντως προς τη στερησει της εαυτου συζυγου και εις φυλακην πεµπεται καθειρχθηναι. αλλ᾿ οικους. Ουτως ουν εσοµεθα οι ιερεις και λατραι.

ους εποθησεν ουτος. του εβδοµου αιωνος θυταις. το µεν γαρ υµων εις ωφελειαν εσται κκαι των ορωντων τα καλα υµων εργα. Αλλα τι φησι και προς ηµας ο Λογος. των µοναζοντων οι δοκουντες σπουδαιοι.Αλλ᾿. ως εφην . Το εντος µορφωσατε τη ευσεβεια και το εκτος µοι καθαρον παντως εσται. δι᾿ ης εµοι τε και πασι καθορασθε ανθρωποι τρανως λογικοι τε και θειοι. το δε ποθεινον εµοι τω κτιστη παντων και ταις νεοραις ταξεσι µου και θειαις. ευθυς απελαυνεται ως εις κακουργων και διωκεται παρ᾿ ηµων εκ του µεσου και αποσυναγωγος γινεται. φιλης εµης δε της εικονος ουδ᾿ ολως ποιεισθε λογον εις καθαρσιν και κοσµον αυτης εν σπουδη και δακρυσι και πονοις. ουαι ηµιν. καθα παλαι ο Χριστος ηµων παρα των τηνικαυτα αρχιερεων και δεινων Ιουδαιων. µοναχοις. Ει δε τον εκτος κοσµειτε ανδριαντα (420) τη καταστολη των ηθων τουτου µονη και τοις ορωσιν υµας δοκειτε φιλοι δια της εκτος γυµνασιας των πονων. ως αυτος εφη και αει τουτο λεγει τη λαµπρα φωνη των τουτου µεγαλειων˙ αλλ᾿ εστι Θεος. ουτως εν τω µελλοντι και συνδοξασει πασιν αγιοις. µη τοις παθεσιν ηµων συγκαταβαινων. ος αυτον ανυψωσει και προσλαβεται ως εν τω βιω. επισκοπους και λατραις. οτι τους νοµους του Θεου και Σωτηρος καταπατουµεν ως µηδενος αξιους. Και ει που φανη µικρος εις εν ανθρωποις. Θεω δε µεγας ως αυτου εγνωσµενος. καθαπερ ποτε Φαρισαιοι. εοικατε µι οντως µυδωσι ταφοις.

ταχα λεπροις προσεοικατε. πονους. νηστειαν λεγω. Εξωθεν λαµπροι. Αλλα τοις εκτος χαιρειν πασιν ειποντες µονης γενεσθαι της εντος εργασιας σπευσατε θερµως εν ιδρωσι και πονοις (421) θειων αρετων και ιερων αγωνων. νεκροις οστεοις µεµεστωµενοι φαυλων καρδιας σαπρας ενθυµησεως. ∆ευρο. Καλα γε ταυτα. επιθυµιαν ορασεως σαρκος τε. ξηροκοιτιαν. µυδωντες πληρεις εσω. κοµην αυχµηραν. τριχινον εσθος. σιδηρων καθηλωσεις. Του ιερου µου η πληθυς λαου πασα. Α γνωθι κοσµου οντα της αδικιας. Τις γαρ εξ υµων εξεζητησε ταυτα. τυλων πληθος γονατων. αλαζονειαν φρενων τε και του βιου και πασαν αλλην ενθυµησιν µαταιαν. ει καλως εκτελειται τα της νοερας και κρυπτης εργασιας υµων εν γνωσει και σοφια και λογω˙ ει δ᾿ εκτος ταυτης επ᾿ εκεινοις µεγα τι φρονειτε ισως και το ειναι δοκειτε µηδεν δε οντες εκεινης χωρις. εννοιων και µελετης δολιας. δευρο σπουδαιως προς µε τον σον ∆εσποτην.ειπων ελεγχων την αφροσυνην τουτων. φυγε των κακων τας αιτιας οξεως. και ενωθητε τω Λογω µοι εν λογω σοφιας εµης και γνωσεως της κρειττω. λαµπραις εσθησιν εστολισµενοι των ορωντων εις πλανην. σκληραγωγιαν. µισησον πλανην των αισθησεων πασαν. πεφωτισµενοι την διανοιαν πασαν. εις ολεθρον αγοντα τον κεχρηµενον . χορτον εις στρωσιν κοιτης και πασαν αλλην κακοπαθειαν βιου. παθων. των δεσµων λυθητι των του κοσµου. ιν᾿ οφθητε µοι παρθενοι ταις εννοιαις. λογων.

ΕΠΙΣΤΟΛΗ Α’. καλω σε προς µε τον Θεον του παντος και Σωτηρα. ολιγον ζωης λειψανον ων εν βιω. (423) 1. Και ταυτα µεν της σης φιλοθεου ψυχης και του διαπυρου ποθου και φοβου τα ρηµατα και ψυχωφελη ερωτηµατα. ιν᾿ εις αιωνας αιωνων ζησης οντως και των αγαθων των εµων εντρυφησης. Και γνους το φθαρτον και επικηρον παντως. αγαθων αιωνιων. ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ. ερωτηµατικως ειπειν σοι. ων ητοιµασα τοις εµε αγαπωσιν αει τε και νυν. προσθεις και τουτο˙ «επειδη ακουοµεν την του δεσµειν και λυειν εξουσιαν τοις ιερευσι διδοσθαι µονοις». ηµεις δε ουχ οιοι τε τοιαυτα διακρινειν και γραφειν εσµεν και δια τουτο σιωπαν εβουλοµεθα˙ το γαρ πενυµατικοις . ων σοι σαρκωθεις ητοιµασα ως φιλω. «ει αρα ενδεχεται εις µοναζοντας τινας εξαγγελειν τας αµαρτιας αυτων ιερωσυνην µη εχοντας». ανω δευρο. Λαβου του ποθου των εµων εν καρδια θειων πραγµατων. Γνωθι γαρ σαυτον.αυτοις εµπαθως και προσπαθως εν βιω και εχθρον καµου δυστυχως εκτελουντα. και ως ουδεν σοι εψεται των εκ κοσµω λαµπρων η τερπνων και ηδεων εντευθεν’ προς τας εκειθεν απαιροντι σκηνωσεις η τα των εργων µονων των εν τω βιω φαυλων παρα σου η καλων εργασθεντων. ως βροτος και φθαρτος ει. Επεταξας τη ευτελεια ηµων. Ηµεις δε απεδεξαµεθα σου µεν την προς τα καλα προθεσιν οτι ζητεις µανθανειν περι θειων και ιερων πραγµατων. αµην εις τους αιωνας. πατερ και αδελφε. της εν ουρανοις µετα παντων αγιων. ιν᾿ ης µοι αει συνδαιτυµων αφραστως εν τη τραπεζη της εµης βασιλειας. (422) λιπων τα κατω. Περι εξοµολογησεως.

