ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΑΓΑΝΑΣ www.dianysma.edu.

gr

Ι ΑΝΝΗΣ ΜΠΑΓΑΝΑΣ

∆ΙΑΓ ΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ

B΄ ΛΥΚΕΙΟΥ

Οµαλή κυκλική κίνηση - Ορµή

www.dianysma.edu.gr 

ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΑΓΑΝΑΣ www.dianysma.edu.gr

∆ΙΑΓ ΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΗ Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥ
Οµαλή κυκλική κίνηση - Ορµή Ιωάννης Μπαγανάς Θέµα 1ο Α. Να επιλέξετε την σωστή απάντηση Ένα σώµα εκτελεί οµαλή κυκλική κίνηση µε 60 περιστροφές το λεπτό. Η συχνότητα του είναι: α) 6Hz β) 1Hz γ) 0,5Hz δ) 2Hz (Μονάδες 5 ) Β. Να συµπληρώσετε των παρακάτω πίνακα Ονοµασία α. Ορµή β. ∆ύναµη γ. Συχνότητα δ. Γωνιακή συχνότητα ε. Μάζα στ. Ταχύτητα (µονάδες 20) Σύµβολο 1. 2. 3. 4. 5. 6. Θέµα 2ο Α. Ένα σώµα µε µάζα m εκτελεί οµαλή κυκλική κίνηση µε γραµµική ταχύτητα υ διαγράφοντας τροχιά κύκλου ακτίνας R. Εάν διπλασιάσουµε την ακτίνα R και την γραµµική ταχύτητα υ της κυκλικής τροχιάς του, η κεντροµόλος δύναµη που ασκείται πάνω του, θα: α. ∆ιπλασιαστεί β. Υποδιπλασιαστεί γ. Τετραπλασιαστεί Μονάδα α. β. γ. δ. ε. στ.

Να επιλέξετε την σωστή απάντηση (µονάδες 2) Να δικαιολογήσετε την απάντηση σας (µονάδες 8) B. Ένα ελαστικό µπαλάκι που κινείται οριζόντια χτυπάει σε κατακόρυφο τοίχο µε ταχύτητα µέτρου υ και ανακλάται µε ταχύτητα ίδιου µέτρου. Η µεταβολή της ορµής της µπάλας έχει µέτρο: α) 0 β) mυ / 2 γ) mυ δ) 2mυ

Να επιλέξετε την σωστή απάντηση (µονάδες 3) Να δικαιολογήσετε την επιλογή σας (µονάδες 12) 

ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΑΓΑΝΑΣ www.dianysma.edu.gr

Θέµα 3ο Ένα σώµα µάζας m = 1kg εκτελεί οµαλή κυκλική κίνηση ακτίνας R µε συχνότητα f = 10Hz και γραµµική ταχύτητα υ = 40π m/s. Να βρείτε: α) Την γωνιακή συχνότητα και την περίοδο της κυκλικής κίνησης του σώµατος (µονάδες 8) β) Την ακτίνα της κυκλικής τροχιάς του σώµατος (µονάδες 8) γ) Το µέτρο της κεντροµόλου δύναµης Fk που ασκείται στο σώµα (µονάδες 9) Να θεωρήσετε το π γνωστό και ότι π2 = 10. Θέµα 4ο Ένα βλήµα µάζας m = 1kg κινείται µε ταχύτητα υ = 200m/s και σφηνώνεται σε αρχικά ακίνητο κιβώτιο µάζας Μ = 9kg, όπως φαίνεται στο παρακάτω σχήµα.

υ m

V=0 M

Να βρείτε: Α. Το µέτρο της ταχύτητας V του συσσωµατώµατος αµέσως µετά την κρούση (µονάδες 10) Β. Την δύναµη F που ασκεί το βλήµα στο κιβώτιο εάν η διάρκεια της κρούσης είναι ∆t = 0,1s. (µονάδες 10) Γ. Τη µεταβολή της ορµής του βλήµατος. (µονάδες 5) Θεωρείστε θετική την αρχική φορά κίνησης του σώµατος βλήµατος. 

ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΑΓΑΝΑΣ www.dianysma.edu.gr

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Θέµα 1ο Α. β) Β. Ονοµασία α. Ορµή β. ∆ύναµη γ. Συχνότητα δ. Γωνιακή συχνότητα ε. Μάζα στ. Ταχύτητα Σύµβολο 1. P 2. F 3. f 4. ω 5. M 6. υ Θέµα 2ο Α. α. Η κεντροµόλος δύναµη δίνεται από την σχέση Fk = mυ 2 , οπότε έχουµε: R Μονάδα α. kgm/s β. N γ. Hz δ. rad/s ε. kg στ. m/s

Fk′ = Β. δ.

mυ ′2 m(2υ )2 mυ 2 = =2 = 2 Fk R′ 2R R

r r r Η µεταβολή της ορµής δίνεται από τη σχέση ∆P = P . − P . , επιλέγοντας θετική τελ αρχ

φορά προς τα δεξιά έχουµε:
r ∆P = − mυ − mυ = −2mυ

Οπότε το µέτρο της µεταβολής της ορµής είναι: ∆P = 2mυ Θέµα 3ο Α. ω = 2π f = 20π rad / s και T = 1 = 0,1s f

Β. R =

υ 40π = = 2m ω 20π
mυ 2 (1kg )(40π m / s )2 = = 8000 N R 2m

Γ. Fk = 

ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΑΓΑΝΑΣ www.dianysma.edu.gr

Θέµα 4ο Α. Από την αρχή διατήρησης της ορµής έχουµε:
Pαρχ . = P . ή mυ + 0 = ( m + M )V ή τελ

V=

(1kg )(200m / s ) mυ = = 20m / s m+M 1kg + 9kg

Β. Η δύναµη που ασκείται από το βλήµα στο κιβώτιο είναι:
r r r r ∆P P . − Pαρχ .. MV − 0 (9kg )(20m / s ) τελ F= = = = 0,1s ∆t ∆t ∆t

r ή F = 1800 N

Γ. Η µεταβολή της ορµής του βλήµατος είναι: 1ος τρόπος
r r r r ∆P = P . − P . = mV − mυ = (1kg )[(20m / s ) − (200m / s )] ή ∆P = −180kgm / s τελ αρχ

r r ή 2ος τρόπος ( από 3ο νόµο Νεύτωνα) F ′ = − F = −1800 N άρα r r ∆P = F ′∆t = − (1800 Ν )(0,1s ) = −180kgm / s .