Jump to content

Tange sodes citharam

E Vicipaedia
Image Conferatur pagina principalis: Index Carminum Buranorum.
Tange sodes citharam
NumerusCB 121
Argumentaamor
Lingualingua Latina mediaevalis

Tange, sodes, citharam est initium carminis a discipulis vagantibus Latine scripti, quod in codice Carminum Buranorum sub numero CXXI reperitur.[1]

1. Tange, sodes, citharam manu letiore,
et cantemus pariter voce clariore!
factus ab amasia viduus priore
caleo nunc alia multo meliore.
clavus clavo retunditur,
amor amore pellitur,
iam nunc prior contemnitur,
quia nova diligitur;
igitur
leto iure psallitur.

2. Prior trux et arrogans, humilis secunda;
prior effrons, impudens, nova verecunda;
prior patet omnibus meretrix immunda,
hec me solum diligit mente pudibunda;
prior pecuniosior,
rapacior, versutior,
hec nova curialior,
formosior, nobilior,
letior,
. . . . . . . . . . potior.

3. Hec, quam modo diligo, cunctis est amanda,
nulla de nostratibus ei comparanda.
communiter omnibus esset collaudanda –
sed tractari refugit; in hoc est damnanda!
mittam eam in ambulis
et castigabo virgulis
et tangam eam stimulis,
ut facio iuvenculis;
vinculis
vinciam, si consulis.

4. «Non erit, ut arbitror, opus hic tanta vi;
nam cum secum luderem nuper in conclavi,
dixit: "tractas teneram tactu nimis gravi!
tolle, vel suavius utere suavi!"»
exierat de balneo;
nunc operit, quo gaudeo.
non ferreo, sed carneo
calcanda est calcaneo.
ideo
valeas, quam valgo![1]

Hoc carmen, in sectione amatoria codicis servatum, argumentum de mutatione affectus et comparatione inter duas mulieres tractat. Poeta gaudium suum exprimit quia, priore amasia propter mores malos relicta, novam puellam nobiliorem et castiorem invenit, secundum illud principium quo novus amor veterem expellit.[1]

In versibus sequentibus, auctor naturam puellae describit, quae licet formosa sit, primum lasciviam refugit; attamen narratio ad iocosum et eroticum finem vertitur, ubi ludi amatorii in conclavi et puellae verba referuntur. Carmen est exemplum poesis rhythmicae ubi mundanae delectationes cum dicacitate goliardica miscentur.[1]

Investigatio critica

[recensere | fontem recensere]

Auctor huius carminis illas sententias religiosas impugnat, quae amore mundano prorsus abnuunt. Contra talem severitatem hic affirmatur amorem ad ipsa creationis mysteria pertinere, quibus Deus universum mundum sibi caritatis vinculo coniunxit. Haec notio, in traditione Augustiniana radicata, fortasse ex Petri Abaelardi opinationibus philosophicis promanat. [2]

Bibliographia

[recensere | fontem recensere]
  • Rossi, Petrus Victorius, red. ( []). Carmina Burana. Testo latino a fronte (8a. ed.). Mediolani: Tascabili Bompiani. ISBN 88-452-5307-4
Carmina Burana
Carmina
(Index)

Carmina moralia et satirica (1–55): CB 1 · CB 2 · CB 3 · CB 4 · CB 5 · CB 6 · CB 7 · CB 8 · CB 9 · CB 10 · CB 11 · CB 12 · CB 13 · CB 14 · CB 15 · CB 16 · CB 17 · CB 18 · CB 18a · CB 19 · CB 20 · CB 21 · CB 22 · CB 23 · CB 24 · CB 25 · CB 26 · CB 27 · CB 28 · CB 29 · CB 30 · CB 31 · CB 32 · CB 33 · CB 34 · CB 35 · CB 36 · CB 37 · CB 38 · CB 39 · CB 39a · CB 39b · CB 40 · CB 41 · CB 42 · CB 43 · CB 44 · CB 45 · CB 46 · CB 47 · CB 47a · CB 48 · CB 48a · CB 49 · CB 50 · CB 51 · CB 51a · CB 52 · CB 53 · CB 53a · CB 54 · CB 55