τον τροπον προτερον της εξαγορευσεως και την δυναµιν εξειποντες. «ησαν δυο χρεωφειλεται και ο µεν εις ωφειλεν αυτω δηναρια πεντηκοντα.πνευµατικα συγκρινειν των απαθων και αγιων εστιν ανδρων. 2. παρισταµεθα. τεως δε τα κρειττω και τελεωτερα. ων ηµεις κατα πολυ βιω και λογω και αρεταις διεστηκαµεν. ιν᾿ η και τα λεγοµενα βεβαια. ηντινα και νυν επικαλεσαµενοι λεξωµεν ωδε. Πολλα µεν ουν αλλα α ουδεις ανθρωπων ισχυσει εναριθµησαι. αλλ᾿ εξ αυτης της θειας και θεοπνευστου γραφης (424) λεξω. 3. ο δε ετερος πεντακοσια˙ µη εχοντων ουν αποδουναι αµφοτεροις εχαρισατο». ινα εξ αµφοτερων των κρηµνων τη του Θεου χαριτι εµαυτον και τους ακουοντας µου διατηρησω. οτε γυµνοι και τετραχηλισµενοι απαντες. Τινα δε εισι τα δοθεντα ηµιν παρ᾿ αυτου ακουσον. τον εκ του µιασµου αγιασµον. Αλλ᾿ επει «εγγυς» ως γεγραπται «Κυριος πασι τοις επικαλουµενοις αυτον εν αληθεια» τουτον καγω ο αναξιος επικαλεσαµενος εν αληθεια ταυτα σοι ου δι᾿ εµων λογων. Ποθεν ουν την αρχην του λογου ποιησωµεν η εκ της αναρχου των παντων αρχης. Τοιγαρουν απας πιστος χρεωστης υπαρχει του ιδιου ∆εσποτου και Θεου και ο παρ᾿ αυτου ελαβε. το αυτον τον Θεον (425) επενδυσασθαι. το µελη γενεσθαι αυτου και το Αγιον Πνευµα λαβειν ενοικουν εν ηµιν. ουδε παρα ανθρωπων εµαθοµεν. εν η τα ιδια προβατα σφραγιζει ο Κυριος – . Εξαγορευσις τοινυν ουδεν αλλο εστιν η χρεων οµολογια ειτ᾿ ουν επιγνωσις σφαλµατων και αφροσυνης ιδιας ηγουν πτωχειας καταγνωσις˙ καθως εν ευαγγελιοις παραβολικως ειπεν ο Κυριος˙ «δανειστη τινι». την εκ του σκοτους προς το ανεκλαλητον αυτου φως προοδον. τουτο δη και απαιτηθηναι µελλει επι του φοβερου και φρικτου κριτηριου αυτου. Ου γαρ παρ᾿αγγελων εκτισθηµεν. οπερ σφραγις υπαρχει βασιλικη. ου διδασκων αλλα τας µαρτυριας περι των επερωτηθεντων µοι φερων εξ αυτης σοι. αλλ᾿ εκ της ανωθεν σοφιας ειτ᾿ ουν της δια του πνευµατος χαριτος µυστικως εδιδαχθηµεν και καθ᾿ ωραν αει διδασκοµεθα. φησιν. βασιλεις οµου και πτωχοι. την εκ της καταδικης ελευθεριαν. το τεκνα και υιους αυτου και κληρονοµους δια του θειου γενεσθαι βαπτισµατος. του τε του το ταλαντον κατακρυψαντος και του αναξιως τα θεια και κενοδοξως µαλλον δε εσκοτισµενως εκτιθεντος δογµατα. Τουτο γαρ αµεινον.

Αλλα γαρ νοµιζοµεν φυλαττεσθαι παρ᾿ ηµων τας εντολας του φιλανθρωπου Θεου και επι τουτω αχθοµεθα. περι ων ως αναριθµητων οντων και φοβερων ο Παυλος εδηλωσε λεγων˙ «ουκ εστιν ηµιν η παλη προς αιµα και σαρκα αλλα προς τας αρχας. οια δη ωσπερ τειχος παντοθεν περικυκλουσαι τον πιστον και τον εναποκειµενον θησαυρον εν τη ψυχη ασυλον διατηρουσαι και πασιν εχθροις και κλεπταις ποιουσαι ανεπιχειρητον. τινας δε προδιδους γινωσκετω οτι καν µιας αµεληση και ουτω τον πλουτον ολον απολλυσιν. τουτων αφανως αει παρατασσοµενων καθ᾿ ηµων. ελθων κακεινον και ηµας του πτωµατος εξηγειρε θεϊκη δυναµει. προς τα πνευµατα της πονηριας εν τοις επουρανιοις». Αι δε εντολαι του ∆εσποτου ωσπερ των απορρητων τουτων χαρισµατων και δωρεων εδοθησαν φυλακες. και που οι λαβοντες και απολεσαντες ευρειν αυτα παλιν δυνησονται. προς τας εξουσιας.και τι πολλα λεγω. ο Κυριος ηµων Ιησους Χριστος. τα εν τω αερι δηλονοτι. αγνοουντες οτι µαλλον παρ᾿ εκεινων ηµεις φυλαττοµεθα˙ Ο γαρ τας του Θεου τηρων εντολας ουκ εκεινας αλλ᾿ εαυτον διατηρει και φυλαττει απο των ορωµενων και αορατων εχθρων. Οντως ουδαµου. 4.το οµοιους και ηµας αυτου ποιησαι και αδελφους και συγκληρονοµους αυτου απεργασασθαι. Ο ουν φυλαττων τας εντολας φυλαττεται παρ᾿ αυτων και τον εµπιστευθεντα αυτω παρα του Θεου πλουτον ουκ απολλυσιν˙ ο δε εκεινων καταφρονων γυµνος ευρισκεται και ευχειρωτος τοις εχθροις και τον πλουτον απολεσας απαντα υποχρεως τω βασιλει και δεσποτη γινεται παντων εκεινων ων ειποµεν. υπερ ων ανταποδουναι τι η ταυτα ευρειν δυνατον ουκ εστιν ανθρωπω˙ ουρανια γαρ (426) εισι και απο των ουρανων ηλθε και καθ᾿ εκαστην ερχεται κοµιζων και διανεµων αυτα τοις πιστοις.Ταυτα παντα και αλλα πλειονα τουτων τοις βαπτιζοµενοις ευθυς απο του θειου βαπτισµατος διδοται. ατινα και ο θειος Αποστολος θειον πλουτον και κληρον κατονοµαζει. . Ο δε µη πασας τας εντολας αλλα τινας µεν φυλαττειν δοκων. Ως ουδε ο Αδαµ η τις των εκεινου υιων ανακλησιν εαυτου η των συγγενων ισχυσεν απεργασασθαι. ει µη ο υπερ φυσιν Θεος και κατα σαρκα υιος αυτου γεγονως. προς τους κοσµοκρατορας του σκοτους του αιωνος τουτου. .

