Բնակչության հաշվառման նոր կարգի նախագծով, որը նախատեսվում է ուժի մեջ մտցնել 2027 թվականի հունվարի 1-ին, ցանկացած անձ կարող է ձեր բնակարանը գրանցել որպես իր «ոչ հիմնական» հասցե՝ առանց ձեր համաձայնությունը հարցնելու. գրանցումը կատարվում է ավտոմատ՝ միայն տվյալների ամբողջականությունը և հասցեի գոյությունը ստուգելուց հետո։ Փոխարենը սեփականատերը, ըստ նախագծի, հարթակում կտեսնի, թե ով է հաշվառված իր բնակարանում, և կարող է այդ հաշվառումը դադարեցնել անմիջապես՝ առանց հաշվառված անձի առարկության ժամկետի։
Ինչպես տեղեկացնում է Iravaban.net-ը, «Բնակչության հաշվառման կարգը սահմանելու մասին» Կառավարության որոշման նախագիծը մշակել է Ներքին գործերի նախարարությունը «Բնակչության պետական ռեգիստրի մասին» 2025 թվականի հուլիսի 3-ի ՀՕ-233-Ն օրենքի 23-րդ հոդվածի 4-րդ մասի հիման վրա. նախագիծը հանրային քննարկման էր դրված e-draft.am կայքում 2026 թվականի հոկտեմբերի 9-ից 25-ը և դեռ ընդունված չէ։ Նախագծի 3-րդ կետով որոշումն ուժի մեջ է մտնում 2027 թվականի հունվարի 1-ին, իսկ օրենքը՝ ոչ ուշ, քան այդ օրը (օրենքի 26-րդ հոդվածի 1-ին մաս)։
Ի՞նչ է «ոչ հիմնական» հասցեն
ՀՕ-233-Ն օրենքի 2-րդ հոդվածի 18-րդ կետով ոչ հիմնական հասցեն այն վայրն է, որն անձը հայտարարում է որպես պետական կամ տեղական ինքնակառավարման մարմիններից կամ այլ մարմիններից պաշտոնական ծանուցումներ ստանալու հասցե կամ հանրային ծառայություններ մատուցելու հասցե։ Օրենքի 23-րդ հոդվածի 2-րդ մասով հիմնական և ոչ հիմնական հասցեներն անձն ինքն է մուտքագրում տեղեկատվական մուտքի հարթակում, իսկ 5-րդ մասով ոչ հիմնական հասցեն կարող է փոփոխել ցանկացած ժամանակ։ Նախագծով հաստատվող կարգի 6-րդ և 9-րդ կետերով անձը պետք է ունենա մեկ հիմնական հասցե և կարող է ունենալ մեկ կամ մի քանի ոչ հիմնական հասցե, որոնցից յուրաքանչյուրի համար շտեմարանում նշվում է օգտագործման նպատակը։ Կարգի 10-րդ կետով հիմնական կամ ոչ հիմնական հասցեի գրանցումը չի առաջացնում, չի հաստատում կամ չի դադարեցնում գույքի նկատմամբ սեփականության, բնակության, օգտագործման կամ այլ գույքային իրավունք և ինքնին չի կարող այդպիսի իրավունքի ապացույց լինել. այսինքն՝ ձեր բնակարանը որպես ոչ հիմնական հասցե նշած անձը դրանով որևէ իրավունք ձեր գույքի նկատմամբ ձեռք չի բերում։
Ինչո՞ւ է հնարավոր առանց ձեր համաձայնության