Carmina amatoria (56–186): CB 56 · CB 57 · CB 58 · CB 59 · CB 60 · CB 60a · CB 61 · CB 62 · CB 63 · CB 64 · CB 65 · CB 66 · CB 67 · CB 68 · CB 69 · CB 70 · CB 71 · CB 72 · CB 73 · CB 74 · CB 75 · CB 76 · CB 77 · CB 78 · CB 79 · CB 80 · CB 81 · CB 82 · CB 83 · CB 84 · CB 85 · CB 86 · CB 87 · CB 88 · CB 88a · CB 89 · CB 90 · CB 91 · CB 92 · CB 93 · CB 93a · CB 94 · CB 95 · CB 96 · CB 97 · CB 98 · CB 99 · CB 99a · CB 99b · CB 100 · CB 101 · CB 102 · CB 103 · CB 104 · CB 104a · CB 105 · CB 106 · CB 107 · CB 108 · CB 109 · CB 110 · CB 111 · CB 112 · CB 112a · CB 113 · CB 113a · CB 114 · CB 114a · CB 115 · CB 115a · CB 116 · CB 117 · CB 118 · CB 119 · CB 119a · CB 120 · CB 120a · CB 121 · CB 121a · CB 122 · CB 122a · CB 123 · CB 123a · CB 124 · CB 125 · CB 126 · CB 127 · CB 128 · CB 129 · CB 130 · CB 131 · CB 131a · CB 132 · CB 133 · CB 134 · CB 135 · CB 135a · CB 136 · CB 136a · CB 137 · CB 137a · CB 138 · CB 138a · CB 139 · CB 139a · CB 140 · CB 140a · CB 141 · CB 141a · CB 142 · CB 142a · CB 143 · CB 143a · CB 144 · CB 144a · CB 145 · CB 145a · CB 146 · CB 146a · CB 147 · CB 147a · CB 148 · CB 148a · CB 149 · CB 150 · CB 150a · CB 151 · CB 151a · CB 152 · CB 152a · CB 153 · CB 153a · CB 154 · CB 155 · CB 155a · CB 156 · CB 157 · CB 158 · CB 159 · CB 160 · CB 161 · CB 161a · CB 162 · CB 162a · CB 163 · CB 163a · CB 164 · CB 164a · CB 165 · CB 165a · CB 166 · CB 166a · CB 167 · CB 167a · CB 168 · CB 168a · CB 169 · CB 169a · CB 170 · CB 170a · CB 171 · CB 171a · CB 172 · CB 172a · CB 173 · CB 173a · CB 174 · CB 174a · CB 175 · CB 175a · CB 176 · CB 177 · CB 178 · CB 178a · CB 179 · CB 179a · CB 180 · CB 180a · CB 181 · CB 181a · CB 182 · CB 182a · CB 183 · CB 183a · CB 184 · CB 185 · CB 186

Carmina potoria (187–226): CB 187 · CB 188 · CB 189 · CB 190 · CB 191 · CB 191a · CB 192 · CB 193 · CB 194 · CB 195 · CB 196 · CB 197 · CB 198 · CB 199 · CB 200 · CB 201 · CB 202 · CB 203 · CB 203a · CB 204 · CB 205 · CB 206 · CB 207 · CB 208 · CB 209 · CB 210 · CB 211 · CB 211a · CB 212 · CB 213 · CB 214 · CB 215 · CB 215a · CB 216 · CB 217 · CB 218 · CB 219 · CB 220 · CB 220a · CB 221 · CB 222 · CB 223 · CB 224 · CB 225 · CB 226

Ludi (227–228): CB 227 · CB 228

Supplementum (1–26a): Supp. I · Supp. II · Supp. III · Supp. IV · Supp. V · Supp. VI · Supp. VII · Supp. VIII · Supp. IX · Supp. X · Supp. XI · Supp. XII · Supp. XIII · Supp. XIV · Supp. XV · Supp. XVI · Supp. XVII · Supp. XVIII · Supp. XIX · Supp. XX · Supp. XXI · Supp. XXII · Supp. XXIII · Supp. XXIV · Supp. XXV · Supp. XXVI · Supp. XXVIa

Argumenta

Authentica Habita · Carmina Cantabrigiensia · Clerici vagantes · Goliardia · Litterae Latinae mediaevales · Litterae mediaevales · Universitas medii aevi