ως ο Παυλος φησιν. Και ο Παυλος˙ «ω γαρ τις ηττηται. Ει ουν εις εκ των δωδεκα θεληµατι οικειω καταπεσειε και της φυλακης αµελησειε και ως θυραν ανεωγµενην τω αντιπαλω τον τοπον αυτου εασειε. ελαχιστος κληθησεται εν τη βασιλεια των ουρανων». αυτη κεντρον του θανατου εστιν. αλλα οια δ᾿ αν και ειη η αµαρτια. ηδη τεθνηκεν». Κεντρον δε του θανατου την αµαρτιαν καλει. ως εκεινων µη επιστραφηναι δυναµενων προς σην βοηθειαν. αλλ᾿ εξ ενος µερους µιας γενοµενης οπης ολον το ενδον κατ᾿ ολιγον απολλυσιν. καθως φησιν ο Χριστος˙ «τω εχοντι δοθησεται και τα περισσευθησεται. οτι οι τιτρωσκοµενοι θνησκουσιν. αλλως δε ως αγγειον οινου πεπλησµενον η ελαιου. και παλιν˙ «το δε κεντρον του θανατου η αµαρτια». υποδικος γεγονως χρεους και αµαρτιας. και ουκ ειπεν οτι ηδε η ηδε. 5. ει και µη παντοθεν διατρηθη. υπο των ληστων εαθεις κειµενος. ουτω και µιας αµελων εντολης κατα µικρον και των αλλων απασων εκπιπτεις. απο δε του µη εχοντος και α δοκει εχειν αρθησεται απ᾿ αυτου». τι των λοιπων ενδεκα ανδρων το οφελος εσται. (427) και παλιν˙ «ο λυσας µιαν των εντολων τουτων και διδαξας – δια της παραβασεως δηλονοτι – τους ανθρωπους ουτω ποιειν. Ει γαρ και επιστραφηναι θελησουσι κακεινοι υπο των αντιδικων αναλωθησονται. Ο ουν αποθανων τι αλλο ει µη το αναστηναι επιποθει και ο χρεωστων και µη εχων αποδουναι ει µη το λυσιν του χρεους λαβειν και µη εις φυλακην βληθηναι. Ουτως δε παντως εσται και επι σου µη φυλασσοντος τας εντολας. οπερ και δια το µη εχειν ουδεποτε της αιωνιου φυλακης ηγουν του σκοτους υπεξελευσεται. «απαξ γαρ ο αµαρτησας. τουτω και δεδουλωται». του ενος µεσον εισελθοντος αυτων και σε αφειδως κατατεµνοντος.Υποθου γαρ µοι δωδεκα ανδρας ενοπλους ειναι τας εντολας και κυκλοθεν ισταµενους και µεσον αυτων γυµνον σε οντα φυλαττοντας˙ τοιουτους δε παλιν αλλους µοι νοει περιστοιχουντας παντοθεν και επικειµενους αντιπαλους πολεµιστας και λαβειν σε ζητουντας και κατασφαξαι ευθυς. Εστιν ουν πασα αµαρτια προς θανατον. Ουτως και ο υπο των νοητων ληστων συνστριβεις παντως ιατρον ζητει προς αυτον ελθειν . εως αν το οφληµα αποδω. Υπο γαρ ενος τρωθεντος σου εχθρου και καταπεσοντος πασαι αι εντολαι αφιπτανται απο σου και κατα µικρον την ισχυν αφαιρη.

6. Ο τοινυν δουλος γεγονως δια της αµαρτιας τω διαβολω . αλλ᾿ υπο της καταφρονησεως την της ψυχης δυναµιν εκλυθεις κειται θεαµα φρικτον και ελεεινον τοις ορωσι καλως. ει µη δια µεσιτου ανδρος αγιου και φιλου και δουλου Χριστου και δια της αποφυγης του κακου. καταπατηµα δε τοις εχθροις τοις αποστατησασιν απο Θεου ο τοιουτος γεγονως και γυµνος της βασιλικης αλουργιδος και µεµελανωµενος απολειφθεις. Ου γαρ εχει ζεοντα τον του Θεου φοβον εν εαυτω. Ο δε τοιαυτα πεπραχως και ουτω παροργισας τον ∆εσποτην αυτου και Θεον ου δυναται αλλως καταλλαγηναι Θεω. Ο ουν συµπλεκοµενος τη πορνη τα µελη του Χριστου µελη πορνης ποιει. και ως αντιφαρµακον τα διδοµενα της µετανοιας επιτιµια σπουδαιως παρ᾿ αυτου λαβωµεν και µετα πιστεως αει θερµης ταυτα επιτελειν και εν φοβω Θεου αγωνισωµεθα. Ο γαρ τω Χριστω κολληθεις δια της χαριτος και µελος αυτου γεγονως και υιοθετηθειας αυτω ειτα τουτον αφεις ωσπερ κυων εις τον ιδιον εµε τον επιστρεψει. και η πορνη γυναικι συµπλακη η ετερω σωµατι συναφθη.και εις καταγελωτα του Πατρος και Θεου. (428) αντι τεκνου δε Θεου τεκνον του διαβολου γενοµενος. µαλλον δε πνευµατικως τα ψυχικα παραπτωµατα. το δηλητηριον αυτης αποπτυσαντες. ινα προς τον ιατρον εκεινος µαλλον πορευσηται. ως τον Χριστον ατιµασας και ενυβρισας µετα των απιστων κατακρινεται. Παντες γαρ οι τον εµπιστευθεντα πλουτον αυτοις κενωσαντες απαντα και µετα πορνων και τελωνων την πατρικην ουσιαν καταναλωσαντες και .«ουκ οιδατε γαρ φησιν οτι δουλοι εστε ω υπακουετε ειτε δικαιοσυνης εις δικαιοσυνην ειτε ανοµιας εις ανοµιαν» . τω ιω ταυτης ως µελιτη γλυκαινοµενοι. αλλα µη εγχρονισωµεν. ινα παλιν εν κατασχεσει γενηται ωνπερ εξεπεσεν. µηδε ως αρκτος πληγεισα το τραυµα µειζον δια της αυτης πραξεως εργασωµεθα. αλλ᾿ ευθυς προς τον πνευµατικον ιατρον δραµωµεν και τον ιον της αµαρτιας δια της εξαγορευσεως εξεµεσωµεν. τι διαπραξεται. Παντως οτι µεσιτην και φιλον Θεου ζητησει και δυνατον εις το αποκαταστησαι αυτον ως το προτερον και τω Θεω και Πατρι καταλλαξαι αυτον. επειδη κατα τον θειον Αποστολον «σωµα Χριστου εσµεν και µελη εκ µερους». ∆ια τουτο φυγωµεν την αµαρτιαν πρωτον˙ ει γαρ και ταυτης τω βελει τρωθωµεν.συµπαθη τε και ευσπλαγχνον.