Օրենքի 23-րդ հոդվածի 3-րդ մասով սեփականատիրոջ համաձայնությունից անկախ հաշվառվում է նույնիսկ հիմնական հասցեն՝ անձի մշտական բնակության վայրում, իսկ ոչ հիմնական հասցեի համար օրենքը համաձայնության պահանջ ընդհանրապես չի նախատեսում։ Կարգի 30-րդ կետով ոչ հիմնական հասցեն գրանցվում է «տվյալների ամբողջականության և հասցեի գոյության ինքնաշխատ ստուգումը հաջողությամբ ավարտելուց հետո՝ առանց գույքի սեփականատիրոջ համաձայնության»։ Համեմատության համար՝ հիմնական հասցեի գրանցման դեպքում, եթե անձի իրավունքը կադաստրի տվյալներով չի հաստատվում, սեփականատիրոջն ուղարկվում է հարցում, և նա 5 աշխատանքային օրում հաստատում է անձի փաստացի բնակությունը կամ առարկում դրա դեմ (20-րդ և 23-րդ կետեր)։ Ոչ հիմնական հասցեի համար այդպիսի հարցում նախատեսված չէ. 31-րդ կետով սեփականատերը գրանցման մասին ծանուցվում է ինքնաշխատ՝ գրանցման պահին, Հարթակի միջոցով, իսկ էլեկտրոնային փոստի հասցե լինելու դեպքում՝ նաև դրանով (21-րդ կետ)։
Ինչպե՞ս տեսնել, թե ով է հաշվառված ձեր բնակարանում
Կարգի 48-րդ կետով ֆիզիկական անձ սեփականատիրոջը Հարթակում հասանելի են իր գույքի հասցեում հիմնական կամ ոչ հիմնական հասցեով գրանցված անձանց անունը, ազգանունը, հասցեի տեսակը և գրանցման օրը, ամիսը և տարին, եթե Կադաստրի կոմիտեի տեղեկատվական համակարգի տվյալներով հաստատվում է նրա սեփականության իրավունքը։ Իրավաբանական անձ սեփականատիրոջը նույն տվյալները լիազոր մարմինը տրամադրում է հարցումն ստանալուց հետո 5 աշխատանքային օրում (49-րդ կետ)։
Ինչպե՞ս դադարեցնել
Կարգի 50-րդ կետով սեփականատերը կարող է դադարեցնել իր գույքի հասցեում երրորդ անձի ոչ հիմնական հասցեի գրանցումը երկու եղանակով. Հարթակի միջոցով՝ ինքնաշխատ, «համապատասխան հրահանգը տալու պահին», կամ լիազոր մարմնին պահանջ ներկայացնելով՝ այն ստանալուց հետո 3 աշխատանքային օրում։ Դադարեցման մասին գրանցված անձը և սեփականատերը ծանուցվում են ինքնաշխատ՝ դադարեցման պահին (51-րդ կետ)։ Ի տարբերություն հիմնական հասցեի, որի դադարեցման դեպքում գրանցված անձը 5 աշխատանքային օր ունի համաձայնելու, գույքի օգտագործման իրավական հիմքի կամ փաստացի բնակվելու մասին հայտնելու համար, իսկ դրանք ստուգվում են կադաստրի տվյալներով և ոստիկանության միջոցով (52–57-րդ կետեր), ոչ հիմնական հասցեի դադարեցման համար կարգը առարկության ժամկետ և ստուգում չի նախատեսում։
Ամփոփում
Ամփոփելով՝ նախագծով 2027 թվականի հունվարի 1-ից ուրիշը կարող է ձեր բնակարանը գրանցել որպես իր ոչ հիմնական հասցե առանց ձեր համաձայնության, սակայն դա նրան որևէ իրավունք չի տալիս, իսկ դուք կարող եք հարթակում տեսնել այդ գրանցումը և անմիջապես դադարեցնել այն, – տեղեկացնում է Iravaban.net-ը։
Թե ինչպե՞ս է նախագծով սեփականատերը հաշվառումից հանում իր բնակարանում հիմնական հասցեով հաշվառված անձին, կարդացեք այս նյութում։
Ծանուցում. սույն նյութը պատրաստված է միայն իրավական իրազեկման նպատակով և չի հանդիսանում իրավաբանական խորհրդատվություն։