Μεσιτην δε Θεου και . Ουδε γαρ ηκουσθη ποτε η εν ταις θεοπνευστοις γεγραπται γραφαις. απαρρησιαστοι οντες ζητουσιν εικοτως ανθρωπον (429) Θεου αναδοχον γενεσθαι του χρεους αυτων. ως ιατρος δε φαρµακον εκαστω καταλληλον τραυµατι επιδωσει σοι. Τι ουν ποιησοµεν η τινα τροπον προς αφεσιν του χρεους και ανακλησιν του πτωµατος οι µετανοησαι βουλοµενοι επινοησοµεθα. πατερα εχοµεν τον Αβρααµ». το δεινοτατον. ινα µετανοιας µεν τροπους τη αγαθη συµβουλη αρµαζοντως υποθηται ως συµβουλος αγαθος. αλλ᾿ απερ συ αποδεχη ταυτα διδαξη σε και µεινης παλιν οντως εχθρος ακαταλλακτος. 7. ει βουλει. ως αν µη τη πολλη αποτοµια και ταις ακαιραις τοµαις τε (430) και καυσεσιν εις απογνωσεως βυθον παραπεµψη σε η παλιν τη υπερµετρω συµπαθεια νοσουντα εαση σε και υγιαινειν οιοµενον. και ιατρον και συµβουλον αγαθον εκζητησον. ινα τις αναδεξηται αµαρτιας ετερου και υπερ αυτων εκεινος απολογησηται µη αξιους της µετανοιας του ηµαρτηκοτος πρωτον και αναλογους του ειδους της αµαρτιας ενδειξαµενου και καταβαλλοµενου τους πονους και πεποιηκοτος αυτης τους καρπους˙ φησι γαρ η προδροµος του Λογου φωνη˙ «ποιησατε καρπους αξιους της µετανοιας και µη δοξητε λεγειν εν εαυτοις. οπερ ως οιµαι γενεσθαι αδυνατον ανευ µετανοιας ειλικρινους και επιπονου του µελλοντος η και βουλοµενου καταλλαγηναι Θεω. καν Μωσης καν ∆ανιηλ στησωνται. ως δε µεσιτης δι᾿ ευχης και της προς Θεον εντευξεως ενωπιον αυτου εκεινος προσωπον προς προσωπον παραστας υπερ σου το Θειον εξιλεωσηται. ινα προς εκαστον υµων διαθησοµαι. επειδη και αυτος ο Κυριος ηµων περι των ανοητως διακειµενων ουτως εφη˙ «αµην λεγω υµιν. ινα µη τω σω συνερχοµενος θεληµατι ουχι ο Θεος αγαπα. ου µη εξελωνται». Μεσιτην. ινα δι᾿ αυτου προσελθωσιν αυτω. τη αιωνια παραδωσει σε κολασει ως ουκ ελπιζεις˙ τουτο γαρ η ενταυθα νοσος της ψυχης συναποθνησκουσα ηµιν προξενει. Θεου διδοντος ακουσατε.υπο πολλης αισχυνης το συνειδος αυτων κατω νευον και µηδε ανανευσαι δυναµενον εχοντες. µηδε απειρον ιατρον. Μη ουν κολακα η κοιλιοδουλον ευρων συµβουλον και συµµαχον αγωνιση ποιησαι. ωστε εξελεσθαι υιους αυτων και θυγατερας.

και παλιν˙ «υποκριτα. στησαι αυτον». και παλιν˙ «τω δε αµαρτωλω ειπεν ο Θεος˙ ινατι (431) συ εκδιηγη τα δικαιωµατα σου και αναλαµβανεις την διαθηκην µου δια στοµατος σου. ∆ια τουτο ουν προσεχειν δει παντας ηµας. Κυριε. «Ου γαρ πας ο λεγων µοι Κυριε. 9. αδελφοι. και παρακαλω παντας υµας εξασφαλιζοµενος και εµαυτον δια της προς υµας παρακλησεως µη καταφρονητικως εχει περι τα θεια ταυτα και φρικτα τοις πασι µυστηρια µηδε παιζειν εν ου παικτοις µηδε κατα της ψυχης ηµων δια κενοδοξιαν η φιλοδοξιαν η εµποριαν η αναισθησιαν˙ γινεται γαρ δια το ραβδι και πατερες καλεισθαι αλλοτριους . ∆οκος δε εστι παθος εν η επιθυµια τις επισκοτουσα τον οφθαλµον της ψυχης. ωσπερ και «πολλοι. αλλ᾿ οι κατα το ονοµα και αυτην την του ονοµατος δυναµιν εναργως επισταµενοι και νους οντες ορωντες τον Θεον. εκβαλε πρωτον την δοκον εκ του οφθαλµου σου και τοτε διαβλεψεις εκβαλλειν το καρφος το εν τω οφθαλµω του αδελφου σου». και ερω αυτοις˙ αµην λεγω υµιν. αδελφοι και πατερες µου. εισελευσεται εις την βασιλειαν των ουρανων. ινα µητε οι µεσιτευοντες οργην αντι µισθου επισπασωνται. απελθατε απ᾿ εµου εργαται της ανοµιας». Οι γαρ τοιουτοι µετα απειλης φρικτης ακουσονται˙ «τις υµας κατεστησεν αρχοντας και δικαστας του λαου µου». φησιν ο Χριστος. «Ου γαρ παντες οι εξ Ισραηλ ουτοι Ισραηλιται εισιν». δια του πιστου δουλου αυτου. µητε οι προσκεκρουκοτες και καταλλαγηναι σπουδαζοντες εχθρω και φονει και πονηρω συµβουλω αντι µεσιτου εντυχωσιν. τους τε µεσιτευοντας τους τε ηµαρτηκοτας και αυτους τους βουλοµενους καταλλαγηναι Θεω. ου τω σω ονοµατι δαιµονια εξεβαλοµεν. θεραπευσον σεαυτον». και ο Παυλος φησιν˙ «συ τις ει ο κρινων αλλοτριον οικετην. αλλ᾿ ο ποιων το θεληµα του πατρος µου». Συ δε εµισησας παιδειαν και εξεβαλες τους λογους µου εις τα οπισω». 8.ανθρωπων ουκ οιµαι ουτως απλως ευρισκεσθαι. Τω ιδιω κυριω στηκει η πιπτει˙ δυνατος δε εστιν ο Θεος. εν εκεινη τη ηµερα ερουσι µοι˙ Κυριε. φησιν. ∆ια ταυτα τοιγαρουν παντα φριττω και τρεµω. ουκ οιδα υµας. Και αυθις˙ «ιατρε. ουδε παντες οι τω του Χριστου καλουµενοι ονοµατι οντως Χριστιανοι.

εν αις εγκυψας ευρησεις ως αληθη τα λεγοµενα. αλλ᾿ εαυτοις την εκ δεξιων αυτου και ευωνυµων καθεδραν και προ του αιτησασθαι και λαβειν προαρπαζοντες χαρισοµεθα. 10. οιτινες εξ αρετης και ιδρωτων ητοι δουλειων αυτων (432) των την προς αυτον παρρησιαν εκτησαντο και ουχι µεσιτου κακεινοι δεοµενοι αλλα στοµα προς στοµα συλλαλουντες τω βασιλει. τι πεισονται εις το µελλον οι την των αποστολων αξιαν αναξιως αρπαζοντες. µαθειν επεζητησας. παρακαλω. Οτι ει µη δι᾿ αλλο τι εγκληθησοµεθα˙ αλλα γε δια τουτο µονον ως καταφρονηται µετα ατιµιας και της προεδριας στερηθησοµεθα και εις το πυρ το ασβεστον απορριφησοµεθα. ου τιµησοµεν τον επουρανιον βαιλεα καν ισον του επιγειου. οπερ. Ει γαρ τω εκπροσωπουντι τω επιγειω βασιλει εξοµοιωθηναι τις τολµησει κατα αυθαδειαν. Αλλα γαρ µηδε µεσιται των λοιπων προ του πλησθηναι υµας Πνευµατος Αγιου γενεσθαι θελησητε και προ του γνωρισαι και φιλιωθηναι υµας εν αισθησει ψυχης τω βασιλει των απαντων. Οτι γαρ ενδεχεται εις µοναχον ιερωσυνην µη εχοντα εξαγγελειν ηµας. Ω τολµης! Ποια αισχυνη ηµας καταλαβοι. Μη. πατερες και αδελφοι. Ολιγοι γαρ λιαν τουτο δυνανται ποιειν. 11. τουτο αφ᾿ ου το της µετανοιας ενδυµα τε και προσχηµα εκ Θεου εδωρηθη τη κληρονοµια αυτου και µοναχοι ωνοµασθησαν επι παντας ευρησεις γενοµενον. µη αναισχυντως ουτως απλως την των αποστολων αξιαν αρπαζωµεν. αυτος και οι αυτου συµµυσται και υπηκοοι τιµωριαις εσχαταις εις φοβον των αλλων καθυποβαλλονται και ως αφρων και αναισθητος παρα παντων καταγελαται. επειδη ουδε παντες οι τον επιγειον βασιλεα γνωριζοντες και τους αλλους εις αυτον δυνανται µεσιτευειν. Προ δε τουτων αρχιερεις µονοι . και τα εκεινω εµπιστευθεντα κρατειν και ποιειν λαθρα φωραθη η και φανερως µετεπαγγελληται διαπραττεσθαι. καθως εν ταις θεοπνευστοις των πατερων γραφαις εγγραφεται. Ου φυλαξοµεν τοιγαρουν και επι Θεω ταυτην την ταξιν. Αλλ᾿ αρκει ταυτα προς νουθεσιαν των προσεχειν εαυτοις βουλοµενων˙ τουτου γαρ χαριν και παρεκβατικωτερον της προκειµενης υποθεσεως τον λογον πεποιηκαµεν.Ηµεις δε ειπωµεν αρτι. τεκνον.αναδεχεσθαι λογισµους. απο του επι γης υποδειγµατος παιδευοµενοι.

αλλα και πασιν αλλοις ανθρωποις. ουτως τον παραλυτικον. ουτως τον Πετρον τρις αρνησαµενον. οτι εξουσιαν εχει ο υιος του ανθρωπου αφιεναι αµαρτιας. µετηχθη. ου παρα των τοτε πατριαρχων τινος. (433) ως ο Παυλος φησι. ου παρα προφητων. ουτως τον Ματθαιον απο του τελωνιου. αλλα ταυτης εαυτους εκεινων αλλοτριωσαντων. εις τον εκλεκτον λαον του Θεου. Ουτως τον Ζακχαιον. και κατα ταξιν ωσπερ ηρωτησας ουτως και σαφης η λυσις γενησεται. ουκ εκ των ιερεων η αρχιερεων αφαιρεθεισα. δια του ορωµενου θαυµατος το µειζον και αορατον πιστωσαµενος. ινα δε ειδητε. ως ειρηται. Του Κυριου και Θεου και Σωτηρος ηµων ειποντος τω ξηραν εχοντι την χειρα οτι αφεωνται σοι αι αµαρτιαι σου. των ιερεων οµου και αρχιερεων τω λοιπω εξοµοιουµενων λαω και πολλων ως και νυν περιπιπτοντων πνευµασι πλανης και µαταιας κενοφωνιαις και απολλυµενων. του χρονου δε προϊοντος και των αρχιερεων αχρειουµενων εις ιερεις βιον εχοντας αµωµον και χαριτος θειας ηξιωµενους η φρικτη εγχειρησις αυτη προβεβηκεν˙ ειτα και τουτων αναµιξ γενοµενων. αλλα µαλλον ο ηγνοουν εδιδαξεν ως Θεον εαυτον δειξας και ουχ ως ανθρωπον την αφεσιν των ηµαρτηµενων δωρουµενον˙ φησι γαρ προς αυτους. µηκετι αµαρτανε. . ινα µη χειρον τι σοι γενηται. λεγω δη τους µοναχους. Αλλ᾿ ανωτερω του λογου αρξωµεθα και ιδωµεν. ου παρα ιερεων. 12. ακουσαντες οι Εβραιοι ελεγον˙ βλασφηµιαν ουτος λαλει˙ τις δυναται αφιεναι αµαρτιας ει µη εις ο Θεος. ου σοι µονον. ∆ιο και ως καινου τινος δογµατος και πραγµατος παραδοξου κηρυσσοµενου οι γραµµατεις εδυσχεραινον˙ ο δε Κυριος ουκ εµεµψατο αυτους τουτου γε ενεκα. ουτως την πορνην. και οφειλει ωσπερ υπερ του λαου ουτως και υπερ εαυτου προσφερειν θυσιαν». ποθεν και πως και τισιν εξ αρχης η εξουσια αυτη του ιερουργειν και δεσµειν και λυειν εδοθη. Ουτως ουδεπω αφεσις εδιδοτο αµαρτιων. «Πας γαρ ιερευς µεσιτης Θεου και ανθρωπων καθισταται προς τον Θεον.του δεσµειν και λυειν την εξουσιαν κατα διαδοχην ως εκ των θειων αποστολων ελαµβανον. ον ιασαµενος και µετα ταυτα ευρων ειπεν˙ ιδε υγιης γεγονας. λεγει τω ξηραν εχοντι την χειρα˙ εκτεινον την χειρα σου. και εξετεινε και αποκατεστη υγιης ως η αλλη.

τουτο µονον απαιτουνται εχειν το ορθοδοξον. Ως ουν ειρηται. αν τινων αφητε τας αµαρτιας. κεκρατηνται». και ουδεν περι επιτιµιων τεως αυτοις εντελλεται. εγκατελιπεν αυτους η θεια χαρις. κεκλεισµενων των θυρων και συνηγµενων ενδον οµου. οτι δι᾿ αµαρτιας εκεινος εις την νοσον ενεπεσεν και ταυτης απαλλαγεις (434) ελαβεν και την αφεσιν των ιδιων αµαρτηµατων. Πως δε την αξιαν ταυτην και εξουσιαν αυτοις επιδεδωκε. Καταµαθωµεν και τινας και ποσους και ποτε. Αλλ᾿ ως ειποµεν προϊοντος του χρονου συνεχυθησαν και συνεφυρησαν τοις αναξιοις οι αξιοι και υπο του πληθους συνεκαλυπτοντο. αν τινων κρατητε. Οιµαι δε ουδε τουτο˙ ουδε γαρ ο µη παρεισφερων νεωστι δογµα εις την εκκλησιαν του Θεου ουτος ορθοδοξος. ου νηστειας. κατα διαδοχην οι αγιοι Αποστολοι την εξουσιαν ταυτην µετεπεµπον προς τους και τους θρονους επεχοντας αυτων. αλλ᾿ η µονον επιστροφης και πιστεως αδιστακτου και εκκοπης του κακου και µετανοιας αληθινης και δακρυων πολλων. ου χαµευνιας. Τουτον δε και τον τοιουτον οι κατα καιρους πατριαρχαι και µητροπολιται η ζητησαντες ουκ απετυχον η ευροντες τον αναξιον µαλλον αντ᾿ εκεινου . αλλος αλλου προεχειν φιλονεικων και την προεδριαν τη αρετη υποκρινοµενος. αφιενται αυτοις. Εντευθεν η αρχη του µεγαλου τουτου δωρου και Θεω µονω πρεποντος. ως των τε λοιπων ουδεις ουδε εννοησαι τι τοιουτον ετολµα. Εισελθων γαρ και στας εν µεσω αυτων ενεφυσησε και φησι˙ «λαβετε Πνευµα Αγιον. αλλ᾿ ο βιον τω ορθω λογω κεκτηµενος συναδοντα. Αφ᾿ ου γαρ οι τους θρονους των Αποστολων επεχοντες σαρκικοι και φιληδονοι και φιλοδοξοι απεφανθησαν και εις αιρεσεις εξεκλιναν. ο και µονος εκεκτητο˙ ειτα τοις µαθηταις αντ᾿ εκεινου καταλιµπανει το τοιουτον χαρισµα µελλων προς τον ουρανον ανελθειν. ∆ιο και παντα τα αλλα.Ουτως εφυλαττον µετα ακριβειας οι µαθηται του Κυριου το δικαιον της εξουσιας ταυτης. (435) α οι ιερουργουντες εχειν οφειλουσιν. ως παρα του Αγιου Πνευµατος µελλοντος διδασκεσθαι. Τους προκριτους ενδεκα µαθητας. και η εξουσια αυτη εκ των τοιουτων αφηρηται. ου χρονων δεηθεντος τουτου τινων πολλων. 13. αφεµενοι. ως η πορνη και ο Πετρος ο κλαυσας πικρως.Τουτο δε ειπων εδειξεν.

. απλως ουτως και δια µονην την χειροτονιαν και την ταυτης αξιαν το αφιεναι αµαρτιας απο Θεου διδοται . ουκ αν ωρωντο οι ανθρακες διαυγαζοντες. αλλ᾿ υπο του τρανοτερου φωτος ηµαυρωµενοι εδεικνυντο αν. Ει γαρ εκεινοι κατα τον του Κυριου λογον ελαµπον τω βιω ως ο ηλιος. Τινες δε του λαου και κρειττονες απεφανθησαν µαλλον των ιερεων.προετιµησαντο. της του πνευµατος δωρεας επι τους µοναχους µεταβασης και δια των σηµειων γνωριζοµενης ως τον βιον των Αποστολων δια των πραξεων µετερχοµενους. εν τω εκεινων αφεγγει ζοφω ως ανθρακες ουτοι φαινοµενοι. ως ορας. Εκ τουτου ουν οι ιερεις ηχρειωθησαν και γεγονασιν ως ο λαος. ως ο Κυριος εφη. κακει παλιν ο διαβολος τα οικεια ειργασατο. οιµαι δε ουδ᾿ αυτο τοις πολλοις αυτων. ειρηνην ωσπερ εντευθεν τη εκκλησια περιποιουµενοι. πατριαρχαις φηµι και µητροπολιταις και επισκοποις. (436) τους ψευδαδελφους και τα ιδια σκευη εισαγαγων τουτοις ανεµιξε και κατα µικρον πληθυνθεντες. και τουτο µονον αποδεχοµενοι το µητε υπερ του αγαθου ζηλωτην ειναι µητε δια το κακον τινι αντιµαχεσθαι. Μη οντων γαρ τινων εξ αυτων αλας. και τω βιω και τοις θαυµασιν ελαµψαν. τουτο µονον αυτον απαιτουντες το εγγραφως εκθεσθαι το της πιστεως συµβολον. αλλα συγγινωσκοντων µαλλον και συγκαλυπτοντων αλληλων τα παθη εγενοντο χειρους µεν αυτοι του λαου. αλλα µονοις εκεινοις. Ιδων γαρ αυτους οτι ως νεοι τινες µαθηται του Χριστου αυθις ανεδειχθησαν εν τω κοσµω. ο χειρον πασης εχθρας εστι και µεγαλης ακαταστασιας αιτιον. ινα δια των ελεγχων σφιγγωσι και αναστελλωσι καν οπωσουν τον διαρρεοντα βιον. ηχρειωθησαν και γεγονασι µοναχοι παµπαν αµοναχοι.ιερουργειν γαρ µονον αυτοις συγκεχωρηται. οσοις εν ιερευσι και αρχιερευσι και µοναχοις το συγκαταριθµεισθαι εστι τοις των µαθητων του Χριστου χοροις δια την αγνοτητα. Ουτε ουν τοις τω σχηµατι µοναχοις ουτε τοις κεχειροτονηµενοις και εις ιερωσυνης εγκαταλεγεισι βαθµον ουτε τοις τω της αρχιερωσυνης τετιµηµενοις αξιωµατι. χειρων δε αυτων ο λαος. ινα µη χορτος οντες εκειθεν κατακαυθησονται.απαγε! . Επει δε το προσχηµα µονον και το της ιερωσυνης ενδυµα εν τοις ανθρωποις εναπελειφθη.

εν τω χορω των Αποστολων εγκατελεγησαν και οι νυν τοιουτοι αποτελουµενοι εκεισε εγκαταλεγονται. χρηστοτης. αλλα και απο της του βιου αυτων διαγωγης˙ ουτω γαρ και οι ζητουντες αυτους και αυτοι εαυτον εκαστος ακριβεστερον επιγνωσονται. µαλλον δε ως µεγιστην δοξαν ηγησαντο την ευτελειαν και ταπεινωσιν και ως εκεινος την υπακοην ανυποκριτως εις τους εαυτων πατερας και οδηγους. ει ατιµιας και υβρεις και ονειδισµους και λοιδοριας απο ψυχης ηγαπησαν και τους επιφεροντας αυτοις ταυτα ως αγαθων µεγαλων προξενους απεδεξαντο και απο ψυχης µετα δακρυων υπερ αυτων ηυξαντο. πραοτης. εγκρατεια» µεθ᾿ ων ευσπλαγχνια. αλλ᾿ επι την λυχνιαν. ελεηµοσυνη και τα τουτοις εποµενα˙ προς τουτοις˙ «λογος σοφιας. πασαν δε πραξιν των . οφεις αρουσι. πιστις. Ποιων καρπων. ου µη αυτους βλαψη». ταυτην εαυτον εκαστος των ειρηµενων ευρισκει κατωρθωκοτα.η παντων η εκ µερους κατα το συµφερον αυτοις . ινα φαινη πασι τοις εν τη οικια». ειρηνη. (437) διαιρουν εκαστω καθως βουλεται». γλωσσαις λαλησουσι καιναις . Οθεν ο Κυριος εδιδαξεν ουτως ειπων˙ «σηµεια δε τοις πιστευσασι ταυτα παρακολουθησει˙ εν τω ονοµατι µοι δαιµονια εκβαλουσι. καν θανασιµον τι πιωσιν. α παντα ενεργει εν και το αυτο Πνευµα. µακροθυµια. Ποθεν ουν αυτοι τε οι τοις ειρηµενοις εγκαταλεγεντες εκεινο νοησωσι και οι αυτους εκζητουντες τουτους ακριβως επιγνωσονται. λογος γνωσεως. και παλιν˙ «εκ των καρπων αυτων επιγνωσεσθε αυτους». χαρισµατα ιαµατων και ετερα πλειστα. οιον ει καθ᾿ οµοιοτητα του Κυριου ηµων Ιησου Χριστου ανεπαισχυντως. Εαν πασαν µεν αρετην.οπερ εστιν η θεοπνευστος διδασκαλια του Λογου και ωφελιµος -. ∆ιο και φως εισιν ουτοι του κοσµου. ως αυτος φησιν ο Χριστος˙ «ουδεις λυχνον αψας τιθησιν αυτον υπο τον µοδιον η υπο κλινην. Ων το πληθος απαριθµουµενος ο Παυλος λεγει˙ «ο δε καρπος του Πνευµατος εστιν αγαπη. φιλαδελφια. χαρα. ην εν ταις ιεραις ακουωσιν υπαναγινωσκοµενην γραφαις. Ουκ εκ τουτων δε µονων οι τοιουτοι γνωριζονται. ετι γε µην και εις τους πνευµατικως επιταττοντας επεδειξαντο. ει πασαν δοξαν την εν τω κοσµω κατεπτυσαν και σκυβαλα τα εν αυτω τερπνα ηγησαντο.14. Οι γουν τουτων εν µετοχη γεγονοτες των χαρισµατων . Και τι τα πολλα και προφανη λεγων τον λογον µηκυνω.

ηκολουθησαν τω Χριστω δια της των πειρασµων υποµονης. ιδειν εαυτον αυτοις εχαρισατο. ελθων και τους ζητουντας αυτον συναντων. απωλεσαν τας εαυτων ψυχας ενεκεν της αγαπης του Θεου εν τω κοσµω και ευρον αυτας εις ζωην αιωνιον. επωλησαν τα υπαρχοντα αυτων και διενειµαν τοις πτωχοις. και ουτως τοις αλλοις περι παθων απαλλαγης και . Πως ουν εστιν ευρειν τινα ην εχει ψυχην. τοις θεσει ουσιν και αγιοις δουλοις αυτου. τοτε και εαυτον τις γνωτω µετοχον Θεου και των αυτου χαρισµατων γεγονοτα και υπο των καλως ορωντων η και υπ᾿ αυτων των αµβυωπουντων γνωσθησεται. και γνους ακριβως προσκυνησει τον δεδωκοτα και τοις χρηζουσι µεταδωσει. τεκνον. αυτον τον Θεον. αλλα χειρι µε Θεου ειτ᾿ ουν πνευµατι εις µαθητειαν εγκαταλεξαντι και την εξ ανθρωπων χειροτονιαν (439) δια τον παρακολουθησαντα τυπον καλως λαβειν µε κελευσαντι. 16. τον βαθµον επεγνωκοτα και προς το υψος της θεϊκης δοξης αιροµενον. 17. την αλλοιωσιν.αγαθων ωσαυτως µετελθοντα και επι µια τουτων εκαστη την προκοπην. εν φωτι νοητω ευρον αυτας και ουτως εν τω φωτι τουτω ειδον το απροσιτον φως. Τοις τοιουτοις οιδα. κατα το γεγραµµενον˙ «εν τω φωτι σου οψοµεθα φως». Τοιγαρουν γενεσθαι πρωτον τοιουτοι ευξωµεθα. αδελφοι και πατερες. Παντες γαρ οι τοιουτοι τας εντολας του Θεου εφυλαξαν µεχρι θανατου. ει βουλει. παρ᾿ ου και το δεσµειν και λυειν. ως οιδε µονος αυτος. Ευροντες δε τας εαυτων ψυχας. Τοιουτω και αυτος εγω εµαθητευσα πατρι χειροτονιαν εξ ανθρωπων µη εχοντι. (438) Και ουτως οι τοιουτοι ειποιεν αν τοις πασιν εν παρρησια˙ «υπερ Χριστου πρεσβευοµεν ως του Θεου παρακαλουντος δι᾿ ηµων˙ καταλλαγητε τω Θεω». διδοσθαι του δεσµειν και λυειν <την εξουσιαν> απο Θεου Πατρος και Κυριου ηµων Ιησου Χριστου δια του Αγιου Πνευµατος. παλαι υπο του Αγιου Πνευµατος επι τουτο σφοδρω ποθω κινουµενον. προσεχε! Η εκαστου ψυχη εστιν η δραχµη ην απωλεσεν ουχ ο Θεος αλλ᾿ ηµων εκαστος εν τω σκοστει της αµαρτιας βυθισας εαυτον. Τουτο εστιν ευρειν την ψυχην αυτου το ιδειν τον Θεον και εν τω εκεινου φωτι αυτον γενεσθαι απασης κτισεως της ορωµενης ανωτερον και τον Θεον σχειν ποιµενα και διδασκαλον. γνωσεται. το οντως φως. Ο δε Χριστος.

πανιερε δεσποτα. γεγονε µετοχος της χαριτος και των δωρεων αυτου. ουτω καµε. τους οντας µαθητας του Χριστου και µετα πονου καρδιας και δακρυων πολλων επι ρητας ηµερας ικετευσωµεν τον Θεον. πασης τε θυµηδιας εµπιπλων και µη εων ολως µε των θανατηφορων πειρασµων επαισθανεσθαι. οιαν µοι δοξαν και χαραν προεξενησαν. κινουµενον και λαλουν και γραφειν µεν προς σε προτρεποµενον. ΕΠΙΣΤΟΛΗ Β’. καθαπερ εκεινος. αλλ᾿ ως τους τρεις παιδας αφλεκτους εν τη καµινω εφυλαξεν. και την εξουσιαν του δεσµειν και λυειν τα αµαρτηµατα παρ᾿ αυτου ελαβε τω Αγιω Πνευµατι πυρωθεις. τοις προσταγµασιν αυτου και ταις εντολαις ολη ψυχη υπακουοντες. Ιδου. Προς Στεφανον Νικοµηδειας (440) «Τω πανιερω και αγιω δεσποτη µου. ως εν σκηνη αυτου κρυπτον. των κατα Θεον σου αγωνων και λογων τα σπερµατα οια πεποιηκασι τα γεωργια. ινα αποκαλυψη τους οφθαλµους των καρδιων ηµων προς το επιγνωναι. οπως ευροντες αυτον αφεσιν λαβωµεν δι᾿ αυτου των αµαρτιων ηµων. οσων µοι στεφανων γεγονασιν αιτια. ει που και τοιουτος τις εν τη πονηρα ταυτη γενεα ων ευρεθησεται.αναδοχης λογισµων οµιλησωµεν και τοιουτον πνευµατικον ζητησωµεν. Μαλλον µεν ουν τοιουτους εµπονως ζητησωµεν ανδρας. ακουσας τας του Χριστου. οσης µε της ευφροσυνης ενεπλησαν εις υψος τε πνευµατικης ανηγαγον γνωσεως και επι πετραν τους ποδας µου του νοος καλως προσερεισαντο και αυτην µε την πετραν ενδυσασθαι παρεσκευασαν. . οπως ο µισθος σοι πολλαπλασιασθη και η ανταµειψις παρα Θεου του ταυτα νοµοθετησαντος δαψιλεστερα σοι γενηται. ευχαριστων τε και προσευχοµενος ουδεποτε παυσοµαι. εξ ης εχω το υδωρ το ζων ενυποστατως βλυζον εν εµοι. Λοιπον ει τινα και ετερα εχεις εις προσθηκην ευφροσυνης και δοξης των αγαπωντων σε. ω πρεπει πασα δοξα. τω ενδοξοτατω συγκελλω. αλυπον διατηρει και απηµαντον. Υπερ ων και ευχαριστω σοι. Ερρωσο». Αµην. µη αποκνησης ποιησασθαι. τιµη και προσκυνησις συν τω Πατρι και τω µονογενει Υιω εις τους αιωνας. ο δια σου εξοριστος και δεδιωγµενος Συµεων ο σος.

α και αυξησαις ετι παντως και ετι ποιων τα οικεια και τω φιλουµενω ταχιον ενωσαις ηµας Θεω. οτι δη και τοιαυτα ολως ελογισω περι ηµων. ον ως εµαυτον εχειν απαξ καθωµολογησα. Εγω γαρ δια τουτο σε και παρακαλω εν τετραδιοις µεταγραψαι αυτα. ΕΠΙΣΤΟΛΗ ∆’. την ηδυτητα. και υπελαβον εκ καταφρονησεως του υπουργουντος µοι ισως τουτο απολεσθηναι η κατα την οδον η και αλλως πως. και δια σου και πασιν αλλοις ελπιζων φανερα φανησεσθαι. και παντα τα εµα σοι εθαρρησα. Αλλα δεοµεθα σου µη στης της προθεσεως. καθως ο Χριστος τοις εαυτου µαθηταις ελεγεν «α εις το ους ακουσατε. και εις τουτο ελυπηθην. Προς Νικητα Σταθατον. (442) «Το πιττακιον σου. επει εις σε. ο δια σου εξοριστος και των προσοντων γυµνος γεγονως Συµεων ο σος». Ερρωσο. ει και φαινοµαι περι πολλου ταυτα ποιουµενος. υπερ ου φερω παντα προθυµως και δι᾿ ον ορας την αλυσιν ταυτην παρα σου της εξοριας περικειµαι. Ηυξησας µοι το φως.ΕΠΙΣΤΟΛΗ Γ’. Τω πανιερω και αγιω δεσποτη µου. ουκ απεδεξαµεθα δε. κηρυξατε επι των δωµατων» ποιαν υποληψιν πονηραν κατα σου ειχον αναλαβεσθαι. Ετερα προς Στεφανον Νικοµηδειας. πνευµατικον ηµων τεκνον. Ποιος γαρ εν τουτω δολος η ποια θλιψις µοι προσγενησεται ποτε. ευεργετων καθ᾿ εκαστην ηµας επι χρονοις ηδη επτα. ινα τα . µη καταπαυσης απο των εργων σου˙ προσθες ει δοκει τουτοις τα ετι γλυκυτερους τη επιτασει ποιουντα τους πονους µοι. Αλλ᾿ οτι παντως ηγνοουν σε τουτο εχειν. Αλλα τι σοι ανταποδωσοµεν υπερ ων ηµας τους ταπεινους αγαθη κινουµενος διαθεσει πεποιηκας και ποιεις και οιδ᾿ οτι παλιν ποιησεις. την χαραν. Τι ουν σοι απολογησοµεθα τω περι τα τοιαυτα σπουδαιω και φιλοτιµοτερον ειδοτι δεξιουσθαι τοις γλυκεσι σου φαρµακοις τους φιλους. αλλα και πολλης σου της ευηθειας κατεγνωµεν. εδεξαµεθα µεν. (441) «Καλους µοι στεφανους ο καλος Στεφανος και δεσποτης µου επι τοις εµοις στεφανοις παλιν προσεθετο. ως δολω ποτε τινι η περιεργια προς το λυπησαι µε το χαρτιον συ απεκρατησας. ενεθυµηθην τουτο η ελογισαµην εγω.

ευχοµαι κολληθηναι και ενωθηναι.σχεδη παντα σοι καταλειψω. αδιαιρετος. η και σε. εαν µη τις εκουσιως ταυτης αποσπασθη˙ (443) εκεινη δε µενει ατµητος. παντας τους βουλοµενους επιστρεφειν και παλιν κολλασθαι αυτη ευµενως προσδεχοµενη και γνησιως προσκολλωµενη. οτι εξω της αγαπης ηµας ειναι εκρινας της παντα υποµενουσης και µηδεποτε εκπιπτουσης.com . Και πως µε τοιαυτα λογιζεσθαι υπελαβες κατα σου. αλλα µενειν σε διηνεκως εν παντι και εν πασι προς ηµας και προς παντας ασκανδαλιστον. ινα δυνασαι µη λογιζεσθαι το κακον η το ον η και το µηδολως ον. πολλακις δε και τους µη βουλοµενους ελκυουσα και προσκαλουµενη προς εαυτην. Οµως ο Θεος συγχωρησει σοι την αµαρτιαν ταυτην. Αµην. τεκνον. ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΚΑΦΕΝΕΙΟ http://politikokafeneio.